Moñe'ẽrã 8 — Ovecha Ra'y Karu Guasu Menda rehegua

GSAM 134.1“Peteĩ karai ojapo peteĩ karu guasu, ha ohenói heta tapichápe; ha ombou hembiguái karu árape he'i hag̃ua umi oñehenóivape: Peju; opa mba'e oĩmbáma.”¹

GSAM 134.2“Hory umi oñehenóiva Ovecha Ra'y menda karurãme.”²

GSAM 134.3Pe karu pyhare ha'e pe tembi'u pahague ára pegua. Ko ñe'ẽnga'úpe oĩ mbohapy ñehenói karu pyharerã. Ko ñe'ẽnga'u noñembojehe'ái va'erã umi ñehenói “karu asajerã” rehegua oñeñe'ẽva Mateo 22:1-7-pe ndive. Pe “karu guasu” ha'e pe tembi'u asaje. Pe ñe'ẽnga oñe'ẽva pe “karu guasu” ñehenói rehe, jaikuaa umi ohenóiva'ekue oñeñemboja'o vai hague ha ojejuka, ha mburuvicha ra'y jepe ojejuka hague. Pe mburuvicha ombouva'ekue pe ñehenói “ohundi umi jukahápe, ha ohapy itáva.”

GSAM 134.4Ko ñe'ẽnga oñehenói haguére “karurã”, ohechaukáva mba'épa ojehu umi tenonderã omboyke va'ekuépe upe ñehenói, ohechauka porãiterei mba'épa añetehápe ojehu umi omboyke va'ekuépe Cristo marandu porã, ha ojuka chupe ha ijapóstolkuérape. Ñandejára ombou ñorairõhára aty upe tetã rehe, ha'ekuéra “ohundi umi jukahápe ha ohapy itáva” —Jerusalén.

GSAM 134Ñehenói Karurã

GSAM 134.5Ko ñehenói karurã pe ñe'ẽnga'úpe katuete oñe'ẽ pe “Ovecha Ra'y Karurã Mendápe” rehe. Oñembohovasa umi oñehenóiva upe “Ovecha Ra'y Karurã Mendápe”. Peteĩ karu guasu menda rehegua oiko pe menda rire. Ovecha Ra'y menda oiko ha'e ou mboyve; ha'égui, jahechahaguéicha, Cristo ou vove ipahápe, ha'e “ou jeýta pe mendágui”.³

GSAM 135.1Upéicharõ, ko ñehenói karu guasurã ha'eva'erã pe anhel peteĩha marandu Apocalipsis 14-pe guáicha, ha pe ára ñemomarandu vore pa-pe guáicha, ojehechakuaámava. Lucas ohaícha, ko ñehenói peteĩha karurã oho “umi oñehenoiva'ekuépe”. Mávapa umi oñehenoiva'ekue?—Umi ohendu ha omoañeteva'ekue Cristo marandu porã. Ha'ekuéra he'i ohayhuha Cristo-pe, ha ohayhuha ijevy mokõiha ha'éva iñeha'ãrõ paha. Mba'érepa pe ñehenói ndohói raẽ chupekuéra? Oñeikotevẽ haguéicha pe marandu porã oñe'ẽ raẽ hag̃ua umi judío-pe oguerekóva umi Kuatiañe'ẽ, ha he'íva oha'arõha Mesías jeju,⁴ upéicha avei Cristo jevy mokõiha marandu oñemoñe'ẽ raẽ umi he'ívape ha'eha iñirũnguéra, ha ohayhuha ijevy.

GSAM 135Ñehenói Umi Oñehenoimava'ekuépe

GSAM 135.2Pe ñehenói peteĩha karurã, ha'éva umi oñehenoimava'ekuépe g̃uarã, oho va'erã tupão kuérape. Añetehápe, Cristo ou mbota jevy ñemomarandu, ary 1833 guive 1844 arapoty peve, ojejapo tupão kuérape, ha tuichaháicha oipytyvõ chupe umi tupão sãmbyhyhára. William Miller rembiapokue peteĩha ohechaukáva hemiandu Cristo ou pya'etaha rehegua osẽkuri peteĩ kuatiañe'ẽ Bautista-pe, Brandon, Vt.-pegua. Hembiapokuéra ha iñirũnguéra rembiapo jasyrundy 1844 peve ojejapo hetavépe tupão rógape térã koty guasúpe umi tupão upe árapegua oiporukáva.

GSAM 135.3Pastor Himes péicha oñe'ẽ Pastor Miller rembiapokuére arapoty 1844 peve:

GSAM 135.3“Ha'e omba'apo opaite aty ha jerovia apytépe, oñemoinge'ỹre iñemohenda térã iñemboheko teépe, ogueroviágui umi aty jerovia pegua ikatuha opyta ijaty jeroviapýpe, ha upekuévo oñembosako'i hikuái iRuvicha Guasu ou hag̃ua.”

GSAM 135.4Pastor Himes, oñe'ẽvo hembiapo joajúre Pastor Miller ndive, he'i avei: “Hetavéva umi pa'i ha tupão oipe'ava'ekue hóga rokẽ oréve ha ore joyke'ykuérape g̃uarã, omyasãiva'ekue pe mbo'epy Ñandejára ou jeýtaha rehegua, omba'apo oñondive orendive pe ary pahápeve”—pe ary 1844.

GSAM 136Okẽnguéra Ojepe'áva Marandúpe g̃uarã

GSAM 136.1Hembiapo ha mba'éichaguápa upéva rehegua, Wm. Miller he'i:

GSAM 136.1“Ojepe'a chéve rokẽ amombe'u hag̃ua ko mbo'epy Hesu ou jeytaha rehegua haimete opaite aty jeroviapýpe, ha upévare ikatúva añembohovái sa'i pe oñehenói haguégui.... Opaite tenda ahahápe, umi tupão memby ojeroviavéva, oñeme'ẽmbaitéva ha hekove pyahúva, pya'eve ohechakuaa ko'ã temimo'ã oñemombe'úva; ha katu pe he'íva ojeroviaha ha oikóva ko yvy rapére, pe fariseo, pe iñakãhatãva, pe oñemomba'eguasúva, pe oñembotuicháva ha ijehénte ojepy'apýva, oñembohory ha ojahéi Cristo ou jeytaha mbo'epýre.”

GSAM 136.2Pe marandu ouva'erã rehegua reko rehe, ikatu oje'e hese upe D'Aubigné he'iva'ekue Reforma rehegua:—“Ojejapo peteĩ tekopy'a marangatu réra rupi. Omoherakuã imbo'ehárarõ Ñandejára ñe'ẽ; salvasiõrõ, jerovia; ipu'akárõ, pe Espíritu Santo: ha ko'ã mba'e rupive voi omboyke opaite mba'e ko yvy arigua.”

GSAM 136Peteĩ Y-apu'a Guasu Ñemoingove Pyahúgui

GSAM 136.3Umi ñemoingove jey oúva'ekue oñemombe'u rire marandu Cristo jeju rehegua reko oñemombe'u kóicha L. D. Fleming, pastor Tupão Cristiano Casco tape pegua, Portland, Maine-pegua, rupive:—

GSAM 136.4“Pe tembipota omoingéva iñe'ẽnguéra [Wm. Miller mba'e] ha'e peteĩ mba'e ojejapóva py'a guapýpe ha akãguapýpe, ha jepe ha'e pe ñemoingove pyahu tuichavéva ahechava'ekue araka'eve, sa'ive oĩ vy'a guasuete. Ojekuaa ojapyhyveha umi kuimba'épe oikóva upe tendápe. Pe omoheñóiva ko mba'e ha'e kóva: Che ryke'y Miller ogueraha pe Espíritu Ñorairõha, oñenohẽva'ekue ijaty'ỹgui, ha omoĩ hãimbe hakuã asýva pe korasõ ty'ỹ ári, ha oikytĩ! upéva mante. Ko ñorairõha mbarete hãimbe renondépe, oguejy jerovia'ỹ, ha universalismo ogue. Pyenda japu okañy, ha Babel ñemuhára oñemondýi. Chéve g̃uarã kóva ha'e pe oñembojoguavéva umi apóstol ñemoingove jey ypykuépe, opa mba'e ko'ã ára pyahúpe ojehechava'ekuégui apytépe.”

GSAM 137Peteĩ Jehasapy Richmond, Me.-pe.

GSAM 137.1Techapyrãrõ pe tembiapo ñemoingove jey rehegua oho va'ekue pe marandu Ñandejára ou jeýtaha rehegua ñemyasãi ndive, ñamoñe'ẽta peteĩ oĩ va'ekue omba'apo mbaretéva upe ñemongu'épe marandu. Oñe'ẽvo peteĩ aty guasu ojejapóva káda mbohapy jasy rehegua oikova'ekue Richmond, Me.-pe, ohechaukáva mbohapypa tupão Bautista Ipy'a Sãsõva, he'i:—

GSAM 137.2“Aikévo pe ñembo'eha rendápe, Pastor Rollins, oguapýva pe pulpito ykére, pe óga mombyryvépe, opu'ã ha he'i: ‘Che ryke'y White, rejuhúta tenda reguapy hag̃ua ko'ápe che ykére.’ Opa rire pe ñemoñe'ẽ, oñeme'ẽ pa'ũ oñe'ẽ hag̃ua, ha che añe'ẽ sãsõme tekove cristiano rehegua, ha umi hekojojáva pu'aka rehegua Cristo ou jey vove mokõihápe. Heta ñe'ẽ oñe'ẽ hatã: ‘¡Amén! ¡amén!’, ha pe aty guasu hetavéva oñepyrũma hasẽ.... Aty opakuévo, che amoneĩ rire, Pastor Rollins opu'ã ha he'i: ‘Che ryke'y White, oguapýva che akatúape, oñe'ẽta ko pyharépe Tupão Reed-pe, Ñandejára Jesucristo ou jeývo mokõiháre. Pejupi, che ryke'ykuéra, ha pehendúke pendejehegui. Roguereko tenda porã pembyaty hag̃ua peẽme opavavépe. Pejupi, che ryke'ykuéra, napendeperhudikamo'ãi pehendúvo ko mba'e rehegua.... Ha'e oikuaa porãiterei hetave ipehẽnguekuéra ohejáta imboaty távape, ha ohohína mbohapy milla che rendu hag̃ua, ha pe aty tembiaporã oñembosako'imava'ekue oñembyaihapátaha. Ha péicha oiko. Irundy pegua mbohapy umi sãmbyhyháragui ha haimete opaite delegado oho, ha pe tupao Reed-pegua henyhẽma voi oñepyrũ mboyve. Che ñe'ẽrã ha'e Mateo 24. Ñandejára Pytu ome'ẽ chéve sãsõ tuicháva. Ojehecharamoiterei pe oikóva.

GSAM 137.3“Amohu'ãvo peteĩ ñemoñe'ẽrãme umi Hesu rapeguápe oñeme'ẽmbaite hag̃ua ha oĩmbáma hag̃ua, ha umi angaipávape oheka hag̃ua Hesúpe ha oñembosako'i hag̃ua Yvypóra Ra'y jejúpe g̃uarã, Tupã mbarete ou che ári upeichaite ha ajejoko va'erã mokõive che po rehe pe ñe'ẽrenda yvyráre. Ha'e kuri peteĩ aravo py'a pererépe g̃uarã. Ahechávo pe angaipavẽ rekove, okañýva Cristo'ỹre, ahenói chupekuéra tasẽme, ha'e jey jey: ‘Peju Cristo rendápe, angaipavẽ, ha pejesalva ha'e ojehechaukáta vove imimbipápe. Peju, angaipavẽ mboriahu, ani hag̃ua itarde. Peju, angaipavẽ, angaipavẽ mboriahu, peju.’

GSAM 138.1“Pe atýpe oĩ tuicha teko marangatu. Pa'ikuéra ha umi tapicha hasẽ, oĩva hasẽ hatã. Opa rire peteĩteĩ ñehenói pe angaipyguápe g̃uarã, oñehendu peteĩ ñemongururu guasu opavave atýpe. Aipykúi mokõi aravo rasáma amyesakãvo pe vore ha amokyre'ỹvo, ha che ñe'ẽngu'a oñepyrũma. Ndañe'ẽvéi, ha che rasẽ hatã umi tapicha ahayhuetévare, py'aite guive, pe ha'eñóva oikuaáva, pe Tupã ohenóiva omombe'u hag̃ua iñe'ẽ añetegua umi angaipávape. Oguahẽma porundy aravo, ha ame'ẽramo pa'ũ ambuekuérape oñe'ẽ hag̃ua, upéva he'ise kuri ñamombyryveha pe aty pyharepyte peve. Iporãve kuri ñamboty upe py'aite guive ñañandúva, ha katu ndaha'éi opaite oguerekóma mboyve pa'ũ oiporavo hag̃ua Ñandejára ykére. Upémarõ ajerure mayma oĩvape atýpe oñembo'e hag̃ua chendive, ha umi ojehechaukaséva Tupã poriahuvereko apyka guasu renondépe, oĩmbáma hag̃ua ojotopa hag̃ua Salvadórre vy'ápe ou jeývo, opu'ã hag̃ua. Mayma tapicha upe óga guasúpe, oje'e chéve upe rire tapichakuéra oĩva opa hendágui, opu'ã. Peteĩ ñembo'e mbykymi rire, opa pe aty.

GSAM 138.2“Ko'ẽmbuévo ajevy pe táva'ípe, che ykére oho sa'ivéramo poapy pehẽngue apytégui pokõi umi aty mbohapy jasy peguágui Freewill Baptist-gua. Opaite oñemombe'u hikuái mba'eichaitépa iporãite pe aty oĩhague hikuái pyhare ohasava'ekuépe.

GSAM 138Oñehenói Marandu Ambue Tenda Rupi

GSAM 138.3“Pytu'u aja, umi tembijokuái ha sãmbyhyharakuéra chehenói ajopytyvõ hag̃ua hendivekuéra oñemohenda hag̃ua araka'épa ikatu ambo'e umi aty guasu atýpe upe aty mbohapy jasy peguápe, umi oguerekóva tupao tuicháva. Upe jave oĩkuri jasykõi mbytépe, ha oñemboaje ndopytamo'ãiha hetave poteĩ arapokõindy ojeguata hag̃ua trinéo-pe yrypy'a hatã ári, ome'ẽvo maymávape pa'ũ porã oho hag̃ua atyhápe. Oñeporavo pakõi tenda iñimportantevéva che rembiaporãrã umi poteĩ arapokõindy pukukue. Ame'ẽva'erãkuri pa ñe'ẽsyry, ha upéva he'ise añe'ẽva'erãha mokõipa jey peteĩ arapokõindýpe. Kóva ome'ẽ chéve peteĩ ára mbyte añoite káda arapokõindy, ha upéva py'ỹinte aikuaa tekotevẽtereiha aguata hag̃ua papo térã mokõipa milla pe tenda oñembyatyhápe oúvape.”⁵

GSAM 139Heta sa tapicha ojerovia

GSAM 139.1Ñemoingove jey ha heta sa tapicha jerovia pyahu oiko opárupi oñemombe'u rire pe marandu Ñandejára jeju rehegua, ha kóva ojehechaiteve og̃uahẽvo ary judío 1843 paha (21 jasyapy 1844). Upe araro'y aja pe ohai'akue itáva teépe—Victor, N.Y.—ohendu ypy ko mba'e, ha oguerekóramo jepe pakõi ary añónte, oguerovia, oikũmbyháicha, pe jerovia Ñandejára jeju mokõiha rehegua. Tuichaite mba'e añete pe ojehúva'ekue yvyporakuérape, ndaha'éi atyhápe añónte, opaite hendápe katu. Upe jave Victor ha'e kuri peteĩ táva'i oguerekóva mokõi sa rupi tapicha, ha katu pe yvy ijerére hetaiterei tapicha oiko. Umi aty ojejapova'ekue upe táva'i michĩvape rire, oje'e oĩhague po sa tapicha oñemoambuéva.

GSAM 139Testimonio Methodist Year Book-pegua

GSAM 139.2Umi ñemoingove pyahu aty guasu oúva pe marandu Cristo jeju rehegua rapykuéri rehegua, jajuhu pe Methodist Year Book-pe he'ihápe “irundy ary pukukue 1840 guive 1844 peve, oiko 256.000 ñemoambue Amérikape”. Pe oikova'ekue Amérikape oiko avei upéichaite umi ambue tetãme oñehenói haguépe. “Peteĩ mbarete guasu oho pe ñe'ẽmondo ndive, ha ánga oñemoĩ porã opárupi.” Pe ñehenói peteĩha menda karu guasúpe g̃uarã oho ramo guare tupão kuérape,—“umi oñehenóivape”—, ha'ekuéra rupive oñemyasãi mayma oúva ha oñemboja'osévape g̃uarã pe salvasiõ oha'arõva Tupã retãyguápe. Taha'e pe marandu oñe'ẽmondóramo, oñembo'éramo, térã oñembopurahéiramo “purahéi advent-pegua”-pe, Tupã Espíritu Mbarete Ñemomýi omoirũ pe tembiapo.

GSAM 140Mitãnguéra Oñemoñe'ẽvo Suéciape

GSAM 140.1Kóva rehe ñamañáta mba'éichapa Ñandejára omba'apo omoinge hag̃ua ko marandu umi tetãme léi ndohejáihápe oñemoñe'ẽ mba'eve ojuavýva pe “tupão oñemohendapyrévagui”. Suécia ha'e peteĩva umi tetãgui. Upépe Ñandejára oipuru mitã'i omoñepyrũ hag̃ua ko tembiapo. Peteĩha ko jehechauka oiko arahaku 1843-pe, Eksjö-pe, Suécia yvy gotyo. Peteĩ mitãkuña'i, oguerekóva po ary añónte, araka'eve ndoikuaáiva omoñe'ẽ térã opurahéi, peteĩ ára, peteĩ tape imba'eguasúvape, opurahéi porã peteĩ purahéi puku Lutero mba'éva, ha upéi mbarete guasúpe he'i “og̃uahẽma iñembohovake aravo,” ha omokyre'ỹ hogayguakuérape oñembosako'i hag̃ua oñuguaitĩ hag̃ua Ñandejárape; ha'e pya'e oútagui. Umi hogayguakuéra ne'ĩrava ojerovia ojerure Ñandejárape poriahuvereko, ha ojejuhu ñyrõ. Ko ñemongu'e ojesarambi táva táva rupi, ambue mitãnguéra omombe'úvo pe marandu. Upeichagua ñemongu'e mitãnguéra apytépe ojehecha avei, michĩmi, Noruega ha Alemania-pe.

GSAM 140“Héẽ! Añe'ẽva'erãkuri”

GSAM 140.2Ary 1896-pe, ajapokuévo aty Suécia retãme papokõi tenda iñambuéva rupi, ahasa heta tenda umi mitãnguéra oñe'ẽhague hese ary 1843-pe, ha areko pa'ũ añe'ẽ hag̃ua umi ohenduva'ekue ndive, ha avei umi kuimba'e oñe'ẽva'ekue mitãrõ guare ndive. Ha'e peteĩvape chuguikuéra: “¿Nde piko reñe'ẽkuri pe marandu ou hag̃uáre mitã'írõ guare?” Ha'e ombohovái: “¡Añe'ẽkuri! Héẽ, añe'ẽ va'erãkuri. Ndaipóri che rembipota upe mba'épe. Peteĩ mbarete chejapyhy, ha ha'e pe upe mbarete chejopyva'ekue chehegui ha'e hag̃ua.”

GSAM 140Boquist ha Walbom Örebro-pe, Suecia-pe

GSAM 140.3Örebro Län-pe (tetãvore) ko tembiapo oñemosarambi tuichaiterei umi karai itujavéva oñemomýi peve omoherakuã hag̃ua pe marandu. Upémarõ mburuvichakuéra tetãmegua, umi pa'i “tupão oñemohendapyréva” pegua ñemokyre'ỹ rupi, oiprisiona mokõi mitãkaria'y, Walbom, oguerekóva papoapy ary, ha Ole Boquist, oguerekóva papo ary, he'ívo ojapótaha chuguikuéra techapyrã opavave renondépe. Oñenupã chupekuéra ijape opíre abedul rakãmíndi, ha omoinge chupekuéra, ijaikuéra huguýva reheve, ka'irãi Örebro-peguápe. Okuera rire ko'ã ijai, oñenohẽ chupekuéra ka'irãigui, oporandúvo chupekuéra: “¿Pehejátapa peñemoñe'ẽ ko mbo'epy?” Oinupã jey ramo jepe chupekuéra yvyra rãimíndi, oipe'ávo jey ijaikuéra, pe mbohovái peteĩete ikatuva'ekue ohupyty hikuái ha'e: “Roñemoñe'ẽta pe Ñandejára he'íva oréve roñemoñe'ẽ hag̃ua.” Peteĩ kuñakarai herakuã porãva tupão pegua Örebro-pegua ojerure rupi, Mburuvicha Guasu Oscar I he'i mburuvichakuérape toheja osẽ umi mitãkaria'y ka'irãigui, ha toheja py'aguapy upe tavayguápe. Péicha, añetegua ipu'aka Suécia-pe.

GSAM 141Boquist Marandu

GSAM 141.1Pe kuatiañe'ẽ Review and Herald-pe, 7 jasypa 1890-pe, oĩ peteĩ mombe'u iporãitereíva mitãnguéra ñe'ẽmondo rehegua, ohai va'ekue O. Boquist voi. Ha'e he'i:—

GSAM 141.2“Ary 1843-pe oiko peteĩ ñemongu'e jeroviapy rehegua umi tapicha apytépe Parroquia Karlskoga-pe, Örebro Län-pe. Umi oisãmbyhýva ko ñemongu'épe ha'e mitã ha karia'y, oñembohérava ‘rapare’. Ko'ãva oñe'ẽ jerovia rehegua Tupã mbarete rupive, ha oikuaauka umi tapicha renondépe, py'a guasu reheve, Tupã ñembohovake aravo og̃uahẽmaha.

GSAM 141.3“Upe ary jave, araroguekúipe, che, O. Boquist, arekóva upérõ papo ary, peteĩ karia'y ambuéva, Erik Walbom, oguerekóva papoapy ary, roñemomýi mbarete ko mbaretekue ndojehecháiva rupi ha ndaikatúi roñemo'ã hese mba'evéicharõ. Ko mbarete yvagapegua orejapyhy vovénte, roñepyrũ roñe'ẽ umi héntepe, ha roherakuã ñe'ẽ hatãme og̃uahẽmaha pe Tupã ñembohovake aravo, romyesakãvo chupekuéra Joel 2:28-32 ha Apocalipsis 14:6, 7-pe.”

GSAM 141Mitãnguéra Jehechápe

GSAM 141.4Umi tapicha he'i chéve umi oñemomýiva upe mbarete yvagagua rupive ndohechakuaavéima mba'eve oĩva ijerekuévo. Añetehápe oĩ hikuái peteĩ jehechápe Tupãgui, ha oñe'ẽ hikuái peteĩ mbarete reheve oguerúva peteĩ pu'aka mbarete ombojeroviaukáva. He'i hikuái ko'ã mitã'i, oĩ aja upe mbarete poguýpe, oñe'ẽtaha kuimba'e ha kuña kakuaapáva mbarete ha teko marangatu reheve. Upéicha umi ohecháva og̃uahẽ oimo'ãme ha'eha Ñandejára oipurúva chupekuéra maranduháraramo he'i hag̃ua ko'ã añetegua mba'eguasúva. Pe ohai'áva he'i avei:—

GSAM 142.1“Umi tapicha oñembyaty hetaiterei orehendúvo, ha ore atyguasu oho hese ára ha pyhare, ha upéicha oiko peteĩ ñemoingove guasu jeroviapýpe. Mitã ha itujáva oñepoko chupekuéra Tupã Espíritu, ha osapukái hikuái Ñandejárape ojerurévo poriahuvereko, omombe'úvo hembiapo vaikue Tupã ha yvypóra renondépe.

GSAM 142.2“Péicharõ jepe, pe pa'i tupãogapegua oikuaávo ko'ã mba'e, oñeha'ãmbaiténingo oñemboty hag̃ua ore juru, ha péicha ojoko hag̃ua pe jerovia ñemomýi guasu oikóva; ha katu mba'eve ndaikatúi ojapo. Upémarõ ojejerure mburuvichápe oreñemoinge hag̃ua ka'irãime, ha poteĩ arapokõindy pukukue oñeheka rei oreheka ka'aguýpe, roñemíhaguépe rohekávo peteĩ tenda roñemo'ã hag̃ua.

GSAM 142.3“Ipahápe katu, roñehenói roho hag̃ua pe tupão ruvicha renondépe. Hetave rupi roiméma, irundypa kuimba'e ha kuña roñembyaty pe tupão ruvicha rógape, upépe rohasáma peteĩ ñe'ẽjovake puku. Che ha Walbom-gui ykére, opavavépe oñeme'ẽ jey ijehe oho hag̃ua hogakuérape; ha katu ore katu oñemoinge ka'irãime, ha ko'ẽmbuévo oreñemoĩ Örebro ka'irãi rógape, upépe roñemoĩ koty 14-pe, mondaha kuéra ndive, rojapóramoguáicha peteĩ tembiapo vai guasuete.”

GSAM 142Boquist Reindy Testimónio

GSAM 142.4Jasyporundy 22, 1896-pe, Boquist reindy, orekóva pokõipa mokõi ary, ou ore atýpe Örebro-pe, ha omombe'u oréve ijoyke'y rembiasakue; ha'e ohechágui chupe oñenupãvo, oñeñapytĩvo ha oñemosãso jave. Ha'e opurahéi oréve g̃uarã pe purahéi Boquist ha Walbom opurahéiva'ekue osẽvo ka'irãigui, ohóvo pe yvyrasáre ohasáva pe yvykua y reheve pe óga guasu sa'ary XVI-pegua jerére, ojepurúva'ekue 1843-pe ka'irãirã. Pe mbarete pe tembiapo guasu 1843-pegua omoirũ pe ñemombe'u ha pe purahéi oñembopurahéiva. Oñembohasávo inglés ñe'ẽme, pe purahéi he'i kóicha:—

GSAM 143Purahéi Boquist ha Walbom Opurahéiva'ekue

GSAM 144Mitã Maranduhára Karlskoga-pe

GSAM 144.4Peteĩ karai Örebro-pegua omombe'u chéve peteĩ mba'e ojehúva'ekue Karlskoga-pe, oikohaguépe ary 1843-pe. Ha'e he'i:—

GSAM 144.5“Peteĩ mitã'i poapy ary oguerekóva, araka'eve ndoikuaáiva omoñe'ẽ hag̃ua tai, oñepyrũ omomarandu pe marandu, he'ívo heta Ñandejára Ñe'ẽngue. Umi tapicha he'i: ‘Upe mitã'i henyhẽnte Bíbliagui.’ Kóva oiko Mburuvicha Guasu Oscar oñe'ẽ rire umi oñemuñáva rehehápe, upévare pe pa'i upepegua ndaikatúi ogueraha pe mitãme tekojojahápe ojoko hag̃ua hembiapo; ha katu he'i umi héntepe togueru imotenonde, ha ha'e ohechaukáta chupekuéra iñarandu'ỹha Tupã Ñe'ẽme.

GSAM 144.6“Heta tapicha renondépe pa'i oipe'a ipurahéi aranduka ha ojerure mitã'ípe omoñe'ẽ hag̃ua ichupe. Mitã'i ombohovái: ‘Ndaikatúi amoñe'ẽ’; ha katu omoĩ ikupe pa'i gotyo, opurahéi pe purahéi hekopete iñepyrũ guive ipaha peve, pa'i katu omaña arandukáre oñemondýivo. Pa'i he'i pe mitã'ípe: ‘Ha'etévaicha reikuaapaite.’ Pe mitã'i ombohovái: ‘Nahániri. Ndaikatúi akóinte ro'e opa mba'e roikuaáva.’

GSAM 145.1“Upémarõ pa'i oipe'a pe Testamento Pyahu ha he'i pe mitã'ípe: ‘Emoñe'ẽ chéve ko'águi.’ Pe mitã'i ombohovái: ‘Ndaikatúi amoñe'ẽ.’ Pa'i oporandu: ‘Mba'épa reikuaa pe Biblia-re?’ Ha'e ombohovái: ‘Aikuaa oĩha peteĩ jehaipy oguerekóva pe ñe'ẽ ha pa irundy jey ipype.’ Pa'i he'i: ‘Nahániri! Ndaipóri upéichagua jehaipyre Tupã Ñe'ẽme.’ Pe mitãkaria'y he'i: ‘Ikatúpa relee chéve Apocalipsis 18:13?’ ‘Héẽ,’ he'i pe pa'i. Ha'e omoñe'ẽ aja umi tapicha oipapa, ha añetehápe pe ñe'ẽ ha oĩ upépe pa irundy jevy, ha umi pa irundy jevy apytépe oĩ ‘yvyporakuéra ánga ñemboty.’ Umi tapicha osapukái: ‘¡Péina! ¡Péina! pe mitã oikuaave pe Biblia rehe pe pa'ígui!’ Ipochy asýgui, pe pa'i oheja pe mba'e ha upéi oheja umi tapichápe py'aguapýpe.”

GSAM 145.2Upéicha, mitãnguéra jurúgui Ñandejára omombarete iñe'ẽ, ha ko tape hechapyrãva rupi ogueraha iñe'ẽ añetegua umi tapicha apysápe, umi léi he'íva ndaikatuiha oñemoñe'ẽ ambue “jerovia oñemboajéva'ekue'ỹ.”

GSAM 145Pytu Regalo-kuéra Marandu ndive

GSAM 145.3Ndaha'éi Suéciape añónte Ñandejára, pe ñemongu'e ouha rehegua ndive, oñe'ẽhague hetãyguakuérape Tupã Espíritu jopói rupive. Escocia, Inglaterra ha avei Amérikape Ñandejára ombo'e hetãyguakuérape jehechauka ijojaha'ỹva rupive.

GSAM 145William Foy Jehechakuéra

GSAM 145.4Ary 1842-pe oikókuri Boston, Massachusettspegua, peteĩ kuimba'e arandu hérava William Foy, iñe'ẽkuaaitéva. Ha'e niko Baptista, ág̃a katu oñembosako'íma oiko hag̃ua pa'i Episcopal-ramo. Ñandejára imborayhúpe ome'ẽ chupe mokõi jehecha ary 1842-pe, peteĩva 18 jasyteĩme, ha ambueva 4 jasykõime. Ko'ã jehechauka ohechauka porã ha'eha Tupã Espíritu jehechauka añeteguáva. Oñehenói chupe tenda ha tendápe oñe'ẽ hag̃ua tupão apytepegua kuérape, ndaha'éi Episcopal-kuéra añónte, Baptista-kuéra ha ambue aty jeroviapyguáre avei. Oñe'ẽ jave, akóinte omonde pe pa'i ao, umi mburuvicha upe tupãogua omondévaicha iñembo'épe.

GSAM 146.1Karai Foy jehechakuéra oñe'ẽ kuri Cristo jeju hi'ag̃uívare, Tupã retãyguakuéra rape táva yvagapeguápe, yvy pyahu, ha pe teko ñesãsorã mimbipáre. Iñe'ẽkuaa porãitereígui ha ikatupyry rupi omombe'u porãvo mba'ekuéra, opavave oñemopirĩmba chupe ohoha rupi. Oñehenóirõguare, oho táva guive táva guápe omombe'u hag̃ua umi mba'e hechapyrãva ohechava'ekue; ha oñemohenda porã hag̃ua umi hetaiterei tapicha oñembyatyva'ekue ohendu hag̃ua chupe, ojejuhu koty guasu, upépe omombe'u heta su tapichápe umi mba'e ojehechaukava'ekue chupe yvága rehegua, Jerusalén Pyahu porãite, ha umi anhel aty rehegua. Oñe'ẽvo Hesu mborayhu asy ha poriahuverekógui umi angaipa apohára mboriahúre, omokyre'ỹ umi ne'ĩrava ojerovia oheka hag̃ua Tupãme, ha hetaiterei ombohovái ijerure asy.

GSAM 146Jehecha Mbohapy Jupiha rehegua

GSAM 146.2Hembiapo oho 1844 peve, opa potávo umi 2300 ára. Upéi oñeme'ẽ chupe ambue Espíritu Santo jehechauka,—peteĩ jehecha mbohapyha, ha'e ndoikuaáiva. Kóvape ojehechauka chupe Tupã retãyguakuéra rape og̃uahẽ hag̃ua táva yvagapeguápe. Ha'e ohecha peteĩ tarima guasu, térã jupiha, hetaiterei tapicha oñembyatyhápe. Sapy'ánte peteĩva ho'a ko tenda guýpe ha ndojehechavéima, ha umívagui oje'e chupe: “Oheja ijerovia”. Upéi ohecha umi tapicha ojupívo mokõiha jupihápe, térã tendápe, ha upépe avei oĩ ho'áva pe tenda guýpe ha ndojehechavéima. Ipahápe ojehecha peteĩ tenda mbohapyha, og̃uahẽva pe táva marangatu rokẽ meve. Peteĩ aty guasu oñembyaty umi ohupytýva ko tenda ndive. Ha'e oha'arõ rupi Ñandejára Jesucristo ou pya'etereiha, ndohechakuaái peteĩ marandu mbohapyha oúva'erãha umi marandu peteĩha ha mokõiha Apocalipsis 14-pegua rire. Upévare pe jehecha ndaikatúi omyesakã chupe g̃uarã, ha opyta oñe'ẽve'ỹ hag̃ua opavave renondépe. Opa rire pe ára maranduhára, ary 1845-pe, ohendu ambue oñemombe'uha upe jehechauka peteĩchaite, omyesakãvo “pe marandu peteĩha ha mokõiha oñeme'ẽma hague, ha peteĩ mbohapyha oúta hapykuéri”. Upe riremínte Karai Foy hasy ha omano.

GSAM 147.1Tupã mbarete jehechauka péichagua, Ñandejára jeju “okẽme” ñemyasãi reheve, ha umi heta su tapicha vy'apópe ojevýva angaipágui omba'apo ha'ekuéra Ñandejárape g̃uarã ha oha'arõvo iju, umi tapicha ojerovia mbareteve kóva añetehápe ha'eha Ñandejára ñe'ẽngue yvy ape ári g̃uarã.

GSAM 147.2Ág̃a katu og̃uahẽ ha ohasa 21 jasyapy 1844, ha Ñandejára ndouvéi. Umi ijerovia mbaretéva ha iñakãporãva katu oimo'ã oho hague Ñandejára rembipota rupi, ha hi'ára og̃uahẽvo opa mba'e hesakãtaha.