İsrailin Dönüklüyü. – № 1

TAM1897 Q1 33.6Vəz bazar günü axşamı, 7 mart 1897-ci ildə verilmişdir Baş Konfrans Bülletenində dərc edilmişdir, 1897-ci ilin birinci rübü, cild 2, № 1, səh. 33-40.

TAM1897 Q1 33.7Keçən axşamkı dərsdə demişdim ki, son vaxtlara qədər Müqəddəs Kitabdan başqa, Yeddinci Gün Adventistləri tərəfindən nəşr olunmuş, Allahın danışdığı kimi On Əmrin nüsxəsini görməmişdim. Mən şadam ki, Yeddinci Gün Adventistlərinin Allahın qanununun Allahın verdiyi kimi bir nüsxəsinə sahib ola biləcəkləri zaman gəlib çatıb. Mən şadam ki, qardaş Howe Allahın verdiyi kimi Allahın qanununun nüsxələrini nəşr edib. İndi isə xalqın qarşısına çıxanda başqalarına qarşı irəli sürülən eyni ittihama – Allahın qanununun bir hissəsini kənara qoymaq ittihamına – daha məruz qalmayaq.

TAM1897 Q1 33.8Siz kifayət qədər aydın görürsünüz ki, demək olar ki, hər kəsin istifadə etdiyi Allahın qanununun o nüsxəsini ilk dəfə yaymış adam misirli idi. Orada deyilir: «Səni Misir torpağından, köləlik diyarından çıxaran Allahın Rəbb Mənəm.» Amma o öz-özünə dedi: «Bu mənə də, bu gün yaşayan heç kəsə də aid deyil; çünki biz heç vaxt Misirdən çıxmamışıq.» O, yalnız yəhudilər üçündür. Buna görə də o, onu çıxarıb qanunun qalan hissəsini çap etdi və beləliklə, Rəbbin özü verdiyi qanunun dünyaya qüsurlu bir nüsxəsini təqdim etdi. Beləliklə, o, Rəbbin səmadan danışdığı yeganə sənədin müəllifinin kim olduğunu demədən, hətta onu təqdim etmədən, sadəcə kəskin və qeyri-müəyyən şəkildə «Məndən başqa allahların olmasın.» sözləri ilə başladığını göstərdi. Birbaşa belə bir sual yaranır: Sən kimsən? Danışan kimdir? Yaxşı, qanun verildiyi kimi götürüldükdə, Allah danışanın kim olduğunu bildirir. «Səni Misir torpağından, köləlik diyarından çıxaran Allahın Rəbb Mənəm.» Danışan məhz Odur; «Misir köləliyindən qurtarmağa qadir olan» Məndən başqa allahların olmasın.

TAM1897 Q1 33.9Burada başqa bir fikir də vacibdir: Qanun, adətən cədvəl və kartlarda olduğu kimi, Rəbbin özünün söylədiyi giriş mətni olmadan çap edilərsə, onun başlığına «Allahın Qanunu» sözlərini yazmaq zəruri olur. Bu göstərir ki, insanlar kimin qanunu olduğunu və bu əmrləri kimin söylədiyini təsdiq edən bir şəhadətnamənin zəruriliyini dərk edirlər. Və bu zərurəti görərək, insanlar Allahın qanununun başlığına öz şəhadətnamələrini qoyurlar ki, bu Allahın qanunudur.

TAM1897 Q1 33.10Amma əgər onlar qanunu Rəbbin verdiyi kimi çap etsəydilər, onda Rəbbin öz şəhadətnaməsi olardı ki, bu Allahın qanunudur və bu əmrləri məhz o özü verir. O deyir: «Səni Misir torpağından, köləlik diyarından çıxaran Allahın Rəbb Mənəm. Məndən başqa allahların olmasın.» və s. Və insanlar Rəbbin öz qanunu olduğuna dair Onun şəhadətinə sahib olduqda, şübhəsiz ki, bu qanunun Allahın qanunu olduğuna dair heç bir insanın şəhadətinə ehtiyac qalmayacaq.

TAM1897 Q1 33.11Və Rəbbin bu qanunun onun qanunu olduğuna dair şəhadəti hər hansı bir insanın və ya bütün insanların birgə şəhadətindən daha yaxşı deyilmi? Və insanlar bu qanunun Rəbbin qanunu olduğuna dair Rəbbin öz şəhadətini kənara qoyub onun yerinə öz şəhadətlərini qoyduqda, insanların özlərini Allahın yerinə qoymasının bundan daha açıq nümunəsi ola bilərmi? Ay, gəlin bu təkəbbürlü, kobud işi kənara qoyaq; və müqəddəs qanunu onun müqəddəs Müəllifinin danışdığı və yazdığı kimi qəbul edək! «Səni Misir torpağından, köləlik diyarından çıxaran Allahın Rəbb Mənəm.» Amin. Belə olsun.

TAM1897 Q1 33.12Rəbbin söylədiyi hər şeyi özündə saxlayaraq, Allahın qanunu dünyaya həm Qurtarıcını, həm də Yaradanı təqdim edir. O, bütün insanlara bildirir ki, bu qanunun Müəllifi, insanı ona əməl etməyə çağıran Şəxs həm Qurtarıcı, həm də Yaradandır. Bunu qanunun özü göstərir. Və onlar Qurtarıcını açan hissəni çıxardıqda, insanın Yaradanını açan hissəni də çıxarmağa istəkli və hazır olmaları təəccüblü deyil. Şeytan həmişə qanunu aradan qaldırmaq və onun əhəmiyyətini insanlardan gizlətmək istəyirdi. O, əvvəlcə Qurtarıcını qanundan çıxarmaqla başladı; indi isə Yaradanı qanundan çıxarmaqla bitirir. Amma Rəbb bizə bildirmək istəyir ki, məhz O, bizi Misirdən qurtarıb, beləliklə biz insanın xeyri üçün verdiyi qanunda həm Qurtarıcını, həm də Yaradanı görə bilək.

TAM1897 Q1 34.1Başqa bir məqam. Siz və mən görə bildiyimiz və gördüyümüz zaman ki, İsrail torpağa daxil olduqda Rəbbin onlar üçün nəzərdə tutduğu yerə heç daxil olmayıb, əksinə onu tamamilə əldən verib, o zaman Musa üçün ora getməməyin nə qədər məyusluq olduğunu görə bilərik. İndi bəzilərinə elə görünür ki, İsrail xalqı Rəbbin onlar üçün hazırladığı torpağa daxil oldu və məhz oraya getmək Rəbbin istədiyi şey idi; sonra da Musa ölüb səmaya qalxdıqda deyirlər ki, axırda ən yaxşı pay Musaya düşdü; onu torpaqdan çıxarıb səmaya aparmaq isə elə də böyük məyusluq deyildi.

TAM1897 Q1 34.2Amma biz başa düşəndə ki, Rəbb onu öz müqəddəs məskəninə, özü üçün yaşamaq məqsədilə yaratdığı yerə, öz əlləri ilə qurduğu müqəddəs məkana aparmaq istəyirdi; onda görürük ki, hətta Musanın da o torpağa daxil olmadan ölümü və səmaya getməsi nə qədər məyusluq idi. Musa öz günahının onların vəd olunmuş mübarək diyardan kənarda qalmalarında müəyyən rol oynadığını görəndə; İsrailin Rəbbin onlar üçün hazırladığı neməti əldən verdiyini anlayanda: Nevo təpəsinin zirvəsindən olduğu kimi möhtəşəm torpağı gördükdə və Allahın işi ilə xalqının keçməli olduğu uzun əsrlər boyu sürən dolaşma, dönüklük və əzab-sıxıntı dövrlərini düşünməyə məcbur olanda, və biləndə ki, o, bu uzun dolaşma yolunun yaranmasına bir qədər də olsa səbəb olmuşdu; Onun üçün o müqəddəs torpağa heç ölmədən daxil olmamağın nə qədər böyük məyusluq olduğunu görmək asandır — hətta məzardan götürülüb səmaya aparılsa da.

TAM1897 Q1 34.3Əgər İsraillilərin səhrada olduqları müddətdə Misirdən çıxmadıqları faktını sübut etmək üçün başqa bir mətn lazım idisə, o, Yeşua kitabında tapılır. Siz həmin parçanı xatırlayırsınız — onlar İordanı keçdikdən sonra sünnət olundular — belə yazılıb: «Misir rüsvayçılığını bu gün üzərinizdən atdım.» Gördüyünüz kimi, Misirdən çıxan o insanlar, İordanı keçənədək Misirdən çıxmamışdılar; çünki Misir ləkəsi o vaxta qədər aradan qaldırılmamışdı. O zaman onlar hamısı iman gətirmiş insanlar idilər. Bütün o millət imanla İordanı keçdi. O, Allaha inanan bir millət idi və orada heç bir etiraz səsi və ya şübhə dolu fikir yox idi — o zaman onlar Misirdən çıxmışdılar. Beləliklə görürsünüz ki, ruhani Misirin Müqəddəs Kitabdakı həqiqi Misir olduğu tamamilə aydındır.

TAM1897 Q1 34.4İndi bu gecə üçün mətnə keçək. Bu, Saylar 23:9-dur. Oxumağa yeddinci ayədən başlayıram. Bu, Bilamın Moav padşahı Balaq üçün peyğəmbərlik etdiyi vaxtdır.

TAM1897 Q1 34.5Bilam gələcəkdən xəbər verib dedi: Balaq məni Aramdan, Moav padşahı məni şərq dağlarından gətirdi, «Gəl, mənim xeyrimə görə Yaquba lənət oxu, Gəl İsrailə qarğış et» dedi. Allahın lənət etmədiyinə mən necə lənət edim? Rəbbin qarğış etmədiyinə mən necə qarğış edim? Qayaların zirvəsindən onları görürəm mən, Təpələrdən onlara baxıram. Müstəqil yaşayan, Ellərdən özünü ayıran Bir xalq görürəm.

TAM1897 Q1 34.6Bu mətn bu gecə bizə danışılır. Bu indiki həqiqətdir. Bu, Allahın Misir diyarından çağırdığı xalqını aparmaq istədiyi torpağın sərhədində olduqları zaman onlar barəsində ifadə olunmuş iradəsi idi. Onlar qırx il səhrada dolaşmışdılar və indi torpağın sərhədinə çatmışdılar. Və onlar barəsində onun iradəsi budur ki, tək yaşasınlar və millətlər arasında sayılmasınlar.

TAM1897 Q1 34.7Bunun əsas səbəbini, ya da səbəblərindən birini, daha doğrusu, Həvarilərin İşləri kitabının yeddinci fəslinə müraciət etdikdə öyrənəcəksiniz. Stefan o gün danışırdı və dedi ki, Rəbb xalqı Misirdən, qulluq diyarı olan yerdən möcüzələr və əlamətlərlə çıxardı; 37-ci və 38-ci ayələrdə isə bu sözlər var; 38-ci ayədə xüsusi parçanı görürsünüz:—

TAM1897 Q1 34.8İsrail övladlarına «Allahınız Rəbb sizin üçün öz soydaşlarınız arasından mənim kimi bir peyğəmbər yetirəcək; Ona qulaq asın» deyən bu Musadır. (KJV-nin hərfi tərcüməsi)

TAM1897 Q1 34.9Bəs səhrada İsrail nə idi? — Kilsə. Çayı keçib torpağa daxil olduqları zaman nə olmalı idi? — Kilsə. Bu, kilsə ilə dövlət arasında ayrılıq olmalı olduğu demək deyildimi? — Eynilə, Rəbb İbrahimi o ölkədən çıxardıqda dünyaya kilsə ilə dövlətin ayrılmasını öyrətdi və elə İbrahim vasitəsilə göstərdi ki, kilsə ilə dövlət arasındakı ayrılıq fərdin qəlbində başlamalıdır.

TAM1897 Q1 34.10Əgər mən ürəyimdə dövlətdən ayrılmamışamsa, harada olsam kilsə ilə dövlətin birliyi yaranacaq. Beləliklə, dövlətdə vəzifə tutmasam və ya oraya namizədliyimi irəli sürməsəm də, kilsədə siyasətçi olacağam; orada vəzifəyə namizəd olacağam və orada pərdəarxası oyunlar aparacağam. Belə ki, əgər bir insan ürəyi ilə dövlətdən ayrılmayıbsa, amma kilsəyə məxsusdursa, siyasətini kilsəyə gətirməkdənsə, dünyanın siyasətində iştirak edib orada siyasətçi olması daha yaxşıdır.

TAM1897 Q1 34.11Beləliklə, Rəbb İbrahimi çağıranda, ilk növbədə dedi: «Öz ölkəndən çıx.» İndi isə İbrahim çoxalaraq kilsə halına gəldiyinə və həmin kilsə millətlərin gözü qarşısında Rəbbin xüsusi xidmətinə daxil olmağa hazırlaşdığına görə, Rəbb bəyan edir ki, bu kilsə millətlər sırasına daxil edilməməlidir; onlar tək yaşamaq üçün ayrılmalıdırlar. Görə bilərsiniz ki, Rəbb xalqın buna sadiq qalmasını istəyirdi, çünki o, millətlərin necə olduğunu və onların bu vəziyyətə necə gəldiyini bilirdi. O, kilsəsinin tək yaşamasını, başçısının yalnız özü, qanununun yalnız Onun qanunu, hər hansı qanunvericiliyin yalnız Rəbbin kəlamı, hökumətin isə yalnız Rəbbin hökuməti olmasını istəyirdi.

TAM1897 Q1 35.1Allah onları o torpağa gətirəndə kilsənin başı olmaq niyyətində idi. Əlbəttə, İsa Məsih kilsənin başı idi, indi olduğu qədər həqiqətən. Bizim öyrəndiyimiz dərslərdən bilirsiniz ki, xalq padşahlığa, monarxiyaya və s. necə keçdi; bu, Ondan ayrılmaqla, Allahı yeganə Hökmdar, Onun qanununu yeganə qanun kimi tanımamaqla baş verdi. Onlar bütpərəst oldular və beləliklə öz üzərlərində Allahın hökmranlığını və Onun qanununun gücünü itirdilər; Allahdan ayrıldıqları üçün isə həm bir-birlərini idarə etmək istəyənlərin ambisiyasını təmin etmək, həm də Allahdan uzaqlaşdıqları üçün düşdükləri vəhşilik içində özlərini özlərindən qorumaq üçün aralarında hökumətin olması zəruri idi.

TAM1897 Q1 35.2Amma Rəbb İsraili bütün xalqlardan və hökumətlərdən özünə ayırdı. Rəbb indi İsraili də İbrahimlə başladığı eyni yola yönəltdi: ətraflarındakı bütün padşahlardan və hökmdarlardan, hər cür dünyəvi hökumətdən ayrılmağa. O, xalqının tək yaşamasını, heç bir millətə daxil sayıla bilməyəcək şəkildə olmasını istəyirdi ki, millətlər onlara baxanda İsraili öz növlərindən hesab edə bilməsinlər.

TAM1897 Q1 35.3O, istəyirdi ki, İsrail dünyanın qarşısında o qədər fərqli görünsün – və bu, onları bütün digər xalqlardan fərqləndirsin – ki, bütün xalqlar onlara baxanda desinlər: «Bu, fərqlidir; bu, bizim hökumətimiz kimi deyil. Onların padşahı yoxdur; hər kəs sanki heç bir hökmdar olmadan yaşaya bilir.» Və onlar bunun səbəbini öyrənməyə başlayacaqdılar; deyəcəklər: «Bunun səbəbi nədir? Siz bütün bu padşah ləvazimatı, ordular, vergilər və bizim dözməli olduğumuz bu şeylər olmadan necə idarə edirsiniz?» Cavab belə olardı: «Allah bizim padşahımızdır. Və Onun hökumətini idarə etmək sizin hökumətinizinki qədər xərc tələb etmir; çünki bizim sizin kimi çətinliklərimiz yoxdur. Bəli; bizim vergilərimiz yoxdur və o o qədər yaxşılıq sahibidir ki, biz ona sahib olduğumuz hər şeyi verməyi sevirik, onun hökumətinin xeyir-dualarını dəstəkləmək və yaymaq üçün.»

TAM1897 Q1 35.4Və xalqı bunu bütpərəstlərə söylədikdə, bütpərəstlər deyəcəkdilər: «Həqiqətən də bu xalq müdrik və anlayışlı bir xalqdır; yer üzündə bu qanunun hökmləri qədər müdrik və yaxşı hökmü olan hansı böyük millət var? Və hansı millətin Allahı ona, dua edib istədiyimiz hər şeydə Allahınız Rəbbin bizə yaxın olduğu qədər yaxındır?» Rəbbin nəzərdə tutduğu məhz bu idi. Və o dedi: «Müstəqil yaşayan, Ellərdən özünü ayıran Bir xalq görürəm.» O, bütün dünyaya kilsə ilə dövlətin ayrılmasını öyrətməyi nəzərdə tutmuşdu – yalnız kilsə daxilində deyil, həm də millətlər arasında, dövlətlər baxımından və həmçinin kilsənin özü baxımından.

TAM1897 Q1 35.5Sadəcə buradakı Müqəddəs Yazıya baxın və bunu görəcəksiniz. Qanunun Təkrarı 4. Bir neçə ayə mənim izah etdiyim bütün fikri ifadə edir. Birinci ayədən başlayaraq səkkizinci ayəyə qədər oxuyuram:—

TAM1897 Q1 35.6İndi, ey İsraillilər, sizə öyrədəcəyim qaydalara və hökmlərə qulaq asın. Onlara əməl etsəniz, yaşayacaqsınız, atalarınızın Allahı Rəbbin sizə verəcəyi torpağa daxil olub oranı irs olaraq alacaqsınız. Sizə verəcəyim əmrlərə heç nə artırıb-əskiltməyin. Yalnız Allahınız Rəbbin əmrlərinə – sizə verəcəyim əmrlərə riayət edin. Rəbbin Baal-Peorda nələr etdiyini öz gözünüzlə gördünüz. Allahınız Rəbb Peordakı Baala səcdə edənlərin hamısını aranızdan yox etdi. Siz isə Allahınız Rəbbə sadiq olduğunuz üçün bu gün sağsınız. Baxın Allahım Rəbbin mənə əmr etdiyi qayda və hökmləri sizə öyrətmişəm ki, mülk olaraq almaq üçün daxil olacağınız torpaqda bunlara əməl edəsiniz. Onlara diqqətlə riayət edin. Bu, digər xalqlara nə qədər müdrik və aqil olduğunuzu göstərər. Onlar bu qaydaları eşidəndə deyəcəklər ki, bu böyük millət, həqiqətən, müdrik və aqil bir xalqdır! Allahımız Rəbb hər dəfə dua edərkən bizə yaxın olar. Axı hansı millət belə üstündür ki, Allahı ona bu cür yaxın olsun? Hansı millət belə üstündür ki, bu gün qarşınıza gətirdiyim bu Qanun kimi ədalətli qaydalara və hökmlərə malik olsun?

TAM1897 Q1 35.7Bəs onda İsraildə hər hansı bir qanun və ya nizamnamə hazırlamağa yer varmı? — «Sizə verəcəyim əmrlərə heç nə artırıb-əskiltməyin.» Onlar məhz bunu etməli idilər. Onların bütün qanunları onlar üçün hazırlanmışdı. Onların qanunvericiliyi tam və mükəmməl idi; və bu qanuna sahib olduqları müddətcə başqa qanuna ehtiyac duymurdular, və əlavə qanuna ehtiyac duyduqları zaman isə bu, özü-özlüyündə onların Allahı tərk etdiklərinin sübutu idi.

TAM1897 Q1 35.8Onların öz aralarında hər hansı bir qanunvericiliyə ehtiyac duymaları, Allahı tərk etdiklərinin, Onun qanununun artıq onlar üçün kifayət etmədiyinin və Onun hökmranlığının onlar üçün yetərli olmadığının sübutu idi. Qalan bütün bütpərəstlərlə də məhz belədir. Bütün millətlərlə vəziyyət belədir. Onlar məhz bu cür bütpərəst oldular. Və bilirsiniz ki, İsrail də məhz eyni yolu keçdi. Onlar Allahı unutdular, bütpərəstliyə daldılar və sonra dedilər: «Biz də bütün xalqlar kimi ola bilək deyə, padşahımız olmalıdır.» Amma unutmayın ki, padşah sahibi olmaq üçün əvvəlcə Allahı rədd etməli idilər; Allahı rədd edərək, millətlərə, bütpərəstlərə bənzəmək istədilər — sözün əsl mənasında məhz bu idi — Allahı rədd edərək millətlərə bənzəmək istədikləri üçün onlar da Allahı rədd edən millətlərə bənzədilər. Bunu bütün sonrakı tarix sübut edir.

TAM1897 Q1 35.9Beləliklə, tamamilə aydındır ki, bu Allahın iradəsi deyil, bu Onun xalqının mənafeyinə xidmət etmir ki, onlar millətlərə bənzəsinlər. Bu Allahın iradəsi deyil, bu xalqın xeyrinə deyil ki, ətraflarındakı millətlərinki kimi hər hansı bir hökumətə sahib olsunlar. Bilirsiniz ki, bunlar Allaha tabe olmaqdan yox, dönüklükdən yaranıb. Bütün bunlardan aydın olur ki, Allah xalqının öz aralarında öz hökumətlərini qurmasını nəzərdə tutmayıb.

TAM1897 Q1 36.1Rəbb onların ətrafındakı millətlər kimi hökumət qurmalarını nəzərdə tutmayıb. O, «Sizə verəcəyim əmrlərə heç nə artırıb-əskiltməyin», dediyi zaman görürsünüz ki, o, onları hər cür qanunvericilikdən, ən cüzi qanunvericilik fəaliyyətindən belə uzaqlaşdırır və beləliklə, öz aralarında heç bir hökumət forması qurmağı qadağan edir.

TAM1897 Q1 36.2Və bundan tamamilə aydın olur ki, onlar öz aralarında hər hansı bir hökumətin zəruriliyini hiss edib, Allahın qanunlarından başqa qanunlara və Allahdan başqa hökmdarlara ehtiyac duyanda, bu öz-özlüyündə onların Allahı unutduqlarının, Ondan uzaqlaşdıqlarının, Onun hökumətinin onlar üçün kifayət etmədiyinin və Onun qüdrətinin onları saxlamaq üçün artıq üzərlərində olmadığının bariz sübutu idi; buna görə də özlərini özlərindən qorumaq üçün özlərinə məxsus bir hökumət forması yaratmalı və qurmalı idilər.

TAM1897 Q1 36.3Beləliklə görürsünüz ki, Rəbbin iradəsi xalqının tək yaşayaraq öz aralarında öz hökumətlərini qurmaları deyildi. Onun iradəsi onların millətlər arasında yaşayıb millətlər kimi hökumətə sahib olmaları deyildi; çünki onlar öz aralarında özlərini idarə etmək üçün hökumət qurmağa başlayanda, bu, millətlərin hökumətləri kimi olacaqdı, çünki hamısı insan idi və insanlıq hamısında eynidir. Beləliklə, İsrail özünü idarə etmək üçün hökumət qurmağa başlayanda, o, ətrafındakılar kimi oldu və başqa cür ola bilməzdi. Bu, bütpərəst idi. Və harada cəhd edilirsə, həmişə bütpərəst olacaq.

TAM1897 Q1 36.4«Sizə verəcəyim əmrlərə heç nə artırıb-əskiltməyin. Yalnız Allahınız Rəbbin əmrlərinə – sizə verəcəyim əmrlərə riayət edin.» Allah istəyir ki, Onun əmrləri, qanunu, hökuməti xalqı üçün kifayət etsin. Və bu xalqı üçün kifayətdir. Bu məsələ həll olunub. O, həmişə xalqı üçün kifayət edəcək. Amma ona malik olmayanlar, Allahdan və Onun qanunundan, hökumətindən ayrılanlar üçün bu kifayət deyil. Onun hökuməti onlar üçün kifayət deyil, çünki onlar ona malik deyillər; və əgər onlar özlərinə bir hökumət qursalar, bu da bütpərəstlərin hökuməti kimidir.

TAM1897 Q1 36.5Rəbbin Baal-Peorda nələr etdiyini öz gözünüzlə gördünüz. Allahınız Rəbb Peordakı Baala səcdə edənlərin hamısını aranızdan yox etdi. Siz isə Allahınız Rəbbə sadiq olduğunuz üçün bu gün sağsınız. Baxın Allahım Rəbbin mənə əmr etdiyi qayda və hökmləri sizə öyrətmişəm ki, mülk olaraq almaq üçün daxil olacağınız torpaqda bunlara əməl edəsiniz. Onlara diqqətlə riayət edin. Bu, digər xalqlara nə qədər müdrik və aqil olduğunuzu göstərər.

TAM1897 Q1 36.6«Bu, digər xalqlara nə qədər müdrik və aqil olduğunuzu göstərər.» Yalnız mənim gözümdə deyil; bunu edin və bütün millətlər, bütpərəstlər deyəcəklər ki, siz müdriksiniz. Millətlər, bütpərəstlər deyəcəklər ki, siz ağıllısınız.

TAM1897 Q1 36.7Baxın Allahım Rəbbin mənə əmr etdiyi qayda və hökmləri sizə öyrətmişəm ki, mülk olaraq almaq üçün daxil olacağınız torpaqda bunlara əməl edəsiniz. Onlara diqqətlə riayət edin. Bu, digər xalqlara nə qədər müdrik və aqil olduğunuzu göstərər. Onlar bu qaydaları eşidəndə deyəcəklər ki, bu böyük millət, həqiqətən, müdrik və aqil bir xalqdır! Allahımız Rəbb hər dəfə dua edərkən bizə yaxın olar. Axı hansı millət belə üstündür ki, Allahı ona bu cür yaxın olsun? Hansı millət belə üstündür ki, bu gün qarşınıza gətirdiyim bu Qanun kimi ədalətli qaydalara və hökmlərə malik olsun? Ancaq diqqətli olun. Gözünüzlə gördüklərinizi unutmamaq və ömür boyu yaddan çıxarmamaq üçün böyük səy göstərin. Bunları övladlarınıza, nəvələrinizə öyrədin. Xorevdə Allahınız Rəbbin önündə dayandığınız günü xatırlayın.

TAM1897 Q1 36.8Gördüyünüz və eşitdiyiniz şeyləri, xüsusən də o gün Xorevin qarşısında durduğunuz zaman eşitdiklərinizi unutmayın. Onlar nə eşitdilər?—Allahın qanununu; Allahın əmrlərini və İsanın imanını o gün eşitdilər; səmadan gələn səs xilası və yaradılışı elan etdi ki, insanlar günah etməsinlər. Amma İsrail Allahı unudub bütpərəst oldu və dedi: «Bizə bir padşah verin; bizə bütün millətlər kimi bir padşah verin.» Lakin Rəbb onların hələ murdarlanmamış olduqları o dövr haqqında sonradan dedi (Zəbur 81:13-16):—

TAM1897 Q1 36.9Kaş ki xalqım Mənə qulaq asaydı, İsrail nəsli Mənim yolumla gedəydi! Bir anda düşmənlərini yerə sərərdim, Əlimi yağılarının üstünə qaldırardım. Mən Rəbbə nifrət edənlər Mənə boyun əyərdi, Əbədi olaraq vaxtları belə keçərdi. Sizə taxılın əlasını yedirərdim, Sizi qayadan axan balla bəsləyərdim.

TAM1897 Q1 36.10İndi Rəbb bizim haqqımızda deyir ki, bizi qaranlığın hökmündən qurtarıb əziz Oğlunun padşahlığına köçürüb. Allahın padşahlığı yenidən xalqı arasında bərpa olunub və «Allahın padşahlığı sizin içərinizdədir», hər birinizdə və hamınızda olmaqla sizin aranızdadır. İndi isə, Allahın padşahlığı mükəmməl bir padşahlıqdır, çünki padşah mükəmməl bir padşahdır, çünki o padşahlığın qanunu mükəmməl bir qanundur. Beləliklə, mükəmməl bir padşah, mükəmməl bir qanun və mükəmməl bir padşahlıq sizə kifayətdirmi? Elədirmi? Bu bir insan üçün kifayətdirmi?—Ay, bəli, şübhəsiz! Bir insan üçün kifayət etməli deyilmi?

TAM1897 Q1 36.11Və əgər bütün bunlar bir insan üçün kifayət etmirsə, problem padşahlıqdadır, yoxsa insandadır? — Bilirsiniz ki, problem yalnız insandadır. Amma fərz edin ki, insan özünü xristian kimi təqdim edir. Problem hələ də insandadır, yoxsa padşahlıqdadır?

TAM1897 Q1 36.12(Səslər) Adamdadır.

TAM1897 Q1 36.13Fərz edin ki, o Yeddinci Gün Adventisti olduğunu iddia edir, amma Allahın padşahlığı ona kifayət etmir; fərz edin ki, onları bir yerə toplasanız, Allahın padşahlığı onlara kifayət etmir, amma onların özlərinə məxsus, başqa bir padşahlığı olmalıdır; onlar hökumət qurmalı, özlərinə vergi qoymalı, özlərini idarə etmək üçün öz aralarından hökmdarlar seçməlidirlər; onlar Allahın övladlarıdırmı? Allahın mükəmməl padşahlığı onlar üçün kifayətdirmi? Onlar Allahın hökumətinə məxsusdurlarmı? Allahın hökuməti onlar üçün kifayətdirmi? Allahın padşahlığı onların içindədirmi? Elədirmi? Mükəmməl padşahlıq, mükəmməl padşah və mükəmməl qanun onlara kifayət etmirsə, Allahın padşahlığı onların daxilində necə ola bilər?

TAM1897 Q1 37.1Gördüyünüz kimi, kilsə ilə dövlətin ayrılması, hətta Yeddinci Gün Adventistləri arasında belə, ürəkdən başlayır; və bu, hər kəs üçün, hər yerdə məhz oradan başlamalıdır, yoxsa onun olduğu yerdə kilsə ilə dövlətin ayrılması ola bilməz. Əgər dördüncü əsrdə Roma İmperiyasında heç kəsin ürəyində kilsə ilə dövlətin birliyi olmasaydı, dördüncü əsrdə papalıq yaranmazdı. Əgər onun qəlbində yalnız kilsə, təkcə kilsə olsaydı, dövlətə və onun prinsiplərinə aid heç nə olmasaydı, yalnız kilsə — Allah, Onun padşahlığı, Onun qanunu, Onun salehliyi, orada yalnız Onun hökmranlığı — papalıq yarana bilərdimi?

TAM1897 Q1 37.2(Səslər) Xeyr.

TAM1897 Q1 37.3Bəs həmişə qaçınmalı əsas şey nədir? — Qəlbdə kilsə ilə dövlətin hər hansı birliyi. Bəs papalığa qarşı yeganə etibarlı qoruyucu nədir? — Allahı bütün qəlbdən, bütün ruhdan, bütün əqldən və bütün qüvvədən sevməkdir. Bu, «Öz torpağından, qohumlarının arasından, ata evindən çıx» deməkdir. Bu, Misirə arxa çevirməkdir. Bu, «Müstəqil yaşayan, Ellərdən özünü ayıran Bir xalq görürəm.» deməkdir.

TAM1897 Q1 37.4İndi «Müqəddəs Kitabın İmperiyaları» kitabının 152-ci səhifəsindən və sonrakı səhifələrdən məhz bu əlaqə ilə bağlı «Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından Müqəddəs Yazılarla birlikdə daxil etdiyim bəzi sitatları oxuyuram. Əvvəlcə öz sözlərimdən bəzilərini oxuyuram; amma «Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından sitat gətirdiyim zaman sizə deyəcəyəm:—

TAM1897 Q1 37.5«Müstəqil yaşayan, Ellərdən özünü ayıran Bir xalq görürəm.» Rəbb heç vaxt xalqının bu dünyanın xalqları kimi bir padşahlıq, dövlət və ya hökumət şəklində qurulmasını nəzərdə tutmayıb. Onlar ətrafındakı millətlərə bənzəməli deyildilər. Onlar «yer üzündə olan digər xalqlardan» Allah üçün ayrılmalı idilər. «Ellərdən özünü ayıran Bir xalq görürəm.»

TAM1897 Q1 37.6İndi əgər özümü Almaniya dövlətinə mənsub hesab edirsəm, deməli özümü millətlər arasında sayıram? Əgər özümü İngiltərə hökumətinə mənsub, onun bir hissəsi, bayraq uğrunda döyüşəcək sədaqətli və vətənpərvər vətəndaş hesab edirsəm, deməli özümü millətlər arasında sayıram? Və əgər mən o bayraq, mənim bayrağım, Britaniya bayrağım uğrunda döyüşürəmsə, buradakı Yeddinci Gün Adventisti olan qardaşım isə ABŞ vətəndaşıdır, sədaqətli və vətənpərvərdir, iki ölkə müharibəyə girir, o işğalları dəf etməlidir və toqquşma baş verirsə, mən bir tərəfdə, qardaşım o biri tərəfdə olur və qardaş qardaşa qarşı döyüşür. Allah bunu əmr edibmi? — Bilirsiniz ki, etməyib. Bəs o, «xalq tək yaşayacaq, millətlər arasında sayılmayacaq» dedikdə heç nə nəzərdə tutmurdu?

TAM1897 Q1 37.7Mən «Müqəddəs Kitabın İmperiyaları» kitabında öz yazdıqlarımdan bir az da oxuyuram: Onların hökuməti saf və sadə bir teokratiya olmalıydı — Allah onların yeganə Padşahı, yeganə Hakimi, yeganə Qanunvericisi idi. Bu, həqiqətən də, kilsə təşkilatı idi, «çöllükdəki kilsə»nin təşkilatlanması ilə başlayırdı və dövlət anlayışından tamamilə ayrı tutulmalıydı. Musa vasitəsilə səhrada formalaşan və Yeşua vasitəsilə Kənanda davam edən bu sistemin əbədi olması nəzərdə tutulmuşdu.

TAM1897 Q1 37.8İndi «Patriarxlar və Peyğəmbərlər»dən oxuyuram:—

TAM1897 Q1 37.9İsrailin idarəsi Allahın adı və Onun hakimiyyəti ilə həyata keçirilirdi. Musanın, yetmiş ağsaqqalın, rəislərin və hakimlərin vəzifəsi yalnız Allah tərəfindən verilmiş qanunların həyata keçirilməsindən ibarət idi, lakin onlar xalq üçün qanun çıxarmaq hakimiyyətinə malik deyildilər.

TAM1897 Q1 37.10Millət üçün qanunvericilik etmək səlahiyyətinə kim sahib deyildi?

TAM1897 Q1 37.11(Səslər) Kilsə.

TAM1897 Q1 37.12Kilsəni neçə nəfər təşkil edirdi? Bir nəfər də, iki, on, on iki nəfər də, istənilən əlli nəfər də bu kilsəyə daxil deyildimi?—Bəli. Bəs onlar, ya da onlardan hər hansı biri, qalanlar üçün, hətta özləri üçün qanunvericilik etmək səlahiyyətinə malik idilərmi?—Onlar belə səlahiyyətə malik deyildilər.

TAM1897 Q1 37.13ey İsraillilər, sizə öyrədəcəyim qaydalara və hökmlərə qulaq asın. Onlara əməl etsəniz, yaşayacaqsınız, atalarınızın Allahı Rəbbin sizə verəcəyi torpağa daxil olub oranı irs olaraq alacaqsınız. Sizə verəcəyim əmrlərə heç nə artırıb-əskiltməyin.

TAM1897 Q1 37.14İndi yenidən «Patriarxlar və Peyğəmbərlər»dən sitat gətirək:—

TAM1897 Q1 37.15Bu, xalqın mövcud olmasının şərti idi.

TAM1897 Q1 37.16Sonra İsrail bundan ayrılıb padşahlıq qurmağa və millətlərə bənzəməyə addım atanda bu nə demək idi? — Mövcudluğunu itirmək. Bunu unutmayın.

TAM1897 Q1 37.17İndi isə yazdığım və indi təkrarlamaq istədiyim başqa bir paraqraf:—

TAM1897 Q1 37.18İsrail hökumətinin prinsipləri yalnız saf teokratiyaya aid idi. Hər hansı bir hökumətdə yalnız vətəndaşların hökumət prinsiplərinə sədaqəti onu uğurlu edə bilər.

TAM1897 Q1 37.19Bu, ümumilikdə belə qəbul edilir. Burada hansı hökuməti nəzərdən keçiririk? — Allahın hökumətini. Onlar hansı hökumətin vətəndaşları idilər? — Allahın hökumətinin. Beləliklə, xalqın həmin hökumətin prinsiplərinə sədaqəti, hətta hökmdar Allahın Özü olduqda belə, bu hökuməti və hökmranlığı uğurlu edə biləcək yeganə şey idi.

TAM1897 Q1 37.20Yalnız Allahın İsraillə daimi olaraq birlikdə olması sayəsində orada qurulan hökumət uğurlu ola bilərdi. Buna görə də xalqın həmin hökumətin prinsiplərinə sədaqəti tələb edirdi ki, hər bir insan gündəlik həyatının bütün davranışlarında yeganə Padşah, Hakim və Qanunverici kimi Allahın daimi hüzurunu özü ilə saxlamağa çalışsın. Amma «İman olmadan Allahı razı salmaq qeyri-mümkündür.» Allah «iman vasitəsilə» qəlbdə məskən salır və həyatda hökmranlıq edir. Buna görə də İsrail hökumətinin əsas prinsipi, hətta varlığı belə, İsraillilərin canlı, davamlı imanında idi.

TAM1897 Q1 38.1Və məhz burada İsrail uğursuz oldu. Əslində, onların uğursuz ola biləcəyi yeganə məqam da bu idi. Onlar imanda qalmadılar; Padşahlarına və hökumətlərinə sədaqətli qalmadılar. Torpağa daxil olan, çayın tam daşdığı vaxt imanla İordan çayını quru yerdən keçən, yeddi gün Yerixonun ətrafında dolanıb imanın zəfər nidasını səsləndirəndə imanları sayəsində onun divarları yerlə-yeksan olan bu insanlar Rəbbə inandılar və O, qüdrətlə onlarla idi. Amma bir dəyişiklik baş verdi. Xalq imanın saflığını itirdi və formalizmə qapıldı. Bu hekayə Müqəddəs Yazılarda bir neçə qısa ayədə bizə nəql olunur. «Yeşuanın bütün ömrü boyu Rəbbin İsrail üçün etdiyi bütün böyük işləri görən və Yeşuadan sonra sağ qalan ağsaqqalların bütün ömrü boyunca xalq Rəbbə qulluq etdi. Rəbbin qulu Nun oğlu Yeşua yüz on yaşında vəfat etdi. … Yeşua ilə bir dövrdə yaşayan bütün nəsil də ölüb atalarına qovuşdu. Bundan sonra Rəbbin İsrail üçün etdiyi işləri bilməyən başqa bir nəsil törədi. İsrail övladları Rəbbin gözündə pis olan işlər görərək Baal bütlərinə qulluq etdilər. Bununla da onları Misir ölkəsindən çıxaran atalarının Allahı Rəbbi atıb başqa allahlara – ətraflarında yaşayan millətlərin allahlarına sitayiş edərək onlara səcdə etdilər. Buna görə də Rəbbi qəzəbləndirdilər. Onlar Rəbbi ataraq Baal və Aştoret bütlərinə qulluq etdilər.» — «Müqəddəs Kitabın İmperiyaları», s. 153, 154.

TAM1897 Q1 38.2Bu, məhz Nəmrudun dövründə etdikləri kimi idi. Nəmrudun dövründə nəticə nə oldu?—Onlar Allahı padşah kimi rədd edib, öz aralarından birini padşah təyin etdilər. Bəs o zaman İsraillə də eyni nəticənin baş verməsində qəribə bir şey varmı?

TAM1897 Q1 38.3Ürəklərində onları hətta özlərindən belə ayıran və bu yolla başqalarından fərqli edən Allahın varlığı olmadığından, onlar ətrafdakı xalqlara o qədər bənzəyirdilər ki, tanrılarına ibadətdə onlara qoşulmaları tamamilə təbii idi. Dönüklüklərinin nəticəsi olaraq, öz əməllərinin yükü və bütpərəstlərin zülmü o qədər ağırlaşdı ki, onlar artıq dözə bilmədikdə, bütün ürəklə Rəbbə üz tutub yalnız Ona güvənər, beləliklə günahlarından və bütün zülmkarlarından möhtəşəm xilas tapardılar. Amma xilas olduqlarını gördükdə, onlar hələ də Rəbb və Xilaskarlarının hüzurunu qorumağa və əzizləməyə çalışmadılar; buna görə də dinləri yenidən formal xarakter aldı və onlar tezliklə yenidən bütpərəstlərin adətlərini qəbul edib tanrılarına ibadət etdilər.

TAM1897 Q1 38.4Kaş ki, onlar bu islahat anlarında etdikləri kimi, hər zaman ürəklərini Rəbbə bağlasaydılar və Ona güvənsəydilər, Rəbbin onlar üçün həmin hallarda olduğu kimi həmişə də elə olduğunu görərdilər. O zaman onların bütün həyat yolu Onun həmişə istədiyi kimi olardı — daima irəliyə və yuxarıya doğru davam edən, lütfdə və Xilaskarımız Rəbbi tanımaqda artan tək bir davamlı irəliləyiş. O zaman onlar bütün millətlər üçün parlaq və parıldayan bir işıq olardılar.

TAM1897 Q1 38.5Bu təkrarlanan təcrübələrin onları nəhayət və əbədi olaraq özlərinə güvənməməyə və yalnız Rəbbə etibar etməyə gətirməsi əvəzinə, onlar əslində Rəbbə etibar etməyi dayandırdıqları və tamamilə özlərinə güvənməyi planlaşdırdıqları vəziyyətə çatdılar. İman etməmələri və dönüklükləri səbəbindən, ölkənin talan edilməsinə və xalqın əzilməsinə səbəb olan bütpərəstlərin davamlı basqınlarında yalnız praktik baxımdan Allahın hökumətinin uğursuzluğa düçar olduğunu sübut edən bir dəlil görürdülər.—«Müqəddəs Kitabın İmperiyaları,» s. 154, 155.

TAM1897 Q1 38.6İndi yenidən «Patriarxlar və Peyğəmbərlər»dən sitat gətirək:—

TAM1897 Q1 38.7onların dönüklüyünün və ağılsızlığının nəticəsi olan bütün şəri Allahın idarəsinə aid etdilər.

TAM1897 Q1 38.8Beləliklə, Rəbbə aid olduqlarını iddia edən hər hansı bir xalq Onun hökumətindən başqa bir hökumətə ehtiyac duyanda problemin nədə olduğunu görürsünüz. Onlar Allahdan uzaqlaşıblar; pisliyə düşüblər; müxtəlif növ bəlalardan əziyyət çəkirlər; və bunları Allahın hökumətinin üstünə yıxırlar. Allahın hökuməti onlar üçün kifayət qədər yaxşı deyildi; onlar üçün kifayət qədər iş görmədi. Niyə?—Çünki onlarda bu hökumət yox idi.

TAM1897 Q1 38.9«Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından oxuyuram:—

TAM1897 Q1 38.10Yəhudilər Allah önündə pərəstişlərini tədricən itirdilər və artıq Onun seçilmiş xalqı olmaq üstünlüyünün qədrini bilmədilər. Bütpərəst padşahların əzəmətindən və parlaqlığından sarsılaraq, onlar öz sadəliklərinə danlırdılar. Soylar arasında qısqanclıq və paxıllıq yarandı. Daxili ixtilaflar onları zəiflətdi; düşmənçilik edən bütpərəstlər daim onların torpaqlarına hücum edirdilər və israillilər arasında belə bir əqidə möhkəmləndi ki, xalqlar arasında öz mövqelərinin qorunması üçün bütün soylar bir güclü hakimiyyət altında birləşməlidirlər. Allah Qanununa itaət etməkdən yayınaraq, onlar öz İlahi Hökmdarlarından azad olmaq istəyirdilər və beləliklə, padşaha malik olmaq istəyi bütün İsrailin ümumi tələbi oldu.

TAM1897 Q1 38.11İndi «Müqəddəs Kitabın İmperiyaları» kitabında yazdıqlarımdan oxuyuram:—

TAM1897 Q1 38.12Bu yenə də Babil və Misirin eyni hekayəsi idi. Baş aldatıcı onları bütpərəstliyə, oradan da monarxiyaya çəkdi ki, onların üzərində hökmranlıq etsin və dünyəvi təsirlərlə onları Allaha xidmətdən yayındırsın, yaxud zorla Allaha xidmət etmələrinə mane olsun.

TAM1897 Q1 38.13Və bilirsiniz ki, İsrail peyğəmbərləri təqib etdi, onlar Allahın kəlamının vəz edilməsini qadağan etdilər, elə bu günə qədər Nəmrudun vaxtından bəri yer üzündəki hər bir digər bütpərəst millətin etdiyi kimi, və elə hər bir digər bütpərəst millətin edəcəyi kimi, hətta bu, Yeddinci Gün Adventistləri tərəfindən qurulsa belə.

TAM1897 Q1 38.14İndi yenidən «Patriarxlar və Peyğəmbərlər»dən sitat gətirirəm:—

TAM1897 Q1 38.15Allah istəyirdi ki, Onun xalqı Onda yeganə Qanunvericini və güc Mənbəyini görsün. İbranilər özlərinin Allahdan asılılığını hiss edərək daim Ona can atardılar. Allahın seçilmiş xalqı kimi onlar nəcib, yüksək səviyyəli, Allahın onları çağırdığı yüksək vəzifəyə cavab verən insanlar olmalı idilər. Lakin kimisə padşah seçməklə onlar hökmən öz diqqətlərini Allahdan döndərəcəkdilər.

TAM1897 Q1 38.16Və onun Yeddinci Gün Adventisti olub-olmamasının fərqi yoxdur; bu, insanların zehnini Allahdan yayındırmağa meyllidir.

TAM1897 Q1 38.17Mən «Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından oxumağa davam edirəm:—

TAM1897 Q1 38.18İlahi gücdən çox insanın gücünə arxalanacaqdılar—

TAM1897 Q1 39.1Onlara bütpərəstlərdən qorunma lazım idi?—Bəli. Bütpərəstlər onlara hücum etmirdilərmi və basqınlar etmirdilərmi?—Bəli. Onlara qorunma lazım idi?—Bəli. Niyə onlar hökumət qurdular?—Qorunmaq üçün—bütpərəstlərin basqınlarından qorunmaq üçün.

TAM1897 Q1 39.2Rəbb Ona və Onun qanunlarına itaət edəcəkləri təqdirdə nə olacağını demişdi? Bayram vaxtı kişilər evlərini tərk edib Yerusəlimə gedə bilərdilər və heç kəs onlara zərər verməz, torpaqlarını istəməzdi. Amma onlar Allahdan uzaqlaşanda və Onun qoruması olmadıqda evlərini tərk edə bilməzdilər, yoxsa bütpərəstlər daxil olardı. Hətta hamısı evdə olanda belə, bütpərəstlər onların üstünə gəlirdilər. Buğdaları yetişib biçilməyə hazır olanda, bütpərəstlər gəlib hamısını aparardılar, hətta kişilər evdə olanda belə. Üzümlər yetişib yığmağa hazır olanda isə bütpərəstlər gəlib hamısını yığardılar. Niyə? Çünki xalq Allahdan uzaqlaşmışdı və O, Ondan uzaq olduqları halda onlara Onunla birlikdə olduqları vaxtdakı kimi xeyir-dua verə bilməzdi; belə etsəydi, onları yalnız Ondan uzaqlaşmağa daha da həvəsləndirmiş olardı.

TAM1897 Q1 39.3Beləliklə:—

TAM1897 Q1 39.4Lakin kimisə padşah seçməklə onlar hökmən öz diqqətlərini Allahdan döndərəcəkdilər. İlahi gücdən çox insanın gücünə arxalanacaqdılar, padşahın azğınlığı isə xalqı günaha batırardı və onu Allahdan uzaqlaşdırardı.

TAM1897 Q1 39.5Buna görə də onlar Şamuelə dedilər: «digər millətlərdə olduğu kimi bizə bir padşah təyin et ki, bizə hökmranlıq etsin.»

TAM1897 Q1 39.6İndi yenidən «Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından bilavasitə indiki dövrə də aid olan başqa bir parçadan sitat gətirirəm:—

TAM1897 Q1 39.7İndi də [Bu haraya aparır? — İndiyə.] Allah xalqı adlandırılanların arasında dünyəvi vərdiş və adətlərə uymaq üçün güclü istək yaşayır. insanlar Allahdan uzaqlaşanda onlarda dünyanın şöhrət və üstünlüklərinə xudbin istək yaranır. Məsihçilər daim bu dünyanın ilahisinin önündə səcdə edənlərin adətlərini təqlid etməyə çalışırlar. Çoxları əmindirlər ki, kübar adamlarla yaxın münasibətlər yaradaraq və onların əxlaqlarına uyaraq onlar imansızlara böyük təsir göstərə bilərlər.

TAM1897 Q1 39.8Belə dedi İsrail.

TAM1897 Q1 39.9Lakin belə edənlərin hamısı öz güc Mənbələrindən uzaqlaşırlar. Dünyanın dostu olmaqla onlar Allahın düşmənlərinə çevrilirlər. Dünyəvi şöhrətlər naminə onlar Allahın onlar üçün nəzərdə tutduğu ölçüyəgəlməz dərəcədə yüksək şərəfi - bizi «qaranlıqdan Öz valehedici nuruna» çağıranı vəsf etməyi - qurban verirlər.— «Patriarxlar və Peyğəmbərlər», fəsil 59, para. 13.

TAM1897 Q1 39.10İndi o dövrdəki İsrail barədə oxumağa davam edirəm:—

TAM1897 Q1 39.11«Başqa millətlərdə olduğu kimi». İsraillilər başa düşmürdülər ki, onların xüsusi üstünlüyü və xeyir-duası məhz onların başqa xalqlardan fərqlərindədir. Allah onları bütün başqalarından ona görə ayırmışdı ki, onları Öz seçilmiş xəzinəsi etsin. Lakin onlar bu yüksək şərəfə etinasızlıq göstərərək, ehtirasla bütpərəstlərə oxşamaq istəyirdilər!

TAM1897 Q1 39.12Mən hələ də «Patriarxlar və Peyğəmbərlər» kitabından oxuyuram:—

TAM1897 Q1 39.13İsrail daha böyük inkişafa Tanrını öz Hökmdarı kimi tanıdığı, Onun təsis etdiyi qanunun və idarəni bütün başqa xalqların qanunlarından üstün tutduğu dövrdə çatmışdı.

TAM1897 Q1 39.14Allahın hökumətini və qanununu bütün digər xalqların hökumətlərindən və qanunlarından üstün hesab etdiyim zaman, digər xalqlarla necə hər hansı bir əlaqəm ola bilər? Onda əgər özümü idarə etmək, düz yolda saxlamaq və mənim kimi olan ətrafımdakıları da düzəltmək üçün digər xalqlar kimi bir sistem qurmalıyamsa, onda Allahın hökumətini və qanunlarını özüm yaradacağım sistemdən üstün sayırammı? Onun qanunlarını özüm yaradacağım sistemdən üstün saymadığım zaman isə bu məni harada qoyur?

TAM1897 Q1 39.15(Səslər) Allahdan üstün.

TAM1897 Q1 39.16Digər papa kimi; Nəmrud kimi — özümü Allahın yerinə qoyuram. Heç bir insan özünü Allahdan üstün qoymadan özünü Allahın yerinə qoya bilməz.

TAM1897 Q1 39.17Bununla birlikdə, həqiqət olduğunu qəbul edəcəyiniz sözləri yazmışam:—

TAM1897 Q1 39.18Amma onlar bütün xalqlar kimi padşaha, hökumətə və dövlətə sahib olmaq qərarında qəti olduqları üçün bütün bunlar indi unudulmuşdu. Rəbbin açıq iradəsinə zidd olaraq, İsrail millətlər arasında sayılacaqdı.... Kaş ki, İsrail o günlərdə öz sülhünə aid olan şeyləri biləydi! Kaş ki, onlar Rəbbə inanaydılar və Onun onların xeyri üçün tutmalı olduqları yolu onlardan daha yaxşı bildiyini qəbul edəydilər! Amma Onun ən güclü yalvarışına və ən ciddi xəbərdarlığına baxmayaraq, onlar qulaqlarını tıxadılar, qəlblərini daşlaşdırdılar və elə orada, qaçılmaz məntiqlə həm millət, həm də seçilmiş xalq kimi məhv olmalarına aparan yola qədəm qoydular.

TAM1897 Q1 39.19Həmçinin qəbilələr—on və ikiyə—bölündü. On qəbilənin başına nə gəldi?—Onlar davamlı şəkildə dönüklük etdilər, ta ki «Bizim padşahımız yoxdur» deyənə qədər. Sonra Rəbb peyğəmbər Huşə vasitəsilə onlara gəldi və dedi: «Mən sizin padşahınız olacağam; ya İsrail, mənə qayıt, sən məndən qaçmısan; mən sizin padşahınız olacağam.» Amma onlar qayıtmaq istəmədilər; əsirliyə aparıldılar və əbədi itdilər.

TAM1897 Q1 39.20Bu baş verdikdə, Huşə peyğəmbər Yəhuda haqqında yazdı: «Yəhuda hələ də Allahla birlikdə hökmranlıq edir və müqəddəslərlə birlikdə sadiq qalır» (KJV-nin hərfi tərcüməsi). Amma siz bilirsiniz ki, Yəhuda addım-addım, dönüklük yolunda aşağı enirdi, ta ki bu söz gələnədək: «Çalmanı və tacı götür. Daha bu belə olmayacaq. Alçalanı yüksəlt, yüksələni alçalt. Viran, viran, viran qoyacağam şəhəri! Haqq sahibi gələnə qədər bərpa olunmayacaq. Mən şəhəri ona verəcəyəm.»

TAM1897 Q1 39.21Rəbb öz xalqını idarə etməsi üçün bütpərəstləri gətirməli oldu. Və Rəbb bütpərəstlər vasitəsilə, bütpərəstlərin hökuməti ilə onları özü gələnədək qoruyub saxladıqda, onlar yenə də Şaulun günlərində dedikləri sözü qışqırdılar: «Yox, mütləq üzərimizdə bir padşah olsun.» Məsih onların padşahı olmaq istəməyəndə isə onu çarmıxa çəkdilər və «Qeysərdən başqa padşahımız yoxdur!» – deyə qışqırdılar.

TAM1897 Q1 40.1Şamuel vasitəsilə Rəbbin etirazına baxmayaraq, onlar «Yox, mütləq üzərimizdə bir padşah olsun» deyə qışqıranda, Rəbb o qışqırışda onların ona qarşı son qışqırışını eşitdi və indi hər kəs bunu asanlıqla eşidir — «Qeysərdən başqa padşahımız yoxdur!» Allahı rədd edib «bütün millətlər kimi olmaq» istədiklərinə görə, onlar Allahı rədd edən bütün millətlər kimi oldular.

TAM1897 Q1 40.2Onların Pilatın hökm kürsüsündə Məsihə qarşı qaldırdıqları qışqırıq, Şaulun dövründə söylənən «mütləq üzərimizdə bir padşah olsun» qışqırığı idi; və Allah onu eşitdi. Bunun məntiqi budur və ondan qaçmaq mümkün deyil. Və əgər siz və mən ondan qurtulmaq istəyiriksə, bütün ürəyimizlə, bütün ruhumuzla, bütün ağlımızla və bütün gücümüzlə Allaha dönməliyik. Biz ölkəmizdən, qohum-əqrəbamızdan və atamızın evindən çıxmalıyıq. Dünya hökmranlığının taxtına aparan pillədə olsaq belə, Misirə arxa çevirməliyik; o pillədən enməli, o hökmranlığa arxa çevirməli, bütün bunları tərk etməli və diri imanla Allaha üz tutmalıyıq; sonra isə tənha yaşamalı və millətlər arasında sayılmamalıyıq.

TAM1897 Q1 40.3Beləliklə görürsünüz ki, Allah Öz xalqına və millətlərə daim öyrədib ki, xalqının və hər bir insanın əbədi xilası qəlbdə kilsə ilə dövlətin tam ayrılığından asılıdır.