6 වන පරිච්ඡේදය — පණිවුඩය සහ පණිවුඩකරුවන්
GSAM 108.1“දර්ශනය කියවන තැනැත්තාට දුව යා හැකි වන පිණිස එය ලියා පුවරුවල පැහැදිලිව සටහන් කරන්න. මක්නිසාද දර්ශනය තවම නියම කරන ලද කාලයකට අදාළය; එහෙත් අවසානයේදී එය කථා කරනු ඇත, බොරු නොකියනු ඇත. එය ප්රමාද වුවත් ඒ සඳහා බලා සිටින්න; මක්නිසාද එය සැබවින්ම පැමිණෙන්නේය, ප්රමාද නොවන්නේය.”1
GSAM 108.2“තවද පොළොවේ වසන්නන්ටද සියලු ජාතීන්ටද ගෝත්රවලටද භාෂාවන්ටද ජනතාවන්ටද දේශනා කිරීමට සදාකාල ශුභාරංචිය ඇතිව, ‘දෙවියන්වහන්සේට භය වී උන්වහන්සේට මහිමය දෙන්න; මක්නිසාද උන්වහන්සේගේ විනිශ්චයේ පැය පැමිණ තිබේ. අහසත් පොළොවත් මුහුදත් දිය උල්පතුත් මැවූ තැනැන්වහන්සේට නමස්කාර කරන්න’ යි මහත් හඬකින් කියමින් තවත් දේවදූතයෙකු අහස මැද පියාසර කරනවා මම දුටිමි.”2
GSAM 108.3ආගමනය පිළිබඳ ප්රකාශය කළ අය කියා සිටියේ, අනාගතවක්තෘ හබක්කුක් සඳහන් කළ මෙම “දර්ශනයට” හා එහි “නියම කරන ලද” කාලයට දානියෙල්ගේ සහ එළිදරව්ව ලියූ තැනැත්තාගේ අනාවැකිවල දර්ශන ඇතුළත් වූ බවය. ඔවුහු තම අනාවැකි ප්රස්ථාරවල ඒවා නිරූපණය කරමින් කොතරම් පැහැදිලි කළෝද යත්, ඒ අර්ථකථනය කියවූ තැනැත්තාට සැබවින්ම “දුව” ගොස් එම තොරතුරු අන් අයට දන්වා දිය හැකි විය.
GSAM 108නිශ්චිත පණිවුඩයක්
GSAM 108.4ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් ජනතාව කළ ප්රකාශය, පාවුල් ෆීලික්ස් ඉදිරියේ කළ “ධර්මිෂ්ඨකමද ආත්ම දමනයද පැමිණෙන්නට ඇති විනිශ්චයද;” යන ප්රකාශය පමණක් නොවීය. එය, මාටින් ලූතර් බයිබලය පරිවර්තනය කර අවසන් කළ පසු, ඔහුගේ මරණයට ටික කලකට පෙර පැවසූ බව වාර්තා වන, “විනිශ්චය වැඩි ඈතක නොවන බව මට විශ්වාසය; එසේය, ස්වාමීන්වහන්සේම තවත් අවුරුදු තුන්සියයකට වඩා කල් නොපැමිණ සිටින්නේ නැත” යන කියමනද නොවීය. එසේම, ජෝන් වෙස්ලි “සහස්ර වර්ෂය තවත් අවුරුදු සියයකින් පමණ ආරම්භ විය හැකි යයි සිතුවේය” යනුවෙන් කළ ප්රකාශයද නොවීය. ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරු කියා සිටියේ එළිදරව් 14:6, 7 හි සංකේතවත් කර ඇති “උන්වහන්සේගේ විනිශ්චයේ පැය පැමිණ තිබේ,” යන පණිවුඩයත්, එළිදරව් 10:6 හි “තවත් කාලයක් නොවන්නේය.” යන මොරගැසීමත් තමන් ප්රකාශ කරන බවය. එවැනි අනාවැකියක් “පැමිණෙන්නට ඇති”, “අවුරුදු තුන්සියයකින්” හෝ “අවුරුදු සියයකින්” පැමිණෙන සිද්ධියක් ප්රකාශ කිරීමෙන් ඉටු විය නොහැකිය. එය නිශ්චිත කාලයකදී “පැමිණ තිබේ” යන්න ප්රකාශ කිරීමෙන් ඉටු විය යුතුය. ඉහත අනාවැකි ඉල්ලා සිටි එවැනිම නිශ්චිතභාවයක් ඇති එවැනිම පණිවුඩයක් ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් ජනතාව මුළු ලෝකයටම ප්රකාශ කළහ.
GSAM 109ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ පැමිණීමේදී සිදු වන විනිශ්චය
GSAM 109.1මෙම පණිවුඩය මුලින්ම ප්රකාශ කළ කාලයේදී, විනිශ්චය ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ දෙවන පැමිණීමේදී සිදු වන බව සෑම ක්රිස්තියානි නිකායක්ම පිළිගත්තේය. එබැවින් එවැනි තත්ත්වයන් යටතේ ඒ මතයම දරමින් විනිශ්චයේ පැය පැමිණ ඇති බවට පණිවුඩය දුන් ජනතාවක්, ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ දෙවන පැමිණීම අනිවාර්යයෙන්ම ප්රකාශ කරනු ඇත. සැබවින්ම පණිවුඩයට බලය දුන්නේත් ජනතාවගේ සිත් ඉතා බලවත් ලෙස සෙලවූයේත් නිශ්චිත කාලයක් ප්රකාශ කිරීමය. මුලදී ඔවුහු ලෝකයේ අවසානය 1843 “යුදෙව් වර්ෂය” තුළ කිසියම් අවස්ථාවක පැමිණෙන බවත්, එම කාලය 1843 මාර්තු 21 සිට 1844 මාර්තු 21 දක්වා වූ බවත් කියා සිටියහ. මෙම කාලය ගෙවී ගිය පසු, අනාවැකිමය කාලපරිච්ඡේද අවසන් වීම සඳහා නිශ්චිත දිනයක් තෝරාගත් බව 1844 වර්ෂයේ මධ්යම රාත්රී මොරගැසීම පුවත්පතෙන් අපට දැනගන්නට ලැබේ. ඒ හත්වන යුදෙව් මාසයේ දසවන දිනය වූ අතර, එය 1844 ඔක්තෝබර් 22 දිනට අනුරූප විය.
GSAM 109දින 2300 ගණනය කිරීම
GSAM 109.21843 යන කාලය නියම කිරීමට පදනම වූයේ දානියෙල් 8 හි දින දෙදහස් තුන්සියයයි. මෙම “දින” රාජ්යයන් නියෝජනය කිරීමට මෘගයන් යොදාගත් අනාවැකි සමඟ සම්බන්ධ වූ බැවින්, ගණන් කථාව 14:34 සහ එසකියෙල් 4:5, 6 හි දී ඇති, සංකේතාත්මක කාලය පිළිබඳ ස්වාමීන්වහන්සේගේ අර්ථකථනය අනුව, “දින” අවුරුදු නියෝජනය කිරීමට සංකේතාත්මකව යොදාගත යුතු බව කියා සිටින ලදි. දානියෙල් 9 හි සති සැත්තෑව—දින 490—දින දෙදහස් තුන්සියයේ මුල් කොටස විය යුතු බවත්, කාලපරිච්ඡේද දෙකම එකවර ඇරඹුණු බවත් කියා සිටින ලදි. දානියෙල් 9 හි දැක්වෙන, සති සැත්තෑවේ ආරම්භය සලකුණු කළ සිද්ධිය වූයේ “යෙරුසලම යළි පිහිටුවා ගොඩනැඟීමට ආඥාව නිකුත් වීම” යන්නය. එස්රා 7 හි වාර්තා කර ඇති පරිදි එම ආඥාව නිකුත් වූයේ අර්තක්ෂස්තා ලොන්ගිමානස්ගේ හත්වන රාජ්ය වර්ෂය වූ ක්රි.පූ. 457 දීය.
GSAM 110.1සති සැත්තෑවේ ආරම්භය සඳහා නිවැරදි දිනය මෙය වූ බව තහවුරු වූයේ, ක්රි.පූ. 457 සිට හරියටම සති හැටනවයකට—අවුරුදු 483කට—පසු, එනම් ක්රි.ව. 27 දී, ක්රිස්තුස්වහන්සේ යොහන්ගෙන් බව්තීස්මය ලබා “කාලය සම්පූර්ණ වී තිබේ,” යනුවෙන් පවසමින් තම සේවය ආරම්භ කළ බැවිනි.3 ආදිය. ක්රි.ව. 27 දී ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ සේවය ආරම්භ වීමත්, එම දිනයෙන් අවුරුදු තුනහමාරකට පසු “[සැත්තෑවන] සතියේ මැදදී [මධ්යයේදී]” උන්වහන්සේ කුරුසියේ ඇණ ගසනු ලැබීමත්, ක්රි.ව. 34 දී යුදෙව්වන් අතර විශේෂ සේවය අවසන් වීමත්, අන්යජාතීන්ගේ ප්රේරිතයා වූ සාවුල් ඉන් නොබෝ කලකින් හැරීමත්, සති සැත්තෑව එම දිනයේදී අවසන් වූ බවත්, එබැවින් ඒවා ක්රි.පූ. 457 දී ආරම්භ වූ බවත් ඔප්පු කළේය. ඔවුහු එය මෙසේ ගණනය කළහ: 2300න් 457 අඩු කළ විට 1843 ඉතිරි වේ. එම අවුරුදු 457 ක්රිස්තුස්වහන්සේට පෙර වූ බැවින්, දින 2300 අවසන් වීමට අප පැමිණෙන්නේ 1843 අවසානයටය.
GSAM 110විරුද්ධවාදීන්ගේ පිළිගැනීම්
GSAM 110.2“සත්යයට විරුද්ධ වූවන්ගේ පාර්ශ්වයෙන් සත්යයට පක්ෂව කෙරෙන පිළිගැනීම් ඉහළම වර්ගයේ සාක්ෂි සපයයි” යනුවෙන් සත්ය ලෙසම පවසා ඇත. ස්වාමීන්වහන්සේගේ ජනතාවගේ විමර්ශනාත්මක විනිශ්චය ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ පැමිණීමට පෙර සිදු විය යුතු සිද්ධියක් බව ආගමන පණිවුඩයට විරුද්ධ වූ කිසිවෙක් කිසිදා ඇඟවූයේ නැත. ඒ වෙනුවට ඔවුහු මේ කරුණ ගැන ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරුන්ට එකඟව තර්ක කළහ. මෙම ප්රකාශයට සාක්ෂි ලෙස අපි ප්රකට විරුද්ධවාදීන් දෙදෙනෙකුගේ වචන උපුටා දක්වමු.
GSAM 110.3එන්. කොල්වර් මහතා 1842 දී බොස්ටන්හි මාල්බරෝ වීදියේ දේවස්ථානයේ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරුන්ට විරුද්ධව දේශනා කරමින් මෙසේ පැවසීය:—
GSAM 111.1“මේ දින අවුරුදු නම්, ලෝකය 1843 දී අවසන් වනු ඇත; ඕනෑම පාසල් දරුවෙකුට එය පෙනේ. මක්නිසාද 490 ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ මරණයේදී අවසන් වූයේ නම්, දින 2300, 1843 දී අවසන් වනු ඇත. වෙනත් යම් සිද්ධියක් සිදු විය යුතු බව පෙන්වා දිය හැකි නම් මිස ලෝකය අවසන් විය යුතුය; එසේ පෙන්වා දෙන්නේ කෙසේදැයි මට නොපෙනේ.”
GSAM 111.2මහාචාර්ය ස්ටුවර්ට්ද එම කාලයේදීම පමණ මෙසේ පැවසීය:
GSAM 111.2“ඉංග්රීසි හා ඇමරිකානු ලෝකයේ අර්ථකථකයන්ගෙන් අතිමහත් බහුතරය වසර ගණනාවක් පුරා දානියෙල් පොතෙහි හා එළිදරව්වෙහි සඳහන් දින, අවුරුදු නියෝජනය කරන දේ හෝ ඒවායේ සංකේත ලෙස තේරුම්ගැනීමට පුරුදුව සිටීම විශේෂ කරුණකි. පොදුවේ පවතින, සෑම තැනකම පාහේ පවතින බව පවා මට කිව හැකි මෙම සිරිතේ ආරම්භය සොයාගැනීම මට දුෂ්කර වී ඇත.”
GSAM 111මහාචාර්ය බුෂ්ගේ සාක්ෂිය
GSAM 111.3මහාචාර්ය බුෂ් මෙසේ පැවසීය: “මිලර් මහතාගේ කාලය පිළිබඳ කරුණට පහර දෙන කවරෙකු වුවද ඔහුට පහර දෙන්නේ ඔහුගේ ශක්තිමත්ම කරුණ සම්බන්ධයෙනි. ඔහුගේ කාලය නිවැරදිය; එහෙත් සිදු වීමට ඇති සිද්ධිය ගැන ඔහු වැරදී සිටී.” ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ පැමිණීමට පෙර මුළු ලෝකයම හැරෙන බව බුෂ් විශ්වාස කළේය. සහස්ර වර්ෂය 1844 දී ආරම්භ වන බව ඔහුගේ මතය විය.
GSAM 111.4දානියෙල් 2 හි සඳහන් රූපයේ පාදවලට ගල වැදී ස්වර්ගයේ දෙවියන්වහන්සේ තම රාජ්යය පිහිටුවීමට නියමිත අවස්ථාවේ, එම රූපයෙන් සංකේතවත් කළ තත්ත්වයෙහිම විවිධ ජාතීන් සිටින බව ලෝක ඉතිහාසයෙන් පෙනෙන බව ආගමනය පිළිබඳ ඇදහිල්ල දැරූ දේවගැතිවරු තම ප්රසිද්ධ දේශනාවල ඉගැන්වූහ. එසේම, 7 වන පරිච්ඡේදයේ “රාජ්යයද ආධිපත්යයද මුළු අහස යට තිබෙන රාජ්යයේ මහත්කමද මහෝත්තමයාණන්ගේ ශුද්ධවන්තයන්ට දෙනු ලබන්නේය.” යනුවෙන් දැක්වෙන අවස්ථාවටද ඒ තත්ත්වය ගැළපුණි. ස්වාමීන්වහන්සේ පෙනී සිටීමට ආසන්නයේ දැකිය හැකි බව ශුද්ධ ලියවිලි පෙර කී සලකුණුම—ස්වාභාවික, දේශපාලනික හා සදාචාරමය සලකුණු—දක්නට ලැබෙන බවටද ඔවුහු අවධානය යොමු කළහ.
GSAM 111අහසේ ආශ්චර්යයන්
GSAM 111.5ස්වාමීන්වහන්සේ අනාගතවක්තෘ යෝවෙල් මඟින් මෙසේ කියනසේක: “මම අහසෙහිද පොළොවෙහිද ආශ්චර්යයන්, එනම් ලේද ගින්නද දුම් කණුද පෙන්වන්නෙමි. ස්වාමීන්වහන්සේගේ මහත් භයානක දවස පැමිණීමට පෙර ඉර අන්ධකාරයටද සඳ ලේ බවටද හැරෙන්නේය.”4 පසුගිය ශතවර්ෂවල දිස් වූ උත්තර ධ්රැව ආලෝකය (සාමාන්යයෙන් උතුරු ආලෝක යනුවෙන් හැඳින්වේ), අනාගතවක්තෘවරයාගේ විස්තරයට ගැළපෙන “ගින්නද දුම් කණුද” බව ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරු විශ්වාස කර ඉගැන්වූහ. ඉතිහාසයෙන් ලබාගත හැකි හොඳම තොරතුරුවලට අනුව (සාක්ෂි ලෙස අප යොමු වන්නේ එඩින්බරෝ විශ්වකෝෂයටය), මේ කාලයට පෙර එය දක්නට ලැබී තිබුණේ කලාතුරකිනි.
GSAM 112.1එබැවින්, ස්වාමීන්වහන්සේගේ ඉක්මන් පැමිණීම පිළිබඳ පණිවුඩය පොළොවේ දුරබැහැරම ප්රදේශවලට යද්දී, අහසේ සලකුණු පෙන්වන ලදි. ඒවා සත්යයට තවත් බලයක් දී ජනතාවගේ අවධානය ඇදගත්තේය.
GSAM 112.21837 ජනවාරි 25 දින ගිනි පැහැති උත්තර ධ්රැව ආලෝකයේ ඉතාමත් විචිත්ර දර්ශනයක් දිස් විය. ස්වාමීන්වහන්සේගේ මහත් දවසට පෙර සිදු විය යුතු දේ ගැන අනාගතවක්තෘ යෝවෙල් කී අනාවැකිය වෙත බොහෝ අයගේ සිත් සෘජුවම යොමු කිරීමට එය හේතු වූ බව පෙනිණි. එම දර්ශනය පිළිබඳ පහත විස්තරය 1839 ඔක්තෝබර් 22 දින නිව් යෝර්ක් වාණිජ දැන්වීම්කරු පුවත්පතෙන් උපුටාගෙන ඇත. නිව් යෝර්ක් ප්රාන්තයේ ඔන්ටාරියෝ කෝරළයේ වික්ටර්හිදී ලේඛකයා දුටු දර්ශනය සමඟ එය හරියටම ගැළපේ.
GSAM 1121837 ගිනි පැහැති ධ්රැව ආලෝකය
GSAM 112.3“අපගේ පාඨකයන්ට නිසැකවම මතක ඇති පරිදි, 1837 ජනවාරි 25 දින සවස රටේ විවිධ ප්රදේශවල එම සංසිද්ධිවලම [එනම් උත්තර ධ්රැව ආලෝකයේ] කැපී පෙනෙන දර්ශනයක් දිස් විය. පොළොව හිමෙන් වැසී තිබුණු තැන්වල ඒ දර්ශනය පෙර කිසිදා නොවූ අන්දමින් විචිත්ර මෙන්ම ‘භයංකර’ විය. කන්දක් අසල පිහිටි එක් ස්ථානයක එය දුටු අය අපට දැන්වූයේ, එය ‘කන්දෙන් පහළට පෙරළී එන ගිනි රළවලට’ සමාන වූ බවය. පොදුවේ අපට දැනගන්නට ලැබුණු තරමට, බිම වසා තිබූ හිම ලේ මිශ්ර වූ ගින්නක් මෙන් පෙනිණි. ඉහළින් (ප්රේරිතයා කියන ලෙස) ‘අහස ගිනි ඇවිළී’ තිබීම අන්තිම දවස පිළිබඳ අනාවැකි විස්තරයට කොතරම් සමාන වූයේද යත් බොහෝ දෙනා පුදුමයට පත් වූහ. එය දුටු දරුවෝ භයෙන් තැතිගෙන, මේ විනිශ්චය පැමිණීමදැයි ඇසූහ. සතුන් පවා මහත් භීතියක් පැහැදිලිව පෙන්වමින් වෙවුලුවෝය.”
GSAM 113.1අනාගතවක්තෘ යෝවෙල්ගේ මෙම සලකුණ දිස් වූයේ ඇමරිකාවේ පමණක් නොවේ. ස්වාමීන්වහන්සේගේ පැමිණීම පිළිබඳ ඉගැන්වීම මහා බ්රිතාන්යයේ ප්රසිද්ධියට පත්වෙමින් තිබියදී, එම රටේ අහසේද එම සලකුණම පෙන්වන ලදි. සැප්තැම්බර් 3 දින රාත්රියේ එම රටේ දක්නට ලැබුණු කැපී පෙනෙන සංසිද්ධියක් පිළිබඳව, 1839 ඔක්තෝබර් 22 දින නිව් යෝර්ක් වාණිජ දැන්වීම්කරු පුවත්පත ලන්ඩන් පුවත්පත්වලින් පහත සඳහන් විස්තරය උපුටා දක්වයි:—
GSAM 1131839 ධ්රැව ආලෝකය
GSAM 113.2“ලන්ඩන්, සැප්තැම්බර් 5 [1839].—බ්රහස්පතින්දා රාත්රී දහයත් ඊයේ උදෑසන තුනත් අතර කාලයේදී, කඩා වැටෙන තාරකා හා උතුරු ආලෝක යන අසාමාන්ය සංසිද්ධිවල, පසුගිය වසර ගණනාව තුළ දක්නට ලැබුණු ඉතාමත් විචිත්ර දර්ශනවලින් එකක් අහසේ දිස් විය. මෙම අමුතු සංසිද්ධියේ පළමු සලකුණ දිස් වූයේ දහයට විනාඩි දහයක් තිබියදීය. ඒ අවස්ථාවේදී, වාෂ්පයක් මෙන් පෙනුණු ලා රතු පැහැයක් අහස් අර්ධගෝලයේ උතුරු කොටසින් නැඟී, ක්රමයෙන් අහසේ මධ්යය දක්වා පැතිරිණි. දහය හෝ දහයයි කාල පමණ වන විට නැඟෙනහිර සිට බටහිර දක්වා මුළු අහසම අතිවිශාල ආලෝක තිරයක් වී තිබිණි. එය මහත් භීතියක් උපදවන පෙනුමක් ගත් අතර, බිහිසුණු ගින්නකින් ඇති වන ආලෝකයට හරියටම සමාන විය. ආලෝකය බොහෝ සේ වෙනස් විය; එක් අවස්ථාවක එය පහළ බසින බව පෙනුණු අතර, ඊළඟ මොහොතේම දැඩි දීප්තියෙන් නැඟී සිටියේය. ඒ සමඟ මිශ්රව නැවත නැවත පෙරළී යන දුම් කඳන් දක්නට ලැබිණි. එය ‘අතිවිශාල ගින්නක්’ බව දුටු සෑම කෙනෙකුම විශ්වාස කළ බව පෙනිණි.”
GSAM 113.3“අගනුවර ඇති වූ භීතිය ඉතා මහත් විය. මිනිසුන් දහස් ගණනක් එම බිහිසුණු විපත සිදු වූවා යයි සිතූ දිශාවට දිව ගියහ. බේකර් වීදිය, ෆැරින්ඩන් වීදිය, වොට්ලින් වීදිය, වෝටර්ලූ පාර යන ස්ථානවල ගිනි නිවන මධ්යස්ථාන සතු රථවලටත්, ලන්ඩනයේ බටහිර මධ්යස්ථාන සතු රථවලටත්—ඇත්ත වශයෙන්ම ලන්ඩනයේ සෑම ගිනි නිවන රථයකටම—අශ්වයන් බැඳ, ‘විනාශය සිදු වූ ස්ථානය’ යයි සිතූ තැන කරා සාමාන්යයට වඩා මහත් වේගයකින් ධාවනය කරන ලදි. ඒවා පසුපස අශ්ව රථද අසරුවෝද අතිවිශාල ජන සමූහයන්ද ගියහ. වැරදීම හෙළි වීමට පෙර සමහර ගිනි නිවන රථ හයි ගේට් හා හැලවේ දක්වාම [සැතපුම් හතරක් පමණ] ගොස් තිබිණි. මෙම දර්ශන පැය දෙකකට වැඩි කාලයක් පැවති අතර, උදෑසන ළං වන විට එය අතිවිචිත්ර දර්ශනයක් බවට පත් විය.”
GSAM 114.1“උදෑසන දෙකට සංසිද්ධිය ඉතාමත් අලංකාර, විස්තර කිරීමට ඉතා දුෂ්කර දර්ශනයක් ගත්තේය. මුළු ලන්ඩනයම මධ්යාහ්නය මෙන් ආලෝකවත් වූ අතර, වායුගෝලය ඉතා පැහැදිලි විය. සඳහන් කළ අවස්ථාවේ දකුණු අහස් අර්ධගෝලය වලාකුළු රහිත වුවද ඉතා අඳුරු විය; එහෙත් ගණන් කළ නොහැකි තරම් වූ තාරකා අලංකාරව බැබළිණි. අහසේ විරුද්ධ පැත්ත අමුතු නමුත් විචිත්ර වෙනසක් පෙන්වීය; එය අතිශයින්ම පැහැදිලි වූ අතර ආලෝකය ඉතා දීප්තිමත් විය. විවිධ දීප්තියෙන් යුත් උල්කා නොකඩවා එකකට පසු එකක් දිස් විය. ඒවා අහසේ මධ්යයේ හටගෙන, පුපුරා යන බව පෙනෙන තෙක් පැතිරෙනවා සේ පෙනිණි. එහි බලපෑම විදුලි සැරයක් මෙන් විය. කුඩා තාරකා දසදහස් ගණනක් ක්ෂිතිජය පුරා විහිදී, ඇසට ඒවා ගිය මඟ බලාගත නොහැකි තරම් වේගයෙන් පොළොව දෙසට විදිණි. ඒවාද පුපුරා මුළු අහස් අර්ධගෝලය පුරා අඳුරු තද රතු වාෂ්පයක් විහිදුවනවා සේ පෙනිණි. වර්ණ අතිශයින්ම විචිත්ර විය.”
GSAM 114.2“දෙකහමාරට දර්ශනය අන්ධකාරයට හැරිණි. ඒ අන්ධකාරය පහව යන විට, අහසේ මුදුනෙහිත් රටේ දකුණු කොටසට ඉහළින් එල්ලී තිබූ අඳුරු තීරයේ දාරය වටාත් දිදුලන දේදුන්නක් දිස් විය. ඉන් ටික වේලාවකට පසු රිදී පැහැති ආලෝක කණු එයින් විහිදිණි. ඒවා පුදුමාකාර ලෙස වැඩි වී, ඒ සමඟම හටගත් තද රතු වාෂ්පය අතර මිශ්ර විය. ඒවා මුළු උසට නැඟුණු විට දර්ශනය සිතාගත හැකි සියල්ල ඉක්මවා ගියේය. සෑම දිශාවකටම තාරකා විදිමින් තිබුණු අතර, එය හතර වන තෙක් පැවතිණි. එවිට සියල්ල මැකී ගියේය.”
GSAM 114සූර්යයාගේ අමුතු පෙනුම්
GSAM 114.3ජීවමාන දේශකයන් ස්වාමීන්වහන්සේගේ පැමිණීමේ සත්යය ප්රකාශ කරමින් සිටියදී, ලෝකයේ විවිධ ප්රදේශවල අහසේ නොයෙක් ආකාරයේ බොහෝ ආශ්චර්යයන් දක්නට ලැබිණි. අපට ඇති ඉඩ අනුව, ඒ අතරින් මෙහි නිරූපණය කළ හැක්කේ 1843 දෙසැම්බර් මාසයේ එංගලන්තයේ නොරිච්හි දක්නට ලැබුණු සූර්යයාගේ පෙනුම පමණි. ඒ හා සමාන දර්ශනයක් 1844 සැප්තැම්බර් 9 දින කනෙක්ටිකට් ප්රාන්තයේ නිව් හේවන්හිදී මධ්යාහ්නයට පෙරත් පසුත් පැය දෙකක් පුරා දක්නට ලැබුණු අතර, දහස් ගණනක් ජනයා එය දුටුවෝය.
GSAM 115සූර්යයාගේ අමුතු පෙනුම
GSAM 115.1කුඩා ඇතුළු වෘත්තයෙන් සූර්යයා නිරූපණය වේ. එය ලා තැඹිලි පැහැයෙන් යුක්ත විය. සූර්යයාගෙන් අසමාන දුරවල පිහිටා එය වට කළ වෘත්ත දෙකේ පිටත කොටසද එම පැහැයෙන්ම පෙනිණි. එහෙත් මෙම වෘත්තවල ඇතුළු කොටස තද කහ පැහැයෙන් යුක්ත විය. එම වෘත්ත ඇතුළත අහස අඳුරු දුඹුරු පැහැයෙන් දිස් වූ අතර, සූර්යයා හරහාද ඊට පහළින්ද ගිය විශාල වෘත්ත තුන පැහැදිලි දීප්තිමත් ආලෝකයකින් යුක්ත වූවා සේ පෙනිණි.
GSAM 115.2එංගලන්තයේ සිද්ධිය පිළිබඳව, 1844 ජනවාරි 3 දින ලන්ඩනයේ ඊ. ලොයිඩ් ලියූ ලිපියක අපි මෙසේ කියවමු:—
GSAM 115.3“එංගලන්තයේ මීට පෙර කිසිදා දැක නැති ආකාරයේ කැපී පෙනෙන ‘සූර්යයා තුළ සලකුණක්’ නොරිච් නගරයේ හා අවට ප්රදේශයේ ප්රධාන පුරවැසියන් විසින් දකින ලදි. එය පසුගිය දෙසැම්බරයේ දහවල් 12ට පමණ දක්නට ලැබී පැය දෙකක් පැවතිණි. එය වැසියන් මහත් භීතියට පත් කළේය. වින්ටර්, බර්ජස් සහ රවුටන් සහෝදරයන් එම නගරයේ තම ධර්ම ප්රචාරක සේවය ආරම්භ කිරීමට මඳකට පෙර එය සිදු විය. එය සත්යයට මඟ සූදානම් කළ බව පෙනිණි; එබැවින් ඔවුන්ට එහි හොඳ සාර්ථකත්වයක් ලැබිණි.”
GSAM 116.1කනෙක්ටිකට් ප්රාන්තයේ නිව් හේවන්හි සිදු වූ මෙම සංසිද්ධිය පිළිබඳ විස්තරය 1844 ඔක්තෝබර් 10 දින මධ්යම රාත්රී මොරගැසීම පුවත්පතෙහි දක්වා ඇත. එය ගෙන තිබුණේ 1844 සැප්තැම්බර් 10 දින නිව් හේවන් පැලේඩියම් (New Haven Palladium) පුවත්පතෙනි. මොරගැසීම පුවත්පතේ එම වාර්තාවෙහි කර්තෘ මෙසේ කියයි: “තමාටම සෑහීමකට පත් විය හැකි අයුරින් මෙම සංසිද්ධියේ හේතුව පැහැදිලි කිරීමට කිසිම දාර්ශනිකයෙකුට හැකි වී නැත.”
GSAM 116.21844 සැප්තැම්බර් 9 දින කනෙක්ටිකට් ප්රාන්තයේ නිව් හේවන්හි සූර්යයා හා සම්බන්ධව දිස් වූ මෙම දර්ශනය පිළිබඳ විස්තරයක්, 1844 සැප්තැම්බර් 12 දින හාට්ෆර්ඩ් කුරන්ට් (Hartford Courant) පුවත්පතෙහිද පළ කරන ලදි. එය මෙසේය:—
GSAM 116.3“1844 සැප්තැම්බර් 9 වන සඳුදා මධ්යාහ්නයට පෙරත් පසුත් පැය දෙකක් පුරා සූර්යයා වටා තිබූ වළලු, අපගේ පුරවැසියන් විසින් පොදුවේ මහත් උනන්දුවකින් නිරීක්ෂණය කර ඇති බව පෙනේ. ඒවා, එවැනිම පෙනුම් සහ ඒවායේ හේතුව පිළිබඳව වැඩිදුර දැනගැනීමට විමසිලිමත් කුතුහලයක් අවදි කර ඇත.”
GSAM 116.4“මෙවර ආලෝක වළල්ල පැවති කාලය අතින් විශේෂ වූ අතර, නිරීක්ෂණය සඳහා හොඳ අවස්ථා සැලසීය. මධ්යාහ්නය පමණ වන විට එය ප්රධාන වශයෙන් සම්පූර්ණ වළලු දෙකකින් සමන්විත විය. එකක් පළලින් අංශක හතළිස්පහක් පමණ වූ අතර, එහි මධ්යයෙහි සූර්යයා පිහිටන පරිදි එය වට කර තිබිණි. අනෙක පළලින් අංශක හැත්තෑදෙකක් පමණ වූ අතර, එහි මධ්යය අහසේ මුදුනෙහි පිහිටා, එහි පරිධිය සූර්යයා හරහා ගියේය. කුඩා වෘත්තය සමඟ ප්රධාන අක්ෂය ඔස්සේ පිහිටි, විකේන්ද්රිකතාව අඩු ඉලිප්සයක්ද තිබිණි. සූර්යයාට හරියටම විරුද්ධ පැත්තෙහි, අහසේ මුදුනට අංශක තිස්හයක් උතුරින්, විශාල වෘත්තය තවත් වෘත්ත දෙකකින් ඡේදනය විය. ඒවායේ විෂ්කම්භය එයට බොහෝ දුරට හෝ සම්පූර්ණයෙන්ම සමාන විය. ඡේදනය වූ ස්ථානයේ, දිදුලන වළලු තුනක ආලෝකය එකතු වීමෙන් ස්වාභාවිකවම ඇති විය හැකි ආකාරයේ දීප්තිමත් ලපයක් සෑදිණි. සූර්යයා වට කළ වළල්ල දේදුන්නේ වර්ණ පෙන්වූ අතර, බොහෝ විට ඒවා ඉතා දීප්තිමත්ව හා අලංකාරව දිස් විය. අනෙක් වළලු සුදු පැහැයෙන් යුක්ත වූ අතර, සූර්යයාගෙන් වඩා දුරින් තිබූ බැවින් වඩා දුර්වල ආලෝකයක් දැක්වීය. කෙසේ වෙතත්, ප්රිස්මීය [දේදුනු] වර්ණවලින් යුත් වෘත්තවල කුඩා කොටස් විවිධ අවස්ථාවල නැඟෙනහිරත් බටහිරත් දිස් විය.... ව්යුහයේ මෙවැනි ඒකාකාරීභාවයක්, ආලෝක වළලු සෑදීම පාලනය කරන යම් නියමයක් මත රඳා පැවතිය යුතුය. එහෙත් එම නියමයේ ස්වභාවය තවමත් සම්පූර්ණයෙන් හෙළි වී නැත.... සූර්යයා වට කළ වළල්ල සෑදීම පැහැදිලි කිරීමේදී එතරම් දුෂ්කරතාවක් ඇති වී නැත. මක්නිසාද එහි හේතුව දේදුන්න ඇති කරන හේතුවට තරමක් සමාන බැවිනි. එහෙත් සූර්යයාගේ මධ්යය හරහා පරිධිය යන වළල්ලේ ආරම්භය පැහැදිලි කිරීම වඩාත් දුෂ්කර බව පෙනී ගොස් ඇත.”
GSAM 117ශුද්ධ ලියවිලි අනාවැකි ඉටු කරමින් සිදු වූ ආශ්චර්යයන්
GSAM 117.1එංගලන්තයේත් ඇමරිකාවේත් අහසේ දක්නට ලැබුණු මේ ආශ්චර්යයන් භාවිත කළ ආකාරය ගැන, 1843 දී බොස්ටන්හි ප්රකාශයට පත් කළ Sylvester Blissගේ මතෙව් විසිහතරවන පරිච්ඡේදය පිළිබඳ විවරණයෙන් කියවීමෙන් දැනගත හැක. ඉහත වාර්තා කිහිපයක් උපුටා දැක්වීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ කියයි—
GSAM 117.2“එබැවින් සත්යයේ ශුද්ධ ලියවිලිවල පුරෝකථනය කර ඇති ‘මහත් ලකුණු’ හා ‘භයංකර දර්ශන’ සියල්ලම ඉටු වී ඇති බව පෙනේ; ගැළවුම්කරුවාණන් තම පැමිණීමට පෙර සිදු විය යුතු යැයි ප්රකාශ කළ දේවල්ද එසේමය.
GSAM 117.3“ගස් කොළ දමන කාලය ග්රීෂ්මය බව පෙන්වන තරම් නිසැකවම, මේ ලකුණු ඉටු වීමෙන් ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ පැමිණීම ළඟ බවත්, දොරකඩම බවත් ක්රිස්තියානීන් දැනගත යුතුය. එය දැනගැනීමට අවසරයක් පමණක් නොව, අපගේ ගැළවුම්කරුවාණන් ඔවුන්ට එය දැනගන්නා ලෙස ආඥා කරයි.”5
GSAM 117පණිවුඩකරුවන්
GSAM 117.4මුලින් ප්රකාශ කළ දෙවන ආගමන පණිවුඩයේ ප්රධාන ලක්ෂණ කිහිපයක් අපගේ අවධානයට ගෙන ආ බැවින්, එම මහත් ප්රකාශයේ ප්රමුඛ කොටසක් ඉටු කළ කිහිපදෙනෙකු ගැන සලකා බැලීම ප්රයෝජනවත් විය හැක. එම හඬ ප්රකාශ කළ විදේශ රටවල එවකට සිටි දක්ෂතම දේවගැතිවරුන් බොහෝ දෙනෙකුගේ නම් අපි දැනටමත් දී ඇත්තෙමු. ඇමරිකාවේ මෙහෙයවූ, එහි කාර්යයේ බර ස්වාමීන්වහන්සේ තැබූ කිහිපදෙනෙකු ගැන අවධානය යොමු කරන විට, ස්වාමීන්වහන්සේගේ හස්තය ඇත්තෙන්ම මේ ආගමන ව්යාපාරය තුළ තිබූ බව තවදුරටත් පැහැදිලි වේ.
GSAM 118William Miller
GSAM 118.1පළමුව, එක්සත් ජනපදයේ ආගමන ව්යාපාරය තුළ එතරම් ප්රමුඛ වූ William Miller ගැන සලකා බලමු; බොහෝ දෙනා අතර එම ව්යාපාරය “මිලරයිට්වාදය” ලෙස පමණක් හඳුන්වනු ලැබීය.
GSAM 118.2William Miller 1782 පෙබරවාරි මාසයේ Mass. හි Pittsfieldහි උපත ලැබීය. ඔහුගේ ළමා වියේදීම සාමාන්යයට වඩා වැඩි බුද්ධිමය ශක්තියක හා ක්රියාශීලීත්වයක ලකුණු පෙනුණි. වසර කිහිපයක් ගත වන විට ඔහු ඇසුරු කළ සියලු දෙනාට එම ලකුණු තව තවත් පැහැදිලි විය. ඔහුට ශක්තිමත් ශාරීරික ව්යුහයක්, ක්රියාශීලී හා ස්වභාවයෙන්ම හොඳින් වර්ධනය වූ බුද්ධියක්, හා නිර්දෝෂී සදාචාර චරිතයක් තිබුණි. දිස්ත්රික් පාසලේ සීමිත පහසුකම් යටතේ ඔහු වසර කිහිපයක් පමණක් අධ්යාපනය ලබා තිබියදීම, ඔහුගේ දැනුම සාමාන්යයෙන් සේවයේ යෙදවූ ගුරුවරුන්ගේ දැනුමට වඩා ඉහළ බව පොදුවේ පිළිගැනිණි.
GSAM 118.3Miller මහතා 1802 දී විවාහ වී Vt. හි Poultneyහි පදිංචි විය. ඔහු Poultney වෙත පැමිණි දා සිට ඇසුරු කළ, ලෝකීය වාසි සඳහා ඔහු බොහෝ සෙයින් ණයගැති වූ මිනිසුන්, සැකවාදී මූලධර්ම හා දේවවාදී සිද්ධාන්තවලින් ගැඹුරින් බලපෑමට ලක්ව සිටියහ. ඔවුහු අසදාචාර මිනිසුන් නොවූහ; පන්තියක් ලෙස යහපත් පුරවැසියෝද, සාමාන්යයෙන් ගැඹුරු හැසිරීමක් ඇති, මානවීය හා දානශීලී අයද වූහ. එහෙත් ඔවුහු ආගමික සත්යයේ ප්රමිතිය ලෙස බයිබලය ප්රතික්ෂේප කර, Voltaire, Hume, Volney, Paine, Ethan Allen සහ වෙනත් අයගේ ලේඛනවලින් ලබාගත හැකි උපකාරයෙන් එම ප්රතික්ෂේපය සාධාරණ බව පෙන්වීමට උත්සාහ කළහ. Miller මහතා මේ කෘති සමීපව අධ්යයනය කර අවසානයේ තමන් දේවවාදියෙකු බව ප්රකාශ කළේය. ඔහුම පැවසූ පරිදි, ඔහුගේ දේවවාදී ජීවිතය 1804 පමණ ආරම්භ වී වසර දොළහක් පැවතුණි.
GSAM 118.4කැප්ටන් නිලයට පත් වූ ඔහු 1810 දී හමුදාවට එක් විය. හමුදාවෙන් ආපසු පැමිණි පසු, 1812 දී ගොවිතැන් කිරීමට පටන් ගැනීම සඳහා තම පවුල N.Y. හි Low Hampton වෙත ගෙන ගියේය. ගොවියෙකු ලෙස ඔහුට කියවීමට වැඩි විවේක කාලයක් ලැබුණි. තම දේවවාදී අදහස් වර්තමාන ජීවිතයෙන් ඔබ්බට සතුටක් පිළිබඳ කිසිදු සහතිකයක් නොදෙන බව ඔහු දුටුවේය. සොහොන්ගෙයින් එපිට සියල්ල අඳුරු හා දුක්බර විය. ඔහුගේම වචන භාවිතයෙන් කියනවා නම්:
GSAM 118.4“විනාශය යනු සීතල කරවන, හදවත බියගන්වන සිතුවිල්ලකි; වගකීම සියල්ලන්ටම නිශ්චිත විනාශයක් විය. මගේ හිසට ඉහළ අහස පිත්තල මෙන්ද, මගේ පාද යට පොළොව යකඩ මෙන්ද විය. සදාකාලිකත්වය!—එය කුමක්ද? මරණය!—එය ඇයි? මම තර්ක කළ තරමට, නිශ්චිත සාධනයෙන් තව තවත් දුරස් වුණෙමි. මම සිතූ තරමට, මගේ නිගමන තව තවත් විසිර ගියේය. සිතීම නවත්වන්න උත්සාහ කළෙමි, නමුත් මගේ සිතුවිලි පාලනය කළ නොහැකි විය. මම සැබවින්ම දුක්ඛිතව සිටියෙමි, නමුත් හේතුව නොතේරුණි.... ඉක්මනින්ම, හදිසියේම, ගැළවුම්කරුවාණන්ගේ චරිතය මගේ සිතේ ජීවමාන ලෙස මුද්රා විය. අපගේ වැරදි සඳහා තමන්ම වන්දි ගෙවා, එමඟින් පාපයේ දඬුවම විඳීමෙන් අපව ගලවාගත හැකි තරම් යහපත් හා කරුණාවන්ත ජීවියෙකු සිටිය හැකි බව පෙනුණි. එවැනි ජීවියෙකු කෙතරම් සුන්දර විය යුතුදැයි මට වහාම හැඟුණි; එවැනි කෙනෙකුගේ බාහු වලට මාවම විසි කර, ඔහුගේ දයාව විශ්වාස කළ හැකි යැයි සිතුවෙමි.”
GSAM 119William Millerගේ හැරීම
GSAM 119.1ඔහු තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය:
GSAM 119.1“මට අවශ්ය වූ එවැනිම ගැළවුම්කරුවෙකු බයිබලය ඉදිරිපත් කරන බව මම දුටුවෙමි; ආත්මප්රේරිත නොවූ පොතක් වැටුණු ලෝකයක අවශ්යතාවලට මෙතරම් පරිපූර්ණ ලෙස ගැළපෙන මූලධර්ම හෙළි කරන්නේ කෙසේදැයි සොයාගැනීමෙන් මම අවුල් වුණෙමි. ශුද්ධ ලියවිලි දෙවියන්වහන්සේගෙන් වූ එළිදරව්වක් විය යුතු බව පිළිගැනීමට මට සිදු විය. ඒවා මගේ සතුට බවට පත් විය; යේසුස්වහන්සේ තුළ මම මිතුරෙකු සොයාගත්තෙමි.... බයිබලය දැන් මගේ ප්රධාන අධ්යයනය විය, මම එය මහත් ප්රීතියෙන් සෙවූ බව සැබෑවටම කියමි. එහි ඇති දේවලින් අඩක්වත් මට කියා නොතිබූ බව සොයාගත්තෙමි. එහි සුන්දරත්වය හා මහිමය මීට පෙර නොදැක සිටියේ ඇයිදැයි මම පුදුම වුණෙමි; මට කෙදිනක හෝ එය ප්රතික්ෂේප කළ හැකි වූයේ කෙසේදැයි මම විස්මයට පත් වුණෙමි.”
GSAM 119.2William Miller බයිබලය අධ්යයනය කළ ආකාරය ඔහුම මෙසේ විස්තර කරයි:
GSAM 119.2“මගේ සියලු පූර්ව අදහස් පසෙක තබා, ශුද්ධ ලියවිල්ල ශුද්ධ ලියවිල්ල සමඟ සම්පූර්ණයෙන් සසඳා, එය ක්රමවත් හා පිළිවෙළකින් අධ්යයනය කිරීමට තීරණය කළෙමි.... යම් දෙයක් අපැහැදිලි වූ විට, එය සියලු සම්බන්ධිත ඡේද සමඟ සසඳීම මගේ පුරුද්ද විය; Crudenගේ උපකාරයෙන්, යම් අපැහැදිලි කොටසක තිබූ ප්රධාන වචනවලින් එකක් හෝ තිබූ ශුද්ධ ලියවිලි සියලු පාඨ පරීක්ෂා කළෙමි.... මේ ආකාරයෙන්, බයිබලය මුලින් කියවූ විට වසර දෙකක් පමණ අධ්යයනය කළ අතර, එය තමන්ගේම විවරණකරු බව සම්පූර්ණයෙන්ම තෘප්තිමත් වුණෙමි.
GSAM 120.1“මෙලෙස අධ්යයනය කරමින් සිටියදී, අතීතයේ ඉටු වූ අනාවැකි තවමත් අනාගතයේ ඉටු වීමට ඇති අනාවැකි ඉටු වන ආකාරය විනිශ්චය කිරීමට යම් මිනුමක් නම්, ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ ආත්මික රාජ්යය පිළිබඳ ජනප්රිය අදහස්—ලෝකයේ අවසානයට පෙර ඇති භෞමික සහස්ර කාලයක් හා යුදෙව්වන්ගේ ආපසු පැමිණීම—දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයෙන් තහවුරු නොවන බවට මම සෑහීමකට පත් වුණෙමි.... යේසුස් ක්රිස්තුස්වහන්සේ තම පියාණන්ගේ සියලු මහිමයෙන්, ස්වර්ගයේ වලාකුළු මත පැමිණ, නැවත මේ පොළොවට බැස එන බව ශුද්ධ ලියවිලිවල පැහැදිලිව උගන්වන බව සොයාගත්තෙමි.
GSAM 120.2“ශුද්ධ ලියවිලි අධ්යයනයෙන් ලැබිය හැකි ප්රීතියක් මීට පෙර ඇතැයි නොසිතූ තරම් මට දැනුණි. ගැළවුම්කරුවාණන්ගේ පැමිණීමේ කාලය සොයාගැනීමේ බලාපොරොත්තුවකින් තොරව මම ඒවා අධ්යයනය කිරීමට පටන් ගත්තෙමි; මුලදී මා ළඟා වූ ප්රතිඵලය විශ්වාස කිරීමටවත් අපහසු විය. එහෙත් සාක්ෂිය මට එතරම් බලයෙන් බලපෑ බැවින් මගේ විශ්වාසයට එරෙහි විය නොහැකි විය. මගේ නිගමන බොහෝ දුරට ස්ථිර කරගෙන, ගැළවුම්කරුවාණන්ගේ පැමිණීම බලා, අවදියෙන් සිට, යාච්ඤා කිරීමට පටන් ගත්තෙමි.”
GSAM 120.3නැවතත් ඔහු මෙසේ කියයි:
GSAM 120.3“මම විශ්වාස කළෙමි; එවිට ලෝකය විශ්වාස කර, විනිශ්චයකාරයාණන් සහ මනාලයාණන්ගේ පැමිණීමේදී ඔහුව හමුවීමට සූදානම් වන පිණිස මේ ධර්මය ප්රකාශ කිරීමේ යුතුකම මගේ සිතට තදින් දැනුණි. මගේ දිගු හා වේදනාකාරී පරීක්ෂාවන් පිළිබඳ සවිස්තර වාර්තාවක් මෙහි දීමට අවශ්ය නැත. වසර ගණනාවකට පසු දෙවියන්වහන්සේගේ ආත්මය, සත්යයේ බලය හා ආත්මයන් කෙරෙහි ඇති ප්රේමය නිසා, මගේ කුරුසිය ගෙන මේ මරණයට යමින් විනාශ වෙමින් සිටින ලෝකයට මේ දේවල් ප්රකාශ කිරීමට මට බල කෙරුණු බව කියීම ප්රමාණවත්ය.”
GSAM 120.4වෙනත් රටවල මේ පණිවුඩයෙන් උද්දීපනය වූ අය මෙන්, Miller මහතාද තම පැවරීම ඉටු කිරීමට මුලින් සිතුවේ මහජන පුවත්පත්වල හා පත්රිකාවල ලියමින් හා ප්රකාශයට පත් කරමින්ය. ඔහු තම අදහස් මුලින්ම ප්රකාශ කළේ Vt. හි Brandonහි මුද්රණය කළ බැප්ටිස්ට් පුවත්පතක් වූ Vermont Telegraphහි ය. මෙය 1831 දී සිදු විය. ඔහු මේ විෂය පිළිබඳව මහජනයා ඉදිරියේ මුලින්ම කතා කළේ 1832 දී ය. එම රැස්වීම ගැන ඔහු මෙසේ පැවසීය: “ස්වාමීන්වහන්සේ සභාව මත තම කරුණාව වගුරුවා, බොහෝ දෙනෙක් තම ආත්ම ගැලවීම සඳහා විශ්වාස කළහ.”
GSAM 121.11836 දී ඔහුගේ දේශනා එවකට පැවති මහජන පුවත්පත් කිහිපයක මුද්රණය විය. 1837–38 ශීත ඍතුවේදී ඔහුගේ දේශනා පත්රිකාවක් ලෙස නිකුත් විය. 1838 දී පිටු 204ක දෙවන පත්රිකාවක් මුද්රණය කරන ලද අතර, එහිදී Miller මහතා ඔටෝමාන් බලය 1839 හෝ 1840 දී වැටිය හැකි බව ප්රකාශ කළේය. විශාල නගරයක ඔහු කළ පළමු දේශනා 1836 දී විය. එවිට ඔහු Mass. හි Randolph, Lowell, Groton සහ Lynn නගරවල කතා කළේය.
GSAM 121.21840 දක්වා ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ ආසන්න ආගමනය පිළිබඳ මාතෘකාවට මහජනයා ඉදිරියේ කතා කළේ Miller මහතා තනිවම යැයි කිව හැක. එම වසරේදී හදිසියේම සිය ගණනක් ඔහු සමඟ එක්ව පණිවුඩය ප්රකාශ කළහ. මේ මහත් වෙනස ඇති කළේ කුමක්දැයි ඊළඟ පරිච්ඡේදයේ සඳහන් වේ. 1839–40 ශීත ඍතුවේදී Miller මහතා N.H. හි Exeterහි දේශනා මාලාවක් පැවැත්වීය. එහිදී ඔහු එල්ඩර් J. V. Himes හමුවිය. එවකට Himes මහතා එම ඇදහිල්ල පිළිගත් අතර, එතැන් සිට මහත් දෙවන ආගමන පණිවුඩයේ ප්රකාශකයෙකු හා උද්යෝගිමත් දේශකයෙකු ලෙස එල්ඩර් Miller සමඟ කරට කර සිටියේය.
GSAM 121Joshua V. Himes
GSAM 121.3මේ මහත් ව්යාපාරයේ උද්යෝගිමත් සේවකයා ගැන, ඔහුගේ ජීවචරිතකරුගෙන් උපුටා දැක්වීමෙන් වඩා හොඳින් කිව නොහැක. ඔහු මෙසේ කියයි—
GSAM 121.4“Joshua V. Himes 1805 මැයි 19 දින R.I. හි Wickfordහි උපත ලැබීය. ඔහුගේ පියා West India වෙළෙන්දෙකු ලෙස ප්රසිද්ධව සිටි අතර, Wickfordහි St. Paul’s එපිස්කෝපල් සභාවේ ප්රමුඛ සාමාජිකයෙකු විය. ඔහුගේ මවට ප්රියමනාප ස්වභාවයක් හා ගැළවුම්කරුවාණන් කෙරෙහි ප්රේමයක් තිබූ අතර, එය තම පුත්රයාගේ සවන් දීමට සූදානම් වූ කන්වලට වගුරුවා දුන්නාය.
GSAM 121.5“පියාගේ අරමුණ වූයේ තමන් අයත් වූ සභාවේ දේවගැති සේවයට තම පුත් Joshua අධ්යාපනය කිරීමය; නමුත් තත්ත්වයන් එය වැළැක්වීය. දෙවියන්වහන්සේට එම පුත්රයා සඳහා වෙනත් කාර්යයක් තිබූ අතර, අපේක්ෂිත ප්රතිඵලය ගෙන දෙන ආකාරයට දේවල් සකස් කළේය. 1817 දී පියා කැප්ටන් Carterගේ භාරයේ වටිනා භාණ්ඩ නැව්ගත කළ අතර, Alexander Stewart භාණ්ඩ භාරකරු විය. මේ මිනිසුන් විශ්වාසභංගකයන් බව ඔප්පු කර, West India වරායකට ළඟා වූ පසු නැව හා භාණ්ඩ දෙකම විකුණා පලා ගියහ. මෙම සිද්ධිය තරුණ Joshuaගේ අනාගතය සඳහා සකස් කර තිබූ සියලු සැලසුම් වෙනස් කළේය; ඔහු R.I. හි Providenceහි Brown University වෙත යැවීමට නියමිතව සිටියේය. ඒ වෙනුවට 1821 අප්රේල් මාසයේදී ඔහු Mass. හි New Bedford වෙත ගෙන ගොස්, කැබිනට් නිෂ්පාදකගේ වෘත්තිය ඉගෙනගැනීමට William Knightsට භාර දෙන ලදී.”
GSAM 122.1“ඔහුගේ නව නිවසට පැමිණි පසු, පැවරූ කාර්යය උනන්දුවෙන් ආරම්භ කර, තම වෘත්තියේ දක්ෂයෙකු වීමට තීරණය කළේය. එහෙත් ඔහුගේ ආගමික පරිසරය සම්පූර්ණයෙන්ම තම රුචියට ගැළපෙන්නේ නැති බව ඉක්මනින් දුටුවේය. ඔහු මෙසේ කියයි: ‘මගේ ස්වාමියා යුනිටේරියන්වරයෙකු වූ අතර, ඔහු මාව තම සභාවට ගෙන ගියේය. පූජක Orville Dewey එහි දේවගැතිවරයා විය. ඔහු සම්ප්රදායික ඕතඩොක්ස් ඇදහිල්ලෙන් මෑතකදී හැරුණු අයෙකි. Wickfordහි බිෂප් Griswold සහ St. Paul’sහි පූජක William Burge යටතේ ලැබූ මගේ පුහුණුවත්, R.I. හි Providenceහි St. John’sහි කීර්තිමත් ආචාර්ය Crockerගේ කතා නිතර ඇසීමත්, ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ හා ඔහුගේ ප්රේරිතයන්ගේ ඉගැන්වීම් Dewey මහතා වාග්මී ලෙස ප්රතික්ෂේප කිරීම පිළිගැනීමට මාව සම්පූර්ණයෙන්ම නුසුදුසු කළේය.’”
GSAM 122.2“එවකට New Bedfordහි එපිස්කෝපල් සභාවක් නොතිබූ බැවින්, ඔහු First Christian සභාවට [Disciple සභාව නොවේ] යාමට තීරණය කර, පසුව එම සභාවට එක් විය. ඔහු මෙසේ කියයි: ‘මෙහිදී මට විවෘත බයිබලය හා සිතීමේ නිදහස හමුවිය; දෙකම හොඳින් භාවිත කළෙමි.’ මේ සභාව පූජක Moses Howeගේ දේවගැති රැකවරණය යටතේ තිබුණි. පූජක Clough 1823 පෙබරවාරි 2 දින Joshua V. Himes බව්තීස්ම කළේය. තම ස්වාමියා වෙනුවෙන් උද්යෝගයෙන් දැවෙන හදවතක් ඇතිව, වයස අවුරුදු දහඅටේදී ඔහු වහාම කුරුසියේ කතාව පැවසීමටත්, මිනිසුන් පසුතැවිලි වන ලෙස උනන්දු කිරීමටත් පටන් ගත්තේය. ඔහු තමා ගැන මෙසේ කියයි—
GSAM 122.3“‘මම ඉක්මනින්ම අනුශාසකයෙකු බවට පත් වූ අතර, මගේ දායාදය ප්රයෝජනයට ගැනීමට බලපත්රයක් ලැබුණි.... මගේ ශිල්ප පුහුණුව සතුටින් අවසන් කර ප්රශංසාව ලැබුවෙමි. එහෙත් වසර පහක් හෝ හයක් පුරා වැඩිපුර වැඩ කිරීමට පුරුදු වී, එමඟින් සතියකට දින එකක් හෝ දෙකක් අධ්යයනයට හා දුප්පත් ප්රදේශවල මිෂනාරි කාර්යයට ලබාගත්තෙමි; එහි ප්රතිඵල මගේ දේවගැතිවරයාට දුන්නෙමි.’”
GSAM 123.1“1825 දී ඔහු දකුණු Massachusettsහි ක්රිස්තියානි සභා සම්මේලනයේ මිෂනාරිවරයෙකු ලෙස පත් කරන ලදී. එල්ඩර් Himes මෙසේ කියයි: ‘මිෂනාරිවරුන්ගේ උපකාරය සඳහා කිසිදු සැලැස්මක් හෝ මාර්ගයක් නොතිබූ බැවින්, මගේ උපකාරය සඳහා ව්යාපාරයකට පිවිස, හැකි පමණින් දේශනා කිරීමට තීරණය කළෙමි.’”
GSAM 123.2“1828 දී ඔහු New Bedford හැර ගියේ සැකයෙන් හෝ ශක්තියේ අඩුවකින් නොව, ජයගත යුතු බවට දැඩි අධිෂ්ඨානයකිනි. ඔහු Plymouth වෙත ගොස් පාසල් ගොඩනැගිලිවල, තාවකාලික කාමරවල හා සවන් දීමට අවස්ථාව ලැබුණු ඕනෑම තැනක දෙවියන්වහන්සේගේ වචනය දේශනා කළේය. 1829 දී ඔහු 1830 දක්වා Fall Riverහි එම සේවයම කළේය; එවිට Boston වෙත ගොස් First හා Second Christian සභාවල දේවගැතිවරයා විය, එහි වසර තිස්තුනක් රැඳී සිටියේය. 1839 දී ප්රසිද්ධ එල්ඩර් William Miller පැහැදිලි කළ ආගමන කාර්යයට ඔහු හැරුණි. තමා සතු සියලු උද්යෝගයෙන් නව කාර්යයට ඇතුළු වූ අතර, ඔහුගේ සේවය ගිනි හා බලයෙන් පිරී තිබුණි. 1840 දී ඔහු Signs of the Times (කාලයේ ලකුණු) සඟරාව ප්රකාශයට පත් කිරීම ආරම්භ කර, තම මුළු හදවතම කැප කළ කාර්යයට සහාය දැක්වීය. ඔහුගේ සියලු මුදල්, සියලු ශ්රමය හා සියලු ශක්තිය මේ කාර්යයට වගුරුවා, දහස් ගණනක් හැරී ආහ.”
GSAM 123Miller සහ Himesගේ එක්සත් සේවය
GSAM 123.31840 සිට 1844 සරත් කාලය දක්වා එල්ඩර් Miller හා Himesගේ සේවය බොහෝ දුරට එක්ව පැවති අතර, ඔවුහු නගරයෙන් නගරයට ගියහ—ගිම්හානයේදී ඔවුන්ගේ විශාල කූඩාරම සමඟත්, ශීත ඍතුවේදී සභා හා මහජන ශාලාවලත්. එල්ඩර් Himesගේ මහත් ශාරීරික ශක්තිය ඔහු අනූදෙවන වසරට ඇතුළු වන තුරු රැකගත්තේය. ඔහුගේ මනසේ හැකියාවන් අවසානය දක්වා ප්රබල විය. 1894 සැප්තැම්බර් 28 දින Michiganහි Lansing කඳවුරු භූමියේ සෙවන්ත්-ඩේ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරු තුන්දහසකට වැඩි සභාවකට ඔහු ඉතා උද්දීපනීය දේශනයක් කළේය. පුරාණ දිනවල තිබූ උද්යෝගය හා ශක්තියෙන් බොහෝ කොටසක් ඇතිව ඔහු කතා කළ බව පෙනුණි. අනූඑක්වන වසරට මාස තුනක් පමණක් ගත වූ, ඊළඟ වසරේ මිය යාමට හේතු වූ සුව කළ නොහැකි රෝගයකින් පීඩා විඳි මිනිසෙකුට මෙය සැබවින්ම ආශ්චර්යයකි.
GSAM 124.1එල්ඩර් Miller හා Himes ඇමරිකාවේ දෙවන ආගමන ව්යාපාරයේ “යුද්ධයේ ඉදිරි පෙළේ” සිටි අය මෙන් වූහ. ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ ආගමනයේ ධර්මය ප්රකාශ කිරීමට ඔවුන් සමඟ වෙහෙස වූ දුසිම් ගණනක් අතර ඔවුහු දෙදෙනෙකු පමණි; එම පිරිසගේ ප්රධාන ලක්ෂණ වූයේ අරමුණේ ස්ථිරභාවය හා අවංක අඛණ්ඩතාවයයි. ලෝකය “තමන්ම ගොඩනඟාගත් මිනිසුන්” ලෙස හඳුන්වන පන්තියට ඔවුහු බොහෝ දුරට අයත් වූහ—ජීවිතයේ දැඩි යථාර්ථයන් සමඟ සම්බන්ධ වීමෙන් වර්ධනය වූ, ප්රතිපත්තියෙන් මිස ප්රයෝජනවාදී උපායෙන් නොව, කාර්යයක වටිනාකම තීරණය කිරීමට ඉගෙනගත් මිනිසුන්ය. එල්ඩර් Miller පැවසූ පරිදි, සාමාන්යයෙන් සභාවලින් පණිවුඩය පිළිගත්තේ “වඩාත් භක්තිමත්, කැපවූ හා ජීවමාන සාමාජිකයන්” යන චරිතයේ අයයි. ඔවුන්ගෙන් ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වරු අවසානයේ වෙන් වූ පසු විවිධ සභාවල දේවගැතිවරු මෙම කරුණ තහවුරු කරමින්, “එය [ධර්මය] අපගේ රැළේ හොඳම කොටස රැගෙන ගොස් ඇත” යැයි පැවසූහ.
GSAM 124අනෙකුත් ප්රමුඛ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් දේශකයෝ
GSAM 124.2එම මුල් කාලයේ ව්යාපාරයේ එල්ඩර් Miller හා Himes සමඟ ප්රමුඛ කොටසක් ඉටු කළ මිනිසුන් කිහිපදෙනෙකුගේ නම් සඳහන් කිරීම ප්රයෝජනවත් විය හැක. ලැයිස්තුවේ පළමුවැන්නා Ohioහි Clevelandහි Charles Fitchය. 1842 දී දානියෙල්ගේ දර්ශන හා එළිදරව්ව පැහැදිලි කිරීමට අනාවැකි සටහන් භාවිත කිරීමේ අදහස ඔහු යෝජනා කළේය. එම අදහස හබක්කුක් 2:2, 3 මත පදනම් විය. Charles Fitchගේ මරණය 1844 ඔක්තෝබර් 10 දින සිදු විය.
GSAM 124.3Philadelphiaහි ආචාර්ය Josiah Litch ගැනද සඳහන් කළ යුතුය. ඊළඟ පරිච්ඡේදයේ අපි දකින පරිදි, ඉටු වූ විට ආගමන පණිවුඩය පිළිබඳ උනන්දුව හදිසියේ හා වේගයෙන් වර්ධනය වීමට හේතු වූ සත්යයක් ප්රකාශ කිරීමට ස්වාමීන්වහන්සේ ඔහුව මෙහෙයවූහ.
GSAM 124.4N.Y. හි Lockportහි ප්රසිද්ධ බැප්ටිස්ට් දේවගැතිවරයෙකු වූ Elon Galusha, ස්වාමීන්වහන්සේගේ ආසන්න පැමිණීම පිළිබඳ ඔහුගේ ලේඛන හා සේවය තුළින් එම නිකාය තුළ මහත් කැළඹීමක් ඇති කළේය.
GSAM 125.1N.Y. හි Seneca Fallsහි E. R. Pinney, සේවය හා ලේඛන මගින් කාර්යයට බලයක් වූ, බැප්ටිස්ට් සභාවේ තවත් කැපවූ දේවගැතිවරයෙකි. ඔහු “පොළොවේ ලුණු” ලෙස හොඳින් හඳුන්වන්නට හැකි විය.
GSAM 125.2New York Cityහි Geo. Storrs, ආගමන ධර්මයට හැරීමට පෙර ප්රමුඛ ආත්මික පිබිදීමේ දේශකයෙකු විය. ඔහුගේ ලේඛන මිනිසුන් තමන් හා තම සම්පත් කාර්යයට වැඩි කැපවීමකින් යොමු කිරීමට මහත් බලපෑමක් කළේය; විශේෂයෙන් දින 2300 අවසාන සතිවලදී එය එසේ විය. බලාපොරොත්තු භංගත්වයෙන් පසු, මිනිසාගේ ස්වභාවය, මළවුන්ගේ තත්වය හා අනාගත දඬුවම පිළිබඳ ඔහුගේ දේශනා හය ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් ජනතාව හා ලෝකය සලකා බැලීමට ඉදිරිපත් කළේද ඔහුය.
GSAM 125.3Portland, Maineහි එල්ඩර් Stockman, එම නගරයේ William Millerගේ ආත්මික පිබිදීමේ රැස්වීම්වල තවත් උද්යෝගිමත් සේවකයෙකි. ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් ජනතාව ස්වාමීන්වහන්සේ එම අවස්ථාවේ පැමිණෙනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු වී සිටියදී, 1843 යුදෙව් වර්ෂය අවසන් වීමට සති කිහිපයකට පෙර ඔහු මිය ගියේය.6
GSAM 125.4තවත් ප්රමුඛ මිනිසුන් සිටියද, ඉඩකඩ නොමැති බැවින් ඔවුන්ගේ නම් පමණක් සඳහන් කරමු: N. N. Whiting, Whitingගේ පරිවර්තනය ලෙස හැඳින්වෙන නව ගිවිසුමේ ඉංග්රීසි පරිවර්තනයක් කළ අය; S. S. Snow, F. G. Brown, Apollos Hale, L. D. Mansfield, Geo. Needham, O. R. Fassett; සහ George, Wesley හා Edwin Burnham යන සහෝදරයන් තිදෙනා—සියල්ලෝම පණිවුඩයේ කාර්යක්ෂම සේවකයෝ වූහ.