Özet
Charles Fitch, Kongregasyonel ve Presbiteryen bir papazdı; Millerci hareketin en etkili vaizlerinden biri, ünlü “1843 Şeması”nın ortak yazarı ve 1843 tarihli “Onun İçinden Çıkın, Halkım” başlıklı vaazın yazarıydı. O, Mesih’in dönüşünü bekleyerek hayatını ve servetini adadığı tarihten sekiz gün önce, 14 Ekim 1844’te zatürreeden öldü; Ellen White daha sonra, hayat ağacında bir vizyonda onunla karşılaştığını yazdı.
Eğitim ve İlk Hizmet Dönemi (1805–1836)
Froom, Fitch’in hayatı ve papazlık görevine ilişkin temel gerçekleri şöyle kaydetmiştir: “Sıradaki kişi, Connecticut’un Hampton kasabasından gelen CHARLES FITCH (1805-14 Ekim 1844) idi. Brown Üniversitesi’nde eğitim gördü ve Kongregasyonel papazlığa atandıktan sonra sırasıyla Connecticut’un Abington kasabasında; Massachusetts’teki Warren’da ve Connecticut’taki Hartford’da görev yaptı” (Atalarımızın Peygamberlik İnancı, cilt 4, s. 533, par. 2). New York Broadway Tabernacle’ın açılış töreniyle ilgili olarak Froom şunları ekler: “O zamanlar Hartford’da bulunan Fitch, vaaz vermek üzere görevlendirildi” (Atalarımızın Peygamberlik İnancı, cilt 4, s. 533, par. 2).
Lest We Forget adlı derleme de aynı çizgiyi izliyor ve Adventistlerin ona atfettiği başlığı ekliyor: “Bilgin, teolog, şair, peygamberlik çizelgeleri hazırlayıcı, popüler vaiz ve müjdeci, iman yoluyla kutsallaştırılmanın savunucusu, kölelik karşıtı, şefkatli bir eş ve baba olan Charles Fitch, Tanrı’nın onun bulunmasını istediği tam zamanda oradaydı” (Lest We Forget, bkz. 38 (“Charles Fitch 1805-1844”), s. 79, 2. paragraf). LWF şöyle devam ediyor: “Rhode Island’daki Brown Üniversitesi’nde okuduktan sonra Fitch, Connecticut’taki Abington’daki Congregational Kilisesi’nde hizmetine başladı. Hizmet verdiği diğer şehirler arasında Massachusetts’teki Warren ve Boston, Connecticut’taki Hartford ve New Jersey’deki Newark vardı. 1832 yılına gelindiğinde, Amerikan Yurtdışı Misyonlar Komisyonu’nun onursal üyesi olmuştu ve papaz olarak atanmıştı” (Lest We Forget, bkz. 38. bölüm, s. 79, 3. paragraf).
Miller ile Tanışma, Tereddüt ve Dönüşüm (1838–1841)
Fitch, William Miller’ın konferanslarını ilk kez 1838 yılında okudu. Lest We Forget adlı kitapta, onun ilk inancı ve bunu izleyen uzun süren tereddüt süreci şöyle aktarılmaktadır: “1838 yılının Mart ayında Fitch, William Miller’a bir mektup yazarak, Miller’ın konferanslarını okuduğunu ve onun görüşlerinin doğruluğundan şüphe duymadığını belirtti. Ancak, o olağanüstü reform döneminin benzer eğitim almış diğer birçok vaizi gibi, Charles Fitch için de Millercilerin Mesih’in gelişine inananlar ile özdeşleşmek büyük cesaret ve yoğun bir inanç gerektiriyordu” (Lest We Forget, bkz. 38. bölüm, s. 79, 4. paragraf). LWF, Fitch’in kendi sözleriyle yaptığı sonraki itirafını şu şekilde aktarıyor: “Onları savunursam başıma gelecek olan suçlamalar, bu konuyu bir kenara bırakmama neden oldu” (Lest We Forget, bkz. 38. bölüm, s. 79, 5. paragraf). Aynı paragraf şöyle devam ediyor: “Gerçek şu ki, insan korkusu beni bir tuzağa düşürdü; o dönemde Bay Miller’ın savunduğu gerçeğin bir savunucusu olarak görünmek istemiyordum” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 79, ¶ 5).
Bu geri çekilme üç buçuk yıl sürdü. Josiah Litch’in ziyareti ve bir paket yayın, konuyu yeniden gündeme getirdi ve Fitch’in arkadaşlarına yazdığı mektupta, ardından gelen dua eşliğinde yapılan çalışma şöyle anlatılır: “Rab’be yöneldim; İncil’imi ve elde edebildiğim tüm eserleri okudum. Bu konuyla ilgili bulabildiğim tüm kanıtları topladım; sonra oruç ve dua ile onları ve kendimi tüm varlığımla Rab’bin huzuruna sundum, tek arzum Kutsal Ruh’un beni tüm gerçeğe yönlendirmesiydi” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 79, ¶ 8).
Cleveland Bakanlığı ve “1843 Şeması” (1842–1843)
Fitch, Adventist davasına çekinmeden kendini adadı. Lest We Forget, onun hızını şöyle kaydeder: “Bundan sonra Fitch yorulmak bilmeden seyahat etti ve Mesih’in İkinci Gelişi için hazırlık yapılması gerektiğini duyurmaya kendini çekinmeden adadı. Ailesini Ohio’nun Cleveland şehrine taşıdı ve Ohio’nun her yerinde toplantılar düzenleyip vaftizler gerçekleştirdi. Sözleri, her iki doktrine olan bağlılığını kanıtlar: “Nereye gidersem gideyim kutsallığı vaaz ettim. Benim olağan uygulamam, öğleden sonra Kutsallık üzerine vaaz vermek ve...” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 79, ¶ 9).
Millerci davaya yaptığı en kalıcı katkı bir şemaydı. Loughborough şöyle kaydeder: “Listenin başında, 1842’de Daniel ve Vahiy’deki vizyonları göstermek için şemalar hazırlama fikrini öneren Ohio, Cleveland’dan Charles Fitch yer alıyor. Bu düşüncenin kaynağı Habakkuk 2:2, 3’tür” (The Great Second Advent Movement, s. 124, par. 2). LWF, bu hareket içindeki ortağı ve tablonun rolünü şöyle kaydetmektedir: “1842’de, doğru bir tabloya ihtiyaç duyduklarını hisseden Fitch ve Apollos Hale, Daniel’in son zaman peygamberliklerinin yerine gelmesini gösteren ünlü tabloyu hazırladılar. Bu tablo Millerciler tarafından yaygın olarak kullanıldı” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 80, ¶ 10).
“Onun İçinden Çıkın, Halkım” (1843)
Fitch’in Temmuz 1843 tarihli polemik broşürü, Millerci hareketin belirleyici anlarından biri oldu. Lest We Forget, broşürdeki üç yol gösterici soruyu şöyle kaydetmektedir: “Fitch ayrıca Vahiy 14’teki ikinci meleğin mesajını vaaz etti. “Halkım, ondan çıkın.” Bu nedenle o, Mesih’in ikinci gelişi hareketinin ayrılmaz bir parçası olarak kabul edilir. Bir vaazında şu soruları ele aldı: Babil nedir? Babil’in düşüşü nedir? Tanrı’nın halkının Babil’den çıkması ne demektir?” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 80, ¶ 11). Fitch’in ikinci geliş olmadan reformun geleceğine ilişkin kendi değerlendirmesi, Signs of the Times’da yayınlanan Cleveland’dan bir mektupta yer almaktadır: “Bu çılgın dünyada kapsamlı ve kalıcı bir reform gerçekleştirmek umutsuz bir iştir” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 80, ¶ 12).
İki Oğlunun Kaybı (Aralık 1843 – Ocak 1844)
Bir ay içinde, Fitch’in iki küçük oğlu öldü. Lest We Forget, 5 Aralık 1843'te toprağa verilen yedi yaşındaki Willie'nin ve ardından yirmi aylık kardeşinin ölümünü kaydetmektedir. 24 Ocak 1844 tarihli Midnight Cry, ikinci kaybı şöyle kaydetmiştir: “Kardeş Charles Fitch şu anda Cleveland'dadır. Bir çocuğunu daha toprağa vermiştir” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 80, ¶ 14). Fitch’in çocuklarının diriliş tarafındaki kurtuluşuna dair düşünceleri şöyle başlıyor: “Bu nedenle, kendileri Tanrı’nın Krallığı’na hazır olan ebeveynler, düşmanın ülkesinden geri dönen bebeklerini orada bulacaklarına ve emeklerinin orada ödüllendirileceğine dair Tanrı’nın sözüne güvenebilirler” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 81, ¶ 15). Aynı paragraf şu sözlerle sona erer: “Onlar, küçükleri için boşuna emek harcamamışlardır” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 81, ¶ 15).
Ölüm (14 Ekim 1844)
Fitch’in, yeni iman edenleri vaftiz ederken üşüttüğü bildirildi. Lest We Forget şöyle kaydeder: “Charles Fitch, 1844 yılının Ekim ayında, muhtemelen zatürreeden dolayı ciddi bir şekilde hastalandı. Yeni iman edenleri vaftiz ederken üşütmüştü” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 81, ¶ 16). 19 Ekim 1844 tarihli The Midnight Cry, onun son saatlerine dair şu haberi verdi: “Buffalo’da Br. Fitch’i can çekişirken buldu. Ancak ruhu umut ve ihtişamla doluydu. Ruhuna silinmez bir şekilde yazıldığını söyledi; Rab’bin 7. ayın 10. gününde geleceğini ve mezara girerse, diriliş sabahında uyanmadan önce sadece kısa bir uykuya dalması gerekeceğini” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 81, ¶ 18). 31 Ekim 1844 tarihli Midnight Cry dergisinde onun ölüm ilanı yer aldı: “Bu sevgili kardeşimiz İsa’da uykuya daldı. Binlerce dinleyicinin kulağına Tanrı’nın sözlerini güçle döken o dudaklar artık mühürlendi. Tanrı’nın çocuklarına bir babanın şefkati ve bir kardeşin sevgisiyle atan o kalp, artık atmayı bıraktı” (Lest We Forget, bkz. 38, s. 81, ¶ 20).
Froom’un Fitch’in hayatının bu son bölümü için kullandığı başlık, başlı başına en kısa özet niteliğindedir: “14 EKİM 1844’TE ZATÜRREDEN ÖLÜM” (The Prophetic Faith of Our Fathers, cilt 4, s. 545).
Ellen White’ın Görümü (Hayat Ağacı)
Yıllar sonra Ellen White, hayat ağacının altında Fitch ve başka bir vefat etmiş Adventist vaiz olan Levi Stockman ile karşılaştığı bir vizyonu hatırladı:
Hepimiz ağacın altına gidip oturduk ve oranın ihtişamını seyrettik. O sırada, krallığın müjdesini vaaz etmiş ve Tanrı’nın onları kurtarmak için mezara yatırmış olduğu Kardeşler Fitch ve Stockman [Ek’e bakınız], yanımıza gelip, onlar uyurken bizim neler yaşadığımızı sordu. En büyük sıkıntılarımızı hatırlamaya çalıştık, ancak bizi çevreleyen çok daha büyük ve sonsuz ihtişamın ağırlığıyla karşılaştırıldığında o kadar küçük görünüyorlardı ki, onları dile getiremedik ve hepimiz, “Alleluia, cennet yeterince ucuz!” diye haykırdık.
(Erken Yazılar, s. 17, par. 2)
Aynı sahne daha önce Ruhsal Armağanlar, cilt 2, s. 34, 1. paragraf () ve Kiliseye Tanıklıklar, cilt 1, s. 61, 2. paragraf () bölümlerinde de kaydedilmiştir. 22 Ekim 1844’teki Büyük Hayal Kırıklığı’ndan sağ kurtulan Adventistler için, vaizlerinin “onu kurtarmak için mezara yatırıldığı” — huzur içinde, dirilişi beklediği — tesellisi, Ellen White’ın en sık tekrarlanan tanıklıklarından biri haline geldi.