Capitulum IX — Tempus Morarum
GSAM 148.1"TUNC simile erit regnum caelorum decem virginibus, quae acceperunt lucernas suas, et exierunt obviam sponso. Quarum quinque erant prudentes, et quinque erant stultae. Quae stultae acceperunt lucernas suas, et oleum non sumpserunt secum: at prudentes sumpserunt oleum in vasis suis cum lucernis. Dum sponsus moraretur, obdormiverunt omnes et dormiverunt."1
GSAM 148.2Christus est sponsus parabolae.2 Iter igitur ad sponsum occurrendum debet significare motum populi Domini ad Christum in adventu eius excipiendum, quia argumentum sermonis Matthaei capitibus viginti quattuor et viginti quinque est adventus Domini. Verbum Domini est lucerna.3 Omnes virgines lucernas suas acceperunt. Stultitia partis virginum in eo constabat, quod doctrinam veritatis tantum acceperunt, sine illa ardenti consecratione Domino, quae gratias Spiritus in corde credentis excoleret. Hoc opus in parabola significatur per "oleum in vasis earum." Moratio autem sponsi debet significare aliquam deceptionem eorum qui exeuntes Dominum suum obviam ire sperabant.
GSAM 148Tempus quo Parabola Pertinet
GSAM 148.3Verbum "tunc," quo parabola incipit, indicium nobis praebet temporis quo adhibenda sit. Sequitur proxime ea quae in capitulo priore dicta erant, non post secundum Domini adventum, sed postquam parabola fici praedicata est, nuntians adventum Christi "ad ianuas" esse, et generationem illam advenisse, quae non praeteribit donec ipse Christus in nubibus caeli appareat. Applicatur etiam tempore quo nonnulli ex servis, qui nuntium ferebant, in cordibus suis dicunt: "Dominus meus tardat adventum suum; et incipiunt percutere conservos suos, et edere et bibere cum ebriis."
GSAM 149Verberantes conservos suos
GSAM 149.1Hi "conservi" fuerant, concorditer eundem nuntium praedicantes; sed nunc pars eorum ab eo quod docuerunt recedit, et "conservos suos percutit" qui "cibum tempore opportuno" dant—necessariam praeparationem ad Dominum mox venturum excipiendum declarantes. Eos "percutit" eodem modo quo Ieremias percuti propositum erat. Populus dixit: "Venite, et opprimamus eum lingua, et non attendamus ad ulla verba eius."4 Itaque hi servi docere coeperunt ut opus servorum "fidelium" impedirent. Huic eidem ordini sic dicitur: "Memento ergo quomodo acceperis et audieris, et tene, et paenitentiam age. Quod si non vigilaveris, veniam ad te sicut fur, et nescies qua hora super te veniam."5
GSAM 149.2Parabola virginum convenit tempore quo "conservi" a nuntio proximi adventus Domini avertuntur et "percutere incipiunt." Etiam aliud facere incipiunt—"edunt et bibunt cum ebriis." Participant epulis cum iis qui voluptatibus suis indulgere volunt. De talibus Salomon dixit: "Noli esse inter vinum bibentes, inter edentes carnem immoderate; nam ebrius et glutto ad paupertatem venient."6
GSAM 149Prima Frustratio
GSAM 149.3Nunc quaestio orietur: "Quid in experientia adventus fuit quod his affirmationibus responderet?" Erant motus qui cum prophetia plane congruebant. Qui nuntium usque ad Aprilem, 1844, dabant, inter ecclesias laborabant, et ministri variarum ecclesiarum cum eorum conatibus se coniungebant. Itaque "co-servi" erant.
GSAM 150.1Qui nuntium dabant docebant duo milia trecentos dies Danielis 8:14 cum anno Iudaico 1843 finitum iri, qui in anno nostro 1844 esset. Praedicabant horam iudicii Dei ad finem illius periodi venturam esse. Omnis denominatio in illa terra tunc temporis tenebat diem iudicii secundo adventu Domini nostri inceptum iri. Itaque facile intellegitur Adventistas putavisse Dominum ad finem illius periodi propheticae venturum esse. Dicebant enim: "Haec periodus finire potest mense Martio, die XXI anni MDCCCXLIV, qui est ultimus anni naturalis Iudaici MDCCCXLIII." Itaque exspectabant Adventum Salvatoris exeunte Martio vel ineunte Aprili anni MDCCCXLIV.
GSAM 150Servi Mali Evoluti
GSAM 150.2Cum ultimus dies Martii advenisset et praeteriisset, Domino non veniente, qui antea cum nuntiis Domini laboraverant, sed non ex toto corde vitas suas nuntiationi penitus dedicaverant, contra eam se converterunt, opus oppugnare coeperunt, et omnia quae in eorum potestate erant facere ut viam obstruerent iis qui adhuc doctrinam adventus Domini imminentis et nuntiationem horae iudicii docere pergebant. "In cordibus suis," dicebant, "Dominus meus tardat adventum suum." Labellis nunc docebant totum orbem terrarum converti oportere antequam Dominus veniret; Iudaeos omnes in Palaestinam redire, et cultum templi sui Hierosolymis restituere, antequam Messias veniret. Nonnulli etiam docebant adventum Christi "adventum spiritualem" esse, eumque fieri in conversione, atque etiam in morte populi sui.
GSAM 151Praebentes "Cibum Tempore Suo"
GSAM 151.1Dum hi ita in conservos suos conversi erant, qui adhuc fidem tenebant, credentes in atria et lucos convocabant, eis "cibum tempore suo" praebentes—ostendentes signa temporum et prophetiam impletam declarare, sicut et ante deceptionem eorum, adventum Christi "prope esse, iam ad ianuas."
GSAM 151Convivium Ecclesiasticum
GSAM 151.2Dum haec agebantur, coepit in ecclesiis Protestantium quod antea ignotum erat—populum in ecclesia congregare ad epulas et "ludos." Omnes qui venire vellent, invitabantur ut cum eis deliciis eorum fruerentur.
GSAM 151.3Primum de huiusmodi re in America audivimus mense Maio, anno MDCCCXLIV, statim post deceptionem. Hoc modo factum est: Dum Gulielmus Miller, in aula quadam Rocestriae, Novi Eboraci, complura centena Adventistarum doceret et hortaretur, dicens eis, "Sumus in tempore morandi Matthaei capituli XXV; tenete firmam fidem vestram; mox plus lucis de hac re accipiemus," in hypogaeo unius ex maximis ecclesiis Rocestriae "festum" indictum est. Turba hominum convenerat, et ex ecclesia et ex infidelibus, et dum praeses collegii theologici, Gulielmo Miller deriso, turbam oblectabat, eis vendiderunt ostreas, cremorem glacialem, dulcia, et pro viginti quinque centesimis libellum quemdam quem hic vir paraverat. Liber inscribebatur "Revelatio Millerismi."
GSAM 151.4Minore quam quattuordecim diebus post, alia denominatio in eadem urbe "festum" in aula publica instituit, aditum viginti quinque centesimis pretio vendens, et omnes qui velint invitans ut venirent et cum eis ostreas, cremorem glacialem, placentam, et dulcia ederent. Tum et ibi coepta est haec hodierna in ecclesiis convivandi consuetudo, quae evasit in "conventus insanos," "sortes arripiendas," "stagna piscatoria," "conventus osculatorios," et cetera. Hic mos convivandi in ecclesiis eo usque crevit ut nunc aedificium ecclesiasticum hodiernum normae non respondeat, nisi culinam, cellam penuariam, et triclinium habeat. Haec est condicio quae in "tempore morandi," sicut in parabola designato, coepit.
GSAM 152.1Ipse Gulielmus Miller de hoc eventu Rocestriensi verbis sequentibus testatur:
GSAM 152.1"Unus ex Doctoribus Divinis Rocestriae, Dominus _____, ex ecclesia _____, libellum contra Millerismum scripsit, dominos et dominas suas in domum Domini vocavit, magnum convivium ostrearum et aliarum 'merendarum' paravit, More Belsazaris, coffeam et theam biberunt, epulas pretiosas ederunt, et glaciem cremorem et dulcia vendiderunt, et libellum suum contra secundum adventum Salvatoris dilecti.
GSAM 152.2"Nocte antequam abirem, alius ex reverendis viris convivium campestre in deversorio quodam vel aula habuit, et vendidit, ut supra, tesseras suas, cremorem glacialem, et dulciaria. Laetus eram audire nonnullas ecclesias variarum sectarum talia convivia Babylonica non probare; et ex animo spero non omnes has ecclesias sectarias inventum iri 'edentes et bibentes cum ebriis' cum Christus advenerit. Miror quod hi reverendi domini se in speculo verbi Dei non vident; et eis suaderem ut legant Lucam 14:12-14; Matthaeum 24:48-51; Lucam 13:25-28; II Petrum 2:13; Iudam 10-21. Haec sunt tempora ultima, pro certo."
GSAM 152.3Si Pastor Miller conspectum accepisset eorum in quae ecclesiae ex eo tempore inciderunt, in suis conviviis donativis, cum "placentis cum anulis divinandis, conventibus osculatoriis decem centesimorum, spectaculis asinorum, conventibus insanis, sortitionibus sacris," et aliis ludis aleatoriis, et ceteris, horrore sancto recessisset.
GSAM 152Tempus Morandi
GSAM 152.4Adventistae solacium invenerunt in hoc scripturae facto, quod cum nuntius adventus Domini propinqui nuntiatus esset, cum eo coniunctum esset "tempus morandi." Hoc viderunt in verbis Salvatoris nostri in Matthaeo 25:5, 6, et in Habacuc 2:1-3.
GSAM 153.1Quod ad eorum habitum vere anni MDCCCXLIV attinet, ex "Voce Mediae Noctis" diei IX Maii, anno MDCCCXLIV, haec citamus:—
GSAM 153.2"Transacto puncto apparentis finis periodorum propheticarum, in loco collocati sumus in quo Deus filios suos in fine visionis collocandos praevidit; et pro quo praesidium paravit per prophetam Habacuc, cum dicit, 'Stabo super custodiam meam, et ascendam super turrem, et observabo, ut videam quid loquatur mihi, et quid respondeam cum arguar,' vel ut in margine legitur, 'cum mecum disputatur.' 'Et respondit mihi Dominus, et dixit: Scribe visionem, et clare fac eam in tabulis, ut currat qui legerit eam. Nam visio adhuc ad tempus statutum est, sed ad finem [temporum prophetiae] loquetur et non mentietur: si tardaverit [ultra finem qui videtur], exspecta eam; quia pro certo veniet, [in plenitudine temporum prophetiae, post quam] non tardabit.'7
GSAM 153.3Hanc admonitionem ad tempus praesens pertinere manifestum est ex citatu Pauli eius in Epistula ad Hebraeos 10:36-39: 'Vobis enim opus est patientia, ut, postquam voluntatem Dei feceritis, promissionem accipiatis. Adhuc enim modicum, et qui venturus est veniet, et non tardabit. Nunc iustus ex fide vivet; at si quis recesserit, non placebit animae meae. Nos autem non sumus remittentes ad perditionem, sed credentes ad salutem animae.'
GSAM 153.4"Credimus nos illud tempus occupare, de quo Salvator locutus est, cum sponsus moratur (Matthaeus 25:5)—ad quod regnum caelorum comparandum est,—cum 'ille malus servus [tempore in speciem frustrato] in corde suo dicet, Dominus meus differt adventum suum, et incipiet percutere conservos suos, et edere et bibere cum ebriis,' et Dominus 'veniet in die, quo non exspectat eum.'
GSAM 154.1"Credimus nos nunc illud tempus agere quod Petrus commemoravit, cum eorum 'iudicium iam diu non moratur, et perditio eorum non dormit;' ubi 'subdole damnabiles hereses inferrent.'8 Hi, inquit Petrus, futuri erant, sicut falsi prophetae fuerunt cum Scripturae scriberentur. Sicut ergo illi de domo Israel dixerunt, 'Producti sunt dies, et omnis visio defecit,'9 ita necesse fuit tempus fuisse quo tempus apparenter praeteriret, ut irrisorum quisque ex 2 Petri 3:4 quaereret, 'Ubi est promissio adventus eius?' et sibi blandiretur quod 'omnia permanebant sicut ab initio creationis fuerant.'
GSAM 154.2"Credimus propter talem visionis moram apostolum Iacobum dixisse: 'Patientiam igitur habete, fratres, usque ad adventum Domini;' 'patientes estote et vos; confirmate corda vestra, quoniam adventus Domini appropinquavit;' et, 'Ecce, iudex stat ante ianuam.'"
GSAM 154.3"Et credimus, praevidentem transitum temporis exspectati, Salvatorem nostrum nos monuisse, in duodecimo capitulo Lucae: 'Renes vestri praecincti sint, et lucernae vestrae ardentes; et vos similes hominibus exspectantibus dominum suum, quando revertatur a nuptiis; ut cum venerit et pulset, statim ei aperiant.'10 Exspectare transitum temporis significat, nam donec illud tempus advenerit, non exspectamus. Quapropter Dominus noster addit: 'Beati illi servi quos, cum venerit Dominus, vigilantes invenerit.'
GSAM 154.4Pergemus, Deo volente, praedicare: 'Ecce, sponsus venit; exite obviam ei;' et, 'Venit hora iudicii eius.' Et confidimus nos non cessaturos esse clamare mundo et ecclesiae, ut se ex canticis suis 'pacis' excitent, et Dei misericordiae oblationes auscultent. In animo habemus exspectare et vigilare ad adventum Domini, credentes eum iam super nos esse.
GSAM 155Defensio Operis Eorum
GSAM 155.1Bona notio de modo quo Adventistae opus suum ante diem XXI Martii, anno MDCCCXLIV, et statim post illum diem existimabant, percipi potest ex sequenti sententia, sumpta ex commentatione cui titulus est "Vindicatio," in "Praecone Adventus" die XIII Novembris, anno MDCCCXLIV, edita, a I. V. Himes, S. Bliss, et A. Hale:—
GSAM 155.2Non festinavimus in sententiis nostris amplectendis. Credimus nos fuisse quaesitores veritatis honestos et sinceros. Mandatum Salvatoris oboedivimus, ut Scripturas scrutaremur. Non nostrae sapientiae nixi sumus, sed Deum ad rectam viam dirigentem quaesivimus, et nos in ara eius offerre studuimus, confidentes eum gressus nostros dirigere. Omnia argumenta quae contra nos proferrentur sincera cum voluntate verum sciendi et ab errore custodiendi examinavimus; sed fatendum est nobis adversarios nostros, cum varias et multiformes sententias proferrent, nos tantum in sententiis nostris confirmavisse. Vidimus enim, sive nos recte sive perperam sentiremus, eos recte sentire non posse; et inter se non consentire. Argumenta uniuscuiusque tam infirma et puerilia erant ut necesse haberent continenter rescindere quod ipsi fecerant; et suis sententiis contrariis et sibi invicem repugnantibus demonstraverunt se, quacumque de sententiis nostris sentirent, sententiis aliorum non confidere. Praeterea, nullum fundamentum totius nostrae sententiae erat in quo non sustineremur ab uno vel pluribus ex iis qui advenientiam Domini immediatam refellere nitebantur. Cum nos verbum in verbum Scripturarum interpretatione sustineremur, adversarii nostri frustra conabantur demonstrare Scripturas non esse ad litteram interpretandas, quamquam omnis prophetia quae adimpleta est, ita adimpleta est in minutissimis quidem rebus ad litteram.
GSAM 156De Spe Frustrata Explicanda
GSAM 156.1"Sed tempus—annus MDCCCXLIII, annus Iudaicus—praeteriit, et frustrati sumus, quia Regem in decore suo non vidimus. Et omnes qui nobis adversabantur sincere putabant omnem notam propriam fidei nostrae falsam esse demonstratam; et nos, tamquam viros probos, totam sententiam nostram deserere debere. Quam ob rem mirabantur quod nos adhuc spei nostrae adhaerentes, et Regem nostrum adhuc exspectantes, videbant.
GSAM 156.2Nos autem, in spe nostra frustrata, nullam causam demittendi animi vidimus. Vidimus enim Scripturas indicantes necesse esse moram quandam fieri, et visionem dum moraretur, nos exspectare debere. Vidimus quoque anno exeunte tempus illud omnino finiri non potuisse, etiamsi chronologia nostra recta esset; et ea nonnisi aliquo hoc anno impleri potuisse; et tamen nos palam et libere confessi sumus orbi terrarum nos errasse de certo puncto ad quod tanta cum fiducia spectaveramus; sed dum ita errabamus, manum Dei in ea re videre possumus. Videmus eum illa proclamatione usum esse tamquam signo periculi orbi terrarum et probatione ecclesiae. Populum suum in exspectationem adduxit. Vocavit eos qui pro nomine eius pati vellent. Demonstravit quibus clamor adventus Domini nuntius magnae laetitiae esset, quibus autem sonus invitis auribus. Universo demonstravit qui reditum Domini accepturi essent, et qui eum secundo adventu reicerent, sicut Iudaei primo adventu eius fecerunt. Et hoc existimamus gradum fuisse in consilio Dei perficiendo, in hoc 'die praeparationis eius,' ut populum duceret qui solum voluntatem Domini quaereret, ut parati essent ad adventum eius.
GSAM 157HISTORIA MOTUS POST MARTIUM, ANNO MDCCCXLIV
GSAM 157.1Brevis historia motus adventus post diem XXI Martii, anno MDCCCXLIV, sequitur, ex libello "Signa Temporum" die XXXI Octobris, anno MDCCCXLIV, sumpta:—
GSAM 157.2"Post annum MDCCCXLIII—annum Iudaeorum—praeteritum, maior pars Adventistarum in hac fide constitit, nos ex eo tempore de certis temporibus nullo modo pro certo esse iudicaturos. Credebant nos adesse ubi chronologia nostra indicat, ad finem omnium periodorum propheticarum, in fine quarum adventus exspectatur; et quamquam exspectare nobis oporteret tantum breve tempus quo chronologia nostra a tempore Dei discreparet, tamen credebant nos nullum amplius indicium de tempore certo habere posse. Omnes lampades suas acceperant et exierant obviam sponso; sed sponsus moratus erat ultra tempus (1843) quo exspectabatur. Hac autem visione morante, consilium omnium esse videbatur eam exspectare, credentes eam non posse differri et momento exspectari posse. Sed mox plane apparuit multos consilia de futuro tempore facere, quae non facerent, si crederent Dominum hoc anno venturum esse; et quod somnum ceperant, quod ad Dominum statim appariturum attinet. Aliis verbis, putabant eum posse quovis die venire, aut moram aliquantulam facere, per quam refrigeranti quiete frui possent. Bene, hoc fuit sicut Salvator noster dixit futurum esse: 'Cum moraretur Sponsus, omnes somniculaverunt et dormiverunt.'
GSAM 157Attentio ad Autumnum Anni MDCCCXLIV Conversa
GSAM 157.3Iam mense Maio, anno MDCCCXLIII, Frater Miller animum nostrum ad mensem septimum anni sacri Iudaici convertit, tamquam ad tempus observationis illorum typorum qui ad secundum adventum spectant; et autumno proximo illud tempus magna cum cura observabamus. Praeterito autem, Frater S. S. Snow sententiam plene amplexus est, adventum Domini, cum eveniret, die decimo mensis septimi evenire debere secundum typos; sed de anno incertus erat. Postea intellexit periodos propheticas re vera non exspirare ante annum praesentem, MDCCCXLIV; tunc firmiter statuit nos circa diem vicesimum secundum Octobris—decimum diem septimi mensis huius praesentis anni—adventum Domini gloriae visuros esse. Hoc praedicavit Novi Eboraci, Philadelphiae, et in aliis locis per ver et aestatem praeteritam; et quamquam multi eius sententiam amplexi sunt, tamen nulla certa manifestatio eius effectuum visa est usque ad mensem Iulium circiter.
GSAM 158Segetes in Agris Relictae
GSAM 158.1In principio temporis agricolaris, nonnulli fratrum nostrorum in septentrionali parte Novae Hantoniae tam vehementer persuasione tenebantur Dominum ante aliam hiemem venturum esse, ut agros suos non colerent. Circa medium mensem Iulium,—qui erat vesper medii noctis diei-anni Iudaici (vesper-matutinum, a nova luna Aprilis, initio huius anni Iudaici, computatum),—alii qui agros suos severant et plantaverant tam vehementer senserunt Dominum statim adfuturum esse, ut, fide sua constanter, fruges suas metere non possent. Alii, in agros suos intrantes ut herbam suam secarent, se omnino procedere non posse invenerunt et, officii sui conscii, segetes in agro stantes reliquerunt, ut fidem suam operibus ostenderent et sic mundum damnarent. Hoc celeriter per septentrionalem Novae Angliae partem diffusum est.
GSAM 158Iudicium Adventum Praecurrere
GSAM 158.2Eodem tempore fratres nostri in Cenomannia sententiam amplexi erant iudicium adventum praecedere debere; id messe congruere, neque solum in fine mundi esse, sed tempus occupare finem proxime praecedens. Huic sententiae assentientes, putabant nos in iudicio esse, discrimen trahi, et servos Dei in frontibus suis signari, cuius rei perfectio signum esset quattuor angelis tenentibus quattuor ventos terrae (Apocalypsis 7:1) ut eos solverent.
GSAM 159Experrectio Medianocturna
GSAM 159.1Circa medium mensem Iulium, benedictio Dei in recuperandis lapsis praedicationi temporis comitari coepit, et qui alterutram ex dictis sententiis amplectebantur, insignem in moribus mutationem, et subitam e somno excitationem, sicut praedictum erat, ostendebant. 'Media nocte clamor factus est: Ecce, sponsus venit; exite obviam ei. Tunc surrexerunt omnes virgines et lucernas suas aptaverunt.' Ab Iulio hae commotiones in diversis partibus Novae Angliae, et inter se distinctae, erant; sed omnes benedictione Dei comitatae sunt in recuperandis multis quorum lucernae paene exstinctae erant, et in sanctificatione sanctorum eius. In conventu castrensi Exoniensi, omnes hae influentiae convenerunt, in unam magnam commotionem commixtae sunt, et celeriter per omnes catervas adventus in terra disseminatae sunt."