Isahluko 13 — Iimpawu Zokukhokelwa NguThixo
GSAM 198.1“Ingaba uThixo wazama ukuya kuzithathela isizwe esiphakathi kwesinye isizwe, ngezilingo, ngeempawu, nangemimangaliso, nangemfazwe, nangesandla esinamandla, nangengalo eyoluliweyo, nangesoyikiso esikhulu, ngokwazo zonke izinto iNkosi uThixo wenu eyenzayo phambi kwamehlo enu eYiputa? Kwabonakaliswa kuwe, ukuze wazi ukuba iNkosi inguye uThixo; akukho mnye ngaphandle kwakhe.”1
GSAM 198.2Kwaba ngolo hlobo iNkosi yasebenza ekuthabatheni isizwe phakathi kwesizwe samahedeni, ukuze ibakhokelele ngaphandle apho ibinokuthetha umthetho wayo kubo, nalapho ibinokubawisela wona umthetho okroliweyo kumacwecwe amatye. Ezi zimangaliso azizange zenziwe ukuze zanelise umnqweno wabo wokwazi nje; kodwa ukuze bazi ngokuqinisekileyo ukuba lowo “wenzile izinto ezinkulu eJiputa; imisebenzi emangalisayo kwilizwe likaHam, nezinto ezoyikekayo eLwandle oluBomvu,”2 kwaye wathetha nabo esuka phakathi komlilo nomsi wentloko kaSinayi evuthayo, wayenguYena kuphela uThixo ophilayo noyinyani, uMdali wazo zonke izinto.
GSAM 198Ukubizwa kukaMoses kwiSihlahla esiTshayo
GSAM 198.3UMoses ngokwakhe ngekenakubenza amaSirayeli ashiye iJiputa ngokuthi nje kubo, “Ndisalondoloza imihlambi entlango, ndaba novelwano kuni enikubukhoboka, kwaye ngoku ndihlile ukuze ndinikhuphe eJiputa, njengoko ndandizama ukwenza xa ndabulala umJiputa phambi kokuba ndibaleke ndiye kwilizwe laseMidiyan.”
GSAM 199.1Kwafuneka isihlahla esitshayo esasingapheli kukutsha, kunye nelizwi eliviwayo eliphuma phakathi kwamalangatye, ukweyisela noMoses ukuba nguye “oya kukhokela abantu baphume eJiputa.” Kwaba ngale ndlela imangalisayo awamkelayo ngayo umsebenzi wakhe, ubizo lwakhe oluphakamileyo nolungcwele, isityhilelo eso sasiya kutsala umdla wabazalwana bakhe kwangoko, size silungiselele iingqondo zabo koko kwakusaza kulandela, kwaye ngaloo ndlela kubakhokelele ekubeni bamkele uMoses, phantsi koThixo, njengenkokeli yabo.
GSAM 199.2Ukuba ikhe yabakho ixesha ukusukela ekuvukeni koMsindisi apho abalandeli bakhe ababelusizi nabadanileyo babedinga ukuthuthuzelwa bubukho bakhe namazwi akhuthazayo, yayikuko ngelo xesha apho abanye bakholwa ababedandathekile yaye bexhatshazwa babambelele ngokholo olungagungqiyo emva “kwesikhalo sezinzulwini zobusuku” kowe-1844; kwaye ukuba ngovelwano uThixo wakha wathetha ngqo nemiphefumlo elusizi, kubonakala ngathi ngokuqinisekileyo bekuya kuba ngelo xesha, nakubo abantu abanjalo.
GSAM 199Ubukho beNkosi Obuthembisiweyo
GSAM 199.3Yena ongenamida kwiindlela okanye izixhobo zokusebenza, nowabeka izipho zoMoya kwibandla lakhe “xa wenyuka waya ezulwini,”3 wathembisa ukuba uya kuba nabalandeli bakhe ekushumayeleni ivangeli, “kude kube sekupheleni kwehlabathi.”
GSAM 199.4Kuyo yonke indlela iNkosi ibisoloko ikulungele ukubonakalisa amandla ayo nezipho zayo kwabo babemfunisa ngokupheleleyo. Akazange na athi ekunikezeni umsebenzi wevangeli, “Le miqondiso iza kulandela abakholwayo: Ngebizo lam baya kugxotha iidemon; baya kuthetha ngolwimi olutsha; baya kubamba iinyoka; kwaye ukuba basela nantoni na ebulalayo, ayiyi kubenzakalisa; baya kubeka izandla kwabagulayo, baze baphile”?4
GSAM 199Izipho zoMoya ngexesha loHlaziyo lweCawa
GSAM 199.5Kwakho imiboniso emangalisayo yamandla eNkosi neembonakaliso zesipho sobuprofeti ngexesha loHlaziyo lwenkolo kwinkulungwane yeshumi elinesithandathu, nakumaxesha alandelayo. UD'Aubigné uthetha ngeziprofeto zikaJohn Huss. UCharles Buck, kwi-Religious Anecdotes yakhe, ubalisa ngokuprofeta kukaGeorge Wishart, ngo-1546. UJohn Wesley, kwimisebenzi yakhe, ubalisa ngeziprofeto zikaJonathan Pyrah, nokuzaliseka kwazo. UMfundisi uJ. B. Finley, kwi-autobiography yakhe, ubalisa ngombono obalaseleyo nokuphiliswa kwakhe, ehlotyeni lowama-1842. I-Christian Advocate (yamaWesile) yapapasha ingxelo enomdla ngombono obalaseleyo neziphumo zawo, njengoko wanikwa uGqirha Bond, welo bandla, ngexesha lenkonzo yakhe. Ezi zazingamqondiso kwabo babekhangela iNkosi ngokuthobeka, ukuba ayitshintshanga, nokuba isaza kuthetha nabantu bayo ngesiphiwo sobuprofeti.
GSAM 200Ibandla Lentsalela Liza Kuba NoMoya Wesiprofeto
GSAM 200.1Kukho iingxelo ezicacileyo nezithile kwizibhalo ezithi iNkosi iza kubonakalisa ngokukodwa izipho zoMoya wayo, ingakumbi isipho sesiprofeto, phakathi kwabantu abaza kufunyanwa belindele ukuza kwayo. Isicatshulwa sokuqala esitsalela kuso ingqalelo sifumaneka kwileta eya kumaKorinte, kwaye sifundeka ngolu hlobo: “Ndisoloko ndibulela uThixo wam ngenxa yenu, ngenxa yobabalo lukaThixo olunikwe nina nguYesu Kristu; ukuba kuko konke nityebiswe nguye, kuko konke ukuthetha nakulo lonke ulwazi; njengokuba ubungqina bukaKristu bongqinwa kuni: ukuze ningasali ngasemva nakwesiphi na isipho; nilindele ukufika kweNkosi yethu uYesu Kristu; oya kunomeleza nina kude kube sekupheleni, ukuze nibe ngabangenabala ngomhla weNkosi yethu uYesu Kristu.”5
GSAM 200.2KwiSityhilelo sifunda nge-“ntsalela”—ibandla lokugqibela leVangeli: “Inamba yaba nomsindo ngomfazi [ibandla], waza wahamba wayokulwa nentsalela yesizalo sayo, abagcina imithetho kaThixo, kwaye benobungqina bukaYesu Kristu.”6 Yintoni “ubungqina bukaYesu,” sibuza, eliya kuba nabo ibandla lokugqibela, kwaye obuthi ekuqinisweni kwabo bulungiselele ukuvela kwazo zonke izipho zoMoya? Lo mbuzo sifumana impendulo kubungqina besithunywa kuYohane kwisiqithi sasePatmos: “Ndawa ezinyaweni zakhe ndimkhothamela. Wathi kum, Musa ukwenza oko: ndingumkhonzi kunye nawe, kunye nabazalwana bakho abanobungqina bukaYesu: nqula uThixo: kuba ubungqina bukaYesu ngumoya wesiprofeto.”7
GSAM 201.1Le nkcazelo inikwe sisithunywa ibonisa ukuba ngumoya “wesiprofeto” obonakalayo ebandleni elilindele uKristu olungiselela indlela yazo zonke izipho, nokuba imfazwe yenzelwa ibandla “lentsalela” ngenxa yokuba neso sipho phakathi kwalo.
GSAM 201Ubungqina bukaPawulos ngeZipho
GSAM 201.2Ileta kaPawulos eyaya kumaTesalonika ibonisa ukuba usuku lweNkosi—usuku lokugqibela lokuphumeza isigwebo—luza kufika kwisihlwele “njengesela ebusuku;” kodwa aluzokufika ngolu hlobo kubantwana abanyanisekileyo beNkosi kuba “bangabantwana bokukhanya, nabantwana bomini.” Phakathi kwezilumkiso zakhe kwabo bantu babekhaphaphile uthi, “Musani ukucima uMoya. Musani ukudelela iiprofeto. Vavanyani zonke izinto; zibambeleleni kwinto elungileyo.”8
GSAM 201.3Malunga negama lesiGrike elithi propheteias, eliguqulelwe apha njenge prophesyings, uGreenfield, kwi-Greek Lexicon yakhe, uthi, “Ukusetyenziswa kwesiphiwo sesiprofeto, ngale nkcazelo, 1 Tesalonika 5:20.” Koku kuvumelana neencwadi zamagama zikaParkhurst, uRobinson, noLiddell noScott. Oku, ke, bubungqina obucacileyo bokuba isiphiwo sokwenene sokuProfeta siza kuba nebandla elilindele ukubuya kwesibini kukaKristu. Isilumkiso asikokudelela isiphiwo, kodwa kukusivavanya; xa kufunyanwa umbonakaliso olungileyo, “sibambelele” kuso.9
GSAM 201Ukuzaliseka Kwethembiso
GSAM 201.4Sele sikhankanyile ngaphambili indlela iNkosi eyayiqala ngayo ukuveza isiphiwo sesiprofeto ngexesha lokushumayelwa kwemiyalezo yesithunywa sokuqala nesesibini. Esi siphiwo siye saphuhliswa ngakumbi ukusukela ekupheleni kweentsuku ezingamawaka amabini anamakhulu amathathu. INkosi yakhetha isixhobo sayo sesi njongo, ikhetha njenge-arhente yayo umntu owayenganikezelanga ngayo yonke into ngenxa yayo kuphela, kodwa nobomi bakhe babusengozini enkulu, “oyena mntu buthathaka kubo bonke ababuthathaka.”10 Kwiinyanga ezimbini emva kokuphelelwa lixesha, uNkosazana Ellen G. Harmon, wasePortland, eMaine, owayeneminyaka emalunga nelishumi elinesixhenxe kuphela ubudala ngelo xesha, waqala ukufumana iimbonakalo ezivela eNkosini.
GSAM 202.1Njengoko ndibe nethuba lokuncokola nabo babehlala ePortland ngexesha lombono wokuqala, kwaye ndandazi noNksk. Haines, endlwini yakhe uNkosazana Harmon awafumana kuyo umbono wakhe wokuqala, ndiza kubalisa iinyaniso njengoko ndazinikwa ngabo bantu.
GSAM 202.2Ngelo xesha uNkosazana Harmon wayekwimeko yempilo ebucayi kakhulu. Iiveki ezininzi wayephantse engakwazi ukuthetha ngaphezu kokusebeza. Ugqirha omnye wayegqibe kwelokuba ingxaki yakhe yayisisifo sephepha esikhatshwa kukudumba ngenxa yolwelo. Wathi umphunga wakhe wasekunene wawubolile, nowasekhohlo wawugula kakhulu, kwaye nentliziyo yakhe yayichaphazelekile. Wathi akacingi ukuba angaphila ixesha elide, kwaye wayenokufa nangaliphi na ixesha. Kwakunzima kakhulu ukuba akwazi ukuphefumla xa elele. Ebusuku wayefumana kuphela ukuphumla xa exhaswe ebhedini, emile phantse njengokuba ehleli. Ukukhohlela rhoqo kunye nokopha emiphungeni kwakunciphisile kakhulu amandla omzimba wakhe.
GSAM 202Umbono Wokuqala kaNkosazana Harmon
GSAM 202.3Ngexesha awayenombono wakhe wokuqala wayehlala ekhayeni likaNksk. Haines. Kwakusekuseni, kwaye babesenza unqulo lwasekhaya. Kwakukho abantu abahlanu ababekhona, bonke yayingodade ngokholo. Abanye babesele bethandazile, yaye uNkosazana Harmon wayethandaza esebeza, xa amandla kaThixo ewehla ngendlela emangalisayo, achaphazela ngokucacileyo bonke ababekhona, yaye ngomzuzwana walahleka kuko konke okwakusenzeka kumngqongile—wayenombono.
GSAM 202.4Kwindibano elandelayo waxelela abakholwayo basePortland oko wayeboniswe kona. Babenentembelo epheleleyo yokuba kwakusuka eNkosini. Ngelo xesha kwakukho abamalunga namashumi amathandathu ePortland abakuxhasa njengomsebenzi weNkosi. Kwakukho amandla awayeza nombono, kunye nokuxelwa kwawo, awayenokuphuma kuphela kuThixo. Ukuqonda okunzulu kwezinto ezingunaphakade kwakusoloko kukuye, kwaye wayebonakala ezaliswe luloyiko olungenachazeko lokuba umntu omncinci nobuthathaka njengaye angakhethwa njengesixhobo uYehova anganxibelelana ngaso nokukhanya kwabantu bakhe. Uchaze ukuba ngelixa wayekwalo mbono wabonakala engqongwe zizithunywa ezikhanyayo kwiinkundla ezibalaseleyo zasezulwini, apho konke kuko kuvuyo noxolo, kwaye yayikukutshintsha okubuhlungu ukuvuka kwiimeko ezingonelisiyo zobomi obufayo.
GSAM 203Isishwankathelo soMbono wokuQala
GSAM 203.1Le ncazelo imfutshane yombono wakhe wokuqala, njengoko wayibalisela abakholwayo basePortland, iya kunika umbono wobunjani bayo yonke imibono yakhe:—
GSAM 203.2“Ndisathandaza, amandla kaThixo andifumanisa ngendlela endingazange ndayiva ngaphambili. Ndangangqongwa kukukhanya, ndaza ndanyuka ndinyuka ndisuka emhlabeni. Ndajikela ndakhangela abantu bokubuya ehlabathini, kodwa andabafumana, kwaza kwavakala ilizwi lisithi kum, ‘Khawujonge kwakhona, ujonge phezulu kancinci.’ Ngenxa yoko ndaphakamisa amehlo am, ndaza ndabona indlela ethe tye nemxinwa, ephakanyiswe phezulu kakhulu ngaphezu kwehlabathi. Kule ndlela abantu bokubuya babesendleleni besiya kwisixeko, esasikwiphelo elikude lwendlela. Babenokukhanya okuqaqambileyo okubekwe ngasemva kwabo ekupheleni kokuqala kwendlela, isithunywa sandixelela ukuba ‘sisikhalo sezinzulwini zobusuku.’ Oku kwakukhanya kuyo yonke indlela, kwaza kwakhanyisa iinyawo zabo, ukuze bangawi. Kwaye ukuba babegcine amehlo abo ethe ntsho kuYesu, obephambi kwabo ebekhokela besiya esixekweni, babe bakhuselekile. Kodwa kungekudala abanye bayadinwa; bathi isixeko sikude kakhulu, kwaye bebe kulindele ukuba sele bengene kuso ngaphambili. Ngoko uYesu wayebakhuthaza ngokuphakamisa ingalo yakhe yasekunene eqaqambileyo, kwaye kwavela kukhanya okuqaqambileyo kwingalo yakhe, okwajikeleza phezu kwabantu bokubuya, baza bakhwaza bathi, Haleluya! Abanye ngokungxama bakhanyela ukukhanya okwakusemva kwabo, bathi yayingenguye uThixo obakhokele ukude kangaka. Ukukhanya okwakusemva kwaba kwacima, kwashiya iinyawo zabo zisekumnyameni omkhulu, bakhubeka, amehlo abo asuke kwinjongo, baphulukana nombono kaYesu, baza bawa besuka endleleni, bawa kwihlabathi elingasezantsi elimnyama nelikhohlakeleyo. Kungekudala seva ilizwi likaThixo elifana nelamanzi amaninzi, elasixelela usuku neyure yokuza kukaYesu. Iingcwele eziphilayo zalazi laza laliqonda elo lizwi, ngelixa abangendawo bacinga ukuba sisandi sezulu kunye nentshukumo yomhlaba. Xa uThixo waxela ixesha, wathulula uMoya oyiNgcwele phezu kwethu, nobuso bethu baqala ukukhanya nokucaca nguzuko lukaThixo, njengobukaMoses xa wehla eNtabeni iSinayi.”11
GSAM 204Ingcaciso yeMeko kaNksk. White Ngethuba Esembonweni
GSAM 204.1Phambi kokuba siqhubeke nokulandisa ibali elichulumancisayo lolu bonakalo lomangalisayo loMoya kaThixo, ndiza kuchaza iinyaniso ezithile ezingokubona kwemibono. Okokuqala ndambona uNksk. E. G. White (owayesakuba nguNkosazana Harmon) ngo-Okthobha, 1852. Ngaloo mini ndambona embonweni owathatha ngaphezu kweyure. Ukusukela ngelo xesha ndibe nethamsanqa lokumbona embonweni malunga namahlandlo angamashumi amahlanu. Bendikho xa oogqirha bebemhlola esesimweni esinjalo, kwaye ndiyakuthanda ukunika ubungqina ngento endiyibonileyo nendiyaziyo. Ndiyathemba ukuba ibali leenyani zalo mcimbi aliyi kutyeshelwa ngokungakhathali ngenxa yeengqikelelo nje zabo bangazange bambone ekwimeko enjalo.
GSAM 204.2Xa engena embonweni ukhwaza kathathu ngelizwi elinomtsalane elithi “Ubuqaqawuli!” laza alila alila, isandi siphindaphindeka, eyesibini, ingakumbi eyesithathu, ibe luthuthu, kodwa inomtsalane ngakumbi kuneyokuqala, ilizwi lifana nelomntu okude kakhulu nawe, kwaye sele liphuma kwindlebe. Kangangemizuzwana emine okanye emihlanu ubonakala esihla phantsi ngathi umntu owa isiqaqa, okanye umntu ophelelwe ngamandla; emva koko ubonakala ngathi ngoko nangoko uzaliswa ngamandla angaphaya kwawomntu, maxa wambi usuka emi ngeenyawo kwangoko aze ahambe-hambe egumbini. Kukho ukuhamba-hamba kwezandla nemikhono rhoqo, ikhomba ngasekunene okanye ngasekhohlo njengoko intloko yakhe ijika. Zonke ezi ntshukumo zenziwa ngendlela entle kakhulu. Nokuba isandla okanye ingalo ibekwe kwimeko enjani na, akunakwenzeka ukuba nabani na ayishukumise. Amehlo akhe ahlala evuliwe, kodwa akaqhwanyazi; intloko yakhe iphakanyisiwe, kwaye ukhangelele phezulu, hayi ngokujonga okungenanto, kodwa ngenkangeleko eyonwabisayo, yahluke kuphela kwesiqhelo ngokuba ubonakala ngathi ujonge nzulu kwinto ethile ekude. Akaphefumli, kodwa ukubetha kwentliziyo yakhe kuyaqhubeka ngokungaguqukiyo. Inkangeleko yobuso bakhe iyathandeka, kwaye ubuso bakhe bubomvana njengoko bunjalo kwimeko yakhe yendalo.
GSAM 205Uthelekiswa NokaDaniyeli
GSAM 205.1Imeko yakhe yokuphefumla, ukuphelelwa ngamandla, nokomelezwa xa isithunywa sikaThixo simchukumisa, zonke ziyangqinelana ngokugqibeleleyo nenkcazelo enikwe ngumprofeti uDaniyeli ngamava akhe embonweni xa esithi: “Ngenxa yoko ndashiywa ndedwa, ndabona le mbono inkulu, andasala namandla; kuba ubuhle bam baguquka baba kukonakala ngaphakathi kwam, andasala namandla.” “Kuba ingaba umkhonzi wenkosi yam angathetha njani nale nkosi yam? Kuba mna, kwangoko akukho mandla andiseleyo, akukho nomoya ondiseleyo. Kwathi ke kwaphinda kwafika ofana nendoda yandichukumisa, yandomeleza, yaza yathi, O mntu othandwa kakhulu, sukoyika; makube nawe uxolo; yomelela, ewe, yomelela. Yathi ke, yakuthetha nam, ndomelela, ndathi, Mhlekazi, thetha; kuba undomelezile.”12
GSAM 205UBUNGQINA BAMANGQINA NGAMEHLO
GSAM 205M. G. Kellogg, M.D
GSAM 205.2Ngokumalunga nemeko kaNksk. White ngelixa wayenombono, kungafaneleka ukuba kuvezwe amagqabantshintshi ambalwa avela kubantu ababebukele ngamehlo. Oku kuqala kuvela kuM. G. Kellogg, M.D., obhekisa kumbono wokuqala owanikwa eMichigan, ngomhla wama-29 kuMeyi 1853, kwintlanganiso eyayibanjelwe eTyrone, kwiSithili saseLivingston. Uthi:—
GSAM 206.1“UDade uWhite wayesembonweni imizuzu engamashumi amabini okanye isiqingatha seyure. Akuba engena embonweni wonke umntu owayekhona wabonakala evakalelwa ngamandla nobukho bukaThixo, yaye abanye bethu ngokwenene bavakalelwa nguMoya kaThixo uphumla phezu kwethu ngamandla. Sasithandaza kwintlanganiso yobudlelane ngeSabatha kusasa malunga nentsimbi yethoba. UMzalwana uWhite, utata wam, noDade uWhite babethandazile, yaye nam ndandithandaza ngelo xesha. Kwakungekho kuchulumanca, kungekho miboniso. Noko ke, sacenga uThixo ngenkuthalo ukuba asikelele indibano ngobukho bakhe, nokuba asikelele umsebenzi waseMichigan. Ngethuba uDade White ekhwaza ngaloo mkhwazo wempumelelo othi ‘Ubuqaqawuli! u-b-u-q-a-q-a-w-u-l-i-! u-b-u-q-a-q-a-w-u-l-i-!’ enive emkhwaza rhoqo xa engena embonweni, uMzalwana White waphakama waza wazisa abaphulaphuli ukuba umfazi wakhe usembonweni. Emva kokuchaza indlela yemibono yakhe, nokuba akaphefumli xa ekubo, wamema nabani na owayenqwenela ukwenza njalo ukuba aphambili aze amhlolisise. UGqr. Drummond, ugqirha, owayekwangumshumayeli wama-Adventist osuku lokuqala, owayethe (phambi kokuba ambone esembonweni) ukuba imibono yakhe ivela kwimeko ethile yokulawula ingqondo, kwaye wayenokumnika naye umbono, wathatha inyathelo phambili, kwaye emva kokumhlola ngenyameko, waba mhlophe kakhulu, waza watsho wathi, ‘Akaphefumli!’
GSAM 206.2“Ndiqinisekile ukuba akazange aphefumle ngelo xesha esembonweni, kwaye nakweminye imibono emininzi awayenayo ndilapho. Ukuphuma kwakhe kumbono kwacaca gca njengokungena kwakhe kuko. Olona luphawu lokuqala esalufumanayo lokuba umbono uphelile, yayikukuba aqale kwakhona ukuphefumla. Waphefumla okokuqala nzulu, ixesha elide, kwaye wagcwalisa, ngendlela ebonisa ukuba imiphunga yakhe yayingenamoya tu. Emva kokuphefumla okokuqala, kwadlula imizuzu eliqela phambi kokuba aphinde aphefumle okwesibini, okwagcwalisa imiphunga kanye njengoko kwenzeka kokokuqala; kwalandela ukunqumama kwemizuzu emibini, kwaza kwalandela ukuphefumla okwesithathu, emva koko ukuphefumla kwabuya kwajwayeleka.” Isayinwe, “M. G. Kellogg, M.D., Battle Creek, Mich., Disemba 28, 1890.”
GSAM 207F. C. Castle
GSAM 207.1Sinikezela le ngxelo ilandelayo evela kumntu obukele uviwo lwezonyango lukaNksk. White ngelixa wayenombono eStowe, eVermont, ehlotyeni lowama-1853. Uthi:—
GSAM 207.2“Kwakukho ugqirha, waza wenza uhlolo olufanelekileyo ngaye njengoko ubulumko nemfundo yakhe yayimyalela, ukuze afumane unobangela wesi sibonakaliso. Kwabekwa ikhandlela elivutheyo kufutshane namehlo akhe, awayevulekile kakhulu; akukho nzatha lweso olwanyakazayo. Wabe esehlola ukubetha kwentliziyo yakhe, kwakunye nokuphefumla kwakhe, kwaye kwakungekho kuphefumla. Isiphumo saba sokuba wacacelwa ukuba le nto ayinakuchazwa ngemigaqo yendalo okanye yenzululwazi.” Kutyikitywe, “F. C. Castle.”
GSAM 207D. H. Lamson
GSAM 207.3Oku kungqina okulandelayo kumalunga novavanyo olwenziwa ngoxa uNksk. White wayenombono, kwintlanganiso eyayibanjelwe ekhayeni likaMfundisi uJames White, kwisitalato iMonroe, eRochester, N.Y., ngomhla wama-26 kuJuni, 1854:—
GSAM 207.4“Ndandineminyaka elishumi elinesixhenxe ubudala ngelo xesha. Kubonakala ngathi ndiphantse ndive ezo zikhalo zivuyisayo zika ‘U-b-u-q-a-q-a-w-u-l-i!’ awayezikhwaza. Emva koko wehla ngobunono waya emgangathweni, engawi, waza wabambelelwa ezingalweni zomnye umncedisi. Kwafika oogqirha ababini, indoda endala nomfana. UMzalwana White wayenxunguphalile ukuba bamhlolisise ngononophelo uDade White, nto leyo abayenzileyo. Kwaziswa isipili, omnye wabo wasibeka phezu komlomo wakhe ethetha; kodwa kungekudala bayayeka loo nto, baza bathi, ‘Akaphefumli.’ Emva koko bawahlola ngenyameko amacala akhe, ngelixa ethetha, befuna ubungqina bokuphefumla okunzulu, kodwa ababufumananga. Ngelixa bequkumbela eli candelo lovavanyo, waphakama ngeenyawo, esesembonweni, ephethe iBhayibhile phezulu, ejikeleza isicatshulwa ngesicatshulwa, ecaphula ngokuchanekileyo, nangona amehlo ayejonge phezulu kude nencwadi.
GSAM 208.1“Wayenombono wezibetho ezisixhenxe zokugqibela. Wabona uloyiso lwabangcwele, kwaye ndingathi ndisiva nezikhalo zakhe zoloyiso nanamhlanje. Kwezi zinto ndingqina ngokukhululekileyo.” Isayinwe, “UMfundisi D. H. Lamson, Hillsdale, Mich., Februwari 8, 1893.”
GSAM 208UNksk. Drusilla Lamson
GSAM 208.2Kukho obunye ubungqina obunxulumene nolu vavanyo lwezonyango olufanayo obuvela kuNksk. Drusilla Lamson, umhlolokazi womzala kaMfundisi uLamson, kwaye engumongikazi oyintloko kwiZiko lezeMpilo laseClifton Springs, N.Y. Ethetha ngentlanganiso yomhla wama-26 kuJuni, 1854, uthi:—
GSAM 208.3“Ndiyayikhumbula indibano apho kwenziwa olu vavanyo, kanye lokuvavanya into ebesoloko ithethwa nguMzalwana White, yokuba uDade White ebengaphefumli ngelixa enombono, kodwa andisalikhumbuli igama likagqirha owayekhona.... Kumele ukuba nguGqirha Fleming, kuba wayengugqirha owayebizwa ngamanye amaxesha ukuze anike iingcebiso. Noko ke, ngoku uswelekile. Ndingatsho oku, ukuba uvavanyo lwenziwa, kwaye akubonakaliyo nophawu lokuphefumla kwisipili.” Ityikityiwe, “uDrusilla Lamson, Clifton Springs, N.Y., Matshi 9, 1893.”
GSAM 208.4Nanku omnye ubungqina obuvela komnye owayekhona kuloo msitho ukhankanywe ngasentla:—
GSAM 208David Seeley
GSAM 208.5“Oku kukuqinisekisa ukuba ndizifundile izingxelo ezingenhla zikaDavid Lamson noNksk. Drusilla Lamson, malunga nentetho kagqirha xa wayehlola uNksk. E. G. White ngelixa wayenombono, ngomhla wama-26 kuJuni, 1854. Ndandikho kuloo ndibano, kwaye ndabona uvavanyo. Ndiyavumelana noko kuthethwe nguMzalwana noDade uLamson, kwaye ndingongeza ngelithi yayinguGqirha Fleming kunye nomnye ugqirha oselula owenza olu vavanyo. Emva kokuba uNksk. White ephakame ngeenyawo, njengoko betshilo, ecaphula iimbhalo zeziBhalo, uGqirha Fleming wacela ikhandlela elivuthayo. Walibamba eli khandlela kufutshane kangangoko kunokwenzeka nemilebe yakhe engayitshisi, kwaye lisingise ngqo kumoya awayenokuwukhupha xa ephefumla. Akuzange kubekho nokuphaphazela okuncinane komlilo. Ugqirha waza wathi, ngokugxininisa, ‘Oku kuyigqiba ngonaphakade, akukho kuphefumla emzimbeni wakhe.’” Utyikityiwe, “David Seeley, Fayette, Iowa, Agasti 20, 1897.”
GSAM 209UMnu. noNksk. A. F. Fowler
GSAM 209.1Ezi ngxelo zilandelayo zinxulumene novavanyo olwenziwa ngelixa uNksk. White wayenombono eWaldron's Hall, eHillsdale, Mich., kwinyanga kaFebruwari, 1857. UGqr. Lord, ugqirha waseHillsdale onamava eminyaka engamashumi amahlanu, wenza uvavanyo olucopheleleyo kakhulu, malunga nalo ndinikezela ngezi ngxelo zilandelayo:—
GSAM 209.2“Sasikho xa (ngoFebruwari, 1857) uDade E. G. White wayenombono eWaldron's Hall, eHillsdale. UGqr. Lord wenza uviwo, waza wathi, ‘Intliziyo yakhe iyabetha, kodwa akukho kuphefumla. Kukho ubomi, kodwa akukho kusebenza kwamaphaphu; andikwazi ukuchaza le meko.’” Utyikitywe, “A. F. Fowler, Nksk. A. F. Fowler, Hillsdale, Mich., Januwari 1, 1891.”
GSAM 209C. S. Glover
GSAM 209.3Nanku omnye umbhalo-ngxelo omalunga nalo mbono mnye:—
GSAM 209.4“Ndandikho xa uDade White wayenombono ochazwe apha ngasentla eWaldron's Hall, eHillsdale. Ukongeza kwingxelo engentla, ndamva ugqirha esithi imeko kaDade White ngexesha lombono ‘yayingaphaya kolwazi lwakhe.’ Waphinda wathi, ‘Kukho into engaphaya kwemvelo ngaloo nto.’” Utyikityiwe, “C. S. Glover, Battle Creek, Mich., Januwari 19, 1891.”
GSAM 209Mnu. noNksk. Carpenter
GSAM 209.5Nanku umbhalo wesithathu ngalo mcimbi unye:—
GSAM 209.6“Le yeyokungqina ukuba sasikho eWaldron's Hall, eHillsdale, Mich., ngoFebruwari, 1857, xa uNksk. E. G. White wayenombono, yaye eseloo meko waphononongwa nguGqr. Lord, saza seva ingxelo yakhe yasesidlangalaleni malunga neli tyala, njengoko inikwe apha ngasentla nguMzalwana noDade uFowler.” Ityikitywe, “W. R. Carpenter, Eliza Carpenter, Noblesville, Ind., Agasti 30, 1891.”
GSAM 210D. T. Bourdeau
GSAM 210.1Ingqwalasela yenu ngoku itsalelwa kuvavanyo olwenziwa ngelixa uNksk. White wayenombono eBuck's Bridge, eSt. Lawrence County, N.Y.:—
GSAM 210.2“Nge-28 kaJuni, 1857, ndambona uDade uEllen G. White esembonweni okokuqala. Ndandingakholelwa kwimibono; kodwa isiganeko esinye phakathi kwezinye endingazikhankanya sandiqinisekisa ukuba imibono yakhe yayivela kuThixo. Ukuze ndiqinisekise ingqondo yam ukuba wayephefumla na okanye hayi, ndaqala ndabeka isandla sam esifubeni sakhe ixesha elaneleyo lokwazi ukuba akukho kunyuka nokuhla kwamaphaphu ngaphezu kokuba bekuya kubakho ukuba wayengumzimba ongaphiliyo. Emva koko ndasusa isandla sam ndasibeka emlonyeni wakhe, ndicinezela imingxuma yakhe yempumlo phakathi kwesithupha nomnwe wam wesalathisi, ukuze angakwazi ukukhupha okanye ukungenisa umoya, nokuba wayenqwenela ukwenza njalo. Ndambamba ngolu hlobo ngesandla sam malunga nemizuzu elishumi, ixesha elide ngokwaneleyo ukuba akrwitsheke phantsi kweemeko eziqhelekileyo; akazange achaphazeleke nakancinci yile mvavanyo. Ukusukela oko ndabona esi siganeko simangalisayo, andizange ndikhe ndibe nentandabuzo nakanye ngemvelaphi kaThixo yemibono yakhe.” Isayinwe, “D. T. Bourdeau, Battle Creek, Mich., Februwari 4, 1891.”
GSAM 210Ugqirha Ongumthwali-moya Ovavanya Umbono
GSAM 210.3Ndiza kukhankanya olunye uviwo lwezonyango endabubonayo eParkville, eSt. Joseph County, Mich., nge-12 kaJanuwari, 1861.
GSAM 210.4Ekupheleni kwesibongozo esinikwe nguNksk. White kwindibano enkulu eyayihlangene kwindlu yokunqula yama-Adventist, intsikelelo kaThixo yahlala phezu kwakhe ngendlela emangalisayo, waza wathathwa ngumbono esahleli esitulweni sakhe. Kwakukho uGqirha Brown, indoda esempilweni, eyomeleleyo ngokwasemzimbeni, engumthwali-moya. Wayethe imibono yakhe yayifana nobuthwali-moya, kwaye ukuba angaba nayo elapho, angamkhupha kuyo ngomzuzu omnye. Kwabanikwa isimemo kuye nabani na ofuna ukwenza njalo ukuba aphambili, baze ngokuhlola bazanelise ngemeko yakhe ngelixa wayenombono. Ugqirha weza phambili, kodwa phambi kokuba agqibe isiqingatha sovavanyo lwakhe, waba mhlophe njengomntu ofileyo, waza wangcangcazela okwegqabi le-aspen. UMfundisi White wathi, “Uza kuxela imeko yakhe na ugqirha?” Waphendula wathi, “Akaphefumli,” waza wakhawuleza waya emnyango. Abo babesemnyango ababemazi ngokuzikhukhumeza kwakhe bathi, “Buyela umva, wenze njengoko ubusitshilo; mkhuphe lowo mfazi kuloo mbono.” Ephazamisekile kakhulu wabamba isibambo somnyango, kodwa akavunyelwa ukuwuvula de kwabuzwa ngabo babesemnyango, “Gqirha, yintoni?” Waphendula wathi, “NguThixo kuphela owaziyo; ndikhuphe kule ndlu;” waza waphuma.
GSAM 211.1Kwakucacile ukuba umoya owamkhuthazayo njengomlamli wemimoya wawungaphumli phambi kwamandla awawulawula uNksk. White embonweni, njengoko kwakunjalo nakubantu ababenemimoya emibi ezinsukwini zoMsindisi, ababebuza besithi, “Ingaba uze apha ukuzosihlupha phambi kwexesha?”13
GSAM 211.2Kubonakala ukufana kwale meko naleyo ibhalwe kumava kaDaniyeli umprofeti. Xa wangena embonweni ngoMoya weNkosi, amaKhaldeya awayekhona—abantu abangakholelwayo ababengawazi loo Moya—aboyika kakhulu, baza “babaleka bazimela.”14
GSAM 211UNkosazana Harmon Uyalelwa Ukuba Abalise Imibono Yakhe
GSAM 211.3Malunga neveki emva kombono wakhe wokuqala, kwintlanganiso eyayibanjelwe endlwini kayise, uNkosazana Harmon wafumana umbono wesibini apho wayeyalelwa ukuba abalise kwabanye oko wayechazelwe kona. Wayebhidekile kakhulu ekufumaneni ukuba angalithobela njani iyalelo leNkosi. Impilo yakhe yayibuthathaka kakhulu kangangokuba wayekhathazeka ngokwenene emzimbeni, kwaye ngokubonakalayo wayenesithuba esifutshane sokuphila. Wayeneminyaka elishumi elinesixhenxe kuphela ubudala, emncinci ebuthathaka, engajwayele abantu, kwaye ngokwendalo wayesoyika kakhulu engumntu othuleyo, kangangokuba kwakubuhlungu kuye ukudibana nabantu angabaziyo. Wathandaza ngenkuthalo iintsuku ezininzi, nakude kubusuku, ukuba lo mthwalo ususwe, uze ubekwe komnye umntu onako ukumthwala ngcono. Kodwa ukukhanya komsebenzi akuzange kutshintshe, laza amazwi esithunywa ahlala evakala, “Yazisa kwabanye oko ndikutyhileleyo.”
GSAM 212.1Ngelixa ekwimeko yengqondo edidekileyo, uNkosazana Harmon waya kwenye intlanganiso eyayibanjelwe endlwini kayise. Kule ntlanganiso, wonke umntu wamanyana ekumthandazeleni ngokuzimisela, waza kwakhona wazinikela eNkosini, waza wavuma ukusetyenziswa kubungangamsha bayo. Ngelixa wayethandaza, ubumnyama obunzulu obabumngqongile bathi shwaka; kwaye njengoko watshoyo emva koko, kukhanya okukhulu, okufana nebhola yomlilo, kweza kuye, kwaye xa kwakuwa phezu kwakhe, amandla akhe aphelelwa, waza wabonakala engathi ukhona phambi kukaYesu nezithunywa. Kwaphinda kwaphindwa, “Yazisa kwabanye oko ndikutyhilileyo.” Wathi wacenga ngentshiseko ukuba ukuba kufuneka ahambe aye kubalisa oko iNkosi imbonisileyo, makagcinwe ekuziphakamiseni. Kwathi ke isithunywa samxelela ukuba umthandazo wakhe uphenduliwe, nokuba ukuba wayesengozini yokuziphakamisa, wayeza kugula. Isithunywa sathi kuye, “Ukuba niyalithumela eli lizwi ngokunyanisekileyo, kwaye ninyamezele kude kube sekupheleni, niya kutya isiqhamo somthi wobomi, nisisele kumlambo wamanzi obomini.”
GSAM 212Utyelelo lukaNkosazana Harmon ePoland, eMaine
GSAM 212.2UNkosazana Harmon wayeboniswe ukuba kufuneka aye ePoland, eMaine, aze abalise umbono wakhe. Ngosuku olulandelayo emva kwalo mbono wesithathu, ngokungalindelekanga kubo bonke, umlamu wakhe wafika ngenqwelo ngaphandle komnyango wendlu katata wakhe, waza wacebisa ukuba amse ePoland. Ngelixa wayelapho wabamba intlanganiso apho wabalisa khona lo mbono. UHazen Foss,15 ekudandathekile, akazange afune nokuya kwinkonzo, kodwa emi ngendlebe yakhe kufutshane nomnyango ngaphandle, wamva echaza umbono wakhe, waza wathi, “Umbono awuchazileyo ufana kakhulu nalowo wandiboniswayo, kangangoko abantu ababini banokuchaza into enye ngendlela efanayo.” Ngasekuseni ngosuku olulandelayo wadibana noNkosazana Harmon engalindelekanga, waza wamxelela ukuba “athembeke ekuthwaleni lo mthwalo, nasekubaliseni ubungqina iNkosi eza kumnika bona, kwaye akayi kutyeshelwa nguThixo.” Kwabanye wathi, “Leyo sisixhobo iNkosi ebeke kuso lo mthwalo.” Ngokuqinisekileyo wayefanele ukuba ayazi, njengoko wayebone loo mntu embonweni apho waxelelwa khona ukuba umthwalo “wathathwa” kuye.
GSAM 213.1Umsebenzi kaNkosazana Harmon ukusukela ngelo xesha yayikukuhamba-hamba ukusuka kwenye indawo ukuya kwenye kwiiLizwe zaseNew England, ebalisa ngoko wayeboniswe kona. Kwezinye iimeko wayexelelwa, embonweni, ukuba makaye phi, kwaye exelelwa neengxaki awayeza kudibana nazo. Iimiyalezo zakhe zazikukukhalimela, ingakumbi, kwabo babesele begqothokela kwimfundiso yokubuya kukaKristu ngokomoya, kwaye ekhuthaza bonke ukuba babambelele kumava adlulileyo.
GSAM 213.2Uthi ngamava akhe: “Abanye bayeka ngokupheleleyo ukusebenza, baza baphelisa ubudlelane nabo bonke abo babengazamukeli iimbono zabo kulo mba.... UThixo wandityhilela ezi mpazamo embonweni, waza wandithumela ebantwaneni bakhe abalahlekileyo ukuba ndizibhengeze; kodwa abaninzi kubo bayayikhaba ngokupheleleyo le ngxelo, baza bandityhola ngokuzifanisa nehlabathi. Kwelinye icala, ama-Adventist abizwayo andityhola ngobufanatiki, kwaye ndachazwa ngobuxoki, yaye ngamanye ngobubi, njengokhokeli lobufanatiki endandisebenza ngokwenene ukubuphelisa.”16 Ngale nto siza kuyifunda ngokupheleleyo kwisahluko esilandelayo.
Notes
- Duteronomi 4:34, 35. ↩
- INdumiso 106:21, 22. ↩
- Efese 4:8-15. ↩
- Marko 16:17, 18. ↩
- 1 Korinte 1:4-8. ↩
- Isityhilelo 12:17. ↩
- Isityhilelo 19:10. ↩
- 1 Tesalonika 5:5, 19-21. ↩
- Ukuze ufumane uphononongo olupheleleyo lobungqina beBhayibhile malunga nokusasebenza ngonaphakade kwezipho zomoya, bona incwadana ethi Prophetic Gift in the Gospel Church, enamaphepha ali-120, efumaneka kuyo nayiphi na indlu yethu yokupapasha. ↩
- Njengoko kwabonakaliswa kuHazen Foss. Jonga Isahluko 11. ↩
- Early Writings, amaphe. 14, 15. ↩
- Daniyeli 10:8, 17-19. ↩
- Mateyu 8:29. ↩
- Daniyeli 10:7. ↩
- Jonga Isahluko 11. ↩
- Early Writings, iphe. 22. ↩