İbretlik Bir Biyografi
Dudley M. Canright, Şubat 1887'de kiliseden ayrılmadan önce yirmi sekiz yıl boyunca (1859–1887) Yedinci Gün Adventistleri Kilisesi'nde papaz olarak hizmet etti ve hayatının geri kalanını kiliseyi, kilisenin doktrinlerini ve Ellen G. White'ı kişisel olarak saldırmaya adadı. 1889 tarihli Seventh-day Adventism Renounced (Yedinci Gün Adventizmi'nden Vazgeçme) ve 1919 tarihli Life of Mrs. E. G. White (Bayan E. G. White'ın Hayatı) adlı kitapları, daha sonra Adventizm'e karşı çıkan her yazarın temel kaynakları haline geldi. Onun örneği takip edilmemelidir. Aşağıdaki biyografik kayıt, Butler ve Smith'in Replies to Elder Canright’s Attacks on Seventh-day Adventists (Canright'ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar) adlı eserinden ve o dönemde onun dinden dönmesini ele alan diğer birincil kaynaklardan alınmıştır.
Özet
22 Eylül 1840'ta Michigan, Branch County, Kinderhook'ta doğan Canright, 1859'da on dokuz yaşında Şabat'ı kutlayan bir Adventist oldu, 1865'te papaz olarak atandı ve Ohio Konferansı (1865–1873) ile Michigan Konferansı (1880–1882) başkanlığı görevlerinde bulundu. Yirmi sekiz yıllık Adventist hizmet süresi boyunca, Canright enerjik bir müjdeci ve tartışmacıydı. Şüpheler ve tanıklıklarla defalarca mücadele ettikten sonra, 17 Şubat 1887'de Michigan'ın Otsego kentinde kamuoyuna istifasını açıkladı. O tarihten 1919'daki ölümüne kadar kalemi kiliseye karşı yöneldi.
Adventist Davasında Yirmi Sekiz Yıl (1859–1887)
Butler ve Smith’in, Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtları adlı eseri, Canright’ın Adventistlik hizmetindeki uzun süreci şöyle kayda geçirir: “Yaklaşık yirmi sekiz yıl önce, D.M. Canright, Yedinci Gün Adventistlerinin görüşlerini benimsedi. Birkaç yıl boyunca gerekli eğitimi almak için çaba harcadı ve kısa süre sonra onların doktrinlerini vaaz etmeye başladı. O, iyi derecede ciddiyet, makul yetenek ve başarıya ulaşma hırsı ile kutsanmıştı; çalışmalarında büyük başarı elde etti ve uzun yıllar boyunca mezhep içinde yükselen bir isim olarak görüldü” (Elder Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar, s. 15, par. 2).
Aynı paragraf, onun sonunu getirecek olan kişisel zayıflığının ilk belirtilerini de kaydetmektedir: “Tartışmalara ve çekişmelere büyük bir ilgisi vardı ve kendini özellikle bunlara adadı; bu konularda da oldukça başarılı oldu. Bu nitelikler her zaman dikkat çeker ve ona oldukça büyük bir şöhret kazandırdı. On iki yıl boyunca çalışmaları bu davaya değerli katkılar sağladı ve farklı eyaletlerde ve konferanslarda yoğun bir şekilde seyahat etti. O zamanlar halkımızın tam güvenini kazanmıştı. Ancak o andan itibaren güvenleri azalmaya başladı” (Elder Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar, s. 15, par. 2).
17 Şubat 1887’deki Ayrılış
Butler ve Smith’in Yanıtları, Canright’ın Michigan, Otsego’daki istifasının kamuya açık anını şöyle kaydeder: “Geçen Ocak ayında, yaklaşık yirmi sekiz yıldır halkımızla bağlantılı olan Eld D.M. Canright, artık Yedinci Gün Adventisti olamayacağı görüşünü benimsedi. 17 Şubat’ta, üyesi olduğu Otsego kilisesi önünde nedenlerini kamuoyuna açıkladı. Yazar da oradaydı” (Replies to Elder Canright’s Attacks on Seventh-day Adventists, s. 4, par. 3).
Canright’ın ayrılma anındaki ifadesi dikkat çekici derecede uzlaşmacıydı. Aynı paragrafta şöyle yazıyor: “Halkımız ve aramızda gördüğü muameleyle ilgili sözlerinde çok nazik ve uzlaşmacıydı. Tanıdığı diğer mezheplerden daha fazla gerçek Hıristiyan’ın halkımız arasında olduğunu düşündüğünü belirtti. Bazı önderlerimize büyük takdir ve güven duyduğunu ifade ederek, onların dürüst ve adanmış Mesih hizmetkarları olduğuna inandığını söyledi. 'daki Yedinci Gün Adventistleri arasında gördüğü muameleden tamamen memnun olduğunu söyledi. Bu konuda onlara hiçbir kusur bulamadı ve her bakımdan bir Hıristiyan'ın yapması gerektiği gibi davranıldığını hissetti” (Elder Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar, s. 4, par. 3).
Butler ve Smith’in Yanıtları, Canright’ın 1 Mart 1887 tarihli Review and Herald’da yayınlanan sözlerini korur; bu sözler arasında, Adventist topluluğu tarafından adil, cömert ve şefkatli bir şekilde muamele gördüğünü açıkça kabul ettiği sözler de yer alır — bu sözler, aşağıda alıntılanan aynı paragrafta korunmuştur.
Uzlaşmadan Saldırıya (1887–1919)
Aynı paragraf, sonrasında yaşananları şöyle aktarmaktadır: “Ancak şimdi, kendi annesine vuran nankör genç gibi, eski dostlarına ve onu yetiştiren davaya sırtını dönebilir, gazetelerde ve kürsüden bizi alay konusu yapabilir, popüler olmadığımızı sonuna kadar kullanabilir, işimize karşı en acımasız düşmanlarımızla birleşebilir ve bizi Müslümanlar, Mormonlar ve diğer fanatikler arasında sınıflandırabilir ve bizim dar görüşlü, bağnaz bir grup enayi olduğumuzu göstermeye elinden geleni yapabilir.” (Elder Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar, s. 20, par. 1).
Butler’ın Replies kitabının girişinde, cevap vermeden önce kilisenin Canright’a karşı gösterdiği uzun süreli hoşgörü kaydedilmiştir: “Elder D.M. Canright’ın Yedinci Gün Adventistleri ve onların doktrinlerine yönelik saldırılarına cevap vermek gibi hoş olmayan bir işi üstlenirken, okur kitlesinden neredeyse özür dilemek gibi hissediyoruz. Geçtiğimiz aylar boyunca, çeşitli gazetelerde ve inancımızın birçok farklı noktası üzerinde saldırıları devam etti. Bizi alay konusu yaptı ve halkımızın cahil, dar görüşlü, bağnaz olduğunu ve Hıristiyan dünyasına büyük zarar verdiğini, ayrıca öğretilerimizin güvenilmeye hiç layık olmadığını göstermeye çalıştı” (Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Canright’ın Saldırılarına Yanıtlar, s. 3, par. 1).
Butler ve Smith’in Adını Verdiği Model
Kitabın en dikkat çekici cümlesi, Canright’ın adil muameleyi kabul ettiğini açıkça belirttiği aynı paragrafta yer almaktadır: “Eski dostumuz D.M. Canright’ın böyle bir yol izleyeceğine asla inanamazdık, eğer onun zayıflığını ve bu gerçeği terk edenleri sık sık ele geçiren ruhun doğasını iyi bilmesek” (Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Canright’ın Saldırılarına Yanıtlar, s. 20, par. 1). Ve yine aynı paragrafta: “Hayatımız boyunca, Eld. C. kadar ani ve radikal bir şekilde fikrini değiştirebilen birini hiç tanımadık.” (Elder Canright’ın Yedinci Gün Adventistlerine Yönelik Saldırılarına Yanıtlar, s. 20, par. 1).
Ölüm (1919)
Yedinci Gün Adventistleri Ansiklopedisi’ne göre, Canright 12 Mayıs 1919’da yetmiş sekiz yaşında öldü. Hayatının sonlarında Baptist papazıydı. W. A. Spicer dahil olmak üzere birkaç Adventist lider, son yıllarında onunla iletişim kurmaya çalıştı, ancak kalemi son ana kadar muhalefetini sürdürdü.
Miras
Canright'ın ayrıldığı anda kilisenin kendisine “adil, cömert ve şefkatli” davrandığını kabul etmesi, daha sonra adı etrafında örülen kişisel mağduriyet kurgusunun en gerçek ölçütüdür. Yazıları, daha sonraki her muhalif yazar için standart kaynak haline geldi; yirmi sekiz yıl boyunca onun yanında çalışanların tanıklığı — ve onları terk ettiği andaki kendi sözleri — daha güvenilir bir tanıklıktır. W. A. Spicer dahil olmak üzere birkaç Adventist lider, son yıllarında onunla iletişim kurmaya çalıştı; kalemi son ana kadar muhalefete devam etti.