Ix-Xjenza tas-Salvazzjoni. – Nru. 1
TAM1897 D 46.2Serma mogħtija nhar il-Ġimgħa filgħaxija, 12 ta’ Frar, 1897 Stampata fil-Bulletins Ġenerali tal-Konferenza ta’ nhar il-16 ta’ Frar 1897, Vol. 1, Nru. 3, paġni 46-47 u ta’ nhar il-17 ta’ Frar 1897, Vol. 1, Nru. 4, paġni 49-53.
TAM1897 D 46.3KULĦADD jaf li din hija epoka tassew xjentifika, tal-anqas fl-isem, fil-professjoni, u fl-aspirazzjoni. Alla jrid li n-nies tiegħu dejjem ikunu aġġornati mal-epoka. Aktar minn hekk: hu jrid li n-nies tiegħu dejjem ikunu quddiem l-epoka. B’mod partikolari hu jrid li n-nies tiegħu dejjem ikunu riformaturi, u biex persuna tkun riformatur, trid tkun quddiem l-epoka. Allura, peress li din hija epoka partikolarment xjentifika, kemm fil-professjoni kif ukoll mod ieħor, il-kawża ta’ Alla, in-nies tiegħu, iridu jkunu xjentifiċi biex jilħqu t-talbiet taż-żmien. Dik hi l-istqarrija tal-proposta li nistednukom issa filgħaxija biex tistudjawha. Il-Mulej irid li int u jien naċċettaw dik il-proposta, nistudjawha, u nibnu fuqu, sakemm tiġi dimostrata fina quddiem id-dinja li dik il-proposta hi xjentifikament korretta. Jekk int u jien, jekk dawk kollha li jipprofessaw l-isem ta’ Kristu jagħmlu hekk, allura dik il-ħaġa ssir mill-Mulej. Id-dinja se taraha, u d-dinja se taraha kemm jekk int u jien ikollna sehem fiha jew le. Għax jekk int u jien ma jkollniex sehem fiha, dawk li jippermettu lill-Mulej jagħmel dik id-dimostrazzjoni permezz tagħhom se jkollhom sehem fiha; u jekk int u jien ma nippermettux lill-Mulej jagħmel dan, aħna nitilfuh.
TAM1897 D 46.4Imma int tgħid, is-Salvazzjoni hija xogħol tal-poplu ta’ Alla. Is-Salvazzjoni hija l-unika kawża tal-Mulej. Dan hu dak li kienu qed jgħidu dawn il-ħuti l-oħra. Dan hu dak li kellna fil-lezzjoni din wara nofsinhar, u dak li kellna f’kull lezzjoni fl-Ittra lill-Ebrej. Hija l-lezzjoni li kellna f’postijiet oħra fis-Skrittura. U s-Skrittura tgħid li m’għandniex nafu xejn ħlief lil Ġesù Kristu u lilu msaleb. Int tgħid hekk; iva, u jien ngħid hekk. Ngħid li x-xogħol tal-poplu ta’ Alla — kollox li hu l-kawża ta’ Alla fid-dinja — huwa x-xogħol tas-salvazzjoni. U dan jaqbel eżattament ma’ dak li diġà stqarrna. Għalhekk is-salvazzjoni hija xjenza.
TAM1897 D 46.5Aktar minn hekk: is-salvazzjoni mhix sempliċiment xjenza, mhix sempliċiment xjenza waħda; hija l-ogħla, iċ-ċavetta, iċ-ċentru ta’ kull xjenza. Hija l-iktar xjentifika minn kull ħaġa li bihom jittrattaw il-moħħijiet tal-bnedmin f’din id-dinja. Sabiex meta n-nies ta’ Alla jieħdu s-salvazzjoni ta’ Alla kif inhi f’Alla; meta l-kawża tiegħu tas-salvazzjoni fid-dinja tkun stabbilita bħala rappreżentazzjoni vera tal-ideat tiegħu dwar is-salvazzjoni, allura se tiġi żvelata lid-dinja x-xjenza li tinsab ‘il fuq minn kull xjenza oħra. Imbagħad in-nies ta’ Alla jistgħu joqogħdu quddiem ir-rejiet stess tax-xjenza, u ma jkollhomx għajb, f’era xjentifika.
TAM1897 D 47.1Issa, jien impenjat bis-sħiħ f’dik il-verità. U nixtieqkom taraw kemm hi veru kompletament. Intom u jien aħna impenjati fis-salvazzjoni ta’ Alla. U nixtieqkom taraw mill-Bibbja — il-ktieb ta’ kull verità — li s-salvazzjoni hija xjenza. Imbagħad intom, miegħi, se tkun impenjati f’dik il-verità.
TAM1897 D 47.2L-ewwel, allura, irridkom taħsbu b’mod sobriu, u taraw intom stess mhux biss li s-salvazzjoni hija xjenza; iżda wkoll li hija l-ogħla minn kull xjenza.
TAM1897 D 47.3Il-kelma “xjenza” tfisser, b’mod letterali, għarfien. Ix-xjenza tal-botanika hija l-għarfien tal-botanika. Ix-xjenza tal-astronomija hija l-għarfien tal-astronomija. Għalhekk xjentist wieħed iddefinixxa x-xjenza bħala “il-prodott tal-ħsieb.” Kull l-għarfien — ix-xjenza — li għandu d-dinja dwar l-astronomija, huwa l-prodott tal-ħsieb tad-dinja dwar is-suġġett tal-astronomija.
TAM1897 D 47.4Issa s-salvazzjoni hija l-għarfien ta’ Alla: “Din hi l-ħajja ta’ dejjem, li jkunu jafuk int l-uniku Alla veru, u lil Ġesù Kristu li inti bgħatt.” Għalhekk hija xjenza. Iżda dan l-għarfien mhux il-prodott tal-ħsieb tal-bniedem: huwa l-prodott tal-ħsieb ta’ Alla. Għax “għajn qatt ma rat, u widna qatt ma semgħet, u lanqas daħlu fil-qalb tal-bniedem, l-affarijiet li Alla ipprepara għal dawk li jħobbuh. Imma Alla żvelahom lilna permezz tal-Ispirtu tiegħu; għax l-Ispirtu jfittex kollox, anki l-affarijiet l-aktar profondi ta’ Alla.” Għalhekk is-salvazzjoni, billi hija l-prodott tal-ħsieb ta’ Alla, mhix biss xjenza, iżda hija l-ogħla fost ix-xjenzi kollha.
TAM1897 D 47.5Erġa’: Dak li huwa rikonoxxut mid-dinja bħala xjenza — ix-xjenzi naturali — huwa l-prodott tal-ħsieb tal-bniedem. Huwa bil-moħħ li l-bniedem jaħseb. Huwa bil-moħħ, allura, li l-bniedem jimmaniġġja dawn ix-xjenzi kollha. Imma s-salvazzjoni titratta mal-moħħ innifsu. Liema, allura, huwa l-ogħla? Liema huwa l-ogħla — dak li jitratta ma’ kull ħaġa oħra, jew dak li jitratta ma’ dak li jitratta ma’ kull ħaġa oħra? — Żgur li l-aħħar waħda. Allura, peress li bil-moħħ il-bniedem jimmaniġġja l-oħrajn kollha xjenzi, u s-salvazzjoni timxi mal-moħħ innifsu, huwa ċar ħafna, mhux biss li s-salvazzjoni hija xjenza daqs kwalunkwe xjenza oħra, iżda wkoll li hija xjenza ogħla mill-oħrajn kollha. Hija l-ogħla xjenza li tista’ tkun magħrufa mill-moħħ tal-bniedem.
TAM1897 D 47.6U mill-ġdid: is-Salvazzjoni tittratta mal-moħħ. Imma min hu dak li fis-salvazzjoni u permezz tas-salvazzjoni jittratta mal-moħħ? — Huwa Alla nnifsu. Allura, peress li huwa Alla nnifsu li jaħdem u jgħarraf din ix-xjenza; u peress li din ix-xjenza hija l-prodott tal-ħsieb ta’ Alla; jirriżulta li x-xjenza tas-salvazzjoni hija l-ogħla, l-iktar profonda, l-iktar wiesgħa xjenza magħrufa, mhux biss għall-moħħ tal-bniedem, iżda għall-univers kollu.
TAM1897 D 47.7Ejjew naqraw ftit versetti mill-Iskrittura. “La tixbhu lil din id-dinja; imma tinbidlu billi tiġi rinnovata moħħkom.” Rumani 12:2. “Allura, bil-moħħ, jien nservi l-liġi ta’ Alla.” Rumani 7:25. “Aħna nafu li l-Iben ta’ Alla ġie, u tana moħħ.” “Għandna l-moħħ ta’ Kristu.” L-unika triq li l-Mulej jista’ jilħaqna hi permezz tal-moħħ. Hu jittratta magħna biss permezz tal-moħħ. Hu jmexxina biss permezz tal-moħħ tagħna. Ara: “Bil-moħħ nservi jien stess il-liġi ta’ Alla, imma bil-laħam il-liġi tad-dnub.” U l-ewwel mill-kmandamenti kollha hu dan: “Isma’, Iżrael; Il-Mulej Alla tagħna hu Mulej wieħed: u tħobb lill-Mulej Alla tiegħek bil-qalb kollha tiegħek, u bir-ruħ kollha tiegħek, u bil-moħħ kollok.” “Il-moħħ karnali hu għedewwa ma’ Alla: għax mhuwiex suġġett għall-liġi ta’ Alla, u tassew ma jistax ikun.” Il-moħħ karnali li ma jistax ikun suġġett għall-liġi ta’ Alla — ma jistax ikun — għandu jinbidel, għandu jinbidel għal moħħ ieħor li dejjem iservi l-liġi ta’ Alla. Dik il-bidla tal-moħħ hi s-salvazzjoni. Dik ir-rinnovazzjoni tal-moħħ hija xogħol ta’ Alla fis-salvazzjoni tiegħu, u ma tistax issir minn ħaddieħor. Għalhekk hija l-ogħla minn kull xjenza — l-ogħla li hija magħrufa lill-moħħ tal-bniedem, l-ogħla li hija magħrufa fl-univers.
TAM1897 D 47.8Ma tibdiex tara għaliex hu li t-Testimonji jitkellmu dwar “ix-xjenza tas-salvazzjoni”?
TAM1897 D 49.1Issa nixtieqkom taraw li oħrajn jaħsbu hekk ukoll. Nixtieqkom taraw li jien mhux waħdi f’dan. Nixtieqkom taraw li għal din il-pożizzjoni għandna awtorità — awtorità xjentifika — jiġifieri, l-awtorità ta’ persuni li jifhmu x-xjenza.
TAM1897 D 49.2Jekk stajt inġiblek illejla prova li dawk li jifhmu l-aħjar minn kulħadd f’din id-dinja x-xjenzi l-oħra kollha, jixhdu li huma aktar interessati f’din ix-xjenza milli f’kull xjenza oħra flimkien, li jaraw fiha aktar affarijiet xierqa għall-kunsiderazzjoni tagħhom milli f’kull xjenza oħra flimkien, ma tgħidx allura li jien sikur nitkellem kif nitkellem — minn perspettiva xjentifika? Ukoll, għandi eżatt kumpanija bħal din — kumpanija li tifhem f’kull xjenza oħra, u għandi l-evidenza mressqa b’mod onest li huma aktar interessati f’din milli f’kull l-oħrajn flimkien.
TAM1897 D 49.3Fil-1 Pietru 1:10-12, l-appostlu qed jitkellem dwar is-salvazzjoni, u hemm naqra dan li ġej:—
TAM1897 D 49.4Dwar is-salvazzjoni li dwarha l-profeti staqsew u fittxew b’ħerqa, dawk li profetizzaw dwar il-grazzja li kellha tiġi għalikom; u kienu jfittxu x’inhu, jew f’liema żmien, l-Ispirtu ta’ Kristu li kien fihom kien qed jindika, meta kien jixhed minn qabel it-tbatijiet ta’ Kristu u l-glorja li kellha tiġi wara. Li ġie rivelat lilhom, li mhux għalihom infushom, imma għalina, servaw dawk l-affarijiet li issa qed jiġu rrakkontati lilkom minn dawk li ħabbru l-Evanġelju lilkom bl-Ispirtu s-Santu mibgħut mis-sema; affarijiet li l-ANĠLI JIXXEWQU JARAW.
TAM1897 D 49.5Liema affarijiet jixtiequ l-anġli jħarsu fihom? — Is-salvazzjoni ta’ Alla meta tkun imħabbra bil-Ispirtu s-Santu mibgħut mis-sema. Il-kelma Griega għal “jixtiequ” hawnhekk tfisser “li tpoġġi qalbek fuq.” U l-kelma Griega għal “jħarsu fihom” tfisser, “li titbaxxa lejn xi ħaġa biex tħares lejha; li tħares b’rasek imbaxxija ’l quddiem; li tħares ġewwa b’ġisem mgħawweġ; li tħares bir-reqqa ġewwa, li tinvestiga b’kurżità — ta’ min jixtieq isir jaf xi ħaġa.” Dan hu l-atteġġjament tal-anġli lejn is-suġġett tas-salvazzjoni.
TAM1897 D 49.6Issa, jifhmu l-anġli xjenzi oħra — bijoloġija, ġeoloġija, iktioloġija, astronomija — ix-xjenzi l-oħra kollha? Int taf li iva. Kulħadd jaf li l-anġli jifhmu b’mod sħiħ ix-xjenzi l-oħra kollha. Kulħadd jaf li huwa perfettament sikur li ngħidu li l-anġli kollha jifhmu x-xjenzi l-oħra kollha b’mod infinitament aktar sħiħ milli kwalunkwe bniedem jifhem, jew qatt fehem, kwalunkwe xjenza waħda. Imma l-anġli huma aktar interessati fis-suġġett tas-salvazzjoni milli f’kull xjenza oħra. Dawk li jafu l-iktar minn kulħadd, huma l-iktar interessati f’dan is-suġġett wieħed. O, tajjeb, intom qbiltu miegħi ftit ilu li kieku stajt nikkwota awtorità bħal dik, intom tgħidu li konna sikuri nieħdu din il-pożizzjoni. Ejjew mbagħad, aħna sikuri. Aħna fl-aħjar kumpanija — iva, l-aħjar kumpanija xjentifika. Hemm awtorità li hija konklużiva fuq is-suġġett, awtorità xjentifika.
TAM1897 D 49.7Issa, ma qed nagħmel l-ebda logħba bil-kelma ‘xjenza’ din il-lejla. Qed nuża l-kliem “xjenza” u “xjentifiku” fir-riferiment għas-salvazzjoni bħala kliem assolutament veru. Is-salvazzjoni ta’ Alla hija tassew ħaġa xjentifika, mhux imsejħa hekk b’mod falz, iżda verament, supremament xjentifika. Allura, assolutament ma tieħux l-idea li qed nagħmel logħba bil-kliem “xjenza” jew “xjentifiku.” Qed nużah b’mod veru, għax hu korrett f’dan il-kuntest.
TAM1897 D 49.8Imma dan mhux kollox: mhux biss l-anġli jixtiequ jħarsu f’dan, bħal dawk li jixtiequ jsiru familjari ma’ xi ħaġa; iżda tassew isiru familjari ma’ xi ħaġa. Huma jitgħallmu billi jħarsu f’dan u jistudjawh. Mur fl-Efesin 3:8-11, u tara din l-idea espressa:—
TAM1897 D 50.1Lili, li jien inqas mill-inqas fost il-qaddisin kollha, din il-grazzja ngħatatli, biex inħabbar fost il-Ġentili l-ġidijiet bla tmiem ta’ Kristu; u biex nagħmel lil kulħadd [Nħalli barra l-kelma ‘nies’, għax hija miżjuda] jara x’inhi s-sħubija tal-misteru, li mill-bidu tad-dinja kien moħbi f’Alla, li ħoloq kollox permezz ta’ Ġesù Kristu: biex [Ara, issa, jien għandi nippriedka l-ġidijiet bla tfittxija ta’ Kristu biex nagħmel lil kulħadd jara x’inhi l-komunità tal-misteru li kien moħbi f’Alla, u dan hu għall-għan, għall-iskop] li issa lill-prinċipatijiet u l-poteri fis-smewwiet ikun magħruf permezz tal-knisja l-għerf varjat ta’ Alla, skont il-pjan etern li hu pprepara f’Kristu Ġesù Sidna.
TAM1897 D 50.2X’inhu l-għan li l-bnedmin jaraw dan? — Sabiex lill-prinċipatijiet u l-poteri “f’postijiet tas-smewwiet” (“fis-sema” kif jagħtu traduzzjonijiet oħra; u dan hu korrett) tkun magħrufa l-għerf varjat ta’ Alla. L-anġli, il-prinċipatijiet, u l-poteri, jixtiequ b’ħerqa jħarsu f’dan l-Evanġelju tas-salvazzjoni meta jkun imħabbar bil-Ispirtu s-Santu mibgħut mis-sema. Huma tassew iħarsu u jistudjaw. U hekk kif jistudjaw, jitgħallmu rivelazzjonijiet ġodda tal-għerf ta’ Alla — l-għerf varjat ta’ Alla — skont il-għan etern tiegħu li ppropona f’Kristu Ġesù Sidna. Taf minn skripturi oħra li dan il-misteru ta’ Alla, dan il-għan etern, huwa miftuħ fl-Evanġelju. Int taf li l-prinċipatijiet u l-poteri fis-sema mhumiex eterni b’mod wieħed — mhumiex minn dejjem għal dejjem. Huma minn punt partikolari sal-eternità, bħalek u bħalija. Gabrijel hu għall-eternità biss mill-punt fejn ġie maħluq. Hu mhux minn dejjem għal dejjem.
TAM1897 D 50.3Imma Alla hu minn dejjem għal dejjem. Issa, minn dejjem għal dejjem kien, u għadu, hemm skop — l-iskop etern tiegħu li hu maħsub fi Kristu Ġesù Sidna. Kemm se jieħu lill-anġli biex jaslu fil-fond, biex jispiċċaw l-istudju, ta’ dak l-iskop etern? — Għal dejjem. Dan hu biżżejjed ċar. Imbagħad, hekk kif dak il-għan jiġi rivelat fl-Evanġelju, u jsir magħruf permezz tal-misteru ta’ Alla, li hu, “Kristu fik, it-tama tal-glorja,” huwa biżżejjed ċar li l-anġli qed jistudjawh. U hekk kif jħarsu lejh, jaraw irrivelata fih il-għerf varjat ta’ Alla, skont il-għan etern tiegħu. Jixtiequ jħarsu lejh. Jagħmlu hekk, u b’hekk jitgħallmu.
TAM1897 D 50.4Ukoll, allura, hekk kif jifhmu x-xjenzi l-oħra kollha aktar minn kull bniedem li jifhem waħda minnhom, meta jkunu aktar interessati f’dan milli fl-oħrajn kollha, u jitgħallmu minnu; mhuwiex dan fatt li fuqu inti u jien nistgħu nistrieħu b’mod sigur? Imbagħad, mhuwiex dan ukoll suġġett aktar xieraq għall-ħsibijiet tagħna, għall-ogħla ħsibijiet tagħna, mill-oħrajn kollha flimkien? U ma nistgħux niffokaw qalbna fuq dan, u nagħtu ruħna kollha għalih mingħajr ma nkunu mhux xjentifiċi? O, nistgħu, nistgħu! Ejja nagħmluh.
TAM1897 D 50.5Issa, ma tifhmunix ħażin. Ma qed nagħmel attakk fuq xjenzi oħra. Ma qed ngħidx li l-bqija tax-xjenzi għandhom jiġu injorati, u meqjusa bħala illużjonijiet, u mhux jistħoqqilhom l-ebda attenzjoni. Le; qed ngħid li dan hu akbar minnhom kollha; u li kull ma nistudjaw fihom għandu jiġi studjat taħt is-supremazija ta’ dan li hu akbar minnhom. Qed ngħid biss li l-oħrajn kollha għandhom jieħdu post sekondarju, għall-inqas, għal dan wieħed, jekk irridu nkunu xjentifiċi.
TAM1897 D 50.6Aħseb f’dan! Ħu l-moħħ naturali tagħna li bih nimxu ma’ xjenzi oħra. Jien, jew kwalunkwe raġel, inkun xjentifiku b’mod strett jekk inpoġġi l-aħjar u l-ogħla ħsibijiet tiegħi fuq xjenza, meta jkollu l-ogħla awtorità possibbli li teżisti waħda ogħla f’idejh? Dan ikun xjentifiku? — Le. Ukoll, allura, naraw sa issa li din hija xjenza; li hija l-ogħla xjenza. Allura kull bniedem li ma jpoġġix l-ogħla ħsibijiet tiegħu, l-aħjar ħsibijiet tiegħu, u l-qawwiet kollha tiegħu, fuq din ix-xjenza l-ewwel u qabel kollox, u ma jħallihiex tmexxi x-xjenzi l-oħra kollha, fil-mod kif inhuma l-affarijiet, mhuwiex xjentifiku.
TAM1897 D 50.7U lanqas hu għaqli. Għax x’inhi din ix-xjenza? — Is-salvazzjoni. Tajjeb ħafna. U hi l-ħajja ta’ dejjem. Immaġina li npoġġi ħajti kollha, il-qawwiet kollha tiegħi, fuq xjenzi oħra, billi ninjoraha din, jew naħseb li hija inferjuri, nista’ niksibha? — Le. Kemm żmien ikolli allura, biex nistudja x-xjenzi l-oħra? — Fil-massimu ftit snin biss. Imbagħad ix-xogħol tiegħi fuq dawn ix-xjenzi jkun lest għal dejjem, u qatt ma jkolli ċans nistudjahom aktar.
TAM1897 D 50.8Imma jekk nieħu dan l-ewwel minn kollox, u nħalli lill-oħrajn jieħdu post inqas nobbli sakemm insigura dan, allura jkolli ċans nistudja lill-oħrajn? — Iva. Għal kemm? — Għal dejjem. Ah, mhux dik it-triq għaqli, mela? Mhux dik l-unika triq għaqli? U mhux dik l-unika triq xjentifika u sensibbli? — Żgur li hekk hu. Ejja, mela, inkunu xjentifiċi, strettament hekk, supremament hekk.
TAM1897 D 50.9Issa ejja nħarsu ftit ‘il quddiem. F’dik l-ewwel passagg li rajna dwar l-anġli, bdiet bil-profeti, hekk: “Dwar is-salvazzjoni li l-profeti staqsew u fittxew bi diliġenza, li profetizzaw dwar il-grazzja li kellha tiġi għalikom,” meta xhdu minn qabel dwar it-tbatijiet ta’ Kristu u l-glorja li kellha ssegwi.
TAM1897 D 51.1Issa, permezz tal-profeti ġiet esposta bil-miktub, kif għandna hawnhekk, din ix-xjenza tas-salvazzjoni, dan il-prodott tal-ħsieb ta’ Alla dwar is-suġġett tas-salvazzjoni. Dan il-ktieb tax-xjenza, din ix-xjenza tas-salvazzjoni, ġie permezz tal-profeti. Kienu jafu xi ħaġa dwar ix-xjenzi l-oħra? — Iva.
TAM1897 D 51.2Nistgħu nsibu dan f’numru ta’ postijiet — aktar milli jkollna ħin ninnotaw illejla. Imma se nħarsu lejn żewġ jew tliet punti, biex nistgħu naraw il-fatt li kellhom għarfien dwar dawn.
TAM1897 D 51.3Fil-kapitlu ħmistax tal-ewwel ittra lill-Korintin hemm stqarrija xjentifika li saret madwar elf u seba’ mitt sena qabel ma ġiet skoperta mix-xjenza. Kienet hemm għal dawn l-etajiet kollha, iżda x-xjenzati fil-qasam tagħhom ma kinux jafu biha permezz tal-proċess tal-ħsieb tagħhom. Hija l-istqarrija ta’ verità fl-astronomija. Kull min emmen dik id-dikjarazzjoni fil-Bibbja kien jafha minn dejjem, ovvjament, anki jekk qatt ma sema’ l-kelma astronomija; imma x-xjenza tal-bniedem ma kinitx tafha, u skopriha biss wara daqshekk żmien twil.
TAM1897 D 51.4Ħsieb ieħor: Meta dak il-kittieb tal-Bibbja għamel dik id-dikjarazzjoni xjentifika li elf u seba’ mitt sena wara xjentisti sabu li kienet korretta xjentifikament, ma kinitx dik id-dikjarazzjoni xjentifika verament valida matul iż-żmien kollu daqs kemm kienet wara li ġiet skoperta? — Żgur. Allura ma kinitx hekk meta l-kittieb kitebha? — Żgur. Il-passaġġ hu 1 Korintin 15:41:—
TAM1897 D 51.5Hemm glorja waħda tax-xemx, u glorja oħra tal-qamar, u glorja oħra tal-istilel: għax stilel jiddifferixxu minn stilel oħra fil-glorja.
TAM1897 D 51.6Dan ma kienx magħruf mija sena ilu, għax madwar dak iż-żmien raġel li kien iqis ruħu astronomu ta’ ċerta importanza, u kien meqjus hekk fost il-kollegi tiegħu, ikkritika dik id-dikjarazzjoni bħala żbaljata, u bħala prova tal-injoranza tal-kittieba tal-Bibbja; għax hu (jiġifieri, il-kittieb tal-Bibbja) kien jaħseb li stilla waħda tiddistingwi ruħha minn stilla oħra fil-glorja, fid-dawl, minflok fid-distanza. Dik hi d-dikjarazzjoni ta’ dan il-kritiku dwarha. L-idea tiegħu kienet, u kien qed jitkellem f’isem ix-xjenza tal-astronomija, li l-unika raġuni għaliex stilla waħda tidher għalina iktar ċara u sabiħa minn oħra hi li tkun eqreb lejna minn oħra, u b’hekk nirċievu iktar mid-dawl tagħha. Imma llum, f’kull qasam tax-xjenza, hu magħruf li hu veru li hemm daqshekk differenza bejn l-istilel, fil-kobor, fis-sbuħija u fil-kuluri tagħhom, daqs kemm hemm fil-fjuri fuq l-art. Allura, kieku nistgħu naraw il-fjuri kollha fid-dinja ppreżentati quddiemna f’għalqa kbira, bil-glorja kollha tagħhom u l-varjetà ta’ kuluri, u mbagħad naraw l-istilel tas-sema b’mod ċar daqs kemm naraw dawn, naraw waħda daqshekk varjata u sabiħa bħall-oħra. Dan issa hu magħruf, imma ma kienx magħruf meta dik il-passaġġ kienet miktuba lill-Korintin.
TAM1897 D 51.7Issa, nistaqsi, ma kinitx dik stqarrija xjentifika, ma kinitx stqarrija ta’ verità xjentifika, fil-jum li Pawlu kitebha u bagħatha lil Korint, daqs kemm hi ċerta issa? Id-diskoperta tax-xjenza li kienet il-verità ma għamilithiex il-verità, u lanqas ma żiedet partiċella waħda mal-piż tagħha bħala verità. Id-diskoperta tagħhom sempliċement wriet li kienu sabu xi ħaġa li kienet vera, iżda li ma kinux jafu biha qabel, għax ma kinux jemmnux fil-Bibbja. Kieku kienu qraw biss dik il-ħaġa fil-Bibbja, u emmnuh u aċċettawh, dak il-punt tax-xjenza kienu jkunu jafuh ħafna qabel ma xjentist wieħed jew ieħor skoprih.
TAM1897 D 51.8Hemm xjenza oħra: Sir Isaac Newton darba kien qiegħed bilqiegħda taħt siġra tat-tuffieħ. Tuffieħa waqgħet minn fergħa ħdejh. Kemm-il darba qabel waqgħu tuffieħiet mis-siġar. Kien diġà ra tuffieħiet jaqgħu mis-siġar qabel. Imma dik il-ġurnata kien f’moħħu meditattiv, u beda jaħseb. Għaliex waqa’ dik it-tuffieħa? Għandu jkun għax l-art kellha xi influwenza fuqha biex tiġbedha lejha. L-art, billi hija akbar mit-tuffieħa, kienet se tiġbedha lejha meta tneħħiet mis-siġra. Hu qal, Jekk nieħu dik it-tuffieħa, u narmiha kemm nista’ ‘l fuq, terġa’ taqa’ lura l-art. Allura jekk kienet l-influwenza tad-dinja li ġibitu din id-distanza żgħira, meta narmiha kemm nista’ ‘l fuq u terġa’ tiġi lura, dan huwa prova li l-influwenza tad-dinja tasal ‘il bogħod daqshekk mid-dinja, u żżomm dik l-oġġett u ġġibha lura. Jekk nista’ narmiha għolja mil u terġa’ tiġi lura, allura jkun ċar li dik l-influwenza tasal mil ‘il bogħod biex terġa’ ġġib dik l-oġġett lura. Imbagħad, qal, Jekk dan hu veru, dik l-influwenza għandha tasal sal-qamar. Nistaqsi jekk tilħaq il-qamar? Se mmur nara. Mar fid-dar tiegħu u qagħad hemm, ħa l-kalkoli astronomiċi dwar l-orbita tal-qamar fil-post tagħhom, u ħadem serje twila ta’ numri. Imma ma kinux jaqblu. Ippruva darb’oħra u darb’oħra, imma ma kinux jaqblu; ma setax jagħmel biex dik l-influwenza tilħaq il-qamar.
TAM1897 D 52.1Ħalla l-kwistjoni barra għal madwar għaxar snin, jekk niftakar sew, qabel ma reġa’ ħadha f’idejh. Jum wieħed ġiet ippubblikata kalkulazzjoni ġdida tal-orbita tal-qamar, li kkoreġiet xi żbalji fil-figuri ta’ qabel. Meta ġiet ippubblikata, Newton qal, “Nistaqsi jekk din se tipprovdi dak li għandi bżonn.” Huwa kiseb il-figuri, beda jaħdem, u ħadem serje twila ta’ kalkoli li inti u jien nkunu sorpriżi bihom, ovvjament. Imma fl-aħħar wasal għal żewġ jew tliet figuri qabel it-tmiem, u ra li kienet se taqbel. Kien tant impressjonat minn dan il-fatt meraviljuż li ma setax jispiċċa l-kalkoli tiegħu. Il-penna waqgħet minn idejh, u kellu jitolbu lil ħabib biex jispiċċa għalih. Il-ħabib għamel dan, u Sir Isaac Newton kien wera fatt xjentifiku, jew aħjar, xjenza ġdida. Jissejjaħ gravitazzjoni. U minn dakinhar ‘il hawn sar immortali.
TAM1897 D 52.2Dak kien tassew ħaġa kbira. Madankollu, dan kien diġà fil-Bibbja elfejn u ħames mitt sena qabel ma Sir Isaac Newton skopriha fin-natura. Il-gravità hija sempliċiment il-bilanċ tal-univers. Hija dak il-prinċipju, dik il-liġi, kif jgħidu x-xjenzati, li bih il-bilanċ tal-univers jinżamm. Dan ifisser li kull ġisem fl-univers jinfluwenza kull ġisem ieħor, u jibbilanċja miegħu. Mhux biss kull ġisem, iżda kull partiċella ta’ materja fl-univers, tattira u tinfluwenza kull partiċella oħra ta’ materja fl-univers.
TAM1897 D 52.3Fil-qasam fiżiku, dan hu sempliċiment il-fatt korrispondenti għal dak li kellna fil-klassi tal-Bibbja din wara nofsinhar, fir-rigward tal-ħajja. Sibt li ma tistax tmiss lil ħadd jew lil xejn mingħajr ma dan ikun magħruf madwar l-univers kollu. Għasfur ma jaqax mingħajr ma Missierek ikun jaf, u dak il-għasfur ma jaqax mingħajr ma l-waqgħa tiegħu tinħass madwar l-univers kollu. Dan hu sempliċiment fatt korrispondenti ma’ dak.
TAM1897 D 52.4Hemm ukoll fatt spiritwali li jikkorrispondi għal dawn iż-żewġ fatti.
TAM1897 D 52.5Fejn immur minn quddiem ruħek? Jew fejn inħarab minn quddiem wiċċek? Jekk nitla’ fis-sema, inti hemm; jekk nagħmel is-sodda tiegħi fl-infern, ara, inti hemm. Jekk nieħu l-ġwienaħ tal-għodwa, u ngħix fl-iktar partijiet imbiegħda tal-baħar; anki hemm idek tmexxini, u l-id tal-lemin tiegħek iżżommni. Salm 139:7-10.
TAM1897 D 52.6Meta inti u jien naħsbu ħsieb korrett, dan jiġi skopert xi mkien ieħor? Aħna naħsbu ħsieb żbaljat. X’inhu ħsieb żbaljat? — Id-dnub. Allura, fejn jibda d-dnub? — Fil-ħsieb. Id-dnub tiegħi jiġi skopert xi mkien ieħor fl-univers ħlief fija nnifsi? Min jiddistingwih? — Alla, permezz tal-Ispirtu tiegħu. O, mela, hemm fatt spiritwali fl-univers tagħna li ma jingħarafx? li ma jinħassx? jew ħsieb għall-ġid jew għall-ħażen li ma jinħassx? Mela ma tara l-gravità bħala xjenza? Sir Isaac Newton skopra verità fl-univers li taqbel ma’ veritajiet oħra fl-univers.
TAM1897 D 52.7Il-liġi li Newton skopra hi, kif għedt, dik li biha jinżamm il-bilanċ tal-univers. Issa se naqra l-Iskrittura li turi li dan kien magħruf elfejn u ħames mitt sena qabel ma Newton skopraha. Isaija 40:12:—
TAM1897 D 52.8Min kejjel l-ilmijiet fil-ħofra ta’ idejh, u kejjel is-sema bil-palma ta’ idejh, u qabad it-trab tad-dinja f’miżura, u wiżen il-muntanji fuq miżien, u l-għoljiet f’bilanċ?
TAM1897 D 52.9Meta l-muntanji u l-għoljiet ġew stabbiliti, kienu bilanċjati ma’ xulxin. Alla stabbilixxa dan sabiex il-bilanċ tagħhom jinżamm? X’inhu l-isem xjentifiku tal-liġi li biha jinżamm il-bilanċ tal-affarijiet? — Gravità. Allura, minn xiex tkellem Isaija? — Mill-gravità. Żgur li hekk għamel.
TAM1897 D 52.10Xjentist juri dan il-fatt permezz tal-fjura żgħira msejħa snowdrop. Aħseb f’żewġ tipi ta’ fjuri li jirriproduċu lilhom infushom mis-semenza. Wieħed minnhom huwa fjura li tqum, u l-ieħor huwa fjura mgħawġa. Innota f’fjuri spindli żgħar li jkunu qegħdin madwar spinda ċentrali. Issa, f’fjura mgħollija li tirriproduċi ruħha mis-semenza, l-asta ċentrali dejjem tkun iqsar minn dawk ta’ madwarha. Jekk hi fjura mdendla, l-asta ċentrali tkun itwal minn dawk ta’ madwarha. Ir-raġuni għal dan hi li t-trab tal-fjura — il-pollina — li jkun fuq dawk ta’ madwarha għandu jaqa’ fuq dik ċentrali, inkella ma tkunx tista’ ssir ir-riproduzzjoni tal-fjura.
TAM1897 D 52.11Issa, f’fjura mgħollija li tirriproduċi mis-semenza, din il-lasta ċentrali għandha tkun iqsar mill-oħrajn, sabiex il-polline tal-oħrajn ikun jista’ jaqa’ fuqha. Kieku kienet itwal, tara li t-trab jaqa’ ‘l isfel, u jitlifha, u b’hekk ma tkunx tista’ tifforma semenza. Jekk hi fjura mgħawġa, u din il-lasta hija iqsar mill-oħrajn, it-trab jaqa’ ‘l bogħod u mill-ġdid ma tkunx tista’ tifforma semenza. Allura, f’kull fjura mgħollija li tirriproduċi mis-semenza, il-lasta ċentrali hija iqsar minn dawk ta’ madwarha. F’kull fjura mgħawġa li tirriproduċi mis-semenza, dik ċentrali hija itwal.
TAM1897 D 53.1Is-snowdrop tirriproduċi lilha nnifisha mis-semenza. U għalkemm hija fjura li tqum, madankollu l-asta ċentrali hija itwal minn dawk ta’ madwarha. Kif jista’ jkun dan? Se nerġa’ ngħidha biex tifhem il-punt b’mod aktar ċar: Is-snowdrop hija fjura li tqum, kif suppost, u tirriproduċi lilha nnifisha mis-semenza. L-asta ċentrali, allura, għandha tkun iqsar minn dawk l-oħra. Imma hija itwal. Allura, kif tista’ tirriproduċi lilha nnifisha mis-semenza? Il-Mulej ħa ħsieb għal dan. Huwa għamel dan sabiex, għalkemm hija fjura li tqum, għadha tinżel u tiddendel. Għalhekk l-asta ċentrali hija magħmula itwal mill-oħrajn, f’dan, fjura li tqum. Tikber ‘il fuq u tqum dritta sakemm tiftaħ u tkun matur u lest għar-riproduzzjoni. Eżatt f’dak il-mument tinżel rasha, u meta l-polline jaqa’ fil-post tiegħu, il-fjura żgħira terġa’ titla’ u tqum.
TAM1897 D 53.2Issa, dan hu sabiħ fih innifsu; imma hawn tidħol l-illustrazzjoni tal-liġi tal-gravità. Dan ix-xjentist jgħidli li dak li jikkawża lill-fjura tinżel, biex tgħawweġ rasha, huwa l-attrazzjoni tad-dinja. Dak hu korrett. X’jikkawża li tuffieħa taqa’? — Il-piż. Imma piż huwa sempliċiment gravità — mill-Latin gravus, li jfisser piż. X’jikkawża li dik il-fjura li qiegħda wieqfa tinżel rasha? — Il-piż tad-dinja. Imma għaliex il-piż tad-dinja ma jagħmilx lil dik il-fjura tbaxxi rasha qabel? — Ah, meta Alla ħoloq dik il-fjura żgħira, hu bilanċja d-dinja, iva, hu bilanċja l-univers, skont il-bżonnijiet tagħha. Meta Alla ħoloq dik il-fjura umli tas-silġ, hu żamm l-univers f’bilanċ, u adatta l-univers għall-bżonn ta’ dik il-fjura żgħira! U jekk Alla ħaseb f’dik il-fjura żgħira, kemm aktar se jieħu ħsieb fikom, intom ta’ fidi żgħira?
TAM1897 D 53.3Issa dan ix-xjentist jgħidli li kieku l-art — u ovvjament l-univers — kienu magħmula libbra waħda, jew unza waħda iktar tqila milli huma, kienu jagħmlu lis-snowdrop jitbaxxa qabel iż-żmien it-tajjeb; għax, billi kienu iktar tqal, kienu jkollhom iktar influwenza fuqu. U f’dak il-każ, l-ewwel snowdrop kien ikun l-aħħar. Imma biex dik il-fjura żgħira tas-silġ tista’ tgħix u tferraħ lill-bniedem sa tmiem id-dinja, Alla waqqaf l-univers eżattament skont il-bżonnijiet ta’ dik il-fjura, sabiex meta jasal iż-żmien eżatt tal-bżonn tagħha, il-piż ikun eżattament biżżejjed biex iġibha ‘l isfel. Imbagħad, hekk kif tkun imdendla, biex iseħħ ir-riproduzzjoni, tiġi forza oħra mill-għeruq, u z-zokk isir kemmxejn aktar iebes, u l-fjura tegħleb il-gravità, u tqum kif kienet qabel.
TAM1897 D 53.4Min kejjel l-ilmijiet fil-ħofra ta’ idejh, u kejjel is-sema bil-palma ta’ idejh, u ħa f’miżura t-trab tad-dinja, u wiżen il-muntanji fuq miżien, u l-għoljiet f’bilanċ?
TAM1897 D 53.5Min waqqaf il-miżien tal-univers? — Alla. Isaija semmieh kważi elfejn u ħames mitt sena qabel ma skoprih Sir Isaac Newton. Ma kienx fatt xjentifiku meta kiteb Isaija? — Iva. Ma kienx miktub f’reġistru għal dawk l-etajiet kollha? — Iva. Ma kinitx verità xjentifika matul iż-żmien kollu? — Kienet. Kienet verità xjentifika akbar meta Newton skopriha? — Le; ix-xjenzati tgħallmu xi ħaġa li ma kinux jafu qabel, imma kienet diġà hemm fil-Bibbja matul iż-żmien kollu.
TAM1897 D 53.6Ħsibha fuq dawn l-affarijiet. Alla jridna nagħmlu hekk. Hu jrid li inti u jien naraw li s-salvazzjoni, il-Kelma li hu tana, u li għaliha jsejjaħ lill-ogħla ħsibijiet tagħna, mhix xi kwistjoni żgħira u ristretta fil-ġenb; imma l-akbar ħaġa li d-dinja tista’ qatt tkun taf. Hija l-akbar ħaġa li x-xjenza tad-dinja tista’ qatt tkun taf. Hija l-ogħla xjenza li d-dinja tista’ qatt tkun taf.
TAM1897 D 53.7Madankollu, m’għandniex nistudjawha biex inkunu xjentifiċi. Għandna nistudjawha biex insalvaw; u li nsalvaw huwa xjentifiku.