23 වන පරිච්ඡේදය — සෞඛ්ය ආයතන
GSAM 358.1“ප්රියතමය, ඔබගේ ආත්මය සාර්ථක වන්නාක් මෙන් ඔබ සාර්ථක වී සුවයෙන් සිටිනවාට සියල්ලටම වඩා මම ප්රාර්ථනා කරමි.”1
GSAM 358.21863 ජූනි 6 වන සබත් දින, වැඩිහිටි වයිට් සහ ඔහුගේ බිරිඳ මිචිගන්හි ඔට්සෙගෝහි වැඩිහිටියන් වන කෝනෙල් සහ ලෝරන්ස් පැවැත්වූ කූඩාරම් රැස්වීමට සහභාගි වූහ. එහිදී වයිට් මහත්මියට සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණය පිළිබඳ විෂයය ඇය ඉදිරියේ විවෘත කළ දර්ශනයක් ලැබුණි. එතැන් සිට සෞඛ්යය සහ සෞඛ්ය සම්පන්න ජීවිතය පිළිබඳ ලිපි රිවීව්හි පළ වූ අතර, ඇයට සෞඛ්යය ගැන හෙළි කර තිබූ දේ ලිවීමට ඇය පටන් ගත්තාය. එයින් කොටසක් සාක්ෂිය අංක 11 තුළත්, ජීවත් වන්නේ කෙසේද නම් කෘතියකත් පළ විය.
GSAM 358.3සෞඛ්ය සම්පන්න ජීවිතය සහ එය ශාරීරික, මානසික හා ආත්මික වර්ධනය සමඟ ඇති නිසි සම්බන්ධතා යන විෂය ජනතාව ඉදිරියේ විශේෂයෙන් ගෙන එන ලදී. 1864 ඔක්තෝබර් 25 දිනැති රිවීව්හි වැඩිහිටි J. N. Andrews මෙම විෂය ගැන පහත වැදගත් යෝජනා කළේය:—
GSAM 358J. N. Andrews සෞඛ්ය සම්පන්න ජීවිතය ගැන
GSAM 358.4“සෞඛ්යයට හානිකර සෑම ආහාර ද්රව්යයක්ම අත්හැර, යහපත් උපදෙස් සහ දෙවියන්වහන්සේ දෙසට ඇති හෘදසාක්ෂිය යටතේ සංයමයෙන් ජීවත් වීම, යහපත් සෞඛ්යයට අත්යවශ්ය කරුණු අතර වේ. අපගේ ශරීර ශුද්ධාත්මයාණන්ගේ මන්දිර වේ. අපගේ ආත්ම තුළ මෙන්ම ශරීර තුළද ඔහුව සැබෑ ලෙස මහිමයට පත් කිරීමට නම්, අපගේ ශාරීරික පැවැත්මේ සියලු බලයන් පූර්ණ ශක්තියෙන් අප සතු කරගැනීම කොතරම් අවශ්යද! මෙම විෂය දැන් අපගේ ජනතාව ඉදිරියේ විශේෂයෙන් තබා තිබීම ගැන දෙවියන්වහන්සේට ස්තුති වේවා. සෞඛ්යය හා ශක්තිය අපට ඉතා වටිනා දේවල් අතර වන අතර, කරදර කාලයේ මහත් සිදුවීම් දකින අයට ඉතා වැදගත් වේ.”
GSAM 359.1බයිබලීය සෞඛ්යාරක්ෂාව සහ ක්රිස්තියානි සංයමය පිළිබඳ විෂය රිවීව්හි තීරු මඟින් පමණක් නොව, අපගේ දේවගැතිවරුන් මඟින්ද ප්රකාශ කරන ලදී.
GSAM 359.21866 මැයි 20 වන දින පැවති මහා සම්මේලනයේදී වයිට් මහත්මිය මඟින් පහත උපදෙස් දෙන ලදී (එයම සාක්ෂිය අංක 11 තුළද ඇත):—
GSAM 359සපයිය යුතු සෞඛ්ය ආයතනයක්
GSAM 359.3“පීඩාවට පත් වූවන් සඳහාත්, රෝග වළක්වා ගැනීමට තම ශරීර රැකබලා ගන්නා ආකාරය ඉගෙනගැනීමට කැමති අය සඳහාත් නිවසක් සපයා දිය යුතු බව මට පෙන්වා දෙන ලදී....
GSAM 359.4“රෝග සාර්ථකව සුව කිරීමට කැප වූ, සබත් පවත්වන්නා වෛද්යවරුන් විසින් පවත්වාගෙන යන ආයතනයකට විශ්වාස නොකරන්නන් පැමිණෙන විට, ඔවුන් සත්යයේ බලපෑම යටතට සෘජුවම ගෙන එනු ලැබේ. අපගේ ජනතාව සහ අපගේ සැබෑ ඇදහිල්ල ගැන දැනගැනීමෙන් ඔවුන්ගේ අගතිය දුරු වී, ඔවුන්ට යහපත් හැඟීමක් ඇති වේ. මෙසේ සත්යයේ බලපෑම යටතේ තැබීමෙන් සමහරු ශරීරික දුර්වලතාවලින් සහනය ලබනවා පමණක් නොව, පාපයෙන් රෝගී වූ තම ආත්ම සඳහා සුවකිරීමේ බාම්ද සොයාගනු ඇත.
GSAM 359ප්රතිඵල පිළිබඳ අනාවැකිය
GSAM 359.5“විචක්ෂණශීලී ප්රතිකාර යටතේ රෝගීන්ගේ සෞඛ්යය යහපත් වී ඔවුන් ජීවිතය භුක්ති විඳීමට පටන් ගන්නා විට, ඔවුන් නැවත සෞඛ්යයට ගෙන ඒමට උපකාර වූ අය කෙරෙහි විශ්වාසය තබති. ඔවුන්ගේ හදවත් කෘතඥතාවෙන් පිරෙන අතර, සත්යයේ යහපත් බීජය එහි වඩා පහසුවෙන් තැන්පත් වේ; සමහර අවස්ථාවල එය පෝෂණය වී, පැළවී, දෙවියන්වහන්සේගේ මහිමයට ඵල දරනු ඇත. මෙවැනි වටිනා එක් ආත්මයක් ගැලවීම, එවැනි ආයතනයක් පිහිටුවීමට අවශ්ය සියලු වියදමට වඩා වටින්නේය....
GSAM 359.6“සුවය ලැබූ හෝ මහත් ප්රයෝජනයක් ලැබූවන්ගෙන් සමහරු නව ස්ථානවල අපගේ ඇදහිල්ල හඳුන්වා දීමටත්, සෞඛ්යය ලබාගැනීමේ අරමුණින් අපගේ ජනතාව අතර රැඳී සිටීමෙන් මනස්වලින් අගතිය පළමුව ඉවත් නොකළේ නම් ඇතුල්වීමට නොහැකි වූ තැන්වල සත්යයේ ධජය එසවීමටත් මාර්ගයක් වනු ඇත.”
GSAM 360.1එකතු වූ අපගේ ජනතාව ඒකමතික ඡන්දයකින් තීරණය කළේ, හැකි ඉක්මනින් Battle Creek හි හෝ ඒ අසල සෞඛ්ය ආයතනයක් විවෘත කළ යුතු බවත්, එය වෛද්ය H. S. ලේගේ වෛද්ය කළමනාකරණය යටතේ තිබිය යුතු බවත්ය. ඔහු තම පෙර වෛද්ය අධ්යාපනයට අමතරව රෝග ප්රතිකාරයේ ජලචිකිත්සා ක්රම ඉගෙනගැනීමට නැගෙනහිර ප්රදේශයක ජලචිකිත්සා මධ්යස්ථානයක වසරකට වැඩි කාලයක් ගත කර තිබුණි.
GSAM 360සෞඛ්යාරක්ෂක මධ්යස්ථානයකට ස්ථානයක් මිලදී ගැනීම
GSAM 360.2එවැනි ආයතනයක් එම කාලයේ පිහිටුවීම මහත් කාර්යයක් සේ පෙනුණි; ප්රතිඵලය ගැන වූ මෙම උනන්දු කරවන සාක්ෂිය නොතිබුණේ නම්, කාර්යය අතට ගැනීමේ යම් ප්රමාදයක් සිදුවනු ඇත. එහෙත් ප්රමාදයක් වෙනුවට, සම්මේලනය අවසන් වී දින කිහිපයක් ඇතුළතම, බටහිර Battle Creek හි ඔහුගේ සුන්දර නිවස වූ අක්කර අටක භූමිය සහිත විනිසුරු ග්රේව්ස්ගේ විශාල නිවස මිලදී ගන්නා ලදී. මෙම ගොඩනැගිල්ලට අසලින් නාන කාමර ලෙස භාවිත කිරීමට දෙමහල් එකතු කිරීමක් වහාම ඉදි කරන ලදී. මෙම ගොඩනැගිලිවල සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ ආයතනය විවෘත කරන ලදී.
GSAM 360.31866 ජූනි 19 දිනැති රිවීව්හි ආයතනයේ කොටස් සඳහා පළමු පොදු ඉල්ලීම කරන ලදී. එම පත්රයේම, මිචිගන්හි Battle Creek සහ නිව්යෝර්ක්හි ඔල්කට් සභා විසින් දැනටමත් ඩොලර් 2,625ක කොටස්, එනම් ඩොලර් 25 බැගින් වූ කොටස් 105ක්, සඳහා දායක වී ඇති බව සඳහන් කරන ලදී. සෞඛ්ය ආයතන පාලනය සඳහා සංස්ථාවක් පිහිටුවිය හැකි නීතියක් මිචිගන් ප්රාන්තයේ නොතිබූ බැවින්, සංස්ථාගත කිරීම සිදු කළ හැකි වන තෙක් දේපළ කාලයකට භාරකාරත්වය යටතේ තබා තිබුණි.
GSAM 360සෞඛ්ය සඟරාවක් ආරම්භ කිරීම
GSAM 360.4අගෝස්තු පළමු දින කළමනාකරුවන් විසින් ආවරණය සහිත පිටු දහසයක සඟරා ආකෘතියේ මාසික සෞඛ්ය සඟරාවක්ද පළ කිරීම ආරම්භ කරන ලදී. එය සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කාරකයා ලෙස නම් කරන ලදී. මෙම සඟරාව තවමත් යහපත් සෞඛ්යය යන නමින් පවත්වාගෙන යන අතර, දැන් ලෝකයේ ප්රමුඛ සෞඛ්ය සඟරාව වේ. එය සෞඛ්ය හා සංයමයේ මූලධර්ම ගැන ලිවීම පමණක් නොව, 1866 සැප්තැම්බර් 5 වන දින රෝගීන් සහ නේවාසිකයන් සඳහා නිල වශයෙන් විවෘත කළ සෞඛ්ය ආයතනය ප්රචාරය කිරීමේ මාධ්යයක්ද විය. මෙසේ, අපගේ ජනතාවට මෙම විෂය මුලින් සඳහන් කළ දින සිට මාස හතරක්වත් ගත වීමට පෙර, ආයතනය මිලදී ගෙන, උපකරණ සපයා, ක්රියාත්මක තත්ත්වයට පත් කර තිබුණි; ඩොලර් 11,000ක කොටස් සඳහා දායක වී තිබූ අතර, එයින් විශාල කොටසක් දැනටමත් ගෙවා තිබුණි.
GSAM 361වෛද්ය සංස්ථාවක් සංවිධානය කිරීම
GSAM 361.11866-67 ශීත ඍතුවේදී සෞඛ්ය ආයතනය පාලනය කිරීම සඳහා සංස්ථාවක් පිහිටුවිය හැකි නීතියක් මිචිගන් ව්යවස්ථාදායකය විසින් සම්මත කරන ලදී. 1867 මැයි 17 වන දින මෙම පියවර ගන්නා ලදී, අතුරු නීති සම්මත කරන ලදී, සහ නිශ්චල දේපළ හා අනෙකුත් දේපළ නිසි ලෙස තෝරාගත් භාරකරුවන්ට භාර දෙන ලදී. එම දිනය දක්වා දායක වූ මුළු කොටස් ප්රමාණය ඩොලර් 26,100ක් වූ අතර, එයින් ඩොලර් 18,264.87ක් ගෙවා තිබුණි. ආයතනයේ දක්ෂ වෛද්යවරුන් සහ සහායකයන් කණ්ඩායමක් සිටි අතර, ගොඩනැගිලි රෝගීන්ගෙන් ආසන්න වශයෙන් පිරී තිබුණි. ඔවුන්ගෙන් කිහිපදෙනෙක් ආයතනයට පැමිණීමෙන් පසු අප ජනතාවක් ලෙසත් සත්යය ගැනත් දැනගෙන, දැනටමත් අපගේ ඇදහිල්ල වැළඳගෙන තිබුණි.
GSAM 361සෞඛ්ය සම්පන්න ඇඳුම
GSAM 361.2සෑම යුගයකම හා සෑම රටකම ස්වාභාවික හදවත ලෝකයේ බලපෑමට—ජීවිතයේ අහංකාරයට, එහි මෝඩකම් හා විලාසිතාවලට—සංවේදී වේ. 1863 වර්ෂයේ අපගේ රටේදී වයිට් මහත්මියට සෞඛ්යය හා ඇඳුම පිළිබඳ ප්රශ්නය පෙන්වූ අවස්ථාවද ව්යතිරේකයක් නොවීය. එය පෙනෙන්නේ කාන්තාවන් පවතින වළලු සහිත ඇඳුම් විලාසිතාව අන්ධ ලෙස අනුගමනය කළ ආකාරයෙනි; ඒවායේ විශාලත්වය නිසා බොහෝ දෙනෙක් උඩු යටිකුරු කළ බැලූනයක් ඇතුළත ඇවිදිනවාක් මෙන් පෙනුණි. ඒ සමයේම ඇඳුම්වල තවත් අන්ත දෙකක් හඳුන්වා දෙන ලද අතර, ඒවා ගැන බොහෝ සාකච්ඡා ඇති විය. මේවා ගැන කෙටි සඳහනක්, ඇඳුම පිළිබඳ වයිට් මහත්මිය විසින් දෙන ලද, සභාව සඳහා සාක්ෂි අංක 10හි ඇති සාක්ෂිය වඩා හොඳින් තේරුම් ගැනීමට සමහරවිට පාඨකයා සූදානම් කරනු ඇත.
GSAM 362ඇඳුම්වල අන්තවාද හෙළා දැකීම
GSAM 362.1පළමු අන්තය වූයේ, ඇඳුම අඳින තැනැත්තියගේ කැමැත්ත අනුව, අඟල් දහයක සිට අර්ධ යාරයක් හෝ ඊට වැඩි දිගකින් යුත් පසුපස ඇදෙන කොටසක් සහිත ඇඳුම් ඇඳීමයි. ඒවා බොහෝ විට බිම මත ඇදී යාමට ඉඩ දෙන ලද අතර, මහත්වරුන් විසින් ඒවා “වීදි අතුගාන්නන්” ලෙස හැඳින්වූහ. දෙවන අන්තය එයට සම්පූර්ණයෙන් ප්රතිවිරුද්ධ වූ අතර, හැකි තරම් පුරුෂයන් අඳින ඇඳුමට සමාන විලාසිතාවක් විය. බ්ලූමර් මෙනවිය අනුගමනය කළ අය මෙම විලාසිතාව පිළිගත් බැවින් එය “බ්ලූමර් ඇඳුම” ලෙස හැඳින්විණි. අවසානයේ එහි නම “ඇමරිකානු ඇඳුම් විලාසය” ලෙස වෙනස් කරන ලදී. මෙම ඇඳුම් විලාසය වෙනුවෙන් පෙනී සිටි අය තැනින් තැන සමුළු පැවැත්වූ අතර, අපගේ සහෝදරියන් බොහෝ දෙනෙක් එය පිළිගැනීමට පක්ෂ වූහ. සමහරු එය ඇන්දහ.
GSAM 362ඇඳුම් පිළිබඳ සාක්ෂියක්
GSAM 362.2ඇඳුම් පිළිබඳ ප්රශ්නය සම්බන්ධයෙන් වයිට් මහත්මියට පෙන්වූ දේ ගැන, සාක්ෂිය අංක 11 න් ඡේද කිහිපයක් උපුටා දක්වමි:—
GSAM 362.3“දෙවියන්වහන්සේට පක්ෂපාතී ජනතාව ලෝකයේ ආලෝකයත් පොළොවේ ලුණුත් වේ; ඔවුන්ගේ බලපෑම වටිනා බව ඔවුන් සැමවිටම මතක තබාගත යුතුය. අතිශය දිගු ඇඳුම අතිශය කෙටි ඇඳුමකට මාරු කළහොත්, ඔවුන්ගේ බලපෑම විශාල වශයෙන් විනාශ වනු ඇත. ඔවුන් යහපත සැලසිය යුතු, දෙවියන්වහන්සේගේ බැටළු පැටවා වෙත ගෙන ඒමට උත්සාහ කළ යුතු විශ්වාස නොකරන්නන්ට පිළිකුලක් ඇති වනු ඇත. බලන අය පිළිකුල් වන තරම් විශාල වෙනසක් නොකර, සෞඛ්යය සම්බන්ධයෙන් කාන්තාවන්ගේ ඇඳුමට බොහෝ දියුණු කිරීම් කළ හැකිය.
GSAM 362ප්රතිසංස්කරණ ඇඳුම
GSAM 362.4“කෝසට් සහ තල්මසුන්ගේ ඇටවලින් ශරීර ආකෘතිය කිසිසේත් තද නොකළ යුතුය. පෙනහළු හා හදවත සෞඛ්ය සම්පන්නව ක්රියා කිරීමට ඇඳුම සම්පූර්ණයෙන්ම නිදහස් විය යුතුය. ඇඳුම බූට් සපත්තුවේ ඉහළ කොටසට ටිකක් පහළින් ළඟා විය යුතුය; එහෙත් අතින් ඔසවන්නේ නැතිව පදික මාර්ගයේ හා වීදියේ අපිරිසිදුකමෙන් ඉවතට සිටීමට තරම් කෙටි විය යුතුය. මෙයටත් කෙටි ඇඳුමක් ගෘහකාර්ය කරන කාන්තාවන්ට, විශේෂයෙන් පිටත වැඩ වැඩි හෝ අඩු වශයෙන් කිරීමට බැඳී සිටින අයට, සුදුසු, පහසු හා සෞඛ්ය සම්පන්න වනු ඇත.
GSAM 363ශරීරය සමව ඇඳවීම
GSAM 363.1“ඇඳුමේ දිග කුමක් වුවත්, පුරුෂයන්ගේ පාද මෙන්ම ඔවුන්ගේ පාදද සම්පූර්ණයෙන් ආවරණය කළ යුතුය. මෙය කළ හැක්කේ ඇතුළත පටලයක් ඇති කලිසම් ඇඳ, ඒවා පටියකට එක්කර වළලුකර වටා බැඳීමෙන් හෝ පළල්ව හා පහළ කෙළවර දෙසට සිහින් වන ලෙස සකස් කිරීමෙනි; ඒවා සපත්තුව හමුවන තරම් දිගට පහළට පැමිණිය යුතුය. මෙසේ ඇඳගත් පාද හා වළලුකර වායු ධාරාවකින් ආරක්ෂා වේ. පාද හා කකුල් උණුසුම් ඇඳුමකින් සුවපහසු ලෙස තබාගතහොත්, රුධිර සංසරණය සමාන වන අතර රුධිරය පිරිසිදු හා සෞඛ්ය සම්පන්නව පවතිනු ඇත; මන්ද එය සීතල නොවී, පද්ධතිය තුළ ස්වාභාවික ගමන් මාර්ගයෙන් අවහිර නොවන බැවිනි.”
GSAM 363.2මෙම ඇඳුමේ දිග, පසුපස ඇදෙන කොටසක් සහිත ඇඳුමත් ඇමරිකානු ඇඳුම් විලාසයත් අතර ප්රශංසනීය මධ්යස්ථයක් ලෙස ඉදිරිපත් කරන ලදී. කිසිවෙකු එය අනිවාර්යයෙන් ඇඳිය යුතු බව නොකියන ලදී; එහෙත් තමන් උපකාර කළ යුතු අයට පිළිකුලක් ඇති කරමින් තම බලපෑම කපා දැමෙන මාර්ගයක් නොගත යුතු බව කියන ලදී. මෙහි විස්තර කළ ආකාරයටම වළලුකර ආවරණය කළ යුතු බව නොකියන ලදී; එය එසේ කළ හැකි බව පමණක් කියන ලදී. දිගු ඇතුළත ඇඳුම් සහ ගෙතූ පාද ආවරණ වැනි වෙනත් ආකාරයකින් එම අරමුණ ඉටු කළහොත්, එය එම සාක්ෂියට සම්පූර්ණයෙන් එකඟ වේ.
GSAM 363සෞඛ්ය සම්පන්න ඇඳුමට අත්යවශ්ය කරුණු පහ
GSAM 363.3නිර්දේශ කළ ඇඳුම් විලාසයේ සෞඛ්ය සම්පන්න ඇඳුමට අත්යවශ්ය කරුණු පහක් ඇති බව දක්නට ලැබේ, එනම්:—
GSAM 363.41. කෝසට් සහ ඉණ තද කරන සෑම දෙයක්ම ඉවත දැමීම.
GSAM 363.52. රුධිරයේ නිදහස් සංසරණයට බාධා කරන අත් හෝ පාද වටා ඇති සියලු පටි ඉවත් කිරීම.
GSAM 364.13. ශරීරයේ සියලු කොටස් සමානව ඇඳවීම, විශේෂයෙන් පාද හා වළලුකර.
GSAM 364.24. සායවල් උරහිස්වලින් එල්ලීමත්, කිසිම අවස්ථාවක පටි මඟින් ඒවා උකුල් මත එල්ලීමට ඉඩ නොදීමත්.
GSAM 364.35. ඇඳුමේ දිග.
GSAM 364.4පළමු කරුණු හතර දැන් සෑම බුද්ධිමත් වෛද්යවරයෙකුම ප්රකාශ කරන අතර, පස්වන කරුණ සම්බන්ධයෙන් පසුපස ඇදෙන ඇඳුමත් අතිශය කෙටි ඇඳුමත් දැන් දෙකම ඉවත දමා ඇත.
GSAM 364ජෙනස්-මිලර් මහත්මිය ඇඳුම් ගැන
GSAM 364.51890 වර්ෂයේදී නිව්යෝර්ක්හි ජෙනස්-මිලර් මහත්මිය, එම යුගයේ වඩාත්ම විද්යාත්මක සෞඛ්යාරක්ෂිත ඇඳුම් සඟරාවේ, හදිසි විශාල වෙනසක් නොකරන ලෙස කාන්තාවන් තම ඇඳුම් ටිකෙන් ටික කෙටි කළ යුතු බව ප්රකාශ කළාය; අවසානයේ ඒවා කාන්තාවකගේ බූට් සපත්තුවේ ඉහළ කොටසට පමණ ළඟා වන තෙක්—සාක්ෂිය අංක 11 නිර්දේශ කළ දිගම—කෙටි කළ යුතුය.
GSAM 364ට්රෝල් වෛද්යවරයාගේ අනුමැතිය
GSAM 364.61868දී නිව් ජර්සිහි ෆ්ලොරන්ස් හයිට්ස්හි සෞඛ්යචිකිත්සා විද්යාලයේ R. T. ට්රෝල් වෛද්යවරයාට මැයි මාසයේ අවසාන සතියේ Battle Creek, මිචිගන්හි අපගේ දේවගැතිවරුන් ඉදිරියේ සතියක දේශන පාඨමාලාවක් පැවැත්වීමට සැලසුම් කරන ලදී. පාඨමාලාව අතරතුර වෛද්යවරයා වැඩිහිටි වයිට්ගේ අමුත්තා විය. වයිට් මහත්මිය දේශනවලට සහභාගි නොවූ නමුත්, වෛද්යවරයා දිනපතා වැඩිහිටි වයිට්, ඔහුගේ බිරිඳ සහ වැඩිහිටි J. N. Andrews සමඟ රථයෙන් පිටතට යන බැවින්, සෞඛ්යාරක්ෂාව, රෝග හා ඒවායේ හේතු, ඖෂධවල බලපෑම් ආදිය ගැන ඇගේ අදහස් ඔහු අසාගත යුතු බව තේරුම් ගන්නා ලදී. ඇය දර්ශනයේදී පෙන්වා තිබූ දේ පමණක් කතා කළාය; එහෙත් තම දැනුම ලැබූ මූලාශ්රය නොකීවාය. ඇය ප්රකාශ කළ අදහස් වෛද්ය විද්යාව සමඟ එකඟ බව වෛද්යවරයා පැවසීය. දෙවන දින සංවාදය අවසන් වූ විට වෛද්යවරයා වයිට් මහත්මියගෙන් ඇය වෛද්ය විද්යාව පිළිබඳ උපාධිය ලැබුවේ කොහෙන්දැයි ඇසූ බව වැඩිහිටි J. N. Andrews මට කීවේය. ඇය කිසිදා මේ දේවල් අධ්යයනය කර නොතිබුණත්, 1863 ජූනි 6 මිචිගන්හි ඔස්ටෙගෝහිදී පෙන්වා දුන් දේවල ප්රතිඵලය ඔහුට කියමින් සිටි බව දැනගත් විට ඔහු පුදුම විය. ඇගේ අදහස් සියල්ල ශරීර ක්රියා විද්යාව හා සෞඛ්යාරක්ෂාව සමඟ ඉතා දැඩි ලෙස එකඟ වන බවත්, බොහෝ විෂයයන්හිදී ඇය තමාට වඩා ගැඹුරට ගොස් ඇති බවත් ඔහු ඇයට සහතික කළේය. මෙවැනි ගමන් හා සාකච්ඡා දින පහක් පමණ ගත වූ පසු, Battle Creekහි දේවගැතිවරුන් ඉදිරියේ දේශනා කිරීමට තම විද්යාලයෙන් පිටව එන ලෙස ඔහුට ආරාධනා කළේ මන්දැයි වෛද්යවරයා වැඩිහිටි වයිට්ගෙන් දැනගැනීමට කැමති විය. ඔහු මෙසේ කීවේය: “සෞඛ්යාරක්ෂාව පිළිබඳ අවශ්ය උපදෙස් ඔවුන්ට දීමට වයිට් මහත්මිය මා තරම්ම හොඳින් සූදානම්ය.”
GSAM 365වෛද්ය විද්යාවේ අනුමැතිය
GSAM 365.1ප්රායෝගික සෞඛ්යාරක්ෂාවේ විවිධ ශාඛා ගැන ඇගේ බොහෝ ලියවිලි වසර ගණනාවක් තිස්සේ මහජනයා ඉදිරියේ තිබී ඇති අතර, ඒවායින් බොහොමයක් දැන් ක්රිස්තියානි සංයමය සහ බයිබලීය සෞඛ්යාරක්ෂාව නම් වෙළුමක සම්පාදනය කර ඇත. ඉතා හොඳින් අධ්යාපනය ලැබූ වෛද්යවරුන් කිහිපදෙනෙක් මෙම ලියවිලි ප්රවේශමෙන් පරීක්ෂා කිරීමෙන් පසු, වෛද්ය විද්යාව ඒවා සමඟ සම්පූර්ණයෙන් එකඟ වන බව ප්රකාශ කර ඇත. ඇය සම්බන්ධයෙන් ඒවා අධ්යයනයේ ප්රතිඵල නොව, සමිඳාණන්වහන්සේ දර්ශනයේදී ඇයට හෙළි කළ දේ ලියා තැබීම පමණි.
GSAM 365කෙලොග් වෛද්යවරයාගේ සාක්ෂිය
GSAM 365.21863දී වයිට් මහත්මිය ඉදිරියේ දර්ශනයෙන් විවෘත කළ දේ සමඟ වෛද්ය විද්යාවේ පර්යේෂණ එකඟ වන ආකාරය පිළිබඳ සාක්ෂියක් ලෙස, මිචිගන්හි Battle Creekහි ලෝකප්රසිද්ධ සෞඛ්යාරක්ෂක මධ්යස්ථානයේ ප්රධානියා වන J. H. Kellogg, M.D. විසින් ක්රිස්තියානි සංයමය කෘතියේ පෙරවදනෙහි ලියන ලද වචන උපුටා දක්වමි. ඔහු මෙසේ කියයි:—
GSAM 365.3“1. සඳහන් කළ ලියවිලි මුලින්ම පළ වූ කාලයේදී, ඒවා යොමු කළ ජනතාව විසින් පමණක් නොව, සමස්ත ලෝකය විසින්ම සෞඛ්යය පිළිබඳ විෂයය සම්පූර්ණයෙන්ම වාගේ නොසලකා හරින ලදී.
GSAM 365.4“2. ශාරීරික පුරුදු ප්රතිසංස්කරණය කිරීමේ අවශ්යතාව ප්රකාශ කළ අතළොස්සක්, සැබෑ ප්රතිසංස්කරණ මූලධර්ම වෙනුවෙන් පෙනී සිටීම සමඟම, ඉතා පැහැදිලි සහ සමහර අවස්ථාවල පිළිකුල් සහගත වැරදිද ප්රචාරය කළහ.
GSAM 366.1“3. පැහැදිලි වැරදිවලින් තොර, බයිබලය හා ක්රිස්තියානි ආගමේ මූලධර්ම සමඟ එකඟ වන, ක්රමවත් හා සමානුකූල සෞඛ්යාරක්ෂක සත්ය සමූහයක් කිසි තැනක හෝ කිසිවෙකු විසින් ඉදිරිපත් කර නොතිබුණි.
GSAM 366.2“මෙවැනි තත්ත්වයන් යටතේ සඳහන් කළ ලියවිලි පළ විය. උගන්වා ඇති මූලධර්ම විද්යාත්මක අධිකාරියකින් බලවත් කර නොතිබුණි; විද්යාත්මක දැනුම ඇති බවට කිසිදු මවාපෑමක් නොකරන, දිව්ය ආලෝකනයේ උපකාරයෙන් හා අධිකාරියෙන් ලියන බව කියන තැනැත්තියක් විසින් ඒවා සරල හා සෘජු ආකාරයෙන් ඉදිරිපත් කරන ලදී.
GSAM 366මූලධර්ම පරීක්ෂණයෙන් සමත් වී ඇත
GSAM 366.3“මෙවැනි විශේෂ තත්ත්වයන් යටතේ හා මෙවැනි අසාමාන්ය දාවීම් සමඟ ඉදිරිපත් කළ මූලධර්ම කාලය හා අත්දැකීමේ පරීක්ෂණයට කෙසේ මුහුණ දී තිබේද? යන්න සාධාරණ ලෙස ඇසිය හැකි ප්රශ්නයකි. එහි පිළිතුර සම්පූර්ණයෙන්ම තහවුරු කළ හැකි කරුණු තුළ සොයාගත හැකිය.... ශතවර්ෂයකින් හතරෙන් එකකට පෙර සම්පූර්ණයෙන්ම නොසලකා හරින ලද හෝ උපහාසයට ලක් කළ මූලධර්ම, ලෝකය ඒවා සැමවිටම මෙසේ පිළිගෙන නොතිබූ බව අමතක වන තෙක්, නිහඬව මහජන විශ්වාසය හා ගෞරවය දිනාගෙන ඇත. විද්යාවේ නව සොයාගැනීම් හා පැරණි කරුණු පිළිබඳ නව අර්ථකථන තහවුරු කරන සාක්ෂි අඛණ්ඩව එකතු කර ඇත. එබැවින් දැන්, ශතවර්ෂයකින් හතරෙන් එකකට වඩා පෙර ප්රකාශ කළ සෑම මූලධර්මයක්ම විද්යාත්මක සාක්ෂිවලින් හැකි තරම් ශක්තිමත් ලෙස තහවුරු වී ඇත.”
GSAM 366දර්ශනවල දිව්ය මූලාරම්භය පිළිබඳ සාක්ෂි
GSAM 366.4“විද්යාවේ හා අත්දැකීමේ අධිකාරිය තමන්ට ඇතැයි කියා සිටියද, අන්තවාදී අදහස්වලින් විකෘති වී, බොහෝ වැරදි මිශ්ර වීම නිසා යහපතක් කිරීමට අපොහොසත් වූ, ව්යාකූල හා එකිනෙකට පටහැනි ඉගැන්වීම් මධ්යයේ සිදු වූ මේ දෙය සැබවින්ම විශිෂ්ට දෙයක් ලෙසත්, දිව්ය අවබෝධය හා මඟපෙන්වීම පිළිබඳ නොවරදින සාක්ෂියක් ලෙසත් සැලකිය යුතුය. විද්යාත්මක දැනුමක් හෝ පාණ්ඩිත්යයක් තමන්ට ඇතැයි නොකියන කෙනෙකුට, සෞඛ්යය පිළිබඳ ලියූ හා සිතූ ලේඛකයන් සහ චින්තකයන් කිහිපදෙනෙකු ඉදිරිපත් කළ, ව්යාකූල හා වැරදිවලින් දූෂිත වූ අදහස් රාශියෙන්, මෙතරම් සුසංගත, එකිනෙකට ගැළපෙන හා සත්ය වූ සනීපාරක්ෂක මූලධර්ම සමූහයක් සකස් කිරීමට හැකි වීම අසාමාන්ය දෙයක් බව පිළිගත යුතුය. සියවසකින් හතරෙන් පංගුවක් පුරා සිදු වූ සාකච්ඡා, පර්යේෂණ, සොයාගැනීම් හා අත්දැකීම් නිසා එයින් එකම මූලධර්මයක්වත් බිඳ වැටී නැත; ඒවායින් සිදු වී ඇත්තේ ඉගැන්වූ මූලධර්ම තහවුරු වීම පමණි.” දිනය හා ස්ථානය සඳහන් කර ඇත්තේ, “Battle Creek, මිචිගන්, 1890” යනුවෙනි.
GSAM 367සෞඛ්ය ආයතනය පුළුල් කිරීම
GSAM 367.11876 දී ප්රධාන වෛද්යවරයා ලෙස ආයතනයට එක් වූ වෛද්ය උපාධිධාරී ජේ. එච්. කෙලොග්ගේ කළමනාකාරිත්වය යටතේ, ප්රතිකාර සඳහා ඉල්ලුම කොතරම් විශාල වූයේද යත්, 1877 වසන්තයේදී වැඩි ඉඩකඩක් සපයා දිය යුතු බව පෙනී ගියේය. 1876 දී ආයතනයේ නම සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ ආයතනය යන්නෙන් වෛද්ය හා ශල්ය සනීපාරක්ෂකාගාරය යනුවෙන් වෙනස් කරන ලද අතර, 1878 දී අලුත් ප්රධාන ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදි කරන ලදී.
GSAM 367.2මෙම ගොඩනැඟිල්ල අඩි 136 × 46 ප්රමාණයෙන් යුක්ත වූ අතර, බිම් මහලට පහළ මහලට ඉහළින් මහල් හතරක් තිබිණි. මුළු ගොඩනැඟිල්ලම වාෂ්පයෙන් උණුසුම් කරන ලද අතර, ගෑස්වලින් ආලෝකවත් කරන ලදී. විවෘත කර සුළු කලකින් එය රෝගීන්ගෙන් හා නවාතැන් ගන්නා අමුත්තන්ගෙන් බොහෝ දුරට පිරී ගියේය.
GSAM 367.3ඒ වන විට ආයතනය සම්බන්ධයෙන් වයිට් මහත්මියගේ සාක්ෂිය මඟින් 1866 දී පුරෝකථනය කර තිබූ දේ ඉතා කැපී පෙනෙන ලෙස ඉටු වී තිබිණි. සුවය සොයා ආයතනයට පැමිණීම හේතුවෙන් මුලින්ම මේ ජනතාව කෙරෙහි අවධානය යොමු වූ බොහෝ දෙනෙක් ඒ වන විටත් වර්තමාන සත්යයේ ආලෝකය පිළිගෙන සිටියහ.
GSAM 367ග්රාමීය සෞඛ්ය විවේකාශ්රමය
GSAM 367.41877 නොවැම්බර් 22 දින කාලයේ සලකුණු පත්රයේ, ජේ. එච්. කෙලොග්ගේ එක් මව්පියෙකු පමණක් පොදු වූ සහෝදරයා වන වෛද්ය උපාධිධාරී එම්. ජී. කෙලොග් මෙසේ නිවේදනය කළේය. තමා කැලිෆෝනියාවේ නාපා කවුන්ටියේ සාන්ත හෙලේනා සිට ඊසාන දෙසින් සැතපුම් දෙකහමාරක් දුරින් හවල් කන්දේ බෑවුමක ඉඩමක් ලබාගෙන ඇති බවත්, ක්රිස්ටල් උල්පත් අසල පිහිටි එම ස්ථානයේ “ග්රාමීය සෞඛ්ය විවේකාශ්රමය” නමින් ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදි කිරීමට සූදානම් වන බවත් ඔහු පැවසීය. 1877-78 ශීත කාලය තුළ ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදි කරන ලද අතර, 1878 මුල් භාගයේදී රෝගීන්ට ප්රතිකාර කිරීම සඳහා එය විවෘත කරන ලදී. එහි මව් ආයතනය වූ Battle Creekහි සනීපාරක්ෂකාගාරය මෙන්ම මෙම සෞඛ්ය විවේකාශ්රමයද ප්රමාණයෙන් වැඩී ගියා පමණක් නොව, ඉතා බොහෝ දෙනෙකුට පණිවුඩය දැනගැනීමටත් පිළිගැනීමටත් මඟ පෑදූ ස්ථානයක්ද විය.
GSAM 368පැසිෆික් සෞඛ්ය සඟරාව
GSAM 368.11885 ග්රීෂ්ම කාලය තුන්වන දේවදූතයාගේ පණිවුඩයේ කාර්යය ඉදිරියට ගෙන යාමේදී වැදගත් සිදුවීම් රැසක් ඇති වූ කාලයක් විය. මැයි පළමුවන දින සාන්ත හෙලේනාහි ග්රාමීය සෞඛ්ය විවේකාශ්රමය, විධිමත් ලෙස වෛද්ය උපාධිය ලබාගත් වෛද්යවරයෙකුගේ වෛද්ය කළමනාකාරිත්වය යටතට පත් කරන ලදී. ජූනි මාසයේදී එල්ඩර් J. H. Waggonerගේ කර්තෘ අධීක්ෂණය යටතේ පිටු 24කින් යුත් පැසිෆික් සෞඛ්ය සඟරාව සහ මද්යවිරති ප්රවර්ධකයා නමැති සඟරාව දෙමසකට වරක් නිකුත් කිරීම ආරම්භ විය. මෙම කටයුතු මඟින් සෞඛ්ය ආයතනයට නව ජීවයක් ලැබිණි. පෙර වසරවල මෙන් පාඩු ලැබීම වෙනුවට එහි කටයුතුවලින් වසරින් වසර $2,000 සිට $4,000 දක්වා වාර්ෂික ශුද්ධ ලාභයක් ලැබෙන්නට පටන්ගත් අතර, 1891 අප්රේල් මාසයෙන් අවසන් වූ වසරේදී එය $12,000කට වැඩි ශුද්ධ ලාභයක් පෙන්නුම් කළේය.
GSAM 368.21887 දී සාන්ත හෙලේනාහි පැවති ග්රාමීය සෞඛ්ය විවේකාශ්රම සංගමයේ රැස්වීමේදී, ආයතනයේ මුදල් තත්ත්වය පිළිබඳ පහත ප්රකාශය කරන ලදී. 1885 මැයි 1 දින ආයතනයේ ශුද්ධ වටිනාකම $5,322.76ක් පමණක් වූ අතර, එය ඒ දිනය දක්වා නිකුත් කර තිබූ සියලු කොටස්වල වටිනාකමට වඩා $2,547.24කින් අඩු විය. වෙනත් වචනවලින් කිවහොත්, ආයතනය එහි සියලු ආදායමත්, කොටස් ප්රාග්ධනයෙන් $2,547.24කුත් වැය කර තිබිණි. 1887 අප්රේල් 1 දින සියලු ණය අඩු කළ පසු ආයතනයේ වටිනාකම $21,372.64ක් විය; එනම් මාස විසිතුනක් තුළ $16,049.88ක වැඩිවීමකි. මෙම මුදලින් $5,280ක කොටස් මිලදීගෙන තිබූ අතර, $2,497.60ක පරිත්යාග ආයතනයට ලැබී තිබිණි. එබැවින් ආයතනයේ කටයුතුවලින් ලැබුණු ශුද්ධ ලාභය $8,272.28ක් විය. මේ කාලයේදී පැසිෆික් සෞඛ්ය සඟරාව කවරයක් සහිත පිටු 32ක මාසික සඟරාවක් ලෙස නිකුත් කරන ලද අතර, ආයතනයේ අභිප්රායන් හා මූලධර්ම ඉදිරියට ගෙන යාමට එය තවදුරටත් උපකාරවත් වන බව පෙනී ගියේය.
GSAM 369පුණ්ය කටයුතු
GSAM 369.11891 ජනවාරි වෛද්ය මිෂනාරියා සඟරාවේ, Battle Creek සනීපාරක්ෂකාගාරය පිළිබඳ කතා කරමින් වෛද්ය ජේ. එච්. කෙලොග් මෙසේ පැවසීය:—
GSAM 369.2“ආයතනය පැවති සියවසකින් හතරෙන් පංගුවක කාලය තුළ පුණ්යාධාර වශයෙන් ලබා දුන් ප්රතිකාරවල වටිනාකම $100,000කට වඩා බොහෝ වැඩිය. එය මුලින් යොදවන ලද කොටස් ප්රාග්ධනයට වඩා කිහිප ගුණයකි.
GSAM 369.3“සඳහන් කළ පුණ්ය කටයුතුවලට අමතරව, විවිධ මිෂනාරි සේවාවන් සඳහා පුහුණුව ලබා සිටි දේශන පවත්වන්නන්, හෙද හෙදියන්, ආහාර පිසීමේ පාසල්වල උපදේශකයන් හා වෙනත් අයද ආයතනය විසින් පිටත් කර යවා ඇත.”
GSAM 369අනාථ දරුවන් වෙනුවෙන් ආයාචනයක්
GSAM 369.41891 මාර්තු 8 දින මහා සම්මේලනයේදී වෛද්ය කෙලොග් අනාථ දරුවන් වෙනුවෙන් ඉතා උනන්දුවෙන් ආයාචනයක් කළේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය: “මා ‘සමස්තය නියෝජනය කරන නියෝජිතයෙකු’ ලෙස පත් කර ඇති බව මට පෙනේ. එබැවින් කිසිවෙකු නියෝජනය නොකරන අය, එනම් රැකබලා ගැනීමට කිසිවෙකු නැති අනාථ දරුවන්, මා නියෝජනය කරන්නෙමි.”
GSAM 369හැස්කල් මහත්මියගේ $30,000 පරිත්යාගය
GSAM 369.51892 ජනවාරි දේශීය මිෂනාරියා සඟරාවේ, අනාථ දරුවන් සඳහා නිවාසයක් සැපයීමට අවශ්ය මුදල් ඉල්ලා බලවත් ආයාචනයක් පළ විය. එම නිවාසය සඳහා මුළු එකතුව $17,716ක් වන මුදල් දීමට පොරොන්දු වූ අයගේ නම් එම සඟරාවේ පළ කර තිබිණි. මෙතරම් විශාල වැඩකට එම මුදල ඉතා අඩු බව ව්යාපෘතිය ඉදිරියට ගෙන යන අය සිතූ හෙයින්, වැඩය ක්රියාත්මක කිරීම ප්රමාද වනු ඇතැයි බියක් ඇති විය. එහෙත් ආරම්භයේ සිටම අවසානය දකින, “කඳු දහසක් මත සිටින ගවයන්” අයිති තැනැන්වහන්සේ සිදුවීම් මෙසේ සකස් කළසේක. අපගේ ඇදහිල්ලට අයත් නොවූ ධනවත් කාන්තාවක් වූ, ෆ්රෙඩ්රික් හැස්කල් මහතාගේ වැන්දඹුව වන, චිකාගෝහි විසූ කැරොලයින් ඊ. හැස්කල් මහත්මිය, යෝජිත මෙම පුණ්ය කටයුත්ත ගැන ඇසූ විගසම ගොඩනැඟිලි කමිටුවට භාවිත කිරීමට $30,000ක් ලබා දුන්නාය. ඇය පැනවූයේ සරල කොන්දේසි පමණි: එම මුදල සම්පූර්ණයෙන්ම පෙර සැලසුම් කර තිබූ ආකාරයට අනාථ නිවාසයක් ගොඩනැඟීමට යෙදවිය යුතුය; එය පුළුල් හා උදාර සිතකින් පවත්වාගෙන යා යුතුය; තවද ඇගේ මියගිය සැමියා සිහි කිරීම පිණිස එම ආයතනය හැස්කල් අනුස්මරණ නිවාසය යනුවෙන් නම් කළ යුතුය.
GSAM 370.1මෙසේ සපයන ලද මුදල් මඟින්, එම වසර තුළ ගොඩනැඟිල්ල ඉදි කර අනාථ දරුවන්ගේ නිවාසයක් ලෙස විවෘත කිරීමට වෛද්ය මිෂනාරි හා දානශීලී සංගමයට හැකි විය. මෙම ගොඩනැඟිල්ල 1894 ජනවාරි 25 දින කැප කරන ලදී. එදා සිට ගත වූ කාලයෙන් වැඩි කොටසක් තුළ, අනාථ දරුවන්, සහායකයන් හා ගුරුවරුන්ගෙන් සමන්විත එහි පවුලේ සාමාජික සංඛ්යාව සාමාන්යයෙන් සියයක් විය.
GSAM 370James White අනුස්මරණ නිවාසය
GSAM 370.2මෙම අනාථ දරුවන් රැකබලා ගැනීම හා නඩත්තු කිරීම හැර, James White අනුස්මරණ නිවාසය නමැති තවත් පුණ්ය ආයතනයක්ද මෙම සංගමය විසින් පාලනය කරනු ලැබේ. එහි වයස්ගත හා නිවාස නොමැති විසිදෙනෙකුට වැඩි පිරිසක් රැකබලාගෙන සුවපහසුව සලසා දෙනු ලැබේ.
GSAM 370වෛද්ය මිෂනාරිවරු
GSAM 370.3මෙම සේවා ක්ෂේත්රයෙහි තවත් උද්යෝගිමත් ඉදිරි පියවරක් තබන ලද්දේ වෛද්ය මිෂනාරිවරුන් පුහුණු කිරීම ආරම්භ කළ විටය. මනුෂ්ය වර්ගයා නඟා සිටුවීම සඳහා වූ මෙම උත්සාහය අගය කරමින්, වයිට් මහත්මිය 1892 සැප්තැම්බර් 16 දින ඕස්ට්රේලියාවේ ප්රෙස්ටන් සිට ලියන විට මෙසේ පැවසුවාය:—
GSAM 370.4“දැන් එක් අයෙකු පුහුණු වන තැන සියදෙනෙකු පුහුණු වන්නේ නම් මම කැමැත්තෙමි. එසේ විය යුතුය. වෛද්ය අධ්යාපනයක් නොලැබූ මිෂනාරිවරුන් ලෙස සේවය කිරීමට වඩා, වෛද්ය මිෂනාරිවරුන් ලෙස ස්ත්රීන්ටත් පුරුෂයන්ටත් වැඩි ප්රයෝජනවත් සේවයක් කළ හැකිය.”
GSAM 370.5මෙවැනි සේවයක් සඳහා ජීවිතය කැප කිරීමට සූදානම් වෙමින් අධ්යයන පාඨමාලාවක් හදාරන අයගේ සංඛ්යාව, ඉහත සඳහන් දේ ලියූ තැන් පටන් බෙහෙවින් වැඩි වී ඇත.
GSAM 370සෞඛ්ය සේවාවේ වර්ධනය
GSAM 370.61894 ජනවාරි වෛද්ය මිෂනාරියා සඟරාවේ, සෞඛ්ය සේවාවේ වර්ධනය සම්බන්ධයෙන් සිත්ගන්නා කරුණු ඉදිරිපත් කරන කෙටි ප්රකාශයක් ඇත. එහි මෙසේ සඳහන් වේ:
GSAM 371.1“සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ ආයතනය 1866 දී සංවිධානය කරන ලදී.... මිචිගන්හි වර්ධනය වෙමින් පැවති නගරවලින් එකක් වූ Battle Creekහි උස් බිමක, ප්රසන්න හා සෞඛ්යයට හිතකර ස්ථානයක පිහිටි පෞද්ගලික නිවසක් වූ, ලී සැකිල්ලකින් තැනූ චාම් නිවසක් මිලදී ගන්නා ලදී. වෛද්යවරු දෙදෙනෙක්, ස්නාන කටයුතුවලට සහාය දෙන දෙදෙනෙක්, පුහුණුව නොලත් එක් හෙදියක්, සහායකයන් තුන් හෝ හතරදෙනෙක්, එක් රෝගියෙක්, අපහසුතා අපමණ සංඛ්යාවක්, ආයතනයේ අනාගතය හා එය පිහිටුවා තිබූ මූලධර්ම කෙරෙහි මහත් ඇදහිල්ලක්—වර්තමාන ව්යාපාරයේ ආරම්භය මෙය විය. එය සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ ආයතනය යනුවෙන් හැඳින්විණි.
GSAM 371.2“මුල් කුඩා නිවස පිහිටි ස්ථානයෙහි දැන් අඩි 312ක් දිග, අඩි 100ක් පළල හා මහල් හයක් උස ගොඩනැඟිල්ලක් ඇත. එහි අමුත්තන් තුන්සියදෙනෙකුට නවාතැන් ගත හැකි අතර, රෝගීන් රැකබලා ගැනීම හා සුව කිරීම සඳහා නූතන විද්යාවෙන් යෝජනා කළ හැකි සෑම උපකරණයකින්ම එය සපයා ඇත. වෛද්ය මණ්ඩලය වෛද්යවරුන් දසදෙනෙකුගෙන් සමන්විත වන අතර, ඔවුන්ගෙන් වැඩිදෙනෙක් තම තමන්ගේ ක්ෂේත්රවල විශේෂඥයෝ වෙති. හෙද හෙදියන් හා අනෙකුත් සහායකයන් තුන්සියයකට වැඩි පිරිසක් එක් පවුලක් මෙන් සිටිති. ආයතනයේ සේවය ලබාගන්නා අය අතර එක්සත් ජනපදයේ සෑම ප්රාන්තයකම අයද, විදේශ රටවලින් පැමිණෙන බොහෝ අමුත්තෝද සිටිති. කවර නිකායකට අයත් වුවද දේශීය හෝ විදේශීය මිෂනාරිවරයා වෙනුවෙන් එහි දොරටු නිතරම විවෘතය. මෙවැනි අමුත්තන් එක් අයෙකු හෝ වැඩිදෙනෙකු එහි පවුල සමඟ නොසිටින අවස්ථාවක් ඉතා දුර්ලභය.
GSAM 371සනීපාරක්ෂකාගාරයේ රෝහල
GSAM 371.3“රෝහල 1888 දී ඉදි කරන ලදී. එය අඩි 100 × 60 ප්රමාණයෙන් යුත්, මහල් පහක් උස ගොඩනැඟිල්ලකි. ගොඩනැඟිල්ලේ ඉහළ මහල් තුනක් සනීපාරක්ෂකාගාරයේ ශල්ය අංශය, රෝගීන්ගේ කාමර හා වාට්ටු සඳහා යොදාගනු ලැබේ. ආයතනයේ පුණ්ය කටයුතු සඳහා වූ කාර්යාලද මෙහි ඇත. එය වටා කුඩා නිවාස විස්සක් පිහිටා ඇත. ඒවායින් කිහිපයක් වාෂ්පයෙන් උණුසුම් කරනු ලබන අතර, ප්රධාන ගොඩනැඟිල්ල මෙන් විදුලියෙන් ආලෝකවත් කරනු ලැබේ. එම නිවාස රෝගීන්ගෙන් හෝ සිසුන්ගෙන් පිරී ඇත. වෛද්ය මිෂනාරි හෙද හෙදියන් පුහුණු කිරීමේ පාසලක් 1884 ජූලි 1 දින සංවිධානය කරන ලදී. පළමු මාස හය තුළ සිසුන් තිස්පස්දෙනෙක් ඇතුළත් වූහ.”
GSAM 372සේවකයන් පිටත්ව යන බවට පුරෝකථනය
GSAM 372.1කැලිෆෝනියාවේ සාන්ත හෙලේනාහි පිහිටි සෞඛ්ය ආයතනය ගැන කතා කරමින්, වයිට් මහත්මිය 1887 පෙබරවාරි 6 දින ස්විට්සර්ලන්තයේ ට්රැම්ලන් සිට ලියූ ලිපියක මෙසේ පවසයි:—
GSAM 372.2“මෙම ආයතනයට සම්බන්ධ මිනිසුන් දෙවියන්වහන්සේගේ කැමැත්ත ඉටු කරමින්, යටහත්ව හා කීකරුව හැසිරෙන්නේ නම්, එය පවතිමින් සමෘද්ධිමත් වන බවත්, දෙවියන්වහන්සේ තමන්ට දුන් ආලෝකයෙන් අන් අයට ආශීර්වාද කිරීම සඳහා එයින් මිෂනාරිවරුන් පිටත් කර යවනු ලබන බවත් දෙවියන්වහන්සේ පවසා ඇත. මොවුහු යේසුස්වහන්සේගේ ආත්මයෙන් උස් ස්ථානවල ඇති පිළිම බිඳ දමන්නෝය. ඔවුහු මිථ්යා විශ්වාසවල සැබෑ ස්වභාවය හෙළි කර, දැන් වැරදි, තම ආශාවන් පිනවීම, අසංයමය හා අධර්මිෂ්ඨකම පමණක් පෝෂණය කෙරෙන තැන්වල සත්යය, පවිත්රකම හා ශුද්ධකම රෝපණය කරන්නෝය.”
GSAM 372.3මෙම වචන අනෙකුත් එවැනි ආයතනවලටද එකසේ බලපැවැත්වෙන බැවින් අපි ඒවා උපුටා දක්වමු.
GSAM 372සෞඛ්ය සේවාවේ සාර්ථකත්වය පිළිබඳ පොරොන්දුව
GSAM 372.41891 දී සභාවට දෙන ලද විශේෂ සාක්ෂියක අපට මෙසේ කියවන්නට ලැබේ: “සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණය කෙරෙහි උනන්දුවක් ඇති කිරීමට ගන්නා සෑම උත්සාහයක් මතම දෙවියන්වහන්සේගේ ආශීර්වාදය රැඳෙනු ඇත; මක්නිසාද එය සෑම තැනකටම අවශ්යය. මේ කාරණය සම්බන්ධයෙන් පිබිදීමක් ඇති විය යුතුය; මක්නිසාද මෙම මාර්ගයෙන් බොහෝ දේ ඉටු කිරීමට දෙවියන්වහන්සේ අරමුණු කරනසේක.”
GSAM 372ඇමෙරිකානු වෛද්ය මිෂනාරි විද්යාලය
GSAM 372.5රෝගවලට ප්රතිකාර කිරීමේ තර්කානුකූල ක්රමය පිළිබඳ ආලෝකය පියවරෙන් පියවර වැඩි වී ගොස්, 1895 ජූනි මාසය වන විට වෛද්ය අධ්යාපන ආයතනයක් සංවිධානය කිරීමේ අවශ්යතාවක් මතු විය. මෙම අවශ්යතාවට අනුව, සෙවන්ත්-ඩේ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් වෛද්ය මිෂනාරි හා දානශීලී සංගමය යටතේ දේශීය හා විදේශීය ක්ෂේත්රවල සේවය කිරීමට වෛද්යවරුන් පුහුණු කිරීමේ විශේෂ අරමුණින් ඇමෙරිකානු වෛද්ය මිෂනාරි විද්යාලය සංවිධානය කරන ලදී. සමාරම්භක උත්සවය 1895 සැප්තැම්බර් 30 දින Battle Creekහි පැවැත්වූ අතර, ඊළඟ දිනය වූ ඔක්තෝබර් 1 දින සිසුන් හතළිස්දෙනෙකුගෙන් යුත් පන්තියක් සමඟ විද්යාලය විවෘත කරන ලදී.
GSAM 372.6විද්යාලයේ නිවේදනයේ අපට මෙසේ කියවන්නට ලැබේ:
GSAM 372.6“ඉලිනොයි ප්රාන්තයේ නීති යටතේ චිකාගෝහි මෙම විද්යාලය සංස්ථාවක් ලෙස ලියාපදිංචි කර ඇත. අධ්යයන පාඨමාලාව එක්සත් ජනපදයේ හොඳම වෛද්ය විද්යාලවල පාඨමාලා තරම්ම පරිපූර්ණ වනු ඇත. ඉගැන්වීමේ කොටසක් චිකාගෝහිද තවත් කොටසක් Battle Creek, මිචිගන්හිද සිදු කරනු ලැබේ.”
GSAM 373.1වෛද්ය මිෂනාරි සේවය සඳහා සූදානම් වන අය පිළිබඳව 1895 අගෝස්තු වෛද්ය මිෂනාරියා සඟරාවේ අපට පහත සඳහන් දේ කියවන්නට ලැබේ:
GSAM 373.1“Battle Creek සනීපාරක්ෂකාගාරයේ හෙද හෙදියන් පුහුණු කිරීමේ පාසලේ දැන් පුහුණුව ලබන හෙද පන්තියේ සංඛ්යාව 250කට වැඩිය. වෛද්ය මිෂනාරි සේවයේ යෙදීමට දැන් සුදුසුකම් ඇති මේ සෑම කෙනෙකුටම තනතුරක් පවරා ඇත. දකුණු මුහුදු දූපත්, ඉන්දියාව, බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්, දකුණු ඇමෙරිකාව සහ අපගේ විශාල නගර සඳහා හෙද හෙදියන් අවශ්යය; එක්සත් ජනපදයේ දකුණු ප්රාන්ත සඳහා විසිපස්දෙනෙකු හෝ තිස්දෙනෙකු අවශ්යය.”
GSAM 373වෛද්ය මිෂනාරි සේවාවේ වර්ධනය
GSAM 373.21895 නොවැම්බර් 5 දින සභා මණ්ඩපයේ පැවති, සනීපාරක්ෂකාගාරයේ මිෂනාරි හෙද පන්තියේ උපාධි ප්රදාන උත්සවයේදී වෛද්ය කෙලොග් මෙසේ පැවසීය:—
GSAM 373.3“වසර දොළහකට පෙර මෙවැනි උත්සවයකදී හෙද හෙදියන් දෙදෙනෙක් උපාධිය ලබාගත්හ. දැන් තුන්සියයත් හාරසියයත් අතර හෙද හෙදියන් පිරිසක් සිටිති. සනීපාරක්ෂකාගාරයේ වෛද්යවරු දහනවදෙනෙක් සිටිති. සනීපාරක්ෂකාගාරයට අඩු වැඩි වශයෙන් සම්බන්ධ, වෛද්ය මිෂනාරි හා දානශීලී සංගමයේ අධීක්ෂණය යටතේ පවතින එවැනි ආයතනවල තවත් වෛද්යවරු විසිදෙදෙනෙක් සිටිති. අපගේ හෙද හෙදියන් පනස්තුන්දෙනෙක් විවිධ විදේශ රටවල—ස්වීඩනය, පැරණි මෙක්සිකෝව, අප්රිකාවේ රන් වෙරළ, ඕස්ට්රේලියාව, දකුණු අප්රිකාව, ඩෙන්මාර්කය, ඉන්දියාව, නවසීලන්තය, සැමෝවා සහ බ්රිතාන්ය ගයනාවෙහි—සේවය කරති. දැන් වෛද්ය සිසුන් හැටතුන්දෙනෙක් පුහුණුව ලබති. ඔවුන්ගෙන් හතළිස්එක්දෙනෙක් මෙහිද, විසිදෙදෙනෙක් මිචිගන් විශ්වවිද්යාලයේ හා අනෙකුත් විද්යාලවලද සිටිති. පිළිගත් හෙද හෙදියන් ලෙස පිටත්ව යාමට සම්පූර්ණයෙන්ම සූදානම් වූ හෙද හෙදියන් විසිදෙදෙනෙක් අද රාත්රියේ මෙහි උපාධිය ලබති.”
GSAM 373.4අපගේ සෞඛ්ය ආයතන 1902 දක්වා වර්ධනය වූ ආකාරය සොයා බලන විට, එහි වෛද්ය විද්යාලය හා හෙද හෙදියන් පුහුණු කිරීමේ පාසලද සහිත Battle Creek සනීපාරක්ෂකාගාරය, සෙවන්ත්-ඩේ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරුන් සතු ලෝකයේ එවැනි ආයතන අතරින් විශාලතම ආයතනය බව අපට පෙනේ.
GSAM 374ප්රධාන ගොඩනැඟිලි ගින්නෙන් විනාශ වීම
GSAM 374.11902 පෙබරවාරි 18 දින රාත්රියේ විශාල ප්රධාන ගොඩනැඟිල්ල එහි අගනා උපකරණද සමඟත්, ඉඩකඩ ඇති රෝහලත් ගින්නෙන් දැවී විනාශ විය. ඒ අවස්ථාවේ රෝගාතුර වූ අය හා අමුත්තන් හාරසියදෙනෙක් එම ගොඩනැඟිලි තුළ සිටියහ. එහෙත් වෛද්යවරුන්ගේ, හෙද හෙදියන්ගේ හා සහායකයන්ගේ වීරෝදාර උත්සාහයන් නිසාත්, ස්වාමීන්වහන්සේගේ විශේෂ ආරක්ෂාව ඇතිවත්, බරපතළ තුවාලයක් නොලබා ඔවුන් සියල්ලන්ම ගොඩනැඟිලිවලින් පිටතට ගෙන එන ලදී.
GSAM 374නව සනීපාරක්ෂකාගාරය
GSAM 374.2පැරණි ගොඩනැඟිලි පිහිටි ස්ථානයේ, පෙර ගොඩනැඟිල්ලට වඩා විශාල හා ශක්තිමත් තවත් ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදි කර ඇත. වර්තමාන ගොඩනැඟිල්ලේ මුල්ගල 1902 මැයි 12 දින තබන ලද අතර, ගොඩනැඟිල්ල 1903 මැයි 31 දින කැප කරන ලදී. නව ගොඩනැඟිල්ල පිළිබඳ ආයතනයේ කළමනාකරුවෝ මෙසේ පවසති: “යකඩ, ගල්, ගඩොල් හා සිමෙන්ති යොදා ගොඩනැඟිල්ලක් තැනිය හැකි උපරිම ශක්තියෙන් හා කල්පැවැත්මෙන් එය යුක්තය.
GSAM 374.3“ආයතනයේ උපකරණ හා පහසුකම් සෑම අතින්ම ලබාගත හැකි නවීනතම, පරිපූර්ණතම, සෞඛ්යාරක්ෂිත, පහසු හා ශක්තිමත් ඒවාය. දැන් නිම කර ඇති තත්ත්වය අනුව, Battle Creek සනීපාරක්ෂකාගාරය රෝගාතුර වූවන්ට සපයන පහසුකම් හා සුවපහසුව නිසැකවම අන් කිසි තැනක පහසුකම්වලට දෙවැනි නොවන බව විශ්වාස කෙරේ.
GSAM 374.4“ආයතනයේ කළමනාකරුවන්ගේ අරමුණ වී ඇත්තේ, තර්කානුකූල වෛද්ය විද්යාව පිළිගන්නා රෝගීන්ට ප්රතිකාර කිරීමේ සියලු නව ක්රම හා උපකරණ එකම ස්ථානයක, හිතකර තත්ත්වයන් යටතේ එක්රැස් කිරීමත්, එම ක්රම හෘදයසාක්ෂියට එකඟව හා බුද්ධිමත්ව යොදාගැනීමත්ය.”
GSAM 374සනීපාරක්ෂකාගාර බොහොමයක් පිහිටුවිය යුතුය
GSAM 374.5මේ ජනතාවට දෙන ලද ආලෝකය නම්, ස්වාමීන්වහන්සේගේ කැමැත්ත වන්නේ අතිවිශාල ආයතන කිහිපයක් තිබීම වෙනුවට මධ්යම ප්රමාණයේ සනීපාරක්ෂකාගාර බොහොමයක් ලෝකය පුරා පිහිටුවීම බවය. විශේෂයෙන්ම පසුගිය දස වසර තුළ, ලෝකයේ විවිධ ප්රදේශවල කුඩා සනීපාරක්ෂකාගාර විවෘත කිරීමේ ආරම්භයක් සිදු වී ඇති බව සතුටින් සඳහන් කරමු. 1904 සඳහා වූ මහා සම්මේලනයේ වාර්ෂික පොතෙහි මෙම කුඩා ආයතන පනහකට වැඩි සංඛ්යාවක ලැයිස්තුවක් ඇත.
GSAM 375සනීපාරක්ෂකාගාර ලැයිස්තුව
GSAM 375.1මේවා පිහිටුවීමට මඟ පෑදූ තත්ත්වයන් විස්තර කිරීම සිත්ගන්නා කරුණක් විය හැකි වුවද, අපට ඇති සීමිත ඉඩකඩ තුළ ඒවා පිහිටා ඇති රටවල් හා එක් එක් රටෙහි ඇති සංඛ්යාව සඳහන් ලැයිස්තුවකින් සෑහීමට පත් විය යුතුය. එක්සත් ජනපදයේ 35ක්; මහා බ්රිතාන්යයේ 3ක්; ජර්මනියේ 1ක්; ස්විට්සර්ලන්තයේ 1ක්; ඩෙන්මාර්කයේ 1ක්; නෝර්වේහි 1ක්; ස්වීඩනයේ 1ක්; දකුණු අප්රිකාවේ 1ක්; ඕස්ට්රේලියාවේ 2ක්; නවසීලන්තයේ 1ක්; සැමෝවා දූපතේ 1ක්; පැරණි මෙක්සිකෝවේ 1ක්; ඉන්දියාවේ 1ක්; ජපානයේ 1ක් ඇති බව අපට පෙනේ.
GSAM 375ප්රතිකාර කාමර ලැයිස්තුව
GSAM 375.2මෙම සනීපාරක්ෂකාගාරවලට අමතරව ප්රතිකාර කාමර විසිදෙකක් ඇත. ඒවායින් දාහතක් එක්සත් ජනපදයේද; එකක් යාෆාහිද; එකක් පලස්තීනයේ යෙරුසලමෙහිද; එකක් පැරණි මෙක්සිකෝවේ ග්වාඩලහාරාහිද; එකක් දකුණු අප්රිකාවේ කිම්බර්ලිහිද; තවත් එකක් ඕස්ට්රේලියාවේ රොක්හැම්ප්ටන්හිද පිහිටා ඇත. මේවාට අමතරව නිර්මාංශ ආපනශාලා විසිහයක් ඇත. එහිදී මිනිසුන්ට පිරිසිදු, සෞඛ්යයට හිතකර ආහාර ලබාගත හැකි අතර, නිසි ජීවන ක්රමය පිළිබඳවද යම් පමණක උපදෙස් ලබාගත හැකිය.
GSAM 375.3සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ මූලධර්මවල ප්රගතිය පිළිබඳ මෙම සංඛ්යා ලේඛනවලින්, 1866 දී දිව්ය මඟපෙන්වීමෙන් පුරෝකථනය කළ පරිදි, ස්වාමීන්වහන්සේට “මෙම මාර්ගයෙන් මහත් කාර්යයක් ඉටු කිරීමට” හැකි ආකාරය පෙනේ. තවද 1863 දී පුරෝකථනය කළ පරිදි, “සෞඛ්ය ප්රතිසංස්කරණ මූලධර්ම” මඟින් “ස්වාමීන්වහන්සේගේ පැමිණීමේදී ස්වර්ගයට ගනු ලැබීම සඳහා ජනතාවක් සූදානම් කිරීමෙහි” කොටසක් ඉටු කළ හැකි ආකාරයද ඒවායින් පෙනේ. එබැවින් මෙම සෞඛ්ය ආයතන සිය ගුණයකින් වැඩි වී, ඒවා පත් කර සැලසුම් කරන ලද්දේ යම් අරමුණක් සඳහාද, එය ඉක්මනින් ඉටු කරත්වා.
Notes
- 3 යොහන් 2. ↩