अध्याय २१ — कामांत मार्गदर्शक हात
GSAM 322.1"हांव तुका शिकोवन मार्ग दाखयतलो, जातूंत तुका चलपाचें आसा."1
GSAM 322.2जो देव आपल्या विस्वासाचो आधार मानता, ताची काळजी सदांच दिसता. पूण, कांय वेळार ही काळजी चड खाशेले तरेन जाणवता, जशें की दिसपी आनी न दिसपी वायटपणां आनी धोक्यांतल्यान मेळपी खाशेली सुटका, आनी ताच्या सत्याच्या प्रसारा खातीर दैवी कृपेन उगडपी थेट वाटा. ह्याच विशयांचेर ह्या अध्यायांत भासाभास केल्या.
GSAM 322मिशिगनांतलें पयलें दर्शन
GSAM 322.3मे १८५३ च्या म्हयन्यांत, पाद्री व्हाइट आनी ताचे बायलेन मिशिगनक भेट दिली. न्यूयॉर्कच्या बफेलोच्या अस्तंतेक ते पयलेच खेपे गेल्ले. मे म्हयन्याच्या निमाण्या सबाथ दिसा ते टायरोन हांगा आशिल्ले, आनी त्या जाग्यार मिसेस व्हाइटाक राज्यांतल्या सबाथ-पालक लोकांच्यो वेगवेगळ्यो कंपन्या दर्शनांत दाखयल्यो, आनी तांच्या आड काम करपी प्रभावां विशीं शिटकावण्यो दिल्यो. जून २ तारखेक, जॅक्सन हांगा, तिणें फुल्सकॅपच्या आठ पानांचेर, तिका दाखयल्ल्या कांय गजालींविशीं बरयलें. तिणें म्हाका त्या दर्शनाची एक पेन्सिलीन केल्ली प्रत दिली, ह्या अटीचेर की हांव तिका पेन आनी शाई वापरून एक सादी प्रत तयार करून दितलो.
GSAM 322पवित्रतायेचो दावो करपी एक बायल
GSAM 322.4हेर दाखयल्ल्या गजालीं मदीं, एका बायलेची गजाल वर्णिल्ली, जी आमच्या लोकां मदीं घुसपाचो यत्न करताली. तिणें म्हळें की ही बायल व्हड पवित्रतायेचो दावो करताली. मिसेस व्हाइट तिका केन्नाच मेळूंक नाशिल्ली, आनी ह्या दर्शनांतल्यान मेळिल्ल्या म्हायती शिवाय तिका तिचे विशीं कांयच खबर नाशिल्ली. तिणें त्या बायलेची कार्यपद्दत सांगली इतलेंच न्हय, तर ती म्हणाली की जेन्ना तिका फटकारतले तेन्ना ती एक पवित्रपण दाखोवपी मुखवटो लावन म्हणटली, "देवाक—म्हजें—काळीज—कळटा." तिणें सांगलें की ही बायल एका तरणाट्या वांगडा देशांत भोंवताली, जाल्यार तिचो घोव, एक म्हातारो मनीस, घरा रावन तांच्या ह्या वायट वागपाक पोसपाक काम करतालो. मिसेस व्हाइटान सांगलें की देवान तिका दाखयल्लें की, "त्या बायलेच्या पवित्रपणाच्या दाव्यां आसून लेगीत, ती आनी तो तरणाटो सातवो आज्ञा मोडपाच्या गुन्यांवांत दोशी आशिल्ले." ह्या प्रकरणाचें बरयल्लें वर्णन म्हज्या खिशांत आसतना, परिस्थिती कशी वळतली हें पळोवपाक हांव थोड्या चिंतांत रावलो.
GSAM 323व्हर्जेन्स, मिशिगन हांगाची सभा
GSAM 323.1आमी जॅक्सन, बॅटल क्रीक, बेडफोर्ड, आनी हेस्टिंग्स हांगा सभा घेतिल्ल्यो, आनी मागीर व्हर्जेन्स, केंट काउंटी हांगा आयले, जें त्या बायलेचें रावपाचें ठिकाण आशिल्लें. आमी जूनाच्या ११ तारखेक, सबाथाच्या थोडे आदीं, रातचे मुक्काम करपाच्या जाग्यार पावले. आमची रावपाची सुवात पाद्री व्हाइट हांच्या घरा आशिल्ली, जे पयलीं एका क्रिस्तांव पंथाचे पाद्री आशिल्ले. तो एक नव्यान वसयल्लो वाठार आशिल्ल्यान, आमच्या सभां खातीर तीन मैल फुडें आशिल्ल्या एका व्हडल्या, नव्यान बांदिल्ल्या गोठ्यांत वेवस्था केल्ली, आनी जशें उपरांत कळ्ळें, दर्शनांत पळयल्ली बायल सभेच्या जाग्या सावन आनीक दोन मैल पयस रावताली.
GSAM 323उन्मत्त व्यक्तीक साक्ष
GSAM 323.2जून १२ तारखेर, सकाळीं १०:३० वरांचेर, आमी सभेक लागून गोठ्यांत एकठांय आयलीं. मिसेस व्हाइट व्याख्यान माचयेच्या दाव्या तोंकाक बसली, हांव तिचे कुशीक बसलों, पाद्री कॉर्नेल म्हज्या कुशीक, आनी पाद्री व्हाइट व्याख्यान माचयेच्या उजव्या तोंकाक उलयतालो. तो सुमार पंदरा मिनटां उलयल्या उपरांत, एक म्हातारो आनी एक तरनाटो एकठांय भितर आयले, आनी व्याख्यान माचयेच्या कुशीक आशिल्ल्या मुखावेल्या पांख्यार बसले. तांच्या वांगडा एक ऊंच, बारीक, काळ्या रंगाची बायल आशिल्ली, जी दारा लागसार बसली. पाद्री व्हाइट हांच्या ल्हान भाशणा उपरांत, मिसेस व्हाइट उठल्यो आनी आपल्या उलोवपाची सुरवात पाद्रींनी तांकां सोंपयल्लें काम बिघडूंक दिवचें न्हय म्हणून घेवपाच्या काळजे विशीं उलोवन, हें वचन वापरून केली, "परमेश्वराचीं आयदनां व्हरप्यांनो, तुमी पवित्र रावात." तिणें सांगलें की, बायलेन आपल्या घोवा शिवाय दुसऱ्या खंयच्याय दादल्या वांगडा देशांत भोंवचें, हो देवाचो आदेश न्हय. निमाणें तिणें स्पश्टपणान सांगलें,
GSAM 323.2"ती बायल जी थोड्या वेळान पयलीं दारा लागसार बसली, ती दावो करता की देवान तिका प्रबोधन करपाक आपयल्या. ती त्या तरणाट्या वांगडा भोंवता जो नुकतोच मेजा मुखार बसलो, जाल्यार हो म्हातारो दादलो, तिचो घोव—देवा ताचेर दया करूं!—तो घरा कश्ट करून पयशे जोडटा, जे ते आपलो पातक चालू दवरपाक वापरतात. आपूण खूब पवित्र आसा, आनी पवित्र जाल्या अशें ती सांगता, पूण तिच्या ह्या सगळ्या पवित्रपणाच्या ढोंगा वांगडा, देवान म्हाका दाखयलां की ती आनी हो तरणाटो सातव्या आज्ञेचें उल्लंघन करपाच्या गुन्यांवांत दोषी आसात."
GSAM 324.1थंय हाजीर आशिल्ल्या सगळ्यांक खबर आशिल्ली की मिसेस व्हाइटान ह्या व्यक्तींक ते गोठ्यांत येय मेरेन केन्नाच पळोवंक नाशिल्लें. तांकां वळखून आनी तशें तांच्या स्वभावाचें चित्रण करून, हाजीर आशिल्ल्यांच्या मनाचेर परिणाम जालो, आनी तांचो विश्वास वाडलो आनी त्या दर्शनांचेर तांचो भावार्थ घट जालो.
GSAM 324भविश्यवाणी प्रमाणें उच्चारिल्लीं उतरां
GSAM 324.2मिसेस व्हाइट आपली गवाय दिताली तेन्ना, ताचेर ताची निंदा जाल्ली बायल, मिसेस अॅल्कॉट, ती हें आयकून कशी प्रतिक्रिया दिता आनी फुडें कितें करतली आनी कितें म्हणटली हें पळोवपाक सगळे चिंताग्रस्त नदरेन तिचे कडेन पळयताले. तिचेर केल्ल्या आरोपांत ती निरपराध आसली जाल्यार, ती उठून हें सगळें न्हयकारतली अशी अपेक्षा साहजिकपणान आसतली. जर ती दोशी आनी सामकी भ्रश्ट आसली जाल्यार, तिका हें सगळें खरें आसलें तरी तें सगळें न्हयकारपाक संकोच वाटचोच अशें न्हय. हाचे बदला, तिणें तेंच केलें जें साक्षीत सांगिल्लें की फटकारल्यार ती करतली. सगळ्यांचीं नदरां तिचेर लागिल्लीं आसतना ती हळूच उठली, आनी एक पावित्र्याचो भाव तोंडाचेर हाडून, हळूच म्हणाली, "देवाक—म्हजें—काळीज—कळटा," आनी एक उतर उलोवंक नासतना बसली. साक्षीत सांगिल्लें तशेंच ती उलयली आनी तशेंच तरेन म्हणाली.
GSAM 325गुन्यांव मान्य
GSAM 325.1खरे, देवाक तांचीं काळजां खबर आशिल्लीं, आनी तांकां स्वताक त्या आरोपा खातीर दोशीं आसात हें खबर आशिल्लें; कारण उपरांत त्या तरणाट्यान त्याच जाग्यार रावपी मिस्टर गार्डनराक, जाणें ह्या विशयाचेर ताका बारकायेन विचारलें, ताका म्हळें, "मिस्टर गार्डनर, मिसेस व्हाइटान आमचे विशीं जें म्हळें तें एकदम खरें आशिल्लें;" आनी त्या बायलेन, १८६२ वर्सा ग्रीनव्हिलांत मिसेस विल्सन हांकां, "भगवता आड झुजपी म्हणून दिसची न्हय म्हणून, हांवें भयण व्हाइट हांचे आड एक उतर उलोवपाची हिम्मत करची ना," अशें सांगल्या उपरांत, तिचे आनी त्या तरणाट्या विशीं दाखयल्ली गजाल खरी आशिल्ल्याची ती मान्य जाली.
GSAM 325मेसेन्जर पंगड
GSAM 325.2१८५३ च्या शरद ऋतूंत मिशिगनांत कांय असमाधानी एकठांय आयले आनी 'मेसेन्जर ऑफ ट्रुथ' नांवाचो एक पत्रो उजवाडाक हाडपाक लागले. ह्या पत्र्याचें आनी ताच्या चालकांचें काम बांदचे बदला मोडून उडोवप आनी बदनाम करप हेंच दिसतालें. ताच्या पानांनी जायत्यो फट्यो घाल्ल्यो, जाका लागून संदेशाच्या आमच्या कामांत आमकां त्रास जालो; आनी असलो उक्ते हल्लो पयलेच खेपे जाल्ल्यान, तांच्या बदनामीच्या विधानांक जाप दिवप आमचें कर्तव्य अशें आमकां दिसलें. हें करपाक तो वेळ लागलो जो आमच्या विश्वासाचेर सोंपयल्ल्या सत्याक फुडें व्हरपाक खर्च करपाक जाय आशिल्लो, आनी हें सैतानाच्या हेतूंक बरें जुळटालें, जो निःसंशय ह्या विरोधाचो प्रेरक आशिल्लो. आनी अशेंच परिस्थिती 20 जून, 1855 च्या सांजे मेरेन चालू आशिल्ली, जेन्ना पाद्री व्हाइट आनी तांची बायल, पाद्री कॉट्रेल, आनी हांवें ओस्वेगो, एन.वाय. हांगा एक सभा सोंपयल्ली. आमच्या सभेंत लिलिस नांवाच्या एका व्यक्तीन त्रास दिल्लो, जो भितर येवन लोकांभितर त्यो बदनामी करपी कागदपत्रां वांटून आयलो. ह्या प्रकरणांत आमचो कर्तव्य काय, हो प्रस्न परत उप्रासलो. तांच्या फटिच्या जापां दिवपाचे सगळे आदले प्रयत्न फकत तांकां आनीक फट्यो तयार करपाक कारण थारले.
GSAM 325सल्लो आनी भविश्यवाणी
GSAM 325.3त्या सांजवेळा ओस्वेगो शारांतल्या जॉन प्लेस हाच्या घरा जाल्ले एक प्रार्थना सभेंत, मिसेस व्हाइट हांकां एक दर्शन जालें, जातूंत तांकां दाखयलें की जर आमी आमचें काम, सत्त उपदेश करप, 'मेसेन्जर पक्षा' सारक्या लोकांची पर्वा करिनासतना चालू दवरलें, तर ते स्वता मदींच झूज करतले आनी तांचें पत्र बंद पडटलें, आनी जेन्ना तशें घडटलें तेन्ना आमकां दिसतलें की आमची संख्या दुप्पट जाल्या. ही गवाय देवा कडल्यान आयल्या अशें मानून, आमी रोखडीच तिच्या प्रमाणें वागपाक लागले.
GSAM 326मेसेन्जर पक्ष आनी पत्रिकाचें पतन
GSAM 326.1सत्याचो प्रसार वेगीं जालो, जाल्यार "मेसेन्जर पक्षांत" तांच्यांतच अडचणी सुरू जाल्यो. थोड्याच काळांत तो पक्ष शिंपडून गेलो, तांच्या जायत्या फुडाऱ्यांनी सबाथ पाळप सोडून दिल्लें. तांचें पत्रय आदार नाशिल्ल्यान बेगीन बंद पडलें, आनी जो कांय काळा खातीर संपादक आशिल्लो, ताणें आपलें लक्ष शाळेंत शिकोवपा कडेन वळयलें; पूण पयलीं स्वताचेर नियंत्रण दवरूंक शिकूंक नाशिल्ल्यान, तो आपल्या विद्यार्थ्यांचेर नियंत्रण दवरपाक पुराय तरेन अपेशी थारलो. आपल्या शाळेंतल्या एका चल्याक सुदारपाच्या प्रयत्नांत, ताणें एक रिव्हॉल्व्हर काडलो, जो क्लिक जालो पूण फायर जालो ना. जमावाच्या हत्येंतल्यान वाटावपाक, ताका रातीन कॅनडाक पळून वचचें पडलें.
GSAM 326अॅडव्हेंट कार्याचेर परिणाम
GSAM 326.2त्या वेळार आमच्या लोकांभितर पयलीं केन्नाच नाशिल्ले इतली एकवटताय आनी सलोख्याची परिस्थिती आशिल्ली; आनी संदेश मुखार व्हरपाचे यत्न करतना, सगळ्या दिकांनी वाट उक्ती जाली.
GSAM 326.3१४ जानेवारी १८५८ दिसा, रिव्ह्यूच्या खंड ११, अंक १० त, संपादकान मेसेंजर कामाच्या परिणामा विशीं सांगताना म्हळें: "विश्वासघाताच्या वेळार, जेन्ना 'रिव्ह्यू' बंद करपाचो यत्न केलो, तेन्ना ऑफिसांतली चर्चची मालमत्ता फक्त $700 इतली मोलाची आशिल्ली. तेन्ना सावन तिचें मोल $5,000 मेरेन वाडलां. तेन्ना सुमार एक हजार पयशे दिवपी वांगडी आशिल्ले, आतां दोन हजार आसात, ते भायर बरीच 'फुकट' वळेरीय आसा."
GSAM 326.4आमी आतां त्या वेळाक (१८५८) पाविल्ले, जेन्ना "मेसेंजर पंगड" फुटलो आनी शिंपडलो, आनी मेसेंजर अस्तित्वांत उरलो ना, तेन्ना वयर दिल्ले आंकडे म्हत्वाचे आसात. जशें रिव्ह्यूच्या पयशे दिवपी वांगड्यांची संख्या बरोबर दुप्पट जाल्ली, तशीच भावार्थ्यांची संख्याय दुप्पटा परस चड जाल्ली. ह्या तरेन, जून, १८५५त मिसेस व्हाइट वरवीं केल्ली भविश्यवाणी पुराय जाली.
GSAM 327तंबू-सभांची पयली सुचोवणी
GSAM 327.1संदेशाच्या सुरवातीच्या दिसांनी, जेन्ना दुसरो बरो जागो मेळना आसलो, तेन्ना शाळा घरांनी सभा घेवपाची आमची प्रथा आशिल्ली. अशाच एका इमारतींत, एकदां इतली व्हड गर्दी जमली की त्या आकाराचीं दोन शाळांचीं घरां लेगीत तांकां सामावंक शकलीं नासलीं. सगळ्यांक आयकूंक येवचें म्हणून, उलोवपी एका उकत्या जनेलांत उबो रावून घरांत आशिल्ल्यांक आनी आपल्या गाड्यांचेर आनी तणाचेर बसलेल्या व्हड प्रेक्षकांक उलयलो. ह्या व्हड जमावाक पळोवनच तंबू सभा घेवपाचो विचार सुरू जालो.
GSAM 327बॅटल क्रीक, मिशिगन हांगा पयली तंबू-सभा
GSAM 327.2देखून २२ मे, १८५४ दिसा, पाद्री जेम्स व्हाइट आनी हेरांनी सल्लामसलत करून थारायलें की सभां खातीर तंबू वापरप एक व्यवहार्य येवजण आसतली. त्या वेळार व्हडले तंबू सर्कस, प्राणीसंग्रहालयां, आनी वेगवेगळ्या प्रकारच्या प्रदर्शनां शिवाय हेर कामां खातीर खूब कमी वापरताले. मिशिगन हें पयलें राज्य आशिल्लें जंय सप्तम-दिसाच्या अॅडव्हेंटिस्टांनी ह्या कामाच्या वावरांत ही सुरवात केली. पयली तंबू-सभा बॅटल क्रीकांत, १० जून १८५४ दिसा सुरू जाली. सद्याच्या वेळार गिमाच्या दिसांनी सभा घेवपाची ही पद्दत खूब व्हड प्रमाणांत वाडल्या.
GSAM 327शिबिर-सभांचो सुचोव
GSAM 327.3१८६८ वर्सा आनीक एक धाडसी पावल उखललें. शिबिर-सभा घेवपाच्या योग्यतेचेर योग्य विचार जालो, आनी हो आमच्या लोकांच्या व्हड जमावाक सामान्य सभांनी सुवात दिवपा खातीर एक उत्तम मार्ग आसतलो असो निर्णय घेतलो. भौशीक कार्यावळीं खातीर एक व्हड तंबू आनी ल्हान कौटुंबिक तंबू आसल्यार, लोकांक आरामदायक रावपाक मेळटलें, आनी ह्या तरेन कांय दीस सल्लो आनी उपासनेत फायद्याचेपणान सारपाक मेळटले.
GSAM 328राइट, मिशिगन हांगा पयली शिबिर-सभा
GSAM 328.1पयली शिबिर-सभा राइट, मिशिगन हांगा, १-७ सप्टेंबर, १८६८ ह्या दिसांनी जाली. आमच्या लोकांच्यो ह्यो म्हत्वाच्यो सामान्य सभा इतल्यो वाडल्यो की दर वर्सा क्षेत्राच्या वेगवेगळ्या भागांनी अर्द्या शेंकड्या परस चड शिबिर-सभा जातात. ह्यो शिबिर-सभा फक्त अमेरिकेंत न्हय, तर युरोप, ऑस्ट्रेलिया, न्यूझीलंड, आनी दक्षिण आफ्रिकेंतय जातात.
GSAM 328.2आमच्या लोकांनी केल्ली ह्या प्रकाराची सगळ्यांत व्हडली सभा १८९३ वर्सा, लान्सिंग, मिशिगन हांगा जाली. त्या व्हडल्या जमणुकेंत ५०० परस चड कुटुंबीय तंबूंनी ३,४०० लोक रावताले. शिबिरांतल्या वेगवेगळ्या तंबूंच्या बांदकामांत १,५०,००० यार्ड परस चड कॅनव्हास वापरलो.
GSAM 328रेल्वे अपघातांतल्यान सुटका
GSAM 328.3आमचें पयलें ६० फूट तंबू विकतें घेवपाचो निर्णय जाल्या उपरांत दुसऱ्या दिसा (मे २३, १८५४), तेन्ना जॅक्सन, मिशिगन हांगा आशिल्ले पाद्री व्हाइट आनी तांची बायल, विस्कॉन्सिन खातीर आपल्या प्रवासाक भायर सरपाचे आशिल्ले, जंय तांणी कांय काळ काम करपाचें आशिल्लें. आमी दनपारचो वेळ डी. आर. पाल्मर हाच्या घरा सारलो, जें स्टेशन सावन फकत थोड्याच अंतराचेर आशिल्लें. दनपारांत जायते फावट पाद्री व्हाइट म्हणालो, "ह्या प्रवासाक भायर सरपा विशीं म्हाका विचित्र दिसता; पूण, एलेन, आमची एक नेमणूक आसा, आनी आमकां वचूंकच जाय. जर म्हजी नेमणूक नासली जाल्यार, हांव आयचे राती वचचो नासलों."
GSAM 328.4रात जाल्ली आनी ट्रेन येवपाचो वेळ लागीं पाविल्लो, तेन्ना आमी प्रार्थना केली. ह्या प्रवासांत पाद्री व्हाइट आनी ताचे बायलेच्या सुरक्षे खातीर सगळ्यांक प्रार्थना करपाची प्रेरणा जाल्ली दिसताली. आमी उठले तेन्ना, पाद्री व्हाइटान आपलो विश्वास उक्तायलो की देव तांची काळजी घेतलो आनी तांकां सांबाळटलो.
GSAM 328.5रातीं आठ वरांचेर, जाग्यां खात्री करपाक आनी तांचीं पॅकेटां सारकीं करपाक मदत करपाक हांव तांच्या वांगडा रेल्वे गाडये कडेन गेलों. आमी एका उंच फाटीच्या जाग्यांच्या डब्यांत गेलों, जाका त्या दिसांनी "स्लीपिंग कार" म्हणटाले. मिसेस व्हाइट म्हणाल्यो, "जेम्स, हांव ह्या डब्यांत रावंक शकना, म्हाका हांगाच्यान भायर सरचें पडटलें." हांवें तांकां फुडल्या डब्याच्या मदीं एक सीट मेळोवपाक मदत केली. मिसेस व्हाइट आपल्या मांडयेर पॅकेट्स घेवन बसली, पूण म्हणाली, "म्हाका ह्या ट्रेनांत घरा सारकें दिसना." घंटी वाजली, आनी तांकां घायेन "देव बरें करूं" म्हणून हांव बेगीन सायरेनियस स्मिथाच्या घरा रातीक रावपाक गेलो.
GSAM 329.1सुमार धा वरांचेर, पाद्री व्हाइट, जो शिकागोच्या वाटेर बरोच फुडें पावला आसतलो अशें आमकां दिसतालें, तो भितर येवपाक दार थापटता हें आयकून आमी सगळे खूब अजापले. ताणें सांगलें की जॅक्सनाच्या अस्तंतेक तीन मैल पयस रेल्वेगाडी रुळा वयल्यान देंवल्या; रेल्वेगाडीचो चडसो भाग, इंजिना सयत, पुराय तरेन नश्ट जाल्लो; पूण कांय जाणांक मरण आयिल्लें तरी, तो आनी मिसेस व्हाइट सुखरूप वांचले. ताणें बेगीन एक घोडो आनी गाडी तयार केली, आनी अब्राम डॉज वांगडा, मिसेस व्हाइटक घेवपाक गेलो. पाद्रीन तिका आपले बाहूंत घेवन, एका ओल्या, चिखलाच्या वाठारांतल्यान आनी एका ल्हानशा व्हाळांतल्यान, त्या आपत्तीच्या जाग्या पासून पयस एका सुरक्षित जाग्यार व्हरिल्ली.
GSAM 329.2दुसऱ्या दिसा सकाळीं फार सकाळीं हांव मिस्टर डॉज वांगडा रेल्वे अपघाताची सुवात पळोवंक गेलों. जंय रस्तो रुळाक तिरसो उतरता, थंय एक बैलो सरळ रुळाचेरच आराम करपाक पडिल्लो. इंजिनाक 'गाय-कॅचर' नाशिल्ल्यान, त्या जनावराक आदळ्ळ्या उपरांत तें दाव्या वटेन रुळा वयल्यान भायर उडपले. इंजिन जमनीक आदळ्ळ्याच्या पयल्या धक्क्याक, पाद्री व्हाइटाच्या पुस्तकांच्या पेटी सयत आशिल्ली बॅगेज कार पुराय तरेन रुळा वयल्यान भायर उडी मारून सुटली आनी तिका कांयच इजा जाली ना; त्याच वेळार, ट्रेनाच्या फाटल्या भागांत आशिल्ली प्रवासी कार मनशाच्या आदार विरयत उरिल्ल्या ट्रेना कडल्यान सुटली आनी शांतपणान रुळाचेर थांबली. इंजिन आनी टेंडर रुळा भायर जमनीर सुमार स ते आठ रॉड चल्ले, तेन्ना इंजिन एका सुमार तीन फूट व्यासाच्या ओकाच्या खुंटाक आदळ्ळें. गाडयेची गती इतली जबरदस्त आशिल्ली की इंजिन उलटून तळार आशिल्लो भाग वयर जालो, आनी टेंडराचो फाटलो भाग रुळाचेर घुंवलो. पुराय वेगान वचपी ट्रेनाचो मुखेल भाग, इंजिनाच्या ह्या अपघातस्थळाक आदळ्ळो, आनी हाका लागून दुसरो धक्को बसलो. इंजिनाक आदळपी पयली गाडी एक एक्स्प्रेस कार आशिल्ली, जी बारीक लाकडां सारकी चुरडली. ती, तिच्या भितर आशिल्ल्या वस्तू सयत, टेंडराचेर आनी ताच्या भोंवतणी कचराचो एक ढिग जाली. ताचे फुडें दुसऱ्या वर्गाची गाडी आशिल्ली, जातूंत अठरा प्रवासी आशिल्ले, तांतुंतलो एक मरण पावलो आनी बाकीचे सगळे चड-उणे जखमी जाले. ही गाडी, स्लीपर गाडी ताचे भितरल्यान वचून दोन भागांनी मोडली. स्लीपर गाडीचो फुडलो भाग कुडके जालो, आनी जी बसका मिसेस व्हाइटाक बरी दिसली ना, ती पुराय तरेन चिरडली गेली.
GSAM 330दैवी सुटकाचो पुरावो
GSAM 330.1आमी त्या अपघाताच्या जाग्याक पळयताले, आनी मागीर, अपघाताच्या वेळार पाद्री व्हाइट आनी ताची बायल ज्या गाडींत बसले आशिल्ले, ती गाडी अपघाताच्या जाग्या सावन सुमार पंदरा रॉड पयस शांतपणान उबी आशिल्ली, तेन्ना आमच्या काळजांतल्यान आवाज आयलो की देवा प्रार्थना आयकता, आनी कोण जाणां, ताणें आपलो देवदूत धाडलो ती गाडी वेगळी करपाक, जाका लागून ताचे सेवक सुखरूप वांचले? जेन्ना ब्रेकमेनान सांगलें की ताणें तें जोड काडूंक ना, आनी ते भायर, जेंन्ना हें घडलें तेन्ना प्लॅटफॉर्माचेर कोणूच नाशिल्लो, आनी हें कशें जालें हें ताका आनी सगळ्या रेल्वे कर्मचाऱ्यांक एक गूढ आशिल्लें, तेन्ना हो विचार आमच्या मनांत चड खोल रुजलो; आनी तांकां आनीक चड गूढ दिसलें तें म्हळ्यार, जोडपाचें कडी आनी बोल्ट दोनूय मोडूंक नाशिल्लीं, आनी बोल्ट आपल्या सांखळी सयत, जशें कांय काळजी घेवपी हातान थंय दवरिल्लो, तसो तो मोडिल्ल्या गाडीच्या प्लॅटफॉर्माचेर पडिल्लो.
GSAM 330.2२४ तारखेच्या सांजे मेरेन कचरो इतलो साफ केल्लो की ट्रेनी सदां भशेन चलूंक लागल्यो, आनी पाद्री आनी मिसेस व्हाइट परत गाडयेंत बसून विस्कॉन्सिन हांगा आपल्या भेटीक सुरक्षीत पावले.
GSAM 330विपक्ष्यांक ताकीद
GSAM 330.3प्राचीन इस्राएला वांगडा सगळें "सुलभ प्रवास" नाशिल्लें. भायर तांचे दुस्मान आशिल्ले जे तांच्या प्रगतीक दर एका पावलाक आडखळ हाडपाक सोदताले. शिबिरा भितरले "मिश्रित लोक" आनी अपवित्र जाल्ले लोक तयार साधनां आशिल्लीं, जांचे वरवीं सैतानान असंतोष, झगडीं, कुरकुर आनी बंड उबें करपाचो यत्न केलो. देवाचें येस दिवपी हात विश्वास दवरपी लोका वांगडा आशिल्लें, आनी तांच्या प्रयत्नांक जैत मेळ्ळें, ही गजाल ह्या लोकांक ताच्या नदरेन कृपा मेळ्ळ्या हाचो पुरावो आशिल्लो—की देवाचो हात तांकां फुडें व्हरतालो.
GSAM 331.1देखून तिसऱ्या देवदुताच्या संदेशाच्या उदयांत आनी प्रगतींत, ताची वाड अशी जाली ना की तातूंतल्या सत्यां खातीर मनशाच्या सैमीक काळजाक पसंतीचीं आशिल्लीं. उलटें, संदेशाचें मुखेल सत्य - देवाची सबाथ - स्वार्थी, संवसारीक हितां वांगडा संघर्श करता, आनी सप्तकांतले दोन दीस ताचें पालन करप्यांक संवसारीक कामां पासून वेगळे करता. वर्तमानाच्या सत्याच्या कार्याक भायले दुस्मान आसात, जे हें काम मोडून उडोवपा खातीर थिर आनी चिकाटीन यत्न करतात. तांचे विशीं भजन संहितकाराच्या उतरांनी म्हणूं येता, "जर आमच्या वटेन प्रभू नासलो जाल्यार, आतां इस्राएल म्हणूं; जर आमच्या वटेन प्रभू नासलो जाल्यार, जेन्ना मनीस आमचेर उठले; तेन्ना ते आमकां जिवें गिळून उडयले असते, जेन्ना तांचो क्रोध आमचेर पेटलो."2
GSAM 331.2आमच्या मदीं स्वार्थी आनी असंतुश्ट लोक वेळोवेळार उठले, जे सांगताले की तांचीं उद्दिश्टां पुराय जाल्यार कितल्यो व्हड गजाली जातल्यो; पूण एका आभासी उजवाडा भशेन, तांचो उजवाड केन्नाचोच ना जालो. तेन्नाच, सद्याच्या सत्याचो विचार निश्चितच आनी थीरपणान संवसारभर पातळत आशिल्लो, आनी दर एका प्रगतीच्या पावला वांगडा स्थिरताय आनी बळगें जोडत आशिल्लो.
GSAM 331पाद्री स्टीफन्सन आनी हॉल
GSAM 331.3१८५५ च्या गिमांत पाद्री स्टीफन्सन आनी हॉल हांणी विस्कॉन्सिन राज्यांत बंड घडोवन हाडपाचो यत्न केलो. मुखेल भावांक हें बरेच खबर आशिल्लें की तांकां आमच्या भावार्थाच्या हेर सगळ्या मुद्द्यांची तांच्या "येवपी युग" (Age-to-Come) शिकवणेंतल्यान परिक्षा घेवपाची इत्सा आशिल्ली, आनी ते ह्या गजालीक खूब उत्सुक आशिल्ले की सप्तम-दिसाचे अॅडव्हेंटिस्टांक क्रिस्ताच्या दुसऱ्या येण्या उपरांतच्या परिक्षेच्या (probation) शिकवणेची शिकवण दिवची.
GSAM 331तांच्या विशीं भविश्यवाणी
GSAM 331.4नोव्हेंबर २०, १८५५, मिसेस व्हाइट हांकां तांच्या वागणुकेचें एक दृश्य दाखयलें, आनी ताच्या निमाण्या परिणामा विशीं ह्या उतरांनी एक भविश्यवाणी केली: "अरे दुबळ्या मनशा, तुका दिसता काय की तूं देवाचें काम थांबोवंक शकता? अरे दुबळ्या मनशा, ताच्या बोटाच्या एका स्पर्शानूय तो तुका जमिनीर कोसळोवंक शकता. तो तुका फक्त थोडोच वेळ सोंसून घेतलो."
GSAM 332.1आमच्या विरोधकांनी म्हळां की हांगा एक दर्शन आशिल्लें जें सांगतालें की हे लोक बेगीन मरतले, आनी ते कांय वर्सां जगले देखून तें दर्शन पुराय जावंक ना. त्या दर्शनांत तांच्या मरणा विशीं कांयच ना. तांकां तिसऱ्या देवदुताच्या संदेशाचें काम थांबोवपाक सोदपी मनशांच्या भूमिकेंत दाखयल्लें. देवाक तांकां थांबोवप कितलें सोंपें जातलें हें कळयल्लें आसतनाच, अशेंय जोडलां, "तो तुका फकत थोडोच वेळ सोंसून घेतलो." तांणी कितें केलें?—आपल्या अपेक्षे प्रमाणें जैतिवंत जावचे बदला, ते काळखांत वाट सोदतना उरिल्ले कशे दिसले. कांय सप्तकां भितर तांणी सबाथ पुराय तरेन सोडून दिली, आनी तिच्या विरोधांत उबे रावले. तांणी स्वता फुडारी जावन एक "येवपी युगाची" पंगड तयार करपाची आस्त बाळगिल्ली. ह्यांत यशस्वी जावचे बदला, सबाथ सोडून दिल्ल्यान तांणी आमच्या लोकांचेर आशिल्ली आपली पकड पुराय तरेन वगडायली. ह्या तरेन, आपल्याच वागणुकेन, तांणी पयलीं जें करपाचें थारायल्लें, तें पुराय तरेन अपेशी केलें. आमच्या लोकांनी म्हळें, "खऱ्यांनीच, देवान तांकां 'थोड्याच काळा खातीर सोंसलें.'"
GSAM 332जिविताचो एक दुख्खी शेवट
GSAM 332.2ह्या दोन मनशांच्या परिणामा विशीं, तांच्या दुःखद नशिबा संबंदीं कांय विधानां दिवप बरें जातलें, जीं तांच्याच भावांनी, "युगांतर" पंगडाच्या भावार्थ्यांनी केल्लीं, जांच्या वांगडा ते सबाथ सोडून दिल्ल्या उपरांत जोडिल्ले. सदतीस वर्सां पयलीं मिस्टर हॉल माथ्याक थोडो भोव पिडिल्लो (मेंदवाक मोव जाल्ल्यान), हे स्थितीचें कारण म्हळ्यार दुसऱ्यांच्या फसवणुकेन बरीच मालमत्ता वगडायल्ली. ताका असो भ्रमाचो रोग जाल्लो की, जर तो भायर गेलो जाल्यार तो सपाट जावन वा जमनीर पडटलो. तो निरुपद्रवी आसा, पूण अर्थात, इतल्या वर्सां सावन खंयच्याच पदावळींतल्या धर्मप्रवर्तनाच्या कामा खातीर पुराय तरेन अयोग्य आसा.3
GSAM 332.3पाद्री स्टीफन्सन हांकां मरून सुमार सोळा वर्सां जालीं. तांच्या मरणा पयलीं कांय वर्सां ते वेडे आशिल्ले, पूण दुसऱ्यां खातीर धोक्याचे नाशिल्ले. अशें जावचे पयलीं, ताणें आपणें आपणायल्ल्या 'कायदो ना' ह्या सिद्धांतान आपणाक स्वातंत्र्य मेळ्ळां अशें समजून, ताणें आपली बायल सोडली, एक अशी बायल जाचेर चारित्र्याचो कसलोच दाग नाशिल्लो (ताका घटस्फोट फक्त एका भ्रश्ट वकिलाक लावनच मेळटालो), आनी आपल्या पयले बायले परस खूब ल्हान पिरायेचे दुसरे बायले कडेन लग्न केलें. हें कृत्य नैतिकतेचें इतलें उघडपणान उल्लंघन आशिल्लें की, ताच्या स्वताच्या "एज-टू-कम" भावांनी ताच्या वागणुकेक विरोध केलो, आनी ताका आनीक तांचे खातीर उपदेश करपाक परवानगी दिली ना.
GSAM 333.1ह्या मनशांच्या निमाण्या दिसां विशीं तांच्याच भावांच्यो उक्त्यो सगळ्यांत खोल काकूळट दाखयतात; तरीपूण तीं रंग चडयनाशिल्लीं सत्यां आसात, जीं खंयच्याच द्वेशान वा पक्षपातान विरयत दिल्ल्यांत. हाचेर आमी आमच्या वाचप्यांक ह्या गवायच्या शारिरीक अंमलबजावणे विशीं आपलो स्वताचो निश्कर्ष काडपाक सोडटात.
GSAM 333पाद्री जे. एच. वॅगनर हांणी संदेश स्वीकारलो
GSAM 333.2१८५२ वर्सा, पाद्री जे. एच. वॅगनर, जो विस्कॉन्सिन-आंत एक काउंटी पत्र चलयतालो, ताणें सद्याचें सत्य आपणायलें, आनी फुडल्या वर्सा आपलें पुराय जिवीत धर्मसेवेच्या कामाक समर्पित केलें. १८५७ वर्सा ताणें सुमार दोनशें पानांचीं दोन खूब म्हत्वाचीं पुस्तिकां बरयलीं. तांतली पयली पुस्तिका 'आधुनिक अध्यात्मवादाचें स्वरूप आनी प्रवृत्ती' (The Nature and Tendency of Modern Spiritualism) आनी दुसरी 'येवपी युगाचो खंडन' (A Refutation of the Age-to-Come) अशी आशिल्ली. पयले पुस्तिकेन जायत्या जाणांक सैतानाच्या त्या सांपड्यांत पडपा पासून वाचयल्यांत इतलेंच न्हय, तर देवाच्या आशीर्वादान, ह्या आधुनिक प्रकटीकरणांचो अर्थ कितें काडचो हें कळनाशिल्ल्या जायत्या जाणांचीं दोळे उगडल्यांत.
GSAM 333.3ताचें 'युगांतराचो खंडन' हें आमच्या प्रभूच्या दुसऱ्या आगमना उपरांत पातक्यां खातीर चाचणीच्या (probation) खोट्या सिद्धांतांचें एक सगळ्यांत पूर्ण खंडन आसा. तें त्या सिद्धांताचें इतलें पूर्ण खंडन आसा की, ताका न्हय तर जाप दिवंक ना, पूण जाप दिवपाचो खंयचोच यत्न लेगीत आमच्या नदरेक आयला ना. हें पुस्तक, सद्याच्या युगांत बापाच्या सिंहासनाचेर क्रिस्ताची पुरोहित म्हणूनची स्थिती (ताचें मेल्किसेडेक पुरोहितपद), आनी फुडाराच्या सासणाच्या राज्यांत ताच्या स्वताच्या सिंहासनाचेर ताची जी स्थिती आसतली, ती एकदम स्पश्ट आनी संक्षिप्त रितीन मांडटा — एक अशें सिंहासन जंय खंयच्याच मध्यस्थ पुरोहितपदाचो संबंध नासतलो.
GSAM 334.1उपरांत पाद्री वॅगनरांनी सुमार तेच आकाराचो तिसरो पत्रक बरयलो, जाचें नांव आशिल्लें, 'बुद्धी आनी प्रकटीकरणाच्या उजवाडांत प्रायश्चित'. सुमार १८८४ वर्सा, हाचें संपादन करून वाडोवन सुमार ४०० पानांचो एक खंड तयार केलो. हो ताच्या नांवांतल्यान दाखयल्ल्या विशयाचेर एक स्पश्ट आनी संक्षिप्त प्रबंध आसा.
GSAM 334.2ह्या वेळार सावन तो लेखक आनी संपादक ह्या दोनूय नात्यांनी प्रकाशन कार्यांत लागशिल्लो आशिल्लो. ताणें आपलें धर्मसेवेचें कामय चालूच दवरलें, आनी ताचीं निमाणीं वर्सां युरोपांत गेलीं.
GSAM 334.3१७ एप्रिल, १८८९ दिसा, स्वित्झर्लंडाच्या बासेल शारांत, आपलें निमाणें पुस्तक 'फ्रॉम ईडन टू ईडन' पूर्ण केल्या उपरांतच, ताका अकस्मात मरण आयलें. १६ तारखेक ताणें पुराय दीस बरोवपाचें काम केल्लें, आनी आपल्या डायरींत अशें बरयल्लें, "आज पुराय दीस कश्टांचें काम केलें." युरोपीय भावांनी ताच्या प्रकरणाचेर केल्ल्या अहवालांतल्यान, फुडली म्हायती मेळ्ळ्या:—
GSAM 334.4"१७ तारखेच्या सकाळीं, सुमार पांच वाजतां अर्द्यार, काळजाचो झटको येवन, ताका कांयच सुचोवणी नासतना तो आपल्या रांदचे कुडींत मरण पावलो. तो आपल्या नव्या पुस्तकाची इंग्लीश आवृत्ती पुराय करपाक खूब कश्ट करून काम करतालो, आनी येवपी गिमांत अमेरिकेक परत वचचे पयलीं, थंयच्या कामांत मदत करपाक तो फुडल्या आयतारा लंडनाक वचपाची अपेक्षा करतालो."
GSAM 334.5१८५४ वर्सा सावन पाद्री वॅगनर सत्य रक्षणा खातीर, प्रवचनाच्या माध्यमांतल्यान आनी प्रकाशनांतल्यान, लोकांच्या मुखार सदांच आनी मुखेलपणान आशिल्लो. ताच्या मरणा वेळार तो सुमार एकुणसत्तर वर्सांचो आशिल्लो. २० एप्रिलाक बासेलांत ताका दफन केलो. ह्या तरेन ह्या कार्यांतल्या सुरवातीच्या वावुरप्यां मदलो आनीक एक आपल्या कर्तव्याच्या जाग्यार पडलो.
GSAM 334विश्वासान बरे करप
GSAM 334.6१८५८ च्या वसंत ऋतूच्या सुरवातेक, मिसेस व्हाइट कांय दिसां सावन खूब दुयेंत आशिल्ल्यो, आनी त्यो जवळजवळ असहाय्य स्थितींत आपल्या खाटीर बंदिस्त आशिल्ल्यो. एक सांजे, मध्यरात्रीच्या वेळार, त्यो बेशुद्ध जाल्यो; कुटुंबान तांकां शुद्धीर हाडपाक आपल्या ज्ञानांतले सगळे उपाय केले, पूण तांचो यत्न फोल थारलो. त्यो अर्द्या वरा परस चड वेळ ह्याच स्थितींत उरल्यो, तेन्ना पाद्री व्हाइटा कडल्यान पाद्री अँड्र्यूज आनी म्हाका प्रार्थनेच्या वेळार वांटो घेवपाक बेगीन आपोवणें आयलें. तिच्या खाटी कडेन केल्ल्या काळजा थावन केल्ल्या मागण्यांक जाप म्हणून, देवान दयेन तिका शुद्धीर हाडून परत भलायकेन बरी केली. देवाची स्तुती करतना, ती खाटीरच आसतना तिका एक दर्शन जालें. ह्या दर्शनांत तिका दाखयल्ल्यो कांय गजाली "टेस्टिमोनी फॉर द चर्च," क्र. ५ त वाचूं येतात.
GSAM 335अजापीत शारिरीक प्रकट जावप
GSAM 335.1ह्या दर्शना वांगडा एक विचित्र शारिरीक प्रकट जाल्लें, जाचेर आमी खास लक्ष दितात. पाद्री व्हाइट आनी हांव खाटीच्या एका वटेन बसिल्ले, आनी पाद्री अँड्र्यूज दुसऱ्या वटेन. तिचे हात एक फावट तिच्या छातयेर जुळ्ळेले वा तिच्या हातां सयत तिच्या सदांच्या मोकळ्या आनी सोबीत शैलीन ती पळयता त्या वेगवेगळ्या दृश्यां कडेन वताले. तिची कुडीची वयली भागत खाटी वयल्यान वयर उखल्ली आशिल्ली, इतली की तिच्या खांद्यां आनी तक्या मदीं सुमार आठ-णव इंचांची सुवात आशिल्ली. दुसऱ्या उतरांनी सांगचें जाल्यार, कमरे वयल्यान वयरची कूड सुमार तीस अंशांच्या कोनांत वाकयल्ली. आनी त्या स्थितींत ती त्या दर्शनाच्या पुराय वेळ, म्हळ्यार तीस मिनटां, उरली. हातांचो आदार नासतना, कोणूच सहजपणान तें आसन घेवंक शकना, आनी तितल्या वेळा खातीर थंय उरप तर पयसच उरलें. हातूंत परत एक फावट हें सिद्ध जालें की त्या दर्शना कडेन, जाचेर तिचें नियंत्रण नाशिल्लें, खंयचे तरी शक्तीचो संबंद आशिल्लो.
GSAM 335आनीक एक भविश्यवाणी
GSAM 335.2ऑक्टोबर १, १८५८ दिसा, रॉचेस्टर, न्यूयॉर्क हांगा पाद्री आनी मिसेस व्हाइट आनी ह्या लेखकान एक सादारण सभा घेतली. हे सभे उपरांत, ह्या लेखकान तांच्या वांगडा न्यूयॉर्क राज्य आनी न्यू इंग्लंड राज्यांतल्या भोंवडेर वांगडा प्रवास केलो. एका सबाथ दिसा मिसेस व्हाइट हांकां एक दर्शन जालें, जातूंत तांकां हेर गजालीं वांगडा हेंय दाखयलें की आमच्या येवजिल्ल्या प्रवासांत खंयच्या तरी जाग्यार सैतान तांचेर एक बळिश्ट हल्लो करपाचो आशिल्लो, आनी पाद्री व्हाइट आनी हांवें भावार्थान तांकां सांबाळून दवरपाक जाय आशिल्लें, आनी देव तांकां सोडोयतलो.
GSAM 336मिसेस व्हाइटची त्रास
GSAM 336.1फुडें कितें घडटलें हाची ही परतून एक भविष्यवाणी आशिल्ली. फुडल्या घडणुकांत ती कितली अचूकपणान पुराय जाली हें दिसून येतलें. रोचेस्टर सभे उपरांतच्या पयल्या सबाथ दिसा आमी रूझवेल्टांत आशिल्ले, आनी फुडल्या सबाथ दिसा ब्रुकफील्ड, मॅडिसन काउंटींत. फुडल्या सप्तकांत आमी जेफर्सन काउंटीच्या मॅन्सव्हिल हांगा, मिस्टर बॉलौ हांच्या व्हडल्या कुजिनांत सभा घेतल्यो. ब्रुकफील्ड सावन मॅन्सव्हिल मेरेन ट्रेनांतल्यान प्रवास करतना, मिसेस व्हाइट हांच्या दोळ्यां सकयल आशिल्लो चेरो सुजलो. हें इतलें दुखतालें की आमी मॅन्सव्हिल पावत मेरेन, तांकां खाटीर पडचें पडलें. दोन दीस सुजण वाडत रावली, जाका लागून तांकां न्हीद लागली ना आनी सभांनी वांटो घेवंकय मेळ्ळें ना. तिचें तकलें इतलें सुजिल्लें की दोनूय दोळे बंद जाल्ले, आनी तिचो चेरो इतलो विकृत जाल्लो की तो आतां मनशाच्या चेऱ्या सारको दिसनाशिल्लो. ह्या सगळ्या असह्य दुखी मदीं, आनी न्हिद न येवपाक लागून जाल्ल्या अत्यंत बेचैनी मदीं, दुस्मान तिका देवा आड कुरकुर करपाक लावपाक खूब यत्न करतालो. थारायल्ल्या सभांच्या शेवटा मेरेन परिस्थिती अशीच चालू उरली.
GSAM 336.2सभा सोंपल्या उपरांत पाद्री व्हाइटान म्हाका म्हळें,
GSAM 336.2"भावा जॉन, होच तो सैतानाचो म्हजे बायलेचेर जाल्लो हल्लो, जाचे विशीं आमकां रोचेस्टरांत शिटकावणी दिल्ली. तुका याद आसा, थंय एक उतर दिल्लें की जर आमी एकठांय येवन, श्रद्धेन तिका आदार दितले आनी झुजतना एक क्षण लेगीत तिका सोडिना जाल्यार, दुस्मानाची शक्त मोडून उडटली आनी तिची सुटका जातली. चला, आमी रोखडीच भितर वचूंया आनी एक प्रार्थनेचो वेळ घेवूंया."
GSAM 336भविश्यवाणी प्रमाण सुटका
GSAM 336.3आमी रोखडीच मिसेस व्हाइट खाटीर पडून आशिल्ले कुडांत गेलें, आनी तिच्या खातीर मनापासून प्रार्थना करूंक लागले, जाल्यार आमचीं सभां चल्तालीं त्या कुडांतले भाव प्रार्थनामग्न रावले. आमी प्रार्थना करपाक लागल्या उपरांत सुमार धा मिनटांनी, देवाची शक्त देंवली आनी पुराय कुडींत पातळ्ळी. मिसेस व्हाइटक तेन्नाच सगळ्या दुखींतल्यान सुटका मेळ्ळी, आनी तिणें रोखडेंच जेवणा खातीर आपयलें. हें सुमार सांजच्या पांच वरांचेर जाल्लें. सात वरां मेरेन तिच्या तोंडा वयली सूज पुराय ना जाल्ली, आनी ती त्या सांजच्या सभेक हाजीर रावली, पळोवपाक सदां भशेन बरी दिसताली.
GSAM 337.1नागरिकांच्या विनंतीचेर सांजेर "संतांच्या वारशाचेर" एक प्रवचन जालें, जाच्या शेवटाक मिसेस व्हाइटान एक उपदेश दिलो. जेन्ना पाद्री व्हाइट आपल्या ल्हान चल्या, डब्ल्यू. सी. वांगडा भायर आशिल्ले, तेन्ना ती त्या व्हड जमावा मुखार एका दर्शनांत व्हरली. त्या वेळार तिका दाखयल्ल्यो कांय गजाली, मॅन्सव्हिल, न्यूयॉर्क, ऑक्टोबर २१, १८५८ ह्या तारखेच्या साक्ष क्रमांक ५ च्या निमाण्या लेखांत वाचूं येतात.
GSAM 337.2वयर सांगिल्ल्या प्रसंगाक मिसेस व्हाइट हांकां मेळिल्ली सुटका, रोचेस्टरांत दाखयल्ल्या दृश्यांत सांगिल्ले प्रमाणूच प्रभावी थारली. त्या प्रवासांत तसली आनीक कसलीच अडचण आयली ना, आनी दर एका जाग्यार आमकां सत्याक एक भव्य जैत मेळ्ळें.
GSAM 337अमेरिकन यादवी झुजाचो अदमास
GSAM 337.3१२ जानेवारी, १८६१ दिसा, सबाथ, फोर्ट सम्टरार पयली तोफ गोळो मारचे बरोबर तीन म्हयने आदीं, (जें खरें म्हणल्यार अमेरिकेंतल्या ४,०००,००० आफ्रिकन गुलामांच्या मुक्ततायेक कारण थारिल्ल्या झुजाची सुरवात आशिल्ली), पार्कविल, मिशिगन हांगाच्या सप्तम-दिसाच्या अॅडव्हेंटिस्ट सभाघराचें समर्पण जालें. ह्या सेवेक पाद्री व्हाइट आनी तांची बायल, पाद्री वॅगनर, स्मिथ, आनी बरोवपी हाजीर आशिल्ले. पाद्री व्हाइटाच्या प्रवचनाच्या शेवटाक, मिसेस व्हाइटांन एक प्रेरणादायी उलो मारलो, आनी उपरांत त्यो एका कदेलार बसल्यो. त्या अवस्थेंत तांकां एक दर्शन जालें. घर लोकांनी भरिल्लें, आनी तें खऱ्या अर्थान एक गंभीर सुवात आशिल्ली. दर्शन भायर सरल्या उपरांत त्यो उठल्यो, आनी घरा भोंवतणी पळोवन म्हणाल्यो:—
GSAM 338.1"ह्या घरांतलो एकलोय मनीस असो ना, जाका ह्या देशाचेर येवपी संकटाचें सपन लेगीत पडलां. लोक साउथ कॅरोलिनाच्या विभक्तीच्या अध्यादेशाचें मस्करी करतात, पूण म्हाका आतांच दाखयलां की खूबशे राज्य त्या राज्या वांगडा सामील जावपाचे आसात, आनी एक भिरांकूळ झूज जातलें. ह्या दर्शनांत हांवें दोनूय वटांचे व्हड लश्कर झुजाच्या मळार एकठांय जमिल्लें पळयलां. म्हाका तोफांचो गडगडाट आयकलो, आनी सगळ्या वटेन मेल्ले आनी मरपी दिसले. मागीर हांवें तांकां एकामेकांक संगिनी घालून हात-झुजांत लागिल्ले पळयलें. मागीर झुजा उपरांतचें रणांगण पळयलें, जंय सगळें मेल्ल्यांनी आनी मरपी लोकांनी भरिल्लें. मागीर म्हाका बंदखणींनी व्हेलो, आनी गरजेन पिडिल्ल्या आनी सोंपत गेल्ल्या लोकांचें दुख्ख पळयलें. मागीर म्हाका झुजांत आपले घोव, पूत वा भाव वगडायल्ल्यांच्या घरांनी व्हेलो. हांवें तांचें दुख्ख आनी त्रास पळयलो."
GSAM 338.2मागीर घरा भोंवतणी हळूच नदर फिरोवन ती म्हणाली, "ह्या घरांत कांय जाणांचे पूत त्या झुजांत मरतले."
GSAM 338मिसेस एन्सायनाचीं दर्शनांविशीं साक्ष्यो
GSAM 338.3वयर दिल्ल्या गजालीची पुष्टी म्हणून, आनी हें भाकीत सांगिल्ल्या दिसा केल्लें ह्याचो पुरावो म्हणून, आनी मंडळीन तें कशें समजलें आनी पातळयलें हाचें उदाहरण म्हणून, फुडली गवाय दिल्या:—
GSAM 338.4"ह्या प्रमाणपत्रा वरवीं सांगपाचें की हांव जानेवारी, १८६१ वर्सा, पार्कविला सावन सुमार स मैल पयस, मिशिगनच्या सेंट जोसेफ काउंटींत रावतालीं. हांव अॅडव्हेंटिस्ट नाशिल्लीं. त्या म्हयन्याच्या १२ तारखेक म्हज्या कांय शेजाऱ्यांनी सभेंत वांटो घेवपाक पार्कविलाक प्रवास केलो. जेन्ना ते घरा आयले तेन्ना तांणी म्हाका सांगलें की सभेंत एक बायल आत्मविस्मृतीच्या अवस्थेंत आशिल्ली, आनी तिणें म्हळें की अमेरिकेचेर एक भिरांकूळ झूज येत आसा; की दक्षिण आनी उत्तर दोनूय वटेन व्हड सैन्य तयार जातलें, आनी खूबशे लोक बंदखणींत दुख्ख भोगतले; आनी झुजांत घोव, पूत आनी भाव वगडावपाक लागून खूबशा कुटुंबांनी तीव्र गरिबीन त्रास भोगचो पडटलो; आनी घरांत अशे दादले आशिल्ले जे त्या झुजांत आपल्या पुतांक वगडायतले." सही, "मार्था व्ही. एन्सायन, वायल्ड फ्लॉवर, फ्रेझनो काउंटी, कॅलिफोर्निया, जाने. ३०, १८९१."
GSAM 339.1त्या भिरांकूळ झुजाच्या भविश्यवाण्याच्या संबंदान, मिसेस व्हाइटान फुडें सांगलें की सप्तम-दिसाचे अॅडव्हेंटिस्ट "झुजाक लागून संकश्टांत सांपडटले, आनी सगळ्यांचें कर्तव्य आशिल्लें की ते मनापासून प्रार्थना करची, जाका लागून तांकां फुडल्या कठीण काळांत कितें करचें हें जाणून घेवपाची शहाणपण मेळची."
GSAM 339सिव्हिल वॉराचें प्रमाण
GSAM 339.2दर्शन मेळिल्ल्या वेळार, उत्तर भागांतल्या लोकांक येवपी झुजाची चडशी कल्पना नासली, आसल्यार थोडीच आशिल्ली. अध्यक्ष लिंकनान लेगीत, तीन म्हयन्यां उपरांत (१२ एप्रिल, १८६१), जेन्ना कांय राज्यांनी साउथ कॅरोलिनाच्या विभक्त जावपाच्या अध्यादेशाक सांगात दिल्लो आनी फोर्ट सम्टराचेर पयलो गोळीबार जाल्लो, तेन्ना फक्त ७५,००० सैनिकांक आपयले, आनी तेंय फक्त तीन म्हयन्यांच्या थोड्या काळा खातीर.
GSAM 339.3झुजा वेळार युनियन पक्षांतल्यान नोंदणी केल्ल्या सैनिकांची एकूण संख्या २,८५९,१३२ आशिल्ली. एनसायक्लोपीडिया ब्रिटानिका सांगता की "१८६३ च्या सुरवातेक कॉन्फेडरेट सैन्यांत सुमार ७,००,००० सैनिक आशिल्ले," पूण तांणी एकूण कितले सैनिक नोंदणी केल्ले हें निश्चित करप कठीण आसा. तें तांच्या मरणाचो आंकडो "सुमार ३,००,००० सैनिकां" इतलो आसा असो अदमास लायता. कांय नव्या विश्वकोशां प्रमाण युनियन पक्षाचें नुकसान (झुजांत मारले गेल्ले, वा रणांगणांत वा बंदखणींत जाल्ल्या जखमांनी वा लागिल्ल्या दुयेंसांनी मरण पाविल्ले) ३५९,५२८ इतलें आशिल्लें. युनियन पक्षाच्या रिणा विशीं ब्रिटानिका म्हणटा:—
GSAM 339.4"रीण ३१ ऑगस्ट, १८६५ दिसा सगळ्यांत चड पावलें, जें $२,८४५,९०७,६२६.५६ इतलें आशिल्लें. सुमार $800,000,000 महसूल लेगीत खर्च जाल्लो, चड करून झुजा खातीर; राज्यांनी, शारांनी, जिल्ह्यांनी आनी गांवांनी झुजाच्या उद्देशां खातीर आपलो स्वताचो कर खर्च केलो आनी स्वताचीं रिणां जमा केलीं; निमाण्याक पेन्शनाचीं देणीं सुमार $1,500,000,000 इतलीं जातलीं. संघराज्याचो खर्च केन्नाच कळूंक शकचो ना, केंद्र सरकारच्या आनी संघराज्याच्या सैन्यान नश्ट केल्ल्या मालमत्तेचो अदमास लावप लेगीत कठीण; आनी दक्षिणेक आशिल्ल्या गुलामांचें पयशेचें मोल ($2,000,000,000) झुजांत पुराय ना जालें. सगळें मेळून, झुजाचो खर्च अचूकपणान मेजूं न येता आसलो तरी, $8,000,000,000 हो एक मध्यम अदमास आसा."4
GSAM 340दर्शनाची आनीक एक पुष्टी
GSAM 340.1पार्कविलच्या सभाघरांतल्या दादल्यांक झुजांत पूत वगडावचो पडटलो ह्या भाकिता विशीं, हांव फक्त इतलेंच सांगतलों की, १८८३च्या शरद ऋतूंत हांव पार्कविलच्या इगर्जेच्या जाण्ट्याक मेळ्ळो, जो जानेवारी १८६१, जेन्ना हें दर्शन दिल्लें, तेन्नाय जाण्टो आशिल्लो; आनी हांवें ताका विचारलें की झुजा विशींच्या दर्शनाचें वर्णन करतना मिसेस व्हाइटान केल्ली प्रतिक्रिया ताका याद आसा काय. "हय," तो म्हणालो, "म्हाका याद आसा." "तुमकां खबर आसा त्या दिसा घरांत आशिल्ल्या आनी झुजांत पूत वगडायल्ल्या कितल्या जाणांक? म्हाका सांगात." ताणें रोखडेंच पांच जाणांचीं नांवां उगडास केलीं, आनी म्हळें, "म्हाका खबर आसा हे थंय आशिल्ले, आनी तांणी झुजांत पूत वगडायले; आनी हांव घरा आसलों जाल्यार, जंय हांव म्हज्या लोकांकडेन उलोवंक शकलों, जाल्यार हांव तुमकां आनीक नांवां सांगूंक शकलों. म्हाका दिसता," तो फुडें म्हळो, "हांवें सांगिल्ल्यां भायर आनीक पांच जाण आशिल्ले."
GSAM 340.2दक्षिणे कडल्यान चार वर्सां परस चड काळ चालिल्लें सतत झूज, जातूंत सगळ्या सैन्यांतल्या लागीं लागीं अर्द्या सैनिकांक झुजांत वा दुयेंसाक लागून मरण आयलें, वयर दिल्ल्या भविश्यवाण्याचें एक अजापीत करपी पुरायपण दाखयता.
GSAM 340गुलामगिरी आनी झूज
GSAM 340.3४ जानेवारी, १८६२ दिसा मेळिल्ल्या एका दर्शना विशीं सांगतना, मिसेस व्हाइट म्हणाल्यो:—
GSAM 340.4"हें झूज गुलामगिरी नश्ट करपा खातीर आसा ह्या समजुतीन हजारानी लोकांक सैन्यांत भरती जावपाक उद्युक्त केल्ले; पूण आतां जेन्ना ते भरती जावन अडकले, तेन्ना तांकां कळ्ळें की तांची फटोवणी जाल्या, ह्या झुजाचो हेतू गुलामगिरी रद्द करप न्हय, तर ती जशी आसा तशीच तिगोवन दवरप हो आसा."
GSAM 341.1वयर दिल्लें हें त्या वेळार सांगलां, जेन्ना सैनिकांक युनियन वाठारांत पळून गेल्ल्या सगळ्या गुलामांक तांच्या धनयां कडेन परत धाडपाच्या कामांत मदत करपाक सांगिल्लें, आनी सैनिक अशें म्हणटात अशें दाखयलां, "जर आमी हें बंड दडपपाक यशस्वी जाल्यार, कितें मेळ्ळें?" ते निराश जावन जाप दितात, "कांयच ना. जें बंडाक कारण थारलां तें काडूंक ना. गुलामगिरीची वेवस्था, जिणें आमच्या राष्ट्राचो नाश केला, तिका जियेवंक दिल्या आनी ती आनीक एक बंड पेटोवंक शकता." हीं उतरां, 'साक्ष क्रमांक ७' हातूंतल्यान घेतल्यांत, जंय 'गुलामगिरी आनी झूज' ह्या माथाळ्या खाला झुजाचो एक रोमांचक अहवाल पुरायपणान दिल्लो आसा. तातूंत गुलामगिरी केन्नाच ना जावची ना अशें सांगूंक ना, पूण तेन्ना सैनिकांनी परिस्थितीक कशी पळयल्ली तें दाखयता. त्याच साक्षीत फुडें अशें एक भाकीत आसा:—
GSAM 341उत्तरेक जैताचो अदमास
GSAM 341.2"आनी तरी एक राश्ट्रीय उपवास जाहीर केला! देव म्हणटा, 'हांवें वेंचिल्लो हो उपवास न्हय, वायटपणाच्यो बेड्यो सोडोवपाक, जड ओझीं काडून उडोवपाक, आनी पिडिल्ल्यांक मुक्त करपाक, आनी तुमी दर एक जुलूम मोडून उडोवपाक?' जेन्ना आमचें राश्ट्र देवान वेंचिल्लो उपवास पाळटलें, तेन्ना तो झुजाच्या बाबतींत तांच्यो प्रार्थनां मान्य करतलो; पूण आतां त्यो ताच्या कानांत पडनात."
GSAM 341.3ज्यांक झुजाच्या इतिहासाची वळख आसा, तांकां गुलामगिरी मुक्तीचो जाहीरनामो—१ जानेवारी, १८६३ मेरेन—जायल्ल्या उत्तरेच्या दक्षिण दळांचेर जैत मेळोवपाच्या प्रयत्नांक लागून जाल्ल्या पराभव, आपत्ती, उशीर, आदीची खबर आसा. मागीर झूज सोंपसर त्या वेळार जैतां कितलीं बेगीन मेळ्ळीं! जे लोक ह्या कामाची प्रगती पळयताले, तांकां ४ जानेवारी, १८६२ च्या त्या भविश्यवाण्याचें पूर्ण जावप कितलें स्पश्ट दिसतालें. ओझीं काडल्या उपरांत, गुलामगिरी सुटी जाली आनी गुलामाच्या माथ्या वयलो फासलो मोडलो! हें कितलें स्पश्ट आशिल्लें की देवान आपल्या लोकांच्यो मागण्यो आयकल्यो, आनी जेन्ना तांणी ताका आवडपी उपवास निवडलो, तेन्ना झूज सोंपोवपाच्या प्रयत्नाक ताणें आशीर्वाद दिलो!
GSAM 342माजी राज्यपाल सेंट जॉनाची साक्ष
GSAM 342.1२९ जून, १८९१ च्या दनपारां, ओटावा, इलिनॉय हांगा, कॅन्ससचे आदले गव्हर्नर जॉन पी. सेंट जॉन हांच्या एका भाशणांत, जें हांवें आयकलें, तांणी फुडलें विधान केलें:—
GSAM 342.2"बुल रनांत [कॉन्फेडरेटांनी] आमकां हरयल्ले तेन्ना जितली निराशा जाल्ली, तितली म्हाका केन्नाच जावंक ना. पूण तें सगळें देवाचे येवजणेचोच एक भाग आशिल्लो. जर आमी [कॉन्फेडरेटांक] हरयल्ले जाल्यार, राजकारण्यांनी एक शांततायेची येवजण तयार केल्ली आसतली, आनी युनियन गुलामगिरी सयत चालू उरतली, आनी ती आयज आमकां आसतली. दोन वर्सां [कॉन्फेडरेटांक] फायदो मेळ्ळो; पूण लिंकनान प्रसिद्ध गुलामगिरी मुक्तीची घोशणा केल्या उपरांत आमी देवाच्या वटेन आयले, आनी आमी हारपाचे नाशिल्ले."