Allohning missiyachilari
TAM1897 Q1 14.2Xutba 1897 yil 3 mart, chorshanba kechasi berilgan General Conference Bulletin, 1897 yil, birinchi chorak, 2-jild, 1-son, 14–20-betlarda chop etilgan.
TAM1897 Q1 14.3Kecha kechqurun darsimiz tarixda ma’lum bo’lgan birinchi davlatning barpo etilishi bilan yakunlandi; aslida, davlatning kelib chiqishi. Muqaddas Kitob Nimrodning saltanatiga doir shunday deydi:—
TAM1897 Q1 14.4Uning saltanatining boshlanishi Shin’ar yurtidagi Babel, Erek, Akkad va Kalane shaharlarida bo’ldi. O’sha yerdan Ashur chiqib, Ninevani barpo etdi.
TAM1897 Q1 14.5Bizning tarjimamizda: “Assur chiqib, Ninevani barpo etdi” deyiladi. Ammo asl ma’no, chet izohda berilganidek: “U [Assur] Assuriyaga chiqib, Ninevani va u yerda nomi keltirilgan boshqa shaharlarni barpo etdi”. Shunday qilib, uning saltanatining boshlanishi Shinarda bo’lib, uni Assuriyaga kengaytirdi.
TAM1897 Q1 14.6Nimrod faqat yovvoyi hayvon ovlovchi kuchli ovchi emas, balki odamlarni ta’qib qiluvchi ham edi. U o’z saltanatining barpo etilishi va kengaytirilishi orqali qo’lga kiritgan hokimiyatidan odamlarni o’z hokimiyatini va u xizmat qilgan xudoni tan olishga majburlash uchun foydalandi. Shunday qilib, dunyoda bo’lgan birinchi davlatdan tortib unda bo’ladigan oxirgi davlatgacha, ularning har biri o’ziga tegishli bo’lgan hokimiyatni Allohga qarshi ishlatgan.
TAM1897 Q1 14.7Men buni yana aytaman: dunyoda bo’lgan birinchi davlatdan, ya’ni Nimrod davlatidan tortib, oxirgi davlatgacha, ya’ni hozirgi davlatgacha, har bir davlat o’z qudratini Allohga, Uning haqiqatiga va Uning xalqiga qarshi ishlatgan; odamlarni Allohdan yiroqlashtirishga majbur qilish uchun. Boshlanishidan oxirigacha, har bir davlatning yozuvi shunday. Dunyo oxirida bo’lganda, bu dunyo podshohliklari va davlatlarining yozuvi bo’ladi.
TAM1897 Q1 14.8Mana 1896 yil 14 aprel sanali “Review” gazetasi birinchi sahifadagi maqolasidan bir bayonot: Bosh aldovchi “odamlarni butlarga sajda qilishga aldadi va shu tariqa yer yuzidagi qirolliklar ustidan hukmronlikni qo’lga kiritdi. U bu dunyoning xudosi bo’lishni osmonda Xudoning taxtini egallashdan keyingi eng yaxshi narsa deb bildi.” Oldingi darsda keltirilgan tarixda, bashorat Ruhida shunday ochilgan sxemaning qanday ishlashini ko’rishingiz mumkin. Avvalo, odamlar butbozlikka, so’ngra monarxiyaga o’tishdi. Buni birinchi bo’lib amalga oshirgan kishi davlat tuzdi va shu yo’l bilan qo’lga kiritgan qudrati bilan odamlarni ta’qib qildi. Mana shu tarix. Keyinchalik boshqa xalqlarda ham uning qanday amalga oshishini ko’rasiz.
TAM1897 Q1 14.9Nimroddan keyin ko’p o’tmay, butun o’sha yurtda Alloh faqat Ibrohimdan boshqa barchaning yodidan chiqib qoldi. Faqat Ibrohim Allohni izlab topdi; va Ibrohim bilan Alloh yana bir bor insoniyatni Rabbiy yo’liga yo’naltirishni boshladi. Endi esa u Ibrohimga nima deganiga e’tibor bering. Biz o’rganganlarimizni, avvalgi darsda oldimizda bo’lganlarni va hozir e’tiboringizni tortganlarimni inobatga olgan holda, Alloh Ibrohim bilan yangi bir xalq — ya’ni Allohning xalqini — boshlaganida nima deganini o’ylab ko’ring. Yaratilish 12:1 bizga Rabbiyning unga dastlab nima deganini aytadi. “Endi Rabbiy Abramga shunday dedi: ‘Chiqib ket — qayerdan?’ — ‘o’z yurtingdan’.” Avvalo nima?
TAM1897 Q1 14.10(Jamoa) Sening vataning.
TAM1897 Q1 14.11“Va qarindoshlaringdan, otangning uyidan, men senga ko’rsatadigan yurtga chiq.” Alloh Abramga uch narsani tark etishni aytdi. Birinchidan, u nima tark etishi kerak edi? — O’z yurtini. Keyinchi?—qarindosh-urug’lari. Keyinchi?—otasi uyi. Otasi uyi butparast edi. Uning vatani odamlarni butparastlikka majbur qilardi; bu Allohga qarshi edi. Uning vatani, qarindosh-urug’lari va otasi uyi butparast edi, va u bularning barchasini tark etishi kerak edi. Rabbiy unga o’sha yerni ko’rsatdi; lekin unga uni egallashga berdimi?—“Yo’q, hatto oyoq qo’yadigan joyni ham mulk qilib bermadi.” Alloh uni o’sha yurtdan chaqirganda, uni boshqa bir yurtga olib kirdimi?—Yo’q; lekin “men uni unga va undan keyingi avlodiga beraman”, deb va’da berdi. Alloh uni yurtidan chaqirib, boshqa yurtga olib kirmaganida, u qayerdaligicha qoldi?
TAM1897 Q1 14.12(Jamoa) Sayohatchi va begona.
TAM1897 Q1 14.13Bu dunyoda Allohning vakilini mutlaqo vatansiz qoldirdimi?
TAM1897 Q1 14.14Ammo u mutlaqo vatansiz edimi? — Yo’q, u “undan ham yaxshiroq, ya’ni osmoniy vatan”ni kutgan.
TAM1897 Q1 14.15Ibroniylarga maktubning o’n birinchi bobiga murojaat qilaylik va uni ko’rib chiqaylik. Sakkizinchi oyat, boshlanishidan:—
TAM1897 Q1 14.16Iymon bilan Ibrohim chaqirilganda, keyinchalik meros qilib oladigan joyga chiqishga itoat etdi; u qayerga ketayotganini bilmay chiqib ketdi.
TAM1897 Q1 15.1Lekin u nimadan chiqib ketdi? — O’z yurtidan, qayerga borayotganini bilmay. “Iymon bilan u va’da qilingan yurtda, go’yo begona yurtda yashab, u bilan birga shu va’daga merosxo’r bo’lgan Ishoq va Yaqbob bilan chodirlarda yashadi.” Siz bilasizki, u unga meros qilib hech narsa bermadi, hatto oyog’ini qo’yadigan joy ham berilmadi; ammo u uni unga va undan keyingi avlodlariga berishni va’da qilgan edi. U uni o’z yurtidan chiqardi; va yer yuzidagi boshqa hech bir yurtda unga oyoq qo’yishga ham joy bermadi. Shunday qilib, u yer yuzida mutlaqo vatansiz qoldi. Biz bunga aminmiz; lekin Allohning nima deganini eslang. O’sha paytda Ibrohim kim edi?—U “Allohning do’sti”, “Allohga ishonadiganlarning barchasi uchun ota” edi. U sizning otangizmi? Sizning bu dunyoda vataningiz bormi?
TAM1897 Q1 15.2Chunki u poydevorlari bo’lgan, quruvchisi va yaratuvchisi Alloh bo’lgan shaharga intilgan edi. Iymon orqali Sara ham, yoshi o’tib ketgan bo’lsa-da, homilador bo’lish qudratini qabul qildi va va’da berganni sodiq deb hisoblagani uchun bola dunyoga keltirdi. Shuning uchun bitta odamdan, u ham o’likdek bo’lganidan keyin, osmon yulduzlari kabi ko’p va dengiz bo’yidagi qumdek sanab bo’lmaydigan avlodlar paydo bo’ldi. Ularning barchasi imon bilan vafot etdi, va’dalarni olmagan holda.
TAM1897 Q1 15.3Alloh uni o’z yurtidan chiqarib olib chiqqanida nima va’da bergan edi? Unga biror yurt va’da qilganmi? — Ha. Ammo u bu dunyoda hech qanday yurtga ega bo’lmadi; “lekin ularni uzoqdan ko’rib, ularga ishondi, ularni quchoqladi va yer yuzida begona va sayohatchi ekanliklarini tan oldi. Chunki bunday gaplarni aytadiganlar ochiq-oydin biror yurtni izlayotganliklarini bildiradilar.” Inson bir mamlakatga ega bo’lsa, boshqa mamlakatni izlay oladimi?—Yo’q; chunki inson ikki xo’jayinga xizmat qila olmagani kabi, ikki mamlakatga ham egalik qila olmaydi.
TAM1897 Q1 15.4Xo’p, deydi biri, Ibrohim vatansiz edi. Ha, lekin u xohlasa qaytib borish imkoniyatiga ega edi. Agar u uni hali ham o’z vatan deb hisoblaganida va u yuragida bo’lganida, sakkiz yuz yoki ming milya uzoqqa ketgach uyiga intilganida, o’sha yurtda ocharchilik bo’lsa va u o’ylagandek sayohat bo’lmasa, u shunday deyishi mumkin edi, “Men u yerda yashovchi odamlarni yana bir bor ko’rishni xohlar edim, aziz eski dashtlar va tanish daraxtlarni. Agar shuni uddalay olganimda, men qaytib kelib, bu dalada biroz qolishga ham tayyor bo’lardim.” Agar u shunday o’ylaganida, qaytib kelish imkoniga ega bo’lardi; chunki yozilganki: “Darhaqiqat, agar ular chiqqan o’sha yurtni yodda tutganida, qaytib kelish imkoniga ega bo’lgan bo’lardilar.”
TAM1897 Q1 15.5Yodda tutish; yodda tutish nima?—Agar ular chiqqan o’sha yurtni doim yodda tutgan bo’lsalar, qaytib kelish imkoniga ega bo’lishlari mumkin edi. Va ular bunga erishgan bo’lardilar; chunki o’shanda ular uni barpo qilgan bo’lardilar.
TAM1897 Q1 15.6Ammo endi ular yaxshiroq, ya’ni osmoniy yurtni xohlashadi; shuning uchun [shuning uchun, shu sababli] Alloh ularning Allohi deb atalishdan uyalmaydi, chunki U ularga shahar tayyorlab qo’ygan.
TAM1897 Q1 15.7Siz o’z yurtingizdan chiqqansizmi? Rimliklarga 4:1-12-ga murojaat qiling:—
TAM1897 Q1 15.8Unda tanaga ko’ra otamiz Ibrohim nima topganini aytaylik? Chunki agar Ibrohim amallari bilan oqlanganida, faxrlanishga haqqi bo’lardi; lekin Allohning oldida emas. Muqaddas yozuv esa nima deydi? Ibrohim Allohga ishondi va bu unga adolat deb hisoblandi. Endi ish qiladigan odamga mukofot inoyat emas, balki qarz sifatida hisoblanadi. Ish qilmaydigan, balki gunohkorlarni oqlaydigan Unga ishonadigan odamga esa uning imoni adolat deb hisoblanadi. Xuddi Davud ham ishlarsiz odamga Alloh adolatni hisoblaydigan baxtni tasvirlab shunday deydi: “Gunohlari kechirilgan va xatolari yopiq bo’lganlar baxtlidir.” Rabbiy gunohni hisoblamaydigan odam baxtlidir. Bu baraka faqat sunnatlanganlarga tegishlimi yoki sunnatlanmaganlarga ham? Chunki biz imon Ibrohimga adolat deb hisoblanganini aytamiz. Unda u qanday hisoblandi? Sunnatda bo’lganida, yoki sunnat qilinmaganida? Sunnatda emas, balki sunnat qilinmaganida. Va u sunnat belgisini, sunnat qilinmagan paytda ega bo’lgan imondagi adolatning muhrini oldi; shunda u sunnat qilinmagan bo’lsalar ham, barcha ishonuvchilarning otasi bo’lsin; shunda adolat ularga ham hisoblanib berilsin: va faqat sunnat qilingan bo’libgina qolmay, balki otamiz Ibrohim hali sunnat qilinmagan paytda ega bo’lgan imon izlaridan ham yuradigan sunnatlilarning otasi bo’lishi uchun.
TAM1897 Q1 15.9Endi otamiz Ibrohimning, hali sunnat qilinmagan paytdagi imoni — bu u Alloh uni o’z yurtidan, qarindoshlaridan, otasining uyidan chaqirganida va dunyoda yurti bo’lmagan holda, Allohning qo’lida osilib qolgan paytdagi imon edi. Va u, sunnat qilinmagan bo’lsalar ham, imon keltirganlarning barchasiga ota; shuningdek, agar biz barchamiz u sunnat qilinmagan paytda u ega bo’lgan imon izlaridan yursak, boshqalarga ham ota. “Agar Masihga tegishli bo’lsangiz, demak, sizlar Ibrohim avlodidir va va’daga ko’ra merosxo’rsiz.”
TAM1897 Q1 15.10“Sening urug’ing o’zlariga tegishli bo’lmagan yurtda begona bo’ladi.” Siz uning urug’imisiz? Iso Masihga ishonganingiz uchun Ibrohim urug’imisiz? O’zingiz yashayotgan yurtda begonamisiz? — Agar siz uning urug’i bo’lsangiz, shunday. Nega? — Chunki bu sizning vataningiz emas. Bu endi sizning vataningiz emas.
TAM1897 Q1 15.11Endi bu nazariya emas. Bu amaliy, kundalik din masalasiga aylanadi. Akam Dan Jones kecha, eslaysizmi, Meksikaga ketayotgan missiyachilar haqida gapirgan edi va u u yerga borib, yuraklarini ham olib ketadigan missiyachilarni xohladi. U missiya ishiga borishganda yuraklarini Qo’shma Shtatlarda yoki qaysi shtat bo’lmasin, u yerda qoldiradigan missiyachilarni xohlamaydi; chunki ular shunda missiya ishlarini bajara olmaydilar.
TAM1897 Q1 15.12Rabbiy Abrohimni yer yuzida uchratadigan barcha odamlarga missioner bo’lishini xohladi; va u shunday bo’ldi. Lekin Alloh bilardi, va Rabbiy ko’zqarashi bilan qaraydigan har kim biladiki, bu dunyoda vatani bo’lgan hech kim missioner bo’la olmaydi. Agar Amerika bizning vatanimiz bo’lsa, siz ham men ham boshqa hech qaysi mamlakatda missiyachi bo’la olmaymiz. Amerika bizning vatanimiz ekan, biz Amerikada missiyachi bo’la olmaymiz. Agar avval vatandan chiqmagan bo’lsangiz, hatto o’z yurtingizda ham missiyachi bo’la olmaysiz. Bu shunday. Bu narsalarning tabiatiga xos.
TAM1897 Q1 16.1Savol.— Buni qanday tushunasiz?
TAM1897 Q1 16.2Biz buni tushuntira olmaymiz. Men buni tushuntirishni maqsad qilmayman. Rabbiy buni tushuntirib bergan, va sen va men uni qabul qilib, unga ishonishimiz kerak.
TAM1897 Q1 16.3Biz dunyoda nimaga missiyachimiz? Keling, bunga nazar solamiz. Nega biz missiyachilar bo’lib yuborilganmiz? Qanday missiyachilar? Bizning missiya ishimiz nima? Uning maqsadi nima? Biz Amerika uchun missiyachimizmi yoki Alloh uchun missiyachimizmi? Amerika yer yuzidagi barcha boshqa davlatlardan mustaqil, Allohning yurti hisoblanadimi? U Allohning yurti bo’lishga yetarlicha yaxshi emas; va u qanchalik yaxshi bo’lmasin, Allohning xalqiga ham yetarli emas.
TAM1897 Q1 16.4Siz va men Allohning missiyachilari bo’lishimiz, odamlarni Allohga chaqirishimiz kerak; ularni hozirgi joyidan Allohga, gunohdan to’g’riyovga, zulmatdan nurga, o’z yurtlaridan Alloh tayyorlab qo’ygan yaxshiroq yurtga chaqirishimiz lozim.
TAM1897 Q1 16.5Endi agar Germaniya mening vatandirsagina — va yuragim u yerda bo’lsa, u mening vatandir — men qanday qilib o’zimga tegishli bo’lmagan, meniki bo’lmagan bir mamlakatga odamlarni chaqira olaman? Agar Amerika mening vatandirsagina, men boshqa bir mamlakat nomidan missiyaviy ishni qanday amalga oshira olaman? — Bu mumkin emas. Alloh Ibrohimni o’z elchisi, Alloh barcha odamlarni chaqiradigan bir mamlakat vakili sifatida elchi bo’lishini istagach, uni haqiqatan ham barcha odamlarga elchi bo’la oladigan joyga qo’ydi. Alloh uni elchi bo’lishga chaqirdi va shu bilan keyin keladiganlarga elchilik ishlarini boshlash nimani anglatishini namoyish etdi. Birinchi navbatda o’z yurtingizdan chiqib ketishdir. Shunday qilib, agar siz Nebraska shtatida missiyachi bo’lishni istasangiz, o’z yurtingizdan chiqib ketishingiz kerak. Agar Meksikada missiyachi bo’lishni istasangiz, avvalo o’z yurtingizdan chiqib ketishingiz lozim. Chunki agar siz yer yuzida missiyachi bo’lishni istasangiz, Rabbiy sizga shunday deydi: “Yurtingdan chiqib ket”; keyin esa qo’shimcha qiladi: “yurtingdan va otang uydan”. Ushbu barcha narsalar missiyaviy ishga to’sqinlik qiladi, to siz ulardan butunlay ajralib chiqmaguningizcha. Ammo vataningizdan, qarindoshlaringizdan va otangiz uyidan chiqib ketganingizda, yer yuzida qayerda bo’lsangiz ham, siz missiyachisiz. Siz bunga aylanishingiz shart emas; siz allaqachon missiyachisiz. “Kimki sizlardan barcha narsasini tark etmasa, u mening shogirdim bo’la olmaydi.” Va “kim ota-onasini mendan ko’ra ko’proq sevsa, u menga munosib emas.” “O’z yurtingdan, qarindoshlaringdan va otang uydan chiqib, men ko’rsatadigan yerga bor.”
TAM1897 Q1 16.6Endi men bir lahza oldin aytdim va yana aytaman: bu har kuni amalda bo’ladigan nasroniylikdir, xuddi Allohga ishonadiganlar har doim qilganidek.
TAM1897 Q1 16.7(Ovoz) Bir kishi qanday qilib Nebraska shtatida qolib, baribir o’z yurtidan chiqib ketishi mumkin?
TAM1897 Q1 16.8Yana tug’ilish orqali. Agar u Nebraska shtatida tug’ilgan bo’lsa, u yana tug’ilishi kerak. Agar u Amerikada tug’ilgan bo’lsa, yana tug’ilsin, shunda u o’z yurtidan chiqadi. Agar u Germaniyada tug’ilgan bo’lsa, yana tug’ilsin, shunda u o’z yurtidan chiqadi.
TAM1897 Q1 16.9Endi, birodarlar, bu juda muhim. Dunyoda hech narsa bizning missiyaviy ishimizni chet elga takroran borish va deyarli darhol qaytishga tayyorlanish kabi to’sib qo’ymagan. Chet elda bo’lgan har bir Yettinchi kun adventisti missiyachisi buni yaxshi biladi. Va buni aniqlash uchun AQShdan chiqib ketish shart emas. Aslida, “Pitcairn” kemasi olib ketadigan missiyachilarni uyga qaytarish uchun ikkinchi kema yollash maqsadga muvofiq bo’ladi, degan taklif ham bo’ldi; “Pitcairn” ularni olib ketgach, qisqa muddat ichida boshqa kema ortidan ergashib, ular uyni sog’inganda, ularni uyga qaytarib kelsin! Endi bu holat to’xtashi kerak, aks holda biz hech qachon bu yerda missiyachilar bo’lolmaymiz; Rabbimiz bunday narsani xohlamaydi.
TAM1897 Q1 16.10Agar yuragingiz shu yurtda bo’lsa; yoki yuragingiz bu yerda qarindoshlaringiz bilan bo’lsa; agar yuragingiz bu yerda, otangiz uyida bo’lsa,—unda jonlaringiz va Allohning ishi uchun, yuragingizni bu hamma narsadan to’liq uzmaguningizcha ketmang. Chunki yuragingiz qayerda bo’lsa, xazinangiz ham o’sha yerda bo’ladi va siz imkon qadar tezroq qaytib kelishni xohlaysiz.
TAM1897 Q1 16.11Agar yuragingiz u yerda bo’lmasa, boshqa mamlakatga borganingizda hech qanday yaxshilik qila olmaysiz; o’zingizga ham, atrofdagilarga ham bezovta bo’lasiz. Buni bo’lmaydi deb o’ylamang; chunki bo’lasiz.
TAM1897 Q1 16.12Biz qilishimiz kerak bo’lgan ish – uyimiz, haqiqiy uyimiz qayerdaligini bilishdir; u bu yer yuzida hech qayerda emasligini, u jannatda ekanligini va biz tez orada u yerga borishimiz kerakligini anglashdir. Va shunda, bu yer yuzida qayerga chaqirilmasin, uyga ketayotganingizni yodda tuting. Keyin agar bu Janubiy dengiz orollariga yoki Meksikaga bo’lsa, siz uyda bo’lasiz; va buni bilib, Alloh sizni boshqa maydonga chaqirgunga qadar o’sha yerda uyda bo’lib, Uning uchun ishlaysiz; va u yerga yetganingizda ham uyda bo’lasiz. Shunday qilib, siz hech qachon begona joyda bo’lmayapsiz va odamlar ham sizga begona bo’lmaydi.
TAM1897 Q1 16.13Endi dunyodagi har qanday mamlakatga bo’lgan munosabat ham xuddi shunday ishlaydi. Mamlakatlarga nisbatan, sizniki bo’lgan mamlakat ongingizda ustuvor o’rinni egallaydi; va agar boshqa bir mamlakatga borsangiz, doimiy ravishda o’sha mamlakatni o’z vataningiz bilan solishtirasiz. Siz beradigan saboqlar, qiladigan va’zlaringiz, hatto sizga hamroh bo’ladigan ta’sir ham shu tuyg’u bilan shunchalik singdirilgan bo’ladi-ki, buni o’zingiz ham sezmay, odamlar doimiy ravishda buni payqab turadilar. Shunday qilib, siz bilan ularning o’rtasida, o’z yurtingizdan chiqmaguningizcha hech qachon yengib o’tolmaydigan bir to’siq paydo bo’ladi.
TAM1897 Q1 17.1Bu narsa sizda bo’lgan chog’da, siz bilan ularning o’rtasida to’siq bor. Sizning ishingiz ular bilan bo’lgan to’siq buzilmaguncha samarali bo’la olmaydi, va ular sizning o’z vataningizdan, qarindoshlaringizdan va otangiz uyidan ajralganingizni ko’rishlari kerak. Ammo siz vataningizdan chiqqaningizda, qayta tug’ilganingizda, asl vataningiz o’sha osmoniy yurt bo’ladi; uyingiz o’sha yerda; va yuragingiz faqat shu yerga bog’lanadi. Shunda yer yuzida siz bilan hech kim o’rtasida to’siq bo’lmaydi va siz Injilni butun dunyodagi har bir insonga yetkazishingiz mumkin. Yer yuzida uchratgan har bir odamni do’st deb bilasiz; ular sizga begona bo’lmaydi.
TAM1897 Q1 17.2Aslida, boshqa mamlakatlarga borganingizda, u yerda ham xuddi shu yerda bo’lgani kabi yaxshi odamlar borligini ko’rasiz. O’tgan yozdan bir yil oldingi yozda, men shu boshqa bir nechta mamlakatlarda bo’ldim. Men Daniya, Norvegiya, Shvetsiya, Germaniya, Shveytsariya, Bohemiya, Avstriya, Vengriya, Bolgariya, Turkiya, Gretsiya, Italiya, Gollandiya, Angliya, Irlandiya, Shotlandiyada — jami o’n olti xil mamlakatda bo’ldim. Ushbu mamlakatlarning har biri, o’z o’rnida, menga shu mamlakat qanchalik yaxshi bo’lgan bo’lsa, shunchalik yaxshi edi.
TAM1897 Q1 17.3Ko’p jihatdan ular aynan bir xil. U yerdagi suv ham aynan shu mamlakatdagi suvga o’xshaydi. O’t o’sishi ham aynan shu yerda bo’lgani kabi — u yuqoriga qarab o’sadi. U yerda daraxtlar ham aynan shu mamlakatdagidek o’sadi va aynan shu yerda bo’lgan daraxtlarga o’xshaydi. Hatto odamlar ham qiyofasi va tashqi ko’rinishi bo’yicha aynan shu yerda bo’lgan odamlarga o’xshaydi. Xo’p, u yerdagi tepaliklar, toshlar, suv, daraxtlar, o’t-o’lan va odamlar aynan shu mamlakatdagidek bo’lsa, ular ham shu yerda bo’lganlar kabi yaxshi emasmi? Men hech qanday farqni ko’rolmayapman.
TAM1897 Q1 17.4Pastor Ballenger.— Siz bu yerda bo’lganingizdek, o’sha barcha mamlakatlarda ham shu narsalarni erkin gapira olasizmi?
TAM1897 Q1 17.5Albatta. Men aynan shu narsalarni o’sha mamlakatlarda ham va’z qildim. Injilni istalgan joyda va’z qilish mumkin. Birodarlar, men yo’l bo’yi faqat yaxshi odamlarni uchratdim, boshqa turini topmadim. Rostini aytsam, yo’q. Mutlaqo begona odamlar — ilgari hech qachon ko’rmagan, ularning tilini tushunmagan va ular ham mening tilimni tushunmagan — menga imkon qadar yordam berishardi, yo’lni ko’rsatishardi va har tomondan menga yordam berishardi. Men bo’lgan joylarda cho’ntagimda bo’lgan pul ularning puliga to’g’ri kelardi. Men uni o’qiy olmasdim. Tramvay chiptasini to’lash, poyezd chiptasini sotib olish yoki shunga o’xshash har qanday ishni bajarganda, men qilgan yagona narsa – yetarlicha pul uzatib, to’lashim kerak bo’lganini o’zlari olishlariga qo’yib berish edi. Ular esa men to’lashim kerak bo’lgan summani olib, undan ortiq olmay, menga to’g’ri qoldiqni qaytarib berishardi.
TAM1897 Q1 17.6Aytaman sizga, birodarlar, insonlar hamma joyda bir xil. Farqi shundaki, ba’zi joylarda ular boshqa joylarga qaraganda biroz yaxshiroq. Men topgan farq shundan iborat. Injil esa — Injil dunyoning hamma joyida bir xil ekanini bilamiz. Buning haqida hech qanday savol yo’q. Va bu Injil har joyda bir xil bo’lgani uchun, u butun insoniyat uchun mo’ljallangan. Va butun insoniyat ham Injil kabi bir xil va o’xshash bo’lgani uchun, agar siz Injilni Rabbiy yo’li bilan qabul qilsangiz va odamlarga Rabbiy yo’li bilan borsangiz, u har doim va har joyda aynan shunday ishlashini ko’rasiz.
TAM1897 Q1 17.7Men Daniyada bo’lganimda, u menga haqiqatan ham yer yuzidagi eng yaxshi mamlakat edi; va men atrofimdagilar bilan birga undan zavqlandim! Norvegiyada bo’lganimda, menga u dunyodagi eng yaxshi mamlakat edi. Turkiyada bo’lganimda, menga u yer yuzidagi eng yaxshi mamlakat edi; va agar men missiya maydoni izlamoqchi bo’lsam, to’g’ridan-to’g’ri Turkiyaga borardim. Turklar ham boshqa odamlar kabi — ko’chada uchrashganda ham, mamlakat bo’ylab yo’lda uchrashganda ham zukko va odobli bo’ladilar.
TAM1897 Q1 17.8Holser aka va men Osiyodagi Smyrna shahrida kema langarda turgan paytda kutishga majbur bo’ldik va biz Efes qoldiqlarini ziyorat qilishga chiqdik. U mendan ancha uzoqqa bordi, lekin biz ikkovimiz birga taxminan olti milya qishloqqa bordik. Biz xuddi bu yerda dalalarga chiqqaningizdek chiqdik. Biz yo’lda xuddi bu yerda bo’lgani kabi odamlar bilan uchrashdik. Men hech qanday xavf sezmadim va u ham sezmagandir, deb o’ylayman. Biz qo’rqadigan hech narsa topmadik. U yerda ham xuddi shu yerda bo’lganimizdek sayr qildik. Biz Nikomediada bo’lganimizda, armanlar uyidan chiqish deyarli xavfsiz emasligini, ayniqsa tog’larda sayr qilib yurgan odamni topish juda xavfli ekanini aytishdi; lekin biz poyezdni kutib turganimizda shahardan chiqib, tog’larga ko’tarildik. Yo’lda turklarni o’z aravalari va ho’kizlar bilan uchratdik; ularni yo’l bo’yida dam olayotgan holda topdik. Biz qo’rqmadik. Bizga hech qanday xavf bo’lmadi. Har joyda xavfsizlik hukm surardi.
TAM1897 Q1 17.9Men sizga aytaman, o’sha mamlakatlarning har birida odamlar yaxshi, aqlli, mehribon va yordam berishga tayyor. Ular sizga yordam berish, yo’lni ko’rsatish, ko’chadan o’tkazish, bir-ikki blok siz bilan yurib, yo’lni ko’rsatish uchun ishlarini tashlab qo’yishadi, garchi ular sizni ilgari hech qachon ko’rmagan va keyin ham ko’rishni kutmagan bo’lsalar ham. Yuragim atrofimizdagi o’sha yaxshi odamlarga mehr bilan to’ldi va ularning ham biz bilan birga o’sha yaxshiroq yurtga borishlarini, u yerda doimo birga bo’lib, bir-birimizga mehribon bo’lib yashashimizni tilayman. Bir oz oldin aytganimdek va D. T. Jones kecha sizga aytganidek, aynan shu missiyachilik ishining ildizidir. Mana shu. Xorijiy missiyaga borishga tayyor, mamnun holda jo’natilganlar ham bo’lgan. Ular shu ishni boshlashgan, shu maqsadni ko’zlagan; katta xarajat qilib o’sha yerga yetib bordilar. Faqat oz muddat o’tib, qaytib kelishni iltimos qiluvchi xat keladi. “Oh, menga uyga qaytishga ruxsat bering! Uyga qaytishim uchun pul to’lashni so’ramayman; menga faqat qaytib kelishga ruxsat bering.”
TAM1897 Q1 18.1(Ovoz) Chet el missiyasi kengashi bunday shaxslarga qaytib kelish imkonini beradimi?
TAM1897 Q1 18.2Albatta. Ular boshqa qanday qila olardi? Bu bo’sh gap emas. Bu haqiqat, birodarlar. Lekin bu missiyachilik ishi emas. Albatta, Chet el missiyasi kengashi bunday odamlarning u yerda qolishini istamasdi. Ularning qilgan eng yaxshi ishi ularni uyga qaytishiga ruxsat berish edi; chunki ular nimadir qila oladigan yagona joy uylarida edi. Ularning yuragi Amerikadagi uylarida edi.
TAM1897 Q1 18.3Aslida, ba’zilari u yerda qolsa o’lib qolishidan shunchalik qo’rqdiki, uyga qaytib kelib o’lib qoldi. Bu haqiqat. Men bu iborani his-tuyg’ularingiz bilan o’ynash maqsadida ishlatmayapman yoki boshqa shunga o’xshash narsa uchun aytmayapman. Ba’zi odamlar uylarini shunchalik sog’inib, u yerda yashay olmasliklaridan qo’rqib, o’z iltimoslari bilan uyga qaytib, birozdan keyin vafot etishdi. Agar ular chet elda qolganida ham, bundan kam ish qilgan bo’lmas edilar.
TAM1897 Q1 18.4Men bilaman, siz ham bilasizki, ko’pchilik chet el missiyalariga qiyin missiyaviy ish qilishdan ko’ra ko’proq sayohat qilish niyatida ketgan. Safarning oxirida esa bu sayohat emas, balki mashaqqat ekanini, o’zini qurbon qilish, kasallik va qattiq isitma borligini anglab, bu sayohat tuyg’usini bir zumda yo’q qilgan. Ular yo’lga chiqqanida aynan shuni nazarda tutmagan edilar.
TAM1897 Q1 18.5Men bilaman, va siz ham bilasizki, boshida missiyaviy ish g’oyasida bir oz joziba bor. Ammo biz mustahkam faktlarga e’tibor qaratishni, jozibadan ko’zimizni olib, uning ortida qattiq modda borligini eslashni xohlaymiz. Missiyani shunday hurmat bilan boshlashda, katta olomon va ko’p tantana bilan poyezdga yoki kemaga chiqishda biroz joziba bo’ladi; albatta, bu yaxshi, lekin ketayotganlar ongini va yuragini bundan ham mustahkamroq narsalarga qaratganiga amin bo’lishlari kerak. Ular shuni yodda tutishlari kerakki, birodarlar ularni poyezd yoki kemaga kuzatib borishga va xayrlashishda, zarur bo’lsa, ko’z yosh to’kishga tayyor bo’lsa-da, bularning barchasidan tashqari, har bir missioner qiyinchiliklar, chigal vaziyatlar, xavf-xatarlar va kasalliklarga duch kelish uchun ketayotganini unutmasligi lozim.
TAM1897 Q1 18.6Va u shuni yodda tutsin-ki, u faqat shu narsalarga duch kelmay, balki ularni boshidan kechirishi ham mumkin, va o’lib qolishdan qo’rqmasin. Har bir kishi yo’lga chiqishidan oldin allaqachon o’lganiga to’liq amin bo’lsin, shunda u u yerga yetib borgach o’lib qolishdan qo’rqmaydi. Ammo agar siz yo’lga chiqishdan oldin o’lmagan bo’lsangiz, unda o’lguningizcha yo’lga chiqmang; chunki aks holda na o’zingizga, na bu ishga hech qanday foyda keltirmaysiz. Siz u yerdagi sodiq odamlar uchun faqat yuk bo’lasiz — agar siz borishdan oldin u yerda bunday odamlar bo’lsa.
TAM1897 Q1 18.7Mana bu haqiqat, va siz buni bilasiz. Unda nega biz bu narsani ko’zdan qochirib qo’yishimiz kerak? Ana shunday narsa yillar davomida ishimizda zarur bo’lib kelgan. Agar siz boshlashdan oldin ana shu narsaga qat’iy rioya qilganingizda, katta miqdordagi pul tejalgan bo’lardi. Katta xatoliklardan va ulkan miqdordagi azob-uqubatlardan saqlanish mumkin bo’lardi, agar bu narsaga ishchilar ketishidan oldin qat’iy rioya qilinganida.
TAM1897 Q1 18.8Bir oz oldin aytganimdek, agar siz haqiqatan ham ketishdan oldin va u yerda bo’lganingizda allaqachon o’lik bo’lsangiz, o’lim ehtimoli sizni deyarli bezovta qilmaydi. Juda og’ir kasallanib, isitmadan qizarib yotsangiz ham, bu siz vafot etasiz degani emas. Isitib yotganingiz uchun vafot etasiz, deb o’ylashingiz ham, undan chiqib olgach yoki yo’lga chiqishga yetarlicha tuzalgach darhol uyga qaytishga to’g’ri keladi, deb o’ylash ham shart emas.
TAM1897 Q1 18.9Men missiyachilarni bilaman, ehtimol siz ham bilasiz, xususan bir kishi va uning xotinini, ular chet elga missiyaga ketishgan. Ular ikkalasi ham yosh edilar. Menimcha, hech biri yigirma ikkidan oshmasdi; er esa ehtimol eng ko’pi bilan yigirma uchtalardadir. Ular o’z maydonlariga bordilar va ishga kirishdilar. Vaqt o’tishi bilan ular kasallikka chalinishdi. Avval xotin mahalliy isitma bilan kasallandi va juda og’ir ahvolda edi — menimcha, tirik qolish uchun mumkin bo’lgan eng og’ir kasallik edi; lekin isitma bilan birga ularning hech birida uy sog’inishi paydo bo’lmadi. Ular jasorat bilan chidab, er xotinini kasallikdan tuzalishiga qaradi, va xotini arang o’tirib yurishga qodir bo’lganida, er o’zi ham xuddi shu isitma bilan xotinikidek og’ir kasallandi; xotini esa o’sha zaif holatda uni ham parvarish qildi. Ammo ular bularning barchasini jasur nasroniylar kabi yengib o’tdilar, Rabbiyga shukur. Ular hanuz o’sha maydonda; o’sha maydonda muvaffaqiyat qozonishgan va u yerga qo’ngan kundan boshlab muvaffaqiyatli bo’lib kelishmoqda. Mana shu bizning idealimiz bo’lishi kerak.
TAM1897 Q1 18.10Endi men ketganlarning hech biri qaytmasligi kerak edi, demayapman. Ularning hech biri maydonga yetib borgach darhol qaytib kelmasligi kerak edi, demayapman. Lekin, birodarlar, men shuni aytmoqchimanki, ular ketishdan oldin darhol qaytib kelishlari kerakmi yoki yo’qmi, buni bilishlari kerak edi.
TAM1897 Q1 18.11Missiya kengashi siz yaxshi missiyachi bo’lishingiz mumkin, deb o’ylashi chet el missiyasiga ketishingiz uchun yetarli dalil emas. Siz o’zingiz bilishingiz kerakki, Alloh sizni o’sha yerga chaqiradi; va siz o’sha yerga Alloh xohlagani uchun borasiz. Shunda ketganingizda, siz Alloh chaqirgani uchun borasiz va ketayotgan paytingizda U siz bilan ekanini bilasiz. U yerga yetib borganingda, u senga hamroh ekanini bilasan; hech qanday qiyinchiliklardan qo’rqmaysan, hech qanday mashaqqatlardan tushkunlikka tushmaysan, hech qanday kasalliklar seni ortga qaytarmaydi, hatto o’lim tahdidi ham seni to’xtata olmaydi.
TAM1897 Q1 19.1Agar jismoniy o’lim haqiqatdan ham ro’y bersa, undan qochib qutulishga harakat qilsangiz, asl maqsadni qanday mag’lub etayotganingizni bilmayapsiz. Siz ham, men ham, har bir nasroniy, xususan har bir Yettinchi kun Adventisti nasroniy, chunki bu nasroniy tajribasi, mana shu jonli tamoyilni chuqur anglashimiz kerak: nasroniyning ishi jismoniy o’lim bilan tugamaydi. Agar u tirik bo’lgan paytida o’z ishiga sodiq bo’lsa va o’z postida vafot etsa, uning ishi o’limidan keyin ham davom etadi.
TAM1897 Q1 19.2Bu haqiqatdir. Agar siz Allohning chaqirig’i bilan, Alloh yoningizda bo’lgan holda ketayotgan bo’lsangiz va ketishdan oldin vafot etsangiz, agar siz Alloh chaqirgan turdagi — Ibrohim bo’lgan turdagi — missiyachidan bo’lsangiz, siz o’zingiz, Allohning huzurida, Alloh ostida va Alloh bilan, bu siz haqingizdagi Uning irodasi ekanini bilishingiz kerak.
TAM1897 Q1 19.3Bugun siz missiyachi bo’lib ketishingiz kerakligiga bo’lgan qat’iy e’tiqodingiz, aynan shu Konferensiyadan chiqib o’sha maydonga ketishingiz kerakligiga dalil emas. Agar sizning e’tiqodingiz to’g’ri va yaxshi bo’lsa, u saqlanadi. Agar u to’g’ri turdagi e’tiqod bo’lmasa, u saqlanmasligi kerak. U imkon qadar tezroq buzilishi lozim. Agar uni biroz vaqt saqlashga to’g’ri kelsa va u buzilsa, maydonda bo’lgandan keyin buzilishidan ko’ra bu yerda buzilgani yaxshiroq.
TAM1897 Q1 19.4Agar sizning e’tiqodingiz Rabbiydan bo’lsa, u yaxshi va uzoq saqlanadi. Davud yigirma yil davomida Isroil qirolligiga ega bo’lishi kerakligiga e’tiqod qilgan. Ammo u Isroil qirolligiga aylanadigan vaqtni intiqlik bilan kutmagan. U ishni shoshilmay qilgan. Hammasi uning qo’lida bo’lganida ham, u o’zini tojga qo’yish uchun barmog’ini ham qimirlatmadi. U yigirma yil davomida saqlashga yetadigan yaxshi e’tiqodga ega edi; va Rabbiy uni sinab, unga ishonch hosil qilgach, o’zi uni tojga olib chiqdi.
TAM1897 Q1 19.5Shunday qilib, sizda ma’lum bir soha bo’yicha qat’iy e’tiqod bo’lishi mumkin. Bu Allohdan bo’lishi ham mumkin. Endi, Missiya kengashi bunga ishonadimi yoki yo’qmi, Konferensiya bunga ishonadimi yoki yo’qmi, bu sizning o’zingizning g’oyangizni amalga oshirishga urinmang. Faqat Allohni kut, va u boshqalarga buni aytsin. Biz shunday Allohni kutib, keyin ketganimizda, Rabbiy biz bilan ketadi va biz buni bilamiz; u biz u yerda bo’lganimizda ham biz bilan bo’ladi va biz buni bilamiz. Bu bizning postimiz, va Alloh bizni chaqirib olmaguncha shu postda turamiz. Agar u bizni u yerda imkon qadar samarali, tirik holda ishlatgan bo’lsa; va agar siz vafot etganingizda uning ta’siringizni yaxshiroq ishlatishi mumkin bo’lsa; unda siz qilishingiz kerak bo’lgan narsa – oddiygina baxtli nasroniy bo’lib, xuddi shunday yotib vafot etishdir; chunki siz bilasizki, Alloh siz vafot etgach ham ishlaringizni davom ettiradi. Siz tirik bo’lib ular bilan gaplashgan paytda Alloh yuraklarga solgan e’tiqod siz vafot etgach, yaxshi namunangiz orqali yanada chuqurlashadi, mustahkamlanadi va jonlanadi; va shu orqali ular Iso Masihga yetaklanadi.
TAM1897 Q1 19.6Demak, siz Allohning Injilni nafaqat hayotingiz, balki o’limingiz orqali ham e’lon qilishiga tayyormisiz? Siz u Injilni jismonan o’lganingizda va qabrda yotganingizda ham, xuddi tirik bo’lib yerda yurganingizdagidek e’lon qilishiga tayyormisiz? Agar tayyor bo’lmasangiz, missiyaga chiqishga tayyor emassiz.
TAM1897 Q1 19.7Endi men buni Muqaddas Kitobdan o’qib beraman. Filippiliklarga maktubning birinchi bobiga o’ting. U yerda Alloh chaqirgan, siz uchun namuna, Iso Masihga keyinchalik imon keltiradiganlarning barchasi uchun abadiy hayotga misol bo’lgan o’sha missionerning namunasi keltirilgan. Siz Pavlusning qiyinchiliklarini eslaysiz. Siz uning boshidan kechirgan turli holatlarini, sinovlarini, ta’qiblarini, qamchi zarbalarini, har joyda duch kelgan xavf-xatarlarini eslaysiz; va u qayerda bo’lmasin, hech qachon taslim bo’lmaganini bilasiz.
TAM1897 Q1 19.8Ammo, birodarlar, men sizlarga shuni anglatmoqchimanki, menga bo’lgan voqealar aslida Injilning yanada keng tarqalishiga xizmat qildi; shunday qilib, mening Masihdagi zanjirlarim butun saroyda va boshqa barcha joylarda ma’lum bo’ldi. 12, 13-oyatlar.
TAM1897 Q1 19.9Bu yozilganida u imperator farmoni qachon ijro etilishini va u qachon qatl etilishini bilmas edi. U bunga tayyor turardi. Endi u boshidan kechirgan barcha narsalarni o’ylab ko’ring. Qamchi zarbalari, sud jarayonlari, ta’qiblar, xavf-xatarlar, talon-torojlar, bir marta toshbo’ron qilinishi, shahardan sudrab chiqarilishi va o’lgan deb tashlab ketilishi. Endi u shunday deydi: men xohlayman, sizlar tushunasizki, bu voqealar menga Injilni ilgari surish uchun ro’y berdi. Alloh bu sinovlar, azob-uqubatlar va xavf-xatarlarning har birida nima qilayotgan edi?—U bu inson orqali Injilni va’z qilish uchun uni ishlatayotgan edi, shunda o’sha odamlar uni toshbo’ron qilib, shahardan haydab chiqarib, o’lgan deb tashlab ketganlarida, Allohning Muqaddas Ruhi ularning qalblariga haqiqat muhrini bosgan edi: bu odam Allohdan ekanini, u olib kelgan xabar Allohdan ekanini; va agar ular unga qarshi chiqsa, ularning halokati muhrlanar edi; agar esa unga bo’ysunsa, najot topishardi.
TAM1897 Q1 19.10Xuddi shu narsani Alloh biz orqali amalga oshiradi. Dunyoda bizning borligimizning maqsadi shuki, Alloh biz orqali Injilni e’lon qilsin. Bu ishni asosan biz emas, balki Alloh biz orqali qiladi — so’z bilan bo’lsin yoki ta’sir bilan. Alloh ta’sir orqali ham, so’z orqali ham birday samarali ishlay oladi. Alloh Injilni nafaqat so’zlarimizga, balki ta’sirimizga ham joylaydi. Biz har doim so’zlarimiz bilan bo’lgani kabi ta’sirimiz bilan ham da’vat qilamiz.
TAM1897 Q1 19.11Va Rabbimizdagi ko’p birodarlar mening zanjirlarimdan ruhlanib, so’zni qo’rqmasdan aytishga ancha jur’at qilishdi. Ba’zilari esa hasad va nizodan kelib chiqib Iso haqida xabar berishadi, boshqalari esa yaxshi niyat bilan. Birinchilari Iso haqida xabar berishda halol emas, balki zanjirlarimga azob qo’shaman deb o’ylab, munozara maqsadida qilishadi; ikkinchilari esa Iso haqida xabar berishda sevgidan kelib chiqib, mening Injilni himoya qilish uchun belgilanganimni bilib qilishadi. Xo’sh, nima bo’ladi? Qanday bo’lmasin, har ikkala holatda ham, xoh riyokorlik bilan, xoh chin dildan bo’lsin, Iso haqida xabar berilmoqda; va men bunga quvonaman, balki quvonaveraman. Chunki men bilamanki, bu sizlarning duoingiz va Iso Masih Ruhining yordami orqali mening najotimga aylanadi, mening chin dildan kutgan umidimga ko’ra men hech narsada uyalmayman, balki to’liq jasorat bilan, har doimgidek, hozir ham Masih mening tanamda ulug’lanadi, jonim bilan bo’lsin yoki o’limim bilan.
TAM1897 Q1 20.1Demak, Muqaddas Kitobda Alloh o’lik odamdan Injil va Iso Masihning shon-shuhratini oshirish uchun foydalanishi yozilmaganmi? U buni tirik bo’lsangiz bo’ladiganidan ham yaxshiroq, o’lik bo’lsangiz amalga oshirishi mumkinligini bilgan holda, buni siz orqali qilishiga rozi emassizmi? Haqiqatan o’lik, lekin uning nazarida tirik. Unday bo’lsa, yaxshi ma’noda nasroniy hech qachon o’lmaydi, deb ko’rmaysizmi? “Chunki barchasi uning nazarida tirik.” “Shunday qilib, yashasak ham, o’lsak ham, biz Rabbimizniki.” Siz shundaymisiz? Agar tirik bo’lganingizda Rabbimizniki bo’lsangiz, o’lganingizda ham Rabbimiznikisiz. Va xuddi Alloh tirik bo’lganingizda Injilni va’z qilish uchun sizdan foydalanganidek, o’lganingizda ham Injilni va’z qilish uchun sizdan foydalanadi. Va sen vafot etganingda ham ishing to’xtamaydi. Tirik bo’lganingda bu ish Masih ishi bo’lgani kabi, sen vafot etganingda ham u davom etaveradi. Sening ta’siring namoyon bo’ladi, va Alloh sen tirik bo’lganingda bu qadar yaxshi qila olmaydigan ishlarni sen vafot etganingdan keyin ham sen orqali amalga oshiradi.
TAM1897 Q1 20.2Faraz qiling, Pavlus vafot etsa. U bunga umid qilgan edi. Keyingi bobning o’n yettinchi oyatiga qarang. Ammo shu bilan birga, buni inobatga olgan holda, u butun vaqt davomida nima qilayotgan edi? “Men shunda quvonaman, ha, quvonaveraman.”
TAM1897 Q1 20.3“Agar men sizning imoningiz qurbonligi va xizmatiga qurbon bo’lsam, men xursand bo’laman va barchangiz bilan birga quvonaman.” U “agar men sizning imoningiz qurbonligi va xizmatiga qurbon bo’lsam” deganda nimani nazarda tutgan? U har kuni Iso Masih imoni uchun qurbon bo’lishini kutgan. U bunga qanday munosabatda bo’lgan? — “Men xursand bo’laman va barchangiz bilan birga quvonaman.” Ular nima qilishlari kerak edi? — “Xuddi shuning uchun siz ham xursand bo’ling va men bilan birga quvonchlaning.”
TAM1897 Q1 20.4U boshini kesib tashlaganlarida Filippoliklar ham u bilan birga quvonishlarini kutgandimi? — Ha; u shunday deydi. Birodarlar, nasroniyning ishi u vafot etgach ham to’xtamaydi, degan haqiqatni anglaganimizda, kimdir vafot etgani uchun hamdardlik bildirish va hamdardlik xabarlari yuborishga shunchalik ko’p vaqt sarflamaymiz. Rabbiyga shukurki, u vafot etgan bo’lsa-da, uning ishi davom etmoqda. Shunga xursand bo’ling — uning o’limi uchun emas, balki uning ishi davom etayotgani uchun; Alloh uni tirik bo’lganidan ko’ra shu tarzda yaxshiroq ishlatayotgani uchun.
TAM1897 Q1 20.5Shuning uchun Allohga yo’l bering va unga barcha joyni bo’shatib qo’ying, shunda biz Allohni butun qalbimiz, butun jonimiz, butun aql-zakovatimiz va butun kuchimiz bilan sevamiz. Missiyachi bo’lish degani aynan shu.
TAM1897 Q1 20.6Va eng avvalo, shunday missioner bo’lish uchun: “o’z yurtingdan chiqib ket.”