अध्याय १ — प्रस्तावना

GSAM 21.1जेन्ना आमी क्रिस्ताच्या दुसऱ्या आगमना विशीं उलयतात, तेन्ना आमी एका अशा विशयाक हात घालतात जो खऱ्या अर्थान आमच्या पयल्या आवय-बापाक एदेनाच्या बागेंतल्यान भायर घाल्या उपरांत देवाच्या लोकांची आस्त आशिल्ली. सोरपाक सांगिल्ल्या उतरांनी, की बायलेचो वंशज ताची तकली ठेचतलो, ही एक खात्री आशिल्ली की निमाणें एक पुनर्रचना करपी येतलो, जो सैतानाच्या अतिक्रमणाक हारयतलो, आनी धर्तरेर देवाचो हेतू पुराय करतलो. असो अदमास आसा की आदम आनी हव्वाक दिसलें की हें काम खूब बेगीन जातलें, आनी तांच्याच एका तात्काळ वंशजाचो जैत जातलो. तरी देवाच्या येवजणेंत, ह्या स्पश्ट विनाशांतल्यान तारकाचें उतर, ताच्या "स्वताच्या हेतू आनी कृपेचो" अंमलबजावणींत, जो "जगाची सुरवात जावचे पयलीं आमकां क्रिस्ता जेजूंत दिल्लो," तातूंत उपरांत घडिल्ल्या सगळ्या गजालींचो आस्पाव करतालो.¹

GSAM 21.2जर आदम आनी हव्वाक, संवसाराच्या विनाशा आनी ताच्या पुनर्स्थापने मदल्या लांब काळांत येवपी दुख्ख आनी कश्टांची एक झलक एकदम मेळ्ळी असती, जाल्यार तांचें दुख्ख असह्य जाल्लें आसतलें. सर्गाचो देव, आपल्या मोवाळ काकूतीन आनी करुणेन, ही दृश्टी तांचे कडल्यान लिपयली, आनी तांकां देवाच्या भुरग्यांच्या गौरवशाली स्वातंत्र्यांत बेगीन सुटका मेळपाची गोड आस्त बाळगुपाक सोडलें. मोक्ष लागीं आसा हो विचार मनांत दवरून, त्या घडणुकेक तोंड दिवपाक तयार जावपा खातीर तांकां स्वाभाविकपणान चड गंभीरतेन वागपाक उर्बा मेळटली.

GSAM 22.1आदामाच्या दिसां पासूनच्या सगळ्या पिळग्यांतल्या देवाच्या लोकांची स्थिती अशीच आशिल्ली. तांकां खात्री आशिल्ली की फुडारांत केन्ना तरी एक व्हड आनी म्हत्वाची घडणूक घडटली—की क्रिस्त निमाणो येतलो आनी आपलें राज्य स्थापन करतलो. तांणीय, आदाम आनी हव्वा भशेन, ती घडणूक लागींच आसा असो विश्वास दवरलो, आनी तांचे सारकेंच, आपल्या काळा आनी त्या घडणुके मदीं कितें घडटलें हाची तांकां जाणविकाय नाशिल्ली; ना जाल्यार, इनामाच्या लक्ष्या कडेन धांवतना ते निराश जावंक शकले असते.

GSAM 22.2व्हडल्या सोदांच्या मार्गांत घडिल्ल्या घडणुकांचें उदाहरण दिवन हो विचार स्पश्ट करूं येता. ज्या मनशांनी ते सोद सुरू केले, जरी तांकां ताची जाणविकाय नाशिल्ली, तरी ते खऱ्या अर्थान देवाची इत्सा पुराय करताले; तरी लेगीत, तांच्या स्वताच्या सिद्धांतां कडेन, जांच्या आदारान ते कार्याक लागिल्ले, तांच्या कल्पनां सगळ्याच आंगांनी जुळनाशिल्ल्यो.

GSAM 22कोलंबसाच्या सोदांचे दूरगामी परिणाम

GSAM 22.3मॉन्टगोमेरी, आपल्या 'अमेरिकन हिस्ट्री' ह्या पुस्तकांत, १९०२ वर्साच्या² आवृत्तीच्या ८, ९ पानांचेर, कोलंबसाक आपल्या प्रवासाक भायर सरपाक प्रेरणा दिवपी सिद्धांता विशीं, आनी अस्तंतेक वचून उदेंत भारतांत पावपाची आपली येवजण चालीक लावपा विशीं सांगतना म्हणटा:—

GSAM 22.4"कोलंबसाक दिसलें की तो पोर्तुगालाच्या राजाच्या प्रकल्पांत सुदारणा करूंक शकता. ताका खात्री आशिल्ली की डायसान दाखयल्ल्या मार्गा परस हिंदी द्वीपां मेरेन पावपाक एक चड ल्हान आनी बरो मार्ग आसा. त्या जेनोवाच्या नाविकाची [कोलंबसाची] येवजण जितली मौलिक आशिल्ली, तितलीच धाडसीय आशिल्ली. उदेंतेक, वा दक्षिणेक आनी उदेंतेक वचपा बदला, ताणें सरळ अस्तंतेक वचपाचो विचार केलो. ताका, ताच्या मतान, ह्या व्हड प्रयत्ना खातीर तीन बरीं आनी घटमूट कारणां आशिल्लीं: पयलें, आपल्या काळांतल्या सगळ्यांत बऱ्या भुगोला प्रमाण, कोलंबसाक खात्री आशिल्ली की जमीन सपाट ना, जशें चडशे लोक मानताले, तर ती एक गोल आसा. दुसरें, ताका दिसतालें की हो गोल (पृथ्वी) खऱ्या परस खूब ल्हान आसा, आनी ताचो चडसो वांटो उदका बदला जमीन आसा. तिसरें, अमेरिकेच्या खंडाचें वा पॅसिफिक म्हासागराच्या अस्तित्वा विशीं ताका कांयच खबर नाशिल्ली वा ताणें कांयच अदमास लावंक नाशिल्लो, देखून ताणें कल्पना केल्ली की आशिया वा इंडीजचो दर्यादेग सरळ स्पेन आनी युरोपाच्या अस्तंत दर्यादेगेच्या सामकार आसा. सिपांगो, वा जपाना मेरेन, पुराय अंतर सुमार चार हजार मैलां परस चड आसचें ना असो ताणें अदमास केल्लो.

GSAM 23.1"ताची येवजण अशी आशिल्ली: तो युरोपांतल्यान भायर सरतलो; आपली तारव जपानाच्या दिशेन अस्तंतेक व्हरतलो, आनी पृथ्वीच्या गोलाच्या वाकड्या रस्त्यार चलत रावतलो, जो मेरेन तो ताका जाय आशिल्ले सुवातेर व्हरून पावयना. ताच्या मतान हें इतलें निश्चित आनी सोंपें आशिल्लें, जशें एक माशी सफरचंदा भोंवतणीं चल्ली.

GSAM 23.2"ह्या मोहिमेंत यशस्वी जाल्यार, ताका एक व्हड फायदो मेळटलो: तो पोर्तुगेजांक लागून जावचे भशेन, एका घुंवड्या वाटेन आनी एका कुशीच्या दारांतल्यान येवचे बदला, थेट मुखेल दारांतल्यान भारतांत भितर सरतलो.

GSAM 23.3"आमी पळयतात की हो मनीस, जाका आपल्या काळांतल्या कोणाकय तितलेंच वेव्हारीक गणित, भूगोल आनी नौकायन समजतालें, तो पयल्या मुद्द्याचेर—भुंयेचो आकार—बरोबर आशिल्लो, पूण दुसऱ्या दोन मुद्द्यांचेर पुरायपणान चुकतालो.

GSAM 23एक भाग्यदायी चूक

GSAM 23.4"तरी, विचित्र म्हळ्यार, ताचे चूक ताका एका अर्थान मदत करपी थारल्यो. अंतर विशीं ताणें केल्ली चूक एक खूब भाग्यदायी थारली. जर कोलंबसान पृथ्वीचो आकार आनी अशा प्रवासाची खरी लांबाय बरोबर मेजिल्ली जाल्यार, तो घडये प्रवासाक भायर सरलो नासतलो, कारण ताका रोखडेंच दिसलें आसतलें की प्रस्तावित पोर्तुगीज मार्ग खूबच ल्हान आनी स्वस्त आशिल्लो. परत, जर ताका अमेरिकेचो खंड आपल्याच मार्गाक आड येवन आसा हें कल्पूंक वा कशेंय पयलींच दिसलें जाल्यार, तें स्वता एक कारण जावंक शकनासलें जें ताका सोद मोहिमेर भायर सरपाक प्रेरणा दितलें, कारण ताचो हेतू नवें देश सोदपाचो नासलो, तर एका पोरण्या देशाक वचपाचो नवो मार्ग सोदपाचो आसलो."

GSAM 23युगांची महान आशा

GSAM 23.5देवाचे लोक, युगांयुगां सावन, क्रिस्ताच्या येण्याचे आशेचेर आदारून रावल्यात, जी तांच्या मुखार 'आत्म्याचो एक अचूक आनी थीर लंगर' म्हणून आशिल्ली.³ जायते फावट दुख्ख आनी संकश्टां मदीं आसून लेगीत ते वेदनेन आक्रंदन करतात, "हे सायबा, सुटका केन्ना मेळटली?" तरी लेगीत ते फुडें वतात, आनी पावला सारकें म्हण्टाले आनी आजूनय म्हण्टात, "आमची आस्त, वा आनंद, वा अभिमानाचें मुकूट कोण? आमच्या सायब जेजू क्रिस्ताच्या येण्या वेळार तुमी लेगीत ताच्या मुखार नात?"⁴

GSAM 24आशेन बळ मेळोवन पावलू

GSAM 24.1ह्या संदर्भांत, ह्या आशेच्या सांबाळपी शक्तीचीं कांय उदाहरणां पुरो जातलीं. जेन्ना पावलाक फेलिक्सा मुखार हाडलो, आनी ताका आपलें म्हणणें मांडपाक परवानगी दिली, तेन्ना ताणें म्हळें, "जाका ते धर्मद्रोह म्हणटात त्या मार्गार, हांव म्हज्या पूर्वजांच्या देवाक आराधना करतां, कायद्यांत आनी संदेस्तां मदीं बरयल्ल्या सगळ्या गजालींचेर भावार्थ दवरून; आनी देवा कडेन म्हाका अशी आशा आसा, जी ते स्वताय मानतात, की मरलेल्यांतल्यान धर्माड्यांचें आनी अधर्माड्यांचें दोगांयचेंय पुनरुत्थान जातलें."⁵

GSAM 24.2अग्रिप्पा मुखार हाडिल्ल्या वेळार, आपल्या हुशार युक्तिवादान पावलून म्हळें, "आतां हांव आमच्या पिताम्हातांक देवान दिल्ल्या भासावण्याच्या आशे खातीर उबो रावलां आनी म्हजो निवाडो जाता; ह्याच भासावणेक लागून आमचे बारा वंश, देवाची दिसा-रात नेटान सेवा करीत, येवपाची आस्त बाळगितात. जाचे खातीर, राजा अग्रिप्पा, यहुद्यांनी म्हजेर आरोप केला. देवान मेल्ल्यांक जिवंत करतलो हें तुमकां अविश्वसनीय कित्याक दिसतलें?"⁶ जेन्ना निमाणें तो सेझारा मुखार हजर जावपाक रोमांत पावलो, तेन्ना ताणें यहुद्यांक म्हळें, "इस्राएलाच्या आशे खातीर म्हाका ह्या सांखळ्यान बांदलां."⁷

GSAM 24.3पावलून तितूस हाका बरयिल्ल्या पत्रांत त्या आशेविशीं मोकळेपणान सांगलें: "कारण देवाची जी कृपा सुटका हाडटा, ती सगळ्या मनशांक दिसल्या, ती आमकां शिकयता की, अधर्मीपण आनी संवसारीक वासनांक न्हयकारून, आमी ह्या सद्याच्या संवसारांत संयमान, नितीमान आनी देवभक्त जावन जियेवचें, आनी त्या धन्य आशेची आनी आमच्या व्हड देवाची आनी तारक जेजू क्रिस्ताची गौरवाची प्रकट जावपाची वाट पळोवची."⁸

GSAM 24पेद्रू आशेन आनंदान

GSAM 24.4पेद्रू त्याच आशेविशीं अशें म्हणटा: "आमच्या सायबा जेजू क्रिस्ताचो देव आनी बापूय, तो धन्य जावं, जाणें आपल्या व्हड काकूळ्ळे प्रमाणें, जेजू क्रिस्ताच्या मेल्ल्यांतल्यान पुनरुत्थानान आमकां एका जिवंत आशे खातीर परतून जल्म दिलो, एका केन्नाच इबाडनाशिल्ल्या, म्हेळ नाशिल्ल्या, आनी वाळून वचनाशिल्ल्या वारशा खातीर, जो सर्गांत तुमच्या खातीर दवरला, जे देवाच्या बळग्यान भावार्था वरवीं राखिल्ले आसात, निमाण्या काळांत उक्तावपाक तयार आशिल्ल्या सुटके खातीर. जाचेर तुमी खूब खोशी जातात, जरी आतां गरज आसल्यार, वेगवेगळ्या त्रासां वरवीं थोडो वेळ दुखी जाल्यात: जेणेकरून तुमच्या भावार्थाची परिक्षा, उज्यांत परिक्षित जावन लेगीत नाश जावपी भांगरा परस चड मोलाची आसून, जेजू क्रिस्ताच्या प्रकट जावपा वेळार तोखणाये खातीर, माना खातीर आनी व्हडमाना खातीर मेळूं येता."⁹

GSAM 25सर्जनांत देवाचो हेतू

GSAM 25.1पवित्र शास्त्र संवसार रचपा फाटलो देवाचो हेतू उक्तायता; आनी भविष्यवाणीच्या उतरांतल्यान आमी फुडारा विशीं ताची येवजण शिकतात: "आकाशां रचपी सर्वेस्परान, पृथ्वी घडवपी आनी तयार करपी देवान स्वता अशें म्हळां; ताणें ती थीर केल्या, ताणें ती व्यर्थ रचूंक ना, ताणें ती रावपा खातीर घडयल्या."¹⁰ जेन्ना ताणें तें घडयलें, तेन्ना ताणें तें मनशाक दिलें. स्तोत्रकार म्हणटा, "सुरोव, खऱ्यांनीच सुरोव, ते सायबाचे; पूण पृथ्वी ताणें मनशाच्या भुरग्यांक दिल्या."¹¹ पूण जेन्ना ताणें तें मनशाक दिलें, तेन्ना मनीस सरळ आशिल्लो, जशें शाणें मनशान सांगलां, "हांवें हेंच एक सोदून काडलां, की देवान मनीस सरळ घडयला; पूण तांणी जायत्यो युक्त्यो सोदून काडल्यो."¹²

GSAM 25.2जाती वांगडा देवाच्या वेव्हारा विशीं आमी वाचतात की, "जेन्ना ताणें आदमाच्या पुतांक वेगळे केले, तेन्ना ताणें लोकांच्यो शिमो इस्राएलाच्या भुरग्यांच्या संख्ये प्रमाणें थारायल्यो,"¹³ म्हळ्यार, त्या खऱ्या इस्राएलाच्या संख्ये प्रमाणें, जांकां निमाणें ताच्या फुडाराच्या राज्याचे प्रजा म्हणून धर्तरेर एकठांय हाडटलें. पावलून हें उतरांनी सांगलां: "देवान... एकाच रक्ताचे सगळे मनशांचे राष्ट्र सगळ्या पृथ्वीचेर रावपा खातीर घडयल्यात, आनी ताणें पयलींच थारायल्ले काळ आनी तांच्या रावपाच्यो शिमो थारायल्यात; हें ताका लागून जालां की तांणी देवाक सोदचें, कदाचित ते ताका हाताळून सोदून काडचे, जरी तो आमच्यांतल्या दरेकाच्यान पयस ना; कित्याक तर ताचे भितर आमी जियेतात, हालतात, आनी आमचें अस्तित्व आसा."¹⁴ जेन्ना धर्ते संबंदी हो मूळ हेतू पुराय जातलो, तेन्ना "तुजे लोकय सगळेच नीतिमान जातले."¹⁵ परतून त्या स्थितींत तांचे विशीं म्हळां, "थंय रावपी कोणूच म्हणार ना, हांव दुयेंत आसां: थंय रावपी लोकांची पातकां तांकां क्षमा करतले."¹⁶ तोच तो वेळ आसतलो जेन्ना "नम्र लोक धरतीचें वारसो मेळयतले; आनी शांतीच्या भरपूरपणांत ते खोशी जातले."¹⁷

GSAM 26क्रिस्ताचें दुसरें येणें एक दंतकथा न्हय

GSAM 26.1पेद्रूच्या दुसऱ्या पत्रांत अशें सांगलां की, "आमी आमच्या सायबा जेजू क्रिस्ताची शक्त आनी येणें तुमकां कळयतना, हुशारकायेन घडयल्ल्या कथांचो पाटलाव करूंक ना, पूण आमी ताच्या महिमेचे दोळ्यांनी पळयल्ले साक्षी आसात. कारण ताका देवा बापा कडल्यान मान आनी भोवमान मेळ्ळो, जेन्ना ताका त्या उंचेल्या भोवमानांतल्यान एक आवाज आयलो, 'हो म्हजो मोगाचो पूत, जाचेर म्हजी आवड पुराय आसा.'" आनी हो आवाज जो सर्गांतल्यान आयलो तो आमी आयकलो, जेन्ना आमी ताचे वांगडा पवित्र दोंगराचेर आशिल्ले. आमचे कडेन भविष्यवाणीचें एक चड निश्‍चित उतर आसा, जाचे कडेन तुमी लक्ष दितात तें बरें, एका काळखाच्या जाग्यार चम्कपी उजवाडा सारकें, जो मेरेन दीस उजवाडना आनी तुमच्या काळजांनी फांतोडेचो तारो उदेना तो मेरेन."¹⁸

GSAM 26.2ह्या शास्त्रांत, प्रेषितान दोंगरार जाल्ल्या रूपांतरणाक क्रिस्ताच्या दुसऱ्या येण्याचो पुरावो म्हणून उल्लेख केला. ह्या दृश्या पयलीं आमच्या तारकान आपल्या प्रेषितांक म्हळां, "हांगा कांय जाण उबे आसात, जे मनशाचो पूत आपल्या राज्यांत येता तें पळय मेरेन मरणाचो स्वाद घेवचे नात"¹⁹ —लूकान नोंद केल्ले प्रमाण, "हांगा कांय जाण उबे आसात, जे देवाचें राज्य पळय मेरेन मरणाचो स्वाद घेवचे नात."²⁰

GSAM 26.3हें उतरूच रूपांतरणाच्या घडणुकेंत अक्षरशः पुराय जालें. दोंगरार जाल्ल्या ह्या "दर्शनांत" तांणीं जेजूचें महिमीकृत रूप पळयलें, जशें तो आपल्या राज्यांत येतना दिसतलो. तांणीं एलियाक (एलिजा) पळयलो, जाका मरण चाखनासतना सर्गांत व्हेलो, जो त्या लोकांचें प्रतिनिधित्व करता, जांकां प्रभू येतना "एका क्षणांत, दोळ्यांच्या पाळक्यांत" नश्वर कडल्यान अमरत्वांत बदलतले.²¹ थंय मोयजेस लेगीत आशिल्लो, जो मरण पावल्लो, तो त्या लोकांचें प्रतीक आशिल्लो, जांकां देवाक मेळपाक मेल्ल्यांतल्यान जिवंत करतले. देखून ह्या "दर्शनांत" तांकां क्रिस्ताचें आपल्या राज्यांत येवप दिसलें, जशें ताणें तांकां उतर दिल्लें.

GSAM 27भविश्यवाणी एक चड खात्रीचें उतर

GSAM 27.1प्रेषितांनी रूपांतरणाच्या दोंगराचेर ही गौरवशाली दृश्यावळ पळयल्ली आनी देवाच्या मान्यतेचो आवाज आयकल्लो आसलो तरी, प्रेषित पेद्रू हें सांगता: "आमचे कडेन भविष्यवाणीचें चड निश्चित उतर आसा." ह्या विधानान तो त्या यादगार प्रसंगाक तांणी जें पळयलें आनी आयकलें ताका कमी लेखना. तेन्ना तांणी एक फावट देवाचो आवाज आयकलो, पूण भविष्यवाणीच्या व्हडल्या वळेरेंत, जी क्रिस्ताच्या दुसऱ्या येण्या मेरेन पातळ्ळ्या, आमकां देवाचो आवाज परत परत आयकूंक मेळटा. खरें म्हणल्यार, इतिहासांत पुराय जाल्ली वा नोंद जाल्ली दर एक स्पश्ट भविष्यवाणी आमकां देवाचो आवाज आसा. ह्याच अर्थान भविष्यवाणीचें उतर "चड खात्रीचें" आसा. रिवाइज्ड वर्जनान हाचो अणकार "निश्चित केल्लें" असो केला. दर एक तपशील पुराय जाल्ल्यान भविष्यवाणी निश्चित जाता. सांगिल्ली दर एक घडणूक, ती पुराय जातकच, उरिल्ल्यो सांगिल्ल्यो घडणुको निश्चितपणान घडटल्यो हाची खात्री मेळटा.

GSAM 27भविश्यवाण्याचें स्वरूप

GSAM 27.2भविश्यवाणीच्या स्वरुपाचेर प्रतिश्ठीत बायबल विद्यार्थ्यांचीं फुडलीं गवाय प्रभावी आसात:—

GSAM 27.3थॉमस न्यूटन हो दावो करता की, "भविश्यवाणी म्हळ्यार फुडाराचो अदमास केल्लो आनी संक्षिप्त केल्लो इतिहास; इतिहास म्हळ्यार पुराय जाल्ली आनी विस्तारीत केल्ली भविश्यवाणी. संवसारांत फटिचे भविष्य सांगपी आशिल्ले; पूण मनशांची आनी राक्षसांची सगळी हुशारकाय आनी दुश्टताय मेळून लेगीत, पवित्र शास्त्रांत नोंद केल्ल्या भविश्यवाण्या सारक्यो खंयच्योच भविश्यवाणी तयार करूंक शकना."

GSAM 27.4सर आयझॅक न्यूटन साक्ष दिता की "संदेस्तांचें आयकप हें खऱ्या इगर्जेचें एक मूळ लक्षण आसा."

GSAM 27.5डॉ. ए. कीथ म्हणटात की "भविश्यवाणी खंयच्याय चमत्कारा सारकीच आसा, आनी ती स्वताच एक चमत्कार आसा.... फक्त सर्वशक्तिमानाचो आवाजच मेल्ल्यांक समाधींतल्यान भायर आपोवंक शकतालो,—फक्त सर्वज्ञानीचो आवाजच काळखांतल्या भविश्यांत लिपिल्लें सगळें सांगूंक शकतालो, जें मनशा खातीर मेल्ल्यांच्या राबित्यां इतलेंच अगम्य आसा,—आनी हीं दोनूय एकसारकेच देवाचे आवाज आसात."

GSAM 28.1मॅथ्यू हेनरीन म्हळें की, "देवाच्या वेळार, जो सगळ्यांत बरो वेळ, आनी देवाच्या मार्गान, जो सगळ्यांत बरो मार्ग, थंय भविष्यवाणी निश्चितपणान पुराय जातली. क्रिस्ताचें प्रत्येक उतर एकदम शुद्ध आसा, आनी देखून एकदम निश्चित आसा."

GSAM 28भविश्यवाणीचो हेतू

GSAM 28.2ताच्या प्रेषितांक सांगिल्ल्या क्रिस्ताच्या उतरांतल्यान, भविष्यवाणी दिवपा फाटलो देवाचो एक हेतू आमी शिकूंक शकतात. यहूदाच्या जिवितांत घडपी गजालीं विशीं भविष्यवाणी सांगतना, ताणें म्हळें, "हांव हें घडचे पयलीं तुमकां सांगता, जेन्ना तें घडटलें, तेन्ना तुमीं विश्वास दवरचो की हांव तोच."²²

GSAM 28.3प्रभू इजाया नबय्याच्या तोंडांतल्यान अशेंय म्हणटा, "हांव देव, आनी म्हजे सारको कोणूच ना, जो सुरवातेकच निमाणें घडटलें तें सांगता, आनी अजून जावंक नाशिल्ल्यो गजाली आदल्या काळा सावन सांगता, म्हणटा, म्हजें मत थिर उरतलें, आनी म्हजी सगळी इत्सा हांव पुराय करतलों."²³

GSAM 28.4परत, "हांवें पयलींच्यो गजाली सुरवातेकच जाहीर केल्यात, त्यो म्हज्या तोंडांतल्यान भायर सरल्यो, आनी हांवे त्यो दाखयल्यो; हांवे त्यो अकस्मात केल्यो, आनी त्यो घडल्यो.... हांवे तर सुरवातेकच तुका हें सांगलां; तें घडचे पयलीं हांवे तुका तें दाखयलां; म्हळ्यार तूं अशें म्हणचो न्हय, की म्हज्या देवमूर्तीन त्यो केल्यात, आनी म्हज्या कोरांतिल्ल्या आनी वितळिल्ल्या मूर्तीन त्यो करपाक सांगलां. तुवें आयकलां, हें सगळें पळय; आनी तुमी हें जाहीर करचे नात? हांवें तुका ह्या वेळार नव्यो गजाली, अगदी लिपिल्ल्यो गजाली दाखयल्यात, आनी त्यो तुका खबर नाशिल्ल्यो. त्यो आतांच तयार जाल्यात, सुरवातेक न्हय; त्या दिसा पयलींच जेन्ना तुवें त्यो आयकल्ल्यो नात, म्हूण तुवें अशें म्हणचें न्हय, 'पळय, म्हाका त्यो खबर आशिल्ल्यो.'"²⁴

GSAM 28.5ह्या भाश्यांतल्यान, भविष्यवाणीचें दैवी मूळ सिद्ध करपी पुरावा म्हणून भविष्यवाणींच्या पूर्ततेची ताकद दिसता, तशेंच ही सर्व विदेशी देवां वयर प्रभूची शक्त दाखोवपी एक प्रदर्शनी आसा. ह्या उतरांतल्यान हेंय दिसता की सत्य शास्त्रांनी भविष्यवाणीक एक खूब म्हत्वाचो जागो मेळ्ळा. हीं सत्यां खरीं आसतना, हें अजापाची गजाल की इतले लोक पवित्र शास्त्रांतल्या भविष्यवाणीच्या भागांच्या अभ्यासा कडेन खूब कमी वा मुळाच लक्ष दिनात.

GSAM 29भविश्यवाणी सील केल्ली ना

GSAM 29.1अज्ञानी लोक म्हणटात की ते अनपढ आसात, आनी देखून तांकां भविष्यवाण्या समजनांत. दुसऱ्या वटेन, खूबशे शिकिल्ले, आनी तातूंतले कांय धर्मसेवक, म्हणटात: "भविष्यवाण्या सील केल्ल्यो आसात, आनी त्यो समजूंक शकनात. आमी सगळे जाणां की प्रकटीकरणाचें पुस्तक एक सील केल्लें पुस्तक आसा."

GSAM 29.2प्रकटीकरणाच्या पुस्तकांत, मोगाच्या जुआंवाक पुस्तक सील करू नाका म्हूण एक खास आज्ञा दिल्ली.²⁵ ह्या पुस्तकांत, "जे ह्या भविष्यवाणीचीं उतरां आयकतात, आनी तातूंत बरयल्ल्यो गजाली सांबाळटात" तांचेर आशीर्वाद घोशीत केला.²⁶ एका सील केल्ल्या पुस्तकांतल्यो गजाली जर समजनाशिल्ल्यो आनी समजूंक शकनाशिल्ल्यो जाल्यार, तांचो पाळो कसो दिवचो येतलो? देवान मोयजेसा वरवीं म्हळें, "गुपीत गजाली आमच्या सर्वेस्परा देवाच्यो; पूण जीं गजाली उक्तीं जाल्यांत तीं आमचीं आनी आमच्या भुरग्यांचीं सदांकाळ, जाका लागून आमी ह्या कायद्यांतलीं सगळीं उतरां पाळूं येतात."²⁷

GSAM 29.3देवान दानिएलचीं भविश्यवाण्यां समजपा खातीरच रचल्यांत हें, ताणें आपल्या शिष्यांक तांचे विशीं सांगिल्ल्या उतरांतल्यान स्पश्ट जाता. आमी वाचतात: "तेन्ना तुमी जेन्ना दानिएल संदेष्ट्यान भासिल्ल्या प्रमाण पवित्र जाग्यार विध्वंसाची घृणास्पद गजाल उबी आशिल्ली पळयतले (जो कोण वाचता, ताणें समजुचें),"²⁸ हें जवळजवळ अशें म्हणटा, दानिएल संदेष्ट्याक समजून घेयात.

GSAM 29.4भविश्यवाणी समजूंक शकना ह्या दाव्याची फट, देव ह्या उतरांनी उक्ताडार हाडटा: "सगळ्यांचें दर्शन तुजे खातीर एका सील केल्ल्या पुस्तकाच्या उतरां सारकें जालां, जें मनशां एका शिकिल्ल्या मनशाक दितात आनी म्हणटात, 'कृपा करून हें वाच'; पूण तो म्हणटा, 'हांव वाचूंक शकना, कारण तें सील केल्लें आसा.' आनी तें पुस्तक एका अण्शिकिल्ल्या मनशाक दितात आनी म्हणटात, 'कृपा करून हें वाच'; आनी तो म्हणटा, 'हांव शिकिल्लो ना.' देखून प्रभू म्हणालो, 'ह्यो लोक तोंडान म्हजे लागीं येतात आनी ओंठान म्हजी भोवमान करतात, पूण तांणी आपलें काळीज म्हजे पासून पयस दवरलां, आनी म्हजो भंय मानून घेवप तांणी मनशांच्या आज्ञांक लागून शिकलां: देखून, पळयात, हांव ह्या लोकांभितर एक अजापीत करपी काम करतलों, एक अजापीत करपी काम आनी एक अद्भुत: कारण तांच्या शहाण्या लोकांची शहाणपणाय ना जातली, आनी तांच्या हुशार लोकांची समज लिपून उरतली.'²⁹ ज्या लोकांचो उल्लेख संदेस्तान हांगा केला, तांणी जर भविष्यवाणीच्या निश्चित उतराचें पालन केल्लें, जाल्यार तांकां देवाच्या कायद्या पासून पयस वचपाची आनी ताच्या आज्ञां बदला मनशांची आज्ञा आपणायपाची गरज पडची नाशिल्ली.

GSAM 30भविश्यवाणी खाजगी अर्थ लावपा सारकी न्हय

GSAM 30.1अशें न्हय की भविष्यवाणीचो कांय खोल, लिपिल्लो, गूढ अर्थ आसा, जो इतले लोक समजूंक शकनात. प्रेरित पेद्रून हाचे विशीं म्हळां, "पयलीं हें जाणून घेयात की पवित्र शास्त्राची खंयचीच भविष्यवाणी खाजगी अर्थ लावपा सारकी न्हय. कारण भविष्यवाणी आदल्या काळांत मनशाच्या इत्सेन येवंक ना; पूण देवाचे पवित्र मनशांनी पवित्र आत्म्यान प्रेरित जावन उलयले."³⁰ ह्या उतरांतल्यान स्पश्टपणान दिसता की भविष्यवाणी समजून घेवपाक जें गरजेचें आसा तें म्हळ्यार त्या आत्म्याक स्वीकारप जो संदेस्तां वरवीं उलयलो. त्या आत्म्या विशीं, जो ताका सोदतात त्या सगळ्यांक वचन दिल्लें आसा, अशें बरयलां, "तो तुमकां सगळ्या सत्यांत मार्गदर्शन करतलो."³¹

GSAM 30भाकीत पूर्ण जाल्लें

GSAM 30.2भविश्यवाणीच्या अभ्यासांत कांय गजाली आसात ज्यो सदांच लक्षांत दवरपाक जाय: देव, जो अचूक आसा, तो भविश्यवाणीचो रचणारा आसा, आनी जेन्ना एका भविश्यवाणीच्या पूर्ततेचो वेळ येता, तेन्नाच तीच घडणूक घडटली जी सांगिल्ली आसता. परत, जशें की प्रभू, जाचे कडेन मनशां कितें करतले हें पयलींच पळोवपाची शक्त आसा, तो एक वेळ थारायता जेन्ना एक गजाल घडटली, जेन्ना तो वेळ येता, तेन्ना भविश्यवाणीची खरी पूर्तता जाता. दुसऱ्या उतरांनी सांगचें जाल्यार, खऱ्या भविश्यवाण्या खातीर दिल्ल्या वेळार एक खोटी पूर्तता जावप अशक्य आसा. ह्या सिद्धांता प्रमाण, आमी अशें म्हणूं येतात की, जेन्ना देवाचो खऱ्या संदेशाचो संवसाराक दिवपाचो वेळ येता, तेन्ना तो संदेश दर खेपे प्रकट जाता.

GSAM 30.3एके वेळार, जेन्ना लेखकान भविष्यवाणीच्या पूर्ततेचेर एक भाशण दिल्लें, तेन्ना थंय आशिल्लो एक नास्तिक फुडें आयलो आनी म्हणालो, "भविष्यवाणीच्या व्याख्याकारांनो, तुमकां म्हाका परबीं दिवंक जाय, तुमी खूब नशिबवान आसात. इतिहासाच्या तुमच्या अभ्यासांत, जी गजाल भविष्यवाणीक एकदम जुळटा ती तुमकां खूब सोंपेपणान मेळटा अशें दिसता." "हय," आमची जाप आशिल्ली, "तें जुळटा कारण तें जुळपा खातीरच तयार केलां. जर तुमी हातमोजे विकतें घेवपाक दुकानांत वतात, जाल्यार तुमकां तुमच्या हाताक बरोबर बसपीच मेळटले अशी अपेक्षा नासतली?" ताणें जाप दिली, "खचितच, कारण ते बरोबर बसपा खातीरच तयार केल्यात." "तर," लेखकान म्हळें, "तो देव, जाका मनीस कितें करतले हाची पुराय खबर आशिल्ली, ताणें तांचे विशीं भविश्य सांगले, आनी जेन्ना ते मनीस कार्याच्या माचयेर येतात, आनी तोच गजाली करतात जें ताणें सांगिल्लें, तेन्ना खरो इतिहासकार तांच्या कर्तुबांची नोंद करता, जी भविश्यवाणी कडेन तुळा केल्यार एकदम जुळटा."

GSAM 31अंधारांतलो उजवाड, भविष्यवाणी

GSAM 31.1प्रेषित पेद्रू म्हणटा की आमी भविष्यवाणीक एका काळखाच्या जाग्यार चम्कपी उजवाडा सारकी लक्ष दिवंक जाय. भविष्यवाणीच्या दिव्या विणें फुडार पुराय काळोख आसतलो. उजवाडाचो हेतू म्हळ्यार काळोख पयस करप—एका काळखाच्या जाग्यार प्रवास करतना वाट दाखोवप, आनी ती वाट स्पश्टपणान दाखोवप, जाका लागून प्रवासी पावलें पावलें वाट पळोवन निवडूंक शकतलो. "तुजें उतर," भजन संहिताकार म्हणटा, "म्हज्या पांयांक दिवो, आनी म्हज्या वाटेक उजवाड आसा."³² ज्ञानी मनीस म्हणटा, "नीतिवानांची वाट उजवाडाच्या दिव्या सारकी आसा, जी परिपूर्ण दिसा मेरेन चडांत चड प्रकाश करता."³³ अशें दिसता की, जशें आमी वेळाच्या प्रवाहांतल्यान फुडें वतात, देवाचें उतर, खास करून ताच्या भविष्यवाणीच्या पूर्ततायेंत, चडांत चड उगडत वतलें, आनी बायबल शिकप्याक हें चडांत चड स्पश्ट करतलें की तो निश्चितपणान सासणाच्या उजवाडा आनी सासणाच्या दिसा कडेन व्हरपी मार्गार आसा.

GSAM 31एडेना सावन अखेरे मेरेन तीन मुखेल घडणुको

GSAM 31.2प्रभूच्या लोकांच्या मार्गाचेर, एदेना सावन निमाण्या काळा मेरेन, शास्त्राच्या उजवाडांत पळयल्यार, तीन घडणुको खास म्हत्वाच्यो दिसतात. पयलें म्हळ्यार क्रिस्ताचें पयलें आगमन, अवतार, इम्मानुएलाचें येणें, देवाचें मासांत प्रगट जावप; दुसरें, काळोखाच्या युगा उपरांतचें व्हड सुदारणेचें चळवळ—१२६० वर्सांचो अत्याचार, जातूंत देवाचें उतर साद्या लोकांकडल्यान जवळजवळ पुराय तरेन पयस दवरिल्लें—इगर्जेचें तिच्या वाळवंटी स्थितींतल्यान भायर सरप, आनी पवित्र पुस्तकां अशा जाग्यार दवरप जंय सगळे वाचूंक शकतले आनी ताची इत्सा जाणून घेवंक शकतले; तिसरें, आमच्या सायबाचें दुसरें येणें, जें संवसार सुरू जाल्या सावन ताच्या सगळ्या पवित्र संदेस्तांच्या तोंडांतल्यान सांगिल्ल्या सगळ्या गजालींच्या पुनर्स्थापनाचो काळ हाडपा खातीर आसा; हें, "युगांचो संघर्श," म्हळ्यार पातक आनी धर्माचो संघर्श सोंपोवपा खातीर, आनी त्या महिमेच्या युगाक हाडपा खातीर, जाचे वटेन सगळीं युगां वाडत आयल्यांत.

GSAM 32भविश्यवाणी निमाण्या काळा मेरेन मार्गाचीं चिन्नां दिता

GSAM 32.1भविश्यवाण्याच्या निश्‍चित उतराक, आमच्या पावलांक मार्गदर्शन करपी उजवाडा प्रमाणें लक्ष दिल्यार, आनी काळखांतल्यान आमकां सार्को मार्ग दाखयल्यार, क्रिस्ताच्या दुसऱ्या आगमना मेरेन वेळाच्या प्रवाहांतल्यान भविश्यवाण्याच्या उतरांत स्पश्टपणान चिन्न केल्लो मार्ग आमकां मेळटलोच. हें अशें आसतना, जे भविष्यवाणीच्या उजवाडाचो लागीं लागीं पाळो दितात, ते फक्त तो व्हडलो दीस लागीं पावलां हाचीं चिन्नां आनी संकेत वळखचे नात, तर ते प्रभूचें कामय वळखतले, जें ताच्या येण्या पयलीं लोकांक शांतीन ताका मेळपाक तयार करपी सत्याच्या संदेशां वरवीं सातकीं फुडें वता.

GSAM 32.2पवित्र शास्त्र सांगता की प्रभूचो दीस लोकांचेर "रातच्या वेळार एका चोरा सारको" येतलो,³⁴ तरी लेगीत तें प्रभूच्या सल्ल्यांत उब्या आशिल्ल्यां विशीं अशेंय म्हण्टा, "तुमकां, भावांनो, काळखांत ना, की तो दीस तुमकां एका चोरा सारको येवचो. तुमी सगळे उजवाडाचीं आनी दिसाचीं भुरगीं आसात."³⁵

GSAM 32सर्वेस्पराचें मार्गदर्शन उगडास करात

GSAM 32.3आगमनाच्या चळवळींतल्या प्रभूच्या मार्गदर्शनाक उगडास करतना, हें लक्षांत दवरप बरें की देवाची सदांच हीच येवजण आशिल्ली की ताच्या लोकांनी आपल्या वतीन जाल्ल्या ताच्या कृपेच्या आनी शक्तीच्या प्रदर्शनांचो उगडास करचो. इस्राएल देवा कडल्यान फाटीं सरपाचीं कारणां सांगतना, स्तोत्रकार म्हणटा, "तांणी आपल्या सोडोवणार देव विसरले, जाणें इजिप्तांत व्हडलीं कामां, हामच्या देशांत अजापाचीं कामां, आनी तांबड्या दर्यादेगेर भिरांकूळ कामां केल्लीं."³⁶ जर इस्राएला खातीर देवान तांचे वांगडा केल्ल्या मार्गदर्शनाची याद दवरप बरें आशिल्लें, जाल्यार आमचे खातीर तें बरें न्हय? समाधींत भजनकार परत म्हणटा, "अरे म्हज्या आत्म्या, देवाक आशीर्वाद दी आनी ताचीं सगळीं उपकारां विसरू नाका."³⁷

GSAM 33.1सगळ्या युगांनी, देवान म्हत्वाचीं सत्यां दवरल्यांत, जीं ताचे कृपेन, पातकाच्या गुलामगिरींतल्यान लोकांक भायर काडपाक आनी तांकां स्वर्गीय कानानांत प्रवेशा खातीर तयार करपाक थारायल्यांत; आनी ज्या लोकांनी हीं सत्यां जाहीर केल्यांत, तांचे कडेन देवाचो वावर कसो जालो हें पळोवप फायद्याचें थारता.

GSAM 33सगळ्यांत ल्हान साधनांतल्यान व्हडले परिणाम—ड'ऑबिग्नेची साक्ष

GSAM 33.2ड'ऑबिग्ने, आपल्या 'इतिहास ऑफ द रिफॉर्मेशन' ह्या पुस्तकांत म्हणटा, "देव, जो युगांयुगां आपल्या कामाची तयारी करता, तो आपलो वेळ येतकच सगळ्यांत दुबळ्या साधनां वरवीं तें पुराय करता. सगळ्यांत ल्हान साधनां वरवीं व्हड परिणाम घडोवन हाडप, होच देवाचो नेम. हो नेम, जो सृश्टींत सगळ्याक आसा, तो इतिहासांतूय मेळटा."³⁸

GSAM 33.3जेन्ना देवान, आदल्या काळांत, स्वता खातीर एक वेगळोच राष्ट्र म्हणून तांकां स्थापन करपाक एक खाशेलो लोक वेंचपाक सुरवात केली, तेन्ना ताणें कॅल्डीयाच्या उरांत, मूर्तिपूजकां मदीं रावपी एका मनशाक—अब्राहामाक—आपयलो. ताच्या पोटांतल्यान एक व्हड वंश फुडें आयलो; पूण जेन्ना ते एक राष्ट्र म्हूण व्हड जाले, तेन्ना सर्गाच्या देवान म्हळें: "देवान तुमचेर आपलो मोग दवरलो ना, वा तुमकां वेंचून काडले ना, कारण तुमी हेर खंयच्याय लोकांपरस चड संख्येन आशिल्ले; कारण तुमी सगळ्या लोकांपरस सगळ्यांत कमी आशिल्ले."³⁹

GSAM 33.4परत, जेन्ना ताणें आपल्या लोकांक इजिप्तांतल्या गुलामगिरींतल्यान सोडोवपाचें थारायलें, तेन्ना ताणें तांचो फुडारी म्हणून एका अशा मनशाक वेंचलो, जाका भुरगेपणांत तीन म्हयने आवयच्या घरांत लिपयल्लो, आनी उपरांत तृणांनी केल्ल्या आनी तारकोन लायिल्ल्या एका साद्या, कच्च्या तोंकांत दवरून, निल न्हंयेच्या पांयार सोडिल्लो. पूण, होच मोयजेस, जेन्ना तो समजूतदार जालो, तेन्ना ताणें देवाच्या लोका वांगडा दुख्ख सोंसपाचो नम्र मार्ग निवडलो, "थोड्या काळाच्या पातकांच्या सुखां" मदल्या आनंदा परस.⁴⁰

GSAM 34गिद्यानाची जैत

GSAM 34.1उपरांत, जेन्ना देवान इस्राएलाक मिद्यानी आनी अमालेकी लोकांकडल्यान सोडोवपाचें थारायलें, जे तांच्या देशांत "टोळां भशेन" भरपूर प्रमाणांत आयिल्ले आनी धर्तरेचें पीक नश्ट केल्लें, जाका लागून "इस्राएला खातीर कांयच उरूंक नाशिल्लें, ना मेंढरां, ना बैल, ना गाडवाल", तेन्ना देवान गिद्यानाक एक देवदूत धाडलो. जोआशाचो हो पूत इतलो दुबळो जाल्लो की ताका थोडी गंव वेटून आपल्या दुस्मानां पासून लिपची पडटाली. जेन्ना देवदुतान ताका सांगलें की तो इस्राएलाक सोडोवपाचो आसा, तेन्ना गिद्यानान अजापांत विचारलें, "हांव इस्राएलाक कसो सोडोयतलों? पळय, म्हजें कुटुंब मनश्शे हांगा गरीब आसा, आनी हांव म्हज्या बापायच्या घरांत सगळ्यांत ल्हान."⁴¹ होच नम्र, गरीब मनीस आपल्या तीन शें मदल्या लोकां वांगडा, तांच्या साद्या पणट्यां आनी कुंड्यां सयत भायर सरलो (एक अशें कृत्य जें मर्यादीत विचाराक मूर्खपण दिसतलें), आनी देवाक आपली ताकद मानून, तांणी एक व्हड जैत जोडले. सुटके पयलीं, गिद्यानान संभवतः पैगंबर आमोस भशेन एक विलाप केल्लो, जेन्ना ताणें विचारलें, "याकोब कोणा वरवीं उठतलो? कारण तो ल्हान आसा."⁴²

GSAM 34खावड्यांतलो भुरगो

GSAM 34.2सर्वेस्पराच्या थारायल्ल्या वेळार मनशांचो तारक जल्मलो, आनी गोंवळ्यांनी ताका एका खावड्यांत पडिल्लो मेळ्ळो. ताच्या सांसारीक सोयऱ्यांनी जिवितांतली सादी पूण मान आशिल्लीं कामां केलीं. ताच्या सांसारीक गरिबी विशीं तारकान म्हळें, "कोल्ह्यांक बिळां आसात, आनी मळबांतल्या सवण्यांक घरटीं आसात; पूण मनशाच्या पुताक आपली तकली दवरपाक सुवात ना."⁴³ ताणें आपल्या प्रेषितांक "त्या सकयल्या वर्गांतल्यान वेंचून काडले, जो, जरी सगळ्यांत कनिश्ठ नासलो तरी, मध्यम वर्गाच्या पांवड्यार पावना. ह्या सगळ्यांतल्यान संवसाराक हें स्पश्ट जावपाचें आशिल्लें की हें काम मनशाचें न्हय, तर देवाचें आसा."

GSAM 35जास्त शहाणे आपयले नात

GSAM 35.1पयल्या काळांतले इगर्जेच्या दिसांनी पावलून ह्या कामा विशीं म्हळें: "देवाची मूर्खताय मनशां परस चड शहाणपणाची; आनी देवाची दुबळेपण मनशां परस चड बळिश्ट. कारण भावो, तुमकां तुमची आपोवणें दिसता, कशी की देहिक नदरेन चडशे शहाणे, चडशे बळिश्ट, चडशे कुलीन आपयले नात; पूण देवान संवसारांतल्या मूर्ख गजालींक शहाण्यांक लजेक घालपाक, संवसारांतल्या दुबळ्या गजालींक बळिश्टांक लजेक घालपाक निवडलां; आनी संवसारांतल्यो नीच आनी तुच्छ मानिल्ल्यो गजाली, देवान वेंचल्यात, हय, आनी ज्यो नाशिल्ल्यो त्यो, आशिल्ल्या गजालींक ना करपाक, जाका लागून खंयच्याच मनशान ताच्या मुखार गर्व करूंक शकचो ना."⁴⁴

GSAM 35सुधारणेतील नम्र मनशां

GSAM 35.2सोळाव्या शेंकड्यांतल्या व्हड सुधारकांच्या जिवितांत हेंच तत्व आमकां पळोवंक मेळटा. इतिहासकार म्हणटा: "सुधारक झ्विंगल आल्पाईन मेंढरांच्या राखणदाराच्या कुडांतल्यान भायर सरलो; मेलान्ख्टन, सुधारणेचो धर्मशास्त्रज्ञ, एका शस्त्राकाराच्या दुकानांतल्यान; आनी ल्यूथर एका गरीब खाण कामगाराच्या घरांतल्यान." आपल्या विशीं ल्यूथरान म्हळें: "म्हजीं आवय-बापूय खूब गरीब आशिल्लीं. म्हजो बापूय एक गरीब लाकूडतोडो आशिल्लो (उपरांत तो एक खाण कामगार जालो), आनी म्हजी आवय आपल्या भुरग्यांक वाडोवपा खातीर जाय आशिल्लें सामान मेळोवपाक जायते फावट फाटीर लाकडां व्हरताली. तांणी आमच्या खातीर सगळ्यांत कठीण कश्ट सोंसले."

GSAM 35.3प्रेषित जेम्स, लोकांच्या देवाचे सेवे खातीर आपोवण्या विशीं उलयताना म्हणटा, "म्हज्या मोगाच्या भावांनो, आयकयात, देवान ह्या संवसारांतल्या गरीबांक, भावार्थांत गिरेस्त आनी त्या राज्याचे वारस, जें ताणें तांचो मोग करताल्यांक वचन दिलां, म्हणून वेंचूंक ना काय?"⁴⁵

GSAM 35पयले मेथोडिस्ट

GSAM 35.4मेथोडिझमाच्या सुरवातीच्या दिसांनी, जेन्ना मुक्त कृपेचें तत्वज्ञान नेटान प्रचार केलें, तेन्ना सुदारकांच्या फुडें वचपी वळीचेर नदर मारल्यार, आमकां दिसता की ताचे वांगडा देवाची शक्त आशिल्ली. जशें तें लोकांक क्रिस्ताच्या मोवाळ मोगान, निश्ठेन सादर केलें, आनी जिव्या भावार्था वरवीं तें आपणायलें, तेन्ना भावार्थ्यांक फकत फाटल्या पातकांची क्षमा मेळ्ळी ना, तर पवित्रपणान जिवीत जियेवपाक मजत करपी एक पवित्र करपी शक्तूय मेळ्ळी. मेथोडिझमाची सुरवात नम्रतायेन जाली, आनी पाद्री आनी सामान्य लोकांच्या भावार्था आनी साद्या विश्वासा प्रमाणें तिका आशीर्वाद मेळ्ळो.

GSAM 36.1आगमन चळवळी कडेन संबंदीत घडणुको आनी अणभव सोदतना, आमकां अशें दिसता की, जशें देवाच्या दर एका कामांत, जंय मनीस एक साधन आसता, ताची सुरवात गरीब आनी अज्ञात लोकां मदीं जाता; पूण ह्या व्हड कामा फाटल्या पुराव्यांची काळजीपूर्वक तपासणी करचे पयलीं, कोणूच ताचेर ह्या कारणा खातीर निर्णय घेवचो न्हय, ना जाल्यार ते त्या लोकांच्या स्थितींत सांपडूं येतात जांकां देवान विचारलें, "ल्हान गजालींच्या दिसाक कोणे तुच्छ केलो?"⁴⁶

GSAM 36ल्यूथराक एकाचो जाप

GSAM 36.2जें कितल्याशाच लोकांनी मान्य केलां ह्या आदारार खंयचोय सिद्धांताचो मुद्दो बरो वा वायट हें थारावपाक सोदतात, तांच्या फायद्या खातीर आमी ल्यूथर आनी एक हांचे मदलो वाद, थोड्या भागांत, हांगा दवरतात. जशें ल्यूथरान पवित्र शास्त्रांचेर आपलें स्थान घेतलें, आनी देवाच्या वचना परस आपल्या मतांक व्हड मानपाचो लोकांचो हक्क आसा ह्याचेर वाद घालपाचें धाडस केलें, तेन्ना एकान ह्या उपहासात्मक उतरांनी जाप दिली: "म्हाका त्या नम्रतायेची आनी शालीनतायेची अजाप जाता, जाचेन तो मान्यवर डॉक्टोर, एकलोच, इतल्या भोव नामनेच्या पाद्रिबापां आड उबो रावता, आनी सार्वभौम पोपां, धर्मसभां, विद्वानां, आनी विद्यापिठां परस चड जाणकार जावपाचो दावो करता! ... खऱ्यानीच अजापाची गजाल जातली, जर देवान इतल्या भोव संतां आनी हुतात्म्यां कडल्यान सत्य लिपयल्लें आसलें, ह्या मान्यवर पाद्रिबापाच्या येण्या मेरेन."

GSAM 36.3ह्या जापेक झुरिचांतल्या जॉन फेबराक दिल्ल्या झ्विंगलाच्या जापेंतल्यान बरेचशें मेळूं येता, जेन्ना फेबरान म्हळ्ळें, "ज्या पांवड्यार परिस्थिती पावल्या ताचेर म्हाका अजाप जाता, जेन्ना बारा शेंकड्यां वर्सां चलून आयिल्ले प्राचीन रिवाज सोडून दिल्ले, आनी हें स्पश्टपणान निश्कर्श काडलो की क्रिस्तांव धर्म चवदा शेंकड्यां वर्सां चूक करतालो." झ्विंगलान बेगीन जाप दिली की, "एक चूक चवदा शेंकड्यां वर्सां मानिल्ली म्हणून ती कमी चूक जायना, आनी देवाचे उपासने खातीर, जर पवित्र शास्त्रांत ताका आदार वा प्रमाण मेळना जाल्यार, खंयचेय आदले रिवाज कांयच नात."⁴⁷

GSAM 37देवाचें उतर विरुद्ध मनशाची शहाणपण

GSAM 37.1परमेश्वराच्या वचनान "सत्य कितें?" हो प्रस्न सोडोवपा बदला मनशांच्या मतांचेर आदारून रावपाचो धोको, होशेया संदेष्ट्यान स्पश्टपणान सांगला, तो म्हणटा, "तुमी वायटपणाची जोतीं मारल्या, तुमी अधर्माची फळणी केल्या; तुमी फटीचें फळ खालां; कित्याक तुमी तुमच्या मार्गाचेर, तुमच्या बळिश्ट मनशांच्या गर्देचेर विस्वास दवरलो."⁴⁸ मनशाच्या काळजाची प्रवृत्ती सदांच मनशाचेर विस्वास दवरपाची आसल्या; पूण जशे जशे आमी त्या वेळा लागीं पावतात जेन्ना प्रभू "उठून पृथ्वीक भिरांकूळ रितीन हालयतलो," तेन्ना संदेष्टो इजाया उर्बा दिता, "तुमी मनशाचेर आदार दवरप सोडा, जाचो श्वास ताच्या नाकांत आसा; कारण तो कशा खातीर मानतातलो?"⁴⁹

GSAM 37.2शास्त्रांतल्यान ह्या दिकेन आमच्या धोक्याविशीं अशी शिटकावणी मेळिल्ल्यान, कोणेच ह्या आगमनाच्या चळवळीचेर बेगीन निंदा करची न्हय, जशें की तिची सुरवात सादी आशिल्ल्यान ती विचार करपाक लायक ना, वा संवसाराच्या नदरेन व्हड मानिल्ल्यांनी ह्या कारणाक तेंको दिवंक ना म्हणून. ताचे बदला, सगळ्यांनी तिच्या दाव्यांचें काळजीपूर्वक मोलमाप करचें. सत्य हाचें मोल अणकरपाक जायना, ताचे तुळेंत मनशांचीं मतां म्हळ्यार फकत निरुपयोगी भुसा.