Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
09 / 12Predikime të vitit 1897

Egjipti shpirtëror

Alonzo Trevier Jones

TAM1897 Q1 26.25Predikimi i mbajtur të premten në mbrëmje, më 5 mars 1897 Botuar në Buletinin e Konferencës së Përgjithshme, Tremujori i Parë, 1897, Vëll. 2, Nr. 1, fq. 26-33.

TAM1897 Q1 26.26Më shpëtoi nga mendja ta përmend në mësimin e mëparshëm se historia që përshkrova është e tëra në “Perandoritë e Biblës”. Nga faqja 77 e tutje deri në faqen 150, keni historinë e Egjiptit dhe terrenin që u mbulua në skicën që dhashë mbrëmë.

TAM1897 Q1 26.27Teksti për sonte është Zbulesa 11:8.

TAM1897 Q1 27.1Dhe trupat e tyre të vdekur do të qëndrojnë në rrugën e qytetit të madh, i cili në mënyrë shpirtërore quhet Sodomë dhe Egjipt, ku edhe Zoti ynë u kryqëzua.

TAM1897 Q1 27.2Kam lexuar këtë varg për një qëllim të vetëm, që ju të shihni se ekziston një Egjipt shpirtëror, dhe se fjala e Perëndisë zbulon atë që quhet “Egjipt shpirtërisht”.

TAM1897 Q1 27.3Egjipti shpirtëror është me të vërtetë Egjipti literal, sepse gjërat shpirtërore janë më literalet nga të gjitha gjërat. Ekziston, ashtu si ka ekzistuar gjithmonë, një Egjipt fizik atje në Afrikën e Veriut, nëpër të cilin rrjedh lumi Nil; por ai nuk është Egjipti literal; Egjipti literal është Egjipti shpirtëror.

TAM1897 Q1 27.4Tani, duke u kthyer te mësimet e mbrëmjes së kaluar mbi çlirimin e Izraelit nga Egjipti, ne do të ndjekim përsëri rrugën e tyre nga pika ku u këndua kënga e Moisiut. Kur ata kaluan Detin e Kuq mbi tokë të thatë, midis mureve të akullit, dhe qëndruan në breg fitimtarë nga shkatërrimi i egjiptianëve, të cilët, duke u përpjekur t’i ndiqnin, u mbytën, ata u çliruan trupërisht, fizikisht, nga Egjipti fizik; por kishte një Egjipt më të thellë se ai, nga i cili ata ende nuk ishin çliruar.

TAM1897 Q1 27.5Ju e dini që hap pas hapi në përvojën e tyre, zemrat e tyre ishin në Egjipt; dhe kur ndodhte diçka që i zhgënjente, ata thoshin: “Të kthehemi në Egjipt!” Kur kishin arritur në kufijtë e Kanaanit, dhe Zoti donte të hynin, ata thoshin: “Të vëmë një kapiten dhe të kthehemi në Egjipt!” Ku ishin zemrat e tyre atëherë?—Në Egjipt. Gjëja e parë në mendimet e tyre ishte gjithmonë Egjipti.

TAM1897 Q1 27.6Ndërsa qëndronin te Mali Sinaj, pasi kishin dëgjuar zërin e Zotit, duke pritur që Moisiu të kthehej nga maja e malit me ligjin e Perëndisë, ata bënë një idhull dhe e adhuruan; dhe cili ishte ai idhull?—Viçi i Egjiptit. Pastaj, pasi kishin dëgjuar zërin e Zotit nga maja e Sinait, duke shpallur fjalën e ligjit të tij, dhe kishin dëgjuar zërin e trumbitës që tingëllonte gjithnjë e më i fortë, dhe kishin parë majën e malit të mbuluar krejtësisht nga tymi—pas gjithë kësaj, mund ta shihni qartë se Egjipti ishte kaq i pranishëm në zemrat e tyre saqë ata iu kthyen idhujtarisë së Egjiptit në vend që të prisnin derisa Moisiu të kthehej nga maja e Sinait me mesazhin e Perëndisë. Dhe kur u kthyen mbrapsht nga kufijtë e vendit, dhe u detyruan të endeshin në shkretëtirë, mund ta shihni se ishte për shkak të këtij skllavërimi egjiptian që i mbante, dhe nga i cili nuk ishin të lirë. Ju vini re se kur Zoti i ushqente çdo ditë me bukë nga qielli,—ushqim engjëjsh,—ata ishin kaq larg tij dhe kaq të zhytur në Egjipt, sa që thanë: “Ah, sikur të ishim përsëri në Egjipt, ku kishim qepë të gjelbërta, qepë dhe hudhër!”

TAM1897 Q1 27.7Nuk kam nevojë t’ju citoj një shembull tjetër; ky mjafton për t’ju tërhequr vëmendjen te fakti se Izraelitët nuk ishin plotësisht jashtë Egjiptit kur qëndruan në bregun e Detit të Kuq dhe kënduan këngën e Moisiut. Fizikisht ata ishin jashtë Egjiptit, por shpirtërisht jo. Ata u çliruan nga skllavëria egjiptiane e trupit, por ishin të lidhur nga skllavëria shpirtërore egjiptiane; dhe problemi është se ata kurrë nuk u çliruan nga skllavëria egjiptiane. Ata vdiqën në skllavëri egjiptiane. Kur Zoti shpalli ligjin e tij nga Sinai, Moisiu u tha atyre se kjo ishte që të mos mëkatojnë. Tani lexoni përsëri Hebrenjve 11:25, “Duke zgjedhur më mirë të vuante me popullin e Perëndisë, sesa të shijonte kënaqësitë e mëkatit për një kohë.” Por ne pamë në mësimin tonë tjetër se kënaqësitë e mëkatit që përmenden aty ishin thjesht kënaqësitë e Egjiptit. Moisiu, si trashëgimtar i fronit të Egjiptit, kishte të gjitha pasuritë e Egjiptit, gjithë lavdinë e Egjiptit dhe gjithë fuqinë e Egjiptit gati t’i binte në duar, pasi i duhej vetëm të hipte në fron dhe t’i shijonte. Këto ishin kënaqësitë e Egjiptit; por shkrimi thotë se ato ishin kënaqësitë e mëkatit. Atëherë, çfarë është robëria shpirtërore e Egjiptit? Dhe çfarë është Egjipti shpirtëror?—Robëria e mëkatit.

TAM1897 Q1 27.8Ka një mënyrë tjetër për ta arritur këtë, vetëm me një skicë. Perëndia e thirri Abramin, siç e mbani mend, nga Kaldea në një tokë që do t’i tregonte. Ai ende nuk ia kishte dhënë tokën; kishte një zi buke në vendin ku ndodhej, dhe ai zbriti në Egjipt, dhe atje Sarai mori një shërbëtore egjiptiane me emrin Hagar. Perëndia i premtoi Abramit se pasardhësit e tij do të ishin sa yjet e qiellit. Për shkak të mosbesimit, premtimi nuk u përmbush aq shpejt sa prisnin, dhe Sarai i tha Abramit: “Zoti më ka ndaluar të lind; premtimi nuk është përmbushur; ja shërbëtorja ime egjiptiane; merre atë, dhe ndoshta Zoti do të na japë pasardhës përmes saj.” Kjo u bë; Ishmaeli lindi; dhe Zoti i tha Abramit se Sarai me të vërtetë do të kishte një fëmijë, do të lindte një djalë, dhe ata do ta quanin emrin e tij Isak. Dhe Abrami iu përgjigj: “Ah, që Ishmaeli të jetojë para teje!”

TAM1897 Q1 27.9Ajo shërbëtore egjiptiane ishte një skllave; dhe djali i saj ishte një shërbëtor, një skllav. Tani, kur Abrami tha, “Ah, sikur Ismaeli të jetojë para teje,” ai po lutej që Ismaeli të numërohej nga Perëndia si fara e premtuar përmes së cilës do të vinte shpëtimi dhe liria për bijtë e njerëzve dhe të gjithë fëmijët e Perëndisë. Por a mund të vinte liria për ndonjë person përmes një skllavi? Abrami vetë ishte i lirë. Ai duhet të lirohet nga fara e premtuar. Nëse tani djali i tij, duke qenë bir skllavi, do të pranohej si fara e premtuar, vetë Abrami do të futej në skllavëri, në vend që të lirohej nga skllavëria. Dhe të gjithë ata që do t’i nënshtroheshin Ishmaelit gjithashtu do të futeshin në skllavëri. Por çfarë skllavërie?—Skllavëria e mëkatit. Por nëna e tij ishte një skllave egjiptiane. Dhe Ishmaeli, duke qenë bir skllavi, ishte skllavëri egjiptiane. Pra, a nuk e shihni se kishte skllavëri egjiptiane—një Egjipt shpirtëror—në familjen e Abramit?

TAM1897 Q1 28.1Kthehuni te Galatasve, dhe do ta shohim qartë që Zoti nxjerr në pah këtë pikë. Ju kujtohet pasazhi në Galatasve 4:22-24:—

TAM1897 Q1 28.2Sepse është shkruar se Abrahami pati dy djem, njëri nga një skllave, tjetri nga një grua e lirë. Por ai që ishte nga skllavja lindi sipas mishit, ndërsa ai që ishte nga gruaja e lirë ishte me anë të premtimit. Këto janë një alegori, sepse këto janë dy besëlidhjet; njëra nga mali Sinai, që sjell skllavëri, e cila është Agar.

TAM1897 Q1 28.3Kjo, siç e shihni, tregon drejtpërdrejt familjen e Abramut dhe Hagarin, egjiptasen. Ai thotë se ai besëlidhje sjell skllavëri, që është Hagari. Hagari, në familjen e Abramut, në këtë alegori, përfaqëson besëlidhjen nga Sinai. Ajo besëlidhje solli skllavëri. Hagari ishte egjiptase. Atëherë, cila skllavëri përfaqësohet në besëlidhjen e Sinait?—skllavëria egjiptase. Por ishte skllavëri shpirtërore. Prandaj atëherë ekzistonte një Egjipt shpirtëror. Lexoni vargjet 25, 26:—

TAM1897 Q1 28.4Sepse kjo Agar është mali Sinai në Arabi, dhe i përgjigjet Jeruzalemit që është tani, dhe është në robëri me fëmijët e saj. Por Jeruzalemi që është lart është i lirë, i cili është nëna jonë të gjithëve.

TAM1897 Q1 28.5Kështu, kur Abrami tha, “Ah, që Ishmaeli të jetojë para teje,” ai kërkoi që një skllav të pranohej si fara e premtuar. Ai kërkoi që Perëndia, gjithë njerëzimi dhe i gjithë universi të shkonin në robëri egjiptiane në Egjiptin shpirtëror. Egjipti është simboli i errësirës dhe gjithashtu simboli i mëkatit, siç kemi parë. Mëkati gjithashtu është vetë errësira. Pra, Egjipti, duke përfaqësuar mëkatin dhe errësirën, është e qartë se mëkati dhe errësira janë Egjipti shpirtëror.

TAM1897 Q1 28.6Zoti kurrë nuk mund të pranojë një skllav si farën e premtuar. Prandaj Zoti iu përgjigj Abrahamit me këto fjalë:—

TAM1897 Q1 28.7Sara, gruaja jote, me të vërtetë do të të lindë një djalë; dhe ti do t’i vësh emrin Isak; dhe unë do të themeloj besëlidhjen time me të si një besëlidhje të përjetshme, dhe me pasardhësit e tij pas tij. Dhe sa i përket Ishmaelit, të kam dëgjuar: Ja, unë e kam bekuar dhe do ta bëj të pjellor, dhe do ta shumëzoj jashtëzakonisht; ai do të lindë dymbëdhjetë princa, dhe unë do ta bëj një komb të madh. Por besëlidhjen time do ta themeloj me Isakun, të cilin Sara do të të lindë në këtë kohë të caktuar vitin e ardhshëm.

TAM1897 Q1 28.8Isaku ishte fara e premtuar. Dhe mendo pak! Isaku kurrë nuk ka qenë në Egjipt. E mban mend këtë. Në Egjipt pati një zi buke, dhe ai nisi të shkonte atje, por Zoti i tha: “Mos shko në Egjipt.” Abrahami ka qenë në Egjipt; Sara ka qenë në Egjipt; Izraeli ka qenë në Egjipt, por Isaku kurrë nuk ka qenë në Egjipt. Ai ishte fëmija i premtimit, i lindur nga fryma, që në fillim. Përsëri lexojmë:—

TAM1897 Q1 28.9Abrahami kishte dy djem, njëri nga një skllave, tjetri nga një grua e lirë. Por ai që ishte nga skllavja lindi sipas mishit; ai që ishte nga gruaja e lirë ishte me anë të premtimit. Këto janë një alegori; sepse këto janë dy besëlidhjet; njëra nga mali Sinai, që sjell skllavëri, që është Agar. Sepse kjo Agar është mali Sinai në Arabi dhe i përgjigjet Jeruzalemit që është tani, i cili është në robëri me fëmijët e tij. Por Jeruzalemi që është lart është i lirë, i cili është nëna jonë të gjithëve. Sepse është shkruar: “Gëzoju, o shterpë që nuk lind; shpërthe dhe bërtit, o ti që nuk ke dhimbje lindjeje; sepse e shkretë ka shumë më shumë fëmijë se ajo që ka burrin.” Tani ne, vëllezër, ashtu si Isaku, jemi fëmijët e premtimit.

TAM1897 Q1 28.10E kush jemi ne?—“Nëse jeni të Krishtit, atëherë jeni pasardhës të Abrahamit dhe trashëgimtarë sipas premtimit.” Isaku ishte fëmija i Abrahamit,—fëmija i premtimit. Dhe kur bëhemi pasardhës të Abrahamit me anë të besimit në Krisht, të çliruar nga robëria e mëkatit,—nga Egjipti shpirtëror,—jemi ashtu siç ishte Isaku; dhe ai kurrë nuk ishte në Egjipt.

TAM1897 Q1 28.11Kështu, ju shihni se skllavëria egjiptiane dhe liria kristiane ishin në familjen e Abrahamit. Ismaeli lindi sipas mishit dhe përfaqësonte skllavërinë egjiptiane. Isaku lindi sipas Frymës dhe përfaqësonte bijtë e Perëndisë përmes besimit në Jezus.

TAM1897 Q1 28.12U lind Jozefi, dhe në rininë e tij shkoi t’i shihte vëllezërit e tij, dhe Ismaelitët erdhën dhe e blenë Jozefin, e çuan në Egjipt dhe e shitën atje. Dhe më vonë shtëpia e Jakobit zbriti në Egjipt, dhe përfundimisht u çliruan nga robëria egjiptiane. Kjo mjafton që t’ju mundësojë të shihni tërë rrugëtimin e tyre, nga thirrja e Abrahamit deri në kohën kur arritën në kufijtë e tokës së premtuar. Ju shihni se kishte një Egjipt shpirtëror po ashtu si një Egjipt fizik; dhe kur populli u çlirua fizikisht nga Egjipti, kishte një Egjipt më të thellë nga i cili duhej të çliroheshin nëse donin të ishin fëmijët e Perëndisë.

TAM1897 Q1 28.13Tani po lexoj pjesën që përmenda mbrëmë. Ajo gjendet në *Great Controversy*, Vëll. 4, faqe 457, e këtij botimi të madh:—

TAM1897 Q1 28.14Historia e Izraelit të lashtë është një ilustrim i fuqishëm i përvojës së kaluar të trupit Adventist. Zoti udhëhoqi popullin e tij në lëvizjen Adventiste, ashtu siç udhëhoqi fëmijët e Izraelit nga Egjipti. Në zhgënjimin e madh, besimi i tyre u provua ashtu si ai i Hebrenjve te Deti i Kuq.

TAM1897 Q1 28.15Pastaj, në zhgënjimin e madh të popullit Adventist, ku në historinë e Izraelit qëndruan ata?

TAM1897 Q1 28.16(Zëra) Tek Deti i Kuq.

TAM1897 Q1 28.17Perëndia dëshironte që Izraeli në atë kohë, siç lexuam mbrëmë, të shkonte drejtpërdrejt në vendin që ia kishte premtuar Abrahamit—në banesën e tij të shenjtë, vendin që Ai e kishte bërë për vete për të banuar; në trashëgiminë e tij; në shenjtëroren që duart e Tij kishin themeluar. Dhe ishte vetëm një udhëtim njëmbëdhjetë ditësh nga Egjipti në atë vend. Por atyre u deshën dyzet vjet. Dhe vetëm katër nga ata që nisën arritën ndonjëherë atje.

TAM1897 Q1 28.18(Zë) Katër, apo dy?

TAM1897 Q1 29.1Katër. A nuk e dinit që ishin katër? Ishin Kalebi dhe Jozua, dhe dy priftërinjtë, bijtë e Aronit—Eleazar dhe Itamar. Sigurisht që gjithmonë flitet për dy,—Kaleb dhe Jozua,—por edhe dy priftërinjtë hynë gjithashtu.

TAM1897 Q1 29.2(Zëri) Ndoshta nuk ishin njëzet vjeç.

TAM1897 Q1 29.3Po; ata ishin tridhjetë; sepse ishin vajosur për detyrën e priftërisë. Kështu, pra, në zhgënjimin e madh, populli i Adventit qëndroi, si të thuash, te Deti i Kuq.

TAM1897 Q1 29.4Po të kishin besuar ende te Dora udhëzuese që kishte qenë me ta në përvojat e tyre të kaluara, do të kishin parë shpëtimin e Perëndisë. Sikur të gjithë ata që kishin punuar në njëshmëri në veprën e vitit 1844 të kishin pranuar mesazhin e engjëllit të tretë dhe ta kishin shpallur atë me fuqinë e Frymës së Shenjtë, Zoti do të kishte vepruar fuqishëm me përpjekjet e tyre. Një përmbytje drite do të ishte derdhur mbi botën. Para vitesh banorët e dheut do të ishin paralajmëruar, vepra e mbylljes do të ishte përfunduar, dhe Krishti do të kishte ardhur për shpëtimin e popullit të tij.

TAM1897 Q1 29.5Kur?

TAM1897 Q1 29.6(Zëra) Para vitesh.

TAM1897 Q1 29.7Ku kanë qenë, pra, ata njerëz që nga zhgënjimi?

TAM1897 Q1 29.8(Zëra) Në shkretëtirë.

TAM1897 Q1 29.9Ashtu siç ishte me të vërtetë Izraeli dikur. Por pse u mbajtën izraelitët e dikurshëm në shkretëtirë?—Për shkak të mosbesimit. Ata nuk panë atë që Zoti kishte për ta. Dhe arsyeja që nuk panë, ishte sepse nuk i besuan Perëndisë. Sikur t’i kishin besuar Perëndisë, do të kishin parë atë që nuk panë. Dhe ky është problemi me këtë popull këtu. Ne nuk kemi besuar gjërat që u thanë izraelitëve dikur. Ato na janë thënë neve po ashtu si atyre. I njëjti ungjill saktësisht na është predikuar neve ashtu si u predikua atyre.

TAM1897 Q1 29.10Prandaj, le të kemi frikë, që, meqë na është lënë një premtim për të hyrë në pushimin e tij, ndonjë prej jush të mos duket se i ka ngelur pa e arritur. Sepse ungjilli na u predikua edhe ne, ashtu si edhe atyre; por fjala e predikuar nuk u bë e dobishme atyre, sepse nuk u bashkua me besim te ata që e dëgjuan. Sepse ne që kemi besuar, hyjmë në pushim.

TAM1897 Q1 29.11Pra, ajo që i mbajti ata jashtë vendit është pikërisht ajo që na mban ne jashtë vendit. Dhe, siç thashë mbrëmë, ne nuk kemi asnjë të drejtë të jemi këtu, sepse nuk duhet të jemi në botë. Ashtu si Izrael nuk kishte asnjë punë në shkretëtirë për dyzet vjet, ashtu edhe ne nuk kemi më punë këtu në këtë shkretëtirë. Dëgjoni:—

TAM1897 Q1 29.12Nuk ishte vullneti i Perëndisë që Izraili të endurvitej dyzet vjet në shkretëtirë; ai dëshironte t’i çonte drejtpërdrejt në tokën e Kanaanit dhe t’i vendoste atje si një popull të shenjtë e të lumtur. Por “nuk mundën të hynin për shkak të mosbesimit.” Për shkak të rrëshqitjes së tyre dhe apostazisë, ata humbën në shkretëtirë, dhe u ngritën të tjerë për të hyrë në tokën e premtuar. Në të njëjtën mënyrë, nuk ishte vullneti i Perëndisë që ardhja e Krishtit të vonohej kaq shumë, dhe populli i tij të qëndronte kaq shumë vjet në këtë botë mëkatesh dhe pikëllimi. Por mosbesimi i ndau ata nga Perëndia. Meqë ata refuzuan të bënin punën që ai u kishte caktuar, u ngritën të tjerë për të shpallur mesazhin. Me mëshirë për botën, Jezusi vonon ardhjen e tij, që mëkatarët të kenë mundësinë të dëgjojnë paralajmërimin dhe të gjejnë tek ai një strehë para se të derdhet zemërimi i Perëndisë.

TAM1897 Q1 29.13Nuk ishte vullneti i Perëndisë që ardhja e Krishtit të vonohej kaq shumë, dhe populli i tij të qëndronte kaq shumë vjet në këtë botë mëkatesh dhe pikëllimi. Ah, ne jemi përgjegjës për këtë. A nuk është kështu? Ku qëndron përgjegjësia? Në çfarë gjëje jemi fajtorë?—Mosbesimi. Por çfarë ishte në zemrat e Izraelit që shkaktoi mosbesimin e tyre?—Egjipti, Egjipti, Egjipti. Çfarë, pra, ka qenë në zemrat e këtyre njerëzve që ka shkaktuar këtë mosbesim dhe këtë largim nga Perëndia?—Egjipti, po aq sigurt sa Egjipti atje. Shpirtërisht ajo që është Egjipti—bota, idhujtaria, errësira, që është mosbesimi. Fjala “mosbesim” e shpreh tërësisht. E dini që vetë fjala “Egjipt” është një simbol i errësirës.

TAM1897 Q1 29.14Shikoni përsëri këtë pjesë:

TAM1897 Q1 29.15Nëse të gjithë ata që kishin punuar njëzëri në vepër në vitin 1844 do të kishin marrë mesazhin e engjëllit të tretë dhe ta kishin shpallur me fuqinë e Frymës së Shenjtë, Zoti do të kishte vepruar fuqishëm me përpjekjet e tyre.

TAM1897 Q1 29.16Ashtu si Zoti veproi fuqishëm me përpjekjet e tyre në fillimin e veprës, cili është shkaku i mungesës?—Mungesa e Frymës së Shenjtë. Mungesa e vetme është fuqia e Frymës së Shenjtë. Ajo është ajo që na jep fuqinë, dhe që kryen veprat e mëdha. Është Fryma e Shenjtë; dhe sikur ajo të ishte pranuar, “një përmbytje drite do të ishte derdhur mbi botën.”

TAM1897 Q1 29.17Kjo është ajo që thuhet në Zbulesë, kapitulli i tetëmbëdhjetë: “Një engjëll tjetër zbriti nga qielli, duke pasur fuqi të madhe; dhe toka u ndriçua nga lavdia e tij.” Kjo është pikërisht e njëjta gjë që theksohet këtu. Çfarë e pengon atë përmbytje drite? A ka qenë ajo përmbytje drite duke pritur të shpërthejë mbi botën që atëherë?—Po. Çfarë e ka penguar pas vitit 1844?—Pabesimi. Çfarë e ka penguar që atëherë?—Mosbesimi. A nuk ka ardhur koha, pra, që të gjejmë çlirim nga robëria egjiptiane? O, mendoni për këtë! Mesazhi do të ishte shpallur në fuqinë e Frymës së Shenjtë; Zoti do të kishte vepruar fuqishëm me përpjekjet e tyre; një përmbytje drite do të ishte derdhur mbi botën; banorët e botës do të ishin paralajmëruar vite më parë, vepra e mbylljes do të ishte përfunduar, dhe Krishti do të kishte ardhur për shpëtimin e popullit të tij! O, atëherë të mos vonohemi më! Pse të mos marrim çlirim nga Egjipti, dhe nga gjithçka që nënkupton kjo fjalë,—Egjipti shpirtëror? Le të jepet Fryma e Shenjtë dhe të sjellë atë fuqi të madhe për të vepruar për mëkatarët; që ai përmbytje drite të ndriçojë botën; që bota të paralajmërohet; që Krishti të vijë; që ne të shpëtohemi nga ky botë mëkati dhe pikëllimi.

TAM1897 Q1 30.1Tani e shihni situatën deri këtu. Errësira dhe robëria egjiptiane kanë qenë mbi ne të gjithë këto vite, po aq me siguri sa ishin mbi Izraelin pasi ata kishin kaluar Detin e Kuq dhe ndërsa ishin në shkretëtirë. Dhe Perëndia ka ofruar t’i ushqejë edhe këtë popull me bukë nga qielli—bukë që Ai mund ta miratojë, bukë që Ai mund t’u japë atyre, e cila do të sjellë një gjendje të tillë që Ai t’i bekojë me çdo bekim shpirtëror. Por edhe tani, ka kaq shumë që thonë: “O, shpirti ynë e neverit këtë bukë të lehtë.” Le të kthehemi në Egjipt ku mund të kemi qepë, porra dhe hudhra. Nëse kjo është reforma shëndetësore, unë nuk dua asgjë prej saj. Ku kemi qenë? A do t’i lejojmë Zotit të na ushqejë? A do ta pranojmë menunë e Perëndisë? Apo do të dëshirojmë porrat, qepët dhe hudhrat, dhe tenxheret me mish të Egjiptit? Kjo është pyetja.

TAM1897 Q1 30.2Ju tani keni rënë dakord që kjo është situata, se skllavëria egjiptiane është shkaku i gjithë kësaj, dhe se mosbesimi është shkaku i skllavërisë egjiptiane. Ju keni rënë dakord që tani nuk kemi nevojë, ashtu si të tjerët, të presim më gjatë për t’u çliruar nga robëria egjiptiane. Tani do të studiojmë për një çast se si do të bëhet ky çlirim; dhe çelësi i tij qëndron në këto fjalë: “Ja ku janë ata që ruajnë urdhërimet e Perëndisë dhe besimin e Jezusit.”

TAM1897 Q1 30.3Të kthehemi te urdhërimet e Perëndisë dhe t’i shikojmë për një çast në kapitullin e njëzetë të Eksodit. Nëse duheshin prova të tjera se ne jemi ende nën ndikimin e skllavërisë egjiptiane, padyshim kjo gjë është vërtetimi përfundimtar i kësaj prove. Deri shumë kohët e fundit, ti dhe unë kurrë nuk pamë një kopje të dhjetë urdhërimeve, të botuar nga Adventistët e Ditës së Shtatë, që përmbante të gjitha dhjetë urdhërimet. Unë nuk pashë një të tillë deri shumë kohët e fundit. Megjithatë, ne kemi folur për ruajtjen e urdhërimeve; kemi predikuar për urdhërimet te të tjerët; kemi treguar se si Roma i ka ndryshuar urdhërimet, duke lënë jashtë të katërtin dhe duke ndarë të dhjetin, ndërkohë që gjithë kohës ne vetë, nga kopjet tona të botuara të urdhërimeve, ose ato që i kemi blerë të botuara nga të tjerët, kemi lënë jashtë një pjesë të urdhërimeve vetë.

TAM1897 Q1 30.4Perëndia shpalli ligjin e tij nga qielli. A foli më shumë se sa i përkiste urdhërimeve? A foli tepër? A foli më shumë se sa ishte e nevojshme?—Jo; sepse ishte i përsosur, dhe nuk kishte asgjë për t’u shtuar kur ai pushoi së foluri. Mirë pra, meqë nuk kishte asgjë për t’u shtuar kur ai pushoi së foluri, a nisi ai të fliste para se të ishte e nevojshme? Meqë nuk kishte asgjë për t’u shtuar kur ai pushoi së foluri, a ka diçka që ai tha para se të fillonte të fliste drejtpërdrejt me ne për të mirën tonë? Me fjalë të tjera, a tha ai një fjalë më tepër apo një fjalë më pak?—Jo! jo! jo!

TAM1897 Q1 30.5Le të shohim, pra, çfarë tha ai. Ja ku është: “Dhe Perëndia i foli të gjitha këto fjalë, duke thënë: ... Mos ki zota të tjerë përpara meje.” A aty fillon ai? A fillon ai të flasë me, “Mos ki zota të tjerë përpara meje”?—Jo. A ke filluar ti aty? E di që ke filluar. Mirë, nëse Perëndia nuk filloi aty, dhe ti dhe unë fillojmë aty, a nuk lëmë jashtë diçka që ai tha, që është thelbësore edhe për të mirën tonë? Ku filloi ai? Lexo. “Dhe Perëndia i foli të gjitha këto fjalë, duke thënë: Unë jam Zoti, Perëndia yt, që të nxori nga vendi i Egjiptit, nga shtëpia e skllavërisë. Mos ki perëndi të tjerë përveç meje.”

TAM1897 Q1 30.6A nuk e shihni që kemi lënë jashtë pikërisht gjënë që tregon çlirimin nga robëria egjiptiane? Dhe pse e kemi lënë jashtë? O, sepse kemi konsideruar se nuk jemi çliruar nga Egjipti,—dhe kjo është e vërtetë. Kemi konsideruar se kurrë nuk u nxorëm nga toka e Egjiptit,—dhe për shkak të mosbesimit tonë kjo është e vërtetë. Kemi menduar, “Ne kurrë nuk kemi qenë në robëri të asnjë njeriu.” Por ishim. Ne ishim në robëri ndaj vetes sonë, ndaj fuqisë së mëkatit—në Egjiptin shpirtëror. Por sonte ka çlirim nga robëria egjiptiane, dhe Perëndia na thërret ty dhe mua në këtë çlirim nga robëria egjiptiane. Dhe ai thotë për ty dhe për mua sonte, me një zë që bubullon ashtu siç bëri nga Sinai, me shpëtimin e Jezu Krishtit në të, “Unë jam Zoti, Perëndia yt, që të nxora nga vendi i Egjiptit, nga shtëpia e skllavërisë.” A do të dilni? A do ta pranoni që ai ju ka çliruar nga vendi i Egjiptit? nga shtëpia e skllavërisë? Nëse jo, pse jo?

TAM1897 Q1 30.7Armiqtë tanë po na e hedhin këtë—O, ato urdhëresa nuk janë për mua. Unë kurrë nuk jam nxjerrë nga Egjipti. Armiqtë e ligjit të Perëndisë, armiqtë e shpëtimit të Perëndisë, e hedhin këtë ndaj jush. Ma kanë thënë mua—të gjithë neve—se ai ligj nuk është i detyrueshëm për askënd përveç hebrenjve, sepse askush nuk është çliruar kurrë nga robëria egjiptiane përveç hebrenjve. Thonë: “O, ti nuk ke nevojë të më predikosh atë, unë kurrë nuk jam nxjerrë nga Egjipti.” Kjo është e vërtetë, natyrisht; por kjo nuk është një meritë për ta. Ti dhe unë duhet të qëndrojmë si ata që janë shpenguar nga robëria egjiptiane, dhe t’i përgjigjemi asaj me: “Faleminderit Zotit, unë jam nxjerrë nga Egjipti”; dhe, o vëllai im i varfër e i mjerë, përveç nëse lirohesh nga Egjipti, do të humbasësh në prishjen e Egjiptit.

TAM1897 Q1 30.8Sigurisht që askush nuk mund ta ruajë atë ligj ndërkohë që është në Egjipt. Ata nuk mundeshin ta bënin. Perëndia i çliroi ata nga Egjipti që të mund të ruanin ligjin. Të jesh në Egjipt do të thotë të jesh në mëkat, dhe asnjë njeri nuk mund të ruajë ligjin e Perëndisë në mëkat; sepse mëkati në vetvete është shkelje e ligjit. Sigurisht që nuk mund t’i ruash urdhëresat ndërkohë që je në Egjipt. Nuk mundesh; as unë nuk mundem. Por le të na çlirojë Zoti, dhe atëherë mund t’i zbatojmë urdhërat, dhe jo përpara asaj kohe. Zoti e dinte mirë këtë; prandaj, kur deshi që Faraoni t’i linte të shkonin bijtë e Izraelit, ai tha: “Lësho popullin tim, që të më shërbejë.” Sigurisht që ata nuk mund t’i shërbenin Perëndisë në Egjipt. Ai donte që ata të çliroheshin, jo vetëm trupërisht, por edhe shpirtërisht. Dhe pastaj, kur u dha ligjin e tij për t’u ruajtur, gjëja e parë që u thotë atyre është: “Unë jam Zoti, Perëndia yt, që të nxori nga vendi i Egjiptit, nga shtëpia e skllavërisë,” në mënyrë që ata ta ruanin atë.

TAM1897 Q1 31.1Çfarë lloj ligji është ky, gjithsesi?—Një ligj shpirtëror. “Ne e dimë se ligji është shpirtëror.” Cili është, pra, Egjipti në vargun e parë të ligjit?—Është Egjipti shpirtëror. “Ligji është shpirtëror.” Egjipti, pra, i përmendur në ligj është Egjipti shpirtëror, dhe kjo do të thotë për ty dhe për mua çlirim nga Egjipti shpirtëror, që është çlirim nga robëria e mëkatit.

TAM1897 Q1 31.2S. H. Lane.—A mendoni se ata ishin për një kohë shpirtërisht jashtë Egjiptit?

TAM1897 Q1 31.3Është e vështirë të thuhet. Moisiu gjithmonë ishte, natyrisht; Kalebi gjithmonë ishte; Jozuai gjithmonë ishte.

TAM1897 Q1 31.4E. J. Waggoner.—Të shtatëdhjetë pleqtë panë Perëndinë.

TAM1897 Q1 31.5Po; ata panë Perëndinë. Megjithatë, është e vështirë të thuhet nëse populli ishte shpirtërisht jashtë Egjiptit. Moisiu gjithmonë ishte. Edhe kur ishte në Egjiptin fizik, ai ishte shpirtërisht jashtë tij. Kalebi dhe Jozua ishin gjithmonë shpirtërisht jashtë Egjiptit. Në këngën triumfale te Deti i Kuq, mendoj se e gjithë denominacioni ishte shpirtërisht jashtë Egjiptit, sikur të kishin qëndruar të palëkundur në atë. Ashtu siç tha Zoti: “O, sikur populli im t’i kishte dëgjuar zërin tim dhe të kishte ecur në ligjet e mia, atëherë unë do t’u kisha nënshtruar shpejt armiqtë e tyre nën ta.” Por kur u provua besimi i tyre, në hapin e parë që bënë, kur ishin në Marah, ku kishte ujë të hidhur, ata e hodhën besimin e tyre dhe dëshironin të ktheheshin përsëri në Egjipt. Kur hasim një përvojë të hidhur, a duhet ta marrim si dëshmi që Zoti na ka braktisur?—Jo; falënderoni Zotin që ajo përvojë e hidhur është për të mirën tonë, dhe Perëndia është në gjendje ta kthejë të hidhurën në të ëmbël.

TAM1897 Q1 31.6(Zëri) Më falni, Vëlla Jones, por ja një varg—vargu i njëzet e shtatë i kapitullit të njëmbëdhjetë të Hebrenjve—i cili tregon se Moisiu u kthye me shpinë nga Egjipti pikërisht atje në Egjipt.

TAM1897 Q1 31.7Me siguri. Kështu që, ndërsa trupërisht ishte në Egjipt, ai shpirtërisht ishte jashtë Egjiptit.

TAM1897 Q1 31.8E. J. Waggoner.—Të çliruarit e Zotit do të vijnë me këngë në Sion.

TAM1897 Q1 31.9Po: dhe sikur të kishin vazhduar të këndonin këngën e Moisiut, dhe me besimin me të cilin e kënduan atëherë, do të kishin vazhduar të këndonin duke hyrë në vend. Dhe kjo është ajo që Perëndia dëshiron të na qëndrojë në mendje. Ai dëshiron që zemrat tona t’i vendosim në atë tokë të mirë; dhe atëherë, me zemrat tona atje, dëshira e jetës sonë do të jetë atje. Dhe atëherë Perëndia mund të na mbushë së shpejti jetët me gëzimin e asaj toke të bekuar. Dhe kjo është, Perëndia me ne.

TAM1897 Q1 31.10Ju e dini mirë që edhe tani, në vend që zemra të jetë në atë tokë, ajo është këtu në këtë tokë. Për disa nga njerëzit tanë, t’i kërkosh dikujt të ndahet nga ky vend duket si tradhti. T’i kërkosh dikujt të ndahet nga ky vend, të shkojë në atë tokë dhe të braktisë zyrat dhe politikën e këtij kombi, u duket atyre thuajse si një imponim. Ata janë në Egjipt, por Perëndia i ka thirrur të dalin nga Egjipti, t’i vendosin zemrat e tyre mbi vendin më të mirë, t’i drejtojnë të gjitha ndjenjat atje dhe të punojnë për atë vend me gjithë fuqinë e tyre; në mënyrë që përrenjtë e gëzimit dhe të lavdisë nga ai vend të rrjedhin në zemrat e tyre; në mënyrë që e gjithë bota dhe i gjithë universi të dinë se Perëndia është me të vërtetë Perëndia i tyre. Kur kjo të bëhet, do të duhet vetëm pak kohë që vepra të përfundojë dhe Zoti të vijë.

TAM1897 Q1 31.11Kur bijtë e Izraelit ishin te Deti i Kuq, fuqia e Perëndisë atje u manifestua dhe i habiti kombet, saqë kur spiunët hynë në atë tokë, Rahab tha: “Frika dhe tmerri prej jush mbizotërojnë mbi gjithë këtë tokë, sepse kemi dëgjuar çfarë ka bërë Perëndia për ju, dhe zemrat e njerëzve janë shkrirë.” Kjo është e vërtetë. Një mendim tjetër për Egjiptin shpirtëror: Për Jezusin është shkruar: “Nga Egjipti e thirra djalin tim.” Pse është shkruar kjo për Jezusin? Pse shkoi Jezusi në Egjipt? Pse u mor ai dhe u çua në Egjipt? Ai mund të ishte shpëtuar nga masakra e fëmijëve që u vranë në Betlehem, duke u larguar pak nga ai vend, dhe nuk do të kishte pasur nevojë të shkonte kaq larg, deri në Egjipt. Të gjithë fëmijët e vegjël në Palestinë nuk u vranë kur doli dekreti i Herodit. Ishte vetëm Betlehemi, rrethinat dhe lagjet e tij. Betlehemi ishte vetëm gjashtë milje larg Jeruzalemit, dhe fëmijët në Jeruzalem nuk u vranë; kështu Zoti mund të ishte shpëtuar sikur të ishte çuar dhjetë ose dymbëdhjetë milje larg.

TAM1897 Q1 31.12Atëherë pse u çua ai në Egjipt?—Që të përmbushej ajo që ishte shkruar: “Nga Egjipti e thirra të birin tim.” Ai ishte vetë ne; ti dhe unë. Ai ishte vetë ne; dhe ashtu si Perëndia u takua me popullin e tij në Egjipt dhe i nxori prej aty, ashtu edhe Shpëtimtari ynë erdhi aty ku jemi ne, u bë si ne dhe u thirr të dilte nga Egjipti, duke treguar kështu se kushdo që dëshiron të jetë si ai, duhet po ashtu të dalë nga Egjipti. Ai ishte Biri i Perëndisë, dhe u thirr nga Egjipti, duke treguar kështu se të gjithë ata që do të jenë bijtë e Perëndisë duhet gjithashtu të dalin nga Egjipti; sepse për të gjithë është shkruar ashtu si për të: “Nga Egjipti e thirra birin tim.” A je ti bir i Perëndisë? “Nga Egjipti e thirra birin tim.”

TAM1897 Q1 31.13Para pak kohe pamë se duhet të nxirremi nga Egjipti, për të ruajtur urdhërimet e Perëndisë. Tani shohim se për të ndjekur Jezusin, duhet të thirremi jashtë Egjiptit. Për të ruajtur urdhërimet e Perëndisë kërkohet që të nxirremi jashtë Egjiptit; besimi në Jezus po ashtu kërkon që të nxirremi jashtë Egjiptit. Dhe të dyja shprehen në Zbulesa 14:12: “Ja ku janë ata që ruajnë urdhërimet e Perëndisë dhe besimin e Jezusit.”

TAM1897 Q1 32.1Kështu, ju shihni se nga fillimi deri në fund ekziston një Egjipt shpirtëror; dhe i gjithë plani i shpëtimit është thjesht çlirim nga robëria egjiptiane me fuqinë e Perëndisë; është të thërritesh jashtë Egjiptit drejt lirisë së lavdishme të bijve të Perëndisë. A do të dalim pra nga Egjipti, që me të vërtetë t’i shërbejmë Zotit? A do ta bëjmë këtë që të ruajmë me të vërtetë urdhërimet e Perëndisë dhe besimin e Jezusit? Çfarë do të bëjmë? A do të largohemi nga kjo Konferencë në Egjipt? A do të qëndrojmë në këtë Konferencë dhe të mbetemi në Egjipt? O, a nuk do të çlirohemi plotësisht nga Egjipti dhe nga gjithçka që nënkupton kjo fjalë?

TAM1897 Q1 32.2Çlirimi është falas për ne, na është dhënë. O atëherë, le të hapet çdo zemër, çdo shpirt t’i kthehet Perëndisë dhe ta kërkojë atë me rrëfim të mëkatit, që të çlirohemi nga errësira; dhe kështu, para se të mbyllet Konferenca, të çlirohemi në dritën e lavdishme dhe lirinë e bijve të Perëndisë; sepse, “Nga Egjipti e thirra birin tim.” Këtë ai po pret. A do ta mbajmë ne atë në pritje? Dhe kur të vijë ajo kohë, ky fjalë do të përmbushet; mesazhi i engjëllit të tretë do të shpallet në fuqinë e Frymës së Shenjtë; Zoti do të veprojë fuqishëm me përpjekjet tona; një përmbytje drite do të derdhet mbi botën; së shpejti banorët e botës do të paralajmërohen; vepra e mbylljes do të përfundojë; dhe Krishti do të vijë për shpëtimin e popullit të tij. O, mendoj se jemi më afër kohës kur Perëndia do të na çlirojë sesa kemi ëndërruar ndonjëherë. Çlirimi i Perëndisë është kaq afër nesh! A do të hyjmë në atë tokë? Izraeli dështoi sepse nuk besoi. Ata nuk panë gjëra të mrekullueshme në premtimet e tij. Ato premtime tani janë për ne. Ato duhet të jenë po aq reale për ty dhe për mua sa ishin për të kur ia dha Izraelit, për të cilin ato nuk ishin reale.

TAM1897 Q1 32.3Ti e di që është shkruar:—

TAM1897 Q1 32.4Dhe pashë si një det prej xhami të përzier me zjarr; dhe ata që fituan triumf mbi bishën, mbi imazhin e saj, mbi shenjën e saj dhe mbi numrin e emrit të saj, qëndronin mbi detin prej xhami, duke mbajtur harpat e Perëndisë. Dhe këndojnë këngën e Moisiut, shërbëtorit të Perëndisë.

TAM1897 Q1 32.5Ah, por kënga e Moisiut, shërbëtorit të Perëndisë, ishte kënga e çlirimit nga skllavëria egjiptiane; dhe ata që marrin fitore mbi bishën dhe mbi emrin e tij dhe mbi imazhin e tij dhe mbi numrin e emrit të tij,—nga çfarë janë çliruar?—Ata janë çliruar nga skllavëria egjiptiane, po aq me siguri sa Moisiu. Dhe ata këndojnë këngën e Moisiut, sepse edhe ata janë çliruar nga skllavëria egjiptiane. Bibla është plot me këtë. Shpirtërisht kemi qenë në Egjipt, dhe, o, qoftë që Perëndia të na çlirojë prej tij. Atëherë do të këndojmë këtë këngë Zotit:—

TAM1897 Q1 32.6Do t’i këndoj Zotit, sepse ka triumfuar me lavdi: kalin dhe kalorësin e tij i hodhi në det. Zoti është forca ime dhe kënga ime, dhe ai u bë shpëtimi im. Ai është Perëndia im, dhe unë do t’i përgatis një banesë.

TAM1897 Q1 32.7A do ta bëni? A do ta bëni? Unë do të banoj në ta, dhe do të ec në ta; ata do të jenë populli im, dhe unë do të jem Perëndia i tyre.

TAM1897 Q1 32.8Prandaj dilni nga mesi i tyre dhe ndahuni, thotë Zoti, dhe mos prekni asgjë të papastër; dhe unë do t’ju pranoj. Dhe do të jem një Atë për ju, dhe ju do të jeni djemtë dhe vajzat e mia, thotë Zoti i Plotfuqishëm.

TAM1897 Q1 32.9Por, “Nga Egjipti e thirra birin tim.”

TAM1897 Q1 32.10[Ai është] Perëndia i atit tim, dhe unë do ta lartësoj. Zoti është një burrë lufte: Zoti është emri i tij. Karrocat e Faraonit dhe ushtrinë e tij i hodhi në det: edhe kapitenët e tij të zgjedhur u mbytën në Detin e Kuq. Thellësitë i mbuluan: u fundosën në fund si gur. Dora jote e djathtë, o Zot, u bë e lavdishme në fuqi: dora jote e djathtë, o Zot, copëtoi armikun. Dhe me madhështinë e shkëlqimit tënd i rrëzove ata që ngriheshin kundër teje: dërgove zemërimin tënd, që i konsumoi si kashtë. Dhe me frymën e hundëve të tua u mblodhën ujërat, përrenjtë qëndruan të ngritur si tufë, dhe thellësitë u mpiksën në zemër të detit. Armiku tha: ‘Do të ndjek, do të kap, do të ndaj plaçkitjen; dëshira ime do të ngihet mbi ta; do të nxjerr shpatën time, dora ime do t’i shkatërrojë.’ Ti fryve me frymën tënde, deti i mbuloi: ata u fundosën si plumb në ujërat e fuqishme. Kush është si ti, o Zot, ndër perënditë? Kush është si ti, i lavdishëm në shenjtëri, i frikshëm në lavdërime, duke bërë mrekulli? Ti shtrire dorën tënde të djathtë, toka i përpiu. Ti, me mëshirën tënde, ke nxjerrë popullin që ke shpenguar.

TAM1897 Q1 32.11Kështu thuhet: “Ke nxjerrë popullin që e ke shpenguar.” A të ka shpenguar ai? Shpenguar nga çfarë?—Shpenguar nga mëkati. Dhe mëkati është Egjipti shpirtëror.

TAM1897 Q1 32.12Ti i ke udhëhequr ata me fuqinë tënde deri në banesën tënde të shenjtë. [Le ta bëjë.] Popujt do të dëgjojnë dhe do të tremben.

TAM1897 Q1 32.13Ka ardhur koha të këndohet kënga e Moisiut. A do ta këndojmë? Por ne nuk do ta këndojmë në Egjipt. Nuk mund ta këndoni nëse jeni në Egjipt, sepse ata nuk mund ta këndonin derisa të ishin çliruar nga Egjipti.

TAM1897 Q1 32.14Populli do të dëgjojë dhe do të frikësohet; trishtimi do t’i kapë banorët e Palestinës. Atëherë princat e Edomit do të habiten; burrat e fuqishëm të Moabit do të dridhen; të gjithë banorët e Kanaanit do të shkrijnë. Frika dhe tmerri do t’i kapë; nga madhështia e krahut tënd do të heshtin si gur; derisa populli yt të kalojë, o Zot, derisa të kalojë populli që ti e ke blerë. Ti do t’i sjellësh brenda.

TAM1897 Q1 32.15Kë do të sjellë brenda? Çfarë thoni ju? Kë do të sjellë Zoti në banesën e tij? Ju? A jeni jashtë Egjiptit? “Nga Egjipti e thirra birin tim.” Ti do t’i “mbjellësh në malin e trashëgimisë sate, në vendin, o Zot, që ti e ke bërë për të banuar aty.” Atëherë ne do të banojmë aty me Zotin, dhe kështu do të jemi përgjithmonë me Zotin.

TAM1897 Q1 33.1Në shenjtore, o Zot, që duart e tua kanë themeluar. Zoti do të mbretërojë përjetë e përjetë. Sepse kali i Faraonit hyri me karrocat e tij dhe me kalorësit e tij në det, dhe Zoti i ktheu përsëri ujërat e detit mbi ta: por bijtë e Izraelit shkuan në tokë të thatë në mes të detit. Dhe Mirjama, profetja, motra e Aronit, mori në dorë një timpan; dhe të gjitha gratë dolën pas saj me timpanë dhe me valle. Dhe Mirjama u përgjigj atyre: Këndoni Zotit, sepse ai ka triumfuar me lavdi; kalin dhe kalorësin e tij i ka hedhur në det.

TAM1897 Q1 33.2“Ju kam thirrur nga Egjipti,” thotë Zoti, dhe nga Egjipti kemi ardhur. Tani ai thotë: Unë jam Perëndia juaj, dhe ju jeni populli im. “Unë jam Zoti, Perëndia yt, që të nxori nga vendi i Egjiptit, nga shtëpia e skllavërisë;” dhe, “Nga Egjipti e thirra birin tim.” Dhe kjo është ajo që do të thotë sot kur thuhet: Ja ku janë, ja ku janë “JA KU JANË ATA që ruajnë urdhërimet e Perëndisë dhe besimin e Jezusit.”

TAM1897 Q1 33.3Kongregacioni këndon:—

TAM1897 Q1 33.4I shpëtuar! sa shumë më pëlqen ta shpall! Shpëtuar me gjakun e Qengjit; Shpëtuar përmes mëshirës së tij të pafund, Jam fëmija i tij, dhe përgjithmonë.

Note

Back