Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
20 / 31
20 / 31

Sapta 17 — Tok Tru i Gohet Namel long Hevi

John Norton Loughborough

GSAM 265.1“Olsem wasman bilong sipsip i save painim ol sipsip bilong en long de em i stap namel long ol sipsip bilong en i bin bruk nabaut; olsem tasol bai mi painim ol sipsip bilong mi, na bai mi kisim bek ol long olgeta ples ol i bin bruk nabaut long en long dispela de i gat klaut na tudak.”1

GSAM 265.2Ol manmeri husat i bin kisim tok bilong namba tri ensel i go inap long dispela taim (1847), ol i sot long ol samting bilong dispela graun, olsem na ol inap mekim liklik tasol long sait bilong mani bilong helpim wok bilong spredim tok. Elda White na meri bilong en na Elda Bates i luksave olsem em i bikpela samting long ol yet i go wok namel long ol brata i stap nabaut, na olsem i gat bikpela nid bilong redim ol samting bilong ritim na putim long han bilong ol manmeri, bilong helpim bringim ol i go long save bilong tok tru. Elda Bates i kisim bikpela help long autim kwestin bilong Sabat long buklet bilong en long dispela samting, taim em i go long ol narapela ples, na taim ol i salim dispela buklet long pas. Em i wok wantaim olgeta strong na pasin bilong no givap.

GSAM 265Sakrifais Bilong Wanpela Yangpela Sista Bilong Helpim Tok Tru

GSAM 265.3Wanpela taim, em i no gat mani bilong baim pe bilong go, olsem na em i laik wokabaut i go long New Hampshire long Massachusetts. Long dispela taim stret em i kisim pas long wanpela yangpela sista husat i kisim wok bilong mekim wok long haus long pe bilong $1 long wan wik, bai em i gat samting bilong helpim dispela wok. Bihain long em i wok wan wik, em i tingting strong olsem Elda Bates i nidim mani, na em i go long bos bilong en na kisim pe bilong wok i go pas, bilong salim wantu $5 long em. Long dispela mani em i baim pe bilong go long New Hampshire long pablik transpot. Long olgeta ples em i mekim ol gutpela bung, na planti tewel i kisim tok tru.

GSAM 266Wok Haus Wantaim Ol Samting Bilong Haus Ol i Bin Kisim Dinau

GSAM 266.1Bilong soim pasin bilong sakrifais i bin kirapim ol man i go pas long dispela tok, yumi kisim dispela stori long tok bilong Mrs. White long sindaun bilong ol long taim bilong kol long 1847-48, taim ol i stap long ol rum insait long bikpela haus bilong S. Howland, Topsham, Maine, na ol i statim wok bilong haus wantaim ol samting bilong haus ol i bin kisim dinau:

GSAM 266.2“Mipela i stap rabis, na taim i hat tru. Man bilong mi i wok long karim ston long rot bilong tren, na dispela i brukim skin bilong ol pinga bilong en i go olgeta, na blut i kamap long planti hap. Mipela i bin pasim tingting long no stap aninit long narapela, tasol long sapotim mipela yet, na gat samting bilong helpim ol arapela. Tasol ol samting i no kamap gut long mipela. Man bilong mi i wok strong tru, tasol em i no inap kisim pe ol i mas givim em long wok bilong en.

GSAM 266Elda White i Katim Paiawut

GSAM 266.3“Man bilong mi i lusim rot tren, na em i kisim akis i go insait long bus bilong katim paiawut. Maski sait bilong en i save pen oltaim, em i wok stat long moningtaim tru i go inap long tudak bilong kisim klostu 50 sent long wan de. Bikpela pen i pasim em long slip long nait. I no long taim mipela i kisim ol pas long ol brata long ol narapela stet i singautim mipela long i kam visitim ol; tasol mipela i no gat mani bilong bringim mipela i go ausait long dispela stet, olsem na bekim bilong mipela i olsem rot i no op yet long mipela.

GSAM 266.4“Mipela i kisim pas long Brata Chamberlain bilong Connecticut, em i strongim mipela long i kam long wanpela konferens long dispela stet. Mipela i pasim tingting long go sapos mipela inap kisim mani. Man bilong mi i stretim kaunim wantaim bos bilong en, na em i painim olsem i gat tenpela dola ol i mas givim em. Long hap bilong dispela mani mi baim ol klos mipela i nidim tru, na bihain mi somap gen kot bilong man bilong mi, na mi putim tu ol narapela hap laplap antap long ol hap ol i bin pasim pinis, olsem na i hatwok long save wanem laplap i bin stap pastaim long ol han bilong en. Mipela i gat faivpela dola i stap bilong bringim mipela i go long Dorchester, Mass. Bokis bilong mipela i gat klostu olgeta samting mipela i holim long graun. Tasol mipela i gat bel isi na mausbel i klin, na mipela i tingim dispela i winim ol samting bilong bel isi bilong graun.

GSAM 267.1“Mipela i go lukim haus bilong Brata Nichols, na taim mipela i laik lusim haus, Sista Nichols i givim man bilong mi faivpela dola, na dispela i baim pe bilong mipela i go long Middletown, Conn. Mipela i no save long wanpela man long dispela taun, na mipela i no bin lukim wanpela bilong ol brata long dispela stet. 50 sent tasol i stap long han bilong mipela. Man bilong mi i pret long yusim dispela long baim karis, olsem na em i putim bokis antap long wanpela hip bilong ol plang, na mipela i wokabaut i go painim wanpela man i gat wankain bilip. I no long taim mipela i painim Brata Chamberlain, na em i kisim mipela i go long haus bilong en.”

GSAM 267Konferens long Rocky Hill, Conn.

GSAM 267.2Dispela konferens i kamap long Rocky Hill, na rum bilong bung i wanpela bikpela rum i no pinisim yet long haus bilong Brata Belden. Dispela hap bilong pas Elda White i raitim long S. Howland i givim sampela gutpela save long dispela bung:

GSAM 267.3“Long 20 Epril [1848], Brata Belden i salim karis bilong en i go long Middletown bilong kisim mipela na ol brata i stap nabaut long dispela taun. Mipela i kamap long ples bilong en [Rocky Hill] klostu long foa klok long apinun, na bihain liklik Brata Bates na Gurney i kam. Long dispela apinun mipela i gat bung bilong klostu 15 manmeri. Long Fraide moning ol brata i kam inap mipela i kamap klostu 50. Sampela bilong ol i no sanap strong yet long tok tru. Bung bilong mipela long dispela de i gutpela tru na i pulim tingting bilong mipela. Brata Bates i autim ol lo bilong God long lait i klia, na ol testimoni i gat bikpela strong i pulim tingting bilong ol i go long bikpela mining bilong ol. Tok i bin wok long strongim ol manmeri husat i stap pinis long tok tru, na long kirapim ol husat i no bin makim yet.”2

GSAM 267Ol I Singautim Ol i Go long Oswego County, N.Y.

GSAM 267.4Bikos ol i salim buklet bilong Elda Bates i go namel long ol Adventist, ol manmeri long ol narapela stet i kirap bihainim Sabat. Hiram Edson bilong Port Gibson, N.Y., i raitim pas bilong singautim Elda na Mrs. White wantaim ol narapela long i kam long wanpela konferens bilong ol man bilong bihainim Sabat long Volney, Oswego County, long mun Ogas, 1848. Em i tok olsem ol brata i stap rabis, na em i no inap promis olsem ol bai givim planti samting bilong baim ol sas bilong dispela wok. Elda White i bin kisim $40 olsem pe bilong wok em i bin mekim long gaden bilong kisim gras. Ol i yusim hap bilong dispela mani long baim klos ol i nidim tru, na mani i stap yet i baim rot bilong ol i go long Volney na i kam bek.

GSAM 268.1Dispela konferens long hap wes bilong New York i kamap long haus karis bilong Mista Arnold. Klostu 35 manmeri i stap, em olgeta manmeri ol inap bungim long dispela hap bilong stet, tasol klostu i no gat tupela i wanbel. Wan wan i strong tumas long tingting bilong em yet, na i tok tingting bilong em i stret wantaim Baibel. Olgeta i laik tru long kamapim tingting bilong ol na autim dispela tingting. Ol i tokim ol olsem Elda White na meri bilong en i no kam long dispela longpela rot bilong harim ol, tasol ol i kam bilong skulim ol long tok tru. Mista Arnold i holim tingting olsem 1,000 yia bilong Kamapim Tok Hait 20 i bin kamap pinis, na olsem 144,000 em buk Kamapim Tok Hait i tok long ol, em ol manmeri i bin kirap bek taim Krais i kirap bek.

GSAM 268Mista Arnold i No Wanbel long Ol Pasin Bilong Lotu

GSAM 268.2Taim ol saen bilong Bikpela bilong yumi i dai i stap long ai bilong dispela lain, na taim ol i laik tingim pen bilong en, Mista Arnold i sanap na tok em i no bilip long samting ol i laik mekim; em i tok kaikai bilong Bikpela i karim i go yet pasin bilong Pasova, na ol i mas mekim dispela wanpela taim tasol long wanpela yia.

GSAM 268.3Ol dispela narakain tingting i putim bikpela hevi long Mrs. White. Em i save gut olsem Mista Arnold i rong, na bikpela sori i pulim tingting bilong en, long wanem, em i luk olsem ol i semim God. Sampela i pret olsem em i wok long dai; tasol Elda Bates, Elda White, Elda Chamberlain, Elda Gurney, na Elda Edson i beten bilong em, na Bikpela i marimari na i harim beten bilong ol wokman bilong en, na em i kisim bek strong. Lait bilong heven i stap antap long em, na i no long taim em i lusim tingting long ol samting bilong graun. Taim em i stap long dispela visen, em i lukim sampela rong bilong ol manmeri i stap, na tu tok tru i stap olsem narapela bilong ol dispela rong; dispela i soim olsem ol dispela tingting i no wankain, ol i tok ol i bihainim Baibel, tasol ol i bihainim tasol tingting bilong ol yet long Baibel, na ol i mas givim baksait long ol rong bilong ol na bung wantaim long tok bilong namba tri ensel. Bung i pinis long bikpela amamas; tok tru i win. Ol manmeri i holim ol dispela narakain tingting i autim ol rong bilong ol, na ol i bung wantaim long tok tru bilong nau bilong tok bilong namba tri ensel, na God i blesim ol moa yet.

GSAM 269Visen i Gat Narakain Yus Bilong Baibel

GSAM 269.1Mista Alexander Ross, long 4 Janueri, 1884, i givim dispela stori bilong dispela bung; em i wanpela bilong ol 35 manmeri i bung long dispela liklik lain. Em i tok olsem:

GSAM 269.2“Sista White, taim em i stap long visen, i sanap antap long lek bilong en na kisim Baibel bilong famili i stap long han kais; dispela buk i gat sais olsem ol narapela buk. Taim em i holim buk i op na antap, na em i no lukluk i go long en, em i yusim han sut bilong tanim i go long ol narapela teks, na taim em i putim pinga long hap bilong Baibel, em i kolim gen dispela hap. Mi lukluk long planti teks bilong save sapos em i kolim dispela teks stret em i makim. Mi yet o sampela bilong lain i lukluk long olgeta. Long olgeta taim em i no kolim tasol teks em i makim, tasol em i mekim olsem taim ai bilong en i lukluk i go antap na long narapela hap i no go long Baibel. Ol dispela skripsa em i kolim gen i daunim ol giaman tingting bilong ol man bilong bihainim Sabat i bung long Volney long Ogas, 1848, na i mekim na mipela i bung wantaim long tok tru.”

GSAM 269.3Tru tumas, wanpela man i mas pasim bel tru sapos em i no givim baksait long tok giaman bilong skul i bin stretim long kain taim olsem, long ol klia hap bilong Baibel ol i kolim long dispela narakain pasin. Bihain long ol i stretim ol rong bilong ol, na ol i kamap wanbel long tok tru, dispela lain bilong ol man bilong bihainim Sabat long Oswego County i lusim dispela bung bilong bringim lait i go long ol arapela. Ol samting i kamap i soim klia olsem em i wok bilong God. Seten i redi oltaim long brukim lain, paulim tingting, na mekim ol i go nabaut, long olgeta rot em inap yusim. “God i no man bilong kamapim paul, tasol man bilong kamapim bel isi, olsem long olgeta sios bilong ol manmeri holi.”3

GSAM 270Ol Mirakel Bilong Ol Man i Kamap Orait

GSAM 270.1Bihain long konferens yumi bin stori long en bipo, ol i mekim ol bung long Madison County, Port Gibson, Port Byron, na long New York City. Bihain long ol dispela bung ol i mekim wanpela bikpela bung long Connecticut. Long sampela bilong ol dispela ples Bikpela i kam klostu tru long ol wokman bilong en, na strong bilong Bikpela Dokta i kamap long ol sikman long bekim strongpela beten bilong ol manmeri bilong en taim ol i bihainim lo i stap long pas bilong Jems.4 Ol dokta i bin tok olsem sampela sikman i no inap kamap orait, tasol ol dispela sikman tu i kamap orait long sik bilong ol. Ol kain samting olsem i bin kamap planti taim long ol narapela taim bihain long 1845.

GSAM 270Ol Man i Go Pas i Karim Hevi

GSAM 270.2Elda White, long Review and Herald bilong 5 Februeri, 1880, taim em i tok long ol de bilong stat, em i tok olsem:

GSAM 270.3“Long ol wok bilong mipela long stat, mipela i bin karim hangre bikos i no gat gutpela kaikai, na kol bikos i no gat gutpela klos. Mipela i rausim yet ol samting i mas bilong laip bilong seivim mani bilong wok bilong God. Long wankain taim mipela i wokim skin bilong mipela i go nogut tru bilong pinisim bikpela wok mipela i ting em i mas kamap, long raitim, stretim, wokabaut, na autim tok long wan wan stet.”

GSAM 270.4Yia 1848 i stap long tingting, i no long histori bilong ol Adventist tasol, tasol tu long sait bilong politik. Ol tok tru bilong namba tri ensel i bin kamap klia gut, na rot i op long ol narapela narapela hap bilong mekim wok i go het. Long dispela taim ol samting i kamap long pasin na politik bilong dispela wol i kisim wanpela kain olsem i laik kirapim gen tingting bilong ol sumatin bilong tok profet. I no long ol kantri bilong wol bilong bipo tasol bikpela paul i kamap, tasol long Hydesville, Wayne Co., N.Y., tu ol samting bilong pasin bilong toktok wantaim ol spirit bilong ol daiman bilong taim nau i kirap, em ol sumatin bilong Baibel i tok ol i mas i stap olsem “ol spirit bilong ol spirit nogut, em ol i go bungim ol kantri bilong graun i kam long pait bilong de bilong Bikpela.”

GSAM 271Paul Bilong Ol Kantri long 1848

GSAM 271.1Long 21 de bilong Februeri, 1848, taim ol man bilong haus king bilong Louis Phillippe bilong France i bung raunim em, em i tok: “I no gat wanpela taim mi bin sindaun strong moa long sia king bilong kingdom olsem mi stap tude long nait.” Long taim san i go daun long apinun bilong de bihain, em i werim wanpela “jaket bilong kol,” na em i hait olsem man bilong draivim karis bilong ol man, na em i ranawe i go ausait long banis bilong taun Paris bilong painim ples hait bilong sefti bilong em yet. Ol i tok as bilong dispela bikpela na kwik senis em i wanpela samting em i bin mekim bilong sapotim pasin bilong pop i kisim strong bilong bosim ol man, na dispela i mekim ol manmeri na ol soldia bilong en i bel nogut. Long dispela de em i pinisim wanpela bikpela lukluk bilong ami bilong France long taun Paris; na taim ol i putim ol gan bilong ol i stap, em i go bek long palas. Na wantu wanpela liklik boi i kalap antap long wanpela bikpela gan, i sakim wanpela flag i gat tri kala, na i singaut olsem, “DAUNIM POP! DAUNIM POP!!” Ol soldia i kisim dispela singaut, na em i ran hariap i go antap na i go daun long lain bilong ol, na strong bilong en i go bikpela moa, inap narapela singaut i bung wantaim en: “NA DAUNIM KING!” Insait long sampela aua olgeta Paris i kamap ples bilong paul nogut. Ol soldia i holim gan long han, na wanpela mob i go wantaim ol, ol i ran i go long palas bilong king. Taim king i kisim save long dispela paul, em i hariap long ranawe i hait long narapela klos.

GSAM 271Ol Kantri i Insait long Dispela Pait

GSAM 271.2Dispela bikpela pait na pasin bilong no stap isi long Frans i go hariap long ol arapela kantri. Prussia, Hanover, Sardinia, Sicily, Naples, Venice, Lombardy, Tuscany na Rom i kisim dispela wankain pasin bilong ol bikpela lain manmeri i kirap pait. Insait long tripela mun, olgeta hap bilong Yurop i no stap isi, na winim 30 kantri bilong ol empera na ol king i stap long bikpela bagarap. Ol i kukim ol sia king long ol rot, na ol king na ol empera i ranawe na hait, long wanem, ol i pret nogut ol i lusim laip bilong ol. Ol man bilong wok politik i tok olsem ol manmeri bai kirap long olgeta hap bilong graun long daunim ol gavman.

GSAM 272.1Planti minista Adventist i no bin harim yet tok bilong namba tri ensel, ol i lukim dispela pasin bilong paul nabaut, na ol i ting em i mas bung bilong ol kantri bilong “pait bilong dispela bikpela de bilong God i Gat Olgeta Strong.”5

GSAM 272Ol i Painim Tok Bilong Putim Mak Bilong God

GSAM 272.2Long dispela taim stret, ol Adventist bilong de namba seven i wok long kisim save long ol Rait Holi olsem Sabat bilong namba 4 lo em i mak bilong soim, o mak bilong God i stap laip, na taim i kamap pinis bilong autim tok bilong putim mak bilong God long Kamapim Tok Hait 7:1-4. Na ol i wok long painim rot na ol samting bilong bringim dispela tok i go long ol manmeri. Taim ol manmeri bilong de namba seven i redim dispela wok, ol Adventist bilong namba wan de bilong wik i wok long tok olsem, “Yupela i leit tumas long bringim tok bilong yupela long putim mak bilong God, long wanem, pait bilong dispela bikpela de na kam bilong Bikpela yet i klostu tru long yumi.”

GSAM 272Bikpela Pait i Pinis Wantu na Ol i Stap Isi

GSAM 272.3Sampela tripela mun bihain, dispela bikpela kirap bilong ol kantri i go daun. Tasol i no olsem ol i bin stretim ol hevi i mekim ol i bel nogut. Nogat, dispela samting i kamap long wanpela pasin ol man bilong raitim nius yet i no inap kamapim as bilong en. Horace Greeley i raitim tok long dispela hevi long niuspepa New York Tribune olsem: “Yumi olgeta i bin kirap nogut tru long wanem samting i bin kirapim dispela pasin bilong paul nabaut namel long ol kantri wantu tasol; tasol yumi kirap nogut moa yet long wanem samting i bin stopim.”

GSAM 272Seneta Choate i Tok long Ol Samting i Kamap long Olpela Hap Bilong Graun

GSAM 272.4Yumi kam nau long 1851, na yumi lukim Seneta Choate i mekim wanpela tok long ai bilong Kongres bilong Yunaitet Stets. Em i toktok long ol samting i stap long Olpela Hap Bilong Graun, na i tok olsem:

GSAM 272.4“Yupela i save gut tru long wanem kain sindaun na wanem kain lukluk i stap, we ol samting i pasim lait, na ol klaut na tudak i olsem i karamapim olgeta; olgeta samting i no stap isi tru. Long tingting bilong mi, i olsem ol spesel rait bilong ol king, na ol rait bilong ol manmeri, na ol bel nogut ol i bin bungim na holim inap wan tausen yia, i redi long pulim bainat bilong pait. Long dispela pait, blut bai ron, olsem long visen bilong Kamapim Tok Hait, ‘i go inap long ol hap bilong rop i stap long maus bilong ol hos,’ na wanpela lain manmeri olgeta bai pinis; long dispela pait, bikpela belo bilong taim bai krai na makim narapela aua; long dispela pait, paia na ain bilong pait bai traim pasin bilong ol manmeri i stap wantaim, bilong soim sapos em i bilong ol samting God i wokim na bilong God i wokim ol, o nogat.”

GSAM 273“Tok Bilong Strongim na Skulim” Bilong Novemba 18, 1848

GSAM 273.1Ol manmeri i bin tok olsem dispela kirap bilong ol kantri long 1848 bai bringim kam bilong Bikpela, ol i kisim bikpela bel hevi. Tasol olsem wanem long ol Adventist bilong de namba seven i bin tok olsem taim i kamap nau bilong bringim “mak bilong God i stap laip” i go long ol manmeri? Bilong bekim dispela askim, mipela i kisim tok long wanpela buklet Elda Joseph Bates i pablisim long mun Janueri, 1849. Taim em i toktok long wanpela samting i kamap long Novemba 18, 1848, em i tok olsem:—

GSAM 273.2“Wanpela liklik lain Brata na Sista i bung long wanpela miting long Dorchester, klostu long Boston, Mass. Paslain long miting i stat, sampela bilong mipela i wok long skelim sampela hap bilong tok bilong putim mak bilong God. Mipela i gat sampela narapela narapela tingting long dispela tok ‘i go antap,’ na ol arapela tok olsem, sapos mipela i bin kisim stret as bilong ol o nogat. Na liklik taim paslain, long bung long Topsham [Maine], mipela i bin beten long wok bilong pablisim dispela tok, tasol rot bilong pablisim i no bin kamap klia inap. Olsem na mipela olgeta i wanbel long putim olgeta dispela samting long han bilong God. Bihain long mipela i beten strong inap sampela taim bilong kisim lait na tok bilong skulim mipela, God i givim dispela tok i kam bihain long Sista White long wanpela visen.”

GSAM 273.2Mipela i kisim ol tok em i bin autim taim em i stap long visen:—

GSAM 274Ol Tok i Kamap long Visen

GSAM 274.1“Lait i kamap long wanem hap? Larim ensel bilong yu i skulim mipela long hap lait i bin kamap long en. Em i stat liklik, taim yu givim wanpela lait bihain long narapela. Tok bilong strongim na skulim na ol lo i pas wantaim, na ol i no inap bruk; ol Tenpela Lo bilong God i kam pastaim. Em i amamas tru taim lo bilong em i stat long kamap strong, na ol ples i bin bagarap i stat long kamap gen. Bipo em i no gat strong, tasol taim ol i wok long painim save insait long tok bilong em, em i kamap strong. Taim bilong traim dispela tok i bin sotpela tasol. Em i mak bilong God! Em i kam antap! Em i kirap, stat long hap san i save kamap. Olsem san, pastaim em i kol, bihain em i kamap hat moa na salim ol lait bilong en. Taim dispela tok tru i kirap, liklik lait tasol i stap long en, tasol lait i wok long kamap bikpela. O, strong bilong ol dispela lait! Strong bilong en i wok long kamap bikpela. Dispela tok tru i gat bikpela as tru na bikpela lait tru, long wanem, em i stap oltaim oltaim, taim ol i no nidim Baibel moa. Em i kirap long hap sankamap; em i stat wantaim liklik lait, tasol ol lait bilong en i save oraitim ol manmeri. O, dispela tok tru i gat bikpela strong tumas; em i stap antap tru bihain long ol i go insait long gutpela graun, tasol em bai kamap bikpela moa inap long ol i kisim laip i no inap dai. Em i stat long hap san i save kamap, na em i gohet long rot bilong en olsem san, tasol em i no save go daun.”

GSAM 274.2“Ol ensel i holim pas ol 4-pela win. God yet i pasim ol strongpela gavman. Ol ensel i no lusim holim yet, long wanem, olgeta manmeri holi i no kisim mak pinis. Taim Maikel i sanap, dispela hevi bai stap long olgeta hap bilong graun. Tru tumas, ol win i redi stret long win. Ol i pasim ol, long wanem, ol manmeri holi i no kisim mak yet. Yes, pablisim ol samting yu bin lukim na harim, na blesing bilong God bai i stap wantaim dispela wok. Lukim! Dispela samting i kirap wantaim strong, na lait bilong en i kamap bikpela moa yet.”6

GSAM 274.3Bihain long dispela visen i pinis, Mrs. White i tokim man bilong em olsem,

GSAM 274.3“Mi gat wanpela tok bilong givim yu. Yu mas stat long printim wanpela liklik niuspepa na salim i go long ol manmeri. Larim em i liklik pastaim; tasol taim ol manmeri i ritim, ol bai salim mani i kam long yu bilong printim, na wok bai kamap gut stat long namba wan taim. Long dispela liklik stat, mi bin lukim olsem ol wara bilong lait i ron i go raunim olgeta hap bilong graun.”

GSAM 275Long Tingting Bilong Man Em i No Luk Olsem Em Inap Kamap

GSAM 275.1Ol dispela tok profet i kamap long 1848 long kirap na go bilong tok tru bilong Sabat. Sapos man i lukim ol samting long dispela taim long tingting bilong man tasol, em bai tok, “Dispela tok profet i no inap kamap tru.” Klostu bihain long dispela tok profet i kamap, wanpela man i tokim wanpela wokman bilong mipela olsem, “Bai yupela i mas wok inap 144,000 yia long mekim dispela samting yupela i laik mekim.” Ol bai tok, “Wanem! Tripela manmeri bilong autim tok—Elda White na meri bilong em, na Elda Bates—olgeta i no gat mani, na ol manmeri i bihainim ol i no inap long 100, na olgeta bilong ol tu i no gat mani. Tasol ol bai kisim sampela handet kopi bilong wanpela buklet i gat 80 pes long tok bilong Sabat, na i go autim tok lukaut long olgeta hap bilong graun! Dispela em i wanpela tingting nating tru!” Taim ol man i gat kain tingting olsem i tok, “Em i no inap kamap!” bilip long tok na long tok bilong strongim na skulim, we i tokaut olsem wok bai kamap gut tru, i tok, “Long nem bilong God bilong Israel, dispela samting bai kamap! Na taim yumi bilip long strong bilong em, em i mas kamap!”

GSAM 275Pasin Bilong Printim Namba Wan Niuspepa Bilong ol Adventist bilong de namba seven

GSAM 275.2Stat long taim dispela tok bilong strongim na skulim i kamap long wok bilong pablisim, ol manmeri i bihainim de namba seven i bin mekim planti beten, bai Bikpela i opim rot bilong printim wanpela “liklik niuspepa.” Bikpela samting ol i sot long en em i mani bilong pablisim namba wan niuspepa. Long mun Jun, 1849, Elda White i kisim rot bilong katim gras timoti long 40 eka graun wantaim wanpela longpela naip i krungut bilong katim gras long han, na ol bai peim em 75 sen long wan wan eka. Long dispela rot em inap wokim namba wan edisen bilong dispela liklik niuspepa. I stret yumi putim long dispela hap wanpela piksa i soim stret namba wan pes bilong dispela liklik niuspepa. Man i ritim bai lukim long namba wan kolum ol tok bilong Elda White, we em i tok, “Rot bilong statim dispela wok i no bin op inap long nau.” Na yu inap lukim tu olsem pasin bilong em i givim em yet na karim hevi, dispela i “opim rot.”

GSAM 276Stori Bilong Mrs. White long Ol Namba Wan Niuspepa

GSAM 276.1Mrs. White i tok olsem long stat bilong wok bilong pablisim:—

GSAM 276.2“Man bilong mi i stat long pablisim wanpela liklik niuspepa long Middletown, 8 mail long Rocky Hill, Conn., na planti taim em i wokabaut dispela longpela rot i go na i kam bek gen, maski long dispela taim lek bilong em i bagarap. Taim em i bringim namba wan edisen i kam long haus bilong printim, mipela olgeta i brukim skru raun long en, na long daunpela tingting na planti aiwara mipela i askim Bikpela long putim blesing bilong em long dispela liklik wok bilong wokman bilong em. Bihain em i raitim ol adres long ol niuspepa bilong olgeta manmeri em i ting ol bai ritim, na putim ol long wanpela beg ol i wokim long laplap bilong karamapim plua na karim i go long pos ofis. Olgeta edisen ol i karim i kam long Middletown i go long Rocky Hill, na olgeta taim, paslain long redim ol bilong pos ofis, ol i save opim na putim ol long ai bilong Bikpela, na ol i beten strong long God wantaim aiwara, bai blesing bilong em i stap wantaim ol dispela man bilong bringim tok i no save toktok. I no longtaim, ol pas i kam wantaim mani bilong pablisim niuspepa, na gutpela nius olsem planti manmeri i wok long kisim tok tru.”7

GSAM 276Tok Profet Bilong Helpim Niuspepa i Kamap Tru

GSAM 276.3Mipela i soim dispela namba wan pes bilong namba wan niuspepa ol Adventist bilong de namba seven i bin pablisim, na bel bilong mipela i pilim tru dispela samting, mipela i no tingting tasol long en. Olgeta edisen bilong Tok Tru bilong Nau i gat 11 namba, na wan wan i gat 8 pes, na tupela kolum long wan wan pes. Hap bilong rait ol manmeri i ritim long pes i gat sais 4 na 5/8 ins long wanpela sait na 8 ins long narapela sait. Namba 1 na 4 ol i printim long Julai, Ogas na Septemba, long Middletown, Conn. Namba 5 i go inap long 9 ol i printim long Oswego, N.Y., na de ol i makim long ol em i Disemba, 1849, Mas, Epril na Me, 1850. Namba 11 i gat de Novemba, 1850, na ol i printim long Paris, Maine. Long Namba 6, Elda White i tok, “Taim mipela i pablisim ol namba wan 4-pela edisen, mani i kam i winim mani mipela i nidim bilong peim ol niuspepa. Mipela i bin yusim dispela mani bilong peim ol samting mipela i nidim long i go long ol miting mipela i bin go long ol.” Long yia 1849, long wok bilong ol dispela niuspepa na wok bilong Elda Bates long ol ples ol i no bin wok long ol bipo, planti manmeri long Vermont, Michigan na ol arapela stet i kisim tok.

GSAM 278.1Wok long 1848 i no bin luk olsem em bai kamap gut. Yumi bai skelim sampela samting i stap tru long 1905, na long dispela rot yumi inap skelim gut moa wanem samting bai kamap long pinis bilong dispela wok: ol man i birua long liklik stat bilong tok, ol i bin tok stret, o God bilong heven, husat i bin tok long maus bilong wokmeri bilong em olsem strong bilong wok bilong “putim mak” bai “kamap bikpela” moa?

GSAM 278Gohet Bilong Wok Bilong Pablisim

GSAM 278.2Nau ol i wok long autim na printim dispela tok tru long klostu 40 bikpela tokples bilong graun. Bipo i gat tripela minista tasol, tasol nau, sapos yumi kaunim ol minista i kisim ordesen na ol i kisim tok orait bilong autim tok, ol i winim 600. Na i gat planti handet arapela i wok olsem ol dokta, ol wokman bilong skulim Baibel, ol tisa na ol misineri bilong wok dokta. Ol rait bilong dispela sios i kamap long winim 50 kain niuspepa na buk i save kamap long olgeta taim, na ol i printim ol long klostu 20 haus bilong wokim na printim buk i stap long Yurop, Esia, Afrika, Not Amerika na Saut Amerika, ol ailan bilong Pasifik, na Ostrelia. Long ol dispela haus bilong wokim na printim buk, ol i printim winim 1,100 kain buk, liklik buk na buklet. Bilong kisim wanpela kopi bilong olgeta wan wan, wantaim ol niuspepa na buk i save kamap long ol taim ol i makim bilong wanpela yia, man i mas gat klostu $340. Bipo i gat 100 manmeri tasol i bihainim tok, tasol nau i gat klostu 100,000 i amamas long dispela tok tru. Tru tumas, dispela tok i wok long “kirap,” olsem san, na yumi inap tok long ol tok bilong dispela tok bilong strongim na skulim bilong 1848 olsem, “O, strong bilong ol dispela lait!”

GSAM 278Sindaun Bilong Ol Kantri

GSAM 278.3Taim tok i wok long gohet olsem, sindaun bilong ol kantri i bin olsem wanem? Stat long dispela taim i kam, planti taim ol niuspepa i bin givim yumi ol tok long wanpela pait bai karamapim olgeta hap bilong Yurop klostu nau. Maski i bin gat pait long wanpela hap na bikpela kirap long narapela hap, ol i holim bek dispela “strongpela raunwin” bilong olgeta hap,—ol “4-pela win” i no kisim tok orait bilong win wantaim, “inap long ol wokman bilong God i kisim mak.” Olgeta manmeri inap lukim klia olsem ol samting bilong kirapim kros na pait i stap, tasol ol i no kirap, long wanem, ol i holim pas ol.

GSAM 279.1Klostu paslain long em i dai, Henry Ward Beecher i tok long pasin bilong lukautim ol bikpela ami olsem long Yurop olsem, “pulim blut bilong laip i go aut paslain, long pret nogut blut bai kapsait.” Sindaun bilong ol kantri, wantaim ol bel nogut na pasin bilong birua, na pasin bilong ol i laik mekim narapela narapela i pret, em i tok ol i olsem “ol i pas olgeta na i no inap muv.” Em i tok dispela i olsem wanpela lain man i holim ol sotpela bainat i poin long bros bilong narapela narapela, na i no gat wanpela i gat strongpela bel bilong sutim narapela, long wanem, em i pret nogut narapela i sutim em. Tasol em i tok, “Klostu nau wanpela bilong ol bai lukim gutpela taim bilong sutim narapela, na bihain olgeta bai kirap pait wantaim.”

GSAM 279Skelim Ol Samting Bilong Pait

GSAM 279.2Stat long 1848 ol i bin wokim ol samting bilong pait, na sapos yumi skelim ol wantaim ol nambawan samting bilong pait bilong dispela taim bipo, nau yumi bai ting ol samting bilong bipo i olsem ol samting bilong pilai tasol. “Sosaiti Bilong Bel Isi” bilong Amerika, taim em i singaut long ol lotu bilong bel isi long Sande Bilong Bel Isi,—Disemba 15, 1895,—i tok: “Nau pasin bilong ol manmeri i stap wantaim long gutpela save i gohet tru, tasol ol kantri i wok long redim pait moa yet na i winim olgeta taim bipo.”

GSAM 279Jeneral Miles i Tok long Redim Pait

GSAM 279.3Jeneral Nelson A. Miles, long wanpela tok em i mekim long bikpela bung bilong ol manmeri long Washington, D.C., Janueri 12, 1904, i tok olsem:—

GSAM 279.4“Long dispela taim save na wok i gohet na pasin bilong ol manmeri i stap wantaim i gat gutpela tingting na gutpela pasin, yumi bai amamas long bilip olsem hevi na ol samting nogut bilong pait i go daun. Tasol maski dispela i luk narakain, i no bin gat wanpela taim long stori bilong graun bipo we ol i bin tromoi nating bikpela mani na kago olsem bilong redim pait. Na i no bin gat wanpela taim bipo we ol i bin kisim planti milion man olsem, ol i bin kisim trening na gutpela save na i save bihainim lo, na i holim ol samting bilong pait i gat bikpela strong tru bilong bagarapim man, na rausim ol long ol wok bilong kamapim samting long bel isi, olsem ol i mekim nau.”

GSAM 280.1Tasol strongpela raunwin bilong pait i wet yet, na wok bilong putim mak bilong God i wok long gohet.

Notes

  1. Esekiel 34:12. ↩
  2. Stori Bilong Laip Bilong Ellen G. White, p. 108. ↩
  3. 1 Korin 14:32. ↩
  4. Jeremaia 5:14, 15. ↩
  5. Kamapim Tok Hait 16:13-15. ↩
  6. Mak Bilong God i Stap Laip, p. 24-26. ↩
  7. Ol Hap Stori Bilong Laip Bilong Ellen G. White, p. 125-127. ↩

Note

Back