Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
16 / 31

Cutubka 13 — Tilmaamaha Hoggaaminta Ilaah

John Norton Loughborough

GSAM 198.1“Ilaah miyuu isku dayay inuu tago oo quruun dhexdeeda quruun kale isaga uga soo qaato, isagoo adeegsanaya tijaabooyin, calaamooyin, yaabab, dagaal, gacan xoog badan, cudud fidsan iyo argaggaxyo waaweyn, sidii wax alla wixii Rabbiga Ilaahiinna ahu idiinku sameeyey Masar idinkoo indhihiinna ku arkaya? Taas waa lagu tusay, si aad u ogaato in Rabbigu yahay Ilaah, oo uusan jirin mid kale isaga mooyaane.”1

GSAM 198.2Sidaas ayuu Rabbigu u shaqeeyey markuu dad ka dhex bixiyey quruun aan Ilaah aqoon, si uu ugu soo hoggaamiyo meel uu sharcigiisa ugula hadli karo, uguna dhiibi karo isagoo ku xardhan looxyo dhagax ah. Yaababkan looma samayn in lagu qanciyo xiisahooda; laakiin waxaa loo sameeyey inay hubaan in kii “waxyaalo waaweyn ku sameeyey Masar, shuqullo yaab lehna ku sameeyey dalkii Xaam, waxyaalo cabsi lehna ku sameeyey Badda Cas agteeda,”2 oo iyaga kala hadlay dabkii iyo qiiqii buurta Siinay dusheeda ka holcayay, uu ahaa Ilaaha nool ee runta ah, kan wax walba sameeyey.

GSAM 198Muuse oo Looga Yeedhay Geedkii Ololayay

GSAM 198.3Muuse qudhiisu kuma uu kicin kareen reer binu Israa'iil inay Masar ka baxaan isagoo keliya ku leh, “Intii aan adhiga ku daajinayay cidlada, ayaan idinku naxay addoonsigiinna, oo hadda waxaan u soo degay inaan idinka soo kaxeeyo Masar, sidii aan isku dayay markii aan dilay ninkii Masriga ahaa, wax yar ka hor intaanan u cararin dalkii Midyaan.”

GSAM 199.1Waxaa loo baahday geedkii ololayay ee aan baabba’ayn iyo cod la maqli karo oo ka soo baxay ololka dhexdiisa, si xataa Muuse loogu qanciyo inuu isagu yahay kii “tagi lahaa oo dadka Masar ka soo hoggaamin lahaa.” Habkan yaabka leh ayuu ku helay xilkii loo dhiibay iyo yeedhitaankiisii sare ee quduuska ahaa. Markuu taas walaalihiis u sheego, waxay isla markiiba soo jiidan lahayd dareenkooda, maskaxdoodana u diyaarin lahayd wixii xigi lahaa, sidaasna waxay ku aqbali lahaayeen Muuse inuu yahay hoggaamiyahooda Ilaah hoos yimaada.

GSAM 199.2Haddii tan iyo sarakiciddii Badbaadiyaha ay jirtay mar ay xertiisii murugaysnayd ee niyad-jabtay u baahnaayeen in joogitaankiisa iyo erayadiisa dhiirrigelinta leh lagu qalbi qaboojiyo, waxay ahayd wakhtigii ay qaar ka mid ah rumaystayaashii murugaysnaa ee la silcinayay ku adkaysteen rumaysad sugan ka dib “qayladii saqdii dhexe” ee 1844; haddii Ilaah naxariistiisa awgeed mar uun si toos ah ula hadlay nafo murugaysan, waxaa hubaal u muuqata in taasi dhici lahayd wakhtigaas oo kale, dad sidaas oo kale ahna lala hadli lahaa.

GSAM 199Joogitaanka Rabbiga oo la Ballanqaaday

GSAM 199.3Kan aan ku koobnayn hababka ama siyaabaha uu u shaqeeyo, oo hadiyadaha Ruuxa kaniisaddiisa dhex dhigay “markuu kor u baxay,”3 wuxuu ballanqaaday inuu xertiisa la joogo intay injiilka wacdiyaan, “ilaa dhammaadka dunida.”

GSAM 199.4Mar walba Rabbigu wuxuu diyaar u ahaa inuu xooggiisa iyo hadiyadihiisa ku muujiyo kuwa qalbigooda oo dhan ku doondoonayay. Miyaanu odhan markuu amarka injiilka bixiyay, “Calaamooyinkanna ayaa raaci doona kuwa rumaysta: magacayga ayay jinniyo ku saari doonaan; afaf cusub ayay ku hadli doonaan; abeesooyin ayay kor u qaadi doonaan; oo hadday cabbaan wax dilaa ah, iyaga waxba ma yeeli doono; kuwa buka ayay gacmaha saari doonaan, wayna bogsan doonaan”?4

GSAM 199Hadiyadaha Ruuxa Xilligii Dib-u-habaynta Diinta

GSAM 199.5Xilligii Dib-u-habaynta Diinta ee qarnigii lix iyo tobnaad iyo wakhtiyadii ka dambeeyeyba, waxaa jiray muuqaallo yaab leh oo xoogga Rabbiga ah iyo muujinno hadiyadda wax sii sheegidda ah. D’Aubigné wuxuu ka hadlayaa wax sii sheegiddii John Huss. Charles Buck, buuggiisa Sheekooyinka Diinta, wuxuu kaga warramayaa wax sii sheegiddii George Wishart ee 1546. John Wesley, qoraalladiisa, wuxuu kaga warramayaa wax sii sheegiddii Jonathan Pyrah iyo rumoobiddeedii. Oday J. B. Finley, taariikh nololeedkiisa uu isagu qoray, wuxuu kaga warramayaa aragti cajiib ah iyo bogsiin isaga ku dhacday xagaagii 1842. Difaacaha Masiixiga (ee Metodistayaasha) wuxuu daabacay warbixin xiiso leh oo ku saabsan aragti cajiib ah iyo wixii ka dhashay, taas oo la siiyey Dhakhtar Bond oo kaniisaddaas ka tirsanaa, intuu adeeggiisa ku jiray. Kuwani waxay u ahaayeen kuwa si is-hoosaysiin leh Rabbiga u doondoonayay calaamooyin muujinaya inuusan isbeddelin, iyo inuu weli dadkiisa kula hadli doono hadiyadda wax sii sheegidda.

GSAM 200Kaniisadda Hadhaaga ahi Waxay Yeelan Doontaa Ruuxa Waxsii sheegidda

GSAM 200.1Qorniinka waxaa ku jira hadallo cad oo qeexan oo sheegaya in Rabbigu si gaar ah hadiyadaha Ruuxiisa, gaar ahaan hadiyadda wax sii sheegidda, uga dhex muujin doono dadka iyagoo imaatinkiisa sugaya la heli doono. Aayadda ugu horraysa ee aan idiin tilmaamayno waxay ku jirtaa warqadda loo diray reer Korintos, waxayna leedahay: “Had iyo goor waxaan Ilaahayga idiinkaga mahadnaqaa nimcada Ilaah ee laydinku siiyey Ciise Masiix; in wax walba laydinku hodmiyey isaga, hadal kasta iyo aqoon kasta; sidii maragga Masiixa laydiinku adkeeyey, sidaas daraaddeed hadiyadna kama dhinna, idinkoo sugaya imaatinka Rabbigeenna Ciise Masiix; isagu weliba wuu idin adkayn doonaa ilaa ugu dambaysta, si aad eedla'aan u ahaataan maalinta Rabbigeenna Ciise Masiix.”5

GSAM 200.2Buugga Muujintii waxaynu ka akhrinaynaa “hadhaaga”—kaniisadda ugu dambaysa ee injiilka: “Masduulaagii ayaa naagtii [kaniisadda] u cadhooday, oo wuxuu u tegey inuu la dagaallamo hadhaaga farcankeeda, kuwaas oo xajiya amarrada Ilaah, oo haysta maragga Ciise Masiix.”6 Waxaan isweydiinaynaa, waa maxay “maragga Ciise” ee ay kaniisadda ugu dambaysaa yeelan doonto, kaas oo adkayntiisu jidka u diyaarinayso muujinta hadiyadaha Ruuxa oo dhan? Jawaabta su'aashan waxaynu ka helaynaa maraggii malaa'igtu u sheegtay Yooxanaa isagoo jooga jasiiradda Batmos: “Cagihiisaan ku dhacay inaan caabudo isaga. Markaasuu igu yidhi, Iska jir, sidaas ha samayn; waxaan ahay addoon kula mid ah adiga iyo walaalahaaga haysta maragga Ciise; Ilaah caabud; waayo, maragga Ciise waa Ruuxa Waxsii sheegidda.”7

GSAM 201.1Qeexiddan ay malaa'igtu bixisay waxay tusaysaa in “Ruuxa Waxsii sheegidda” oo ka dhex muuqda kaniisadda Masiixa sugaysa uu jidka u diyaariyo hadiyadaha oo dhan, iyo in kaniisadda “hadhaaga” lala dagaallamo sababta oo ah hadiyaddaas ayaa dhexdooda ku jirta.

GSAM 201Maragga Bawlos ee ku Saabsan Hadiyadaha

GSAM 201.2Warqaddii Bawlos u qoray reer Tesaloniika waxay muujinaysaa in maalinta Rabbiga—maalinta ugu dambaysa ee xukunka la fulinayo—ay dadka badankooda ugu iman doonto “sida tuug habeenkii yimaada”; laakiin inaysan sidaas ugu kedin doonin carruurta Rabbiga ee aaminka ah, waayo iyagu waa “carruurta nuurka iyo carruurta maalinta.” Waanooyinka uu siinayo dadkaas soo jeeda waxaa ka mid ah, “Ruuxa ha deminina. Wax sii sheegidda ha quudhsanina. Wax walba tijaabiya; waxa wanaagsan xajiya.”8

GSAM 201.3Ereyga Giriigga ah ee propheteias, oo halkan loo tarjumay wax sii sheegidda, Greenfield wuxuu Qaamuuskiisa Giriigga kaga leeyahay, “Adeegsiga hadiyadda wax sii sheegidda, macnahan ahaan, 1 Tesaloniika 5:20.” Waxaana taas ku raacsan qaamuusyada Parkhurst, Robinson, iyo Liddell iyo Scott. Haddaba tani waa marag cad oo sheegaya in hadiyadda runta ah ee wax sii sheegiddu la jiri doonto kaniisadda sugaysa imaatinka labaad ee Masiixa. Waanadu waxay tahay inaan hadiyadda la quudhsan, ee la tijaabiyo; marka la helo muujinta wanaagsan, waa in “la xajiyo.”9

GSAM 201Rumoobidda Ballanqaadka

GSAM 201.4Waxaynu hore u soo xusnay sida Rabbigu u bilaabay inuu hadiyadda wax sii sheegidda muujiyo intii lagu dhawaaqayay farriinta malaa'igta koowaad iyo farriinta malaa'igta labaad. Hadiyaddani si ka sii buuxda ayay u kobocday tan iyo dhammaadkii 2300 maalmood. Rabbigu isagaa doortay qofkii uu u adeegsan lahaa ujeeddadan, isagoo doortay mid aan isaga wax walba ugu tanaasulin oo keliya, laakiin ay weliba nolosheedu geeri qarka u saarnayd, “tii ugu itaal darnayd kuwa itaalka daran.”10 Muddo laba bilood gudahood ah ka dib markii wakhtigii la filayay dhaafay, gabadhii Ellen G. Harmon ee Portland, Maine, oo markaas jirtay qiyaastii toddoba iyo toban sannadood oo keliya, ayaa bilowday inay Rabbiga ka hesho waxyaalo loo muujiyo.

GSAM 202.1Maadaama aan fursad u helay inaan la sheekaysto kuwii Portland degganaa wakhtigii aragtidii ugu horraysay, oo aan weliba aqaanay Marwo Haines, oo gurigeeda ay gabadha Harmon ku heshay aragtideedii ugu horraysay, waxaan ka warrami doonaa xaqiiqooyinka sidii ay dadkaasu iigu sheegeen.

GSAM 202.2Gabadha Harmon caafimaadkeedu wakhtigaas aad buu halis ugu jiray. Toddobaadyo dhowr ah ayay si dhib leh ugu hadli kartay cod ka sarreeya faq. Dhakhtar ayaa go'aamiyey in cudurkeedu yahay qaaxo ay weheliso biyo-jirid. Wuxuu sheegay in sambabkeeda midig uu qudhmay, kan bidixna si weyn u bukay, wadnaheedana cudurku saameeyey. Wuxuu sheegay inuusan u malaynayn inay noolaan karto wax ka badan wakhti aad u gaaban, iyo inay dhiman karto goor kasta. Aad bay ugu adkayd inay neefsato markay jiifto. Habeenkii waxay nasan kartay oo keliya iyadoo sariirta lagu tiiriyo, iyadoo ku dhow inay fadhido. Qufac soo noqnoqda iyo dhiig-baxyo sambabada ka imanayay ayaa aad u wiiqay xooggeedii jidhka.

GSAM 202Aragtidii Ugu Horraysay ee Gabadha Harmon

GSAM 202.3Markay heshay aragtideedii ugu horraysay waxay joogtay guriga Marwo Haines. Waxay ahayd subax, waxayna ku jireen cibaadada qoyska. Waxaa joogay shan qof, oo dhammaantood ahaa haween walaalo ku ah rumaysadka. Kuwii kale way tukadeen, gabadha Harmon-na waxay ku tukanaysay faq, markii xoogga Ilaah ugu soo degay si aad u yaab badan, isagoo si muuqata u taabtay kuwii meesha joogay oo dhan, oo isla markiiba iyadu kama ay warqabin wax alla wixii hareeraheeda ka dhacayay—waxay ku jirtay aragti.

GSAM 202.4Kulankii xigay ayay rumaystayaashii Portland uga warrantay wixii la tusay. Waxay si buuxda ugu kalsoonaayeen inay Rabbiga ka timid. Wakhtigaas Portland waxaa joogay qiyaastii lixdan qof oo u aqoonsaday inay tahay shaqada Rabbiga. Aragti ahaan iyo ka warramidda aragtidaba waxaa wehelinayay xoog ka iman kara Ilaah oo keliya. Mar walba waxaa iyada saarnaa dareen culus oo ku saabsan waxyaalaha weligood ah, waxayna u muuqatay inay ka buuxdo haybad iyo amakaag aan la sheegi karin, iyadoo la yaabban in qof iyada oo kale u yar oo tabar daran loo doorto aalad uu Rabbigu dadkiisa nuur ugu soo gudbiyo. Waxay sheegtay in intay aragtida ku jirtay ay ula muuqatay inay ku hareeraysan yihiin malaa'igo dhalaalaysa oo ku sugan barxadaha ammaanta leh ee samada, halkaas oo wax walba ay yihiin farxad iyo nabad, iyo inay murugo lahayd in laga soo baraarugo oo loo soo noqdo xaqiiqooyinka aan lagu qancin ee noloshan dhimashada leh.

GSAM 203Soo Koobidda Aragtidii Ugu Horraysay

GSAM 203.1Soo koobiddan gaaban ee aragtideedii ugu horraysay, sida ay iyadu ugu warrantay rumaystayaashii Portland, waxay wax ka tusaysaa nooca ay dhammaan aragtiyaheedu ahaayeen:—

GSAM 203.2“Intii aan tukanayay, xoogga Ilaah ayaa igu soo degay si aanan weligay hore u dareemin. Nuur baa igu wareegsanaa, oo dhulka ayaan ka sii kacayay kor iyo kor. Waxaan u jeestay inaan dunida ka raadiyo dadka Imaatinka, laakiin waan waayay, markaasaa cod igu yidhi, ‘Mar kale eeg, oo wax yar ka sii sarreeya eeg.’ Taas dabadeed ayaan indhaha kor u qaaday, oo waxaan arkay jid toosan oo cidhiidhi ah, oo dunida korkeeda meel sare laga taagay. Jidkaas waxaa ku socday dadka Imaatinka, iyagoo u socda magaaladii ku tiil darafka kale ee jidka. Waxaa gadaashooda, bilowga jidka, looga taagay iftiin dhalaalaya, oo malaa'igi ii sheegtay inuu yahay ‘qayladii saqdii dhexe.’ Iftiinkaas ayaa jidka oo dhan ifinayay, cagahoodana u ifinayay si aanay u turunturoon. Haddii ay indhahooda ku hayeen Ciise, oo hortooda joogay isagoo magaalada u hoggaaminaya, way badbaadsanaayeen. Laakiin wax yar ka dib qaar baa daalay; waxay yidhaahdeen magaaladu aad bay u fog tahay, waxayna filayeen inay mar hore galeen. Markaasaa Ciise ku dhiirrigelin jiray isagoo kor u qaadaya cududdiisa midig ee ammaanta leh, cududdiisana waxaa ka soo bixi jiray iftiin dhalaalaya oo ku dul hirayay dadka Imaatinka, iyaguna waxay ku qaylin jireen, Halleeluuya! Qaar kale ayaa si degdeg iyo ka fiirsasho la'aan ah u diiday nuurkii gadaashooda yiil, waxayna yidhaahdeen Ilaah ma ahayn kii ilaa halkaas soo hoggaamiyey. Nuurkii kuwaas gadaashooda yiil ayaa damay, cagahoodiina ku reebay gudcur buuxa, wayna turunturoodeen oo indhahoodii ka jeediyeen bartilmaameedkii, Ciisena way arki waayeen, markaasay jidkii ka dhaceen oo hoos ugu dhaceen dunidii mugdiga iyo sharka lahayd. Wax yar ka dib waxaan maqalnay codka Ilaah oo u eg biyo badan, kaas oo noo sheegay maalinta iyo saacadda imaatinka Ciise. Quduusiintii noolayd way garteen oo fahmeen codka, halka kuwa sharka lahu ay u maleeyeen inuu yahay onkod iyo dhulgariir. Markii Ilaah wakhtigii sheegay, ayuu nagu soo shubay Ruuxa Quduuska ah, wejiyadayadiina waxay bilaabeen inay ifaan oo ku dhalaalaan ammaanta Ilaah, sidii wejigii Muuse markuu ka soo degay buurta Siinay.”11

GSAM 204Sharaxaadda Xaaladda Marwo White Intay Aragti ku Jirto

GSAM 204.1Ka hor intaynaan sii raacin sheekada dareenka kicinaysa ee muujintan yaabka leh ee Ruuxa Ilaah, waxaan sheegi doonaa xaqiiqooyin ku saabsan aragtiyada. Markii iigu horraysay ee aan arkay Marwo E. G. White (oo markii hore ahayd gabadha Harmon) waxay ahayd Oktoobar, 1852. Maalintaas waxaan arkay iyadoo ku jirta aragti socotay in ka badan hal saac. Tan iyo wakhtigaas waxaan fursad u yeeshay inaan arko iyadoo aragti ku jirta qiyaastii konton jeer. Waxaan goob joog ahaa markii dhakhaatiirtu baadheen iyadoo xaaladdan ku jirta, waxaana farxad ii ah inaan marag ka bixiyo wixii aan arkay oo aan ogahay. Waxaan rajaynayaa in ka warramidda xaqiiqooyinka arrintan aan si fudud looga tegin oo lagu beddelin mala-awaalka aan salka lahayn ee kuwa aan weligood arag iyada oo xaaladdan ku jirta.

GSAM 204.2Markay aragtida gelayso waxay saddex jeer ku dhawaaqdaa “Ammaan!” iyadoo ku dhawaaqaysa cod farxad weyn leh oo dhawaaqa iyo guuxiisu soo noqnoqdaan. Dhawaaqa labaad, gaar ahaan kan saddexaad, wuu ka daciifsan yahay kii hore, laakiin wuu ka sii dareen kicin badan yahay, codkuna wuxuu la mid yahay mid ka imanaya qof meel aad uga fog jooga, oo hadda ka sii baxaya maqalkaaga. Muddo qiyaastii afar ama shan ilbidhiqsi ah waxay u muuqataa inay hoos u dhacdo sida qof miyir daboolmay ama xooggiisii ka dhammaaday; markaas waxay u muuqataa in isla markiiba laga buuxiyo xoog ka sarreeya kan aadmiga, iyadoo mararka qaarkood isla markiiba cagaha isku taagta oo qolka dhex socota. Gacmaha iyo cududuhu badanaa way dhaqaaqaan, iyagoo u tilmaamaya midig ama bidix markay madaxa rogto. Dhaqdhaqaaqyadan oo dhan waxaa loo sameeyaa si aad u qurux badan. Meel kasta oo gacanta ama cududda la dhigo, qofna ma dhaqaajin karo. Indhaheedu mar walba way furan yihiin, laakiin ma libiqsato; madaxeedu kor buu u taagan yahay, waxayna eegaysaa xagga sare, iyadoo aan si madhan u dhaygagayn, ee wejigeedu yahay mid faraxsan; waxa keliya ee ka duwan xaaladdeeda caadiga ah waa inay u muuqato inay si feejigan u eegayso wax meel fog yaal. Ma neefsato, haddana garaaca halbowlayaasheedu si joogto ah ayuu u socdaa. Wejigeedu waa faraxsan yahay, midabkiisuna waa casaan caafimaad leh sidii xaaladdeeda caadiga ahayd.

GSAM 205Waxaa lala barbardhigay xaaladdii Daanyeel

GSAM 205.1Xaaladdeeda xagga neefsashada, tabar beelidda, iyo xoogaysashada marka malaa'igta Ilaah ay taabato, dhammaantood si buuxda ayay u waafaqsan yihiin tilmaanta nebi Daanyeel ka bixiyey wixii isaga ku dhacay markii uu aragtida ku jiray, isagoo leh: “Sidaas daraaddeed keligay baa layga tegey, oo waxaan arkay aragtidan weyn, oo wax xoog ah iguma hadhin; waayo, quruxdaydii waxay igu noqotay foolxumo, oo wax xoog ahna ma aanan haysan.” “Waayo, sidee baa anigoo addoonka sayidkaygan ah ula hadli karaa sayidkaygan? Waayo, aniga markiiba wax xoog ah iguma hadhin, neefna iguma hadhin. Markaasaa mid nin u eg mar kale ii yimid oo i taabtay, wuuna i xoogaysiiyey, oo wuxuu igu yidhi, Nin yahow aadka loo jecel yahayow, ha cabsan; nabad ha kuu ahaato; xoogayso, haah, xoogayso. Oo markuu ila hadlay ayaan xoogaystay, oo waxaan idhi, Sayidkaygu ha hadlo; waayo, adigaa i xoogaysiiyey.”12

GSAM 205MARAGFURKA DADKII INDHAHOODA KU ARKAY

GSAM 205M. G. Kellogg, M.D

GSAM 205.2Xagga xaaladda Marwo White intay aragti ku jirto, waxaa habboon in la keeno hadallo kooban oo ay sheegeen dad indhahooda ku arkay. Kan ugu horreeya wuxuu ka yimid M. G. Kellogg, M.D., oo ka hadlaya aragtidii ugu horraysay ee Michigan lagu siiyey, Maajo 29, 1853, shir lagu qabtay Tyrone, degmada Livingston. Wuxuu leeyahay:—

GSAM 206.1“Walaasha White waxay aragti ku jirtay qiyaastii labaatan daqiiqo ama nus saac. Markay aragtida gashay, qof kasta oo joogay wuxuu u muuqday inuu dareemay xoogga iyo joogitaanka Ilaah, qaarkeenna runtii waxaan dareennay Ruuxa Ilaah oo si xoog leh noogu soo degay. Waxaan ku jirnay duco iyo kulan wadaag ah subax Sabti ah, qiyaastii sagaalkii saac. Walaalka White, aabbahay, iyo Walaasha White ayaa ducaystay, aniguna markaasaan ducaysanayay. Ma jirin kacsanaan iyo wax dhaqaaqyo xamaasadaysan ah toona. Hase yeeshee, si dhab ah ayaan Ilaah uga baryaynay inuu shirka ku barakeeyo joogitaankiisa, oo uu barakeeyo hawsha Michigan. Markii Walaasha White ay ku dhawaaqday qayladaas guusha leh ee ‘Ammaan! a-m-m-a-a-n-! a-m-m-a-a-n-!’ oo aad marar badan ka maqasheen markay aragti galayso, Walaalka White ayaa istaagay oo dadkii u sheegay in afadiisu aragti ku jirto. Markuu sharxay sida ay aragtiyadeedu yihiin, iyo in aanay neefsan intay aragti ku jirto, ayuu ku martiqaaday qof kasta oo doonaya inuu u soo dhowaado oo baaro. Dhakhtar Drummond, oo ahaa dhakhtar isla markaasna wacdiye Adventist ah oo ka tirsan kuwa maalinta koowaad ee toddobaadka, kaasoo (intaanu arag iyada oo aragti ku jirta) sheegay in aragtiyadeedu ka yimaaddeen suuxinta birlabeed, iyo inuu isaguba aragti gelin karo, ayaa soo dhowaaday. Baaritaan dhammaystiran dabadeed, aad buu u caddaaday, oo wuxuu yidhi, ‘Ma neefsanayso!’

GSAM 206.2“Aad baan u hubaa inaanay neefsanayn wakhtigaas intay aragtida ku jirtay, iyo sidoo kale dhowr aragtiyood oo kale oo ay heshay anigoo jooga. Ka soo bixiddeeda aragtidu waxay u muuqatay si cad sida geliddeeda oo kale. Calaamaddii noogu horraysay ee aan ku ogaanay in aragtidu dhammaatay waxay ahayd inay mar kale neefsashada bilowday. Neefteedii ugu horraysay waxay u jiidday si qoto dheer, dheer oo buuxda, taasoo muujinaysay in sambabadeedu gebi ahaanba hawo ka madhnaayeen. Markay neeftii ugu horraysay qaadatay dabadeed, dhowr daqiiqo ayaa dhaaftay ka hor intaanay qaadan tii labaad, taasoo sambabada u buuxisay sida tii hore oo kale; dabadeed laba daqiiqo ayay hakad gashay, ka dibna neeftii saddexaad ayay qaadatay, taas dabadeedna neefsashadu caadi bay noqotay.” Waxaa saxeexay, “M. G. Kellogg, M.D., Battle Creek, Michigan, Diseembar 28, 1890.”

GSAM 207F. C. Castle

GSAM 207.1Waxaan halkan ku soo gudbinaynaa hadalkan uu sheegay qof goobjoog u ahaa baaritaan caafimaad oo lagu sameeyey Marwo White intay aragti ku jirtay, Stowe, Vermont, xagaagii 1853. Wuxuu leeyahay:—

GSAM 207.2“Dhakhtar ayaa joogay, wuxuuna ku sameeyey baaritaan ay xikmaddiisa iyo aqoontiisu ku hageen, si uu u ogaado waxa keenay muuqaalkan. Shumac shidan ayaa loo dhoweeyey indhaheeda, oo si ballaadhan u furnaa; muruq isha ka mid ahna ma dhaqaaqin. Dabadeed wuxuu baaray garaaca halbowlayaasheeda iyo neefsashadeedaba, mana jirin wax neefsasho ah. Natiijadu waxay noqotay inuu ku qancay inaan xaaladdan lagu fasiri karin mabaadi'da dabiiciga ah ama kuwa cilmiga.” Waxaa saxeexay, “F. C. Castle.”

GSAM 207D. H. Lamson

GSAM 207.3Maragfurka soo socda wuxuu ku saabsan yahay baaritaan la sameeyey intii Marwo White ay aragti ku jirtay, shir lagu qabtay guriga Oday James White, ee Waddada Monroe, Rochester, New York, Juun 26, 1854:—

GSAM 207.4“Markaas waxaan jiray toddoba iyo toban sannadood. Waxay ila tahay inaan weli maqli karo qayladaas qalbiga dhaqaajisa ee ‘A-m-m-a-a-n!’ oo ay ku dhawaaqday. Dabadeed waxay gadaal ugu degtay dhulka; ma ay dhicin, ee si tartiib ah ayay u degtay, waxaana gacmaha ku hayey qof u adeegayay. Laba dhakhtar ayaa soo galay, nin waayeel ah iyo nin dhallinyaro ah. Walaalka White wuxuu aad u doonayay inay Walaasha White si fiican u baaraan, wayna yeeleen. Muraayad ayaa la keenay, midkoodna afkeeda ayuu ku dul qabtay intay hadlaysay; laakiin wax yar dabadeed way ka tageen taas, oo waxay yidhaahdeen, ‘Ma neefsanayso.’ Markaasay dhinacyadeeda si taxaddar leh u baareen intay hadlaysay, si ay u helaan wax calaamad ah oo neefsasho qoto dheer ah, laakiin ma ay helin. Markay qaybtaas baaritaanka soo afjareen, ayay cagaheeda ku istaagtay, iyadoo weli aragti ku jirta, oo Kitaab Quduus ah kor u haysa, oo meelba meel uga rogaysa, oo si sax ah uga soo xiganaysa, inkastoo indhaheedu kor eegayeen oo buugga ka jeedeen.

GSAM 208.1“Waxay aragtay toddobada belaayo ee ugu dambeeya. Dabadeed waxay aragtay guusha quduusiinta, oo qayladeedii guusha waxay ila tahay inaan xataa hadda maqli karo. Xaqiiqooyinkaas ayaan si xor ah ugu maragfurayaa.” Waxaa saxeexay, “Oday D. H. Lamson, Hillsdale, Michigan, Febraayo 8, 1893.”

GSAM 208Marwo Drusilla Lamson

GSAM 208.2Maragfur kale oo ku saabsan isla baaritaankaas caafimaad waxaa bixisay Marwo Drusilla Lamson, oo ahayd carmalkii ina adeerka Oday Lamson iyo haweenaydii maamulaysay daryeelka bukaannada ee xarunta caafimaadka Clifton Springs, New York. Iyadoo ka hadlaysa shirkii Juun 26, 1854, waxay tidhi:—

GSAM 208.3“Waxaan xusuustaa shirkii tijaabada la sameeyey, taasoo ahayd in la hubiyo wixii Walaalka White marar badan sheegay, ee ahaa in Walaasha White aanay neefsan intay aragti ku jirto, laakiin ma xusuusan karo magaca dhakhtarkii joogay.... Waa inuu ahaa Dhakhtar Fleming, waayo isaga ayaa ahaa dhakhtarkii mararka qaarkood talo loo yeedhi jiray. Hase yeeshee, hadda wuu dhintay. Intan ayaan odhan karaa: tijaabadii waa la sameeyey, wax calaamad neef ahna kama muuqan muraayaddii.” Waxaa saxeexay, “Drusilla Lamson, Clifton Springs, New York, Maarso 9, 1893.”

GSAM 208.4Haddana maragfur kale oo ka yimid qof joogay dhacdada kor lagu sheegay:—

GSAM 208David Seeley

GSAM 208.5“Waxaan halkan ku caddaynayaa inaan akhriyey maragfurka kor ku qoran ee David Lamson iyo Marwo Drusilla Lamson, ee ku saabsan hadalkii dhakhtarka markii uu baarayay Marwo E. G. White intay aragti ku jirtay, Juun 26, 1854. Shirkaas waan joogay, baaritaankana waan arkay. Waxaan ku raacsanahay wixii Walaalka Lamson iyo Walaasha Lamson sheegeen, waxaanan intaas ku darayaa in Dhakhtar Fleming iyo dhakhtar kale oo ka da' yaraa ay baaritaanka sameeyeen. Markii Marwo White ay cagaheeda ku istaagtay, sidii ay sheegeen, iyadoo soo xiganaysa aayadaha Qorniinka, Dhakhtar Fleming wuxuu dalbaday shumac shidan. Shumacaas wuxuu ugu dhoweeyey bushimaheeda inta suurtagalka ah ee aanay gubanin, wuxuuna si toos ah ugu beegay meesha neefteedu ka soo bixi lahayd hadday neefsanayso. Ololku xataa wax yar ma ruxmin. Markaas ayuu dhakhtarkii si adag u yidhi, ‘Taas ayaa arrintan weligeedba soo afjaraysa; jidhkeeda wax neef ahi kuma jiro.’” Waxaa saxeexay, “David Seeley, Fayette, Iowa, Agoosto 20, 1897.”

GSAM 209Mudane iyo Marwo A. F. Fowler

GSAM 209.1Hadallada soo socda waxay ku saabsan yihiin baaritaan la sameeyey intii Marwo White ay aragti ku jirtay Hoolka Waldron, Hillsdale, Michigan, bishii Febraayo, 1857. Dhakhtar Lord, oo ahaa dhakhtar Hillsdale ka shaqaynayay konton sannadood, ayaa sameeyey baaritaan aad u taxaddar badan, kaasoo aan ka soo bandhigayo maragfurka soo socda:—

GSAM 209.2“Waxaan joognay markii (bishii Febraayo, 1857) Walaasha E. G. White ay aragti ku heshay Hoolka Waldron, Hillsdale. Dhakhtar Lord ayaa baaritaan sameeyey, oo yidhi, ‘Wadnaheedu wuu garaacayaa, laakiin neef ma jiro. Nolol way jirtaa, laakiin sambabadu wax dhaqdhaqaaq ah ma samaynayaan; xaaladdan ma fasiri karo.’” Waxaa saxeexay, “A. F. Fowler, Marwo A. F. Fowler, Hillsdale, Michigan, Janaayo 1, 1891.”

GSAM 209C. S. Glover

GSAM 209.3Halkan waxaa lagu bixinayaa hadal kale oo ku saabsan isla aragtidaas:—

GSAM 209.4“Waan joogay markii Walaasha White ay aragtida kor lagu magacaabay ku heshay Hoolka Waldron, Hillsdale. Waxa kor lagu sheegay ka sokow, waxaan maqlay dhakhtarka oo leh in xaaladda Walaasha White intay aragti ku jirto ay ‘ka baxsan tahay aqoontiisa.’ Wuxuu kaloo yidhi, ‘Wax ka sarreeya dabeecadda ayaa arrintan ku jira.’” Waxaa saxeexay, “C. S. Glover, Battle Creek, Michigan, Janaayo 19, 1891.”

GSAM 209Mudane iyo Marwo Carpenter

GSAM 209.5Halkan waxaa ku qoran hadal saddexaad oo ku saabsan isla dhacdadaas:—

GSAM 209.6“Waxaan halkan ku caddaynaynaa inaan joognay Hoolka Waldron, Hillsdale, Michigan, bishii Febraayo, 1857, markii Marwo E. G. White ay aragti heshay, oo intay xaaladdaas ku jirtay uu baaray Dhakhtar Lord, waxaana maqallay hadalkiisii uu dadka hortooda ka sheegay ee arrintaas ku saabsanaa, sida kor ay u sheegeen Walaalka Fowler iyo afadiisa Walaasha Fowler.” Waxaa saxeexay, “W. R. Carpenter, Eliza Carpenter, Noblesville, Indiana, Agoosto 30, 1891.”

GSAM 210D. T. Bourdeau

GSAM 210.1Hadda waxaa la idiin soo jeedinayaa tijaabo la sameeyey intii Marwo White ay aragti ku jirtay Buck’s Bridge, degmada St. Lawrence, New York:—

GSAM 210.2“Juun 28, 1857, ayaan markii ugu horraysay arkay Walaasha Ellen G. White oo aragti ku jirta. Ma aanan rumaysnayn aragtiyada; laakiin dhacdo ka mid ah kuwo kale oo aan xusi karo ayaa igu qancisay in aragtiyadeedu ka yimaaddeen Ilaah. Si aan maskaxdayda uga qanciyo inay neefsanayso iyo in kale, ayaan marka hore gacantayda laabteeda saaray wakhti ku filan inaan ogaado in sambabadeedu aanay kor iyo hoos u dhaqaaqayn wax ka badan sida ay ahaan lahaayeen hadday meyd ahaan lahayd. Dabadeed gacantayda ayaan afkeeda ku daboolay, anigoo sanka kaga qabtay suulkayga iyo farta murdisada ah, si aanay suurtagal ugu noqon inay hawo dibadda u soo saarto ama gudaha u neefsato, xataa hadday doonayso. Sidaas ayaan gacantayda ugu hayey qiyaastii toban daqiiqo, wakhti ku filan inay ku neefqabato xaaladaha caadiga ah; tijaabadan adagi wax saamayn ah haba yaraatee kuma yeelan. Tan iyo markii aan arkay dhacdadan yaabka leh, mar keliya xataa uma aanan janjeedhin inaan ka shakiyo in aragtiyadeedu Ilaah ka yimaaddeen.” Waxaa saxeexay, “D. T. Bourdeau, Battle Creek, Michigan, Febraayo 4, 1891.”

GSAM 210Dhakhtar ruuxyada dhexdhexaadiya oo tijaabinaya aragtida

GSAM 210.3Waxaan xusi doonaa baaritaan caafimaad oo kale oo aan goob joog uga ahaa Parkville, degmada St. Joseph, Michigan, Janaayo 12, 1861.

GSAM 210.4Markii ay dhammaatay waano ay Marwo White u jeedisay jamaacad weyn oo ku soo ururtay guriga shirka Adventist-ka, barakada Ilaah ayaa si yaab leh ugu soo degtay, oo aragti ayay gashay iyadoo kursigeeda ku fadhida. Waxaa joogay Dhakhtar Brown, oo ahaa nin caafimaad qaba oo jidh ahaan xoog badan, ruuxyadana dhexdhexaadiya. Wuxuu sheegay in aragtiyadeedu la mid yihiin dhexdhexaadinta ruuxyada, iyo in hadday mid hesho isagoo jooga uu hal daqiiqo kaga soo saari karo. Waxaa lagu martiqaaday qof kasta oo doonaya inuu soo dhowaado oo baaritaan ku qanciyo naftiisa xaaladdeeda intay aragti ku jirto. Dhakhtarkii ayaa soo dhowaaday, laakiin intaanu xataa badh baaritaankiisa dhammayn, ayuu sidii qof dhintay u caddaaday, oo u gariiray sida caleenta geedka gariiraha. Oday White ayaa yidhi, “Dhakhtarku ma noo sheegi karaa xaaladdeeda?” Wuxuu ku jawaabay, “Ma neefsanayso,” dabadeedna si degdeg ah ayuu albaabka ugu dhaqaaqay. Dadkii albaabka joogay ee ogaa faankiisa ayaa yidhi, “Dib u noqo, oo samee wixii aad tidhi waad samaynaysaa; naagtaas aragtida ka soo saar.” Isagoo aad u argagaxsan ayuu qabsaday gacanka albaabka, laakiin looma oggolaan inuu furo ilaa dadkii albaabka u dhowaa ay weydiiyeen, “Dhakhtar, maxaa jira?” Wuxuu ku jawaabay, “Ilaah keliya ayaa og; iga sii daaya gurigan;” wuuna baxay.

GSAM 211.1Way caddayd in ruuxii isaga u adeegsanayay dhexdhexaadinta aanu ku xasilloonayn hortii xoogga maamulayay Marwo White intay aragtida ku jirtay, sida kuwii jinniyadu ku jireen wakhtigii Badbaadiyaha aanay u xasilloonayn, kuwaasoo weydiiyey, “Ma waxaad halkan u timid inaad na silciso wakhtigii ka hor?”13

GSAM 211.2Dhacdadan waxaa ka muuqda wax la mid ah wixii laga qoray waayo-aragnimadii nebi Daanyeel. Markuu Ruuxa Rabbigu aragti geliyey, reer Kaldayiin ee joogay—oo ahaa dad aan Ilaah rumaysnayn oo aan Ruuxaas aqoon—ayaa aad u argagaxay, oo “cararay si ay isu qariyaan.”14

GSAM 211Gabadha Harmon oo lagu amray inay aragtiyadeeda sheegto

GSAM 211.3Qiyaastii hal toddobaad ka dib aragtideedii ugu horraysay, shir lagu qabtay guriga aabbaheed, gabadha Harmon waxay heshay aragti labaad oo lagu amray inay dadka kale ogeysiiso wixii loo muujiyey. Waxay aad ugu wareertay sida ay u fulin karto amarka Rabbiga. Caafimaadkeedu aad buu u liitay oo jidh ahaan way xanuunsanaysay, muuqaalka oo dhammina wuxuu tusayay inay muddo gaaban oo keliya sii noolaan doonto. Waxay jirtay toddoba iyo toban sannadood oo keliya, way yarayd oo tabar darnayd, la dhaqanka dadkana uma ay baran, dabeecad ahaanna aad bay u xishood iyo gooni-joog badnayd oo inay shisheeye la kulanto dhib bay ku ahayd. Dhowr maalmood ayay si dhab ah u ducaysanaysay, ilaa habeenku aad u dheeraado, iyadoo baryaysa in culayskan laga qaado oo la saaro qof kale oo iyada uga awood badan qaadiddiisa. Laakiin iftiinkii tusayay waajibkeeda marnaba isma beddelin, erayadii malaa'igtuna had iyo goor ayay ku dhawaaqayeen, “Dadka kale ogeysii waxa aan kuu muujiyey.”

GSAM 212.1Iyadoo maskaxdeedu sidan u wareersan tahay, gabadha Harmon waxay ka qaybgashay shir kale oo lagu qabtay guriga aabbaheed. Shirkan dadkii oo dhan ayaa si wadajir ah ugu duceeyey si dhab ah, iyaduna mar kale ayay Rabbiga isu soocday, waxayna dareentay inay diyaar u tahay in ammaantiisa loo adeegsado. Intay ducaysanaysay, gudcurkii weynaa ee ku hareeraysnaa ayaa kala firdhay; oo sida ay markii dambe sheegtay, iftiin dhalaalaya oo u eg kubbad dab ah ayaa xaggeeda u soo socday, markuu ku soo degayna, xooggeedii ayaa laga qaaday, waxayna ula muuqatay inay Ciise iyo malaa'igaha hortooda joogto. Mar kale ayaa lagu celiyey, “Dadka kale ogeysii waxa aan kuu muujiyey.” Waxay tidhi inay si dhab ah u bariday in, hadday tahay inay tagto oo sheegto waxa Rabbigu tusay, laga ilaaliyo islaweynaan. Dabadeed malaa'ig ayaa u sheegtay in ducadeedii laga jawaabay, iyo in hadday halis ugu jirto islaweynaan lagu ridi doono cudur. Malaa'igtii waxay ku tidhi, “Haddaad farriinta si daacad ah u gudbiso, oo aad adkaysato ilaa dhammaadka, waxaad cuni doontaa midhaha geedka nolosha, oo waxaad ka cabbi doontaa webiga biyaha nolosha.”

GSAM 212Booqashadii gabadha Harmon ee Poland, Maine

GSAM 212.2Gabadha Harmon waxaa la tusay inay tagto Poland, Maine, oo ay aragtideeda sheegto. Maalintii ku xigtay aragtidan saddexaad, si aan cidina filayn, seedigeed ayaa gaadhi ku yimid albaabka guriga aabbaheed, wuxuuna soo jeediyey inuu geeyo Poland. Intay halkaas joogtay ayay qabatay shir ay aragtida ku sheegtay. Hazen Foss,15 oo quus ku jiray, laguma qancin karin inuu cibaadada yimaaddo; laakiin isagoo dhegta ku dhowaynaya albaabka dibaddiisa ayuu maqlay iyada oo aragtideeda ka warramaysa, oo wuxuu yidhi, “Aragtida ay sheegtay waxay wixii la i tusay ugu eg tahay inta ay laba qof isku wax uga sheekayn karaan.” Subaxdii ku xigtay ayuu si lama filaan ah ula kulmay gabadha Harmon, wuxuuna u sheegay inay “daacad ku ahaato qaadidda culayska iyo sheegidda maragyada Rabbigu siin doono, oo Ilaah kama tegi doono.” Dad kale wuxuu ku yidhi, “Taasi waa qofka Rabbigu qalabkiisa ka dhigtay ee uu culayskan saaray.” Hubaal waa inuu taas ogaa, waayo, qofkaas ayuu ku arkay aragtidii lagu sheegay in culayska ‘laga qaaday’ isaga.

GSAM 213.1Shaqada gabadha Harmon wixii wakhtigaas ka dambeeyey waxay ahayd inay meelba meel ugu safarto gobollada New England, iyadoo sheegaysa wixii la tusay. Mararka qaarkood aragti ayaa loogu sheegay meesha ay tagayso, iyo sidoo kale dhibaatooyinka ay la kulmi doonto. Farriimaheedu waxay si gaar ah u ahaayeen canaan loo jeedinayo kuwa ku sii dhacayay caqiidada imaatinka ruuxiga ah ee Masiixa, iyo dhiirrigelin dadka oo dhan loogu jeedinayo inay ku sii dhegganaadaan waayo-aragnimadii hore.

GSAM 213.2Waxay waayo-aragnimadeeda ka tidhi: “Qaar baa gebi ahaanba ka joogsaday shaqada, oo wehelnimadii kaniisadda ka gooyey dhammaan kuwii aan aqbalin aragtidooda arrintan ku saabsan.... Ilaah wuxuu khaladaadkan igu muujiyey aragti, wuxuuna ii diray carruurtiisa qaldan si aan ugu sheego; laakiin qaar badan oo iyaga ka mid ah ayaa farriinta gebi ahaanba diiday, waxayna igu eedeeyeen inaan dunida la jaanqaadayo. Dhinaca kale, Adventistayaasha magaca uun sitay ayaa igu eedeeyey xagjirnimo, waxaana si been ah, oo qaarkood si xumaan ah, la iiga dhigay hoggaamiyaha xagjirnimadii aan dhab ahaantii ku hawlanaa inaan baabi'iyo.”16 Arrintan waxaan si ka sii buuxda uga baran doonnaa cutubka ku xiga.

Notes

  1. Sharciga Kunoqoshadiisa 4:34, 35. ↩
  2. Sabuurradii 106:21, 22. ↩
  3. Efesos 4:8-15. ↩
  4. Markos 16:17, 18. ↩
  5. 1 Korintos 1:4-8. ↩
  6. Muujintii 12:17. ↩
  7. Muujintii 19:10. ↩
  8. 1 Tesaloniika 5:5, 19-21. ↩
  9. Si aad u hesho baadhitaan dhammaystiran oo ku saabsan maragga Kitaabka Quduuska ah ee sii jiritaanka hadiyadaha ruuxa, eeg Hadiyadda Wax Sii Sheegidda ee Kaniisadda Injiilka, buug yar oo 120 bog ah, oo laga heli karo mid kasta oo ka mid ah guryahayaga daabacaadda. ↩
  10. Sidii loo tusay Hazen Foss. Eeg Cutubka 11. ↩
  11. Qoraalladii Hore, bogagga 14, 15. ↩
  12. Daanyeel 10:8, 17-19. ↩
  13. Matayos 8:29. ↩
  14. Daanyeel 10:7. ↩
  15. Eeg Cutubka 11. ↩
  16. Qoraalladii Hore, bogga 22. ↩

Note

Back