पहिली महान आज्ञा

TAM1897 D 279.2प्रवचन दिले: मंगळवार संध्याकाळी, २ मार्च १८९७ जनरल कॉन्फरन्स डेली बुलेटिनमध्ये, ५ मार्च १८९७, खंड १, क्र. १६, पृ. २७९-२८५ येथे मुद्रित.

TAM1897 D 279.3तुम्हाला माहीत आहे की प्रभूने या काळाबद्दल आणि या काळात जगत असलेल्या लोकांबद्दल म्हटले आहे की, “जे देवाच्या आज्ञा व येशूचा विश्वास पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर). तुम्ही आणि मी योग्यरित्या त्या लोकांपैकी आहोत असे जाहीर करतो, आणि आपण अशा ठिकाणी उभे आहोत जिथे आपण जाहीर करू शकतो की प्रभू संपूर्ण विश्वाला आमच्याबद्दल सांगू शकतो, “जे देवाच्या आज्ञा व येशूचा विश्वास पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर). आणि हे फक्त म्हणूनच सत्य ठरणार नाही की तो असे म्हणतो, तर तो असे म्हणेल कारण हे खरंच सत्य आहे.

TAM1897 D 279.4हा मजकूर या घरात उपस्थित असलेल्या तुम्हाला आणि मला पूर्णपणे लागू होतो; आणि प्रभू इच्छितो की हे आता प्रत्यक्षात येऊन कायम टिकून राहावे, जेणेकरून तो ते संपूर्ण जगाला आणि संपूर्ण विश्वाला सतत जाहीर करू शकेल: “जे देवाच्या आज्ञा व येशूचा विश्वास पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर).

TAM1897 D 279.5हेच आपण अभ्यासणार आहोत. या धड्यांमध्ये आपण अभ्यास करणार आहोत, हे जाणून घेण्यासाठी की आपण देवाच्या आज्ञा पाळतो की नाही; जेणेकरून प्रभू आपल्याबद्दल म्हणू शकेल, “जे देवाच्या आज्ञा व येशूचा विश्वास पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर).

TAM1897 D 279.6देवाच्या आज्ञा पाळताना, निश्चितच पहिली आज्ञा येते, आणि ती निश्चितच आपण पाळायला हवी. आणि हे त्याचे वचन आहे: “पहिली महत्त्वाची आज्ञा ही, ‘हे इस्राएला, ऐक, प्रभू आपला देव एकच प्रभू आहे. तू आपल्या संपूर्ण अंतःकरणाने, संपूर्ण जिवाने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने तुझा देव प्रभू याच्यावर प्रीती कर.’”

TAM1897 D 279.7आता, प्रभू त्या आज्ञेच्या संदर्भात तुमच्याबद्दल आणि माझ्याबद्दल असे म्हणू शकतो का, ‘हे पाहा, हेच ते लोक जे ती पाळतात’?

TAM1897 D 279.8तुमचे संपूर्ण हृदय प्रभूचे आहे का, इतके की त्याच्याशिवाय आणि त्याच्या गोष्टींशिवाय इतर कशासाठीही तुमच्या हृदयात जागा उरलेली नाही?

TAM1897 D 279.9समर्पित प्रेमाने तुमचा संपूर्ण आत्मा प्रभूचा झाला आहे का, ज्यामुळे तुमच्या अस्तित्वातील कोणतीही भावना त्याची नसलेली नाही?

TAM1897 D 279.10तुमचे संपूर्ण मन परमेश्वराचे आहे का, म्हणजे तुमच्या मनात परमेश्वराच्या सेवेव्यतिरिक्त इतर कोणताही विचार, कोणतीही क्रिया किंवा कोणताही भाग नाही? कारण मनानेच आपण आपल्या प्रभु देवाची सेवा करतो. त्याचा काही भाग नव्हे, त्याचा एक तुकडा नव्हे, तर त्याचे सर्वकाही. त्यामुळे देवाशी संबंधित नसलेल्या कोणत्याही गोष्टीवर तुमचे मन समर्पित करण्यास किंवा त्यावर लक्ष केंद्रित करण्यास तुम्हाला मनच उरलेले नाही.

TAM1897 D 279.11तुमची सर्व शक्ती त्याची आहे का, ज्यामुळे तुम्हाला देवाच्या गोष्टींसाठी आणि त्याच्या सेवेसाठी यांशिवाय इतर कुठेही शक्ती खर्च करण्यास शक्तीच उरलेली नाही?

TAM1897 D 279.12जर हे सर्व तुमच्याबद्दल खरे असेल, तर तुमच्याबद्दल खरोखरच म्हटले जाते, “जे आज्ञा पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर).

TAM1897 D 279.13“हिच्यासारखी दुसरी एक आहे ‘जशी आपणावर तशी आपल्या शेजाऱ्यावर प्रीती कर.’” जेव्हा देवावरील प्रेम आपल्या हृदयात असते, जसे पहिल्या आज्ञेत सांगितले आहे, तेव्हा आपल्या शेजाऱ्यावर स्वतःप्रमाणेच प्रेम करणे खूप सोपे होईल.

TAM1897 D 279.14जसे काही दिवसांपूर्वी बंधू केलॉग यांच्या भाषणात शिकागोमधील त्या लहान मुलाबद्दल सांगितले गेले होते, ज्याने एका अनोळखी माणसाजवळ जाऊन त्याला म्हटले, “तुम्हाला माहित आहे का की तुम्ही जगातील सर्वात मोठे पापी आहात?” आणि जेव्हा त्या माणसाने आश्चर्याने विचारले की ते कसे शक्य आहे, कारण त्याने कधीही कोणाचा खून केला नाही, कधीही मोठे गुन्हे केले नाहीत, तेव्हा त्या लहान मुलाने त्याला सांगितले, “सर्वात मोठी आज्ञा अशी आहे, ‘तू आपल्या संपूर्ण अंतःकरणाने, संपूर्ण जिवाने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने तुझा देव प्रभू याच्यावर प्रीती कर.’ तुम्ही तसे करता का?” त्याने उत्तर दिले, “नाही, मी करत नाही. मी ते अजिबात करतो असे मी म्हणू शकत नाही.” “बरं,” त्या लहान मुलाने म्हटले, “हीच सर्वात मोठी आज्ञा आहे. तुम्ही सर्वात मोठी आज्ञा मोडत आहात; मग तुम्ही सर्वात मोठे पापी आहात.” त्या माणसाने ते मान्य केले आणि त्याला देवाकडे व पूर्ण तारणाकडे नेण्यात आले. हे अगदी सरळ आहे: ही सर्वात मोठी आज्ञा असल्यामुळे, जो ते मोडतो तो सर्वात मोठा पापी आहे. ते तुम्ही आहात का?

TAM1897 D 279.15तुम्ही आणि मी देवाच्या आज्ञा पाळण्याचा आणि येशूच्या विश्वासाचा दावा करतो. आपण देवाच्या सर्व आज्ञांपैकी पहिली आज्ञा मोडत आहोत का? जर आपण सर्व आज्ञांपैकी सर्वात मोठी, पहिली आज्ञा पाळत नसलो, तर आपण ती मोडत आहोत. जर आपण ही आज्ञा मोडत आहोत, तर आपण आज्ञा पाळत नाही; हे निश्चित आहे. तुम्ही आणि मी आता आणि कायमचे ठरवायला हवे की आपण प्रभूची सेवा संपूर्ण हृदयाने, संपूर्ण आत्म्याने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने करू का.

TAM1897 D 279.16लिहिले आहे, “देवाचे राज्य तुमच्या आत आहे.” आपल्यातील राज्य हे देवाचे राज्य आहे; माणूस निर्माण झाला तेव्हा असेच होते, परंतु शत्रूने देवाची जागा बळकावली; आणि प्रभूने माणसाला पुन्हा मुक्त केले की तो निवडू शकेल की देवाला त्याच्या स्वतःच्या राज्यात त्याची स्वतःची जागा मिळेल, किंवा देवाच्या राज्यात देवाची जागा बळकावणाऱ्याला मिळेल. तुमच्यातील राज्य हे प्रभूचे आहे. तिथे प्रभू राज्य करील की शत्रू राज्य करील, हे ठरवणे तुमच्यावर अवलंबून आहे. आणि जर तुम्ही प्रभूने राज्य करावे असे निवडले नाही, तर तुम्ही शत्रूने राज्य करावे असेच निवडत आहात. राज्य कोण करील हे पूर्णपणे माणसाच्या निवडीवर अवलंबून आहे.

TAM1897 D 280.1कोणीतरी राज्य करायलाच हवे. माणूस देवापासून स्वतंत्रपणे स्वतःवर राज्य करण्यासाठी बनलेला नाही. तो देवाबरोबरच स्वतः असण्यासाठी बनला आहे, आणि देवाशिवाय तो स्वतः असू शकत नाही. माणूस देवाबरोबर उभा राहण्यासाठी बनला आहे. देवाचे राज्य त्याच्या आत होते. देव त्याच्या आत राज्य करीत होता. पण त्याने सैतानाचे अनुसरण करून स्वतःच्या इच्छेनुसार वागण्यास सुरुवात केली. पण माणूस फक्त देवाचे अनुसरण करूनच आपल्या इच्छेनुसार वागू शकतो. देवाचे राज्य तुमच्या आत आहे. आपल्याला हे निवडावे लागेल की देव आपल्या हृदयातील आपल्या राज्यात आपले स्थान घेईल. तो तेथे आपले स्थान घेईल, आणि जेव्हा त्याला आपल्या राज्यात आपले स्थान मिळेल तेव्हा तो तेथे राज्य करेल.

TAM1897 D 280.2पृथ्वीवरील देवाच्या राज्याबद्दल तुम्हाला माहीत आहे की ते एका सागरापासून दुसऱ्या सागरापर्यंत आणि नदीपासून पृथ्वीच्या टोकापर्यंत असेल. देवाचे राज्य, जे प्रभू येताना स्थापन होणार आहे, तुम्हाला माहीत आहे की ते या जगातील प्रत्येक इंच, प्रत्येक कणभर भूमी व्यापून टाकणार आहे. आता देवाचे राज्य तुमच्या आत आहे. तुमच्या आतले ते राज्य, जिथे देव राज्य करतो — त्याचे राज्य तुमच्या हृदयातील प्रत्येक जागेवर, प्रत्येक कणावर पसरले आहे का? आहे का? हा प्रश्न आहे, आणि हे प्रश्न आपल्यासाठी अनेक बाबतीत आहेत.

TAM1897 D 280.3मी फक्त आज्ञा वाचत आहे आणि आज्ञेत काय म्हटले आहे याकडे तुमचे लक्ष वेधत आहे. आणि हे यासाठी की, तुमचे आणि माझे मन आणि हृदय नेहमीच या प्रश्नासाठी खुले राहावेत: “जे देवाच्या आज्ञा व येशूचा विश्वास पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर) हे आपल्याबद्दल खरे आहे का? आणि तेही संपूर्ण हृदय, प्राण, मन आणि शक्तीने?

TAM1897 D 280.4तुमचे मन ज्यावर विसावत आहे, जे ते अभ्यासत आहे, ज्यावर ते काम करत आहे — त्या गोष्टीत देव आहे का? ते देवाच्या गौरवासाठी आहे का? तुम्ही करत असलेले संशोधन, तुम्ही करत असलेले अभ्यास, तुमच्या मनातील संपूर्ण विचार — हे देवाचे प्रतिबिंब तिथे कोरले जावे म्हणून आहे का? हे मनात देवाला अधिक व्यापकपणे शोधण्यासाठी आहे का? हे त्याचा अधिक गौरव करण्यासाठी आहे का? तुमच्या बौद्धिक प्रयत्नांमध्ये तो प्रथम आणि सर्वस्व आहे का? तुम्ही त्याच्यावर प्रेम करता का, संपूर्ण मनाने त्याची सेवा करता का?

TAM1897 D 280.5आणि आपल्या संपूर्ण सामर्थ्याने. आपण जी शेतीची जमीन नांगरत आहात, ती देवासाठी नांगरत आहात का? फळी गुळगुळीत करण्यासाठी आपण जो रंधा चालवत आहात, तो देवासाठी चालवत आहात का, जेणेकरून आपल्याला जे काही मिळेल ते पूर्णपणे देवाचे असेल, आपले स्वतःचे काहीच नाही? आपली शक्ती इतकी पूर्णपणे देवाला समर्पित आहे का की आपण हात जिथेही लावला, तिथेच देवाच्या कार्यासाठी काम करत आहात?

TAM1897 D 280.6अशी एक प्रचलित कल्पना आहे की एखादा माणूस त्याचा व्यवसाय किंवा हाताने केलेली कोणतीही मेहनत थांबवूनच तो कार्यात कार्यकर्ता होऊ शकतो. अनेकजण म्हणतात, “मला सध्या जे करतोय त्यातून बाहेर पडायचंय. मी यातून सुटू शकलो तर किती बरं होईल. मी या कारखान्यातून बाहेर पडू शकलो तर किती बरं होईल. मला कार्यात कार्यकर्ता व्हायचंय.” जर तुम्ही जिथे आहात तिथेच कार्यात कार्यरत नसाल, तर जिथे पोहोचू इच्छिता तिथेही तुम्ही कार्यात कार्यरत राहणार नाही. जर तुम्ही शेतात नांगरताना कार्यात कार्यरत नसाल, तर प्रवचन देण्याचा प्रयत्न करतानाही तुम्ही कार्यात कार्यरत राहणार नाही. जर तुम्ही लोहार असाल आणि दररोज ऐरणीवर काम करत असाल — जर तुम्ही या कार्यात मी प्रवचनमंचावर जितक्या पूर्णपणे, मनापासून आणि संपूर्ण हृदयाने काम करतो, तितक्याच निष्ठेने काम करत नसाल, तर तुम्ही कुठेतरी पत्रके वाटत असतानाही या कार्यात काम करणारे ठरणार नाही.

TAM1897 D 280.7आपल्यासमोर एक उदाहरण ठेवले आहे की मानवजात कशी असू शकते; आणि येशूवर विश्वास ठेवणाऱ्या प्रत्येकाने कसे असावे. देवाचा पुत्र या जगात आला, तुम्हाला आणि मला दाखवण्यासाठी की आज्ञा पाळणे म्हणजे काय आणि ते कसे केले जाते. आणि त्याने प्रवचन देण्यापेक्षा सुमारे सहा पट जास्त काळ एखाद्या व्यवसायात काम केले. बारा वर्षांच्या वयापासून सुरूवात करून, जेव्हा तो योसेफसोबत सुताराच्या व्यवसायात काम करू शकला, तेव्हा तो बरेच काही करू शकत होता — कारण बारा वर्षांचा मुलगा सुतारास मदत करताना अनेक गोष्टी करू शकतो. म्हणून बारा वर्षांच्या वयापासून सुरुवात करून, त्याने सुमारे तीस वर्षांच्या वयात बाप्तिस्मा घेतला आणि प्रवचन देणे सुरू केले; म्हणजे अठरा वर्षे. ही वर्षे त्याने सुतारकामात घालवली. तीस ते साडेतेहतीस वर्षांच्या वयापर्यंतचा काळ त्याने सार्वजनिक सेवाकार्यात, प्रवचन देत घालवला. त्यामुळे तुम्हाला दिसते की त्याने सुतारकामात प्रवचन देण्याच्या कामापेक्षा जवळपास सहा पट जास्त वेळ घालवला.

TAM1897 D 280.8आता, त्या अठरा वर्षांत जेव्हा तो सुताराच्या कामात गुंतलेला होता, तेव्हा तो तितकाच देवाचा पुत्र होता का, जितका तो साडेतीन वर्षांत होता जेव्हा तो प्रवचन देत होता? — तुम्हाला माहित आहे की तो होता. जेव्हा तो तिथे करवतीने फळी कापत, बेंच बनवत आणि त्याला पाय लावत होता, तेव्हा तो माझा आणि तुमचा तितकाच तारणहार होता का, जितका तो वधस्तंभावर असताना होता? — तुम्हाला माहित आहे की तो होता. “कारण आपण त्याच्या जीवनाद्वारे वाचवले गेलो आहोत.”

TAM1897 D 281.1हे विसरू नका की हे अठरा वर्षांच्या शेवटीच घडले, जेव्हा तो बाप्तिस्मा घेण्यासाठी आला आणि त्याने बाप्तिस्मा घेतला, आपल्या सेवेच्या सुरुवातीला आणि सुतारकामाच्या शेवटी — तेव्हाच देवाने म्हटले, “हा माझा प्रिय ‘पुत्र’ आहे, याच्याविषयी मी फार संतुष्ट आहे.” मग तो त्या अठरा वर्षांतही तितकाच कार्यकर्ता नव्हता का, जितका तो शेवटच्या साडेतीन वर्षांत होता? — तुम्हाला माहीत आहे की तो होता. मग जर तुम्ही सुतार आहात, आणि येशू ख्रिस्तावर विश्वास ठेवणारे म्हणून स्वतःला जाहीर करता, तर तुम्ही त्याचे अनुयायी होऊ शकत नाही का? तुम्ही प्रवचनमंचावर असता तितक्याच खऱ्या अर्थाने तिथेही त्याचे अनुयायी आणि त्याच्या कार्यातील कार्यकर्ते असायला नको का? मी असे म्हणत नाही की तुम्हाला नेहमीच सुतार राहणे बंधनकारक आहे. त्याने तसे केले नाही. मी असे म्हणत नाही की तुम्हाला नेहमी लोहार किंवा शेतकरी राहणे बंधनकारक आहे; परंतु मी असे म्हणतो आणि ठामपणे सांगतो की, तुम्ही सुतार असताना, तुम्ही लोहार असताना, तुम्ही शेतकरी असताना, तुम्ही त्या कार्यात तितकेच खऱ्या अर्थाने कार्यरत असावेत जितके तुम्ही कधीही, कुठेही असाल.

TAM1897 D 281.2अशाप्रकारे येशूने आपल्यापैकी प्रत्येकाला दाखवले आहे की ख्रिश्चन होणे म्हणजे काय, आणि आपले मन, हृदय किंवा हात कोणत्याही कामात गुंतलेले असले तरीही आपले जीवन कसे असावे. तो सुतार असताना त्याने देवावर आपले सर्व हृदय, सर्व आत्मा, सर्व मन आणि सर्व शक्तीनिशी प्रेम केले. जेव्हा तो फळ्या करवतीने कापत असे, जेव्हा तो मेज बनवत असे, जेव्हा तो दरवाजे बनवून लावत असे, तेव्हा ते सर्व देवाच्या महिमेसाठी होते. देवच त्याचे सर्वस्व होता. जेव्हा एखादा माणूस त्याच्याकडे फक्त एक सुतार म्हणून येत असे, त्याला जगाचा तारणारा म्हणून पाहत नसे, तेव्हा तो त्याच्याकडे फक्त एक सुतार म्हणून येत असे, त्याच्यासोबत बसून म्हणत असे, “मला एक मेज बनवायचे आहे. तुम्ही ते माझ्यासाठी बनवून द्याल का?” आणि त्याने उत्तर दिले, “तुम्हाला कसे टेबल हवे आहे?” आणि त्या माणसाने त्याचे वर्णन त्याला सांगितले, आणि येशू म्हणाला, “होय, मी ते तुमच्यासाठी बनवीन;” जेव्हा येशूने ते टेबल बनवले आणि ते आपल्या पाठीवर घेऊन त्या माणसाच्या घरी नेले, आणि ते त्या माणसाच्या घरात आणून त्याला वापरायला ठेवले — त्या संपूर्ण व्यवहारात येशू पूर्णपणे देवाचा होता. त्याच्या सर्व कृतींमध्ये देव होता. त्या टेबलाच्या प्रत्येक सांध्यात कोणतीही फट नव्हती, धुळीने झाकलेले काहीही नव्हते, काहीही लपवलेले नव्हते; ते एक प्रामाणिक टेबल होते. ते संपूर्णपणे असे टेबल होते जे देव मान्य करू शकतो.

TAM1897 D 281.3आणि जेव्हा त्याने मेज बनवण्याचा करार केला, तेव्हा त्याने एक प्रामाणिक करार केला, असा करार ज्याला देव पाहून म्हणू शकेल, की हा एक प्रामाणिक करार आहे. त्याने त्या माणसाला त्या कामासाठी न्याय्य मोबदल्यापेक्षा जास्त पैसे देण्यास सांगितले नाही. त्या माणसाने त्याला विचारले, “तुम्ही असे-तसे मेज बनवू शकाल का?” “होय.” “यासाठी तुम्ही किती शुल्क घ्याल? — याची किंमत किती होईल?” तो त्याचा हिशोब करायचा, आणि त्याने त्या माणसाला सांगितले, “लाकडासाठी इतका खर्च येईल, आणि ते बनवायला इतका वेळ लागेल, आणि माझ्या कामाची किंमत इतकी आहे. तुम्हाला तसे वाटत नाही का? तुम्हाला वाटत नाही का की इतका वेळ लागणाऱ्या माझ्या कामाची किंमत इतकीच असेल?” आणि माणूस म्हणायचा, “होय, मी मान्य करतो. मला वाटते ते सर्व योग्य आहे. हे प्रामाणिक आहे. हा एक स्पष्ट व्यवहार आहे.” आणि जेव्हा येशू टेबल आपल्या पाठीवर घेऊन तिथे नेऊन ठेवत असे, तेव्हा तो माणूस त्याला व्यवहारात ठरलेली रक्कम द्यायचा, आणि देव त्या संपूर्ण व्यवहाराकडे पाहून म्हणू शकत असे, “हे प्रामाणिक आहे. एखाद्याने करू शकणारे तेच सर्वकाही आहे.”

TAM1897 D 281.4तुम्ही तसलेच सुतार आहात का? तुम्ही ख्रिश्चन असल्याचा दावा करता. तुम्ही जे काहीही करत असाल, तुम्ही तसलेच कामगार आहात का?

TAM1897 D 281.5तुम्ही देवावर तुमच्या संपूर्ण हृदयाने, संपूर्ण आत्म्याने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने प्रेम करता का? तुम्ही जे काही करता किंवा जे काही करण्यासाठी तुम्हाला बोलावले आहे; शेजार्‍याशी जे काही व्यवहार करता, तो मूर्तिपूजक असो किंवा ख्रिश्चन; ते सर्व असेच करता का की देव ते पाहून म्हणू शकेल, “हे देवाच्या राज्यासाठी पुरेसे चांगले आहे”, कारण तुमचे सर्व हृदय, सर्व आत्मा, सर्व मन आणि सर्व शक्ती त्यात देवाच्या महिमेसाठी गुंतलेले आहेत.

TAM1897 D 281.6आपण आज्ञा पाळणारे आहोत की नाही? हा प्रश्न आहे. आणि आता वेळ आली आहे की आपण हे इतक्या सखोलपणे शोधून काढावे की प्रभू आपल्या बोललेल्या संदेशात प्रमाणित करू शकेल, “जे देवाच्या आज्ञा पालन करतात ते येथे आहेत” (KJV चे शब्दशः भाषांतर).

TAM1897 D 281.7आता, तुम्ही पाहू शकता की ही आज्ञा प्रत्येक गोष्टीचे संपूर्ण क्षेत्र व्यापते, आणि विचारक्षेत्रातला एकही विचार असा नाही ज्याचा संबंध आपण सुरुवातीला घेतलेल्या या मजकुराशी येत नाही. म्हणून, आपल्याला आपल्या विचारांतील प्रत्येक गोष्ट, आपल्या मनाला ज्या प्रत्येक गोष्टीकडे बोलावले जाते, त्या सर्व गोष्टी त्या सर्व आज्ञांपैकी पहिल्या आज्ञेच्या प्रकाशात पाहाव्या लागतील.

TAM1897 D 281.8आपल्याला ज्या कामासाठी हात घालण्यास बोलावले आहे, त्या प्रत्येक कामाकडे आपण त्या सर्व आज्ञांपैकी सर्वात महान आज्ञेच्या प्रकाशात पाहिले पाहिजे. हे असे काहीतरी आहे का की मी देवाच्या भयाने माझं सर्व हृदय, आत्मा, मन आणि सामर्थ्य यांसह त्यात प्रवेश करू शकतो? जर तसे नसेल, तर मला त्याला स्पर्श करायचा आहे का? — नाही. जर ती अशी गोष्ट असेल ज्यात मी माझ्या संपूर्ण हृदयाने, मनाने, आत्म्याने आणि सामर्थ्याने, आणि देवाबरोबर प्रवेश करू शकत नाही, तर त्याशी माझा काय संबंध? जर देव माझ्याबरोबर जाऊ शकत नसेल, तर मी आज्ञा मोडत आहे. मी सर्वकाही त्याला समर्पित करत नाही. माझे सर्व सामर्थ्य व्यर्थ आहे जर ते अशा गोष्टीत गुंतले असेल ज्यात तो प्रवेश करू शकत नाही, किंवा स्पर्श करू शकत नाही, किंवा मान्यता देऊ शकत नाही, किंवा जी तो स्वीकारू शकत नाही.

TAM1897 D 282.1मला माहित आहे की हे कठोर आहे, पण हा ख्रिश्चन धर्म आहे. हा ख्रिश्चन धर्म आहे, आणि तुम्ही आणि मी त्यापेक्षा कमी कोणत्याही गोष्टीच्या एक-षोडशमांश भागानेही समाधानी राहू नये. यापेक्षा कमी असलेल्या या जगातील कोणत्याही गोष्टीने आपण क्षणभराच्या सावलीइतका वेळसुद्धा समाधानी राहू नये, म्हणजे: आपण जे काही करतो त्यात देवाचा सहवास असावा, आणि मग त्यात पूर्ण हृदय, पूर्ण आत्मा, पूर्ण मन आणि पूर्ण शक्तीनिशी उतरले पाहिजे. आणि मी तुम्हाला सांगतो, जेव्हा आपण त्या पातळीवर पोहोचू, आपण सर्वजण, जर या घरातील सर्वांनी आत्ताच त्याच्याकडे आत्मसमर्पण केले आणि तिथेच ठाम राहिले, तर या जगात देवाची कोणती शक्ती प्रकट होईल हे आपण कल्पनाही करू शकत नाही.

TAM1897 D 282.2सुरुवातीपासूनच मोठी अडचण ही आहे की माणसांनी त्यांच्या हृदयात देवाला त्याचे योग्य स्थान दिले नाही. देवाने माणसाला त्याप्रमाणेच निर्माण केले होते, परंतु तो इतर सर्व गोष्टींकडे वळला आणि देवाला पूर्णपणे बाहेर काढले. देवाने त्याला त्या अंधकारापासून मुक्त केले, निवड करण्यासाठी स्वातंत्र्य दिले, आणि त्याला बोलावले की तो सर्व हृदयाने, सर्व आत्म्याने, सर्व मनाने आणि सर्व शक्तीने देवावर प्रेम करील का. त्याला पुन्हा देवाला त्याचे स्थान देण्यासाठी निवड करण्याचे स्वातंत्र्य मिळाले; परंतु इतक्या अनेकांनी निवडले की प्रभूने आपले स्थान ठेवू नये, की महाप्रलयाने त्यांना पृथ्वीच्या पृष्ठभागावरून वाहून नेले.

TAM1897 D 282.3मग प्रभूनं पुन्हा एकदा मानववंशाची सुरुवात केली. आणि त्याने प्रत्येकाकडून फक्त एवढंच मागितलं की त्यांनी प्रभू देवावर पूर्ण हृदयाने, पूर्ण आत्म्याने, पूर्ण मनाने आणि पूर्ण शक्तीने प्रेम करावं, आणि आपल्या शेजाऱ्यावर स्वतःसारखं प्रेम करावं. तारवात गेलेल्या आणि त्यातून बाहेर आलेल्या त्या आठ जणांकडूनही त्याने फक्त एवढंच मागितलं होतं. जर पहिल्या माणसाने देवावर आपले सर्व हृदय, सर्व आत्मा, सर्व मन आणि सर्व शक्तीनिशी प्रेम केले असते, तर पाप कधीच प्रवेश करू शकले नसते.

TAM1897 D 282.4त्याने पाप केल्यानंतर, आणि प्रभूने त्याला त्या गुलामगिरीतून मुक्त केल्यावर, जर आदाम आणि त्याच्या सर्व संततींनी देवावर पूर्ण हृदयाने, आत्म्याने, सामर्थ्याने, मनाने आणि बळाने प्रेम केले असते, तर जगाची स्थिती काय असती? — ते देवाच्या आज्ञा पाळत असते, आणि येशूचा विश्वास टिकवून ठेवत असते, आणि पृथ्वीवर नीतिमत्ता पसरली असती, जसे समुद्रावर पाणी पसरलेले असते. शापाच्या बंधनात, पापी देहाच्या बंधनात असलेल्या मनुष्यात ते पूर्ण होणे अशक्य आहे का? देवाला पापी मनुष्याला देहातील पापाच्या सामर्थ्यापासून इतक्या प्रमाणात मुक्त करता येते का की तो सर्व हृदयाने, आत्म्याने, सामर्थ्याने, मनाने आणि बळाने देवावर प्रेम करू शकेल? — होय. जर त्यांनी देवावर विश्वास ठेवला असता, देवाच्या आज्ञा पाळल्या असत्या आणि येशूचा विश्वास टिकवला असता, तर माणसे पापी देहाच्या बंधनात असूनही पापाने पृथ्वीला आजच्यासारखे शापित केले नसते. हेच सत्य आहे, कारण ख्रिश्चन धर्म म्हणजेच हेच आहे. तर मग, तुम्हाला दिसते की प्रभूला आपल्यात जे काही हवे आहे, आदामाने पाप केल्यापासून माणसात त्याला जे काही हवे होते, ते तेच होते आणि तेच आहे, की त्याने देवाच्या आज्ञा आणि येशूचा विश्वास पाळावा. आणि सर्व आज्ञांपैकी पहिली आज्ञा ही आहे, ‘तू आपल्या संपूर्ण अंतःकरणाने, संपूर्ण जिवाने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने तुझा देव प्रभू याच्यावर प्रीती कर.’

TAM1897 D 282.5रोमकरांस १:२१ मध्ये सुरुवातीला “त्यांनी देवाला ओळखले” असे सांगितले आहे. पाहा: माणूस आपल्या आयुष्याच्या सुरुवातीला देवाला ओळखत होता. आदामाला सुरुवातीला देवाची जाणीव होती, परंतु त्याने ती टिकवून ठेवली नाही. जेव्हा आदामाने पाप केले आणि त्याला पुन्हा सुरुवात करावी लागली, तेव्हा त्याने देवाला ओळखले. महाप्रलयानंतर जेव्हा मानवजातीने पुन्हा सुरुवात केली, तेव्हाही सुरुवातीला देवाला ओळखले; म्हणजेच मानवजात नेहमीच देवापासून दूर गेली आहे. जग इतके पापी होते, इतके पापी आहे आणि इतके पापी राहील, कारण ते देवाला ओळखूनही त्याला नाकारते, आणि हे देवाला न ओळखल्यामुळे नाही. त्यामुळे जग अंधकारामुळे दुष्टतेत नाही; तर जग दुष्टतेमुळे अंधकारांत आहे.

TAM1897 D 282.6जगाची सुरुवात प्रकाशाने झाली; आणि अंधार आला तो माणसांच्या निवडीमुळे; “त्यांनी देवाला ओळखले असता त्यांनी त्याचे देव म्हणून गौरव केले नाही किंवा उपकार मानले नाहीत. पण ते स्वतःच्या कल्पनांत विचारहीन झाले आणि त्यांचे निर्बुद्ध मन अंधकारमय झाले. स्वतःला ज्ञानी म्हणता म्हणता ते मूर्ख बनले. आणि अविनाशी देवाच्या गौरवाऐवजी त्यांनी नाशवंत मनुष्य, तसेच पक्षी आणि चतुष्पाद पशू व सरपटणारे प्राणी ह्यांच्या स्वरूपाची प्रतिमा केली.”

TAM1897 D 282.7आता लक्षात घ्या; प्रथम काय? — त्यांनी देवाला ओळखले; पण त्यांनी त्याचा देवासारखा गौरव केला नाही; त्यांनी त्यांच्या अंत:करणात त्याला त्याचे योग्य स्थान दिले नाही. त्यांनी देवाचा गौरव केला नाही, — त्याला माणसांसमोर प्रकट केले नाही, पृथ्वीवर त्याला प्रकट केले नाही; कारण येशू म्हणाले, “मी पृथ्वीवर तुझा गौरव केला आहे,” आणि तो मर्त्यदेहात प्रकट झालेला देव होता. देवाला ओळखणारी ही माणसे देवाला देहात प्रकट होऊ देत नव्हती. ते कृतज्ञ नव्हते. मग ते त्यांच्या कल्पनांमध्ये व्यर्थ झाले; मग त्यांचे मूर्ख हृदय अंधकारमय झाले; मग त्यांच्या अंधकारात त्यांनी स्वतःला शहाणे असल्याचा दावा केला. ते शहाणपण मूर्खपणा होते, आणि मग त्यांनी मूर्ती बनवल्या.

TAM1897 D 282.8अशाप्रकारे तुम्ही पाहता की, मूर्तिपूजेत माणसांच्या डोळ्यांसमोर ठेवलेली मूर्ती ही फक्त मूर्तिपूजेची बाह्य अभिव्यक्ती, तिचे बाह्य प्रतिनिधित्व आहे. मूर्तिपूजा तर आधीच अंत:करणात खोलवर रुजलेली असते आणि ती बाहेर येण्याच्या मार्गावर अनेक टप्पे पार करत आलेली असते. याबद्दल विचार करा. मूर्तिपूजा कुठे सुरू होते? — हृदयात. या प्रवासात मूर्तिपूजा कुठे सुरू होते? — जेव्हा त्यांनी देवाला ओळखले, तेव्हा त्यांनी त्याचा देव म्हणून गौरव केला नाही; तिथूनच सर्व काही सुरू होते. मग देवाचे ज्ञान आणि मूर्तिपूजा यांच्या मध्ये काही मध्यम मार्ग आहे का?

TAM1897 D 283.1आता काळजीपूर्वक विचार करा. त्यांना देवाची ओळख होती, आणि, “सार्वकालिक जीवन हेच आहे की, तू जो एकच, खरा देव त्या तुला … ओळखावे.” देवाची ओळख म्हणजे सार्वकालिक जीवन; हे निश्चित आहे. त्यांना देवाची ओळख होती; देवाच्या ओळखीमध्ये त्यांना सार्वकालिक जीवन होते. ते लिहिलेले आहे. पण ते मूर्तिपूजेत गेले. देवाच्या ज्ञानापासून मूर्तिपूजेत पोहोचण्यासाठी त्यांनी किती पावले उचलली? — फक्त एकच. मग, देवावर संपूर्ण हृदयाने, शक्तीने, बुद्धीने आणि सामर्थ्याने प्रेम करण्यापासून मूर्तिपूजेपर्यंत पोहोचण्यासाठी किती पावले उचलावी लागतात? — फक्त एकच. मग जर मी देवावर माझ्या संपूर्ण हृदयाने, संपूर्ण प्राणाने, संपूर्ण बुद्धीने आणि संपूर्ण सामर्थ्याने प्रेम करत नाही, तर मी काय आहे? — एक मूर्तिपूजक.

TAM1897 D 283.2कदाचित माझ्यासमोर कोणतीही कोरलेली मूर्ती नाही. सुरुवातीला या लोकांकडेही नव्हती. पण त्यांच्या मनात एक प्रतिमा, एक संकल्पना होती, आणि जेव्हा त्यांनी आपली कोरलेली मूर्ती बनवली, तेव्हा ती त्यांच्या मनात आधीपासून असलेल्या गोष्टीचे डोळ्यांसमोर उभे राहण्यासाठी केलेले प्रतिनिधित्व होते. प्रतिमा बनवणार्‍या पहिल्या माणसाच्या मनात ती बनवण्यापूर्वीच तिची संकल्पना होती. प्रतिमा बनवणार्‍या पहिल्या माणसाच्या मनात ती आपला देव असावी, अशी कल्पना होती, आणि लाकूड किंवा दगडापासून प्रतिमा बनवण्यापूर्वीच ती कल्पना त्याच्या मनात होती. मग त्याने डोळ्यांसमोर ठेवलेली दगडाची ती प्रतिमा, हे फक्त एक बाह्य रूप होते, जी त्याने आधीच मनात असलेल्या देवाचे प्रतिनिधित्व करण्यासाठी त्या रूपात बनवली होती. तर त्याने ती कोरलेली मूर्ती बनवण्यापूर्वी त्याचा देव नव्हता का? — होय. तो कुठे होता? — त्याच्या हृदयात.

TAM1897 D 283.3ते त्यांच्या कल्पनांमध्ये व्यर्थ झाले. कोणाच्या कल्पनांमध्ये? — त्यांच्या स्वतःच्या. हा तो माणूस आहे जो काहीतरी कल्पना करत आहे; तो आपल्या कल्पनेची एक प्रतिमा बनवतो आणि ती स्वतःच्या बाहेर डोळ्यांसमोर ठेवतो. कल्पना म्हणजे फक्त मानसिक प्रतिमा तयार करणे. आणि दगडातील प्रतिमा ही हृदयातील कल्पनेचे मूर्त स्वरूप आहे. प्रतिमा प्रथम कुठे तयार झाली? — त्याच्या मनात; त्याच्या स्वतःच्या कल्पनेत, त्याच्या स्वतःच्या विचारात. पण देवापासून विभक्त झाल्यावर तिथे कोण होता? — सैतान आणि तो स्वतःशिवाय इतर कोणीही नव्हते. मग, त्याचे विचार कुठून येऊ शकतात? — फक्त त्याच्या स्वतःकडून आणि सैतानाकडून.

TAM1897 D 283.4तर मग, तुम्हाला स्पष्टपणे दिसते की मूर्तिपूजा हृदयातच असते; बाहेर मूर्ती दिसण्यापूर्वीच तिची संकल्पना, प्रतिमा, आधीच तिथे असते. जरी त्याचा देव सूर्य, चंद्र किंवा नक्षत्रे असले, तरीही ही संकल्पना, त्याची कल्पना, त्याची कल्पनाशक्ती, त्याने ती सूर्य, चंद्र आणि नक्षत्रांमध्ये बाह्य रूपात आणण्यापूर्वीच तिथे असते.

TAM1897 D 283.5मूर्तिपूजेत जे काही दिसते ते फक्त हृदयात असलेल्या गोष्टींचे प्रतिबिंब आहे. आणि आपल्या हृदयात देव असला पाहिजे; आपले संपूर्ण हृदय, संपूर्ण आत्मा, संपूर्ण मन आणि संपूर्ण शक्ती त्याला समर्पित असली पाहिजे, नाहीतर तिथे मूर्तिपूजा असते. यात मधला मार्ग नाही.

TAM1897 D 283.6प्रत्यक्षात, महाप्रलयानंतर, जेव्हा माणसांनी प्रथम खऱ्या देवाला सोडले आणि दूर जाऊन स्वतःचे देव निर्माण केले — त्यांनी या देवांना त्यांच्यासाठी देवाची जागा घेऊ दिली, ज्यातून हे स्पष्ट होते की जेव्हा त्यांना देवाची ओळख झाली तेव्हा त्यांनी त्यालाच आपला एकमेव शासक म्हणून ओळखले. जेव्हा मी देवावर माझ्या संपूर्ण हृदयाने, संपूर्ण आत्म्याने, संपूर्ण मनाने आणि संपूर्ण शक्तीने प्रेम करतो, तेव्हा माझा एकमेव देव कोण असेल? — देव. माझ्यावर अधिकार असलेला एकमेव कोण असेल? — देव. माझ्यावर एकमेव अधिकार कोणाचा असेल? — देवाचा. तो योग्य अधिकार वापरण्यास सक्षम आहे का? — होय. तो माणसाला योग्य मार्गावर ठेवू शकतो का? — होय. जेव्हा एखादा माणूस देवावर आपल्या संपूर्ण हृदयाने, आत्म्याने, मनाने आणि सामर्थ्याने प्रेम करतो, तेव्हा त्याला जगात योग्य मार्गावर राहण्यासाठी इतर कोणत्याही कायद्याची किंवा अधिकाराची गरज नसते. त्याचा राज्यकर्ता कोण आहे? — देव. आणि जेव्हा आपण त्याच्यावर परमप्रेम करतो तेव्हा देव राज्य करू शकतो का? — होय. पण, जेव्हा माणूस देवाला सोडून मूर्तिपूजेत जातो, तेव्हा तो स्वतःवर राज्य करू शकतो का? — नाही.

TAM1897 D 283.7आता महाप्रलयानंतर, जेव्हा ते अजूनही देवाला ओळखत होते, तेव्हा त्यांनी त्याला त्यांचा एकमेव राजा आणि शासक म्हणून मानले. त्यांचा दुसरा कोणताही शासक नव्हता. जेव्हा त्यांनी प्रथमच देवापासून फारकत घेतली आणि त्याच्या जागी इतर देवांना बसवले — माझा अर्थ सुरुवातीला, जेव्हा ते देवापासून दूर गेले आणि देवाच्या जागी इतर देवांना बसवले — तेव्हा त्यांनी त्या इतर देवांना शासकांच्या जागेवर येण्याची परवानगी दिली. त्यांनी जाहीरपणे कबूल केले की हे देव त्यांचे शासक आहेत. त्यांच्याकडे राजे नव्हते; माणसांनी अजून स्वतःला शासक म्हणून घोषित केले नव्हते. माणसांनी असे जाहीर केले की देव राजे आहेत; आणि जे लोक अधिकारात होते ते फक्त देवांचे प्रतिनिधी होते, तर खरे राजे देवच होते.

TAM1897 D 283.8याचा पुरावा तुम्हाला “Empires of the Bible,” पान ५० वर मिळेल. येथे बाबेल देशात सापडलेल्या पहिल्या नोंदी आहेत, जिथे मानववंशाची सुरुवात झाली, आणि जिथे भाषांचा गोंधळ झाला — जिथे मानववंश देवाला विसरला. मी वाचतो:—

TAM1897 D 284.1रिडूचा उपराज्यपाल, निनरिडूचा सेवक व त्याला आनंद देणारा इडाडू याच्या रक्षणासाठी, त्याचा राजा निनरिडू याला समर्पित.

TAM1897 D 284.2येथे शासक इडाडूने आपल्या देवाला लिहिलेल्या शिलालेखात कबूल केले की तो फक्त आपल्या देवाचा उपराज्यपाल आहे. त्याने आपण राजा असल्याचा दावा केला नाही. अशाप्रकारे तुम्ही पाहू शकता की देव या माणसाचा राजा होता. देवाला लोकांचा राजा मानले जात असे, आणि हा माणूस जो सत्तेवर होता, तो फक्त देवाचा उपराज्यपाल किंवा लेफ्टनंट होता.

TAM1897 D 284.3हे दाखवते की देवाविषयी योग्य शासक म्हणून त्यांचे ज्ञान इतके अलीकडील होते की अजूनपर्यंत कोणीही स्वतःला राजा बनवण्याचे धाडस करू शकले नव्हते. तुम्हाला ते दिसते का? काळजीपूर्वक विचार करा. जेव्हा देव एकमेव शासक होता, तेव्हा तो अर्थातच त्यांचा एकमेव राजा होता; पण जेव्हा त्यांनी त्याला नाकारून इतर देवांना स्वीकारले, तेव्हा खऱ्या देवाविषयीचे त्यांचे ज्ञान इतके ताजे होते, त्याचा संबंध त्यांच्या स्मृतीत इतका नव्याने रुजलेला होता की, त्यांनी देवाच्या जागी इतर देवांना बसवून त्यांना राजा म्हणून स्वीकारले — तरीही मनुष्यांमधील कोणत्याही अधिकार्याला राजाची पदवी घेण्याचे धैर्य नव्हते; त्याऐवजी त्याने खरा राजा असलेल्या देवाचा उपराज्यपाल म्हणून ओळखले जाणे पसंत केले. मी हे पुन्हा सांगतो. या पुरुषांच्या मनात एकमेव राजा म्हणून खऱ्या देवाची जाणीव इतकी ताजी होती की अजूनपर्यंत कोणीही राजा ही पदवी घेण्याचे धाडस करू शकले नव्हते. एकमेव राजा आणि शासक म्हणून देवाची आठवण त्यांच्या मनात इतकी स्पष्ट होती की कोणत्याही माणसाने राजा ही पदवी घेणे म्हणजे देवाला सिंहासनावरून उतरवण्याचा प्रयत्न करण्यासारखे वाटत होते.

TAM1897 D 284.4मी त्याच भूमीतील, त्याच काळातील आणखी एक शिलालेख वाचणार आहे:—

TAM1897 D 284.8येथे एक माणूस आहे ज्याने आपल्या देवाच्या सन्मानार्थ एक घर बांधले. हा माणूस म्हणतो की तो या देवाचा उपराज्यपाल आहे, जो राजा आहे. हा माणूस गुडिया राजा असल्याचा दावा करत नाही. तो अधिकारपदावर आहे, परंतु तो राजा असल्याचा दावा करत नाही. राजा कोण आहे? — त्याचा देव. हे पुन्हा दाखवते की खऱ्या देवाची एकमेव राजा म्हणूनची जाणीव त्यांच्या मनात इतकी अलीकडील होती की ते देवापासून आणि देवाला एकमेव राजा व शासक मानण्याच्या कल्पनेपासून इतके दूर गेलेले नव्हते की त्यांनी देवाच्या राजत्वाच्या कल्पनेला बाजूला ठेवून एखाद्या माणसाला राजाचा किताब देण्यास तयार व्हावे.

TAM1897 D 284.9ए. एफ. बॅलेन्जर. — मग, अधिकाराच्या पदावर असलेल्या त्या माणसाने स्वतःला आपल्या देवाचा उपराज्यपाल असल्याचा दावा केला, राजा म्हणून नव्हे?

TAM1897 D 284.10होय. अजून राजे नव्हते. आम्ही माणसाबद्दल राजा म्हणून बोलत नाही. माणसांमध्ये अजून राजे नव्हते. अधिकारपदावर माणसे होती. एक माणूस इतरांवर राज्य करत होता. त्याच्याकडे सत्ता होती, परंतु त्याने स्वतःला राजा असे म्हटले नाही. तो राजा म्हणून ओळखला जात नव्हता, आणि त्याने अजून स्वतःला राजा ही पदवी घेण्यास परवानगी दिली नव्हती. का? — कारण खरा देव हाच एकमेव अधिकारसंपन्न राजा आहे या कल्पनेपासून तो अजून इतका दूर गेला नव्हता की कोणतीही देवता राजा असण्याची कल्पना पूर्णपणे बाजूला सारून स्वतःला राजा म्हणून घोषित करण्याइतके धाडस, इतके दुष्ट धैर्य त्याच्यात आले असते.

TAM1897 D 284.11ह्या त्या भूमीत सापडलेल्या सर्वात प्राचीन नोंदी आहेत. तुम्ही पाहू शकता की त्या अगदी सुरुवातीच्या काळातील आहेत. त्या नोंदी त्या काळातील आहेत जेव्हा माणसांनी राजा ही पदवी घेतलेली नव्हती, आणि तेव्हा त्यांना खरा देव राजा आहे अशी कल्पना होती.

TAM1897 D 284.12पण इथे त्यापेक्षा थोडासा जुना एक अभिलेख आहे, जो बाबेलच्या मनोऱ्यावरील भाषांच्या गोंधळाबद्दल सांगतो. “Empires of the Bible” च्या चौथ्या पानावर तुम्हाला भाषा गोंधळाविषयी बायबलमधील वर्णन वाचायला मिळेल. हे त्या लोकांनी लिहिलेले वर्णन आहे ज्यांच्यामध्ये हा भाषा गोंधळ घडला होता. बायबलमध्ये तुम्हाला याबद्दल प्रभूचा अभिलेख मिळतो. बाबेलच्या अवशेषांमध्ये पुरलेल्या आणि सापडलेल्या विटांवरील या शिलालेखात तुम्हाला त्यांचा अहवाल मिळतो. तुम्ही ते बायबलमधील उत्पत्तीच्या अकराव्या अध्यायातील वर्णनाशी तुलना करू शकता, आणि तुम्हाला दोन्ही गोष्टी अगदी सारख्याच दिसतील. त्यांनी याबद्दल जे म्हटले ते पुढीलप्रमाणे आहे:—

TAM1897 D 284.14हे सर्वात प्राचीन वर्णनांपैकी एक आहे. इतर त्यानंतर येतात. परंतु हे इतर दाखवतात की एक काळ होता जेव्हा माणसांमध्ये अजून राजा नव्हता; अधिकार असलेला माणूस राजाची पदवी स्वीकारत नसे; त्याचा देव त्याचा राजा होता; आणि खऱ्या देवाला राजा मानण्याची कल्पना इतकी अलीकडील होती की तो स्वतःला राजा म्हणण्यास धैर्य दाखवू शकत नव्हता. अद्याप खऱ्या देवाच्या कल्पनेच्या समोर हे खूपच अधिक अधिकार हडपण्यासारखे होते.

TAM1897 D 285.1हे निम्रोदपूर्वीचे होते. देवाला राजा मानण्याच्या संकल्पनेच्या समोर राजा पदवी स्वीकारण्याचे धाडस करणारा पहिला माणूस निम्रोद होता. म्हणून मी “Empires of the Bible” या पुस्तकाच्या पन्नासाव्या पानावर वाचतो:—

TAM1897 D 285.2निम्रोद हा धाडसी माणूस होता. त्याचे नाव बंडखोरी, उद्धट तिरस्कार यांचे प्रतीक आहे आणि गेसेनियस यांच्या मते ते अत्यंत अधर्मी बंडखोर या शब्दासमानार्थक आहे. आणि “तो पृथ्वीवर सामर्थ्यशाली होऊ लागला.” किंवा, दुसऱ्या अनुवादात सांगितले आहे की, तो “पृथ्वीवरचा पहिला सामर्थ्यशाली होता.”

TAM1897 D 285.3निम्रोद हा पहिला माणूस होता ज्याने स्वतःसाठी राजाची पदवी स्वीकारली; राजेशाही अधिकार गाजवणारा आणि खुलेपणे राजाची पदवी धारण करणारा पहिला. आणि त्याचे नाव त्या लोकांमध्ये त्या पदवीचा नेमका अर्थ दर्शवते ज्यांच्यावर त्याने राज्य केले.

TAM1897 D 285.4आता, हे माझं विधान नाही, तर या विषयावरील एका अधिकृत तज्ज्ञाचं विधान असं आहे:—

TAM1897 D 285.5निम्रोदच्या राज्याच्या स्थापनेनंतर, संपूर्ण प्राचीन जग एका नवीन ऐतिहासिक टप्प्यात प्रवेशले. त्या योद्ध्याला राजेशाही मुकुट घालणारा पहिला माणूस मानणारी आशियाई परंपरा, कपड्याच्या नवीन अलंकाराचा स्वीकार किंवा एखाद्या प्रांताच्या विजयापेक्षा अधिक महत्त्वाच्या घटनेकडे इशारा करते. त्याच्या राज्याने जगासमोर राज्यकर्ता आणि राज्य केलेल्या लोकांमधील नातेसंबंधांची एक नवीन प्रणाली मांडली. पूर्वीच्या शासकांचे अधिकार नात्याच्या भावनेवर अवलंबून होते, आणि प्रमुखाचे वर्चस्व पालकत्वाच्या नियंत्रणाचे प्रतीक होते. निम्रोद, उलट, प्रदेशाचा आणि त्या प्रदेशातील रहिवाशांचा सार्वभौम शासक होता, वैयक्तिक नात्यांपासून स्वतंत्रपणे. यापर्यंत जमाती होत्या — विस्तारित कुटुंबे — समाज; आता एक राष्ट्र, एक राजकीय समुदाय — राज्य अस्तित्वात आले. यापुढे जगाचा राजकीय इतिहास आणि सामाजिक इतिहास वेगवेगळे आहेत, कदाचित परस्परांपासून दूर जाणारेही. — Empires of the Bible, पृ. ५१.

TAM1897 D 285.6मग राज्याचा उगम काय होता?