Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
02 / 31
02 / 31

1992 gi phongdokpagi wahoudok

John Norton Loughborough

GSAM -[CD-ROM phongdokpagi wari: 1992 gi phongdokpagi matam-da mapham aduda ahouba phongdokpa nattaba Loughborough-gi lairikgi mateng (Pandup A) leirabagi maramna, henna anouba hourakphamgi wa-sing amasung maduga loinana leiba itihas amasung yengba-sing happa chumme haina khalli.]

GSAM 5Hingbagi wari

GSAM 5.1John Norton Loughborough-na Numit taretsuba Adventistsinggi singlupgi hourakpa yengjaba sakhi oirammi. Mahakki wa aduda mahakki hingba amasung dharmagi thabakgi wari khara (Pandup A dagi loukhiba) na lairik asi anouba phongdokpagi matam oinaba mapung phanghanbagi mateng piba oigani.

GSAM 5.2Eina Victor, Ontario County, N.Y. da Jan. 26, 1832 da pokkhi. Mi 200 nattraga henna leiba mapham asi mayum yamna semlaba loumi leibakna lamgi thang kayada thunglammi. Mapham asi Albany dagi Buffalo phaoba ahouba dak yatra lamdagi leirammi. Mapham asida eina Numit ahanbagi dharmagi mahei sangda mahei tammi amasung miyamga loinana Ishwar khurumjaba thouramda saruk yarammi, 1848 gi yenning matam phaoba; maduda Rochester, N.Y. adu eigi mapu mapham oirammi. Eigi ipa amadi ipu anina Methodist singlup-ki dharmagi oja-sing oirammi, adubu makhoina makhoi masagi thabakna makhoi masabu punsinbani....

GSAM 5.3... 1843 gi December-gi numit loisingda eina Advent paojelgi wari ahouba matamda tami. Mahak Ichin-inao nupa James Barry-ni; wa adugi maram adu “Mahakki wayenbagi matam lakle” haina oirammi. Ishwargi athouba pangalna mahakna haikhiba achumba adu pukningda thokkhi. Eikhoidi Ishwargi wayenbagi maphamda leirammi haibagumna ningsinglammi. dharmagi oja-na matungda haikhiba thawai yengba matamda eina miyamga loinana manakta chatlaga thawai yaiphiba ngamnanaba thouna chatkhi. Maduda eigi thawai yaijaba amasung Ishwarbu yengbagi ahouba matam hourakle....

GSAM 5.41852 gi thang-da, ahumsuba swargadutki paojel haiba eigi thabak ahouba oihandrabada, eigi paojel haiba nattraga khut thabaksu thouna thokpada eigi nupi amasung eibu punsinba asi kari oigadage haina ningsinglammi. Rochester-da Sabbath numit ama eikhoigi mepham-da Ichin-inao nupi White-na darshan ama phanglammi; aduga eigi maramda sakhi ama pikhre, eina ngaiba matam lepladuna paojel asi haiba chatlo, aduga Ishwarna eibu punsinbagi lam hangdokkani....

GSAM 6.1Eina ahouba matam adugi thabakta mapung phangna chatlaba matamda, eina khangdaba ama thoklammi. Madu asi—Ichin-inao nupa amasung Ichin-inao nupi White-na saruk yakhiba leibak tongan-tonganbagi maru oiba mepham khudingmakta makhoina eibu makhoiga loinana chatnaba hairammi. Eina eigi pukningda haijarammi, “Makhoina matam pumnamakta eibu kouba adugi mahutta dharmagi oja asisingbu karigi koudriba?”

GSAM 6.2Aduga 1853 dagi 1865 phaoba rebellion ahum thokpa matamda, makhoina thourang ahumgi maramda lairik macha ahum thokkhi, lairik macha ama ama oina; eina kari maramna rebellion pumnamak hourakpa yengjaba maphamda leirammi? Aduga Ichin-inao nupi White-na phongna uba darshan thokpa 40 dagi henna matamda yengjaba, hakchang yengbasingna yengjaba, matungda thoklagadaba thoudok-singgi maramda mahakna mangjounana haidokpa wa-sing adu tami, madu tariba mi-singna thajaba ngamdaba wa-sing oigumna khallammi—wa haiba matamda achumba oigadaba adu thokkhi. Eina achumba wa haijari, khudongchaba asising eibu chaothokchahanba matam oiramde, adubu khangdaba ama oirammi. Eina eigi pukningda haijarammi, “Maramdi masi pumnamak kari maramna thok-i?”

GSAM 6.3... 1890 da Malemgi apunba mepham-na eibu Rocky Mountains-gi nongpokta thabak thoknaba hairammi. Aduga Ahal O. A. Olsen-da yonduna pikhreba sakhi asi lakle; madu adugi lairik macha ama eida su thokkhi: “Eina haijari, Ahal Loughborough-na singlup-singda thokpa yengadaba thabak ama thok-u. Ishwarna mahakki wa John-gi wa oigumna khanghanba adu thoknaba pammi; mahakna ahumsuba swargadutki paojelgi hourakpa amasung chaokhatpa matamda mahakna uba, tami amasung khutna thokkhiba wa-sing adu haiba oigani. Ahal Loughborough-na mahakki achouba maphamda Caleb oigumna chatlaga, thajadaba amasung chingnaba kayagi mamangda “eikhoina phajaba leibak aduda chatlaga phangba ngamgani” haina achumba sakhi piba oigani. Ahal Loughborough-bu mapham ama amatada thambiganu. Mahakpu mepham ama amata-ga kanbiganu. Mahak asi mapham aduda, mapham aduda, pumnamakta chatlaga mahakna uba, khangba amasung khutna thokkhiba wa-sing adu ahumsuba swargadutki paojelgi hourakpa matamda haiba oigani.”

GSAM 6.4(Loughborough-gi hingbagi maru oiba numit-sing adugi maramda Pandup B yeng-u.)

GSAM 7Loughborough-gi lairik sandoknaba achouba hairiba

GSAM 7.1Chahi chama ama loiraga anouba chahi chama hourakpa matamda, Ichin-inao nupa Loughborough-na ahumsuba swargadutki paojelgi hourakpa amasung chaokhatpa haiba lairik yonduna loikhiba matungda, madu Anisuba lakpagi achouba ihou-gi mamangda thokkhiba lairik oirammi; Ellen G. White-na wa asi yondokhi:

GSAM 7.2Eigi houjikgi phibam aduda yamna pukning thok-i. Houjik eikhoina yam hanna thokpa yengadaba thabak ama thokpasi. Israel-gi machasingna lamhang phaoduna Jordan-gi ngamkhei manakta ponshang-sing semduna leiba matamda Moses-bu Ishwarna thoknaba hairammi haibagumna eikhoina su thok-u. Moses-bu makhoida makhoigi lamhang yatra matamda Ishwarna makhoida thokkhiba thabak pumnamak wari haiba hairammi. Wari asi Deuteronomy gi lairikta leiri.

GSAM 7.3Ishwargi miyam aduna eikhoigi thabakgi ahouba itihasda thokkhiba anubhabgi khudam asi amuk phongdokpa thok-i. Houjik achumba aduda lakpa misinggi marakta yamna leina Ishwarna kari thokpano haiba khangde. William Miller amasung mahakki loinabasing, Captain Joseph Bates, aduga anisuba lakpagi paojelgi ahouba mi-singgi anubhab asi eikhoigi miyamgi manakta thambiyu. Ahal Loughborough-gi lairik asi yamna yengminnaba thok-i. Eikhoigi achouba mi-singna lairik asi sandoknaba kari thokkadage haiba yenggadabani.

GSAM 7.4Eikhoigi thabakgi ahouba matamdagi, eikhoina singlup-sing thaduna Ishwarna piba mangal aduda khongthang amamamna mamang chatkhiba matamdagi, eikhoigi anubhab pumnamak amuk yengsinbagi khwaidagi phaba lam adu eikhoina thigadabani. Maduda Bible amasung Bible khaktana eikhoigi lamjing oigadabani haina eikhoina leplammi; masigi phibamdagi eikhoina matam amata thadaba thok-i. Ishwargi pangalgi angakpa khudam kayasi eikhoida pikhre. Angakpa thabak kayasi thok-i. Hanna hanna eikhoibu awaba phibam-singda purakpa matamda, eikhoigi mateng oina Ishwargi pangal adu phongdokkhi.— Chithi 105, 1903 (CWE145) (thouna haiba).

GSAM 7Maramna amuk phongdokpa?

GSAM 7.5Sakhising asi yengsinlaga, Ichin-inao nupa Loughborough-bu eikhoigi itihas asi amuk wari haiba hairammi amasung eikhoina mahakki wari asi amuk thabak oina sandoknaba thajaba adugi maram-sing asi eikhoina pukningda thambiyu.

GSAM 8—Ningshingnaba hairiba

GSAM 8.1Pumnamakki mathakta, itihasgi thokpa-sing amuk yengba aduna Ishwargi khut thabakda leiba adu yengba, mahakki nungsibagi yengba-sing phangba oina eikhoida mateng piri. Masina thajaba sem-i, amasung ahouba matamgi phajaba amadi phattaba mahei-sing tam-i. Masina eikhoigi singlupgi Bible-gi mapung phangba adu yengsin-i, aduga eikhoigi ahouba mi-singgi senbagi thawai adu phongdok-i. Masina eikhoigi thawai-gi mapu adu ningshinghan-i. Ichin-inao nupa Loughborough-na p. 33 da haikhi, “Israel-na Ishwarna makhoiga loinana lamjingkhiba adu ningshingnaba phajabani haibaradi, eikhoigidamaksu masi phajadrabra? Psalmist-na haraoba matamda amuk haijari, ‘Eigi thawai, Ishwarbu thagatlu; mahakki phajaba pumnamak kaothokkanu.’”

GSAM 8—Itihasda akannaba matam ama

GSAM 8.2Numit taretsuba Adventist thabakgi singlup hourakpa matam adu itihasgi akannaba matam ama oirammi. Masi oinaba maru oiba mapu ahum eigi pukningda hourak-i.

GSAM 8.3(1) Mangjounana haidokpa achouba wa ama thokkhiba matamda. Matam aduda thokpa asi miyamna yamna nattraga mapung phangna khangde. Maram aduna, matam adugi matungdagi yengsinlaga mangal kayano, Ishwarna matam adugi mapungda present truth oina piba paojel-sing adu khangba yamna maru oi amasung mateng pang-i.

GSAM 8.4(2) Ishwarna thoknaba thourang touba thabak ama adugi mapu-sing thambiba matamda. Matam asigi maramda khangnaba, mapu-sing kari oina thambikhi, Scripture-gi sakhi-sing amasung Ishwargi lamjingna matam matamda ahouba mi-sing adu, matam adugi thabak thoknaba hairakpa mi-sing adu, Ishwarna makhoida piba paojel amasung mission adugi maramda thajaba amasung logic-gi thourang phanghanbada lam oiba adu yengba yamna maru oini.

GSAM 8.5(3) Mamanggi khudam adu thungjilliba achumba laishang thabak-da achouba leipham thokpa-sing thokpa matamda. Ishwargi lam “laishangda leiri” (Psalm 77:13) maramna, papki maramda Ishwarna kari thok-i haiba adu thajabana khangba amasung matung inna chatpa yamna maru oini. anisuba lakpagi ihou hourakpa-da ahouba achouba leipham thokpa amasung anisuba adugi marakta leiba chingba asi yamna mateng piri. Sumang-dagi Asengba Mapham-da chatpada (Calvary-dagi Ascension phaoba), matam adugi Ishwargi mi-singna kari thokpano haiba ahouba matamda khangdaba, aduna yamna ningba kaiba matam ama phanglammi, adubu tungda Ishwargi thourangda makhoigi mapham adu khanglakpa adu yeng-u. Makhoigi anubhab aduna 1844 amasung madugi matungdagi thajaba misinggi phibam aduda mangal piri, madudi Asengba Mapham-dagi Khwaidagi Asengba Mapham phaoba (mi-singgidamak haijabibadagi mi-singgidamak haijabibaga loinaba wayenba phaoba) leipham thokpa matam aduni.

GSAM 9.1Masingi maru oiba mapu ahum pumnamak Ichin-inao nupa Loughborough-gi wari-da singlup hourakpagi matamda leiri haiba eikhoina yeng-i. “Thingjaba sen ama yengba” oigumna achumba yenglakpa, phanglaga masi pumnamak pikhre haiba mi-singgi thawai adu eikhoina phangba amasung loinaba pam-i.

GSAM 9—Mangjounana haidokpagi Thawai adu thajahanba

GSAM 9.2Loughborough-gi sakhi asi amuk phongdokpagi atei maram ama oibadi, houjik eikhoigi matamda Ellen G. White-gi thabak asi lairik yondaba mi oina, wari haiba mi oina, amasung Thawai-gi khudol phangba mi oina itihas amasung Bible-gi mapungda leiba adu amuk thajahanbani; madugi maramda Loughborough-na mahakki wahoudokta haikhi.

GSAM 9—Ahouba achumba-singgi yengjaba sakhi

GSAM 9.3Ellen G. White-na lairik asi miyamda yamna sandoknaba amasung thabakgi mapu-singna thambiba wa amasung wari-sing adu amuk yengsin amasung amuk phongdoknaba 90 chahi hanna hairammi haibagi maram ahum leiri. (1) Sakhi-sing asi si-thoklammi; aduna makhoigi masel wa-sing adu thokpada leplammi. (2) Singlup hourakpagi thokpa-sing nattraga mi-sing adu khangdaba miyamgi mi mi kayana singlupda changlakpa aduna Ishwargi thourangna piba eikhoigi mapu adu khangdaba singlup ama oihan-gani. (3) Aranba tambasinggi changyengba thabak-singna singlup asi changyenggani, akhannana Minneapolis-ki anubhabna utpa amasung madugi mahei oina thokkhiba singlup adugi mit tangba phibam aduda. Maram aduna Ishwarna ihou asida lamjingkhi haibada mi kayagi thajaba adu mawong kayada, tongan-tonganba amasung khangba lairaba lam-singna yamna kanna changyengba oigani. Mahakki khut thabakda leiba yengba-sing adu achumba amasung pangalna amuk wari haiba yamna maru oigani.

GSAM 9Pandup A gi wari-sing

GSAM 9.4Sakhi oiba mising nattabasinggi singna thokpa, thajabagi lepladaba amasung khangdaba adu Ichin-inao nupa Loughborough-gi hingba matamda su uba oirammi. Asigumba khudam ama aduna mahakpu Pandup oina masigi wari asi yondoknaba thokhanbani. Eikhoina phongdokpagi matam asi manakta mahakki reply asi happa thokpa asi phangba mateng amasung thabak ama oina phang-i; masi ahouba matamda phongdokpa ni. L. E. Froom-gi Mangkhraba mangjounana haidokpagi sakhi-sing adu thiba lairik macha-da leiba khudam ama thokkhiba matungdagi eikhoina masigi maramda khanglasi. Pandup A semnaba lairik macha-gi itihas asi Froom-na haikhiba matung inna haijari:

GSAM 10.1Atei maru oiba phangba ama oirammi: J. N. Loughborough-na Blick-gi wa sandokpa yantra ama sijinnaduna akshar pumnamak achouba mayekta yondokpa lairik macha achouba ama. Madu mahakki reply oirammi; 1918 da, mahak sidringei mamang kharata, Anisuba lakpagi ihou-gi ahouba matamgi maramda mahakki lairik-sing aduda kritik mi kharasingna thokkhiba ngakpa, chingdaba, amasung achumba nattaba haiba ngakpa-sing adugi matungda semkhiba reply oirammi. Eikhoigi lairik phongdokpham ama-da phongdoknaba pikhre, adubu miyam pumnamakki manakta maru oiba natte haibagi maramna phongdokpa thokkhide. Aduna lairik yondaba mi-da amuk hanna pikhre.

GSAM 10.2Mahakki hingbagi matam loisinglakpa matamda Ahal Loughborough-na lairik macha asi Pacific Union College-da itihasgi oja oiramba H. A. Washburn-da pikhre; mahakna masi yamna maru oina yengjaga thambikhi. Numit ama oja-gi mayum asi mei thokkhraga, mahakki lairik sang yam pumnamak su mei-da changkhi. Mahakki leiba lairik macha khara mahei tambagi meja-ta leirammi. Makhogi marakta “Anubhav khara” haiba lairik macha asi su leirammi. Eigi Miller-gi matung inba mi-singgi ihou-gi takpagi wari-sing ahouba asi loikhiba matungda, Pacific Union College-da matam adugi Bible-gi henna chaoba mahei tamba mahei tambagi mapham hourakpada takpagi wari haibanaba hairammi; Oja Washburn-na lairik macha asi loukhraga eigi khut-ta pikhre, aduga haikhi, “Houjik eina khang-i maramdi lairik macha asi mahei tambagi meja-ta leiba aduna eigi lairik sang pumnamakdagi leplaba thokna wathokpa ama oikhi. Ishwarna masi asi thambinaba pammi. Anisuba lakpagi khudamgi lairik sang-da thambiyu.”—pp. 48, 49

GSAM 10Ishwarna miyamga loinana thabak thokpa

GSAM 10.3Eikhoigi pukningda leiba miyamgi phibam adugi maramda khangba matamda, Ishwarna thabak thoknaba sijinnaba miyamgi khut adu eikhoina yamna khang-i. Ishwarna kari oina thabak thokpano haibada thajaba pangthoknaba eikhoina lairik asi piri; Ishwarna mahakki thourang thoknaba sijinnaba mi-singgi asonba aduda achumba nattaba thajaba semnaba natte. Eikhoigi matam asida achumba thiriba mi-singna masigi lairik nattraga maru oiba matam adugi atei wari ama hekta paba matamda, Ishwar-gi mi nupa amasung nupi asisinggi mi oibagi asonba-sing phongdoklakpagi mawong amattagidamak eikhoina kokthoknaba maram amata piri haiba natte. Ishwarna mi-gi thawai amasung Ishwar-gi thawai adu loinaba, miyamga loinana thabak thok-i (Ephesians 2:20). Mi atei-singgi ningthina phongdokpa ngamdaba wa-singgi khuttangdasu mahakki khonjel adu eikhoina matam pumnamakta tasi. “Mangjounana haidokpasing adubu usittanu; pumnamak yengsinbiru; aphaba adubu thouna thambiyu.” (1 Thessalonians 5:20, 21). (Selected Messages 3:342-347 yeng-u)

GSAM 11Hourakpagi matamda mityeng thamba

GSAM 11.1Lairik asigi achouba mateng asi eikhoigi singlup hourakpagi matam amasung ahouba chahi-gi maramda, wahang kayada (matam kayadadi hangdriba wahang-singda phaoba) paokhum piba aduni haiba eikhoina yeng-i. Chahi 19-gi aroiba matam amasung madugi matungdagi singlupgi anubhavgi atei wari-sing adu mapham ateida henna phajabana leigani. Ishwargi paojel haiba mi-na sakhisingda matam adugi singlupgi phibam, 1888 da Ishwarna purakpa hotnakhiba mangal, aduga singlupna paojel adu yadaba mapanna matam aduda amasung houjik phaoba chahi-singda thokkhiba mahei-sing adu haikhi.

GSAM 11.2Miyamgi asha thengba amasung Ishwargi thourang thengbagi marakta leiba khennaba adu yengba maru oini: miyamgi asha thengba asi itihas pumnamakta Ishwargi miyamna thengnarakpa phibam oirammi; makhoina Ishwargi lakpa matam manakta oigani haina thajarammi, adubu makhoigi matam adu nattabagi sakhi phanglammi. Adubu Ishwargi thourang thengbadi tonganbani, Ahouba matamgi Israel-bu toukhibagumna Ishwarna eikhoibu mi ama oina Canaan-gi ngamkhei manakta pukhattuna, “Chang-u” haina haikhi, adubu thajaba leitabagi maramna eikhoina changde. Eikhoigi phibam adu amasung mapham asi kari maramna oibano haiba yeng-u. Eikhoigi mapu-singgi mahei tam-u, Ishwargi yaiphaba amasung ngaiba adu wari haiba, aduga mahakna 100 chahi hanna thoknaba ngamdrabasing adu mahakna eikhoigi manakta amasung eikhoigi manakdagi thokpiyu.

GSAM 11.3(Pandup C yeng-u)

GSAM 11Houjikgi singlupda thourang hairiba

GSAM 11.4Ichin-inao nupa Loughborough-gi wahoudokta mahakna haikhi, matam adugi mi 100,000 Numit taretsuba Adventistsingna singlup adu semlammi, makhoigi pangal amasung pukningna makhoibu million 2 oigumna uba oihanlammi. Maramda chingba asi sijinnaduna, eikhoigi houjikgi million 6 asi million 120 oigumna uba oigani haina eikhoina haiba ngamgani? Mahakki ahouba chahi-gi wari asi houjikgi singlupda kari thourang piri?

GSAM 12.1Eikhoina paokhum phangdriba wahang khara nakhoida thamjari; lairik anouba asina masising adu thokhanbinaba eikhoina thawai yaijari:

GSAM 12.2(1) “Ihou” adu karida chatle?

GSAM 12.3(2) Madu mahakki mapu-singda achumba oirammi?

GSAM 12.4(3) Loughborough-gi matamdagi singlupda eikhoina uba semdokpa-sing adu miyamgi semdokpa-singna nattraga eikhoigi marakta Ishwarna thabak thokpagi mapanna kari phaoba khanghanba ngamgani?

GSAM 12.5(4) Ihou asina Christ thuna lakpa haina haiba hourakpagi matamdagi chahi 150 rom loikhiba matungda eikhoina karigi houjiksu mapham asida leiri?

GSAM 12.6Eikhoigi itihas adu amuk yengsinlaga, eikhoigi houjikgi mapham phaoba mamang chatlakpagi khongthang pumnamak chatlaga, eina haijari, Ishwarbu yaifadu! Ishwarna kari thokkhibano haiba yengba matamda eigi pukningda angakpa amasung Christ-bu lamjing oina thajaba thok-i. Eikhoina tunggi matamgidamak kari amatasu kigadaba leite, Ishwarna eikhoibu kari oina lamjingkhibano adu amasung eikhoigi ahouba itihasda mahakki tamhanba-sing adu kaothokpa matam khaktada kigadabani.—Ellen G. White-gi hingbagi wari, 196

GSAM 12.7Nakhoigi ipa-apeina thambikhiba ahouba mapu khudam adu thadanu.—Proverbs 22:28 The Adventist Pioneer Library Committee Loma Linda, California, March 1, 1992

Note

Back