L-Ewwel Kmandament Kbir

TAM1897 D 279.2Serma mogħtija nhar it-Tlieta filgħaxija, 2 ta’ Marzu, 1897 Imprimat fil-Bulletin Ġenerali tal-Konferenza ta’ Kull Jum, 5 ta’ Marzu, 1897, Vol. 1, Nru. 16, paġni 279-285.

TAM1897 D 279.3Intom tafu li l-Mulej qal dwar dan iż-żmien u dwar in-nies li jgħixu f’dan iż-żmien, li “hawn huma dawk li jżommu l-kmandamenti ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù.” Intom u jien niddikjaraw b’mod ġust li aħna dak in-nies, u qegħdin fejn niddikjaraw li jista’ jingħad dwarna mill-Mulej, lill-univers, “Hawn huma dawk li jżommu l-kmandamenti ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù.” U se jkun fatt, mhux biss għax hu jgħid hekk, imma hu se jgħid hekk għax hu fatt.

TAM1897 D 279.4Dak it-test japplika b’mod sħiħ għalina li qegħdin hawn f’din id-dar; u l-Mulej irid li jsir realtà issa u jibqa’ realtà kontinwament, sabiex ikun jista’ jippubblika dan lid-dinja kollha u lill-univers kollu kontinwament: “Hawn huma dawk li jżommu l-kmandamenti ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù.”

TAM1897 D 279.5Dan hu dak li għandna nistudjaw. Għandna nistudjaw f’dawn il-lezzjonijiet, biex inkunu nafu jekk inżommux il-mandati ta’ Alla jew le; sabiex il-Mulej ikun jista’ jgħid minna, “Hawn huma dawk li jżommu l-mandati ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù.”

TAM1897 D 279.6Fil-ħarsien tal-kmandamenti ta’ Alla, żgur li l-ewwel wieħed jidħol, u dak żgur irridu nħarsu. U hawn hu l-kelma tiegħu: “L-ewwel minn kull il-kmandamenti hu, Isma’, o Iżrael; Il-Mulej Alla tagħna hu Mulej wieħed: u għandek tħobb lill-Mulej Alla tiegħek bil-qalb kollha tiegħek, u bir-ruħ kollha tiegħek, u bil-moħħ kollu tiegħek, u bil-qawwa kollha tiegħek: dan hu l-ewwel kmandament.”

TAM1897 D 279.7Issa, jista’ l-Mulej jgħid dwarek u dwari fir-rigward ta’ dak il-kmandament, “Hawn huma dawk li jħarsuh”?

TAM1897 D 279.8Għandu l-Mulej qalbkom kollha, b’hekk m’għandkomx qalb għal xejn ħlief għalih u għal dak li hu tiegħu?

TAM1897 D 279.9Għandu l-Mulej ruħek kollha f’imħabba dedikata, sabiex m’hemm l-ebda sentiment fik li mhuwiex tiegħu?

TAM1897 D 279.10Għandu l-Mulej il-moħħ kollu tiegħek, sabiex m’hemm l-ebda ħsieb, l-ebda xogħol, l-ebda parti mill-moħħ tiegħek li mhix tiegħu — iddedikata għas-servizz tiegħu? Għax bil-moħħ inservu lill-Mulej Alla tagħna. Mhux b’parti minnu, mhux b’parti minnu, imma bil-moħħ kollu. Sabiex m’għandek l-ebda moħħ li tiddedika, jew tpoġġi, fuq xi ħaġa li mhix ta’ Alla.

TAM1897 D 279.11Huwa kollox il-qawwa tiegħek tiegħu, sabiex ma jkollok l-ebda qawwa biex tużaha f’xi ħaġa oħra ħlief f’dak li hu ta’ Alla u fis-servizz tiegħu?

TAM1897 D 279.12Jekk dan kollu hu veru fik, allura tassew jingħad fik, “Hawn huma dawk li jħarsu l-kmandamenti.”

TAM1897 D 279.13“It-tieni hija simili għalih: Ħobb lil għajrek bħal lilek innifsek.” Meta l-imħabba ta’ Alla tkun f’qalbna, bħal fil-kmandament l-ewwel, ikun biżżejjed faċli li nħobbu lill-ġirien tagħna bħal lilna nfusna.

TAM1897 D 279.14Kif ġie espost fid-diskors ta’ Ħu Kellogg xi jiem ilu, dwar dak it-tifel żgħir f’Chicago li mar għand raġel, perfettament barrani, u qallu, “Taf li inti l-akbar midneb fid-dinja?” U meta l-bniedem, b’sorpriża, staqsa kif dan seta’ jkun, jgħid li qatt ma qatel lil ħadd, qatt ma wettaq reat kbir, it-tifel qallu, “L-ikbar kmandament hu, ‘Tħobb lill-Mulej Alla tiegħek bil-qalb kollha tiegħek, u bir-ruħ kollha tiegħek, u bil-moħħ kollu tiegħek, u bil-qawwa kollha tiegħek.’ Tagħmel dan int?” Hu wieġeb, “Le, ma nagħmilx. Ma nistax ngħid li nagħmel dan xejn.” “Ukoll,” qal it-tifel żgħir, “dak hu l-akbar mill-kmandamenti. Int qed tikser l-akbar kmandament; allura int l-akbar midneb.” Ir-raġel ammetta dan, u ġie mmexxi lejn Alla u sal-salvazzjoni sħiħa. Dan hu ċar biżżejjed: peress li dan hu l-akbar kmandament, min jiksirh hu l-akbar midneb. Int hu?

TAM1897 D 279.15Int u jien qed niddikjaraw li nżommu l-kmandamenti ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù. Qed niksru l-ewwel minn fost il-kmandamenti kollha ta’ Alla? Jekk ma nżommux l-akbar, l-ewwel, minn fost il-kmandamenti kollha, qed niksruh. Jekk qed niksru dan, ma nżommux il-kmandamenti; dan hu ċar. Int u jien irridu niddeċiedu issa, u niddeċiedu għal dejjem, jekk se nservu lill-Mulej bil-qalb kollha, u bir-ruħ kollha, u bil-moħħ kollu, u bil-qawwa kollha.

TAM1897 D 279.16Huwa miktub, “Is-saltna ta’ Alla hija ġewwa fik.” Ir-renju li hu ġewwa fina hu r-renju ta’ Alla; hekk kien meta l-bniedem ġie maħluq, imma l-għadu użurpa l-post ta’ Alla; u l-Mulej reġa’ ħeles lill-bniedem biex jagħżel jekk Alla għandu jkollu l-post tiegħu fis-saltna tiegħu stess, jew jekk l-użurpatur għandu jkollu l-post ta’ Alla fis-saltna ta’ Alla. Ir-renju li jinsab fik hu tal-Mulej. Huwa f’idejk li tiddeċiedi jekk il-Mulej għandu jmexxi hemm, jew jekk l-għadu għandu jmexxi hemm. U jekk ma tagħżelx li l-Mulej jmexxi hemm, tkun qed tagħżel li l-għadu jmexxi hemm. Kollox jiddependi fuq l-għażla tal-bniedem dwar min għandu jmexxi.

TAM1897 D 280.1Xi ħadd għandu jmexxi. Il-bniedem ma ġiex maħluq biex imexxi lilu nnifsu, indipendenti minn Alla. Ġie maħluq biex ikun hu nnifsu ma’ Alla, u ma jistax ikun hu nnifsu mingħajr Alla. Il-bniedem ġie maħluq biex ikun ma’ Alla. Ir-renju ta’ Alla kien fih. Alla kien imexxi fih. Imma hu beda jipprova jagħmel kif irid hu billi segwa lil Satana. Imma bniedem jista’ jagħmel kif irid hu biss billi jsegwi lil Alla. Ir-renju ta’ Alla hu fik. Għandna nagħżlu li Alla jieħu postu stess fina, fir-renju tiegħu stess fil-qlub tagħna. Huwa se jieħu postu hemmhekk, u se jmexxi hemmhekk meta jkollu postu stess fir-renju tiegħu stess.

TAM1897 D 280.2Intom tafu li fir-rigward tar-renju t’Alla fuq l-art, se jkun minn baħar għal baħar, u mix-xmara sal-fruntieri tad-dinja. Ir-renju t’Alla, dan ir-renju li għandu jiġi meta l-Mulej jiġi, tafu li għandu jkopri kull pulzier, kull partiċella art li teżisti f’din id-dinja. Issa, is-saltna ta’ Alla hi fik. Dik is-saltna li tinsab ġewwa fik, fejn Alla jmexxi — il-gvern tiegħu jkopri kull biċċa spazju, kull partiċella art f’qalbek? Veru? Dik hi l-mistoqsija, u dawn il-mistoqsijiet huma għalina b’modi aktar minn wieħed.

TAM1897 D 280.3Qed naqra sempliċement il-kmandament, u qed niġbed l-attenzjoni tagħkom għal dak li jgħid il-kmandament. U dan biex int u jien ikollna moħħna u qalbna miftuħa dejjem għall-mistoqsija: Huwa veru għalina li “dawn huma dawk li jħarsu l-kmandamenti ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù” bil-qalb kollha, ir-ruħ kollha, il-moħħ kollu, u l-qawwa kollha?

TAM1897 D 280.4Fuq xiex qed tirriposa moħħok, xiex qed tistudja, xiex qed taħdem fuqu — Alla hemm f’dik il-ħaġa? Huwa għall-glorja ta’ Alla? Ir-riċerka li qed tagħmel, l-istudji li qed issegwi, il-ħsieb kollu ta’ moħħok — hu biex l-immaġni ta’ Alla tinqixx hemm? Hu biex issib lil Alla b’mod aktar wiesa’ fil-moħħ? Hu biex tgħollih aktar? Hu l-ewwel u kollox f’kollox fl-isforzi intellettwali tiegħek? Tħobbuh, tservih bil-moħħ kollu?

TAM1897 D 280.5U bil-qawwa kollha tiegħek. Il-qasam li qed tħarrek, qed tħarrekh għal Alla? Il-plana li qed tuża biex tagħmel bord lixx, qed tagħmel dan għal Alla, sabiex dak kollu li tirċievi jkun ta’ Alla u mhux tiegħek xejn? Qawwatek hija daqshekk iddedikata kompletament lil Alla li qed taħdem fil-kawża ta’ Alla kull fejn tpoġġi idejk?

TAM1897 D 280.6Hija idea prevalenti li persuna trid tieqaf taħdem fis-sengħa tagħha, jew f’kull xogħol manwali li tkun impjegata fih, qabel ma tkun tista’ tkun ħaddiem fil-kawża. Ħafna jgħidu, “Nixtieq inħalli dak li qed nagħmel. Nixtieq kieku nista’ nara kif noħroġ. Nixtieq kieku nista’ noħroġ minn din il-ħanut. Nixtieq inkun ħaddiem fil-kawża.” Jekk m’intix ħaddiem fil-kawża fejn tinsab, ma tkunx ħaddiem fil-kawża meta tasal fejn trid tkun. Jekk m’intix ħaddiem fil-kawża waqt li tkun qed taħrat il-qasam, ma tkunx ħaddiem fil-kawża jekk tkun qed tipprova tippredika fil-pulpitu. Jekk inti ħaddiem tal-ħadid, u fuq l-inkwina jum wara jum — jekk m’intix ħaddiem fil-kawża b’mod sħiħ, b’mod sinċier u b’mod kollu qalb bħal jien fil-pulpitu, allura ma tkunx ħaddiem fil-kawża anki kieku tkun qed tqassam fuljetti xi mkien.

TAM1897 D 280.7Hemm eżempju quddiemna ta’ dak li jista’ jkun il-bniedem; u ta’ dak li għandu jkun kull min jemmen f’Ġesù. Iben Alla ġie f’din id-dinja biex jurik u jurini eżattament x’inhu li żżomm il-mandati, u eżattament kif isir dan. U ħadem f’xogħol manwali kważi sitt darbiet iktar żmien milli ppreka. Beda fl-età ta’ tnax-il sena, meta seta’ jibda jaħdem ma’ Ġużeppi fl-impjieg tal-injam, meta seta’ jagħmel ħafna — peress li tifel ta’ tnax-il sena jista’ jagħmel ħafna affarijiet billi jgħin lil karpintier. Għalhekk, jibda fl-età ta’ tnax-il sena, ġie mgħammed u beda jippreka madwar it-tletin sena; dan jagħmel tmintax-il sena. Dawn is-snin kien jaħdem fil-karriera ta’ karpintier. Mill-età ta’ tletin sena sa tlieta u tletin sena u nofs, qattagħhom fil-ministeru pubbliku, jippreka. Allura tara li kien kważi sitt darbiet iktar twil iż-żmien li ħadem fil-karriera ta’ karpintier milli dak li qatta’ jippreka.

TAM1897 D 280.8Ukoll, kien hu daqshekk Ibnu t’Alla dawk it-tmintax-il sena li ħadem bħala mastrudaxxa, daqs kemm kien matul it-tlett snin u nofs meta kien qed jippreka? — Intom tafu li kien. Kien hu s-Salvatur tiegħi u s-Salvatur tagħkom meta kien hemm jaqta’ bord, u jagħmel bank u jpoġġi s-saqajn fih, — kien hu daqshekk s-Salvatur tiegħi u s-Salvatur tagħkom dakinhar, daqs kemm kien meta kien fuq is-salib? — Intom tafu li kien. “Għax aħna nsalvaw bil-ħajja tiegħu.”

TAM1897 D 281.1Tinsiex li kien fl-aħħar ta’ dawn it-tmintax-il sena, meta ġie biex jiġi mgħammed, u ġie mgħammed, fil-bidu tal-ministeru tiegħu, u fl-aħħar tal-ħidma tiegħu bħala mastrudaxxa — kien dakinhar li Alla qal, “Dan hu l-Iben imħobb tiegħi, li fih jien kuntent.” Ma kienx, allura, daqshekk ħaddiem fil-kawża matul dawk it-tmintax-il sena, daqs kemm kien fl-aħħar tliet snin u nofs? — Intom tafu li kien hekk. Allura, jekk intom karpintieri u tistqarru li temmnu f’Ġesù Kristu, ma tistgħux tkun segwaċi tiegħu? Mhux suppost tkun segwaċi tiegħu u ħaddiem fil-kawża eżatt hemmhekk, daqs kemm kieku kont fil-pulpitu? Ma ngħidx li intom obbligati li tibqgħu dejjem karpintieri. Hu ma baqax. Ma ngħidx li se tkun obbligat li tibqa’ dejjem ħaddiem tal-ħadid jew bdiewa; imma ngħid u ninsisti li filwaqt li inti ħaddiem tal-injam, filwaqt li inti ħaddiem tal-ħadid, filwaqt li inti bdiewa, inti għandek tkun ħaddiem fil-kawża daqs kemm se tkun qatt, kull fejn tkun.

TAM1897 D 281.2B’hekk Ġesù wera lil kull wieħed minna x’inhu li tkun Nisrani, u x’għandu jkun ħajjitna, f’kull ħaġa li fiha l-moħħ, il-qalb, jew idejna jkunu impenjati. Huwa ħabb lil Alla bil-qalb kollha tiegħu, bir-ruħ kollha tiegħu, bil-moħħ kollu tiegħu, u bil-qawwa kollha tiegħu, meta kien mastrudaxxa. Meta kien jaqta’ l-injam, meta kien jagħmel il-mejda, meta kien jagħmel bibien u jwaqqafhom, kien għall-glorja ta’ Alla. Alla kien kollox għalih. Meta raġel ġie għandu bħala karpintier, jarah biss bħala karpintier; mingħajr ma rah is-Salvatur tad-dinja bħala tali, — meta raġel ġie għandu biss bħala karpintier, u qagħad miegħu u qal, “Nixtieq mejda magħmula. Tista’ tagħmilha għalija?” u hu wieġeb, “Liema tip ta’ mejda trid?” u r-raġel iddeskrivielu, u Ġesù qal, “Iva, nagħmilha għalik;” meta Ġesù għamel il-mejda u ġabha fuq dahru għad-dar tar-raġel, u daħħalha ġewwa, u poġġieha hemm biex ir-raġel jużaha — f’dik it-transazzjoni kollha Ġesù kien kompletament ta’ Alla. Alla kien f’kull azzjoni tiegħu. F’kull ġonot li għamel f’dik il-mejda ma kien hemm l-ebda fissuri, xejn ma kien mgħatti bit-trab, xejn ma kien moħbi, kienet mejda onesta. Kienet mejda li Alla seta’ japprova.

TAM1897 D 281.3U meta għamel il-ftehim biex jagħmel il-mejda, għamel ftehim onest, wieħed li Alla seta’ jħares lejh u jgħid, “Dak hu ftehim onest.” Ma talabx lill-bniedem iħallas aktar milli kien ġustament dovut għal xogħol bħal dak. Il-bniedem staqsieh, “Tista’ tagħmel mejda bħal din u bħal dik?” “Se nagħmel.” “X’ se titlob għalih? — kemm se jiswa?” Hu kien jagħmel il-kalkolu fuqu, u kien jgħid lill-bniedem, “L-injam se jiswa daqshekk, u se jieħu daqshekk żmien biex nagħmilha, u x-xogħol tiegħi jiswa daqshekk. Ma taħsibx hekk? Ma taħsibx li x-xogħol tiegħi għall-perjodu taż-żmien li se jieħu, se jiswa daqshekk?” U r-raġel kien jgħid, “Iva, naqbel. Naħseb li jiswa dak kollu. Dan onest. Dan ftehim ċar.” U meta kien jieħu l-mejda fuq dahru u jieħuha hemmhekk u jpoġġiha, ir-raġel kien iħallsu dak li kien miftiehem, u Alla seta’ jħares minn fuq dik it-transazzjoni kollha u jgħid, “Dan onest. Dan hu kollox li wieħed jista’ jagħmel.”

TAM1897 D 281.4Huwa dan it-tip ta’ karpintier li inti? Tistqarr li inti Nisrani. Huwa dan it-tip ta’ ħaddiem li inti, f’kull xogħol li tagħmel?

TAM1897 D 281.5Tħobb lil Alla bil-qalb kollha tiegħek, bir-ruħ kollha tiegħek, bil-moħħ kollu tiegħek, u bil-qawwa kollha tiegħek? Kollox li tagħmel, jew li inti msejjaħ tagħmel; kull negozju li twettaq mal-ġar tiegħek, kemm jekk hu paganu jew Nisrani; hu mwettaq b’mod li Alla jista’ jħares lejh u jgħid, “Dan hu biżżejjed għar-Renju ta’ Alla;” għax fih tinsab bil-qalb kollha tiegħek, bir-ruħ kollha tiegħek, bil-moħħ kollu tiegħek, bil-qawwa kollha tiegħek, għall-glorja ta’ Alla.

TAM1897 D 281.6Aħna nħarsu l-kmandamenti, jew le? Dik hi l-mistoqsija. U wasal iż-żmien li niskopru dan b’mod sħiħ, sabiex il-Mulej jista’ jikkonferma fil-messaġġ li jitkellem, “Hawn huma dawk li jħarsu l-kmandamenti ta’ Alla.”

TAM1897 D 281.7Issa, tista’ tara li dan il-kmandament jkopri l-qasam kollu ta’ kollox, u li ma nistgħux nmissu ħsieb wieħed fil-qasam kollu tal-ħsieb li ma jaqax f’dan it-test li bdejna bih. Għalhekk, irridu nħarsu lejn kollox fil-ħsieb tagħna, irridu nħarsu lejn kollox li l-moħħ tagħna huwa msejjaħ għalih, fid-dawl ta’ dik l-Iskrittura, l-ewwel minn fost il-kmandamenti kollha.

TAM1897 D 281.8Kollox li aħna msejħin biex inpoġġu idejna fuqu, irridu nħarsu lejh fid-dawl ta’ dak l-akbar minn kull kmandament. Huwa ħaġa li bi biża’ ta’ Alla nista’ nidħol fiha bil-qalb kollha tiegħi, u r-ruħ, u l-moħħ, u l-qawwa kollha tiegħi? Jekk mhux hekk, allura irrid nmissha? — Le. Jekk hi ħaġa li ma nistax nidħol fiha bil-qalb, il-moħħ, ir-ruħ u l-qawwa kollha tiegħi, u ma’ Alla, x’għandi x’naqsam magħha imbagħad? Jekk Alla ma jistax imxi miegħi, allura jien qed nikser il-kmandamenti. Ma qed niddedika kollox għalih. Il-qawwa kollha tiegħi ma tfissir xejn jekk tkun impenjata f’xi ħaġa li hu ma jistax jidħol fiha, jew ma jistax jmissha jew japprovaha, jew li ma jistax jaċċettaha.

TAM1897 D 282.1Naf li dan hu dritt, imma huwa l-Kristjaneżmu. Huwa l-Kristjaneżmu, u inti u jien m’għandniex inkunu kuntenti b’parti waħda minn sittax ta’ kwalunkwe ħaġa inqas minn eżattament hekk. Ma nistgħux nippermettu lilna nfusna nkunu kuntenti anke għal sekonda, b’xi ħaġa f’din id-dinja, inqas minn hekk: li f’kull ħaġa li nidħlu fiha, nagħmluha ma’ Alla magħna, u mbagħad nidħlu fiha bil-qalb kollha, u r-ruħ kollha, u l-moħħ kollu, u l-qawwa kollha. U ngħidilkom, meta naslu għal hekk, aħna lkoll, jekk kulħadd f’din id-dar jissottometti ruħu għalih issa, u jibqa’ sod hemmhekk, ma nistgħux nimmaġinaw liema qawwa ta’ Alla se titwera fid-dinja.

TAM1897 D 282.2Id-diffikultà kbira mill-bidu kienet li n-nies ma ħallewx lil Alla l-post fil-qlub tagħhom li hu tiegħu. Alla ħalaq lill-bniedem b’dan il-mod, u hu ddeviat lejn kollox ieħor, u eskluda lil Alla kompletament. Alla ħelsu minn dik id-dlam, ħelsu biex jagħżel, u sejjaħlu jagħżel, jekk kienx se jħobb lil Alla bil-qalb kollha, bir-ruħ kollha, bil-moħħ kollu, u bil-qawwa kollha. Ġie meħlus biex jagħżel li jħalli lil Alla jerġa’ jkollu postu; imma tant ħafna għażlu li l-Mulej ma kellux ikollu postu stess, li l-għargħar ħassarhom mill-wiċċ tal-art.

TAM1897 D 282.3Imbagħad il-Mulej beda mill-ġdid ir-razza. U l-unika ħaġa li talab mingħand kull wieħed kienet li jħobb lill-Mulej Alla b’qalbu kollha, u b’ruħu kollha, u b’moħħu kollu, u b’saħħtu kollha, u lil għajru bħalu nnifsu. Dak hu kollox li talab mit-tmienja li daħlu fl-arka, u li ħarġu minnha. Kieku l-ewwel raġel kien iħobb lil Alla b’qalbu kollha, u b’ruħu kollha, u b’moħħu kollu, u b’saħħtu kollha, ħtija qatt ma kienet tidħol.

TAM1897 D 282.4Wara li kien wettaq id-dnub, u l-Mulej kien ħeleslu minn dik l-iskjavitù, kieku Adam u wliedu kollha kienu ħobbu lil Alla bil-qalb kollha, ir-ruħ kollha, il-qawwa kollha, il-moħħ kollu, u l-forza kollha, x’kien ikun il-kundizzjoni tad-dinja? — Kienu jkunu qed iżommu l-kmandamenti ta’ Alla, u l-fidi ta’ Ġesù, u s-sewwa kien ikun jgħatti l-art bħalma l-ilmijiet jgħattu l-baħar. Huwa impossibbli li dik il-ħaġa tista’ titwettaq fil-bniedem taħt is-sklavija tal-maledizzjoni, taħt is-sklavija tal-laħam ħati? Tista’ Alla tħeles hekk lill-midneb mill-qawwa tad-dnub fil-laħam, sabiex ikun jista’ jħobb lil Alla bil-qalb kollha, ir-ruħ kollha, il-qawwa kollha, il-moħħ kollu, u s-saħħa kollha? — Iva. Id-dnub ma kienx ikun seta’ jisħet l-art, kif inhi, anke b’nies taħt is-sklavija tal-laħam li hu ħati, kieku kienu emmnu f’Alla, u żammew il-mandati ta’ Alla, u l-fidi ta’ Ġesù. Dik hi l-verità, għax dak hu l-Kristjaneżmu. Allura, tara li dak kollu li l-Mulej dejjem ried fina, dak kollu li ried fil-bniedem minn mindu Adam wettaq id-dnub, kien u għadu, li jżomm il-mandati ta’ Alla u l-fidi ta’ Ġesù. U l-ewwel minn fost il-mandati kollha hu: ‘Ħobb lill-Mulej Alla tiegħek bil-qalb kollha tiegħek, u bir-ruħ kollha tiegħek, u bil-moħħ kollu tiegħek, u bil-qawwa kollha tiegħek.’

TAM1897 D 282.5Fil-Ittra lir-Rumani 1:21, tgħid li fil-bidu “kienu jafu lil Alla.” Ara dan: il-bniedem fil-bidu tal-karriera tiegħu kien jaf lil Alla. Adam kien jaf lil Alla fil-bidu, iżda ma żammx din il-għarfien. Meta Adam wettaq id-dnub u beda mill-ġdid, kien jaf lil Alla. Meta r-razza bdiet mill-ġdid wara l-għargħar, kienet taf lil Alla fil-bidu; għalhekk il-bniedem ilu jitlaq minn Alla kontinwament. Id-dinja kienet tant ħatja, hi tant ħatja, u se tkun tant ħatja, għax kienet taf lil Alla u tirrifjutah, u mhux għax ma kinitx taf lil Alla. Għalhekk id-dinja mhix fil-ħażen minħabba d-dlam; id-dinja tinsab fid-dlam minħabba l-ħażen.

TAM1897 D 282.6Id-dinja bdiet bid-dawl; u d-dlam daħal minħabba l-għażla tal-bnedmin; “meta kienu jafu lil Alla, ma glorifikawhx bħala Alla, u lanqas ma kienu grat; imma saru bla sens fl-immaġinazzjonijiet tagħhom, u l-qalb bla għaqal tagħhom skurjat. Meta jippretendu li huma għorrief, saru boloh, u biddlu l-glorja ta’ Alla l-inkorruttibbli f’immaġni magħmula bħal bniedem mortali, u ta’ għasafar, u ta’ annimali erba’ saqajn, u ta’ ħlejjaq li jitkaxkru.”

TAM1897 D 282.7Issa innota; x’ġara l-ewwel? — Huma kienu jafu lil Alla; imma ma glorifikawhx bħala Alla; ma tawhx il-post li hu tiegħu fihom. Ma glorifikawx lil Alla, — ma wrewhx lill-bniedem, ma għamluhx manifest fuq l-art; għax Ġesù qal, ‘Jiena glorifikajtek fuq l-art,’ u hu kien Alla manifest fil-laħam. Dawn in-nies li kienu jafu lil Alla ma riedux jippermettu lil Alla jidher fil-laħam. Ma kinux grat. Imbagħad saru fiergħa fil-ħsibijiet tagħhom; imbagħad qalbhom bla għaqal dlamet; imbagħad fid-dlam tagħhom iddikjaraw li huma għorrief. Dak l-għerf kien bluha, u mbagħad għamlu immaġini.

TAM1897 D 282.8Għalhekk tara li l-immaġni li tkun esposta quddiem għajnejn in-nies, fl-idolatrija tagħhom, hija biss il-manifestazzjoni esterna tal-idolatrija, ir-rappreżentazzjoni esterna tagħha. L-idolatrija tkun diġà fil-fond fil-qalb, u tkun diġà ħadmet diversi passi fit-triq tagħha lejn barra. Aħseb f’dan. Fejn tibda l-idolatrija? — Fil-qalb. Fejn f’dan il-kors tibda l-idolatrija? — Meta kienu jafu lil Alla, ma glorifikawhx bħala Alla; hemmhekk eżatt jibdew kollha. Allura, fejn hemm xi art nofsija bejn il-għarfien ta’ Alla u l-idolatrija?

TAM1897 D 283.1Aħseb sew issa. Huma kienu jafu lil Alla, u, “Din hi l-ħajja ta’ dejjem: li jkunu jafuk int.” Il-għarfien t’Alla hu l-ħajja ta’ dejjem; dan hu stabbilit. Huma kienu jafu lil Alla; kellhom il-ħajja ta’ dejjem fil-għarfien t’Alla. Dan hu miktub. Imma marru fl-idolatrija. Kemm passi ħadu mill-għarfien t’Alla biex jaslu għall-idolatrija? — Biss wieħed. Allura, kemm passi jeħtieġ wieħed jieħu mill-imħabba lejn Alla bil-qalb kollha, il-qawwa kollha, il-moħħ kollu, u l-enerġija kollha, biex jasal għall-idolatrija? — Biss wieħed. Allura jekk jien ma nħobbx lil Alla bil-qalb kollha tiegħi, u r-ruħ kollha tiegħi, u l-moħħ kollu tiegħi, u l-enerġija kollha tiegħi, x’jien? — Idolatra.

TAM1897 D 283.2Jista’ jkun li jien m’għandix immaġni mnaqqxa quddiemi. Dawn in-nies fil-bidu ma kellhomx. Imma kellhom immaġni, kunċett, ffurmat fil-moħħ, u meta għamlu l-immaġni mnaqqxa tagħhom, kienet sempliċiment rappreżentazzjoni biex tkun quddiem l-għajnejn, ta’ dak li diġà kellhom fil-moħħ. L-ewwel raġel li għamel immaġni kellu kunċett ta’ dik fil-moħħ tiegħu qabel ma għamilha. L-ewwel raġel li għamel immaġni kellu l-kunċett li kellha tkun l-alla tiegħu, u dak il-kunċett kien hemm qabel ma għamel l-immaġni mill-injam jew mill-blat. Imbagħad dik l-immaġni tal-blat, li poġġa quddiem għajnejh, kienet biss il-forma esterna li għamel biex tirrappreżenta f’dik il-forma lil dak l-alla li diġà kellu f’moħħu. Allura ma kellux alla qabel ma għamel dik l-immaġni mnaqqxa? — Iva. Fejn kien? — Fil-qalb tiegħu.

TAM1897 D 283.3Saru bla frott fl-immaġinazzjonijiet tagħhom. Immaġinazzjonijiet ta’ min? — Tagħhom stess. Hawn hu dak ir-raġel li qed jimmaġina xi ħaġa; jagħmel immaġni tal-immaġinazzjoni tiegħu, u jpoġġiha quddiem għajnejh barra minnu. L-immaġinazzjoni hija sempliċiment ħolqien ta’ immaġini mentali. U l-immaġni fil-blat hija biss il-forma tanġibbli tal-ħolqien ta’ immaġini fil-qalb. Fejn inħolqot l-immaġni għall-ewwel darba? — Fil-moħħ tiegħu; fl-immaġinazzjoni tiegħu stess, fil-ħsieb tiegħu stess. Imma min kien hemm meta kien separat minn Alla? — Ħadd ħlief Satana u hu nnifsu. Allura, minn fejn jistgħu jiġu l-ħsibijiet tiegħu? — Minnu nnifsu u minn Satana biss.

TAM1897 D 283.4Allura, tara biżżejjed ċar li l-idolatrija tinsab fil-qalb; il-kunċett, l-immaġni, diġà hemm qabel ma tista’ tidher barra. Anki jekk l-alla tiegħu jkun ix-xemx, il-qamar, jew l-istilel, dan il-kunċett, l-idea tiegħu, l-immaġinazzjoni tiegħu, hemm qabel ma jagħtih forma esterna fix-xemx, fil-qamar, u fl-istilel.

TAM1897 D 283.5Dak kollu li jidher fl-idolatrija huwa sempliċiment ir-riflessjoni ta’ dak li hemm fil-qalb. U Alla għandu jkun fil-qalb, bil-qalb kollha, bir-ruħ kollha, bil-moħħ kollu, u bil-qawwa kollha, inkella l-idolatrija teżisti. M’hemmx triq tan-nofs.

TAM1897 D 283.6Fil-fatt, wara d-diluġju, meta n-nies għall-ewwel darba telqu lil Alla l-veru u marru għand allat tagħhom stess — ħallew lil dawn l-allat jieħdu post Alla f’ħajjithom, u b’hekk wrew li meta kienu jafu lil Alla, kienu jirrikonoxxuh bħala l-uniku mmexxej tagħhom. Meta nħobb lil Alla b’qalbi kollha, bir-ruħ kollha tiegħi, bil-moħħ kollu tiegħi, u bil-qawwa kollha tiegħi, min biss se jkun l-Alla tiegħi? — Alla. Min se jkun l-awtorità tiegħi waħda? — Alla. Min waħdu se jkollu awtorità fuqi? — Alla. Huwa kapaċi jeżerċita l-awtorità korretta? — Iva. Huwa kapaċi iżomm lill-bniedem fit-triq it-tajba? — Iva. Meta bniedem iħobb lil Alla bil-qalb kollha tiegħu, ruħu kollha, moħħu kollu, u bis-saħħa kollha tiegħu, m’għandux bżonn ebda liġi jew awtorità oħra biex iżommuh fit-triq it-tajba fid-dinja. Min hu l-gvernatur tiegħu? — Alla. U Alla hu kapaċi jmexxi meta nħobbuh b’mod suprem? — Iva. Imma, meta l-bniedem jitlaq minn Alla, u jidħol fl-idolatrija, hu kapaċi jmexxi lilu nnifsu? — Le.

TAM1897 D 283.7Issa wara d-diluġju, filwaqt li għadhom kienu jafu lil Alla, rikonoxxewh bħala l-uniku Re u Gvernatur tagħhom. Ma kellhom ebda mexxej ieħor. Meta għall-ewwel darba abbandunaw lil Alla, u poġġew allat oħra minfloku — irrid ngħid fil-bidu, meta marru ‘l bogħod minn Alla, u poġġew allat oħra minflok Alla — ħallew lil dawk l-allat l-oħra jieħdu post il-mexxejja. Kienu jiddikjaraw li dawn l-allat kienu l-mexxejja tagħhom. Ma kellhomx re; in-nies għadhom ma kinux jiddikjaraw li jpoġġu lilhom infushom bħala gvernaturi. In-nies iddikjaraw li l-allat kienu r-rejiet; u l-irġiel li kellhom awtorità kienu biss ir-rappreżentanti tal-allat, filwaqt li l-allat kienu r-rejiet veri.

TAM1897 D 283.8L-evidenza ta’ dan issibha fil-“Imperi tal-Bibbja,” paġna 50. Hawnhekk hemm l-ewwel reġistri li nstabu fil-Babilonja, fejn bdiet ir-razza, u fejn seħħet il-konfużjoni tal-lingwi — fejn ir-razza insew lil Alla. Naqra:—

TAM1897 D 284.1Għal Ninridu, is-Sultan tiegħu, għall-preservazzjoni ta’ Idadu, il-Viċerè ta’ Ridu, il-qaddej, il-ferħ ta’ Ninridu.

TAM1897 D 284.2Hawnhekk il-mexxej, Idadu, meta kiteb inskrizzjoni lill-alla tiegħu, professa li kien sempliċiment il-viċerè tal-alla tiegħu. Ma ddikjarax li kien re. B’hekk tara li l-alla kien ir-re ta’ dan ir-raġel. L-alla kien meqjus bħala r-re tan-nies, u dan ir-raġel li kellu l-awtorità kien biss il-viċerè jew il-logutenent tal-alla.

TAM1897 D 284.3Dan juri li l-għarfien ta’ Alla bħala r-Re leġittimu kien daqshekk riċenti li għad ma kien hemm ħadd li kellu l-kuraġġ jipproklama ruħu re. Tara dan? Aħseb bir-reqqa. Meta Alla kien l-uniku gvernatur, kien, ovvjament, l-uniku re tagħhom; imma meta tbiegħdu minnu u ħadu allat oħra, il-għarfien tagħhom tal-veru Alla kien daqshekk riċenti, ir-relazzjoni tiegħu kienet daqshekk ġdida f’moħħhom, li meta poġġew allat oħra minflok Alla, u waqqfu dawn l-allat falżi bħala re tagħhom — raġel fl-awtorità fost in-nies ma kellux il-kuraġġ jieħu t-titlu ta’ re; iżda għażel li jkun magħruf bħala viċerè tal-alla li kellu jkun ir-re veru. Nirrepetiha. Il-għarfien tal-Alla veru bħala l-uniku Re kien daqshekk riċenti f’moħħ dawn in-nies li għad ma kien hemm ħadd li kellu l-kuraġġ jieħu t-titlu ta’ re. Il-memorja tagħhom ta’ Alla bħala l-uniku Re u Gvernatur kienet għadha daqshekk ċara li kienet wisq simili għal tentattiv biex ineħħu lil Alla mit-tron, għal kull bniedem jieħu t-titlu ta’ re.

TAM1897 D 284.4Se naqra inskrizzjoni oħra minn din l-istess art, minn dak iż-żmien:—

TAM1897 D 284.8Hawn raġel li bena dar fl-unur tal-alla tiegħu. Dan ir-raġel jgħid li hu viċerè ta’ dan l-alla, li hu re. Dan ir-raġel Gudea ma jiddikjarahx li hu re. Huwa f’awtorità, imma ma jiddikjarahx li hu re. Min hu r-re? — L-alla tiegħu. Dan juri lilek mill-ġdid li l-għarfien tal-Alla veru bħala l-uniku Re kien daqshekk riċenti f’moħħhom, li ma kinux telqu kompletament minn Alla u mill-idea ta’ Alla bħala l-uniku Re u Gvernatur, biex ikunu lesti jneħħu l-idea ta’ Alla bħala Re u jippermettu lil bniedem jieħu t-titlu ta’ re.

TAM1897 D 284.9A. F. Ballenger. — Il-bniedem fil-pożizzjoni ta’ awtorità, allura, iddikjara li kien il-viċerè tal-alla tiegħu, u mhux re?

TAM1897 D 284.10Iva. Għad ma kien hemm ebda re. Ma qegħdin nitkellmu dwar il-bniedem bħala re. Għad ma kien hemm ebda re fost in-nies. Kien hemm nies f’pożizzjonijiet ta’ awtorità. Raġel kien qed imexxi fuq oħrajn. Kien għandu s-setgħa, imma ma sejjaħx lilu nnifsu re. Ma kienx magħruf bħala re, u għadu ma kienx se jippermetti lilu nnifsu jieħu t-titlu ta’ re. Għaliex? — Għax għadu ma kienx tbiegħed daqshekk mill-idea ta’ Alla l-veru, bħala l-uniku Re leġittimu, biex ikun biżżejjed kuraġġuż, biex ikollu kuraġġ ħażin biżżejjed, biex ineħħi kull idea ta’ kwalunkwe divinità bħala re, u jistabbilixxi lilu nnifsu bħala re.

TAM1897 D 284.11Dawn huma l-aktar reġistri bikrija li nstabu f’dik l-art. Tista’ tara li huma fost l-aktar bikrija. Huma reġistri minn żmien qabel ma bnedmin ħadu xejn it-titlu ta’ re, u meta kellhom l-idea ta’ Alla l-veru bħala Re.

TAM1897 D 284.12Imma hawnhekk hemm rekord ftit qabel dan, li jitkellem dwar il-konfużjoni tal-lingwi fit-torri ta’ Babel. Fil-paġna erbgħa ta’ “Imperi tal-Bibbja” għandek ir-rakkont tal-Bibbja dwar il-konfużjoni tal-lingwi. Dan hu r-rakkont li kitbu n-nies fosthom seħħet il-konfużjoni tal-lingwi. Fil-Bibbja għandek ir-rekord tal-Mulej dwar dan. F’din l-inskrizzjoni fuq il-briks li kienu mdfunin fir-ruini ta’ Babilonja u nstabu, għandek ir-rakkont tagħhom dwarha. Tista’ tpoġġiha ħdejn ir-rakkont fil-Bibbja, fil-kapitlu ħdax ta’ Ġenesi, u tara li ż-żewġ affarijiet huma eżattament l-istess. Hawn dak li qalu dwarha:—

TAM1897 D 284.14Dan huwa wieħed mill-aktar rakkonti bikrija li hemm. Dawn l-oħrajn huma ħdejn dan. Imma dawn l-oħrajn juru li kien hemm żmien meta għad ma kienx hemm re fost in-nies; li l-bniedem fl-awtorità ma riedx jieħu t-titlu ta’ re; li l-alla tiegħu kien ir-re tiegħu; u l-idea li l-Alla veru kien re kienet daqshekk ġdida li ma kellux biżżejjed kuraġġ biex jgħid li hu kien re. Għadu kien qed jaqbad wisq awtorità quddiem l-idea tiegħu tal-Alla veru.

TAM1897 D 285.1Dak kien qabel Nimrod. Nimrod kien l-ewwel raġel li kellu l-kuraġġ jieħu t-titlu ta’ re quddiem l-idea li Alla kien ir-re. Għalhekk naqra fuq il-paġna ħamsin ta’ “Imperi tal-Bibbja:”—

TAM1897 D 285.2Nimrod kien dan ir-raġel kuraġġuż. L-isem li jġorr ifisser ribelljoni, disprezz arroganti, u, skont Gesenius, huwa ekwivalenti għal ribellu estremament impju. U “beda jsir qawwi fuq l-art.” Jew, kif traduzzjoni oħra tagħtiha, hu “kien l-ewwel qawwi fuq l-art.”

TAM1897 D 285.3Nimrod kien l-ewwel raġel li qatt ħa għalih innifsu t-titlu ta’ re; l-ewwel wieħed li kellu awtorità reġali u libes b’mod miftuħ it-titlu ta’ re. U ismu jfisser eżattament dak li kien ifisser dik il-ħaġa fost in-nies li fuqhom poġġa ruħu.

TAM1897 D 285.4Issa, mhux stqarrija tiegħi, iżda dik ta’ awtorità f’dan is-suġġett, tgħid dan:—

TAM1897 D 285.5Bit-twaqqif tar-renju ta’ Nimrod, id-dinja antika kollha daħlet f’fażi storika ġdida. It-tradizzjoni orientali li tagħmel lil dak il-gwerier l-ewwel raġel li libes kuruna rjali, tindika fatt aktar sinifikanti mill-assunzjoni ta’ ornament ġdid tal-libsa, jew anke l-konkwista ta’ provinċja. Ir-renju tiegħu introduċa fid-dinja sistema ġdida ta’ relazzjonijiet bejn il-gvernatur u dawk li kienu governati. L-awtorità tal-mexxejja ta’ qabel kienet ibbażata fuq is-sentiment ta’ qraba, u s-supremazija tal-kap kienet immaġni tal-kontroll tal-ġenituri. Nimrod, min-naħa l-oħra, kien sovran tat-territorju, u fuq in-nies biss daqs kemm kienu abitanti tiegħu, u mingħajr ma jikkunsidra rabtiet personali. Sakemm issa kien hemm tribujiet — familji estiżi — Soċjetà; issa kien hemm nazzjon, komunità politika — l-Istat. L-istorja politika u soċjali tad-dinja minn issa ‘l quddiem huma distinti, jekk mhux diverġenti. — Empires of the Bible, p. 51.

TAM1897 D 285.6X’kien, allura, l-oriġini tal-Istat?