D’Wëssenschaft vun der Erléisung. – Nr. 2 · D’Botschaft vum drëtten Engel

TAM1897 D 59.2Predigt gehalen Sonndesowend, den 14. Februar 1897 Gedréckt an de General Conference Daily Bulletins vum 17. Februar 1897, Bd. 1, Nr. 4, S. 59-64 an vum 18. Februar 1897, Bd. 1, Nr. 5, S. 65-66.

TAM1897 D 59.3E puer weider Wierder Erklärung, ier mir haut Owend mat der Studie ufänken: Zweifellos hunn vill Leit sech gefrot, ob alles, wat de leschte Owend gesot gouf, der Iwwerpréiwung standhält. Dat wäert et. Ech hu net einfach esou gered. Et ass wouer, ech hunn net alles am Detail duerchgaangen, mee wann Dir un dat denkt, wat ech gesot hunn, wann Dir et gedréckt liest, da gesitt Dir, datt et wouer ass. Wéi ech gesot hunn, datt d’Schneeglöckchen op d’Äerd ausbalancéiert ass, an d’Äerd op d’Schneeglöckchen, da wann e Meteorit vu e puer Tonnen Gewiicht op d’Äerd fält, ass d’Gravitatioun net méi grouss wéi virdrun? an géif dat net d’Ausbalancéierung vun der Blumm mat der Äerd zerstéieren? — Nee; well et net nëmmen d’Äerd ass, déi op déi Blumm ausbalancéiert ass, mä d’Universum. Erënnert Dir Iech, datt, beim Studium vum Gravitéitsgesetz, d’wëssenschaftlech Ausso ass: All Partikel vun der Materie am Universum gëtt vun all anerer Partikel ugezunn, sou datt net nëmmen d’Äerd, mä och d’Universum op d’Bedierfnesser vun de Blummen ausbalancéiert ass; dowéinst géif de Fall vum Meteorit d’Gravitatioun vum Universum net erhéijen.

TAM1897 D 59.4E puer Erklärungswuert am Ufank: Wa ech an der viregter Lektioun iwwer d’Thema “Wëssenschaft an der Bibel” oder “Wëssenschaft an d’Bibel” geschwat hätt, hätt ech méi detailléiert diskutéiert, wat Gravitéit ass a wat se net ass, no der wëssenschaftlecher Iddi vum Wuert. Awer ech hu net doriwwer geschwat; alles wat ech déi aner Nuecht virhat, war de Fakt vun der Entdeckung vum Gesetz vun der Gravitatioun an d’Theorie dovun als Gesetz ze soen. Et goufen zënter Newtons Zäit Ännerungen an der Theorie vun dësem Gesetz; mee dat beaflosst dat Gesetz net.

TAM1897 D 60.1Strikt gesot ass d’Gravitatioun iwwerhaapt kee Gesetz, mä einfach d’Kraaft vu Gott. Et ginn eigentlech keng “Naturgesetzer.” D’Naturgesetzer sinn nëmmen d’Gewunnechten vu Gott. Alles wat d’Gravitatiounsgesetz ass, ass eng Gewunnecht vu Gott; d’Manifestatioun vun der Kraaft vu Gott. Awer well ech net doriwwer diskutéiert hunn, wat et wierklech ass, hunn ech d’Begrëffer am allgemeng ugehollene Sënn benotzt, an nëmmen fir et als dat ze beschreiwen, duerch dat d’Balance vum Universum erhalen gëtt.

TAM1897 D 60.2Ech wäert haut Owend eng aner Definitioun vun der Wëssenschaft liesen. Dës ass och vun engem vun de féierende unerkannten Wëssenschaftler vun der Welt geholl: “Wëssenschaft ass dat geneest Wëssen, dat mir iwwer e Sujet hunn.” D’Wuert “Wëssenschaft” bedeit buchstäblich Wëssen. Déi Definitioun, déi mir déi aner Nuecht haten, ass korrekt. Si ass d’Produkt vum Denken. Et ass och gutt genuch, si als dat geneest Wëssen ze definéieren, dat mir iwwer de Sujet hunn.

TAM1897 D 60.3Elo zréck op déi zwou Punkten, déi mir an der leschter Lektioun haten. Wou konnt een fir dausendsiwwehonnert Joer dat geneest Wëssen iwwer de Ënnerscheed an der Hellegkeet vun de Stären fannen, ier d’Wëssenschaft et entdeckt huet? — An der Bibel. Dann wou konnt een déi richteg Wëssenschaft vun deem Thema fannen? — An der Bibel. — Wou konnt een fir zweedausendfënnefhonnert Joer virun der Entdeckung déi genaustméiglechst Kenntnis iwwer d’Ausgläichung vum Universum fannen? — An der Bibel. Dann wat war dat wëssenschaftlechst Buch op der Welt iwwer dat Thema vun där Wëssenschaft? — D’Bibel. Vergeess net, datt ech net iwwer Wëssenschaft an d’Bibel schwätzen. Ech schwätzen iwwer d’Wëssenschaft vun der Erléisung. An och wann aner Wëssenschaften ernimmt ginn, ass dat nëmmen an enger ontrennbarer Verbindung mat dëser Haaptwëssenschaft. Et ass dat, wat dir an ech duerch all d’Beweiser, déi mir an dëse zwee Stonnen Studie zesummebrénge kënnen, wäerte wëssen: datt d’Erléisung Wëssenschaft ass, datt si déi héchst Wëssenschaft am Universum ass, datt si déi wäertvollst fir eis Studie ass, an datt mir wëssenschaftlech handelen, wann mir eis Haaptstudie mat ganzem Häerz dorop riichten.

TAM1897 D 60.4Elo ass d’Bibel kee Traktat iwwer eng aner Wëssenschaft ausser der Wëssenschaft vun der Erléisung. Si ass e dedizéierten Traktat iwwer dëst Thema. D’Bibel bezitt sech op aner Wëssenschaften; mee et ginn an der Bibel keng Traktater iwwer eng aner Wëssenschaft. Aner Wëssenschaften ginn ernimmt, wéi déi, déi mir an de Bréiwer un d’Korinther an am Buch vum Jesaja bemierkt hunn; firwat ginn se an dëse Plazen ernimmt — fir e wëssenschaftleche Punkt ze betounen? — Nee; mä fir d’Wëssenschaft vun der Erléisung eise Versteesdemech besser ze illustréieren. Firwat gëtt déi astronomesch Wourecht an 1. Korinther 15,41 agefouert? Wat ass de Zweck dovunner ze soen: “Een Stär ënnerscheet sech vum aneren an der Herrlechkeet”? Et geet direkt weider mat: “Sou ass och d’Operstéiung vun den Doudegen. Si gëtt gesat an Onéier, si gëtt operweckt an Herrlechkeet. Et gëtt an der Schwaachheet gesat, et gëtt an der Kraaft operweckt.” Genausou wéi ee Stär sech an der Herrlechkeet vun engem aneren ënnerscheet, esou ass och d’Operstéiung. Sou gesitt Dir, datt de Zweck vun där wëssenschaftlecher Bemierkung ass, e Punkt an der Wëssenschaft vun der Erléisung ze illustréieren, eis ze hëllefen, eng Wourecht an der Wëssenschaft vun der Erléisung besser ze gesinn.

TAM1897 D 60.5Firwat huet de Jesaja an säi Diskurs déi Ausso iwwer d’Gravitatioun agefouert? Loosst eis e bësse méi wäit an d’Kapitel kucken, a mir gesinn et. Ech liesen dee Vers an duerno nach ee um Enn vum Gedanke, deen hien verfollegt. “Wien huet d’Waasser an der Huel vu senger Hand gemooss?” “Zu wien wäert dir mech also vergläichen, oder wien ass mir gläich? seet de Hellege. Hiewt är Aen héich a kuckt, wien dës Saachen erschaf huet, deen hiert Heer no der Zuel erausféiert; hien nennt se alleguerten beim Numm wéinst der Gréisst vu senger Kraaft, well hien staark an der Muecht ass; et feelt kee een.” Jesaja 40,25-26.

TAM1897 D 60.6Keng een entgeet senger Opmierksamkeet, a si sinn alleguerten ofgewiicht no de Besoinen vun all klenge Blumm, déi um Feld wiisst. Awer firwat zitt hien eis Opmierksamkeet dorop, a bréngt et an dësem Kontext an? — Net fir de wëssenschaftleche Fakt ze bestätegen; mä fir d’Opmierksamkeet vun alle Mënschen op d’Wëssenschaft vun der Erléisung ze zéien. Wat mécht hien domat? Mir sollen dat alles iwwerleeën an iwwerleeën, wat dat ass, wat dat alles gemaach huet? An dann lies ech weider: “Firwat seets du, o Jakob, a schwätzs, o Israel: Mäi Wee ass dem Här verstoppt, a mäi Recht ass iwwersprongen vun mengem Gott?” Jesaja 40,27.

TAM1897 D 60.7Wann Gott esou vill Suerg fir d’Blumm huet, déi bei eise Féiss wiisst, da ass se net verstoppt nach vergiess; wéi kënnt Dir also soen, datt Dir virun dem Här verstoppt sidd, datt Äert Uerteel vergaangen ass, an datt hien keng Suerg méi fir Iech huet? Sou gesitt Dir, datt an all Fall d’wëssenschaftlech Wourecht vollstänneg agefouert gëtt, fir Iech an mech d’Wëssenschaft vun der Erléisung ze illustréieren.

TAM1897 D 61.1Eng aner Iddi: Wéi dës Schrëftsteller dat erfaasst hunn, war et duerch Offenbarung. Natierlech hunn si dës Saachen net aus enger wëssenschaftlecher Studie kritt, déi dës Welt hat. De Här huet seng Haaptwëssenschaft, d’Wëssenschaft vun der Erléisung, geoffenbart; an hien huet déi aner Wëssenschaften ugeruff, fir dat ze illustréieren. Also, wéi eng vun allen Wëssenschaften ass fir de Här déi wichtegst? — D’Erléisung, sécherlech. Wann de Här déi aner Wëssenschaften nëmmen benotzt huet, fir dës ze illustréieren, ass et absolut kloer, datt hien dës Wëssenschaft méi wichteg hält wéi déi aner.

TAM1897 D 61.2Awer dat ass nach net alles. E Mann, deen an der Bibel genannt gëtt, war grëndlech an der universeller Wëssenschaft bewandert — all natierleche Wëssenschaften vun dëser Welt. Ech wëll, datt dir gesitt, datt et e Mann gouf, deen grëndlech an de Wëssenschaften bewandert war, déi an der Welt haut esou vill Wäert hunn. An ech wëll, datt dir gesitt, wat hien am Liicht vun deem allem seet. Hei ass d’Schrëft:—

TAM1897 D 61.3An Gott huet dem Salomo Weisheet a Versteesdemech an iwwerdroener Villheet ginn, an e grousse Häerz, wéi de Sand um Mieresstrand. An d’Weisheet vum Salomo huet d’Weisheet vun allen Kanner vum Ostland iwwerschratt, an all d’Weisheet vun Égypten. Well hien war méi weis wéi all d’Mënschen; wéi Ethan den Ezrahite, an Heman, an Chalcol, an Darda, d’Kanner vum Mahol; an säi Ruff war an allen Natiounen ronderëm. An hien huet dräitausend Spréicher gesot: an seng Lidder waren dausend a fënnef. An hien huet vun de Beem geschwat, vun der Zeder am Libanon bis zum Ysop, deen aus der Mauer spréngt: hien huet och vun Déieren, Villercher, Krabbeldéieren an Fësch geschwat. 1 Kinneken 4,29-33.

TAM1897 D 61.4Hien huet iwwer Beem geschwat, vun der Zeder am Libanon bis zum Ysop, deen aus der Mauer spréngt. Wéi nennt een dat an der Wëssenschaft? — Botanik. Hien huet Botanik besser verstanen wéi all aneren op der Welt.

TAM1897 D 61.5Hien huet och vun Déieren geschwat. Wat wier dat wëssenschaftlecht Wuert, wann et haut do stéing? — Zoologie. Salomo huet Zoologie besser verstanen wéi all Mënsch, deen haut op der Welt lieft. Hien huet et geléiert; well et seet, hien huet vun all dëse Saachen geschwat. Hien huet dës Wëssenschaften geléiert.

TAM1897 D 61.6“An iwwer d’Villercher.” Wat ass déi Wëssenschaft? — Ornithologie. Da huet Salomo an de Wëssenschaften Botanik, Zoologie, Ornithologie geléiert.

TAM1897 D 61.7Wat duerno? — “An vun kriechende Déieren.” Wéi eng Wëssenschaft ass dat? — Entomologie.

TAM1897 D 61.8“An iwwer Fësch.” Wat fir eng Wëssenschaft ass dat? — Ichthyologie.

TAM1897 D 61.9Leit, déi dëse Passage aus der Helleger Schrifft liesen, denken normalerweis net un Salomo als e universellen Wëssenschaftler. Awer wann et gesot gi wier, datt Salomo iwwer Botanik, Zoologie, Ornithologie, Entomologie an Ichthyologie geschwat huet, géifen si bereet sinn ze soen: “Wat fir e wonnerbaren Mann de Salomo war.” Awer et wier dann net e Stéck méi wonnerbar wéi et elo ass; well et seet jo alles.

TAM1897 D 61.10Ech liesen dat, fir datt dir gesitt, datt Salomo eppes vun der Wëssenschaft gewosst huet, net nëmmen eppes, mä méi vun all dëse Wëssenschaften wéi jee een anere Mënsch jee vun enger eenzeger dovun gewosst huet.

TAM1897 D 61.11Awer och wann hien all dës Wëssenschaften esou grëndlech verstanen hat an iwwer si alleguer geléiert hat, seet hien hei: “Loosst eis d’Konklusioun vun der ganzer Saach héieren;” d’Zesummefaassung vun allem, wat gesot gouf, ass: “Fäert Gott a haalt seng Geboter, well dat ass d’ganz Plicht vum Mënsch: well Gott wäert all Wierk viru Geriicht bréngen, mat all geheimer Saach, egal ob se gutt oder ob se schlecht ass.”

TAM1897 D 61.12Wat huet an senger Schätzung iwwer all aner Wëssenschaften zesumme virrang? — D’Erléisung duerch Gott.

TAM1897 D 61.13D’Engelen verstoen all d’Wëssenschaften, mee si betruechten d’Erléisung als méi wäertvoll fir hiert Studium wéi all aner Wëssenschaften zesumme. Och d’Propheeten hunn et als méi wäertvoll ugesinn; an hunn déi aner als Mëttel benotzt, fir d’Erléisung besser ze verstoen. An hei ass e Mann, deen déi aner Wëssenschaften verstanen huet, a hien seet, datt d’Wëssenschaft vun der Erléisung all déi aner iwwertrëfft. Elo wëll ech, datt dir gesitt, datt Gott selwer, op senger eegener Säit, getrennt vun all dësen, et genee esou betruecht.

TAM1897 D 61.14Kuckt hei: Mir hunn grad gelies, datt de Salomo all dës Wëssenschaften geléiert huet. Wéi vill vun dëse Léier hunn mir fir eis Studie opgeschriwwen? — Keen eenzegen. Gott huet eis keng Opzeechnung oder Bericht iwwer Salomos Léieren an der Botanik bruecht. Hien huet eis net eng eenzeg Lektioun bruecht oder festgehalen, déi Salomo jeemools an der Zoologie oder an enger anerer vun dëse Wëssenschaften geléiert huet. Awer hien huet eis ëmmer erëm Lektiounen vum Salomo, souwéi vun allen aneren, iwwer d’Wëssenschaft vun der Erléisung bruecht. Da, wann een d’Engelen als Meenung nëmmen déi vun engem Engel ugesäit, d’Propheeten als Meenung nëmmen déi vun engem Propheet, an de Salomo als Meenung nëmmen déi vun engem universellen Wëssenschaftler; wat ass d’Meenung vu Gott? — Si ass, datt d’Erléisung méi Wäert fir dech an mech huet, an méi derwäert ass, datt mir se studéieren, wéi all dës aner Wëssenschaften, vun deenen hien selwer d’Wëssen ginn huet.

TAM1897 D 61.15Dës Wëssenschaft, déi de Salomo verstanen an geléiert huet, war net esou eng Wëssenschaft wéi déi vum Huxley, Darwin an deenen anere Wëssenschaftler vun dëser Zäit. Mat dem natierlechen Verstand kann de Mënsch an d’natierlech Wëssenschaften afannen an vill Entdeckungen maachen. An och wann se net ëmmer korrekt sinn, kënnen se awer e puer Punkten entdecken, déi wouer sinn. Awer dat war net de Wee vum Salomo. Gott huet dem Salomo Weisheet ginn, sou datt hien duerch d’Liicht vu Gott an alles gesinn huet. Hien huet iwwer dat Ganzt duerch d’Weisheet vu Gott geschwat. Dofir war d’Wëssenschaft, déi de Salomo geléiert huet, d’Wëssenschaft vu Gott. D’Botanik, déi hien geléiert huet, war echt, gëttlech Botanik. D’Zoologie, déi hien geléiert huet, war gëttlech Zoologie. Et waren d’Usiichten vu Gott, d’Wourecht vu Gott, d’Wëssenschaft vu Gott an all dëse Saachen. Et war net d’Wëssenschaft, déi falsch esou genannt gëtt.

TAM1897 D 62.1Also, well dat d’Wëssenschaft vu Gott ass, an et an sech gëttlech ass, firwat huet de Här eis dat Ganzt net ginn? Firwat huet hien der Welt net de Traktat vum Salomo iwwer Botanik an iwwer all déi aner Fächer ginn? — Et gëtt e Grond dofir; an et ass, datt dat net dat ass, wat d’Welt als éischt brauch.

TAM1897 D 62.2E Mënsch kéint dat alles hunn, hie kéint dat alles verstoen, wéi de Salomo et gemaach huet. Awer wat géif et him hëllefen, wann hien net als éischt d’Wëssenschaft vun der Erléisung hätt? De Salomo hat dat alles; mee wéi hien säi Häerz vu Gott, vun der Wëssenschaft vun der Erléisung an vun der Studie dovunner mat sengem ganzen Häerz ofgewannt huet, wat huet him säi Wëssen an deenen anere Wëssenschaften gehollef? Wéi vill konnt et hien dovunner ofhalen, ze sënnen? Wéi vill Kraaft hat et, hien vun sengem natierlechen Selbst an vun der Däiwelerei an der Korruptioun, déi an him war, ofzehalen?

TAM1897 D 62.3Dir wësst, datt wéi hien säi Häerz vun der Wëssenschaft vu Gott, vun der Wëssenschaft vun der Erléisung, ofgedréit huet, obwuel hien all déi aner hat, war hien genee sou schlecht, genee sou béis, sou grëndlech an der Götzendéngscht an all profaner Saach versenkt, wéi wann hien net emol d’A B C vun eppes géif kennen.

TAM1897 D 62.4Sou kënne mir gesinn, firwat de Här dem Mënsch net déi ganz Wëssenschaft erhalen huet. Stellt Iech vir, si hätten alles, wéi de Salomo et hat, a kéinten et sou léieren, wéi de Salomo et geléiert huet. Mat engem Häerz, dat sech net Gott iwwerginn huet, mat enger Séil, déi net gerett ass, wat géif hinnen d’Wëssenschaft bréngen? Si kéint se vu kenger Zort Béisheet a Korruptioun, déi am mënschleche Häerz ass, ofhalen.

TAM1897 D 62.5Dës Wëssenschaften sinn net dat, wat d’Welt haut als éischt brauch. D’Häerz muss gereinegt ginn, d’Séil muss gerett ginn, de ganze Charakter muss nei opgebaut ginn, de Geescht muss an d’Bild an d’Herrlechkeet vu Gott selwer transforméiert ginn, sou datt d’Liewen seng Gerechtegkeet spigelt, fir d’Wëssen vu Gott eleng der ganzer Welt ze manifestéieren. Och wann mir alles hunn, wat d’Wëssenschaften kënne ginn, hëlleft et näischt ouni Erléisung; well et net laang dauert, bis mir näischt dovun hunn. Dat ass et derwäert, haut fir eis selwer an all eise Studien, Liesungen a Fuerschungen doriwwer nozedenken.

TAM1897 D 62.6Et gëtt nach eng aner Saach: Gott wëll, datt du an ech, all Mënschen, iwwer all Thema richteg nodenken, dat eppes mat him ze dinn huet. Et ginn haut Mënschen, déi iwwer all dës wëssenschaftlech Themen nodenken, mee si denken net richteg. Si kommen esou wäit, datt si iwwerhaapt keng Plaz méi fir Gott fannen. An de Mënsch ouni Gott, ouni d’Leedung vum Gedanke, dem Geescht vu Gott, ass net fäeg, iwwer dës aner Themen richteg nozedenken. Awer de Geescht ass net richteg, bis en am Bild vun deem erneiert gëtt, deen en erschaf huet. De Geescht muss transforméiert, erneiert ginn. Mir mussen e ganz anere Geescht kréien. All Gedanke muss an d’Gehorsamkeet, an d’Ënneruerdnung ënner Christus bruecht ginn.

TAM1897 D 62.7Dat ass d’Aarbecht vun der Erléisung. Et ass d’Bild vu Gott an der Séil erëmzestellen; de Geescht dohin ze bréngen, wou en nëmmen d’Spigelung, d’Ausstrahlung vun der Gerechtegkeet, dem Gedanke vum liewegen Gott ass. Wann dat gemaach ass, an d’Aarbecht vu Gott an dëser Welt ofgeschloss ass, andeems d’Wëssen iwwer Gott all anere Mënschen bekannt gemaach gëtt, da wäert de Här eis d’Universum an d’Éiwegkeet opmaachen. Dann wäerten all dës aner Fächer fir eis Studie zougänglech sinn, an de Här kann zu eis soen: Gitt, wou dir wëllt, ech kann iech vertrauen. Dat wäit Universum steet iech oppen. Näischt gëtt iech virgehalen. Alles gehéiert iech. Gitt, wou dir wëllt, bleift, wou dir wëllt, maacht, wat dir wëllt; ech kann iech vertrauen. Denkt iwwer dat Thema no, wat dir wëllt, forscht et esou déif aus, wéi dir wëllt, dir wäert et richteg maachen.

TAM1897 D 62.8Elo soen ech net, datt d’Mënschen all aner Wëssenschaften komplett ignoréiere sollen, bis mir an déi aner Welt kommen. Ech soen einfach, datt d’Wëssenschaft vun der Erléisung d’Leedung bei der Etüd vun hinnen allen soll iwwerhuelen. Huet de Här eis net e Beispill gesat, wéi vill Opmierksamkeet mir dëse Saachen sollten schenken, an wéi mir se solle benotzen? Wat ass de Zweck, dës aner Léierbicher ze liesen an ze studéieren? — Datt dës eis hëllefen, d’Saachen vun der Wëssenschaft vun der Erléisung besser ze verstoen an ze léieren, wéi wann mir dat Wëssen net hätten. Dat ass de Gebrauch, deen an der Bibel domat gemaach gëtt. Hien schéckt eis, dat Evangelium ze predigen, mat deem déi anerer ze dinn haten, an duerch e Beispill huet hien eis gewisen, wéi mir et benotze sollen. Duerch dëst weist de Här eis, datt d’Wëssenschaft vun der Erléisung d’Leedung iwwer all aner Wëssenschaften, déi am Universum bekannt sinn, muss iwwerhuelen.

TAM1897 D 62.9Si muss an dëser Welt all aner Wëssenschaften féieren, a wann mir an déi aner Welt kommen, wäert si nach ëmmer féieren. Wann d’Éiwegkeet virun eis op ass, a mir kënnen iwwerallhin goen, wou mir wëllen, a iwwer all Thema nodenken, dat eis gefält, solle mir eis da vun der Erléisung ofwenden a soen: Ech hunn an deem Beräich ofgeschloss? — Nee. Mir wëssen, et steet geschriwwen: “Dat Kriiz vu Christus wäert d’Wëssenschaft an dat Lidd vun de Erléisenen duerch déi ouni Enn Alters vun der Éiwegkeet sinn.” Da, wann mir hei eise Laf ofgeschloss hunn, wann mir ofgeschloss hunn, an d’Zäit fir eng grouss Graduatioun kënnt, an mir an eng Éiwegkeet vum Studium erakommen, da wäerte mir dëst gréisst vun allen Wëssenschaften besser verstoen kënnen wéi wéi mir an dëser Welt waren.

TAM1897 D 63.1Mir hunn an der anerer Lektioun gesot, datt et kee Mëssbrauch vun de Wierder “Wëssenschaft” an “wëssenschaftlech” ass, wann een se op d’Erléisung uwennt. D’Erléisung ass Wëssenschaft, si ass wëssenschaftlech. D’Wierk vum Geescht vu Gott op dem Geescht, dat de Geescht an dat ganzt Liewen an d’Bild vu Jesus Christus verwandelt, vun der Sënn bis zur Gerechtegkeet – dat ass eng wëssenschaftlech Saach. Dofir, wann Dir et studéiert, behalt am Kapp, datt mir net am Mindeste onwëssenschaftlech sinn, wann mir dat zum Haapt- an All-an-All vun all Thema, all d’Zäit, maachen. Dës vermeintlech Wëssenschaftler sinn onwëssenschaftlech, well si dat vergiessen, dat Haapt vun allen Wëssenschaften.

TAM1897 D 63.2Et gëtt eng aner Saach, déi demonstréiert gouf; a si gouf an deenen dräi Natiounen demonstréiert, déi d’Beispiller am Léierprozess vun der Welt sinn. D’Chronik vum Vollek vun der Bibel, dem jiddesche Vollek, dem Vollek vu Gott wéi an der Bibel, gëllt offiziell als Beispill an als Quell fir d’Studie fir all déi, déi virhunn, Gott ze déngen. Griicheland a Roum, mat hirer Philosophie, hirer Literatur an hire Gesetzer, sinn d’Beispiller fir vill vun deenen, déi behaapten, der Bibel no ze follegen, an fir all aner.

TAM1897 D 63.3Elo hu mir gesinn, datt et ënner dem Vollek vu Gott e Mann gouf, deen e universelle Verfaasser vu Spréchwierder, e universellen Dichter an e universellen Wëssenschaftler war. Seng Lidder waren dausend a fënnef, a seng Spréch dräitausend. Do gesitt Dir e Meeschtergeescht; an awer deen, deen esou e Versteesdemech, esou eng Weisheet an all dëse Saachen hat, huet an sengem Liewen demonstréiert, datt all esou Wëssen absolut ouni Kraaft ass fir eppes Guddes an engem Mënsch oder fir e Mënsch, ouni datt d’Wëssenschaft vun der Erléisung do ass, fir ze kontrolléieren an an der Gerechtegkeet d’Balance iwwert alles ze halen.

TAM1897 D 63.4Ech hu Iech viru kuerzem drop opmierksam gemaach, datt Gott eis keng vun där wëssenschaftlecher Léier bruecht huet. Elo riichten ech Är Opmierksamkeet op de Fakt, datt hien eis awer e Bericht vum Liewen vun deem Mann bruecht huet, wéi hien sech vu Gott ofgewannt huet. Hien huet eis e Bericht vun deem enorme Mësséiere bruecht, dat dee Mann trotz all där Wëssen gemaach huet, wéi hien d’Wëssenschaft vun der Erléisung vergiess huet. Firwat huet Gott et deemno méi wichteg fonnt, fir Iech an mech dat ganzt Liewen vun deem Mann no sengem Ofdréi vu Gott festzehalen, wéi eis e Bericht vun all de wëssenschaftlechen Instruktiounen ze bréngen, déi hien ginn huet? Am Kapp vun de Mënschen, wat ass méi wäertvoll fir d’Mënschheet? D’Opzeechnung vum Scheiteren, vum enorme Scheiteren, dat de Salomo gemaach huet, huet méi Wäert fir d’Mënschheet wéi all déi wëssenschaftlech Léier, déi de Salomo jeemools gesot huet, an engem Buch fir d’Mënschheet vun haut; well an dësem Scheiteren gouf der ganzer Welt demonstréiert, wéi absolut eidel a manner wéi näischt all Wëssen iwwer all Saachen ass ouni d’Wëssen vun der Erléisung vu Gott.

TAM1897 D 63.5En anert grousst Beispill gesi mir bei de Griichen. De natierleche Mënschverstand kann ni e méi héijen, méi noen a méi perfekten Denke erreechen wéi de griichescht Geescht et gemaach huet. Doran gëtt d’Perfektioun vum mënschleche Denken ouni Gott duergestallt.

TAM1897 D 63.6Awer wat huet et fir si bruecht? Dat ass d’Fro. Wat huet hir Literatur fir si gemaach? Wat huet hir Philosophie fir si gemaach? Wat huet hir Konscht fir si gemaach? Wat huet hir Relioun fir si gemaach? Philosophie, philo sophia — d’Léift zur Weisheet. Wat war déi Weisheet? — Et war absolut Dämlechkeet. Gott seet et esou. Wat war hir Relioun? — Et war nëmmen Mythologie. Wat war hir Konscht? — Gott seet, et war Idolatrie. Erënnert Dir Iech un d’Opzeechnung?

TAM1897 D 63.7D’Wuert vu Gott seet net, datt de Paul, wéi hien tëscht deenen Statuen gaangen ass a hir Konscht gesinn huet, hir Konscht bewonnert huet. Nee, et seet: “Säi Geescht gouf an him geréiert, wéi hien d’Stad ganz der Götzendéngscht iwwerginn gesinn huet.” Wat war et also? — Götzendéngscht.

TAM1897 D 63.8Awer och haut huelen Männer, Fraen a Kanner d’Reste vun deem, wat nëmmen Idolatrie war, veréieren et, nennen et Konscht a kopéieren et. Hir Geeschter bleiwen dorun hänken, si schreiwen Bicher doriwwer a léieren a studéieren et an de Schoulen am Land. Awer wat kann aus all deem entstoen? Wat ass dobäi erauskomm bei de Griichen selwer? Dir wësst, wat et fir si gemaach huet. Ech muss et net widderhuelen — Literatur, Konscht, Gesetz, Philosophie, all dës Saachen. Roum huet hir Philosophie méi vun Griicheland kopéiert wéi se selwer entwéckelt huet, mä d’Literatur ass do. An wat huet et fir d’Réimer gemaach? — E puer Saachen huet et fir déi anerer gemaach, nëmmen, wann et méiglech ass, huet et se nach méi schlëmm gemaach wéi déi aner waren. An ganz Griicheland, sou wäit ech et observéiert hunn, hunn ech iwwerall gesinn, datt d’Griichen genuch Respekt viru Fraen haten, fir all Figur vun hir, déi si geschnëtzt hunn, richteg ze verhüllen. E Mann ass natierlech ëmmer nackt; mee wann een an Italien kënnt, ass dee Respekt fort, an all sinn ouni iergendeng Verhüllung. An de meeschte Fäll ass d’Bekleedung komplett fort; an iwwregens, d’Perfektioun vun der Konscht hautdesdaags, déi vun deenen veréiert gëtt, déi no Roum ginn a do Konscht studéieren, sinn nëmmen déi onbedeckte weiblech Figuren, an dat ass iwwerhaapt keng Konscht, wann et gemaach gëtt; an awer ass et d’Perfektioun vun der Konscht erreecht, a gëtt iwwerall kopéiert, an seng Onvollkommenheeten ginn all Kéier kopéiert.

TAM1897 D 64.1Ech wëll eng Fro stellen. Wien vun iech huet jeemools e Mënschepaar Been vun de Knéi un ënnen gesinn? Wéi ech hei stoen, läit d’Gewiicht vu mengem Kierper op mengem lénksen Fouss. Dat gëtt d’Gewiicht vu mengem Kierper komplett ausgeglach. De rietsen Fouss ruht mat de Zéi um Buedem. Wierde d’Muskelen vu mengem rietsen Been genee déiselwecht sinn wéi déi vum lénksen? — Nee. Awer dat ass dat wonnerbart Konschtwierk. Et ass genee déi Ënnerscheedung. Déi zwee Been si genee déiselwecht, an een kann net emol e Hoerbreet Ënnerscheed entdecken. An esou gesi mir, datt et iwwerhaapt keng Konscht ass. Doriwwer kéint een vill soen, mee ech halen haut Owend kee Konschtvirtrag. Ech schwätzen doriwwer, wat de Wäert vun der Erléisung ass, an wat dat Gutt vun alle Saachen ouni si ass. Wat fir e Virdeel hat Roum ouni si? — Hir Ongerechtegkeeten hunn si versenkt. Wat fir e Virdeel hat Griicheland ouni si? — Hir Ongerechtegkeeten hunn si versenkt.

TAM1897 D 65.1Sou, wann dës Tatsaach also op dräifach Manéier virun der Welt demonstréiert steet, vun der absoluter Ohnkraaft vun all Ustrengung vum mënschleche Geescht an senger Vollkommenheet, fir eppes Guddes z’erreechen, wann d’Häerz sech vu Gott ofgewend huet, wat kann de Här da fir d’Welt maachen, wann dës dräi Weltlektiounen d’Leit net léieren? Wat kann hien fir d’Mënschen maachen, wann si deem Wee nofollegen, trotz dëse dräi Beispiller vun enger feierlecher Warnung? Gott huet dës dräi Beispiller festgehalen, fir eis d’Ohnkraaft vum héchste Striewen vum Geescht an allen Zweige vun der Wëssenschaft, Konscht a Literatur ze léieren, fir de Mënschen eppes Guddes ze maachen, si vun der Sënn ofzehalen, oder si op eppes Guddes egal wéi eng Aart ze féieren, wann si d’Erléisung vu Gott an d’Wëssenschaft vun der Erléisung vergiessen, déi hien de Häerzer vun de Mënschen geschenkt huet.

TAM1897 D 65.2Ech froe also: Sollen mir d’Dämlechkeet vun de Griichen a Réimer noahmaachen? Sollen mir vun hirer Idolatrie gebanne ginn a mengen, et wier Konscht? Sollen mir un hirer Relioun interesséiert sinn, wann se ganz a Schändlechkeet besteet? Et ass net genuch ze soen, et wier Mythologie; et ass Schändlechkeet.

TAM1897 D 65.3Awer een wäert soen: Ass hir Literatur net onschätzbar? Loosst eis kucken, wat Gott hir Wäert geschat huet. Zur Zäit, wéi hien duerch d’griichesch Sprooch d’Wëssenschaft vun der Erléisung an der ganzer Welt agefouert huet, hat de Här d’ganz Welt vun der griichescher Literatur virun sech, an och déi réimesch. Awer hien huet an der ganzer Welt nëmmen dräi kuerz Sätz fonnt, déi et derwäert waren, opgeholl a an dëse Traktat iwwer d’Wëssenschaft vun der Erléisung gesat ze ginn. Ech ginn se Iech. Eent dovun ass am siwwenzéngten Kapitel vun de Apostelgeschichten. Et gëtt aus engem griichesche Schrëftsteller mam Numm Aratus zitéiert, an et ass dëst. Ech liesen aus dem aachtanzwanzegste Vers. De Paul schwätzt a seet:—

TAM1897 D 65.4“E puer vun äre eegene Dichter hunn och gesot: ‘Well mir sinn och seng Kanner.’ E griichesche Schrëftsteller huet gesot, de Mënsch ass e Kand vu Gott. De Här huet dat opgeholl a gesot: Dat ass wouer.

TAM1897 D 65.5En aneren ass am fofzéngte Kapitel vum éischte Bréif un d’Korinther, am drësseg-drëtten Vers. De éischte Deel vum Vers ass: “Loosst Iech net verféieren.” Dat sinn d’Wierder vum Här. De Rescht vum Vers gëtt zitéiert aus engem griichesche Schrëftsteller mam Numm Menander: “Schlechten Ëmgang verdierft gutt Sitten.”

TAM1897 D 65.6Déi aner ass am Titus, am éischte Kapitel an am zwielefte Vers, a kënnt vum Epimenides, wéi follegt: “D’Kretenser si ëmmer Ligener, béis Déieren, faul Bäich.”

TAM1897 D 65.7Déi dräi Passagen waren alles, wat de Här am ganze Beräich vun der griichescher Literatur konnt fannen, wat et derwäert war, et opzehuelen an seng Ënnerstëtzung dozou ze ginn.

TAM1897 D 65.8Also, ech soen net, datt dat alles ass, wat een zum Virdeel benotze kann. Et ginn historesch Fakten an der griichescher Sprooch, déi Wäert hunn. Awer Gott léiert déi Saachen, déi fir d’ganz Mënschheet am wäertvollsten sinn; hien léiert d’Prinzipie vum Richtigen an der Wourecht, net nëmmen eng Rei Fakten virun d’Welt ze stellen. An dat Ganzt, wat hien am ganze Beräich vun der griichescher Literatur konnt fannen, wat am Interesse vun der Wourecht oder Gerechtegkeet als Prinzipien fir de Mënsch ze leeden, kéint benotzt ginn, waren genee dës dräi Aussoen: “Mir si och seng Kanner;” “Schlechten Ëmgang verdierft gutt Manéieren;” an “d’Kretenser si ëmmer Ligener.” Wien kann nach méi fannen, wat him eppes an der Richtung vu Gerechtegkeet a Wourecht, Reinegkeet an Integritéit bréngt?

TAM1897 D 66.1Elo vergiess et net. D’Griichen a Réimer waren net niddereg, degradéiert, zerrafft, onwëssend Heiden; si waren aristokratesch, kultivéiert a héchst gebilt. Wéi kéint et anescht sinn, wann d’Saachen, déi si gekannt a geléiert hunn, de Héichpunkt sinn, op deen d’Léierpersonal vun haut aspéiert? Julius Cäsar war ee vun de beschte bewanderten Mënschen, déi je gelieft hunn — wat Höflechkeet, Etikette, Ästhetik an d’Manéieren am Allgemengen ugeet. Awer wéi war säi Charakter? Déi virsiichtegst Beschreiwung dovun, fir iergendwéi komplett oder gerecht ze sinn, wier net dréckbar.

TAM1897 D 66.2Wann de Här gewisen huet, wéi absolut eidel all Wëssenschaft, all Léieren vun all Zort ouni seng Erléisung ass, da soen ech nach eng Kéier: Wat kann hien fir d’Mënschen maachen, wann dës Saachen, déi hien der Welt virgeluecht huet, hinnen net weisen, datt dat net dee richtege Wee ass? Wann d’Mënschen sech net duerch dës Saachen dozou léieren loossen, de richtege Wee anzeschloen, ze akzeptéieren, datt d’Wëssenschaft vu Gott dat Haaptst ass, an datt dat, wat hien weess, dat Bescht ass, wéi kann d’Mënschheet da hoffen, dem Béischen ze entkommen, dat iwwer all déi koum, déi viru hinnen gaange sinn?

TAM1897 D 66.3D’Wëssenschaft vun der Erléisung vu Gott ass dat eenzegt, wat d’Mënschen éischtens mussen wëssen; an dat soll eis féieren, leeden, ausgläichen, eis iwwerall an allem a géint all dat Béis halen. An et wäert dat alles maachen. Dat ass d’gesegent Wourecht. Ech hunn gëschter Owend gelies, an ech liesen nach eng Kéier:—

TAM1897 D 66.4Mir, dee manner wäert ass wéi dee Klengsten vun allen Hellegen, ass dës Gnod ginn, datt ech ënner de Heiden den onerfuerschleche Räichtum vu Christus predigen soll; an datt ech all d’Mënschen gesinn loossen, wat d’Gemeinschaft vum Geheimnis ass, dat zënter dem Ufank vun der Welt bei Gott verstoppt war, deen alles duerch Jesus Christus geschaf huet. Epheser 3:8, 9.

TAM1897 D 66.5Wat ass dat fir e Geheimnis vu Gott? — “Christus an iech, d’Hoffnung op d’Herrlechkeet.” Christus, d’Kraaft vu Gott an d’Weisheet vu Gott, d’Evangelium, d’Kraaft vu Gott fir d’Erléisung — dat ass dat Geheimnis vu Gott; dat ass d’Wëssenschaft vun der Erléisung. Dat ass d’wëssenschaftlech Wourecht, ëm déi sech all aner Wëssenschaften dréien. Dës Kraaft vu Gott fir d’Erléisung muss all Mënsch hunn, fir hien vum Béis, dat an him ass, zréckzehalen. Dat Béis, wat an all Mënsch gebuer gëtt, wäert hien an d’Verderwe féieren, trotz all Wëssenschaft, all Literatur, all Konscht, all Relioun, allem, wat d’Welt ka bidden oder jeemools kéint bidden, ausser hien gräift d’Kraaft vu Gott fir d’Erléisung, déi een duerch de Glawe un Jesus Christus kritt.

TAM1897 D 66.6Ouni déi Kraaft am Häerz ass souguer d’Wëssenschaft, déi Gott geléiert huet – fir net vun der Literatur, der Konscht, der Relioun an allem, wat d’Heiden geléiert hunn, ze schwätzen – ohnmächteg, de Mënsch dovunner ofzehalen ze sënnen. Ouni déi Kraaft wäert all Spuer vum Béis, wat an engem Mënsch ass, sech weisen, trotz all dësen anere Saachen. Dofir ass et d’Kraaft vu Gott fir d’Erléisung: si rett de Mënsch géint all Béis.

TAM1897 D 66.7Dat Geheimnis vu Gott, dee Christus an iech ass, d’Hoffnung op d’Herrlechkeet; Christus d’Kraaft vu Gott an d’Weisheet vu Gott; Christus, de Gekräizegten; dat eleng, dat alles an allem, dat iwwer allem, an allem, duerch alles, elo an duerch d’Éiwegkeet, — dat ass d’Wëssenschaft vum Heel, d’Haapt vun allen Wëssenschaften; dat wat all Wëssenschaften féiert, virun allem steet, an an der Studie vun allem guidéiert. Loosst et esou mat allem fir ëmmer sinn.

TAM1897 D 66.8Dann looss de Här eis duerch säi Geescht esou zu sech zéien; looss dat Häerz esou opgemaach ginn fir déi Kraaft, fir d’Gemeinschaft vun deem Geheimnis, fir de Geescht vu Gott, datt hien do Jesus Christus, seng Gnod a seng Dugend, kann implantéieren. An wéi mir eis Häerzer ëmmer fir hien an net fir aneren ophalen, wéi eng Blumm sech der Sonn opmécht, kréie mir a senger ganzer Fülle seng Gerechtegkeet, seng Kraaft, säi Heel, seng Barmhäerzegkeet, seng Wourecht, seng Freed, seng Froudeegkeet, säi Fridden — O, an säi éiwege Liewen!