Khaolo ea 24 — Lipolelopele tse Ling tse Phethahetseng

GSAM 376.1“LE HLOKOMELE joale ho tloha kajeno ho ea pele, ho tloha letsatsing la mashome a mabeli a mane la khoeli ea borobong, e leng ho tloha letsatsing leo motheo oa tempele ea Morena o ileng oa raloa, le le hlokomele. Na peo e ntse e le ka tlung ea polokelo? E, ho fihlela joale morara, le sefate sa feige, le sefate sa pomegranate, le sefate sa mohloaare, ha li e-s'o behe litholoana: ho tloha letsatsing lena ke tla le hlohonolofatsa.”¹

GSAM 376.2Tswelopele e tiileng le e sa thekeseleng ya molaetsa wa lengeloi la boraro ho tloha qalong ya ona e ka bapisoa hantle le katleho e ileng ya felehetsa Zerubabele ho tloha letsatsing leo a ileng a bea lejwe la motheo la tempele.

GSAM 376Tebello e Tšosang

GSAM 376.3Ha batho ba Baiseraele, ba se na letho mekotleng le matlong a polokelo, ba ne ba bitsetsoa ho haha tempele ea Morena, ho ne ho bonahala e le mosebetsi o boima o sa khothatseng. Ha ka tumelo ba mamela pitso, mme ba inehela mosebetsing ka boithaopo, letsoho la Molimo le atlehisang le ile la iponahatsa ho bona. Ha re sheba liphihlelo tsa ho phahama ha molaetsa ona oa boraro, re bona letsoho le tataisang la Molimo ho ba khethang tsela ea hae. Leha mahlomola e le karolo ea bona, tlhokomelo ea Molimo bakeng sa sechaba sa hae le mosebetsi oa hae e lula e hlakile ho ba mo tšepang.

GSAM 376Bopaki bo Hlalosang Semelo

GSAM 376.4Ka la 24 Pulungoana, 1862, ho bile le likopano tse peli ka nako e le 'ngoe ntlong ea William Wilson, oa Greenville, Mich., ka sepheo sa ho theha likereke tse peli bakeng sa ba neng ba amohetse 'nete ea Sabatha sebakeng seo. Kopano ea kereke ea Greenville e ne e tsamaisoa ke Moruti White le mosali oa hae ka phaposing e 'ngoe, ha 'na le Moruti Byington re ne re okamela kopano ka phaposing e 'ngoe bakeng sa kereke ea West Plains. Ha re ntse re le mosebetsing oa ho lokisetsa ka phaposing e 'ngoe, re ne re utloa lentsoe la Mof. White ha a ntse a fana ka bopaki ba hae ka phaposing e 'ngoe. Re ne re tobane le mathata a itseng mosebetsing oa rona, ha ka nako e nepahetseng Mof. White a bula lemati, 'me a re, “Moena Loughborough, ha ke sheba letšoele lena ke bona hore ke na le bopaki bakeng sa batho ba bang ba leng teng. Ha u se u lokile, ke tla kena 'me ke bue.” Kaha e ne e le hantle nako eo re neng re hloka thuso ka eona, o ile a kena. Ntle le Moruti Byington le 'na, o ne a tseba mabitso a batho ba bararo feela ka phaposing. Ba bang e ne e le ba sa tsejoeng, bao a neng a e-s'o ba bone, ntle le feela kamoo ba neng ba hlahisitsoe ho eena ponong.

GSAM 377Bophelo ba Monghadi Pratt bo Hlalositswe

GSAM 377.1Ha a tsoha ho bua, a re: “Le tla ntšoarela ha ke pheta seo ke tlang ho se bua, ha ke hlalosa ponahalo ea lona, kaha ha ke tsebe mabitso a lona. Ha ke bona difahleho tsa lona, ho tla ka pel'a ka seo Morena a thabileng ho se mpontša ka lona. Monna eo ea k'honeng ea nang le leihlo le le leng [motho e mong a bua, a re, “Lebitso la hae ke Pratt”] o bua lintho tse phahameng, a iketsa eka o inehetse haholo bolumeling, empa ha a so ka a fetoha. Se mo kenye ka kerekeng boemong bona boo a leng ho bona, hobane ha se Mokreste. O qeta boholo ba nako ea hae a sa sebetse mabenkeleng le mabenkeleng a maholo, a ngangisana ka khopolo-taba ea 'nete, ha mosali oa hae hae a tlameha ho seha patsi, a hlokomela serapa, jj. O etsa litšepiso lithekisetsanong tsa hae tseo a sa li phetheng. Baahisani ba hae ha ba na tšepo boipolelong ba hae ba bolumeli. Ho ka ba molemo bakeng sa taba ea bolumeli, hore ebe o se ke a bua letho ka eona maemong ana a hae a hona joale.”

GSAM 378Moena Barr o Thabisitswe

GSAM 378.1A tswela pele, a re, “Moena enwa ya hodileng [ha a mo supa, e mong a re, “Moena Barr”] o bontshitswe ho nna e le phapang e kgolo le monna e mong. Ke mohlala o motle haholo bophelong ba hae, o hlokolosi ho phetha ditshepiso tsa hae kaofela, mme o hlokomela lelapa la hae hantle. Ha a batle ho iteta sefuba ho bua nnete le baahisani ba hae, ka tshabo ya hore o tla senya mosebetsi mme a bake kotsi. Ha a bone kamoo Morena a ka bang le mohau kateng ho ka tšoarela libe tsa hae, 'me o inka a sa lokela le ho ba setho sa kereke.” Eaba o mo joetsa, “Moena Barr, Morena o ntaetse hore ke u joetse hore u ipoletse libe tsohle tseo u neng u li tseba, le hore o tšoarelitse libe tsa hao khale, haeba feela u ka lumela.” Chebahalo ea masoabi sefahlehong sa moena eo e ile ea nyamela kapele. A phahamisa sefahleho a bososela, mme a re ka bonolo ba hae, “Na o se a ntšoaretse?” “E,” ha araba Mof. White, “mme ke laetswe ho o bolella, ‘Tloo, o kopane le kereke; mme ha o fumana monyetla, bua lentsoe le tshehetsang nnete; ho tla ba le phello e ntle, kaha baahisani ba hao ba o tshepa.’” A araba, “Ke tla etsa jwalo.”

GSAM 378.2Eaba o re, “Haeba Monghadi Pratt a ka nka boemo bo tshwanang le boo Moena Barr a bileng ho bona ka nakoana, ho ka mo thusa.”

GSAM 378.3Ka tsela ena, lebaka le leng la bothata ba rona ba ho hlophisa le ile la tlosoa. Pele a fana ka bopaki ba hae, re ne re sitoa ho etsa hore Monghadi Barr a lumele ho kopanela le kereke; ha ka lehlakoreng le leng, re fumane hore hoo e ka bang bohle ba ne ba hanana le ho amohela Monghadi Pratt; leha ho le jwalo, ho ne ho se ya ikutlwang a lokolohile ho bolela hore na hobaneng a ne a hanana.

GSAM 378Mona oa Lelapa o Folisitsoeng

GSAM 378.4Eaba o bua le monna ea letlalo le sootho, ea neng a lutse ka lehlakoreng le leng la phaposi; eaba o supa mosali ea sefahleho se mosesane ka lehlakoreng le ka thoko-thoko, a ba bitsa monna le mosali. O hlalositse lintho tse ling tse etsahetseng maphelong a bona a pele, pele e mong le e mong oa bona a ka ipolela 'nete. O itse lintho tsena li ne li holisitsoe ke Satane kelellong ea mosali hoo a ileng a qetella a hlanya. “Ke bone,” ha rialo Mof. White, “hore mosali enoa o qetile selemo se le seng setsing sa ba hlanyang; empa haesale a boela a hlokomela, o lumelletse maikutlo ana a ho ba mona ho mo tšoenya kelellong, e leng ntho e utloisitseng monna oa hae bohloko haholo, eo esale a etsa sohle se matleng a hae ho bontša mosali oa hae hore o tšepahalla ho eena, le hore ha a na lebaka la ho mo qoba ka tsela eo a etsang ka eona.”

GSAM 379.1Ka motsotsoana mosali a tšela phaposi ka potlako, mme a kgumama a kopa monna wa hae hore a mo tshwarele. Batho bao e ne e batla e le ba sa tsejoeng karolong eo ya naha, mme nalane ya bona ya pele e ne e sa tsejwe. Leha ho le jwalo, ba neng ba ba tseba hantle ba ne ba tseba hore ho na le ho se utlwane pakeng tsa bona, empa ba ne ba sa tsebe sesosa.

GSAM 379Tshwana le Elisha le Hazaele

GSAM 379.2Kamorao hore Mof. White a paka, mosebetsi wa ho hlophisa kereke o ile wa phethelwa kapele. Monghadi Barr o ile a kena ka pelo yohle ho tlhophiso eo, ha Monghadi Pratt yena a siuwa kantle. Hang ha kopano e qeta, wa morao o ile a re, ka matla a maholo, “Ke le bolella, ha ho na thuso ya ho leka ho tsamaya le batho bana le etse moikaketsi; le ke ke la kgona.”

GSAM 379.3Tlhaloso ena ea semelo, joalo ka mohlaleng o kaholimo, e re hopotsa ka matla ka ketsahalo e tšoanang e tlalehiloeng matsatsing a Elisha moporofeta:² Benhadad, Morena oa Syria, o ne a rometse mohlanka oa hae Hazaele ho Elisha ho botsa hore na o tla fola bokulo ba hae. Elisha o ne a bone ka pono nyeoe ea Hazaele, mme ha monna eo a fihla kapele ho eena, a sheba sefahleho sa hae, tsohle tsa tla kelellong ea hae ka ho hlaka.

GSAM 379Moruti White o Hlasetswe ke Bolwetse ba ho Holofala

GSAM 379.4Ka Laboraro, la 16 Phato, 1865, Moruti White, ka lebaka la ho sebetsa ho feta tekano le ho hlobaela, o ile a hlaselwa ke setorouku. Kaha ditsi tsa bophelo bo botle hara batho ba rona di ne di eso thehwe, o ile a iswa Dansville, N.Y., setsing sa bophelo bo botle se bitswang, “Lehae la Rona Thabeng.” Mosadi wa hae le mongodi ba ne ba na le yena moo ho tloha ka la 14 Loetse ho fihlela ka la 7 Tshitwe. Kaha o ne a fumana namolo e nyane feela ka diphekolo tseo a di filweng setsing seo, re ile ra ya lapeng le amohelang baeti la Bradley Lamson, Lake View, Rochester, N.Y., moo re ileng ra dula dibeke tse ka bang tharo. Mona re ile ra thabela ho kopana le Moruti J. N. Andrews, ya neng a sa tswa kgutlela motseng oo, kamora ho qeta dikgwedi tse mmalwa a le Maine.

GSAM 380Thapelo bakeng sa Moruti White

GSAM 380.1Malapa a Moruti Andrews le Monghadi Orton a ne a ikopanya le rona thapama e nngwe le e nngwe bakeng sa nako ya thapelo mmoho le Moruti White le bakeng sa hae. Sena se ile sa tswela pele ho fihlela ka la 25 Tshitwe. Le ha lefatshe le kantle le ne le tletse thabo le mekete ka letsatsi leo la Keresemese, kereke ya Rochester yona e ile ya le nka e le letsatsi la ho itima dijo le thapelo bakeng sa Moruti White. Re ne re e-na le likopano hoseng le thapama, ntlong ea Moruti Andrews, Seterateng se Secha sa Main, 'me mantsiboea ba neng ba ntse ba rapela le Moruti White pele, ba ile ba kopana le eena hape ntlong ea Monghadi Lamson.

GSAM 380Pono e Fanoeng Bosiung ba Keresemese

GSAM 380.2Kopano ea mantsiboeeng ao e ne e le e matla haholo. Moruti White o ile a hlohonolofatsoa haholo, mme Mof. White a fuoa pono e hlollang, eo ho eona a ileng a bontšoa lintho tse ngata. Har'a tsena ho ne ho e-na le litaelo tse eang ho Moruti White mabapi le hore na a tsoele pele joang e le hore a phethahatse tumelo ea hae ho Molimo, ea neng a totobalitse ho mo thusa hore a boele a fumane bophelo ba hae bo botle.

GSAM 380Tlhaselo ea Satane e Bolelletsoe esale Pele

GSAM 380.3Ho ba neng ba ntse ba rapella Moruti White, Mof. White o ile a re:

GSAM 380.3“Morero oa Satane e ne e le ho timetsa monna oa ka, le ho mo isa lefung. Ka lithapelo tsena tse matla matla a hae a robehile. Ke bontšitsoe hore Satane o halefetse sehlopha sena se qetileng libeke tse tharo se rapela ka tieo bakeng sa mohlanka enoa oa Molimo, 'me joale o ikemiselitse ho ba hlasela ka matla. Ke ile ka bolelloa hore ke le bolelle, ‘Phelang haufi haholo le Molimo, hore le tle le itokisetse se ka tlang ho le etsahalla.’”

GSAM 381Maikutlo a J. T. Orton a Hore Kotsi e Tla Mo Hlahela

GSAM 381.1Ka letsatsi la pele la Pherekhong, 1866, Moruti White le lelapa la hae ba ile ba qala leeto ka terene ho ea Battle Creek, Mich. Ke ile ka sala New York e bophirimela nakong e setseng ea mariha. Ho tloha mantsiboeeng ao pono e ileng ea fanoa ka 'ona, Monghadi J. T. Orton o ile a utloa ka matla hore bophelo ba hae bo kotsing, empa leha ho le joalo o ne a sa tsebe hore na kotsi e tsoa kae. Maikutlo ana o ile a a bolella batho ba 'maloa. Mantsiboeeng a Sontaha, la 4 Hlakubele, o ile a kgutlela Rochester a tswa Parma, moo a neng a le kopanong ya matsatsi a mabedi, a tsamaya le Monghadi E. B. Sanders (eo hona jwale, ka 1905, a neng a dula San Jose, Cal.), eo a ileng a mo kopa hore ba tsamaye ka seterateng se khantšitsoeng ka ho fetisisa ha ba ntse ba tsamaya toropong, “hobane,” a rialo, “ke ikutlwa ka nako yohle eka ho na le motho ya tlang ho leka ho mpolaea.” Leha ho le jwalo, o ne a bonahala a se na mohopolo wa hore na ke mang ya neng a batla ho mo bolaya.

GSAM 381.2Ke ile ka kgutlela Rochester ke tswa Parma, ka la 7 Hlakubele, mme ka dula le Monghadi Lamson, mokgwenyana wa Monghadi Orton. Ka la 8, yena le Mof. Orton ba ile ba re etela, moo re ileng ra lokisetsa ho ya ka terene hoseng ho latelang re ya Lancaster, Erie Co., moo ke neng ke lokela ho etsa mokete wa lenyalo la mora wa hae e mong feela. Re qetile letsatsi leo ka thabo, empa e ne e le letsatsi le tebileng.

GSAM 381Polao ea J. T. Orton

GSAM 381.3Ba tlohile ha Monghadi Lamson ka 5 P.M., mme ka 7:30 P.M. ho ile ha fihla moromuoa, a re tsebisa ka tlhaselo e sehlōhō e neng e entswe ho Monghadi Orton ke motho eo ho sa tsejweng hore ke mang, ka hara ntlo ya hae ya polokelo, ha a ntse a hlokomela dipere tsa hae. Re ile ra potlakela sebakeng seo, mme ra fumana hore o ne a shapilwe ka sehlōhō hloohong ka thupa ya kariki e tsheheditsweng ka tshepe, mme o ne a akgehile. O ile a hlokahala ka 12:35 bosiung boo. Ho fihlela kajeno ha ho tsejwe hore na ke mang ya entseng ketso ena e sehlōhō. Ruri e ne e se ka lebaka la tjhelete, kaha oache ya hae e ka pateng e ne e sa angoa, jwalo ka sepache sa hae se neng se na le $45. Sena e bile tshabo e kgolo ho Mof. Orton, eo a ileng a sitwa ho e hlola bophelong ba hae bohle. Bophelo ba hae ba mmele bo ile ba putlama ka potlako, mme ha a ka a phela nako e telele kamora monna wa hae.

GSAM 382Boporofeta bo Entsoeng ka Keresemese bo Phethahetse

GSAM 382.1Likhoeling tse 'maloa feela ho tloha mantsiboeeng ao a sa lebaleheng a Keresemese, ba tšeletseng ho ba robong ba neng ba kenetse libeke tseo tse tharo tsa thapelo ba ne ba se ba le mabitleng. Mme ka tsela eo, polelopele e 'ngoe e ile ea phethahala ka tsela e hlollang.

GSAM 382Thuso ho ba Hloka Tšepo

GSAM 382.2Hoseng haholo ka la 12 Tšitoe, 1866, Elias Stiles, oa North Liberty, Ind., o ile a tla lapeng la ka, a nkopa hore ke ee le eena sebakeng seo ho ea fana ka thuso, haeba ho khoneha, ho James Harvey, ea neng a nyahame haholo, a bile a ikutloa hore ha ho na tšepo tabeng ea hae. Kaha ke ne ke tseba hore Mof. White o ne a bone pono e pharaletseng haholo ponong ea hae ea ho qetela, le hore litaba tse ngata li ne li bontšitsoe ho eena ka boporofeta, ka re ho eena, “E ka 'na eaba Khaitseli White o bone ho hong ka taba ea hae, mme haeba ho le joalo, mme a ka ho ngola, ho tla ba le matla ho feta eng kapa eng eo nka mo joetsang eona.”

GSAM 382.3Ka nako eo ra mo etela, mme ho se letho leo re mo boleletseng lona ka boemo ba Monghali Harvey, ka botsa, “Khaitseli White, na o bile le lesedi le amanang le nyeoe ya Moena James Harvey ho mangwe a lipono tseo o di filweng?” “Ee,” a re, “ke bile le lona, mme ke na le matsatsi a mmalwa ke ikutlwa eka ke lokela ho le ngola fatshe, le ho le romela ho yena.” Yaba o qala ho re bolella seo a se boneng. Ka re, “Ke ya mo bona hoseng, mme ha o ka ngola seo o se bontshitsweng, ke tla se isa ho eena.” Ka tumellano ena, ra mo siya, mme mantsiboya ra boela ra mo etela. O ne a qetile ho ngola, mme a re balela e le ho re thusa.

GSAM 383Bopaki bakeng sa James Harvey ea Nyahameng

GSAM 383.1Bopaki bo ne bo bolela ka ho hlaka hore Monghadi Harvey o tla ba boemong bo fokolang ba bophelo, le hore Satane o tla batla ho mo sutumelletsa nyahong, le ho leka ho mo etsa hore a nahane hore ha ho na mohau bakeng sa hae, le ha ho na tšepo tabeng ea hae; empa o ile a bona hore o entse sohle se matleng a hae ho lokisa liphoso tsa bophelo ba hae ba nakong e fetileng, le hore Molimo o mo tšoarelitse; hape, ha a ne a tla lekoa ho ipolaea, o ile a bontšoa hore mangeloi a Molimo a ne a le haufi le eena a mo supisa tšepong ho Molimo le leholimong. Ho ne ho e-na le mantsoe a mangata a tšoanang a khothatso le khothatso bopaking boo.

GSAM 383.2Ka tokomane ena matsohong a ka, re ile hoseng ha letsatsi le latelang re leba North Liberty. Tseleng, Monghadi Stiles o ile a mpolella hore Monghadi Harvey o batla ho mpona, empa a re nke ke ka ba le lentswe la tshepo bakeng sa hae; hore, ha ke kopana le yena, ke tla dumellana le yena hore taba ya hae ha e na tshepo, hore ke monna ya lahlehileng; mme yaba, jwaloka Eli wa mehleng ya kgale, ha a bolellwa hore Areka ya Molimo e tshwerwe, o tla wela ka morao mme a shwe.

GSAM 383.3Re fihlile ha Monghadi Harvey hoo e ka bang ka hora ya boraro thapama. Ha ke kopana le yena, ka re, “Moena Harvey, o phela jwang?” Ka lentswe le bohloko haholo a araba, “Ke lahlehile! ke lahlehile!! KE LAHLEHILE!!!” “Tjhe! ha o a lahleha. Ho na le tšepo tabeng ea hau!” ka rialo. Ha a bona hore ke mo arabile tjena, a re, ka lentsoe le theoleng, “Ke qetile libeke tse tharo ke nahana hore ha ho na tšepo bakeng sa ka, le hore ke lahlehile; 'me kajeno, ha ke tsoa polasing ke kena toropong, ke ntse ke tšelela borokho ba letamo la mochini oa ho sila, ho bile le ntho e ileng ea bonahala e mpolella e re, ‘U lahlehile! Ha ho na tšepo bakeng sa hau! Tlolla ka letamong la mochini oa metsi 'me u inwele!’ Ke ile ka nahana hore ho etsa ntho e joalo ho tla tlisa nyefolo holim'a taba ea Kreste, ka hona ka ithiba ho ipolaea.”

GSAM 384Pholoso e Fihlile Kapele

GSAM 384.1“Hantle, Moena Harvey, ha o lahleha!” ka rialo. “Ke na le bopaki bo tswang lehodimong ka kotloloho, bo reng ha o lahleha!” A araba, “Jwale ke tla bo utlwa.” Yaba ke mmbalela bopaki boo, kamora ho qala ka ho bolela hore ha ho le lentswe le le leng le neng le behilwe matsohong a ka. Ha ke qeta ho bala, sefahleho sa hae sa kganya ka pososelo ha a re, “Jwale ho na le tshepo tabeng ya ka. Ke a dumela ho Morena.”

GSAM 384.2Kamora ho bala, re ile ra ba le nako ya thapelo, eo a tsohileng ho yona e le motho ya fetohileng le ya thabileng. O ile a re bolella hore sengolwa seo se ne se hlalosa tshebetso ya kelello ya hae dibekeng tse tharo tse fetileng ka nepo ho feta kamoo a neng a ka kgona ho e etsa. Ka tsela ena, lerato la Molimo le ile la bonahala ha le phahamisetsa moena enwa, ka mokgwa ona, ho tswa ho nyaheng e feteletseng.

GSAM 384Sebaka sa Mosebetsi se Atolositsoe

GSAM 384.3Ho fihlela selemong sa 1868, tšimo ea mosebetsi ea Baadventista ba Letsatsi la Bosupa e ne e lekanyelitsoe United States, le karolong ea eona e ka leboea ho moeli o ka boroa oa Missouri le ka bochabela ho Noka ea Missouri. Kopanong e neng e reretsoe ho sekaseka libaka tsa mosebetsi le kabo ea oona, nakong ea phutheho ea Kopano e Akaretsang e neng e tšoaretsoe Battle Creek, Mich., ka la 28 Mots'eanong, ho ile ha etsoa qeto ea ho romela basebetsi ba babeli le tente ea bolelele ba maoto a mashome a tšeletseng California. Moruti D. T. Bourdeau le mongoli ba fihlile San Francisco ka la 18 Phupu selemong seo.

GSAM 384Pulo ea Boromuoa ba California

GSAM 384.4Ntho e le 'ngoe eo ke lakatsang ho e hlokomela mabapi le ho buloa ha boromuoa ba California, e bontšang hantle molemo o sebetsang oa neo ea boporofeta. Pauluse, ha a bua ka limpho tsa moea, ho kenyeletsa le neo ea boporofeta, o re ke “bakeng sa ho phetheletsa ba halalelang, bakeng sa mosebetsi oa boruti, bakeng sa ho aha 'mele oa Kreste.”³ Ka nnete, tsela e sebetsang ka ho fetisisa ea ho phetheletsa ba halalelang ke ho ba supa liphoso tsa bona, e le hore ba ka li tlohela, 'me ba hlatsuoe libeng tsa bona ka mali a bohlokoa a Morena oa rona Jesu Kreste. Ka lebaka lena, thuso e tsoang neong ea boporofeta mosebetsing oa boruti esale e bonahala e amana le mosebetsi oa 'nete ea hajoale, e supa bahlanka ba Morena mefokolo mokhoeng oa bona oa ho sebetsa, le hore na, ka mokhoa o fapaneng, ba ka sebetsa hantle hakae ho sokoloseng meea.

GSAM 385Bopaki mabapi le Mokhoa oa ho Sebetsa California

GSAM 385.1Nakoana ka mor'a ho fihla ha rona California re ile ra fumana lengolo le tsoang ho Mof. White, leo ho lona a neng a pheta ka pono eo a e filoe Battle Creek ka Labohlano mantsiboea a la 12 Phuptjane,—letsatsi leo re neng re le qetile Lancaster, N. Y., pele re qala leeto la ho ea California. O ne a e-s'o ka a ea California, 'me a ne a se na tsebo ea hae ka mekhoa ea batho. Ha e le hantle, ka nako eo o ne a e-s'o ka a feta Bophirimela ba Noka ea Missouri. Tsebo efe kapa efe eo a neng a e na le eona mabapi le lintho tsa teng e ne e tsoa ho seo Morena a ileng a thabela ho se senola ho eena.

GSAM 385.2Ka tataiso e leng ka lengolong la hae, o ile a hlalosa mekgwa e bulehileng ya batho ba California, le hore na mosebetsi o tla ba le phello efe hara bona ha o etswa ka morero o tiileng, wa ho “baballa sente e nngwe le e nngwe”. Ha ba ruta batho ba California, ba lokela ho atamela ho bona ka moya o batlang o tshwana le wa bona wa ho sebetsa ka phutholoholo, empa e se ka mokgwa wa ho senya.

GSAM 385Katleho e Boleletsweng esale pele e ile ya Fihla

GSAM 385.3Ha ke sheba morao hona joale dilemong tse mashome a mararo a metso e supileng tse fetileng ho tloha ha mosebetsi o qala California, mme ke sheba maemo a neng a le teng ka nako eo, boemo ba batho, le mokgwa oo re neng re tla tsamaisa mosebetsi wa rona ka ona haeba e ne e se ka bopaki boo re bo fumaneng, mme ha ke bona diphetho tsa ho latela taelo e filweng, Nka bolela hore morero oa rona o ile oa hatela pele ho feta ka likhoeli tse tharo ho feta kamoo o ka beng o entse ka selemo se le seng haeba re ne re sa thusoa “mosebetsing oa boruti” ka taelo e amohetsoeng ka neo ea boporofeta. Ho fihlela nakong ea selemo ka 1871, ka lebaka la boikitlaetso bo entsoeng Sonoma County, ho ne ho se ho thehiloe likereke tse hlano tsa balateli ba Sabatha.

GSAM 386Kopano ea Pele ea Tenteng San Francisco

GSAM 386.1Ka Phuptjane selemong sona seo, re ile ra hloma tente ea rona ka lekhetlo la pele, San Francisco. Kaha Moruti Bourdeau o ne a khutletse Botjhabela, ho ile ha romeloa mosebetsi e mong ho tsoa Michigan ho nka sebaka sa hae. O fihlile ka la 17 Phuptjane, mme hang-hang a ikopanya le 'na mosebetsing oa toropong. Kamora matsapa a dibeke tse mmalwa ka tenteng, re ile ra tswelapele ka dikopano tsa rona ho fihlela la 1 Tshitwe, 1871, ka diholong tse hirilweng. Ka lebaka la mosebetsi ona, ba fetang mashome a mahlano ba ile ba amohela molaetsa San Francisco.

GSAM 386Mathata a ka Hare California

GSAM 386.2Ho fihlela ka letsatsi lena liteko tsa rona California li ne li tsoa haholo khahlanong e tsoang kantle, empa joale ho ile ha hlaha teko e sa lebelloang ea tumelo bakeng sa batho ba rona ea mofuta o fapaneng. Mosebetsi-'moho le 'na o ile a tsitlella tseleng ea boitšoaro eo ke neng ke kholisehile hore e tla beha eena le morero mahlabisa-lihlong. Re ne re na le lira tse bohale ka toropong, tse neng li shebile motsamao o mong le o mong oa rona, 'me li ne li itokiselitse ho sebelisa ketso efe kapa efe e sa nahanisisoang hantle ho re senya. Ka hona, ho ile ha ba bohlokoa haholo ho mamela tlhokomeliso ea moapostola ea reng, “le qobe ponahalo e 'ngoe le e 'ngoe ea bobe.”

GSAM 386Boikemelo bo Kotsi

GSAM 386.3Ha ke a ka ka bolela hore moena o ne a entse sebe sa sebele ka ketso ea hae, empa ke ile ka paka hore lira tsa rona li ne li tla sebelisa ntho eo a neng a re ha e na molato ho re senya. O ile a nka boemo ba hore o na le tokelo ea ho “etsa kamoo a ratang” tabeng eo, haholo-holo ha ho ne ho lumelletsoe hore ha ho na sebe seo a neng a se etsa. Ka hona dintho di ile tsa tswela pele ho fihlela ka la 23 Pherekgong, 1872, ha ke tloha Sonoma County ke ya San Francisco ho ya bona hore na ho ka etswa eng ho laola ditaba moo.

GSAM 387.1Ka nako ena lira tsa rona li ne li se li ntse li sebelisa boitšoaro ba hae joalokaha ke ne ke tšabile, 'me eena o ne a pheha khang ea hore ha se “taba ea bona,” hore o tla ba bontša hore o na le kelello ea hae, le hore a ka tsamaea literateng kamoo a ratang, le le mang kapa mang eo a mo ratang, ntle le ho nyatsetsoa ke bona. Ke ile ka leka, ka boikitlaetso ba lekunutu, ho mo bontša hore tsela e joalo ea ho iketsetsa lintho e ne e ke ke ea atleha, le hore moea o joalo oa boikemelo o ne o tla qetella ka bobe. O ne a e-na le metsoalle ea hae, e neng e mo utloela bohloko haholo, bao ba bang ba bona ba ileng ba qala ho nka maemo a neng a tla mo beha tlas'a nyatso e kholo le ho feta. Karolo e kholo ea kereke e ile ea bona bobe ba bofetoheli ba hae, 'me ea itokisetsa ho tšehetsa boikitlaetso boo ke neng ke bo etsa ho pholosa morero ho tloha ho se hlompheheng.

GSAM 387Ho Beuoa Kopano ea Lipatlisiso

GSAM 387.2Maemo a ne a le tjena ka Sabatha, la 27 Pherekhong, ha ho ile ha etswa qeto ya hore ho tlameha ho ba le dipatlisiso tsa taba ena, le hore ho nkwe kgato e tiileng ke kereke, ho e pholosetsa sekgobo seo moya ona wa ho se mamele o neng o ka se hlahisa. Ho ile ha hlophisoa kopano, e neng e tla qala ka Sontaha, la 28 Pherekhong, ka 9 hoseng, bakeng sa ho sekaseka boemo bona, le mosebetsi oa rona re le kereke mabapi le bona. Ho latela ponahalo, karohano ea kereke eo e ne e ke ke ea qojoa. Ke qetile boholo ba bosiu boo ke rapela Molimo, hore a sebetse molemong oa rona.

GSAM 387Boipolelo bo Ngotsoeng

GSAM 387.3Hoseng ha la 28, ha ke ne ke leba kopanong, ke ile ka kopana le mosebetsi-'moho le 'na tseleng ea maoto, haufi le moo ke neng ke lula teng, a lla. A re, “Moena Loughborough, ha ke ee kopanong kajeno.”

GSAM 387.4“Ha o ee kopanong?” ka botsa; “kopano e mabapi le taba ya hao.”

GSAM 388.1“Kea tseba seo,” a rialo, “empa ke fositse ka ho feletseng. O nepile ka boemo boo o bo nkile mabapi le 'na. Mona ke lengolo la boipolelo leo ke le ngotseng kereke; nka lona 'me u ba balele lona. Ho tla ba molemo ho uena, le ho ba ka 'nang ba nkutloela bohloko, haeba ke sa be teng.”

GSAM 388.2“Ke eng se tlisitseng phetoho ena e kholo ho wena ho tloha maobane?” ka botsa.

GSAM 388Pono e Makatsang e Amohetsweng

GSAM 388.3O ile a araba, “Ke ile posong maobane bosiu, ka mor'a Sabatha, mme ka fumana lengolo le tsoang ho Khaitseli White, le tswang Battle Creek, Mich. Ke bopaki boo a bo ngotseng bakeng sa ka.” Ha a ntse a mpha lona, o ile a re, “Bala leo, mme o tla bona kamoo Morena a bonang taba ya ka kateng.”

GSAM 388.4O ile a nkopa hore ke bolelle kereke hore o amohetse bopaki bo tswang ho Khaitseli White, bo mo nyatsang ka boitshwaro ba hae, le hore o bo amohetse, kaha e ne e le nnete.

GSAM 388Bohlokoa bo Kholisang ba Pono

GSAM 388.5Sena e ne e le karolo ea pono e filoeng Mof. White Bordoville, Vt., ka la 10 Tšitoe, 1871. O ile a qala ho ngola karolo e amanang le taba ya moena enwa ka la 27 Tshitwe, 1871, empa ka lebaka le itseng ho phethela tokomane ho ile ha diehiswa ho fihlela ka la 18 Pherekgong, 1872, ka nako eo ya fediswa mme ya romelwa ka poso e tswa Battle Creek. Ka nako eo ho ne ho nka matsatsi a ka bang robong hore mangolo a fete naheng ka bophara ho tloha Michigan ho ya California.

GSAM 388.6Ponong ho bontšoa lintho tse ngata ka boporofeta. Ho bile joalo le ketsahalong ena. Ka nako ea pono, ho ne ho le teng feela seriti sa se ileng sa hlahisoa ha bopaki bo fihla San Francisco. Ho tla bonahala, ha ho bapisoa matsatsi, hore sehlohlolo sa taba San Francisco se tlile kamorao hore bopaki bo ngotsoeng bo tlohe sebakeng seo pele. Baena ba rona ba San Francisco ba ile ba bona hang-hang hore ho ne ho se motho ea ka bang ngotse ho ea Battle Creek a tsebisa Mof. White ka nako eo a ka beng a ngotse lengolo lena, hobane maemo ao a ne a e-s'o be teng ka nako eo.

GSAM 389.1Ntlha ena e ne e le boima haholo ho barab'abo rona ba moo, ea ba kholisa hore ponong eo ho ne ho e-na le matla a bomolimo. Ke ne ke e-s'o ngole mola o le mong ho Moruti White kapa mosali oa hae mabapi le maemo a lintho San Francisco, mme mosebetsi-'moho le eena o ile a bolela hore ha a ka a ngola letho; mme barab'abo rona ba re, “Haeba a ne a ngotse, a ka be a sa ka a bolela lintho tse ileng tsa pepesetsoa ka eena.”

GSAM 389Kamoo Pono e Ngotsoeng Kateng

GSAM 389.2Ha re se re utloisisa hamorao, ho tloha mose ho mohala, mabapi le ho ngoloa le ho romelloa ha bopaki, ho ile ha bonahala le ho feta hore Morena ea fileng pono o ne a tsotella nako ea hore e ngoloe le ho romelloa moo e neng e ea teng, e le hore e fihle hantle ka nako e nepahetseng.

GSAM 389.3Ka hoseng haholo ka la 18 Pherekhong, 1872, Mof. White o ile a tsoha a hopotse bopaki bo boletsoeng ka holimo ka ho hlaka kelellong ea hae. Maikutlo ao a ne a hlakile ho eena joalokaha eka a ne a buuoa ka lentsoe, “Ngola bopaki boo hang-hang bakeng sa California, 'me u bo kenye posong e latelang hang-hang; bo a hlokahala.” Ha sena se phetahetse lekhetlo la bobeli, o ile a tsoha, a apara ka potlako, mme a qeta ho ngola. Pele ho lijo tsa hoseng o ile a e neha mora wa hae Willie, a re, “Nka lengolo lena o le ise posong, empa o se ke wa le kenya ka lebokoseng la mangolo. Le nehe Mookameli wa poso, mme o etse bonnete ba hore o le kenya ka mokotleng wa poso o tswang hoseng hona.” Hamorao o ile a re o ne a nahana hore ditaelo tsa hae di sa tlwaeleha hanyane, empa ha a ka a botsa dipotso, mme a etsa kamoo a laetsweng kateng, mme “a bona lengolo le kena ka mokotleng wa poso.”

GSAM 389Bopaki ba Tataiso ea Molimo

GSAM 389.4Ha o tseba boemo ba rona San Francisco ka nako eo, o tla utlwisisa habonolo bohlokwa ba hore lengolo leo le kene ka posong eo. Matsatsing ao re ne re e-na le poso e le 'ngoe feela ea naha ka letsatsi. Haeba lengolo le ne le fihlile bosiung ba Sontaha, la 28, ho e-na le bosiung ba Moqebelo, la 27, ntle ho pelaelo ho ka be ho bile le karohano e bohloko ka kerekeng. Haeba le ne le fihlile libeke tse 'maloa pele ho nako, esita le hang kamorao hore pono e fuoe, kereke e ne e ke ke ea bona matla a lona kapele joalo.

GSAM 390.1Mona e ne e le bopaki bo neng bo na le matšoao a hlakileng a letsoho la Morena, eseng feela hobane bo fihlile ka nako e nepahetseng ho lokisa liphoso tse neng li le teng ka katleho, empa, ka ho amoheloa ka boikokobetso le ho phethahatsoa ke moena, bo bile le tšusumetso e matla ho tlisa bonngoe le botsitso kerekeng eo e neng e sa le ncha.

GSAM 390Mokhoa oa ho Ngola Lipono

GSAM 390.2Mohlala ona o boetse o sebetsa e le pontšo ea polelo ea hae mabapi le mokhoa oa ho ngola seo a se boneng. Ka sena o re: “Ke tsohile borokong ba ka ke na le maikutlo a hlakileng a lihlooho tse neng li hlahisitsoe kelellong ea ka pele; 'me ke ngotse, har'a mp'a bosiu, mangolo a ileng a tšela kontinente, 'me ha a fihla nakong ea tsietsi, a thibetse tlokotsi e kholo morerong.”⁴