Die Wetenskap van Saligheid. – Nr. 2

TAM1897 D 59.2Preek gelewer Sondagaand, 14 Feb. 1897 Gedruk in die Daaglikse Koerantbulletins van die Algemene Konferensie van 17 Feb. 1897, Vol. 1, Nr. 4, bl. 59-64 en van 18 Feb. 1897, Vol. 1, Nr. 5, bl. 65-66.

TAM1897 D 59.3NOG ‘n woord of twee van verduideliking voordat ons vanaand met die studie begin: Geen twyfel dat baie mense dalk gewonder het of alles wat die ander aand gesê is, die toets sou deurstaan nie. Dit sal. Ek het nie lukraak gepraat nie. Dit is waar dat ek nie alles in detail uitgewerk het nie, maar as u dink aan wat ek gesê het wanneer u dit in druk kry, sal u sien dat dit waar is. Toe ek gesê het dat die sneeuklokkie met die aarde in balans was, en die aarde in balans met die sneeuklokkie, as dan ‘n meteoor van verskeie ton gewig op die aarde val, is die swaartekrag nie groter as voorheen nie? En sou dit nie die balans van die blom met die aarde vernietig nie? — Nee; want dit is nie net die aarde wat met daardie blom in balans is nie, maar die heelal. Onthou jy dat, wanneer mens die wet van swaartekrag bestudeer, die wetenskaplike stelling is: Elke deeltjie materie in die heelal word deur elke ander deeltjie aangetrek, sodat nie net die aarde nie, maar die heelal, in balans is met die behoeftes van die blomme; dus sal die val van die meteoriet nie die gravitasie van die heelal verhoog nie.

TAM1897 D 59.4Net ‘n paar verduidelikende woorde ter inleiding: As ek in die vorige les oor die onderwerp “Wetenskap in die Bybel,” of “Wetenskap en die Bybel” gepraat het, sou ek meer volledig bespreek het wat swaartekrag is, en wat dit nie is nie, volgens die wetenskaplike idee van die woord. Maar ek het nie daaroor gepraat nie; alles wat ek daardie aand beoog het, was om die feit van die ontdekking van die wet van gravitasie, en die teorie daarvan as ‘n wet, te stel. Daar is sedert Newton se tyd veranderinge van siening ten opsigte van die teorie van daardie wet; maar dit raak nie die wet self nie.

TAM1897 D 60.1In streng waarheid is gravitasie glad nie ‘n wet nie, maar bloot die krag van God. Daar is eintlik geen “natuurwette” nie. Die wette van die natuur is slegs die gewoontes van God. Alles wat die wet van gravitasie is, is ‘n gewoonte van God; die openbaring van die krag van God. Maar aangesien ek nie bespreek het wat dit werklik is nie, het ek die terme in die algemeen aanvaarde sin gebruik, en dit slegs gestel as dit waarmee die balans van die heelal in stand gehou word.

TAM1897 D 60.2Ek sal vanaand nog ‘n definisie van wetenskap voorlees. Hierdie is ook geneem uit een van die voorste erkende wetenskaplikes ter wêreld: “Wetenskap is die mees presiese kennis wat ons oor enige onderwerp besit.” Die woord “wetenskap” beteken letterlik kennis. Die definisie wat ons die ander aand gehad het, is korrek. Dit is die produk van denke. Dit is ook goed genoeg om dit te definieer as die mees presiese kennis wat ons oor die onderwerp het.

TAM1897 D 60.3Kom ons keer nou terug na die twee punte wat ons in die vorige les gehad het. Waar was die mees presiese kennis oor die verskil in helderheid van die sterre te vinde, vir sewentienhonderd jaar voordat die wetenskap dit ontdek het? — In die Bybel. Waar was dan die ware wetenskap van daardie onderwerp te vinde? — In die Bybel. — Waar was die mees presiese kennis van die balans van die heelal te vinde vir vyf-en-twintighonderd jaar voordat dit ontdek is? — In die Bybel. Wat was toe die mees wetenskaplike boek ter wêreld oor die onderwerp van daardie wetenskap? — Die Bybel. Onthou steeds dat ek nie oor wetenskap en die Bybel praat nie. Ek praat oor die wetenskap van die saligheid. En alhoewel daar na ander wetenskappe verwys mag word, is dit slegs in onlosmaaklike verband met hierdie hoofwetenskap. Dit is sodat jy en ek deur al die bewyse wat ons in hierdie twee uur se studie kan bymekaarkry, sal weet dat saligheid wetenskap is, dat dit die hoogste wetenskap in die heelal is, dat dit die mees waardevolle is om te bestudeer, en dat ons wetenskaplik optree wanneer ons ons hoof- en heel-sielstudies daaraan wy.

TAM1897 D 60.4Nou, die Bybel is nie ‘n verhandeling oor enige wetenskap behalwe die wetenskap van die saligheid nie. Dit is ‘n volledige verhandeling oor daardie onderwerp. Die Bybel verwys na ander wetenskappe; maar daar is geen verhandelings in die Bybel oor enige ander wetenskap nie. Ander wetenskappe word genoem, soos dié wat ons in Korintiërs en Jesaja opgemerk het; waarom word daar in hierdie plekke na hulle verwys — om ‘n wetenskaplike punt te stel? — Nee; maar om gebruik te word om die wetenskap van die saligheid beter aan ons begrip te illustreer. Waarom word daardie astronomiese waarheid in 1 Korintiërs 15:41 ingebring? Wat is die doel daarvan om te sê: “Een ster verskil van ‘n ander ster in heerlikheid?” Dit gaan dan voort om te sê: “So is ook die opstanding van die dooies. Dit word in oneer gesaai, dit word in heerlikheid opgewek. Dit word in swakheid gesaai, dit word in krag opgewek.” Net soos een ster van ‘n ander in heerlikheid verskil, so is ook die opstanding. Soos u sien, is die doel van die aanhaling van daardie wetenskaplike punt om ‘n punt in die wetenskap van die saligheid te illustreer, om ons te help om ‘n waarheid in die wetenskap van die saligheid beter te sien.

TAM1897 D 60.5Waarom het Jesaja daardie stelling oor die feit van swaartekrag in sy redevoering ingebring? Kom ons kyk ‘n bietjie verder in die hoofstuk, en ons sal sien. Ek sal daardie vers lees en dan nog een aan die einde van die gedagte wat hy volg. “Wie het die waters in die holte van sy hand gemeet?” “Aan wie sal julle My dan gelykstel, of met wie sal Ek gelyk wees? sê die Heilige. Lig julle oë op in die hoogte en sien: wie het hierdie dinge geskape, wat hulle leër by getal uitbring? Hy roep hulle almal by naam vanweë die grootheid van sy krag, want Hy is sterk in mag; nie een ontbreek nie.” Jesaja 40:25, 26.

TAM1897 D 60.6Geen een ontkom sy aandag nie, en hulle is almal in balans met die behoeftes van elke klein blommetjie wat in die veld groei. Maar waarom vestig Hy ons aandag daarop, en bring dit op hierdie plek in sy rede in? — Nie om die wetenskaplike feit te stel nie; maar om die aandag van alle mense te vestig op die wetenskap van die saligheid. Wat maak hy daaruit? Ons moet hieroor alles besin, en besin oor wat dit is wat dit alles gedoen het? En dan lees ek verder: “Waarom sê jy, o Jakob, en spreek jy, o Israel: My weg is verborge vir die Here, en my saak is verbygegaan by my God?” Jesaja 40:27.

TAM1897 D 60.7Wanneer God so baie sorg dra vir die blom wat by ons voete groei, dat dit nie verborge of vergeet is nie; hoe kan julle dan sê dat julle vir die Here verborge is, en dat aan julle oordeel verbygegaan is, en dat Hy nie meer sorg vir julle dra nie? Só sien julle dat in elke geval die wetenskaplike waarheid ten volle aangewend word om aan julle en my die wetenskap van die saligheid te illustreer.

TAM1897 D 61.1Nog ‘n gedagte: Toe hierdie skrywers dit begryp het, was dit deur openbaring. Natuurlik het hulle hierdie dinge nie uit enige wetenskaplike studie wat hierdie wêreld gehad het, verkry nie. Die Here het sy hoofwetenskap geopenbaar, die wetenskap van die saligheid; en Hy het die ander wetenskappe gebruik om dit te illustreer. Watter van al die wetenskappe is dan die belangrikste vir die Here? — Saligheid, beslis. Toe die Here die ander wetenskappe slegs gebruik het om dit te illustreer, is dit volkome duidelik dat Hy hierdie wetenskap belangriker ag as die ander.

TAM1897 D 61.2Dit is egter nie alles nie. Een man wat in die Bybel genoem word, was deeglik vertroud met universele wetenskap — al die natuurlike wetenskappe van hierdie wêreld. Ek wil hê julle moet sien dat daar ‘n man was wat deeglik vertroud was met die wetenskappe wat nou in die wêreld so baie beklemtoon word. En ek wil hê julle moet sien wat hy in die lig van dit alles sê. Hier is die Skrifgedeelte:—

TAM1897 D 61.3En God het vir Salomo wysheid en begrip gegee, uiters groot, en ‘n wydheid van hart soos die sand wat aan die see-oewer is. En Salomo se wysheid het die wysheid van al die kinders van die ooste-land en al die wysheid van Egipte oortref. Want hy was wyser as al die mense; as Etan die Esrahiet, en Heman, en Kalkol, en Darda, die seuns van Mahol; en sy roem was in al die nasies rondom. En hy het drie duisend spreuke uitgespreek, en sy liedere was ‘n duisend en vyf. En hy het van bome gespreek, van die sederboom wat in Libanon is tot by die hysop wat uit die muur spruit; hy het ook van diere, en van gevogels, en van kruipdiere, en van visse gespreek. 1 Konings 4:29-33.

TAM1897 D 61.4Hy het oor bome gepraat, van die sederboom wat in Libanon is tot by die hysop wat uit die muur uitspruit. Hoe word dit in die wetenskap genoem? — Botanie. Hy het botanie beter verstaan as enigiemand anders in die wêreld.

TAM1897 D 61.5Hy het ook van diere gepraat. Wat sou die wetenskaplike woord wees as dit vandag daar ingesit is? — Dierekunde. Salomo het dierekunde beter verstaan as enige mens wat vandag in die wêreld leef. Hy het dit geleer; want dit sê hy het van al hierdie dinge gepraat. Hy het hierdie wetenskappe geleer.

TAM1897 D 61.6“En van gevogels.” Wat is daardie wetenskap?—Ornitologie. Toe het Salomo onderrig in die wetenskappe van botanie, soölogie, ornitologie.

TAM1897 D 61.7Wat volgende? — “En van kruipende diere.” Watter wetenskap is dit? — Entomologie.

TAM1897 D 61.8“En van visse.” Watter wetenskap is dit? — Viskunde.

TAM1897 D 61.9Mense wat hierdie Skrifgedeelte lees, dink gewoonlik nie aan Salomo as ‘n universele wetenskaplike nie. Maar as daar gesê was dat Salomo oor plantkunde, dierkunde, voëlkunde, insektekunde en viskunde gepraat het, sou hulle gereed wees om te sê: “Wat ‘n wonderlike man was Salomo tog!” Maar dit sou dan nie ‘n greintjie meer wonderlik wees as wat dit reeds is nie; want dit sê immers alles.

TAM1897 D 61.10Ek lees dit sodat julle kan sien dat Salomo iets van wetenskap geweet het, nie net iets van wetenskap nie, maar meer van al hierdie wetenskappe as wat enige ander mens ooit van een daarvan geweet het.

TAM1897 D 61.11Tog, alhoewel hy al hierdie wetenskappe so deeglik verstaan het en in hulle almal onderrig het, sê hy hier: “Kom ons hoor die slotsom van die hele saak;” die samevatting van alles wat gesê is, is: “Vrees God en hou sy gebooie, want dit is die hele plig van die mens: want God sal elke daad in oordeel bring, met elke verborge saak, of dit goed is of dit kwaad is.”

TAM1897 D 61.12In sy beoordeling, wat het voorrang geniet bo al die ander wetenskappe saam? — Die saligheid van God.

TAM1897 D 61.13Die engele verstaan al die wetenskappe, tog beskou hulle die saligheid as meer werd om te bestudeer as al die ander wetenskappe saam. Die profete het dit ook as meer werd beskou; en het die ander as ‘n middel gebruik om die saligheid beter te verstaan. En hier is ‘n man wat die ander wetenskappe verstaan het, en hy sê dat die wetenskap van die saligheid hulle almal oortref. Nou wil ek hê julle moet sien dat God self, aan Sy kant, afgesonder van al hierdie dinge, dit presies so beskou.

TAM1897 D 61.14Kyk hier: Ons het pas gelees dat Salomo al hierdie wetenskappe geleer het. Hoeveel van daardie leringe het ons vir ons studie neergeskryf? — Nie een nie. God het vir ons geen rekord of verslag van Salomo se onderrig in plantkunde gebring nie. Hy het vir ons nie gebring, of op rekord geplaas, ‘n enkele les wat Salomo ooit in dierkunde, of enige ander van hierdie wetenskappe, geleer het nie. Maar Hy het wel, oor en oor, lesse van Salomo, asook van al die ander, vir ons gebring oor die wetenskap van die saligheid. As ons dan die engele beskou asof hulle net ‘n engel se mening gee, die profete asof hulle net ‘n profeet se mening gee, en Salomo asof hy net ‘n universele wetenskaplike se mening gee – wat is God se mening? — Dit is dat saligheid meer werd is vir jou en my, en meer werd is om te bestudeer as al hierdie ander wetenskappe, waarvan Hy self die kennis gegee het.

TAM1897 D 61.15Hierdie wetenskap wat Salomo verstaan en geleer het, was nie so ‘n wetenskap soos dié van Huxley, Darwin en die ander wetenskaplikes van hierdie tyd nie. Met die natuurlike verstand kan die mens in natuurwetenskappe delf en baie ontdekkings maak. En alhoewel hulle nie altyd korrek is nie, kan hulle tog sommige punte ontdek wat waar is. Maar dit was nie Salomo se manier nie. God het vir Salomo wysheid gegee, sodat hy dit alles deur die lig van God kon insien. Hy het hieroor alles deur die wysheid van God gespreek. Die wetenskap wat Salomo geleer het, was dus God se wetenskap. Die plantkunde wat hy geleer het, was egte, goddelike plantkunde. Die dierkunde wat hy geleer het, was goddelike dierkunde. Dit was God se sienings, God se waarheid, God se wetenskap in al hierdie dinge. Dit was nie wetenskap valslik so-genoem nie.

TAM1897 D 62.1Wel, aangesien dit God se wetenskap is, en dit op sigself goddelik is, waarom het die Here dit nie alles aan ons gegee nie? Waarom het Hy nie aan die wêreld Salomo se verhandeling oor plantkunde en oor al hierdie ander onderwerpe gegee nie? — Daar is ‘n rede daarvoor; en dit is dat dit nie is wat die wêreld in die eerste plek nodig het nie.

TAM1897 D 62.2‘n Mens kan al daardie dinge hê, hy kan dit alles verstaan, soos Salomo gedoen het. Tog, wat sou dit hom baat as hy nie eers die wetenskap van die saligheid gehad het nie? Salomo het dit alles gehad; tog toe hy sy hart van God afwend, van die wetenskap van die saligheid en van die bestudering daarvan met sy hele hart, wat het sy kennis van die ander wetenskappe hom gebaat? Hoeveel kon dit hom van sonde weerhou? Hoeveel krag was daarin om hom terug te hou van sy natuurlike self, en van die duistere werke en die bose wat in hom was?

TAM1897 D 62.3Jy weet dat toe hy sy hart van God se wetenskap, van die wetenskap van die saligheid, afgewend het, alhoewel hy al die ander gehad het, was hy net so sleg, net so goddeloos, net so deeglik opgeslurp in afgodsdiens en elke onheilige ding, asof hy nie die A B C van enigiets geken het nie.

TAM1897 D 62.4Ons kan dus sien waarom die Here nie aan die mens die volle omvang van die wetenskap bewaar het nie. Stel jou voor hulle het dit alles gehad, soos Salomo dit gehad het, en kon dit onderrig soos Salomo dit onderrig het. Met ‘n hart wat nie aan God oorgegee is nie, met ‘n siel wat nie gered is nie, watter nut sou die wetenskap vir hulle gehad het? Dit kon hulle nie weerhou van enige soort boosheid en korrupsie wat in die menslike hart is nie.

TAM1897 D 62.5Hierdie wetenskappe is nie wat die wêreld vandag in die eerste plek nodig het nie. Die hart moet gereinig word, die siel moet gered word, die hele karakter moet herbou word, die verstand moet getransformeer word na die ware beeld en heerlikheid van God, sodat die lewe sy geregtigheid sal weerspieël, om die kennis van God alleen aan die hele wêreld te openbaar. Al het ons alles wat alle wetenskappe kan gee, sal dit niks baat sonder saligheid nie; want dit sal nie lank wees voordat ons niks daarvan oor het nie. Dit is iets om vandag vir onsself oor na te dink, in al ons studies, leeswerk en navorsing.

TAM1897 D 62.6Daar is nog iets: God wil hê dat jy en ek, alle mense, reg moet dink oor elke onderwerp waarmee Hy te make het. Daar is mense vandag wat oor al hierdie wetenskaplike onderwerpe dink, maar hulle dink nie reg nie. Hulle kom so ver dat hulle glad nie plek maak vir God nie. En die mens sonder God, sonder die leiding van die gedagte, die verstand van God, is nie in staat om reg te dink oor hierdie ander onderwerpe nie. Maar die verstand is nie reg nie totdat dit vernuwe is na die beeld van Hom wat dit geskep het. Die verstand moet getransformeer, vernuwe word. Ons moet ‘n heeltemal ander verstand hê. Elke gedagte moet in gehoorsaamheid, in onderwerping, aan Christus gebring word.

TAM1897 D 62.7Dit is die werk van saligheid. Dit is om die beeld van God in die siel te herstel; om die verstand te bring waar dit net die weerkaatsing, die uitglans, van die geregtigheid, die gedagte, van die lewende God sal wees. Wanneer dit gedoen is, en die werk van God in hierdie wêreld voltooi is, deur die kennis van God aan al die ander mense bekend te maak, sal die Here die heelal en die ewigheid vir ons oopmaak. Dan sal al hierdie ander vakgebiede oop wees vir ons studie, en die Here kan vir ons sê: Gaan waarheen jy wil, Ek kan jou vertrou. Die wye heelal is vir jou oop. Niks word van jou weerhou nie. Dit is alles jou eie. Dit behoort aan jou. Gaan waar jy wil, bly waar jy wil, doen wat jy wil; Ek kan jou vertrou. Dink oor watter onderwerp jy wil, delf daarin so diep as wat jy wil, jy sal dit reg doen.

TAM1897 D 62.8Nou, ek sê nie dat mense heeltemal al die ander wetenskappe moet ignoreer totdat ons in die ander wêreld kom nie. Ek sê bloot dat die wetenskap van die saligheid die leiding moet neem in die studie van almal daarvan. Het die Here nie vir ons ‘n voorbeeld gestel van watter aandag ons aan hierdie dinge moet skenk, en watter gebruik ons daarvan moet maak nie? Wat is die doel van die lees en bestudering van hierdie ander handboeke? — Sodat hierdie ons kan help om die dinge van die wetenskap van die saligheid beter te verstaan en te onderrig, as wat ons sou kon doen sonder daardie kennis. Dit is die gebruik wat daarvan in die Bybel gemaak word. Hy stuur ons om daardie evangelie te preek waarmee die ander te doen gehad het, en deur voorbeeld het Hy ons getoon hoe om dit te gebruik. Hierdeur wys die Here vir ons dat die wetenskap van die saligheid die leiding moet neem oor al die ander wetenskappe wat in die heelal bekend is.

TAM1897 D 62.9Dit moet die leiding neem oor alle ander in hierdie wêreld, en wanneer ons in daardie ander wêreld kom, sal dit steeds die leiding neem. Wanneer die ewigheid vir ons oop is, en wanneer ons oral kan gaan waar ons wil, en oor enige onderwerp kan dink wat ons wil, sal ons dan ons rug op die saligheid draai en sê: Ek het daarin gegradueer? — Nee. Ons weet dit is geskryf dat “die kruis van Christus die wetenskap en die lied van die verlostes sal wees deur die eindelose eeue van die ewigheid.” Dan, wanneer ons ons loopbaan hier voltooi het, wanneer ons gegradueer het, en die tyd kom vir ‘n groot gradeplegtigheid, en ons begin met ‘n ewigheid van studie, sal ons dan beter in staat wees om hierdie grootste van alle wetenskappe te verstaan as toe ons in hierdie wêreld was.

TAM1897 D 63.1Ons het in die ander les genoem dat dit nie ‘n misbruik van die woorde “wetenskap” en “wetenskaplik” is om dit op saligheid toe te pas nie. Saligheid is wetenskap, dit is wetenskaplik. Die werking van die Gees van God op die verstand, wat die verstand en die hele lewe in die beeld van Jesus Christus verander, van sonde tot geregtigheid — dit is ‘n wetenskaplike saak. Daarom, wanneer u dit bestudeer, hou in gedagte dat ons geensins onwetenskaplik is wanneer ons dit die hoof en die alles in alles van elke onderwerp maak, al die tyd. Hierdie sogenaamde wetenskaplikes is onwetenskaplik omdat hulle dit, die hoof van alle wetenskappe, verwaarloos.

TAM1897 D 63.2Daar is nog ‘n ding wat gedemonstreer is; en dit is gedemonstreer in die drie nasies wat die voorbeelde is in die leer van die wêreld. Die rekord van die Bybelse volk, die Joodse volk, God se volk soos in die Bybel, is belydenisgewys die voorbeeld en die studiebron vir almal wat hulle voorneem om God te dien. Griekeland en Rome, met hul filosofie, hul literatuur en hul wette, is die voorbeelde van baie van dié wat bely dat hulle die Bybel volg, en van alle ander.

TAM1897 D 63.3Nou het ons gesien dat daar onder God se volk ‘n man was wat ‘n universele spreukdigter, sowel as ‘n universele digter en ‘n universele wetenskaplike was. Sy liedere was duisend en vyf, en sy spreuke drie duisend. Daar sien u ‘n meestergees; en tog het die een wat so ‘n begrip, so ‘n wysheid in al hierdie dinge gehad het, in sy lewe gedemonstreer dat alle sulke kennis absoluut magteloos is vir enige goed in ‘n mens of vir ‘n mens, sonder die wetenskap van die saligheid om te beheer en die balans oor alles in geregtigheid te hou.

TAM1897 D 63.4Ek het u aandag ‘n rukkie gelede gevestig op die feit dat God geen van daardie wetenskaplike onderrig aan ons gebring het nie. Nou vestig ek u aandag op die feit dat Hy wel ‘n rekord van daardie man se lewe gebring het toe hy van God afgedraai het. Hy het wel ‘n rekord van die enorme mislukking wat daardie man begaan het, ondanks al hierdie kennis, gebring toe hy die wetenskap van die saligheid vergeet het. Waarom het God dit dan belangriker geag om vir jou en my ‘n rekord van daardie man se hele lewe ná sy afwending van God neer te pen, as om vir ons ‘n rekord van al die wetenskaplike onderrig wat hy gegee het, te bring? In die oë van die mens, wat is die meer waardevolle vir die mensdom? Die rekord van die mislukking, die enorme mislukking, wat Salomo gemaak het, is van meer waarde vir die mensdom as al die wetenskaplike onderrig wat Salomo ooit gegee het, in ‘n boek vir die mensdom vandag neergeskryf; omdat in daardie mislukking aan die hele wêreld getoon is hoe heeltemal nietig en minder as niks is alle kennis van alle dinge sonder die kennis van die saligheid van God.

TAM1897 D 63.5Nog ‘n groot voorbeeld word by die Grieke gesien. Die natuurlike verstand kan nooit tot ‘n hoër, nader en meer volmaakte denke kom as wat die Griekse verstand gedoen het nie. Daarin word die volmaaktheid van menslike denke sonder God uitgebeeld.

TAM1897 D 63.6Maar wat het dit vir hulle gedoen? Dit is die vraag. Wat het hul literatuur vir hulle gedoen? Wat het hul filosofie vir hulle gedoen? Wat het hul kuns vir hulle gedoen? Wat het hul godsdiens vir hulle gedoen? Filosofie, philo sophia — die liefde vir wysheid. Wat was daardie wysheid? — Dit was absolute dwaasheid. God sê so. Wat was hulle godsdiens? — Dit was net mitologie. Wat was hulle kuns? — God sê dit was afgodsdiens. Onthou jy die rekord?

TAM1897 D 63.7Die Woord van God sê nie dat toe Paulus tussen daardie standbeelde geloop het en hul kuns gesien het, hy hul kuns bewonder het nie. Nee, dit sê: “Sy gees is in hom geroer toe hy sien dat die stad heeltemal aan afgodsdiens oorgegee was.” Wat was dit dan? — Afgodsdiens.

TAM1897 D 63.8Tog selfs vandag neem mans, vroue en kinders die oorblyfsels van wat net afgodsdiens was, en aanbid dit, en noem dit kuns, en kopieer dit. Hul gedagtes bly daarop vasgenael, hulle skryf boeke daaroor, en hulle onderrig en bestudeer dit in die skole van die land. Maar wat kan daaruit voortkom? Wat het daaruit geword onder die Grieke self? Jy weet wat dit vir hulle gedoen het. Ek hoef nie te herhaal nie — literatuur, kuns, reg, filosofie, al hierdie dinge. Rome het haar filosofie van Griekeland gekopieer meer as wat uit haarself ontstaan het, maar die literatuur is daar. En wat het dit vir die Romeine gedoen? — Sommige dinge het dit vir die ander gedoen, maar dit het hulle, indien moontlik, slegter gemaak as wat die ander was. In die hele Griekeland, sover my waarneming strek, het ek oral gesien dat die Grieke genoeg respek vir die vrou gehad het om elke figuur van haar wat hulle gekerf het, behoorlik te bedek. ‘n Man is natuurlik altyd kaal; maar wanneer ons in Italië kom, is daardie respek weg, en almal is sonder enige bedekking. In die meeste gevalle is die draperie heeltemal weg; en terloops, die volmaaktheid van die kuns vandag wat aanbid word deur dié wat na Rome gaan en daar kuns bestudeer, is net die onbedekte vrouefigure, en dit is geensins kuns as dit klaar is nie; en tog is dit die volmaaktheid van die kuns bereik, en word dit oral gekopieer, en elke keer word sy onvolmaakthede ook gekopieer.

TAM1897 D 64.1Ek wil ‘n vraag vra. Wie van julle het al ooit ‘n menslike paar bene van die knieë af gesien? Soos ek hier staan, rus die gewig van my liggaam op my linkervoet. Dit balanseer die gewig van my liggaam heeltemal. Die regtervoet rus met die tone op die vloer. Sal die spiere van my regterbeen presies ooreenstem met dié van die linker? — Nee. Maar dit is die wonderlike kunswerk. Daar is net daardie verskil. Die twee bene is presies ewe, en ons kan nie die breedte van ‘n haar se verskil ontdek nie. En so sien ons dit is geensins kuns nie. Daar is baie om daaroor te sê, maar ek gee vanaand nie ‘n lesing oor kuns nie. Ek praat oor wat die waarde van die saligheid is, en wat die nut van alle dinge sonder dit is. Watter goed het Rome gehad sonder dit? — Haar ongeregtighede het haar laat sink. Watter goed het Griekeland gehad sonder dit? — Haar ongeregtighede het haar laat sink.

TAM1897 D 65.1Dus, wanneer die feit op hierdie wyse in drievoudige mate voor die wêreld gedemonstreer is, van die absolute magteloosheid van elke poging van die menslike verstand in sy volmaaktheid om enige goed te bereik wanneer die hart van God afgedraai is, wat kan die Here vir die wêreld doen as hierdie drie wêreldlesse die mense nie leer nie? Wat kan Hy vir mense doen as hulle daardie pad wil volg, ten spyte van hierdie drie voorbeelde van ernstige waarskuwing? God het hierdie drie voorbeelde opgeteken om ons die magteloosheid te leer van die hoogste poging van die verstand in alle takke van wetenskap, kuns en letterkunde om mense enige goed te doen, om hulle van sonde terug te hou, om hulle na enige goed van watter aard ook al te lei, wanneer hulle die saligheid van God en die wetenskap van die saligheid, wat Hy aan die harte van die mense gegee het, vergeet.

TAM1897 D 65.2Ek vra dus: Moet ons die dwaasheid van die Grieke en Romeine naboots? Moet ons deur hul afgodery bekoor word en dit vir kuns hou? Moet ons belangstel in hul godsdiens, terwyl dit in sy geheel ‘n gruwel is? Dit is nie genoeg om te sê dit is mitologie nie; dit is ‘n gruwel.

TAM1897 D 65.3Maar iemand sal sê: Is hulle literatuur nie van onskatbare waarde nie? Kom ons kyk wat God gedink het dit werd was. In die tyd toe Hy deur die Griekse taal die wetenskap van die saligheid regoor die wêreld bekendgestel het, het die Here die hele wêreld van Griekse literatuur voor Hom gehad, en die Romeinse ook, wat daardie saak betref. Tog het Hy in die hele ryk net drie kort sinne gevind wat die moeite werd was om op te tel en in hierdie verhandeling oor die wetenskap van die saligheid in te sluit. Ek sal hulle vir julle gee. Een daarvan is in die sewentiende hoofstuk van Handelinge. Dit word aangehaal uit ‘n Griekse skrywer met die naam Aratus, en dit is hierdie. Ek lees uit die agt-en-twintigste vers. Paulus praat en sê:—

TAM1897 D 65.4“Sommiges van julle eie digters het ook gesê: ‘Want ons is ook sy geslag.’” ‘n Griekse skrywer het gesê dat die mens die geslag van God is. Die Here het dit aangehaal en gesê: Dit is waar.

TAM1897 D 65.5Nog een is in die vyftiende hoofstuk van 1 Korintiërs, die drie-en-dertigste vers. Die eerste deel van die vers is: “Moenie mislei word nie.” Dit is die Here se woorde. Die res van die vers is aangehaal uit ‘n Griekse skrywer met die naam Menander: “Slegte omgang bederf goeie maniere.”

TAM1897 D 65.6Die ander een is in Titus, hoofstuk een en vers twaalf, en is van Epimenides, soos volg: “Die Kreteners is altyd leuenaars, bose beeste, luie mae.”

TAM1897 D 65.7Daardie drie gedeeltes was alles wat die Here in die hele Griekse literatuur kon vind wat die moeite werd was om aan te haal en sy goedkeuring daaraan te verleen.

TAM1897 D 65.8Wel, ek sê dus nie dat dit alles is wat iemand kan gebruik om voordeel daaruit te trek nie. Daar is historiese feite in die Griekse taal wat van waarde is. Maar God leer die dinge wat die kosbaarste vir die hele mensdom is; Hy leer die beginsels van reg en waarheid, nie bloot ‘n reeks feite voor die wêreld stel nie. En alles wat Hy in die hele veld van Griekse letterkunde kon vind wat gebruik kon word in die belang van waarheid of geregtigheid as beginsels om die mens te lei, was net hierdie drie stellings: “Ons is ook Sy nageslag;” “Slegte omgang bederf goeie maniere;” en “die Kreteners is altyd leuenaars.” Wie anders kan meer as dit vind wat hom enige goed sal doen op die pad van geregtigheid en waarheid, reinheid en integriteit?

TAM1897 D 66.1Moet nou nie vergeet nie. Die Grieke en Romeine was nie laag, vervalle, geskeurde, onkundige heidene nie; hulle was aristokraties, gesofistikeerd en uiters goed opgelei. Hoe kon dit anders wees wanneer die dinge wat hulle geken en geleer het, die hoogtepunt is waarna onderwysers vandag streef? Julius Caesar was een van die mees volmaakte mans wat ooit geleef het — wat hoflikheid, etiket, estetika en maniere in die algemeen betref. Maar hoe was sy karakter? Die mees versigtige beskrywing daarvan, om op enige wyse volledig of regverdig te wees, sou ongeskik wees om te druk.

TAM1897 D 66.2Wanneer die Here getoon het hoe absoluut tevergeefs alle wetenskap, alle leer van alle soorte sonder sy saligheid is, dan sê ek weer: Wat kan Hy vir die mensdom doen as hierdie dinge wat Hy voor die wêreld gestel het, hulle nie sal leer dat dit nie die regte weg is om te betree nie? As mense nie deur hierdie dinge geleer wil word om die regte pad te betree, om te erken dat God se wetenskap die hoogste is, en dat wat Hy weet die beste is nie, hoe kan die mensdom dan hoop om te ontkom aan die kwaad wat gekom het oor almal wat voorheen gegaan het?

TAM1897 D 66.3Die kennis van God se saligheid is die een ding wat mense moet weet, eerstens; en om te laat dat dit ons lei, rig, in balans hou, en ons in alle dinge en teen alle bose dinge staande hou. En dit sal dit alles doen. Dit is die geseënde waarheid. Ek het gisteraand gelees, en lees weer:—

TAM1897 D 66.4Aan my, wat minder is as die geringste van alle heiliges, is hierdie genade gegee om onder die heidene die ondoorgrondelike rykdom van Christus te verkondig; en om almal te laat sien wat die gemeenskap van die geheimenis is, wat van die begin van die wêreld af in God verborge was, wat alle dinge deur Jesus Christus geskape het. Efesiërs 3:8, 9.

TAM1897 D 66.5Wat is daardie geheimenis van God? — “Christus in julle, die hoop van die heerlikheid.” Christus die krag van God, en die wysheid van God, die evangelie, die krag van God tot saligheid — dit is die geheimenis van God; dit is die wetenskap van die saligheid. Dit is die wetenskaplike waarheid, waarheen al die ander wetenskappe sentreer. Daardie krag van God tot saligheid moet elke mens hê om hom terug te hou van die kwaad wat in hom is. Die kwaad wat in elke mens gebore is, sal hom tot verderf bring, ten spyte van alle wetenskap, alle letterkunde, alle kuns, alle godsdiens, alles wat die wêreld kan voorsien, of ooit kon voorsien, tensy hy vasgryp aan die krag van God tot saligheid, wat aan ‘n mens kom deur geloof van Jesus Christus.

TAM1897 D 66.6Sonder daardie krag in die hart is selfs die wetenskap wat God geleer het — om nie te praat van die literatuur, die kuns, die godsdiens en alles wat die heidene geleer het nie — magteloos om die mens daarvan te weerhou om te sondig. Sonder dit sal elke spoor van kwaad wat in ‘n mens is, homself openbaar, ten spyte van al hierdie ander dinge. Dit is waarom dit die krag van God tot saligheid is: dit red die mens teen elke kwaad.

TAM1897 D 66.7Die geheim van God, wat Christus in julle is, die hoop op heerlikheid; Christus die krag van God, en die wysheid van God; Christus en Hom wat gekruisig is; dit alleen, dit wat alles in almal is, dit wat oor alles, in alles, deur alles is, nou en deur die ewigheid, — dit is die wetenskap van die saligheid, die hoof van alle wetenskappe; dit wat alle wetenskappe lei, bo alle ander gaan, en rig in die studie van alles. Mag dit vir ewig so met almal wees.

TAM1897 D 66.8Laat die Here ons dan deur sy Gees so tot Hom aantrek; laat die hart so geopen word vir daardie krag, vir die gemeenskap van daardie geheimenis, vir die Gees van God, dat Hy daar Jesus Christus, sy genade en sy deug kan inplant. En soos ons ons harte altyd vir Hom oophou, en vir niemand anders as Hom nie, soos ‘n blom na die son, ontvang ons in volle omvang sy geregtigheid, sy krag, sy saligheid, sy barmhartigheid, sy waarheid, sy vreugde, sy blydskap, sy vrede — o, en sy ewige lewe!