Capitulum XII — Spes Frustrata—Liber Amarus
GSAM 185.1"LIBELLUM ex manu angeli sumpsi et comedi; et in ore meo dulcis erat sicut mel: et cum comederim, amara facta est venter meus. Et dixit ad me: 'Oportet te iterum prophetare super populos et gentes et linguas et reges multos.'" Et datum est mihi calamus similis virgae: et angelus stetit, dicens, Surge, et metire templum Dei, et altare, et qui adorant in eo.1
GSAM 185.2Lingua scripturali, "edere" librum significat veritatem accipere ut aliis communicetur, sicut in Ezechiele videtur, ubi prophetae "volumen libri" ostenditur, et ei dicitur: "Ede hoc volumen, et vade, loquere ad domum Israel." Postquam volumen comedit, inquit, "Tunc comedi illud, et fuit in ore meo sicut mel dulcedine."2
GSAM 185.3Propheta Ieremias eadem figura utitur: "Verba tua inventa sunt, et comedi ea; et verbum tuum mihi fuit gaudium et laetitia cordis mei."3 Ex his verbis discimus "dulcedinem" libri, dum editur, significare gaudium et satisfactionem quam experiantur qui sic verbo Domini pascuntur.
GSAM 185Liber Dulcis, Deinde Amarus
GSAM 185.4Liber ille in Apocalypsi X commemoratus, de quo dicitur edenti dulcem sicut mel fuisse, sed simulac devoratus "amarus" (vel, ut quidam vertunt, "statim ut eum digesseram, in ventre meo picra erat"4 ) fuit ille liber ex quo angelus, auctoritate eius qui fecit caelum et terram et mare, nuntiavit: "Tempus non erit amplius." Hunc librum edere igitur debet significare laetum nuntii temporis acceptum. Subita autem morsus amaritudo iis qui eum ederunt debet significare tristem experientiae eorum contrarietatem postquam libri tempus exspiraverit, et se in spebus graviter deceptos inveniant.
GSAM 186Proclamatio Temporis Frustum Dulce
GSAM 186.1Pronuntiatio temporis anni MDCCCXLIV nuntius quidem laetus erat iis qui credebant, et qui, procul dubio, tam mox exspectabant liberationem aeternam ab omnibus malis, cladibus, et maeroribus huius mundi peccatoris. Cogitatio quod paucis brevibusque hebdomadibus glorificari, immortalem fieri, et in aurea Dei urbe cum Rege suo futuri essent, animum quidem exaltabat. Ut ait quidam qui illud expertus est: "Qui Iesum sincere amant, animum comprehendere possunt eorum qui summā cum intentione adventum Salvatoris sui exspectabant.... Ad hanc horam cum tranquilla sollemnitate accessimus. Veri credentes in dulci cum Deo communione quiescebant, arrabonem pacis quam in clara aetate futura possessuri erant. Qui hanc spem et fiduciam experti sunt, illas pretiosas horas exspectationis numquam obliviscentur."
GSAM 186.2Condicio illa praecipue difficilis eorum qui, undecimo die septimi mensis, se adhuc in hoc obscuro mundo probationis et temptationis invenerunt, ubi contumeliam, subsannationes, et irrisionem eorum pati debebant quos paucis horis ante hortati erant ut ad Dominum suum excipiendum se pararet, aptam illustrationem invenit in exemplo Mariae, quae "extra sepulcrum stabat plorans;" et cum ab angelis interrogata esset, "Mulier, cur fles?" respondit eis, "Quia tulerunt Dominum meum, et nescio ubi posuerint eum."5
GSAM 187Spes Frustrata, Sed Animo Non Demissa
GSAM 187.1Qui hanc scaenam difficilem pertransierunt, de ea dixerunt:
GSAM 187.1"Perplexi et frustrati eramus, tamen fidem nostram non negavimus. Sentiebamus nos officium nostrum implevisse; secundum pretiosam fidem nostram vixisse; frustrati eramus, sed non animo deiecti. Infinita patientia nobis opus erat, nam qui inridebant multi erant. Saepe contumeliosis allusionibus ad priorem nostram frustrationem salutabamur. 'Adhuc non ascendistis; quando vos ascensuros esse exspectatis?' et similes sarcasmi saepe in nos evomebantur a notis mundanis, atque etiam a quibusdam qui se Christianos profitebantur, qui quidem Biblia accipiebant, sed eius veritates magnas et graves discere neglegebant. Mortalitas nobis adhuc adhaerebat; effectus maledictionis ubique erant. Difficile erat suscipere vexantes vitae curas, quas in perpetuum depositas esse putabamus."
GSAM 187Comparatio cum Discipulis Spe Frustratis
GSAM 187.2Sententiae talium, cum laetitia et exsultatione paucarum horarum priore comparatae, eis debent fuisse sicut acris amaritudo picrae. Mundus circumiectus putabat, sicut sine dubio turbae post crucifixionem Christi putaverunt, credentes nunc fidem suam renuntiaturos esse et in deridendo suae putatae stultitiae participes futuros. Illi mox ad admirationem suam didicerunt amorem adventus Domini non facile ex affectibus eorum qui se vere Deo consecraverant eradicari.
GSAM 187"Non Sedi Cum Ridentibus"
GSAM 187.3Cursus quem hi studiosi secuti sunt, et affectus eorum, verbis prophetae Ieremiae bene definiuntur, ubi ait,
GSAM 187.3"Verba tua inventa sunt, et comedi ea; et verbum tuum mihi fuit gaudium et laetitia cordis mei: quia nomen tuum invocatum est super me, Domine Deus exercituum." Non sedī in conciliō illōrum qui inrīdent, neque laetātus sum: sedī solus propter manum tuam, quia me implevistī indignātiōne. Quāre dolor meus perpetuus, et vulnus meum incurābilis, quod sanārī recūsat? Numquid omnīnō mihi eris sicut mendāx, et sicut aquae defluēns?6
GSAM 188Iacobus White de Spe Frustrata
GSAM 188.1Pauca brevia testimonia ab aliquibus ex his frustratis, sed tamen sperantibus, de statu rerum satis clare indicabunt. Primum est a Pastore Iacobo White, qui annis MDCCCXLIII et MDCCCXLIV valde feliciter laboravit. Is ait:—
GSAM 188.2"Spes frustrata ob praeteritum tempus acerbe accepta est. Fideles veri omnia pro Christo reliquerant, et praesentiam eius ut numquam antea experti erant. Illi, ut putabant, ultimam monitionem mundo dederant, et se, plus minusve, a turba incredula et irridente secesserant. Et divina benedictione super eos, magis cupiebant consociari cum Domino suo mox exspectato et angelis sanctis, quam cum iis a quibus se seiunxerant. Caritas Iesu animum implebat et ex omni vultu radiabat, et inexpressibilibus desideriis orabant, 'Veni, Domine Iesu, veni cito,' sed non venit.
GSAM 188.3Sed Deus populum suum non dereliquit.... Et cum vi peculiari et solatio singulis verbis ad Hebraeos scriptis animos cordaque probatorum et exspectantium penitus infixa sunt: 'Nolite ergo amittere fiduciam vestram, quae magnam habet remunerationem. Opus est enim vobis patientia, ut, voluntate Dei facta, promissionem accipiatis. Adhuc enim modicum, et qui venturus est veniet, et non tardabit. Iustus autem ex fide vivit; qui autem recedit, non placet animae meae. Nos autem non sumus eius qui recedunt ad perditionem, sed eius qui credunt ad salutem animae.'7 Haec sunt notanda in hac parte Sacrae Scripturae:—
GSAM 188.4"1. Ii quibus haec dicuntur in periculo sunt ne fiduciam suam abiciant in eo in quo recte egerunt.
GSAM 189.1"2. Voluntatem Dei fecerant, et in statum probationis adducti erant, ubi patientia necessaria erat.
GSAM 189.2"3. Iusti hoc tempore per fidem vivere debebant, non per dubitationem utrum voluntatem Dei fecissent, sed per fidem in eo in quo voluntatem Dei fecerant.
GSAM 189.3"4. Qui autem probationem fidei non sustinerent, sed fiduciam in opere, in quo voluntatem Dei fecerant, abicerent et recederent, viam directam ad perditionem inirent."8
GSAM 189A N. Southard, Editoris Clamoris Medii Noctis
GSAM 189.4In Clamore Medii Noctis diei 31 Octobris, anno 1844, circiter decem diebus post finem duorum milium et trecentorum dierum, haec ex calamo editoris edita sunt:—
GSAM 189.5"Consideratis omnibus quae hunc motum comitantur, salubribus effectibus quos in animis filiorum Dei produxit, et odio ac malitia quam hostes eius ostenderunt, id habendum est verum 'clamorem medii noctis.' Et si paucos dies habemus in quibus fidem nostram probemus, hoc etiam parabolam decem virginum servat; nam cum omnes surrexissent et lucernas suas aptavissent, adhuc tempus futurum erat quo lucernae virginum fatuarum exstinguerentur. Hoc fieri non potuit nisi post decimum diem praeteritum; nam usque ad illum diem lucernae earum ardebant. Debet igitur praeterire ille dies, ut fatuae fidem suam deponant, sicut debuit praeterire annus MDCCCXLIII pro tempore morandi. Parva igitur mora non est causa spei frustrationis, sed ostendit quam accuratus sit Deus in verbo suo implendo. Teneamus igitur confessionem fidei nostrae firmiter, sine vacillatione; nam fidelis est qui promisit.
GSAM 189A Iosepho Marsh, Editorem Vocis Veritatis
GSAM 189.6In Voce Veritatis die 7 Novembris 1844, legimus:—
GSAM 189.7Libenter fatemur nos errasse de natura eventus quem decimo die septimi mensis futurum esse exspectabamus; sed nondum fatemur magnum summum nostrum Sacerdotem eo die non implevisse omnia quae typus exspectare nos iustificabat. Nunc credimus eum implevisse.
GSAM 190.1Adventistae exspectabant ut die decimo mensis septimi, anno MDCCCXLIV, duo milia trecenti dies finirentur, et ut eo die Christus opus suum sacerdotale perficeret et ad terram veniret ut populum suum benediceret. Postea investigatio demonstravit initium operis eius purgandi sanctuarium caeleste eo die factum esse, non autem perfectionem operis eius ut sacerdotis.9 Potius quam opus purgationis sanctuarii pro parte ulla operis Christi sacerdotalis haberetur, affirmabatur purgationem sanctuarii esse futuram purgationem terrae igne ad adventum Christi. Si non tota, saltem terra Chanaan eo tempore purgaretur.
GSAM 190Sanctuarium Terra Esse Creditur
GSAM 190.2Haec sententia illustratur in commentario a Georgio Storrs scripto, in ephemeride "Clamore Medii Noctis" die XXV Aprilis MDCCCXLIV edito. Interrogat: "Quid est sanctuarium quod purgandum est? Mea opinio prior fuit id totam terram esse. Partem terrae id esse adhuc credo. Sed quae pars? Hoc est quod respondere conabor."
GSAM 190.3Promissum Abrahae, eiusdem confirmationem Isaac, et renovationem Iacob citat, deinde canticum Moysis, a Miriam post transitum Maris Rubri compositum, in quo cantaverunt: "Introduces eos, et plantabis in monte possessionis tuae, in loco, Domine, quem parasti ut habitares in eo, in sanctuario, Domine, quod manus tuae fundaverunt."10
GSAM 190.4Si lector textum supra dictum diligenter contulerit cum narratione eius impletionis a psalmographo facta, videbit non affirmari etiam terram Palaestinae sanctuarium esse. David enim, cum de Domino filios Israel ducente loquitur, ait: "Adduxit eos ad finem sanctuarii sui, ad montem hunc quem dextera eius acquisivit."11 In cantico ad Mare Rubrum dicitur de terra Chanaan, eam fuisse locum quem fecerat ut "in sanctuario habitaret." Itaque in hoc ex psalmis loco, Mons Moriah, ubi sanctuarium aedificatum est, solum "finis sanctuarii sui" vocatur. Sed in eodem psalmo dicitur: "Elégit tribum Iudae, Montem Sion quem diligébat. Et aedificávit sanctuárium suum sicut palatia excélsa, sicut terram quam firmávit in perpetuum."12
GSAM 191Sanctuarii Purificatio Terrae Purgatio Esse Putabatur
GSAM 191.1In commentatione supra memorata, postquam testimonium putatum profert quod terra, vel saltem terra Palaestinae, sanctuarium esset, pastor deinde inquirit: "Quomodo sanctuarium purgabitur?" Verbis prophetae Michae respondet: "Ecce enim, Dominus egreditur de loco suo, et descendet, et calcabit super excelsa terrae. Et montes liquescent sub eo, et valles scindentur sicut cera a facie ignis, et sicut aquae quae defluunt in locum praeruptum."13
GSAM 191.2Cum tunc vulgo crederetur terram esse sanctuarium, lector facile intelleget cur sine ulla dubitatione existimaverint Dominum, expletis duorum milium trecentorum dierum, venturum esse et terram purgaturum, sicut per Micham descriptum est. In omni adversatione contra Adventistas mota, nemo adversarius vel innuit purgationem terrae per ignem non eam esse rem quae, sicut purgatio sanctuarii, in fine duorum milium et trecentorum dierum futuram esset.
GSAM 191Apostoli Frustrati, Tamen Scripturam Implentes
GSAM 191.3Hoc non est unicum exemplum ubi homines voluntatem Domini fecerunt, scripturam impleverunt, et tamen in exspectationibus suis frustrati sunt, simpliciter quia naturam eventus futuri non intellexerunt. Sic fuit cum apostolis Christi. Cum in pullum sederet, in Ierusalem intrans, clamaverunt, memores verborum prophetae:14 "Iubilate, filia Ierusalem: ecce, rex tuus venit ad te; iustus, et salutem habens; humilis, et ascendens super asinum, et super pullum asinae."15 Tam necessarium erat ut eo in casu clamor esset, ut, si conticuerant, ipsae lapides clamavissent.16 Discipuli putaverunt Christum, tunc et ibi, in thronum Davidis ascensurum esse ut rex temporalis ("confidēbāmus quia hic est qui debet redimere Israel"17 ), et ideo clamaverunt: "Beatum regnum patris nostri David, quod venit in nomine Domini."18 Quanta autem clamoris illa occasione fuisset, si intellexissent Christum intra hebdomadem in sepulcro Iosephi, a custodibus Romanis cinctum, mortuum fore? Quantae autem "gloriae" Deo et consecrationis cum Adventistis anno MDCCCXLIV fuissent, si intellexissent purgationem sanctuarii in fine omnis temporis prophetici seriem annorum occupaturam esse antequam Dominus veniret?
GSAM 192Nulla Errore in Computatione Dierum MMCCC
GSAM 192.1Cum hoc populus suum rationem temporis diligenter recognosceret, nullum defectum invenit; sed Dominus non venit, neque terra igne purgata est. Quid significabat? Profecto sciebant Dominum cum eis in magna illa commotione fuisse; sed nunc in dubio erant. Fides eorum in Domino inconcussa manebat. Sciebant eum se non deserturum esse. Lux ex aliqua parte ventura erat. Quaestio tentans coram eis ponitur verbis Ieremiae iam memoratis: "Numquid omnino eris mihi sicut mendax et sicut aquae deficientes?" Fides hunc dubium non fovebat, nam verba Domini per prophetam Habacuc de visione in mentem eorum venerunt: "In fine loquetur, et non mendaciet."19 Locutio iam citata ab editore Vocis Veritatis eorum sententiam bene exprimit: "Nondum concedere possumus nostrum magnum Summum Sacerdotem illa ipsa die non perfecisse omnia quae typus exspectare nos iustificat."
GSAM 193Lux in Sanctuario Inventa
GSAM 193.1Hiram Edson, ex Portu Gibsonio Novi Eboraci, mihi narravit se postridie quam tempus praeteriit anno MDCCCXLIV, dum post acervos frumentorum in agro oraret, Spiritu Dei ita potente super eum veniente ut paene ad terram deiiceretur, et una cum eo impressionem accepisse: "Sanctuarium quod purgandum est in caelo est." Hanc sententiam cum O. R. L. Crosiero communicavit, et una rem diligenter investigaverunt. Prima parte anni MDCCCXLVI, expositio elaborata quaestionis de sanctuario ex Sacris Scripturis, a Domino Crosiero scripta, in "Day Star" impressa est, diario tunc Cincinnati in Ohio edito. In illo longo commentario ostensum est opus purgationis sanctuarii ultimum opus Christi ut summi sacerdotis nostri esse, anno MDCCCXLIV inceptum et paulo antequam re vera in nubibus caeli tamquam Rex regum et Dominus dominorum redeat finiendum.
GSAM 193Ecclesiae Membra Amissa Quaerentes
GSAM 193.2Decimus dies mensis septimi praeterierat, et ecclesiae putabant se facile recuperaturas esse sodales amissos, qui a se seiuncti erant sub "clamore mediae noctis" et nuntio secundi angeli; sed in hoc magnopere frustratae sunt, ut patebit ex responso sequenti ad importunias reditus ad suas pristinas consociationes, sicut datum est in "Clamore Mediae Noctis" die XXVI Decembris, anno MDCCCXLIV:—
GSAM 193.3Sed quae sunt res ipsae? Bene sciunt in magna multitudine harum ecclesiarum praecipua dogmata esse 'Mundum converti,' 'mille annorum millennium,' et 'Reditum Iudaeorum in Palaestinam,' ante adventum personalem Salvatoris. Qui autem redeunt ut sub canticis soporiferis tam non scripturalium quam rationis expertium doctrinarum sedeant, id conscie faciunt; et talis quidem eorum consilium 'reditus' erit, immo vero.
GSAM 194.1"Facti 'liberi' secundum Scripturam, multo tutius est 'prorsum incumbere' quam aut 'recedere' aut 'refugere,' praesertim hoc tempore, cum corona gloriae fidelibus in Christo Iesu mox danda sit."
GSAM 194.2Cursus ecclesiarum in proferendo adventu Domini per patrocinium doctrinarum illarum non scripturalium, Adventistis haec verba prophetae Ezechielis suggessit: "Fili hominis, ecce, filii Israel dicunt: 'Visio quam videt in dies multos futuris temporibus est, et de longinquo prophetat.'" In eadem re invenitur responsum quo Adventistae usi sunt: "Itaque dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus: Non diutinabuntur ultra verba mea, sed sermo quem locutus sum, implebitur, dicit Dominus Deus."20
GSAM 194"Iterum Prophetabis"
GSAM 194.3Qui librum "ederunt", et proclamationem "temporis" dederunt, putaverunt opus suum pro mundo perfectum esse; hinc declaratio eos iterum debere docere gentes, et linguas, et reges. Alia pars operis, adhuc non visa, nunc perficienda est,—id est, populis exhibere verum characterem templi Dei in caelo et ministerii eius in altari. Mandatum de templo metiendo21 necessarium est ut cognoscatur natura eventus qui in fine temporis prophetici futurum est, et sic explicatio detur verborum, "Tunc sanctuarium mundabitur."
GSAM 194.4Nota quod angelus huius temporis praenuntiationis de caelo venit, et antequam opus eius perficitur, mandatum dat ut populum iterum doceat. Nuntius igitur, qui quaestionem de sanctuario explanaturus est, qui frustratis fiduciam reddat, et simul eis "calamum," vel "virgam," vel regulam praebeat, qua populus Dei suam ante eum condicionem moralem probare possit, manifestas notas ferre debet se caelestem esse, non humanam originis.
GSAM 195Praeiudicium Aditum ad Populum Clausit
GSAM 195.1Praeiudicium quod tunc erat contra doctrinam Adventus fere impenetrabilis populo saepes erat; et eos denuo docere conari sine clara et certa luce de causa deceptionis frustra esset. Ipsis quidem credentibus Adventistis opus erat ut animi eorum novo caelesti mandato inspirarentur, antequam populus recte doceri posset; et quomodo hoc fieri posset? Num hoc sola humana sapientia fieri posset? An ii qui altum Spiritus Dei opus in motu recenti experti erant, mera ratione humana contenti essent? Nihil nisi opus simile "nuntiationi tertii angeli"22 eos ex perplexitatibus suis erigere poterat; et hoc, gradatim, prout id accipere poterant, rite inauguratum est, gestans argumenta maxime convincentia se caelestem originem habere.
GSAM 195Sicut Oves Sine Pastore
GSAM 195.2Ecce magnus grex adventus, quodam modo, sicut oves sine pastore, quorum milia paucis modo hebdomadibus ante se ab omnibus ecclesiis et confessionibus seiunxerant, nullis consociationibus humanis pro salute eorum spirituali curantibus. Nullos habebant terrestres consiliarios quibus confidere possent; in Deo solo erat fides eorum.
GSAM 195.3Confidentes autem erant unius rei, et hoc eis erat quasi ancora,—propositum temporis rectum esse.23 Sed ut populus erant in eo statu ut, nisi Deus eos duceret et custodiret, periclitati essent aut falsas interpretationes accipere, aut "patientiam" amittere et fidem in experientia sua praeterita deponere. Hoc quidam fecerunt; alii autem, fide in eum fixa quem animi eorum amabant, ardenter quaerebant, "Custode, quid de nocte? Custode, quid de nocte? Dixit custos, Venit mane, et etiam nox: si quaerere vultis, quaerite: redite, venite."24
GSAM 196I. N. Andrews de Spe Frustrata
GSAM 196.1Pastor I. N. Andrews, qui hanc anno MDCCCXLIV experientiam passus est, de spe frustrata sic loquitur:—
GSAM 196.2"Illi decepti sunt qui Dominum anno MDCCCXLIII et anno MDCCCXLIV exspectabant. Hoc factum multis satis est causa ad omnia testimonia in hac re reicienda. Deceptionem fatemur, sed fateri non possumus hanc iustam causam praebere ad negandam manum Dei in hoc opere. Ecclesia Iudaica decepta est cum, opere Ioannis Baptistae confecto, Iesus se praebuit ut Messias promissus. Et discipuli fideles maxime frustrati sunt cum ille, quem exspectabant ut Israelem liberaret, manibus impiis captus et occisus est. Et post resurrectionem eius, cum exspectarent eum regnum Israelibus restituturum esse, frustrati sunt necessario cum intellexerunt eum ad Patrem suum abiturum esse, et se per longum tempus tribulationi et angustiis relictum iri. Sed deceptio non probat Deum nullam habere partem in regendo populo suo. Eam debet eos ducere ad errores suos corrigendos, sed non ad spem suam in Deo abiciendam. Quia filii Israel in deserto decepti sunt, ideo tam saepe divinum regimen negaverunt. Proponuntur nobis in admonitionem, ne nos quoque post idem exemplum incredulitatis cadamus.25
GSAM 196Veritati Baptismus Inpopularitatis Est
GSAM 196.3Videtur consilium Domini esse veritates magni momenti in canalem inpopularem ponere, ubi eas accipere et eis oboedire crucem erit26 . Hoc praecipue verum est his diebus ultimis. Petrus, loquens de illo tempore, cum finis omnium rerum "prope" erit, et cum "iudicium" "incipiet a domo Dei," dicit, "Carissimi, nolite mirum putare de igne probationis, quae ad probationem vestram fit, quasi alienum vobis accidat: sed gaudete, quod participes fitis passionum Christi, ut et in revelatione gloriae eius gaudeatis cum laetitia superabundanti. Si exprobramini in nomine Christi, beati estis; quia spiritus gloriae et Dei requiescit in vobis. Ab illis quidem blasphematur, ab vobis autem glorificatur."27
GSAM 197.1Cum veritas baptismum infamiae acceperit, eam accipere plus gratiae requirit quam simpliciter fidem multitudinis sequi. Simulatores hypocritae nullum magnum incitamentum vident ad veritatem accipiendam quae actionem postulat, sicut remigare adverso flumine contra ventum et aestum. Itaque veritas probatio fit fidelibus, sinceris, probis, et conscientiosis.
GSAM 197.2Iam antea demonstravimus prophetiam motus adventus deceptionem praenuntiare. Quae facta est; et sic, divina providentia, acceptio illius nuntii crucem suam habuit.
Notes
- Apocalypsis 10:10, 11; 11:1. ↩
- Ezechiel 3:1-3. ↩
- Ieremias 15:16. ↩
- Picra—praeparatio liquoris, aloes, et gummimyrrhæ maxime ingrata et amara. ↩
- Ioannes 20:13. ↩
- Jeremias 15:16-18. ↩
- Hebraeis 10:35-39. ↩
- Vitae Descriptiones Ellen G. White, pp. 107-109. ↩
- Nemo illo tempore de sanctuario in caelo quidquam cogitabat. ↩
- Exodus 15:17. ↩
- Psalmus 78:54. ↩
- Psalmus 78:68, 69. ↩
- Michæas 1:3, 4. ↩
- Ioannes 12:16. ↩
- Zacharias 9:9. ↩
- Lucas 19:40. ↩
- Lucas 24:21. ↩
- Marcus 11:10. ↩
- Habacuc 2:3. ↩
- Ezechiel 12:27, 28. ↩
- In mensura ubi nullae figurae pro exitu dantur, de indole agitur, non de dimensionibus. ↩
- Apocalypsis 14:9-12. ↩
- Diligentissima ratione dierum MMMCC, nullam culpam invenire potuerunt, neque ulla inveniri potest. ↩
- Isaiae 21:11, 12. ↩
- Tres Nuntii Apocalypsis 14:6-12, p. 33. ↩
- Matthaeus 16:24. ↩
- 1 Petri 4:7, 17, 12-14. ↩