Ukreqo lukaSirayeli. – Inombolo 1
TAM1897 Q1 33.6Intshumayelo enikwe ngokuhlwa ngeCawa, umhla we-7 kuMatshi, 1897 Iphrintiwe kwi-General Conference Bulletin, iKota yokuQala, 1897, iVol. 2, No. 1, amaphe. 33-40.
TAM1897 Q1 33.7Kwisifundo sangokuhlwa esidlulileyo ndatsho ukuba andizange ndiyibone kude kube kutshanje ikopi yemithetho elishumi epapashwe ngama-Adventista osuku lwesixhenxe, ngaphandle kweBhayibhile, eyayifana nendlela uThixo awazithetha ngayo. Ndiyavuya kuba ixesha lifikile apho ama-Adventista osuku lwesixhenxe anokuba nekopi yomthetho kaThixo njengoko uThixo wayinikezayo. Ndiyavuya kuba uMzalwana Howe ukhuphe iikopi zomthetho kaThixo, njengoko uThixo awanike ngako. Kwaye ngoku masingazishiyi sisengozini kwakhona kwisityholo esifanayo nabanye, sokushiya inxalenye yomthetho kaThixo ngaphandle, xa sisiya phambi kwabantu.
TAM1897 Q1 33.8Ungabona ngokucacileyo ukuba indoda eyayinika kuqala loo kopi yomthetho kaThixo esetyenziswa phantse ngumntu wonke, yayingumYiputa. Kuthiwa, “NdiyiNkosi uThixo wakho, okukhuphileyo kwilizwe laseYiputa, endlwini yokubandezwa.” Kodwa yathi kuyo ngokwayo, Oko akandichaphazeli mna, kwaye akachaphazeli namnye umntu ophilayo kule mihla; kuba asizange sikhutshwe eYiputa. Loo nto yayiyeyamaYuda kuphela. Ngenxa yoko wayishiya ngaphandle waza waprinta intsalela yomthetho, wathi ke ngaloo ndlela wanikezela kwihlabathi ikopi yomthetho enqunyulweyo leyo iNkosi ngokwayo eyayinike. Wenza ke ukuba kubonakale ngathi isibhalo ekukuphela kwaso iNkosi eyathetha ngaso isuka ezulwini siqale ngaphandle kokuxelela ukuba ngubani umbhali waso, ngaphandle kokumazisa, kodwa saqala nje ngendlela engacacanga nengachazwanga ethi “Musa ukuba nezinye izithixo phambi kwam.” Ingxaki ingavela kwangoko, Ungubani na wena? Ngubani othethayo? Kaloku, xa umthetho uthathwe njengoko wawunikwa, uThixo uyatsho ukuba ngubani othethayo. “NdiyiNkosi uThixo wakho, okukhuphileyo ezweni laseYiputa, endlwini yokubandezwa.” Nguwo lo uthethayo; akuyi kuba nawo omnye uThixo phambi kwam, “onako ukukuhlawulela kubukhoboka baseYiputa.”
TAM1897 Q1 33.9Enye ingcinga ebalulekileyo apha yile: Xa umthetho uprintiwe ngaphandle kwentshayelelo yokuba yiNkosi ngokwayo eyathethayo, njengoko kusoloko kunjalo kwiitshathi nakwamakhadi, kuyafuneka ukuba kubekwe amazwi athi, “uMthetho kaThixo,” ekuqaleni kwawo. Oku kubonisa ukuba abantu bayakuqonda ukubaluleka kokuba kubekho uhlobo oluthile lwesitifiketi sokuba ngokabani umthetho, nokuba ngubani oyithethayo le miyalelo. Kwaye, bebonile esi sidingo, abantu babeka ekuqaleni komthetho kaThixo isitifiketi sabo sokuba ngumthetho kaThixo.
TAM1897 Q1 33.10Kodwa ukuba bebeya kushicilela umthetho njengoko iNkosi yawunikayo, bebeya kuba nesitifiketi seNkosi ngokwayo sokuba ngumthetho kaThixo, nokuba nguye ngokwakhe ethetha la miyalelo. Uthi: “NdiyiNkosi uThixo wakho, okukukhuphileyo ezweni laseYiputa, endlwini yokubandezwa. Akungabi nawo omnye uThixo phambi kwam,” njalo njalo. Kwaye xa abantu benokuba nesitifiketi seNkosi ngokwayo sokuba ngumthetho wakhe, ngokuqinisekileyo akusayi kubakho mfuneko yesitifiketi somntu nasiphi na sokuba ngumthetho kaThixo.
TAM1897 Q1 33.11Ingaba isiqinisekiso seNkosi sokuba lo ngumthetho wayo asibhetele na kunesiqinisekiso somntu nawuphi na okanye sabantu bonke bedibene? Kwaye xa abantu beshiya ngaphandle isiqinisekiso seNkosi ngokwayo sokuba lo ngumthetho wayo, baze bafake esabo isiqinisekiso endaweni yaso, ingaba kungakho mzekelo ucacileyo wokuba abantu bazibeka endaweni kaThixo? Owu, masililahle eli senzo sokuziphakamisela nokungakhathali; kwaye simamkele umthetho ongcwele njengoko uMdali oyingcwele ewuthethile waza wawubhala! “NdiyiNkosi uThixo wakho okukhuphileyo ezweni laseYiputa, endlwini yokubandezwa.” Amen. Makube njalo.
TAM1897 Q1 33.12Inayo yonke into ethethwe yiNkosi, umthetho kaThixo ke ngoko wazisa kwihlabathi uMhlanguli kunye noMdali. Uthi ke kubo bonke abantu ukuba lowo ungumbhali waloo mthetho, lowo ubizayo umntu ekugcineni kwawo, ungumhlanguli nomdali ngokubini. Oku kubonakaliswa ngumthetho ngokwawo. Kwaye xa beshiya ngaphandle icandelo elityhila uMhlanguli, akumangalisi ukuba bakulungele kwaye bakulungele ukushiya ngaphandle icandelo elityhila uMdali womntu. USatana ebesoloko efuna ukususa umthetho, nokufihla ebantwini ukubaluleka kwawo. Waqala ngokushiya uMsindisi ngaphandle kwawo; kwaye ngoku ugqibezela ngokushiya uMdali ngaphandle kwawo. Kodwa iNkosi ifuna ukuba sazi ukuba nguye osihlangulileyo eYiputa, ukuze sikwazi ukubona bobabini uMsindisi noMdali kumthetho awawunika umntu.
TAM1897 Q1 34.1Enye into. Xa mna nawe sinokubona, kwaye sibona, ukuba uSirayeli, xa bangena kwelo lizwe, abazange bangene kwaphela kwelo lizwe iNkosi eyayilibekele bona, kodwa bayiphosa ngokupheleleyo, sinokubona ukuba kwakuyintlekela kangakanani kuMoses ukungayi apho. Ngoku xa kubonakala, njengoko kusenzeka kwabanye abantu, ukuba uSirayeli wangena kwilizwe iNkosi eyayilungiselele lona, nokuba kulapho kanye iNkosi yayifuna ukubasa khona, baze babone ukuba uMoses wasweleka waza waya ezulwini, bathi uMoses wafumana esona silungileyo ekugqibeleni; nokuba yayingeyonto enkulu ukuphoxeka ukumkhipha kwilizwe nokumsa ezulwini.
TAM1897 Q1 34.2Kodwa xa siqonda ukuba iNkosi yayifuna ukumsa kwindawo yayo engcwele yokuhlala, kwindawo eyazenzela yona ukuba ihlale kuyo, kwindawo engcwele eyayisungulwe zizandla zayo; ngoko ke siyakubona ukuba kwakukukuphoxeka okukhulu nakuMoses ukufa aye ezulwini engangeni kuloo mhlaba. Xa wayekwazi ukubona ukuba yisono sakhe esasinegalelo ekubeni bangangeni kwelo lizwe lisikelelekileyo lesithembiso; xa wayekwazi ukubona ukuba uSirayeli wayephoswe koko iNkosi yayikulangazelele ukukunika: xa wabona ilizwe elihle, njengoko wenzayo encotsheni yaseNebo, kwaye kwanyanzeleka ukuba aqwalasele amaxesha amade okulahleka, okreqo, neenkathazo, awayeza kudlula kuzo umsebenzi nabantu bakaThixo, aze azi ukuba naye wayenegalelo elincinci ekubangeleni olo hambo lude lokulahleka; kulula ukubona ukuba yayikukuphoxeka okukhulu kangakanani kuye ukungangeni kwelo lizwe engafanga kwaphela—nangona wayethathwa waya ezulwini evela kwangcwaba.
TAM1897 Q1 34.3Enye indinyana, ukuba bekufuneka enye ukuqinisekisa isibakala sokuba uSirayeli akaphumanga eYiputa ngelixa wayesentlango, ifumaneka kwincwadi kaYoshuwa. Uyakukhumbula loo ndawo,—emva kokuba bewele iYordan, ke baluswa,—kubhaliwe, “Namhlanje ndisusile isihlazo saseYiputa kuni.” Labo bantu, uyabona, abaphuma eYiputa, abazange baphume eYiputa de bawela iYordan; kuba kwakungekho de kwaba ngoko isihlazo saseYiputa sasuswa. Emva koko bonke babengamadoda aguqukileyo. Loo sizwe sonke sawela iYordan ngokholo. Sasisizwe esasikholelwa kuThixo, kwaye kwakungekho lizwi liphikisayo okanye ingcinga ethandabuzayo,—ngoko ke babephume eYiputa. Ngoko ke uyabona ukuba kucacile gca ukuba iYiputa engokomoya yiyo kanye iYiputa yokwenyani yeBaibile.
TAM1897 Q1 34.4Ngoku masijikele kumxholo wangokuhlwa. Lo nguNomboro 23:9. Ndiya kuqala ukufunda ngevesi yesixhenxe. NguBileham eprofetela uBalak, ukumkani wamaMowab.
TAM1897 Q1 34.5Waza waqalisa umzekeliso wakhe, wathi, UBalak, ukumkani waseMoab, undizise ndisuka eAram, ezintabeni zasempuma, esithi, Yiza, ndisithukele uYakob, yiza, umdelele uSirayeli. Ndingamthuka njani lowo uThixo angamthukanga? Okanye ndingamdelela njani lowo iNkosi ingamdelelanga? Kuba ndimbonile encotsheni yamawa, ndimbonile ezintabeni; NANSI, ISIZWE SIYA KUHLALA SODWA, SINGAYI KUBALWA PHAKATHI KWEENTLANGA.
TAM1897 Q1 34.6Lo mbhalo uthethwa kuthi apha ngokuhlwanje. Le yinyaniso yangoku. Yile yayiyintando kaThixo echaziweyo ngabantu bakhe xa babesemdeni welizwe awayefuna ukubasa kulo emva kokuba ebabizele ukuba baphume elizweni laseYiputa. Babebhadile entlango iminyaka engamashumi amane, yaye ngoku babezifikile emdeni welizwe. Kwaye le yintando yakhe ngabo, ukuba bahlale bodwa, bangeyobalwa phakathi kweentlanga.
TAM1897 Q1 34.7Isizathu esisiseko saloo nto, okanye esinye sezizathu, singcono ukuthi, siya kusifumana ngokujikela kwisahluko sesixhenxe se-Iincwadi ZeeZenzo. UStefano wayethetha ngaloo mini, waza watsho ukuba iNkosi yakhupha abantu eYiputa, kwilizwe lobukhoboka ngeemimangaliso nemiqondiso, kwaye kwivesi yamashumi amathathu anesixhenxe nakweyamashumi amathathu anesibhozo ninawo la mazwi; kwivesi yamashumi amathathu anesibhozo kukho isicatshulwa esithile:—
TAM1897 Q1 34.8Lo nguloMoses, owathi kubantwana bakaSirayeli, ‘INkosi uThixo wenu iya kuvukisa umprofeti kuni, ephuma kwabantakwenu, onjengam; yena niya kummamela.’ Lo nguye owayesebandleni entlango.
TAM1897 Q1 34.9Ngoko ke, ibiyintoni iSirayeli entlango?—Ibandla. Yayiza kuba yintoni emva kokuba bewele umlambo bengene elizweni?—Ibandla. Ingaba oko kwakuthetha ntoni ngaphandle kokuba kufuneka kubekho ukwahlulwa phakathi kwebandla noorhulumente?—Kanye njengokuba, xa wakhupha uAbraham kuloo lizwe, iNkosi yafundisa ihlabathi ngokwahlulwa phakathi kwebandla noorhulumente, kwaye njengoko yabonisa ngoAbraham ukuba oko kwahlulwa kwebandla noorhulumente kufuneka kuqale entliziyweni yomntu ngamnye.
TAM1897 Q1 34.10Ukuba andahlulanga entliziyweni yam kurhulumente, kuza kubakho umanyano phakathi kwebandla norhulumente naphi na apho ndikhoyo. Ngoko ke, nangona ndingekho kwisikhundla kurhulumente, okanye ndingangeni kugqatso lwezopolitiko apho, ndiya kuba ngusopolitiki ebandleni; kwaye ndiya kungena kugqatso lwezikhundla apho, ndenze amacebo am ngokufihlakeleyo apho. Ngoko ke ukuba umntu akwahlulwanga ngentliziyo kurhulumente, kodwa eyinxalenye yebandla, kungakuhle ukuba athathe inxaxheba kwezopolitiko zehlabathi aze abe ngusopolitiki apho, kunokuba angenise ezopolitiko zakhe ebandleni.
TAM1897 Q1 34.11Ngoko ke, xa iNkosi yabiza uAbraham, yathi, kuqala, “Phuma elizweni lakho.” Kwaye ngoku uAbraham ekhule waba libandla, kwaye elo bandla lisele liza kungena kwinkonzo ekhethekileyo yeNkosi phambi kweentlanga, ithetha ukuba elo bandla akufuneki libalwe phakathi kweentlanga; kufuneka lihlale lodwa. Ungabona indlela iNkosi eyayifuna ngayo abantu babambelele kuloo nto, kuba yayisazi ukuba zithini iintlanga; yaye yayisazi indlela iintlanga ezazifikele ngayo kuloo meko. Yayifuna ibandla layo lihlale lodwa, lingabi namlawuli ngaphandle kwayo, kungabikho mthetho ngaphandle komthetho wayo, kungabikho migaqo-nkqubo yalo naluphi na uhlobo ngaphandle kwelizwi leNkosi, kungabikho rhulumente ngaphandle koweNkosi.
TAM1897 Q1 35.1UThixo wayenenjongo, xa wayebangenisa elizweni, yokuba abe yintloko yebandla. UYesu Krestu wayeyintloko yebandla, ewe, ngokwenene njengoko enjalo nangoku. Niyazi kwizifundo esizifundileyo, indlela abantu abangena ngayo kubukumkani, nobukhosi, njalo njalo; kwaba ngokumka kuye, ngokungamkeli uThixo njengoMlawuli wabo ekukuphela kwakhe, nomthetho wakhe njengowuphela-phela. Baba ngabathandi bezithixo, baze ngaloo ndlela balahlekelwe lulawulo lukaThixo kubo, namandla omthetho wakhe kubo; yaye emva kokuba bezahlukene noThixo, kwanyanzeleka kubo kubekho ulawulo phakathi kwabo ukuze kuneliswe umnqweno wabo bafuna ukulawula abanye, nokubakhusela kubo ngokwabo kuburhalarhume babo, ngenxa yokuba babemkile kuThixo.
TAM1897 Q1 35.2Kodwa iNkosi yahlula uSirayeli kubo bonke abantu noorhulumente, yamenza abantu bayo. INkosi yangqala uSirayeli ngoku kanye apho yayiqala khona kuAbraham, ukuba ahlukane nookumkani nabalawuli ababengqongile, kuzo zonke iintlobo zolawulo lwephakathi emhlabeni ezingqongileyo. Yayifuna abantu bayo bahlale bodwa, bangeyiyo le nto inokubalwa phakathi kwezinye iintlanga, ukuze xa iintlanga zibajongile, zibone ukuba uSirayeli akanakubalwa njengolwezo zohlobo lwazo.
TAM1897 Q1 35.3Wayefuna uSirayeli amele phambi kwehlabathi ngokucacileyo—kwaye oku kwakuya kubenza bahluke kuzo zonke ezinye iintlanga—ukuze zonke iintlanga ezibajongileyo zithi, Oko kuyinto eyodwa; olu asiloluhlobo lolawulo lwethu. Abanankosi; ngamnye ubonakala eqhuba ngaphandle komlawuli. Kwaye baya kuqala ukuphanda ngaloo nto; baya kuthi, Yintoni ebangela oku? Kwenzeka njani ukuba niphile ngaphandle kwazo zonke ezi zinto zifana nokumkani, nemikhosi, neerhafu, nazo zonke ezi zinto ekufuneka sizinyamezele? Impendulo ibiya kuba, Kaloku, uThixo ngukumkani wethu. Kwaye akudli mali ingako ukulawula kolwakhe ulawulo njengokolwenu; kuba asinazo iingxaki ezifana nezenu. Ewe; asinazo iirhafu, kwaye unobubele kangangokuba siyathanda ukumnika yonke into esinayo, ukuxhasa nokusasaza iintsikelelo zolawulo lwakhe.
TAM1897 Q1 35.4Kwaye xa abantu bakhe beya kuxelela abantu abangakholwayo loo nto, abantu abangakholwayo beya kuthi, Ngokwenene esi sizwe ngabantu abahlakaniphileyo nabaqondayo; kwaye sesiphi isizwe emhlabeni esikhulu kangaka, esinemigwebo ehlakaniphileyo nelungileyo njengalo mthetho wonke? Kwaye sesiphi isizwe uThixo asondeleyo kuso njengoko iNkosi uThixo wakho isondele kuwe, kuko konke esimcela ngako? Yiloo nto iNkosi eyayijonge. Waza wathi, uSirayeli “uya kuhlala yedwa, kwaye akayi kubalwa phakathi kweentlanga.” Wayenjongo yokufundisa ihlabathi lonke ukwahlulwa kwebandla norhulumente, kungekuphela nje ebandleni, kodwa naphakathi kweentlanga, ngokubhekiselele kumazwe, nangokubhekiselele ebandleni ngokwalo.
TAM1897 Q1 35.5Jonga nje apha kwisibhalo, kwaye uya kukubona oko. I-Duteronomi 4. Iivesi ezimbalwa zixelela yonke into endiyichazileyo. Ukuqala kwivesi yokuqala, kufundwe kuye kweyesibhozo:—
TAM1897 Q1 35.6Ngoku ke, yiva, wena Israyeli, imithetho nemigwebo endikufundisayo, ukuze nizenze, nize niphile, ningene nilidle ilifa ilizwe iNkosi uThixo wabayihlo eninika lona. Anizukongeza kwilizwi endiniyalela lona, kwaye anizukunciphisa nto kulo, ukuze nigcine imiyalelo yeNkosi uThixo wenu endiniyalela yona. Amehlo enu abone into eyenzayo iNkosi ngenxa kaBhal-pehore: kuba bonke amadoda alandela uBhal-pehore, iNkosi uThixo wakho ibatshabalalise phakathi kwenu. Kodwa nina enabambelela kwiNkosi uThixo wenu niphilile, nonke nanamhlanje. Nantsi, ndinifundisile imithetho nemigwebo, kanye njengoko iNkosi uThixo wam endiyaleleyo, ukuba niyenze njalo emhlabeni eniya kuwudla ilifa. Gcini ke, niyenze; kuba bubulumko nobuqondi benu emehlweni eentlanga eziya kuva yonke le mithetho, zithi, Ngokwenene esi sizwe sikhulu sisizwe esilumkileyo nesinobuqondi. Kuba kukho isizwe esikhulu esinayo na uThixo osondeleyo kuso, njengoko iNkosi uThixo wethu esondeleyo kuzo zonke izinto esimbizela ngazo? Kwaye kukho isizwe esikhulu esinayo na imithetho nemigwebo elungileyo njengalo lonke lo mthetho, endiwubeke phambi kwenu namhlanje?
TAM1897 Q1 35.7Ngoko ke, yayikho na indawo yokwenza naluphi na uhlobo lomthetho okanye ummiselo phakathi kwamaSirayeli?—“Akuyi kongeza nto kwilizwi endiyalela ngalo, kwaye akuyi kuthabatha nto kulo.” Kwakufuneka benjenjalo. Iimthetho zabo zonke zazenzelwe bona. Ummiselo-mthetho wabo wawugqityiwe, kwaye wawugqibelele; kwaye logama nje babenawo, babengadingi omnye, kwaye kwangoko kwakufuneka omnye, oko kwakububungqina bokuba bamshiye uThixo.
TAM1897 Q1 35.8Nje ukuba babefuna naluphi na uhlobo lomthetho, owenziwe ngabo, phakathi kwabo, oko kwakububungqina bokuba bamshiyile uThixo, ukuba umthetho wakhe wawungasanelanga kubo, nokuba ulawulo lwakhe lwalungasanelanga kubo. Yiyo kanye le nto eyenzekayo kuzo zonke ezinye iintlanga. Yindlela leyo kuzo zonke izizwe. Yindlela ababa ngayo ziintlanga. Kwaye uyazi ukuba iSirayeli nayo yathatha lelo nyathelo linye kanye. Bayilibala uThixo baza bakhonza izithixo, baza bathi, ‘Kufuneka sibe nokumkani, ukuze sifane nazo zonke iintlanga.’ Kodwa ningalibali ukuba kwafuneka bamchithe uThixo phambi kokuba babe nokumkani; yaye ngokumchitha uThixo, ukuze babe njengeentlanga, njengabantu abangakholwayo,—lilo lelo intsingiselo yoko kuthethwayo,—ngokumchitha uThixo ukuze babe njengeentlanga, baba njengeentlanga ezamchithayo uThixo. Oku niyazi ngayo ngembali yonke elandelayo.
TAM1897 Q1 35.9Ngoko ke, kucacile gca ukuba ayilulo ukuthanda kukaThixo, ayikho kwizinto ezilungele abantu bakhe, ukuba babefana neentlanga. Asikokuthanda kukaThixo, ayikho kulungelo lwabantu, ukuba babe naluphi na uhlobo lolawulo olufana nolweentlanga ezingqongileyo. Uyazi ukuba ezi zinto aziveli ekulandeleni uThixo, kodwa zavela ekreqeni. Kuko konke oku, kucacile gca ukuba uThixo wayengazimiselanga ukuba abantu bakhe bazimisele urhulumente wabo phakathi kwabo.
TAM1897 Q1 36.1INkosi yayingazimiselanga ukuba bazibekele urhulumente ofana neentlanga ezingqongileyo. Xa esithi, “Anizukongeza kwilizwi endiniyalela lona, kwaye anizukunciphisa nto kulo,” ungabona ukuba ngaloo ndlela wabathintela ekwenzeni nawuphi na umthetho, nakwisithunzi naso nasiphi na isenzo sokwenza umthetho, kwaye ngaloo ndlela wabalela ukuba bangaze bazibekele naluphi na uhlobo lolawulo phakathi kwabo.
TAM1897 Q1 36.2Kwaye koku kucacile ngokupheleleyo ukuba xa bafumanisa imfuneko yalo naluphi na uhlobo lolawulo phakathi kwabo, apho bekufuneka babe nemithetho nabalawuli abangenguThixo, oko ngokwako yayingubungqina obucacileyo bokuba baye balibala uThixo; ukuba baye bamshiya; ukuba ulawulo lwakhe alwanelanga; ukuba amandla akhe ayengabikho kubo ukubabamba, kwaye ke ngoko kwafuneka benze baze baseke uhlobo oluthile lolawulo lwabo, ukuze bazikhusele kubo ngokwabo.
TAM1897 Q1 36.3Ngoko ke uyabona ukuba yayingeyokuthanda kweNkosi ukuba abantu bakhe, abahlala bodwa, babe nolawulo lwabo phakathi kwabo. Yayingeyokuthanda kwakhe ukuba bahlale phakathi kweentlanga, baze babe nolawulo olufana nolweentlanga; kuba xa babeza kuzenzela ulawulo ukuze bazilawule phakathi kwabo, olo lulawulo lwaluya kufana ncam nolweentlanga, kuba bonke yayingabantu, kwaye ubuntu bufana kuyo yonke indawo. Ngoko ke, xa uSirayeli wathatha umgomo wokuzimisela urhulumente wokuzilawula, wawufana nalawo wabantu ababengqongile, kwaye kwakungekho enye indlela. Yayiyinto yobuhedeni. Kwaye iya kuhlala iyinto yobuhedeni naphi na apho kuzanywa khona.
TAM1897 Q1 36.4“Akuyi kongeza nto kwilizwi endiniyalela lona, kwaye akuyi kunciphisa nto kulo, ukuze nigcine imiyalelo yeNkosi uThixo wenu endiyiyalelayo.” UThixo ujonge ukuba imiyalelo yakhe, umthetho wakhe, urhulumente wakhe, zibe yanele kubantu bakhe. Kwaye yanele kubantu bakhe. Loo nto imisiwe. Iya kuhlala yanele kubantu bakhe. Kodwa ayanelanga kwabo bangenaso; ayanelanga kwabo bazahlulayo kuThixo nakumthetho nakurhulumente wakhe. Urhulumente wakhe akwanelanga kubo, ke, kuba abanaso; kwaye ke ukuba bazenzela owabo, ufana ncam nowabahedeni.
TAM1897 Q1 36.5Amehlo enu abone into eyenziwa yiNkosi ngenxa yaseBaal-peor: kuba bonke amadoda alandela uBaal-peor, iNkosi uThixo wakho ibatshabalalise phakathi kwenu. Kodwa nina enabambelela kwiNkosi uThixo wenu niphila nonke namhlanje. Nantsi, ndinifundisile imithetho nemimiselo, kanye njengoko iNkosi uThixo wam endiyalele, ukuze niyenze emhlabeni eniya kuwudla ilifa. Ngoko ke zigcine uze uzenze; kuba le yobulumko nekuqonda kwenu emehlweni eentlanga.
TAM1897 Q1 36.6“Oku bubulumko bakho nokuqonda kwakho emehlweni eentlanga.” Hayi nje emehlweni am; kodwa yenzani oku, kwaye zonke iintlanga, abantu abangakholwayo, ziya kuthi ninobulumko. Iintlanga, abantu abangakholwayo, ziya kuthi ninengqondo.
TAM1897 Q1 36.7Nantsi, ndinifundisile imithetho nemigwebo, kanye njengoko iNkosi uThixo wam endiyeyalileyo, ukuba nenze njalo ezweni eliya nina nilithabathe. Ngoko ke zigcine uze uzenze; kuba le yiyo ubulumko bakho nokuqonda kwakho emehlweni eentlanga, eziya kuva yonke le mithetho, zithi, Ngokwenene le ntlanga inkulu ibantu abalumkileyo nabanengqiqo. Kuba yeyiphi intlanga enkulu enoThixo osondeleyo kuyo, njengoko iNkosi uThixo wethu isondeleyo kuzo zonke izinto esimcela ngazo? Kwaye yeyiphi isizwe esikhulu esinemiqathango nemigwebo elungileyo njengalo lonke lo mthetho, endiwubeke phambi kwenu namhlanje? Kuphela lumkela wena, uze ulondoloze umphefumlo wakho ngononophelo, hleze ulibale izinto ezibonwe ngamehlo akho, hleze ziphume entliziyweni yakho yonke imihla yobomi bakho: kodwa uzifundise oonyana bakho, noonyana boonyana bakho; ingakumbi usuku owema ngalo phambi kweNkosi uThixo wakho eHorebe.
TAM1897 Q1 36.8Musani ukulibala oko nikubonileyo nenikuvileyo, kodwa ingakumbi musani ukulibala oko nikuvileyo xa nimile phambi kweNtaba iHoreb ngaloo mini. Beva ntoni?—Owu, umthetho kaThixo; imiyalelo kaThixo nokholo lukaYesu abayiva ngaloo mini; ilizwi elisuka ezulwini labhengeza intlawulelo nokudalwa, ukuba abantu bangoni. Kodwa uSirayeli wamlibala uThixo, waba ngumnquli wezithixo, waza wathi, ‘Senzeleni ukumkani; senzeleni ukumkani, njengazo zonke iintlanga.’ Kodwa ngelo xesha, besengangcolanga, iNkosi yathi emva koko (INdumiso 81:13-16):—
TAM1897 Q1 36.9Owu, ukuba abantu bam bebephulaphule kum, noSirayeli ebehamba ezindleleni zam! Ndingazithoba ngokukhawuleza iintshaba zabo, ndijikise isandla sam kwabo babachasi. Abo bathiyileyo iNkosi bebengazinikela kuye: kodwa ixesha labo belingahlala ngonaphakade. Ebeya kubatyisa noko nengqolowa egqwesileyo: kwaye ngobusi obuphuma elitshweni ndingakwanelisa.
TAM1897 Q1 36.10Ngoku iNkosi ithi ngathi isihlangule emandleni obumnyama, yaza yasigqithisela ebukumkanini boNyana wayo othandekayo. Ubukumkani bukaThixo buphinde bamiselwa phakathi kwabantu bawo, kwaye “ubukumkani bukaThixo bungaphakathi kwenu,” kwaye buphakathi kwenu ngokuba bungaphakathi komntu ngamnye nakubo bonke. Ngoku ke, ubukumkani bukaThixo bubukumkani obugqibeleleyo, kuba ukumkani ngukumkani ogqibeleleyo, kuba umthetho wobo bukumkani ngumthetho ogqibeleleyo. Ngoko ke ukumkani ogqibeleleyo, nomthetho ogqibeleleyo, nobukumkani obugqibeleleyo, bayakwanela na? Bayakwanela? Ingaba oko kwanele kumntu?—Ewe, ngokuqinisekileyo! Ingaba kufanele ukuba oko kwanele kumntu?
TAM1897 Q1 36.11Kwaye ukuba konke oko akwanelanga kumntu, ingxaki ikulawulo lwakwaThixo na, okanye ikulo mntu?—Niyazi ukuba ingxaki inokuba kulo mntu kuphela. Kodwa masithi lo mntu uyavuma ukuba ungumKrestu. Ingxaki isekulo mntu na, okanye kulawulo lwakwaThixo?
TAM1897 Q1 36.12(Amalizwi) Kulo mntu.
TAM1897 Q1 36.13Masithi uyavuma ukuba ungum-Adventista wosuku lwesixhenxe, kwaye ubukumkani bukaThixo abwanelanga kuye; masithi uhlanganisa isihlwele sabo, kwaye ubukumkani bukaThixo abwanelanga kubo, kodwa kufuneka babe nobukumkani babo, obunye ubukumkani; kufuneka bazimise urhulumente, bazibekele irhafu, bakhethe abalawuli kubo ukuze bazilawule; ingaba bangabantwana bakaThixo? Ingaba ubukumkani bukaThixo obugqibeleleyo buyabanelisa? Ingaba bakubukumkani bukaThixo? Ingaba ulawulo lukaThixo luyabanelisa? Ingaba ubukumkani bukaThixo bukubo? Ingaba kunjalo? Kungaba njani, xa ubukumkani obugqibeleleyo, kunye nekumkani egqibeleleyo, kunye nomthetho ogqibeleleyo, zingabanelanga?
TAM1897 Q1 37.1Uyabona ke, ukuba olu hlukano lwebandla norhulumente, nkqu naphakathi kwamaSeventh-day Adventists, luqala entliziyweni; kwaye kufuneka luqale apho kumntu wonke, kuyo yonke indawo, kungenjalo akunakubakho ohlukano lwebandla norhulumente apho akhoyo. Ukuba bekungekho mntu kwinkulungwane yesine, kwiMbuso yamaRoma, obenomanyano lwebandla norhulumente entliziyweni yakhe, ngekungekho kubakho kobupapa okwamileyo kwinkulungwane yesine. Ukuba ebenebandla kuphela, ibandla lodwa, entliziyweni yakhe, kwaye kungekho nto yombuso, kungekho migaqo yombuso, ibandla kuphela,—uThixo, ubukumkani bakhe, umthetho wakhe, ubulungisa bakhe, yena yedwa elawula apho,—ngaba ibiya kubakho inkonzo yobupapa?
TAM1897 Q1 37.2(Amalizwi) Hayi.
TAM1897 Q1 37.3Ngoko yintoni into ekufuneka isoloko iphetshwa?—Naluphi na umanyano lwebandla norhulumente entliziyweni. Yintoni, ke, ekuphela kwendlela eqinisekileyo yokuzikhusela kubupapa?—Kukuthanda uThixo ngentliziyo yonke, nangomphefumlo wonke, nangengqondo yonke, nangamandla onke. Kukuthi “phuma elizweni lakho, nakwisizalwane sakho, nakwendlu kayihlo.” Kukujika umqolo kwiYiputa. Kukuhlala wedwa, ungabalwa phakathi kweentlanga.”
TAM1897 Q1 37.4Ngoku ndifunda kwi-“Empires of the Bible,” iphepha le-152 nangaphezulu iingcaphulo endazifaka apho ezivela kwi-“Patriarchs and Prophets,” kunye neendinyana zeziBhalo, malunga nalo mbandela kanye. Kuqala ndifunda amanye amazwi am; kodwa ndiza kunixelela xa ndifunda amazwi e-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 37.5“Nantsi, abantu baya kuhlala bodwa, kwaye abayi kubalwa phakathi kweentlanga.” INkosi ayizange ijolise ekubeni abantu bayo babunjwe babe ngumbuso, okanye ilizwe, okanye urhulumente, njengabantu beli hlabathi. Babengafanelanga babe njengeentlanga ezingqongileyo. Babemele ukwahlulwa babe bakaThixo “kubo bonke abantu ababekumhlaba wonke.” “Abantu abayi kubalwa phakathi kweentlanga.”
TAM1897 Q1 37.6Ngoku, ukuba ndizibona ndingowelizwe laseJamani, ingaba ndizibala phakathi kweentlanga? Ukuba ndizibona ndingowurhulumente waseNgilani, ndiyinxalenye yawo, ndingummi othembekileyo nonothando lwezwe, oya kulwela iflegi, ingaba ndizibala phakathi kweentlanga? Kwaye ukuba ndiyalwela elo lifulegi, ilifulegi lam, ilifulegi lam laseBritane, kwaye umntakwethu ongumlandeli weSeventh-day Adventist apha ungowaseUnited States, kwaye uthembekile kwaye uyayithanda ilizwe lakhe, kwaye la mazwe mabini angena emfazweni, kwaye kufuneka abuyise abahlaseli, kwaye kubakho ungquzulwano, ngoko ke mna ndikwelinye icala, kwaye umntakwethu ukwelinye, kwaye umntakwabo ulwa nomntakwabo. Ingaba uThixo ukumisile oko?—Niyazi ukuba akakwenjenjalo. Ngaba ke wayenentsingiselo xa wayesithi abantu baya kuhlala bodwa, kwaye abayi kubalwa phakathi kweentlanga?
TAM1897 Q1 37.7Ndifunda kancinci kwimbhalo yam kwi-“Empires of the Bible:” Ulawulo lwabo lwalufanele lube lolawulo lukaThixo olumsulwa nolulula—uThixo ebe nguye kuphela uKumkani wabo, uMlawuli wabo, noMniki-mthetho wabo. Lwaluluyilo, eneneni, umbutho webandla, owaqala ngokumiselwa “kwebandla lasentlango;” kwaye wawufanele wahlulwe kuyo yonke ingcinga yoburhulumente. Inkqubo eyasekwa entlango ngoMoses, yaza yaqhubeka eKhanani ngoYoshuwa, yayijolise ekubeni yeyaphakade.
TAM1897 Q1 37.8Ngoku ndifunda kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 37.9Ulawulo lwamaSirayeli lwalulawulwa egameni nangegunya likaYehova. Umsebenzi kaMoses, wamakhulu asixhenxe amadala, wabalawuli namagqwetha, wawukukunyanzelisa imithetho awayeyinike uThixo. Babengenagunya lokwenza imithetho yesizwe.
TAM1897 Q1 37.10Ngubani obengenagunya lokwenza imithetho yesizwe?
TAM1897 Q1 37.11(Amalizwi) Ibandla.
TAM1897 Q1 37.12Ibandla libandakanya abantu abangaphi? Ingaba libandakanya umntu omnye, okanye ababini, okanye ishumi, okanye ishumi elinesibini, okanye amashumi amahlanu?—Ewe. Ngaba ke bona, okanye nabani na kubo, babenagunya lokwenza imithetho yabo bonke abanye, okanye nokuba ngabo ngokwabo?—Babengenalo.
TAM1897 Q1 37.13Mamela, wena Israyeli, kwimithetho nakwizigwebo endinifundisayo, ukuze nizenze, nize niphile, ningene nilidle ilifa ilizwe iNkosi uThixo woyihlo eninika lona. Akuyi kongeza nto kwilizwi endiyalela ngalo, kwaye akuyi kuthabatha nto kulo.
TAM1897 Q1 37.14Sicaphula kwakhona ngoku kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 37.15Le yayiyiyo, yaza yaqhubeka iyiyo, imeko yokubakho kukaSirayeli njengesizwe.
TAM1897 Q1 37.16Kwathi ke, xa uSirayeli waphambuka kuloo nto, waza wathatha inyathelo lokuzakhela ubukumkani, nokufana neentlanga, yayithetha ntoni loo nto?—Ukulahlekelwa bubukho. Ungalibali oko.
TAM1897 Q1 37.17Ngoku enye iparagrafu endiyibhalileyo, endifuna ukuyiphinda ngoku:—
TAM1897 Q1 37.18Imigaqo karhulumente wakwaSirayeli yayiyeyolawulo lukaThixo olumsulwa kuphela. Kulo naluphi na urhulumente, kukunyaniseka kuphela kwimigaqo yarhulumente ngabemi, okunokuyenza iphumelele.
TAM1897 Q1 37.19Loo nto kwamkelwa ngumntu wonke ukuba kunjalo. Luluphi urhulumente esiwucingayo apha?—Urhulumente kaThixo. Babengabemi baluphi urhulumente?—Urhulumente kaThixo. Ngoko ke, ukunyaniseka kwimigaqo yaloo rhulumente kwakuyeyona nto yodwa eyayinokwenza loo rhulumente nolawulo lube yimpumelelo, kwanakuThixo.
TAM1897 Q1 37.20Kwakungenxa yokubakho kukaThixo okungapheliyo noSirayeli kuphela, apho urhulumente owamiselwayo wayenokuba yimpumelelo. Ngenxa yoko, ukunyaniseka kwimigaqo yaloo rhulumente kwabantu kwakufuna ukuba umntu ngamnye ahlale efuna ukubakho kukaThixo kunye naye, njengoKumkani, uMlawuli, noMniki-mthetho oyedwa, kuko konke ukuziphatha kwakhe kwemihla ngemihla. Kodwa “ngaphandle kokholo akunakwenzeka ukumkholisa.” “Ngokholo” uThixo ahlala entliziyweni aze alawule ebomini. Ngenxa yoko, umgaqo osisiseko, eneneni nobukho ngokwabo, bobulawulo baseSirayeli, babusekelwe kukholo oluphilayo noluhlala luhleli kwabantu baseSirayeli.
TAM1897 Q1 38.1Kwaye kanye apha apho uSirayeli woyisakeleyo. Enyanisweni yiyo kuphela indawo apho babe benokoyisakala khona. Abazange bahlale elukholweni; abazange bahlale beyathembeka kuKumkani wabo nakurhulumente wabo. Abantu abangena elizweni, abawela uMlambo iYordan ngokholo bemile emhlabeni owomileyo ngoxa umlambo wawuphuphuma ngokupheleleyo, abawisa iindonga zaseYeriko phantsi ngokholo emva kokuzijikeleza iintsuku ezisixhenxe, baza bakhwaza isikhalo sokuphumelela sokholo—aba bantu bakholelwa kwiNkosi, yaza yaba nabo ngamandla. Kodwa kwafika utshintsho. Abantu baphulukana nobunyulu bokholo, baza bawela kunqulo lwangaphandle nje. Eli bali lisixelelwa ngeendinyana ezimbalwa ezimfutshane kwizibhalo. “Abantu bakhonza iNkosi yonke imihla kaYoshuwa, nazo zonke iintsuku zeenkulu ezaphila emva koYoshuwa, ezazibone zonke izenzo ezinkulu zeNkosi, eyazenzayo ngenxa yaseSirayeli. Waza uYoshuwa unyana kaNun, umkhonzi weNkosi, wafa eneminyaka elikhulu elishumi.... Kwaye naloo sizukulwana sonke sabuthelwa kooyise, kwaphakama esinye isizukulwana emva kwabo, esasingayazi iNkosi, singayazi nemisebenzi eyayiyenzele amaSirayeli. Kwaye abantwana bakaSirayeli benza okubi emehlweni eNkosi, baza bakhonza ooBhalim: baza bashiya iNkosi uThixo wabayise, owabakhupha kwilizwe laseYiputa, baza balandela ezinye izithixo, zezithixo zabantu ababengqongile, baza kuzithoba kuzo, baza bacaphukisa iNkosi. “Bayishiya iNkosi, bakhonza uBhali no-Ashtaroti.”—“Empires of the Bible,” amaphe. 153, 154.
TAM1897 Q1 38.2Kanye yile nto bayenzayo ngexesha likaNimrod. Yintoni eyayisisiphumo ngexesha likaNimrod?—Bamisela omnye wabo njengokumkani, emva kokuba bemchithile uThixo njengokumkani. Ngaba ikhona into engaqhelekanga, ke, yokuba isiphumo sibe yinto enye nakwisiSirayeli ngoku kweli xesha?
TAM1897 Q1 38.3Ngenxa yokungabi nako ubukho bukaThixo entliziyweni ukubahlula nakubo ngokwabo, baze ngaloo ndlela bahluke kwabanye abantu, bafana kakhulu nezizwe ezingqongileyo kangangokuba kwaba yinto eqhelekileyo ukuba bahlanganyele nabo ekunquleni oothixo babo. Xa, ngenxa yokreqo kwabo, umthwalo wezenzo zabo nokucinezelwa ngabantu abangakholwayo kwaba nzima kakhulu kangangokuba babengasakwazi ukuwunyamezela, babesiya eNkosini ngentliziyo yabo yonke, babethemba yena yedwa, kwaye ngaloo ndlela kuye babefumana inkululeko ezukileyo kwizono zabo nakubo bonke ababacinezela. Kodwa emva kokuba bekhululiwe, basilela ukukhulisa nokufuna ubukho beNkosi noMsindisi wabo; ngoko ke inkolo yabo yaphinda yaba yeyomkhuba nje, yaye kungekudala babuyela kwiindlela zabahedeni, baza banqula oothixo babo.
TAM1897 Q1 38.4Ukuba nje babeyibeke iintliziyo zabo eNkosini kwaye bathembele kuye ngalo lonke ixesha, njengoko babesenza kwezi ziganeko zokuhlaziya, ngabe bamfumene ebe nguye kubo ngalo lonke ixesha kanye njengoko wayenjalo kwezi ziganeko. Ngoko ke, yonke indlela yabo ngabe yile nto wayesoloko enqwenela ukuba ibe yiyo—inkqubela phambili naphakamiseko olungapheliyo, bekhula ebubele nasekwazini iNkosi uMsindisi wethu. Ngebengaba kukukhanya okugqamileyo nokukhazimlayo kuzo zonke iintlanga.
TAM1897 Q1 38.5Endaweni yokuba la mava aphindaphindiweyo abenze bafikelele kwinqanaba lokuba ekugqibeleni nangonaphakade bangazithembi, baze bathembe iNkosi yodwa, baye bafikelela kwimeko apho ekugqibeleni bangayithembi iNkosi, baza bagqiba kwelokuba bazithembe ngokupheleleyo. Kukungakholwa kwabo nasekreqweni kwabo, babebona kuhlaselo olungapheliyo lwabantu abangakholwayo, apho ilizwe lalixhaphazwa kwaye abantu bacinezelwa, njengobungqina nje bokuba ngokwenene ulawulo lukaThixo lwalusilele.—“Empires of the Bible,” amaphe. 154, 155.
TAM1897 Q1 38.6Ngoku sicaphula kwakhona kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 38.7Zonke izinto ezimbi ezazisisiphumo sesono nobuyatha babo, bazibeka kurhulumente kaThixo.
TAM1897 Q1 38.8Uyabona ke, xa nabaphi na abantu abathi bangabeNkosi, befuna ulawulo olulunye ngaphandle kolwakhe, yintoni ingxaki. Baye bamka kuThixo; bangene ebubini; babandezeleka ziintlobo ngeentlobo zobubi; kwaye ngobu babeka ityala kulawulo lukaThixo. Ulawulo lukaThixo belungonelanga kubo; belungabenzelanga ngokwaneleyo. Kutheni?—Kuba babengenalo.
TAM1897 Q1 38.9Ndiqhubeke ndifunda kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 38.10Ngokuthe ngcembe baphulukana nentlonipho yabo ngoThixo, baza bayeka ukuxabisa imbeko yokuba ngabantu bakhe abakhethiweyo. Betsalwe bubukhazikhazi noboniso lwabakhosi bamanyala, bayadinwa kukuphila kwabo okulula. Umonakalo nomona wavela phakathi kwezizwe. Ukungavisisani kwangaphakathi kwabenza baba buthathaka; babesoloko bephantsi kohlaselo lweentshaba zabo ezingamakhano: kwaye abantu babesele beqala ukukholelwa ukuba ukuze bagcine isikhundla sabo phakathi kweentlanga, iimbiwa kufuneka zimanyane phantsi kukarhulumente omnye oqinileyo. Njengoko babesuka ekulaleleni umthetho kaThixo, bafuna ukukhululwa kulawulo loMlawuli wabo oyiNkosi; kwaye ngaloo ndlela isidingo sobukumkani sasasazeka kuyo yonke Israel.
TAM1897 Q1 38.11Ngoku ndifunda kwento endiyibhalileyo kwi-“Empires of the Bible:”—
TAM1897 Q1 38.12Yayilibali elinye laseBhabhiloni naseYiputa eliphindiweyo. Umkhohlisi oyintloko wabalahlekisa wabenza abakhonzi bemifanekiso, waza esuka ekukhonzeni imifanekiso wabenza bafuna umbuso wobukumkani, ukuze afumane ulawulo oluphezulu kubo, aze ngempembelelo zomhlaba abarhwebeshe, okanye ngenkani abalele ekukhonzeni uThixo.
TAM1897 Q1 38.13Kwaye niyazi ukuba iSirayeli yayitshutshisa iiprofeti, yayithintela ukushumayelwa kwelizwi likaThixo, kanye njengoko sonke esinye isizwe esingakholwayo emhlabeni senze oko ukususela kwixesha likaNimrode kude kube ngoku, kwaye kanye njengoko sonke esinye isizwe esingakholwayo siza kwenza, nokuba simiselwe ngama-Adventista osi-7.
TAM1897 Q1 38.14Ngoku ndiphinda ndicaphula kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 38.15UThixo wayenqwenela ukuba abantu bakhe bajonge kuye yedwa njengoMniki-mthetho wabo neMithombo yabo yamandla. Besiva ukuxhomekeka kwabo kuThixo, babeya kusoloko batsaleleka kufutshane naye. Babeya kuphakanyiswa kwaye bazukiswe, belungiselelwe isiphelo esiphakamileyo awayebabizele kuso njengabantu bakhe abakhethiweyo. Kodwa xa indoda yayibekwa esihlalweni sobukhosi, kwakuya kutshintsha iingqondo zabantu zisuke kuThixo.
TAM1897 Q1 38.16Kwaye andikhathali nokuba ungum-Adventista wosuku lwesixhenxe; kuthanda ukujika iingqondo zabantu zisuke kuThixo.
TAM1897 Q1 38.17Ndiqhubeke ndifunda kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 38.18Babeya kuthemba ngakumbi kumandla abantu kunakwamandla kaThixo—
TAM1897 Q1 39.1Ingaba babedinga ukhuseleko kwizizwe?—Ewe. Ingaba izizwe zazingabahlaseli, zenza uhlaselo kuzo?—Ewe. Ingaba babedinga ukhuseleko?—Ewe. Kutheni bamisela urhulumente?—Ukuze bakhuseleke—ukuze bakhuseleke kuhlaselo lwezizwe.
TAM1897 Q1 39.2Yintoni leyo iNkosi eyayithetha ukuba bengamthobela yena nemithetho yakhe? Ngexesha lezidlo ezingcwele, amadoda onke ayenokushiya amakhaya awo, aye eYerusalem, kwaye akukho mntu wayenokwenzakalisa, okanye anqwenele ilizwe lawo. Kodwa xa bamshiya uThixo, kwaye babengenalo ukhuselo lwakhe, babengenakushiya izindlu zabo ngaphandle kokuba abantu abangakholwayo bangena. Kwaye nokuba babekhaya bonke, abantu abangakholwayo babengangena kubo. Xa ingqolowa yabo ibivuthile kwaye ilungele ukuvunwa, abantu abangakholwayo babengena bezithatha zonke, kwanxa amadoda onke ebekhaya. Kwaye xa iidiliya bezivuthile kwaye zilungele ukuqokelelwa, abantu abangakholwayo babengena bezokuqokelela zonke. Kutheni?—Kuba abantu babebemkile kuThixo, kwaye wayengakwazi ukubasikelela ekumkeni kwabo njengoko wayebasikelela xa bebenawo, kuba ukwenza oko kwakuya kubakhuthaza kuphela ekumkeni kwabo.
TAM1897 Q1 39.3Ngoko ke:—
TAM1897 Q1 39.4Xa indoda ibekwa esihlalweni sobukhosi, ibiqhele ukujika iingqondo zabantu zisuke kuThixo. Babesiya kuthemba ngakumbi amandla abantu kunamandla kaThixo, kwaye iimpazamo zikumkani wabo zazibakhokelela esonweni, zize zahlukanise isizwe noThixo.
TAM1897 Q1 39.5Ngenxa yoko bathi kuSamuweli: “Senzele ukumkani osilawulayo njengazo zonke iintlanga.”
TAM1897 Q1 39.6Ngoku ndiphinda ndicaphula kwi-“Patriarchs and Prophets,” enye ingxelo ethetha ngqo nangoku:—
TAM1897 Q1 39.7Kwaye nanamhlanje [Oku kusibeka phi?—Kwixesha langoku.] umnqweno wokulinganisa izenzo neendlela zokwenza zehlabathi ukhona phakathi kwabantu abazibiza ngabakaThixo. Njengoko besuka eNkosini, baba nomnqweno wezinto ezifunyanwayo neembeko zehlabathi. AmaKristu asoloko efuna ukulinganisa iindlela zokwenza zabo bamkhonza uthixo weli hlabathi. Abaninzi bakhuthaza ukuba ngokumanyana nabantu behlabathi, nokulandela izithethe zabo, bangakwazi ukuba nefuthe elinamandla ngakumbi kwabangakholekiyo.
TAM1897 Q1 39.8Yiloo nto eyayithethwa nguSirayeli.
TAM1897 Q1 39.9Kodwa bonke abalandela le ndlela, ngaloo ndlela baziwahlukanisa noMthombo wamandla abo. Ngokuba ngabahlobo behlabathi, baba ziintshaba zikaThixo. Ngenxa yokwahluka kwelizwe, bathabatha umbingelelo wembeko engenachazeko ababizelwe kuyo nguThixo, eyokubonakalisa iindumo zalaa uye wasibizela ebumnyameni wangena ekukhanyeni kwakhe okumangalisayo.— “Patriarchs and Prophets,” isahl. 59, isiq. 13.
TAM1897 Q1 39.10Ngoku ndiqhubeka ndifunda, ngoSirayeli wakudala:—
TAM1897 Q1 39.11“Njengazo zonke iintlanga.” AmaSirayeli akazange aqonde ukuba ukungafani nezinye iintlanga ngale ndlela yayililungelo elikhethekileyo nentsikelelo. UThixo wayebahlulele amaSirayeli kuzo zonke ezinye iintlanga, ukuze abenze ubutyebi bakhe obukhethekileyo. Kodwa bona, bengayihoyanga le mbeko iphakamileyo, bafuna ngomdla ukulinganisa umzekelo wabantu abangakholwayo.
TAM1897 Q1 39.12Ndisafunda phambili kwi-“Patriarchs and Prophets:”—
TAM1897 Q1 39.13Iintsuku zempumelelo enkulu kaSirayeli yayizizo ezo apho bamkela uYehova njengoKumkani wabo,—xa imithetho nolawulo alusekayo lwalujongwa njengolugqwesileyo kunolwawo onke amanye amanxuwa.
TAM1897 Q1 39.14Xa ndithatha urhulumente nomthetho kaThixo njengongaphezu kunezo zazo zonke ezinye iintlanga, ndingaba yintoni na nento yokwenza nezinye iintlanga? Ke ukuba kufuneka ndizilungiselele into efana neyezinye iintlanga ukuze ndizilawule, ndizigcine ndisendleleni, kunye nabo bandingqongileyo abafana nam, ingaba ndiyayibona na ulawulo nemithetho kaThixo njengengaphezulu kunaleyo ndiza kuyenza? Ke xa imithetho yakhe ndiyibona njengengengaphezulu kunaleyo ndiza kuyenza, oko kundibeka phi?
TAM1897 Q1 39.15(Amalizwi) Ngaphezu koThixo.
TAM1897 Q1 39.16Kanye njengomnye umpopu; kanye njengoNimrodhi,—ndizibeka endaweni kaThixo. Akukho mntu unokuzibeka endaweni kaThixo ngaphandle kokuba uzibeka ngaphezu kukaThixo.
TAM1897 Q1 39.17Kunye noku, ndibhale into oya kuyibona iyinyani:—
TAM1897 Q1 39.18Kodwa konke oku kwakutyeshelwe ngoku, kwisigqibo sabo esiqinileyo sokuba nokumkani, urhulumente, ilizwe, njengazo zonke iintlanga. Ngokuchasene nokuthanda kweNkosi okucacisiweyo, uSirayeli wayeza kubalwa phakathi kweentlanga.... O, ukuba uSirayeli wayesazi ngaloo mihla yakhe, izinto ezazizokuzisa uxolo lwakhe! O, ukuba babeye bakholelwa kwiNkosi, baza bavuma ukuba yona iyazi, ngcono kunabo, indlela ekufuneka bayithathe ukuze kube lulungelo kubo! Kodwa ngokuchasene nesibongozo sakhe esinamandla nesilumkiso sakhe esingcwele, bavala iindlebe zabo baza benza iintliziyo zabo zibe litye, baza ke ngoko bangena kwindlela eyayiza kubatshabalalisa ngokungagwenyeki, zombini njengesizwe nanjengabantu abakhethiweyo.
TAM1897 Q1 39.19Kwenzeka kwakhona ukuba izizwe zahlulwa—ezilishumi nezibini. Kwenzeka ntoni ngezelishumi?—Zaba nendlela enye eqhubekayo yokreqo, de zakhwaza zathi, “Asinankosi.” Kwaza ke iNkosi yaza kubo ngomprofeti uHoseya, yathi, ‘Ndiya kuba liKumkani lenu; buyelani kum, O Israyeli, niphambukile kum; ndiya kuba liKumkani lenu.’ Kodwa abazange babuye; baza bathinjwa, balahleka ngonaphakade.
TAM1897 Q1 39.20Lwakwenziwa oko, kwabhalwa ngoYuda nguHoseya, “UYuda usalawula noThixo, unyanisekile kwabangcwele.” Kodwa uyazi ukuba uYuda wahamba inyathelo nenyathelo, esihla kwindlela yokreqo, de kwafika ilizwi elithi, “Susa isithsaba esiphakamileyo, ususe nesithsaba: ayisayi kuba njalo: phakamisa ophantsi, uhlise ophakamileyo. Ndiya kubhukuqa, ndibhukuqe, ndibhukuqe: kwaye ayisayi kubakho kwakhona, de afike lowo ilungelo lakhe; ndize ndimnike yena.”
TAM1897 Q1 39.21INkosi kwanyanzeleka ukuba isebenzise iintlanga ukuba zilawule abantu bakhe. Kwaye xa iNkosi, ngeentlanga, ngurhulumente weentlanga, yayebagcinile de yena ngokwakhe wafika kubo, basaphinda bakhwaza la mazwi abawathethayo ngeentsuku zikaSawuli, “Hayi; siza kuba nokumkani.” Kwaye xa uKristu akavumanga ukuba abe nguKumkani wabo, bambethelela emnqamlezweni, baza bakhwaza bathi, “Asinawo omnye ukumkani ngaphandle kukaKesare.”
TAM1897 Q1 40.1Xa, ngokuchasa umyalezo weNkosi ngoSamuweli, bakhwaza bathi, “Hayi; siza kuba nokumkani phezu kwethu,” kuloo mkhwazo iNkosi yeva, kwaye ngoku kulula ukuba wonke umntu ayive, umkhwazo wabo wokugqibela ngokuchasene naye—“Asinankosi ngaphandle kukaKesare.” Ngokwala uThixo ukuze babe “njengazo zonke iintlanga,” baba njengazo zonke iintlanga ezala uThixo.
TAM1897 Q1 40.2Isikhalo abasikhuphileyo ngoKristu kwitrone yokugweba kaPilato, sasikho kweso sikhalo, “Siza kuba nokumkani,” esakhutshwa ngeentsuku zikaSawuli; kwaye uThixo wasiva. Yiloo nto ingqiqo yayo, kwaye akukho kuphuncuka kuyo. Kwaye ukuba mna nawe singaphuncuka kuyo, kufuneka simjonge kuThixo ngentliziyo yethu yonke, nangomphefumlo wethu wonke, nangengqondo yethu yonke, nangamandla ethu onke. Kufuneka siphume kwilizwe lethu, nakwisizalwane sethu, nakwindlu kabawo wethu. Kufuneka siyifulathele iYiputa, nokuba singathini na sikwisinyuko esiya kwisitulo sobukhosi bolawulo lwasemhlabeni; kufuneka sihle kuso, sisifulathele, sikushiye konke, sibuyele kuThixo, ngokholo oluphilayo; size ke sihlale sodwa, singabalwa phakathi kweentlanga.
TAM1897 Q1 40.3Ngoko ke nibona ukuba uThixo ebesoloko efundisa abantu bakhe, neentlanga, ukuba usindiso olungunaphakade lwabantu bakhe, nolomntu nawuphi na, luxhomekeke ekwahluleni ngokupheleleyo phakathi kwebandla norhulumente entliziyweni.