Bliongel 14 — Chelsimer el Chesimer
GSAM 214.1“Er a dirk le merael el omechar, e a sechal el mo oubuch a mlei; e tirkel mla kldmokl a tiluu er a chelsel el obengkel er a merengel a chebechiil, e a chesimer a mlo chelsimer.”1
GSAM 214.2A lemei a Sechal el Mo Oubuch el ngar er tia el cheldecheduch el olechotel a diak el lemei a Kristus el mo er a chutem, e ng lemei el mo er a chebechiil. A chebechiil a tekoi el mo er ngii er a uchei a lemei a Rubak. A Ebangkelio el milluches er a Lukas a melekoi el ua tiang: “Bo ke melibuk a bilemiu er a sengcheliu, e a olbidel er kemiu a bo le melemolem el kmard; e kemiu a bo ua re chad el mengiil er a Rubak er tir el mo mader er a merengel a chebechiil, el kmo a le mei e melngod er a chesimer, e kom sebechel el omkais er ngii el di mereched.”2
GSAM 214A Ongai er a Renged a Lomekedong el Chebechiil
GSAM 214.3A lemei a Sechal el Mo Oubuch el mo er a chebechiil a ulcholt er a Daniel 7:13, 14, el a Kristus a mo er a Demal el mengai a rengedel. Er a irechar a lemei a merreder el mo er a klou el beluu er ngii el mengai a kingall me a rengedel a lomekedong el chebechiil. Tia el tekoi—el ongai er a klou el beluu el ua redil el mo bechil—a ble meruul a merengel el klou a cheldechall me a klebokel, el ua a mera el chebechiil. Me a Kristus el bo lengai a rengedel er a Demal er a eanged, e ng lomekedong el mo bechil a redil er a chebechiil—el Beches el Jerusalem (Ocholt 21:9); e ng tiang a lomekedong er tia el cheldecheduch el olechotel el “chebechiil.”
GSAM 214.4Er a mlo merek a 2300 el klebesei, er a 22/10/1844, e a re chad er a ongerul lemei a Jesus, el ulsisiu a tekoi el mlo er tir me a teletelel a chebechiil er a beluu er a kongosang, a dilu el kmo, “A Kristus a mla tiluu er a chebechiil.” A bo le lmuut el medengei a llomes el kirel a teletelel a tekoi el mo er ngii er a ulebengelel a 2300 el klebesei, e a klaumerang er tir a ultireklii a Kristus er a ureor el mla ulemuchel er ngii; me ng okiu a klaumerang, e te “tiluu el obengkel er a chebechiil.”
GSAM 215“Ak Mo Mader”
GSAM 215.1Er a ues el ngar a Dios el mei el blsa ekebil el Harmon er a 1845, el kirel a Kristus el merael el ngar er a kot el rum el mo er a ongerul rum er a chedaol delemerab er a eanged, e kede menguiu a aikang el tekoi: “‘Bo mengiil er tiang; ak mo er a Demak el mengai a renged; bo ke mengkar er a bilemiu el mo diak a idekel, e ng di kekerei el taem e ak mo mader er a merengel a chebechiil el mengai er kemiu el mo er ngak.’ E a mlai el eabed, el a ochil a ua ngau el kmard, el a re anghel a mlo ngar er a dellomel, a mlei er a basio el mle ngar er ngii a Jesus. Ng tiluu er a mlai, e ng ngilai el mo er a kot el chedaol el blai, el ngii a mle kiei er ngii a Demal.”3
GSAM 215Klechubechub er a Mla Mo Chelsimer a Chesimer
GSAM 215.2A chelsimer el chesimer er tia el cheldecheduch el olechotel a ua lekirel a tekoi el mo er ngii er a uchei a mera el lemei a Ngelekel a Chad er a eabed er a eanged; ele er a mla mo chelsimer a chesimer, e a re bebil el birhen a mei el melngod, e te tilobed el kmo te bo “mengkar,” ele te diak lomedengei a sils me a bung er a lemei er ngii. E dirrek, tia el chesimer a mo chelsimer er a mlo tiluu a re birhen el mellomes el obengkel a Sechal el Mo Oubuch er a chebechiil.
GSAM 215.3A tekoi el ouchais er tia el cheldecheduch el olechotel el kirel a re birhen a ua le olecholt el kmo, er a mlo tiluu er a chebechiil, e ng dirk ngar er ngii a taem el sebechir el dirrek a re birhen el “diak el mellomes” a meruul a kldmokl el sebechel el kengei el kirel a kausiaol er a Sechal el Mo Oubuch. Te ulders el kmo te bo “mengkar.” A omengkar me a omengiil a teletelel a mera el kldmokl el kirel a kausiaol er a Rubak. Me ng ua el kmo, a klechubechub a diak el ngilai er a mo chelsimer a chesimer er tia el cheldecheduch el olechotel.
GSAM 215Ng Diak el Chesimer er a Lukas 13:25-28
GSAM 215.4Er a mla memong a mla er ngii a klachoued el cheleuii a chesimer el ngesechel er tia el cheldecheduch el olechotel me a chesimer el ngesechel er a Lukas 13:25-28, el melekoi el kmo, “A bo le mekiis a kloleklel a blai e ng mo mengesimer a chesimer, e kemiu a mo omuchel el dechor er a ikrel el melngod er a chesimer, el kmo, Rubak, Rubak, momkais er kemam; e ng mo omesodel er kemiu el kmo, Ak diak kudengelii el kmo kemiu a ngar er ker el mei.... Bo merael er ngak, kemiu el rokui el meruul a klengit. Ng mo er ngii a klai me a omengerekor er a ungelemiu, er a bo le mesa Abraham, me a Isak, me a Jakob, me a rokui el profet er a Rengedel a Dios, e kemiu a mo obidokl el mo er a ikrel.” A aikang el tekoi a kmal olecholt el kmo, er a mo chelsimer tia el chesimer, e a telbiil el kirel a ulebengelel a klengar er a re mlo ngar er a ikrel a mla merek. A Rengedel a Dios a mla mei er sei; ele te mo mesa re mlo osobel el ngar er a renged. E ng di er a cheldecheduch el olechotel el kirel a re birhen, a Rubak a dirk diak el tiluu er a rengedel, e ng mla mo er a Demal el mengai a rengedel.
GSAM 216Chelsimer el Chesimer er a Omesiou el Mle Olechotel
GSAM 216.1Tirkel okiu a klaumerang e ultireklii a Kristus er a urerel er a mlo merek a taem er a 2300 el klebesei—22/10/1844—a ules el kmo, er a le mei a sils er a omousubes er a klengit er a omesiou el mle olechotel, e a klou el badre a mengesimer a chesimer er a rum er a ikrel, e ng omkais a chesimer er a kot el chedaol el rum, el mo meruul a urerel el mo diak a klengit el mla kongei a re chad er ngii er a chedaol delemerab; e ng dirrek el uaisei a Kristus, el klou el badre er kid, a mla mengesimer a chesimer er a rum er a ikrel er a blil a Dios er a eanged, e ng mla omkais a rum el mla osengii er ngii “a kiuar er a telbilel.”4
GSAM 216Ng Tera a Re Mlo Mecheuid?
GSAM 216.2Er sei el taem a mle ngar er ngii a bebil er a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el dirk diak lengai a klungiaol el llomes el kirel a omesiungel a Kristus er a chedaol delemerab, ele a uldesuir a dirk diak el mla urrolel er a klumech er a ongedel anghel. Tir a mlo mecheuid el cheleuii tia el chesimer er a ikrel er a chedaol delemerab me a chelsimer el chesimer er a Lukas 13:25-28. E ng di tir a diak el re chad er a Sebadong. E ng di kede mo melasem el olecholt el kmo tir a re tera, me a rolel el omuchel er ngii tia el omesisechakl, me a teletelel a tekoi el milsulii tir el mo er aikang el uldasu.
GSAM 217.1A re chad el mla meleakl el ngar er a ikelesia el di ngklel el ikelesia, er a omerek er a klumech er a ongerul lemei a Jesus, me a re chad el mle ngar er a ikelesia el mla le meleakl er ngii, a tilobed er a klumech el olecholt er a rael el mo er a ongereim me a ongelolem er a ongeuid el ikelesia er a Ocholt. A omekrael el mo er a ongereim el ikelesia, el Sardis, a melekoi el kmo, “Me adang, mlatk a rolel el ngiluu e morrenges, e bo ke olab el mesisiich, e mengodech a rengum er a klengit. A lsekum e ke diak el mo mengkar, e ak mo mei er kau el ua chad er a merechorech, e ke diak el mo medengei a bung el ak mo mei er kau.”5 A aikang el tekoi a olecholt el kmo, a re chad el tilobed el ua tiang a mla morrenges a omerek el kirel a lemei a Rubak. Te mla dilu el kmo te mla kengei er ngii, e ng di chelechang e te kmeed el mo meraes er ngii.
GSAM 217A Ikelesia er a Filadelfia
GSAM 217.2A ikelesia er a Filadelfia, el ongelolem el teletelel a ikelesia er a ebangkelio, a kuk mo ngesechel. Tia el ikelesia a olechotel er a re chad el mla ngilai el mo er a ikrel er a omerek er a klumech er a kot el anghel me a klumech er a ongerul anghel er a Ocholt 14. A Rubak a melekoi er tia el ikelesia el kmo, “Mesang, ak mo mereched el mei; bo ke olab el mesisiich er a mla ngar er kau, el mo diak a chad el mo mengai a korona er kau.”6 Te kuk tilobed er aikang el tekoi: “A aikang el tekoi a dmu ngike el chedaol, ngike el mera, ngike el oba a kiis er a David, ngike el omkais e diak a chad el mengesimer, e ng mengesimer e diak a chad el omkais: Ak medengelii a urerem; mesang, ak mla melecha a blok el chesimer er a uchei er kau, e diak a chad el sebechel el mengesimer er ngii; ele ng ngar er kau a kekerei el klisichel, e ke mla mengkar er a tekingek, e diak el mla meraes er a ngklek.”7
GSAM 217Ngerang a Chelsimer el Chesimer er Tia el Cheldecheduch el Olechotel?
GSAM 217.3Ngerang a belkul a blok me a chelsimer el chesimer er a llechukl er a Biblia el bla de kumerkii? Kede ousbech a uldasu el kmo, a ungil el omesodel er tia el ker a sebechel el melik er aikang el omesaod: Er a mle ngar er ngii a bebil er a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mla mengai a lmuut el medal el llomes, e te mle osisechakl el kmo a Chad er a Osobel a mla mengodech a omesiungel el ngar er a kot el rum el mo er a ongerul rum er a chedaol delemerab er a eanged, e te mle blak el omesaod a tekoi er a blok me a chelsimer el chesimer er a re soal el morrenges, a bebil el chad a mle omerk er tia el klemerang, e te mle melasem el omesisiich a klaumerang er a omesisechakl el kmo, a blok el chesimer a mla mo chelsimer, e a chelsimer el chesimer a mla blok. Er a le meruul el uaisei, e te mle olemekull a rael, me a lechub e te mle omekereker a urerir a re chad er a omesiou er a Rubak er a chutem er tiang. A chesimer er a chedaol delemerab er a eanged a mo blok me a mo chelsimer el okiu a klisichel a Kristus—“Ngike el omkais, e diak a chad el mengesimer.” Er a tekoi el mo er a ikelesia er a Filadelfia, a re chad el olab el mesisiich, el mengkar er a tekoi, e diak el meraes er a ngklel, a mo mesisiich el omkais a chesimer el diak a chad el sebechel el mengesimer er ngii. Tia a kmal kirel a chesimer er a rael el mo er a re chad; a re chad a ua mla sebechir el mengesimer er tia el chesimer (el ua a bo de mesa); e ng di a Rubak a medengelii a klisichel a klaumerang er tir, me ng melecha er a uchei a re mesisiich a klaumerang er tir a “blok el chesimer” el diak a chad el sebechel el mengesimer er ngii.
GSAM 218Chesimer er a Omelekoi
GSAM 218.1A betok el tekoi er a Biblia a olecholt a chesimer el ousbech er tia el belkul. A Paulus, el meluches el mo er a re chad er a Korinto, a dmu el kmo, “Ng mla blok er ngak a klou el chesimer el klou a sebechel a ureor er ngii, e ng ngar er ngii a betok el chad el omerk er ngak.”8 E dirrek, er a ongerul el babier er ngii el mo er a re chad er a Korinto, a dmu el kmo, “Er a kumlei er a Troas el omerek er a ebangkelio er a Kristus, e a Rubak a milekisii a chesimer el kirek, e ng diak a ulengull er a renguk, ele ak diak el milik er a Titus el ochelek.”9 Ng dirrek el mileker er a re chad er a Kolose el ua tiang: “Bo melemolem el menglunguch, e bo mengkar er ngii el obengkel a odanges; e dirrek el menglunguch el kiremam, el kmo a Dios a mo omkais a chesimer er a omelekoi el kiremam, el omesaod er a berrotel el tekoi er a Kristus, el uchul e ak dirrek el selechedekl.”10
GSAM 218.2A aikang el llechukl er a Biblia a olecholt el kmo, a taem me a rael el sebechel el omerek er a klemerang a lomekedong el blok el chesimer; e a tekoi el bilk a ikelesia er a Filadelfia a ua le olecholt el kmo, er sei el taem el tia el cheldebechel a ulkedong el mo er a ikrel, a re chad a mle kmal melasem el mengesimer a chesimer er a omelekoi el mo omerk er tir. A ikelesia er a Filadelfia el mlo ngar er a delongelel a oles el olab el mesisiich er a “tekingel” me a “ngklel,” e a tekingel a Rubak el mo er tir a mle kmo, ng mo melecha a blok el chesimer er a uchei er tir el diak a chad el sebechel el mengesimer er ngii.
GSAM 219A Teletelel a Tekoi er a Mlo Merek a 22/10/1844
GSAM 219.1A di mla kiei er a uchei er kid a tekoi el ua el milluches er a ulaoch, me de omes el mader er a teletelel a tekoi er a taem el mle dubech a tekoi. El ua a mla ulcholt, el mei el mo chu er a ongeuang el buil er a 1844, e a blil a ikelesia a mle blok el kirel a omerek er a klumech er a ongerul lemei a Jesus; a okedong el kirel a re chad er a ureor a lmuut el betok er a sebechir a re chad er a omerek er a tekingel a Dios el mle moudengel el mo meruul. Er a mlo merek a tord, er a iosiharu er a 1844, e tirkel diak el bliochel a rengrir el ngiluu a omesisechakl a mlo omerk er ngii. Er a taem el mekeald a eanged er a 1844, er a berrokel a klumech er a ongerul anghel er a Ocholt 14 me a “cherrodech er a sueleb er a klebesei” (Mateus 25), a kot el mekngit el omeldechelakl a ulemuchel el mo er a re dirk diak el medakd el olecholt a klaumerang er tir er a kmeed el lemei a Rubak. Tirka el re omerk a ulsbech a cheroll el rael el melasem el torebengii a tekoi, e te ulsbech a bek el sebechel el omekereker a urerir a re dirk omerek el kmo “a bung er a kerrekeriil er ngii a mla mei.” A William Miller a dmu el kirel tia el utok el kmo, “Ng kmal ngodech, e diak el sebeched el medengelii a uchul.” A utok er a kmeed el ulebengelel a 2300 el klebesei a kmal mesisiich, me a Geo. Storrs a dmu el kirel el kmo, “A ureremam el mo er a ikelesia el di ngklel el ikelesia me a rokui el mekngit el chad a mla merek, e ng di a sebechel el lmuut er a bela a bo lesecheklii tir tia el cherrodech.”
GSAM 219.2Er a mlo merek a taem, e a utok me a omeltuub er a re mekngit el chad a lmuut el mesisiich el ua eru e ede el taem er a uchul, e a William Miller a dmu el kirel tia el teletelel a tekoi el kmo, “Aki mla meruul a ureremam el olengitakl er a re chad er a klengit, e melasem el omekar a ikelesia el di meruul a teletelel er a ikrel. A Dios, el okiu a omekrael er ngii, a mla mengesimer a chesimer.”11
GSAM 219A Kllouel a Kekngit el Mesisiich el Reng er a Re Chad er a Klengit
GSAM 219.3Tia el omerellir a re chad er a chutem el oltuub a diak di milsisiich a rengrir a re chad er a klengit el omerk er a omesisechakl er a ongerul lemei a Jesus, e ng dirrek a klumech el olecholt er a rael el ngar er a re chad er a ikelesia el di ngklel el ikelesia a mle ua tiang: “A dedasu el kmo ng kmal di bekesai me a chelecha el mo er ngii a mera el mengodech a reng, me a klou el suobelngilt el teletoech el mad me a klisiich el reng er a re chad er a klengit el diak a dikeseklel er a mla memong, e kede di mo melekoi el diak el mudasu el kmo, ‘A Dios a mla obes el klechubechub? Me a lechub e a chesimer er a klechubechub a mla mo chelsimer?’”12
GSAM 220.1A kuk bebil el chad er a ureor a milluches a lmuut el kirel a teletelel a tekoi er a mlo merek a taem er a ulaoch, el kede menguiu el kmo: “Er sei a kmal kmeed el diak el sebechel el melik a rael el mo er a re diak el oumerang; a tord er a 1844 a kmal mirellii a uldesuir a re betok el chad el mo dorereng, e te diak el soal el morrenges a bebil el omesaod el kirel tia el tekoi.”13
GSAM 220A Rokui el Chesimer er a Rael el Mo er a Re Diak el Oumerang a Mlo Chelsimer
GSAM 220.2Tia el teletelel a tekoi a ua el mengesimer er sei el taem a chesimer er a rael el mo er a rokui el chad, e ng di tirkel dirk olab el mesisiich er a klaumerang me a urrengul er tir er a kmeed el lemei a Kristus. A chesimer er a omelekoi el ua el kmal mlo chelsimer, e a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus a ules el kmo ng ngar er ngii a chelsimer el chesimer er a cheldecheduch el olechotel el kirel a tekoi el mla mo er tir; me ng beot el de medengei a rolel el lomdasu el kmo ng diak a lmuut el klechubechub el mo er a re chad er a klengit; me a lechub e ng ua a dilung a bebil el kmo, “a chesimer er a klechubechub a mla mo chelsimer,” el kmal a lsekum e te mle ousbech a uldasu el kmo, a chelsimer el chesimer er tia el cheldecheduch el olechotel me a chelsimer el chesimer er a Lukas 13 a osisiu. A lsekum a re chad a di kmal diak el soal el morrenges, e te meruul a rengrir el mo mesisiich el omerk, e te mo mengodech a rengrir el okiu a ngerang?
GSAM 220Ng Techa a Kot el Osisechakl a Blulak el Omesisechakl er a Chelsimer el Chesimer?
GSAM 220.3Chelechang e tia el ker a mo er ngii: Ng techa a ulemuchel el osisechakl a omesisechakl el kmo “ng diak a klechubechub el mo er a re chad er a klengit”? Ng tera a mla oumerang er ngii? E ng tera a mireraes er ngii? El omesodel er a kot el ker, e kede mo omekrael a uldesud el mo er a babier el kirel a omerael er a J. V. Himes er a iosiharu er a 1845 el mo er a renged er a Maine. Ng dmu el kmo:—
GSAM 220.4“A Ochellei Joseph Turner me a re bebil a ngiluu a uldasu el kmo aki ngar er a klou el Ulengull el Sils—el kmo a 6000 el rak a mla merek—me ng diak a chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el kirel el lmuut el meruul a ureor er a chim. A lsekum e ng meruul a ise, e ng ua a uldesuir e tia a kmal mo mo uchul a ulebengelel a klengar er tir el mo diak.
GSAM 220.5“Er a dirk lo mngiil er tia el teletelel el di kiei el diak el meruul a ureor er a chim el kirel a chutem, e ng ua a uldesuir e a beches el llomes a mlei er a uldesuel a Ochellei Turner, el kmo, a Sechal el Mo Oubuch a MLA MLEI—el kmo ng mlei er a sils 10 er a buil 7 er a rak er a re chad er a Judea el mla mlo merek—el kmo a chebechiil a mlo er ngii er sei—el kmo a rokui el re birhen er sei, el okiu a bebil el belkul, a tiluu el obengkel er a chebechiil, e a chesimer a mlo chelsimer!—ng diak a chad er tir el sebechel el mo diak, e ng diak a chad er a ikrel el sebechel el mo osobel. Me ng ua tiang e a rokui el tekoi er a reng er tia el klou el chutem a mlo merek.”14
GSAM 221Ng Techa a Mesisiich el Omerk er Tia el Blulak el Uldasu?
GSAM 221.1A Rubak Turner a ulemuchel el osisechakl a omesisechakl er ngii el “ng diak a lmuut el klechubechub” er a Paris, Maine, e ng ngar er ngii a kekerei el taem el betok a re oltirakl er ngii er sei el chelsel a beluu. A chesimer er a rael el mo er a re chad el diak el re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus a kmal mlo chelsimer, el mo er a re dmu el kmo te oumerang me a re diak el dmu el uaisei; me a re betok a di beot el merael el mo er a uldesuel a Turner el kirel tia el tekoi.
GSAM 221.2El mo diak el medengei er a diak el blak el rael a ngklel el re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus, e kede mo melekoi el kirel tir er a medad el taem el kmo te re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei; e ng betok er tia el cheldebechel a mle kengei er a uldesuel a Turner. Te dirk diak el mla mesa me a morrenges a klemerang er a Ulengull el Sils, e te dirk diak el mla morrenges a klumech er a ongedel anghel. Ng tir a ngesechel a Mrs. White el ua tiang er a ta er a hong el berrokel er ngii:—
GSAM 221.3“Er a mlo merek a taem el mlik a re chad er a 1844, e a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus a dirk mle oumerang el kmo a lemei a Chad er a Osobel a kmal kmeed; te mle oumerang el kmo te mla mo chu er a kmal klou el taem er a kerrekeriil, e a urerel a Kristus el meluluuch el kirel a chad er a uchei a Dios a mla merek. Er a mla olecholt a olengitakl el kirel a kerrekeriil el kmeed, e te mle oumerang el kmo a urerir el mo er a chutem a mla merek, e ng mlo diak a ngerechelel a rengrir el kirel a osobel er a re chad er a klengit, e a meduch a rengrir el oltuub me a omeltuub er a Dios el ngar er a re diak el oumerang a ua el kuk bebil el olechotel er tir el kmo, a Reng er a Dios a mla merael er a re mireraes er a klechubechub er ngii. A aikang el rokui a milsisiich a klaumerang er tir el kmo a taem el sebechel el mengodech a reng a mla merek, e ng ua a dilung er tir el kmo, ‘a chesimer er a klechubechub a mla mo chelsimer.’ El ua a mla ngesechel, a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus a mle ta a rengrir er a kekerei el taem er a klaumerang el kmo, a chesimer er a klechubechub a mla mo chelsimer.”15
GSAM 222.1Er tia el tekoi el ngilai, a Mrs. White a olecholt a uldasu el ngiluu a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei. Ng diak el dirrek el melekoi a kekerei el kmo ng mle oumerang er ngii. El ua a mla ulcholt er a bab, a Joseph Turner er a Paris, Maine, a kot el ulsisechakl er tia el omesisechakl. A Mrs. White (el dirk mle ekebil el Harmon er sei) a mlo mesa a Joseph Turner er a beluu el bla le ngesechel er a omuchelel a iosiharu er a 1845, e ng morrenges el omerek a omesisechakl er ngii el kmo, “ng diak a lmuut el ureor er a chim el kirel a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus, e ng diak a lmuut el klechubechub el mo er a re chad er a klengit,” e ng beches el dilung er ngii el kmo, ng “osisechakl a blulak el omesisechakl; el kmo ng dirk ngar er ngii a klechubechub el mo er a re chad er a klengit, me a re diak el medengelii e meraes er a klemerang.”
GSAM 222Omerk er a Uldasu el “Ng Diak a Klechubechub”
GSAM 222.2A J. N. Andrews, el mle kiei er a Paris, Maine, er a 1844 me a 1845, el kmal mle medengei a omerellir a re chad er a chei me a dirrek a omerellel a Joseph Turner, el ulsisechakl el kmo ng diak a lmuut el klechubechub el mo er a re chad er a klengit, a dmu el kirel a uldesuel a ekebil el Harmon er tia el tekoi er sei el taem el kmo, “A ues el ngar a Dios el mei a diak el milsulii tir el kengei er tia el uldasu; e ng dikea milekiis a re dirk olab er tia el uldasu.”16
GSAM 222.3A ekebil el Harmon a mlo er a Paris, Maine, er a ongerul el taem er a taem el mekeald a eanged er a 1845. El kirel tia el omerael, e ak mo mengai a tekoi er a redil el Truesdail, el mle kiei er a Paris er sei. Ng dmu el kmo:—
GSAM 222.4“Er a omerael er a ekebil el Harmon el mo er a Paris, Maine, er a taem el mekeald a eanged er a 1845, e ak dilung er ngii a rokui el tekoi el kirel a sechelik el kmal betik er a renguk, el a demal a mle torebengii el mo er a cheldecheduch er kemam, me ng diak el mla meraes er a llomes. Ng mle klikmechur el omesodel el kmo, ‘A Dios a diak el mla olecholt er ngak el kmo, ng diak a osobel el mo er a re uaisei el chad. Ng di tirkel mla morel a llomes er a klemerang er a uchei er tir, e te medengei e meraes er ngii.’”17
GSAM 222.5Ng dirrek el melekoi el kirel a ongedel el omerael er a ekebil el Harmon el mo er a Paris, er a 1846, el ua tiang:—
GSAM 222Kuk Bebil el Omelkiis er a Blulak el Uldasu
GSAM 222.6“A kuk bebil el tekoi el kirel el ngesechel a ues el ngar a Dios el mei el blsa er a 1846, er a Paris, Maine. A ekebil el Harmon a ulchotel er ngii el kmo, a Satan el diak el sebechel el torebengii a re bliochel a rengrir el meruul a rokui el kirelir, e ng mo ousbech a klisichel a duch er ngii el omerrael er tir el mo er a diak el kirelir. A ta el ungil el merrengei a mle melekoi er a ikelesia el kmo, a Dios a mla meraes er tir ele te mla meraes er a klumech el dilu er a eanged el mei el mo osobel er tir. A Merrengei Harmon a ulchotel er ngii el kmo, ng diak a klemerang er a klumech er tia el merrengei, ele ng ngar er ngii a betok el chad er a ikelesia el dirk mo kengei er a klemerang; el kmo a re ungil el anghel a dirk mo oureor el kirel a re chad er aika el ikelesia, e a lo meruul el uaisei, e tir [a re anghel] a mo merael er tia el merrengei me a klumech er ngii [el belkul a klumech er ngii el “ng diak a klechubechub”], e ng mo meched er a ikrel a chesimer.”18
GSAM 223Ng Diak el Omerk a Ta er a Tang
GSAM 223.1Ng ngar er ngii a re kmal meses el melasem el olecholt el kmo, a Mrs. White a mle osisechakl er a uchei a uldasu el kmo “ng diak a lmuut el klechubechub el mo er a re chad er a klengit,” e chelechang e ng osisechakl a ngodech er ngii; me ak mo melecha a tekoi el olecholt er a re mla medengelii a urerel el omuchel er a 1845, el kirel a urerel el mengodech a rengrir a re chad er a klengit. A aikang a tekoi er a Ira Abbey, er a Brookfield, Madison County, renged er a New York:—
GSAM 223.2“Er a delongelel a 1846 me a 1850, a Ochellei White me a Merrengei White a mlei er a blimam, e te kmal mle meses el oureor el kirel a rengalek me a re diak el mla meraes er a klemerang. Te mle oureor el kirel a re chad el dirk diak el mengodech a rengrir, e ng diak a tekoi el mla ku melatk el kmo ak mla morrenges a Merrengei White el dmu el kmo, ng diak a urrengul el kirel a re mla mader er a ikrel a klaumerang me a re diak el mla meraes er a klemerang.”19
GSAM 223Klumech er a Re Chad el Oumera er a Ongerul Lemei a Jesus el Mengkar er a Kot el Sils er a Sandei
GSAM 223.3El kirel a le medengei a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei er a New England a imis el osisechakl er a chelsimer el chesimer, e mo ousioning a tia el babier:—
GSAM 223.4“Er a sils 5 el mo er a 9 er a buil 8, 1891, ak mle ulutoketok er a Rubak Miles Grant er a Brookston, el beluu el ngar er ngii di ko er a 30,000 el chad. A ulutoketok a mle er a chelsel a klou el tento, e a John Barbour, el mle bdelul a cheldebechel er a omerreder er a beluu, a mle merreder er ngii. A tia el beluu a ngar er a 20 el mael er a Boston. A ulutoketok a mle kirel a Ulengull el Sils, e a Grant a mle soal el olengasech a teletelel a Merrengei White er a tia el ureor el mo er a ulutoketok. Ng ultuteklii el kmo ‘ng ulecholt er ngii er a 1844 el kmo ng mla merek a taem el sebechel a rechad el ngodech a rengrir el mo er a Dios, e ng kuk diak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit.’”
GSAM 224.1“Ak milsechekl el dilu er ngii el kmo a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei, el di kot el rokui, a mle oumera er a se el uldasu er a ta el taem, er a uchei er a kimo meakl er tir. A Mrs. White a dimlak el ouchais er a se el uldasu; a ta er a kot el tekoi el ulecholt er ngii a kmo a se el uldasu a ‘diak el klemerang,’ e ng dirk ngar er ngii a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit. Ak dilu el kmo, ‘Tia a klemerang, e a Rubak Grant a medengei el kmo ng klemerang.’ Er a kudilu er tia, e a rebetok el chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei er a medak [ng tir a klou el telkib er a rechad el mle seked er a klou el tento] a mle omcheriu a bderrir el kmal oumera er a tia el tekoi. Ng sebechek el di mekedong el kmo a Rubak Grant a kuk dimlak el mesechii a tia el tekoi er a ulutoketok.” Milluches a ngklel, “Geo. E. Fifield, South Lancaster, Mass., sils 6 er a buil 12, 1895.”
GSAM 224A Mrs. White a Blechoel el Osiik a Osobel er a Re Chad el Meruul a Klengit
GSAM 224.3A Mrs. White a mla oureor el kirel a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit er a 1844 el mo er chelechang. Tia a kuk mo bleketakl er a aika el tekoi: Ngii me a Rubak White a meruul a cheldecheduch er a blil a Albert Belden er a Rocky Hill, Conn., el ulemuchel er a sils 20 er a buil 4, 1848. Er a tia el cheldecheduch e ng mla ngar er ngii a ureor el mo er a bebil er a rechad er a beluulechad. A Rubak White me a bechil a kmal olab a rengrir el kirel a aika el chad. El kirel tia e aki mo msa a klumech er a ta er tir, el a Rubak White a melecholb er ngii. A John Y. Wilcox, el milluches el ngar er a Kensington, Conn., er a sils 22 er a buil 2, 1891, a dilu el kmo:—
GSAM 224.4“Ak mla mo er a klemerang er a taem el mle meruul a cheldecheduch er a chelsel a basio el dirk diak el melim er a blil a Ochellei A. Belden, Rocky Hill, Conn. Ak mileng a llomes er a klemerang er chelechang el okiu a urerir a Ochellei me a Merrengei White. Er a kedeb el taem er a uriul e a Ochellei White a melecholb er ngak. A lsekum ng dimlak a omekngeltengat me a klisich el kulemeng er tir, e ak diak el medengei el kmo ak bo mle melisiich a renguk el lmuut el ousbech a uldasu me a reng el kmo a Rubak a kilengei er ngak. Ng kmal klou a beltkil a rengrir el kirek, e te mla oureor el olengeseu er ngak.”
GSAM 225.1A Rubak White a dilu el kirel a se el cheldecheduch er a babier el mo er a Stockbridge Howland, Topsham, Maine, el kmo, “A Ochellei Bates a ochotii a llechul a Dios el kmal mo bleketakl, e a kmal mesisiich el klumech a omeketakl er a chetechelel. A tekoi a mla omekngeltengat er a tirke el mla ngar er a klemerang, me el omeklatk er a tirke el dirk diak el kmal mla milelilt.”
GSAM 225Ureor el Mo er a Re Chad el Meruul a Klengit er a Oswego, N.Y.
GSAM 225.2Er a 1849 a Rubak James White me a bechil a mla oureor er a Oswego, N.Y. Er a aika el cheldecheduch e a Hiram Patch me a ngalek el redil el Benson, el mla klaibedechakl el mo bechiil, a mle ngodech a rengrir el mo er a Dios me a klemerang er chelechang.
GSAM 225.3Er a buil 3, 1850, e ng kuk mla meruul a cheldecheduch er a Oswego. Er a Klemerang er Chelechang er a buil 4, a Rubak White, el mesaod er a aika el cheldecheduch, a dilu el kmo:
GSAM 225.3“A kmal ungil el ureor a ngar er ngii chelechang er a delongelel a rengalek er a re chedal a Dios el dirk medechel er a tia el beluu. A osobel er tir a kot el tekoi er a cheldecheduch er kemam er a teru el Ulengull el Sils el mla merek, e a Dios a mla kmal olebeakl er kemam. A klemerang a mla meruul a ungil el tekoi er kemam me a rengelekemam. Er a kebesengei el uriul er a kot el sils er a sandei el mla merek, e aki meruul a cheldecheduch el kmal mo ungil er tir, e a Reng er a Rubak a mla mo ngos er a delongelel a kemam. A rokui el rengalek a mla meluosu er a medal a Rubak, e ng di ua te mle medengei a chetechelel a mengkar er a llechul a Dios, el tokuni a ongeim el llechul, me el osiik a osobel el okiu a Jesus Kristus. Tia a ta er a lmuut el ungil el cheldecheduch el ak mla mesang.”
GSAM 225.4Er a Klemerang er Chelechang er a buil 11, 1849, a Rubak White a mle omerous a cheldecheduch el kirel a bebil el chad el mla ngodech a rengrir me el mla metecholb. E er a ulebengelel el babier er a tia el babier er a 1850 e ngar er ngii a cheldecheduch el kirel a cheldecheduch el mle er a Waitsfield, Vt., me a lemei a Heman Churchill, el dirk beches el mla ngodech a rengul el me er a beluulechad. Er a se el llechukl a ngii a okedong el “ochellei.” Ng ua ngerang a lmo sebechel a tia el tekoi a lsekum ng kuk dimlak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit?
GSAM 226Klumech er a 21 el Chad el Ousioning
GSAM 226.1El kirel tia e aki msa a klumech el milluches a ngklir a 21 el chad er ngii er a 1888. A ta me a ta er tir a mle ngar er a cheldebechel er a ongerul lemei a Jesus er a rak 1844, e te mle medengei a omuchelel a klumech er a ongedel anghel. A rokui er tir a mla kilengei er a klumech er a uchei er a 1851; a rebetok er tir a mle obengkel a re chad er a Sebadong er a di kot el omuchelel a klumech:—
GSAM 226.2“Kemam, el re chad el milluches a ngklam er a eou, a kmal mle medengei a cheldebechel er a ongerul lemei a Jesus er a 1844 er a lemerek a taem, e aki mla dirrek el kilengei er a klemerang er a klumech er a ongedel anghel er a 1850. E aki el di oldeu el milluches a ngklam el omekngeltengat er a tia el tekoi el mo er a eou, el kirel a osisechakl er a chelsimer el chesimer el a re chad el oumera er a klumech er a ongedel anghel a mle oumera er ngii er a omuchelel el mo er a se el sils el mla mekedong, me a uriul er ngii.
GSAM 226.3“Te mle oumera, el osisiu er a Olecholt 3:7, 8 me a bebil er a llechukl er a Biblia, el kmo er a lemerek a 2300 el klebesei er a Daniel 8:14, a Kristus a chesimerii a urerel er a kot el basio er a chedaol delemerab er a eanged, me ng mo mesmechokl a urerel el mo er a lmuut el chedaol el basio, me ng omuchel a ureor er a kerrekeriil. Er tia el rolel ng ngodech a deleuill er ngii me a telbiil er a osobel. Er tiang e ngar er ngii a chesimer el mla mekeseb me a chesimer el mla chesimer.
GSAM 226.4“Te mle oumera el kmo a tirke el mla mileng a bleketakl el llomes er a klumech er a kot el anghel e mle ngodech el omtok er ngii el kmal mesisiich el omesebosech er ngii, a mle chetil er a Dios. E te dimlak el oumera el kmo a tirke el dimlak el mileng a llomes, me a tirke el dirk diak el mla mo meklou el medengei a chetemel a omerellir er a uchei er a 1844, a mo chetil a lsekum te mo osiik a Dios el olab a dmolech el rengrir.
GSAM 226.5“Er a di uriul er a lemerek a taem e te mle oumera el obengkel a William Miller me a kmal rebetok el chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus, el kmo a urerir el mo er a beluulechad a mla merek, e a Rubak a mo di kerekikl el mei. E er a uriul er a llomes el kirel a chedaol delemerab me a klumech er a ongedel anghel el mle omeketakl er a tord er tir, e te dimlak el oumera el kmo ng mla merek a klechubechub, ng di el mo er a tirke el mla oltngakl er a llomes.”
GSAM 227.1Milluches a ngklir, “J. B. Sweet, South Saginaw, Mich.; Samuel Martin, West Rindge, N.H.; Ira Abbey, North Brookfield, N.Y.; Dirra R. B. Abbey, North Brookfield, N.Y.; Dirra Diana Abbey, North Brookfield, N.Y.; Dirra L. B. Abbey, North Brookfield, N.Y.; Heman S. Gurney, Memphis, Mich.; Ann E. Gurney, Memphis, Mich.; William Gifford, Memphis, Mich.; Dirra Mary S. Chase, Battle Creek, Mich.; S. M. Howland, Battle Creek, Mich.; Dirra F. H. Lunt, Battle Creek, Mich.; Dirra Melora A. Ashley, Battle Creek, Mich.; Dirra Caroline A. Dodge, Battle Creek, Mich.; Dirra Sarah B. Whipple, Battle Creek, Mich.; Dirra Uriah Smith, Battle Creek, Mich.; Dirra Paulina R. Heligass, Moline, Kan.; R. G. Lockwood, St. Helena, Cal.; Dirra R. G. Lockwood, St. Helena, Cal.; Reuben Loveland, North Hyde Park, Vt.; Dirra Belinda Loveland, North Hyde Park, Vt.”
GSAM 227Ues el Ngar a Dios el Mei el Mla Cheroid a Omesodel
GSAM 227.2Ng mla ngar er ngii a melasem el mesaod er a ues el ngar a Dios el mei el milsa a Mrs. White er a Topsham, Maine, er a sils 24 er a buil 3, 1849, el kmo ng osisechakl er a tia el cheroid el osisechakl—el kuk diak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit. A tia el ues el ngar a Dios el mei a milsa er a taem el mle omuchel el mo medengei a rechad er a “omekad er a Rochester” (oumerang er a urerir a reng er a re mla mad). A Mrs. White a milsang el kmo a omerellel el diak el medengei me a mengasireng el tekoi me a diak el klemerang el omesmechokl er a klengar a mo lmuut el betok me el mo merael er a medal. A aika el omesmechokl a dimlak el ngodech er a cheroid el mo er a klemerang (ng dimlak el dilu el kmo ng diak a bo el ngar er ngii a se el ungil el omesmechokl, e a llechotel el ulecholt er ngii el ousbech er a klisichel a chad a mle ua tiang), e ng di mle ngodech er a mekngit el mo er a lmuut el mekngit. E le a tirke el mle melekoi el kmo ng mla ngodech a rengrir a di mla omail er tir er a billum er a omengull el melart a klengit er a mekngit el rengrir. A bebil a di ua te mla kmal ngodech a rengrir, me ng mlo sebecherir el mengeblad er a re chedal a Dios; e a lsekum ng sebechel el mes a rengrir, e ng bo dirk ua reberk el milkolk.
GSAM 227.3Ng dilu el kmo: “A anghel el obengkek a mle mengedecheduch er ngak el kirel el osiik a ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit el ua reberk. Ak mle omes, e ng dimlak el sebechek el mesang; e le a taem er a osobel er tir a mla merek.”20
GSAM 228.1Ng ngar er ngii a rechad el melekoi el kmo a tia el ues el ngar a Dios el mei a mle osisechakl el kmo ng kuk diak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit. E aki ker el kmo, Ng ua ngerang a lmo sebechel a tia el tekoi er a ngii a mla omtok er a se el osisechakl er a kot el lesisechakl er ngii a Joseph Turner er a iosiharu er a 1845, me ng mla kmal mesisiich el oureor el kirel a lerrul a rengrir me a osobel er a re chad el meruul a klengit er a rokui el taem?
GSAM 228.2Er a Lmuut el Llechukl el Kirel a Teletelel me a Ues, el mla omerous er a 1854, a Mrs. White a dilu el kmo, “A ‘diak el klemerang el omesmechokl’ el mla mekedong a dirk mo lmuut el mo bleketakl. A tia el ues el ngar a Dios el mei a lmuut el kirel a tirke el mla rongesii me el oltngakl er a llomes er a osisechakl er a ongerul lemei a Jesus. Ng mla mchitir el mo er a mesisiich el diak el klemerang el klaumerang. A tirka el chad a diak bo el ngar er tir a ‘ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit’ el ua reberk.”21
GSAM 228.3A re chad el omtok a melekoi el kmo te lmuut el medengei a lmesang a Mrs. White er a tia el ues el ngar a Dios el mei er a di ngii. Ke de telkib el omes er ngii el oltirakl er a omesodel er ngii a tir; el kmo, ng mle omes er a teletelel a re chad el meruul a klengit el diak el re chad er a omekbeches er a omengull. Me ng mle omes er a re chad el meruul a klengit el osiik a “ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit, e ng dimlak el sebechel el mesang.” A techang a mla metik er a ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit el di omes er a re chad el meruul a klengit? E aki ker el kirel a tirke el chad el mla mekedong er a klumech er a bab, el te mle di ousbech a klisichel a chad me a omekchiuaiu el ouchad el mo metik er a re chad el mo ngodech a rengrir, me el melekoi el kmo ng urerel a Reng er a Dios. A aika el re chad el omtok, el kmal mle sorir el olecholt el kmo a Mrs. White a mle osisechakl er a imis el uldasu er a ‘chelsimer el chesimer,’ a mla mo ungil a rengrir el melekoi el kmo a aika el re chad er a omekbeches er a omengull a mle chedaol el chad, me el mle metik er a re chad el mla kmal ngodech a rengrir?
GSAM 228.4Ng bleketakl er a bek el chad el dmolech a rengul el kmo a rechad el kirel a tia el tekoi a tirke el melekoi el kmo ng ngar er tir a tia el ringel er a reng, e te mla oltngakl er a llomes me a klemerang, me el ousbech er a omekchiuaiu el ouchad el mo metik er a re chad el mo ngodech a rengrir. A tirka el chad a diak el sebecherir el ngar er tir a klemerang el ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit er a di tir a mle delebeakl; e le ‘a taem er a osobel er tir [el di tir] a mla merek.’
GSAM 229.1A bebil el chad a mla melasem el melai a uldasu er a ues el ngar a Dios el mei el milsa a Mrs. White er a sils 24 er a buil 3, 1849, el kmo ng osisechakl el kmo ng kuk diak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit. E aki mla ochotii el kmo er a 1845 er a Paris, Maine, ng mle osisechakl el kmo ng ngar er ngii a klechubechub el mo er a rokui el chad el diak el oltngakl er a llomes me a klemerang el olab a medengei me a uldasu. Er a ues el ngar a Dios el mei el milsa er ngii er a se el basio er a 1846, e ng ulecholt el kmo a Rubak a ngar er ngii a “re chedal er a re ikelesia el dimlak el oltngakl er a klemerang.” A tirke el chad el mle cheroid a uldesuir a mla mileng a oungeroel el kmo a re anghel er a Dios a dirk mo oureor el kirel a tirka el chad; e er a lourerir, e a re chad el melekoi er tir el kmo te mekngit a mo ngar er a ikrel.
GSAM 229.2E kuk er a buil 4, 1848, a Rubak White me a bechil a mle oureor er a Rocky Hill, Conn., el kirel a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit. A rokui er tia a olecholt el kmo a ues el ngar a Dios el mei er a sils 24 er a buil 3, 1849, a osisiu a belkul er a se el ues el ngar a Dios el mei el milsa er a Paris, Maine, er a 1846, me a rolel el ultirakl er ngii a aika el re chad er a ureor er a Dios er a buil 4, 1848.
GSAM 229Cheblad el Chad er a Omekbeches er a Omengull el Mla Mochit
GSAM 229.3A tia el ues el ngar a Dios el mei a kot el mla omerous er a Connecticut er a rak 1849. A ta el bastor a kmal mle mesisiich el oureor er ngii el mo metik er a re chad el mo ngodech a rengrir, e ng dirrek el melekoi el kmo ng ngar er ngii a ngat el melekoi er a cheroid el tekoi. Ng mle melasem el mo mesisiich a klisichel er a medal a kekerei el cheldebechel er a re chad el mengkar er a Ulengull el Sils er a Rocky Hill. A ta er tir a ngii a okedong el “mekreos el chedaol el chad er a Rubak.” Er a medal ngii a Mrs. White a mileng a ues el ngar a Dios el mei el olecholt a blulak er a urerel, me el kmo a ngii el “mekreos el chedaol el chad” a mle oltirakl er a rael el diak el osisiu er a ongeuid el llechul a Dios. A ngii el redil el “chedaol el chad” a dilu el kmo ng diak el klemerang a tekoi el ultutakl er ngii, e a bastor a kmal mle mengedecheduch el osiik a klechubechub er a rechad el mo er a “chebuul el chedaol el chad er a Rubak,” el ngii a lolekedong er ngii. Er a kebesengei el uriul, a ngika el beches el redil a mlo smecher er a secher el kolera, me ng uleldasu el kmo ng mo mad. Ng milengei a chad el mo osiik a Mrs. White, e ng kaiuecholt er a klemerang er a tekoi el ulecholt el kirel ngii; el kmo ng mle ngar er ngii a kngtil er a di se el tekoi el dilu er ngii a Mrs. White. Me a ngika el cheblad el chad er a ureor a dimlak el sebechel el mengeblad er a se el cheldebechel; a teletelel a urerel a mlo bleketakl, me ng di keberruul el mlo merek a urerel er a se el basio.
GSAM 230Kuk Tang el Cheblad el Chad er a Omekbeches er a Omengull er a Oswego, N.Y.
GSAM 230.1El mo lmuut el olecholt a uchul a tekoi el mla mekedong er a klumech er a bab, me el olecholt el kmo a Rubak White me a bechil a dirk mle oureor er a 1849-50 el kirel a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit, e aki msa a aika el klemerang el tekoi el mo er a eou, el a Elias Goodwin me a bebil er a kot el re chedal a ikelesia er a Oswego, er a renged er a New York, a mle mesaod er ngii el mo er ngak:—
GSAM 230.2Er a se el taem (1849) a ta el beches el sechal el ngklel a Hiram Patch a mle kiei er a se el basio. Ng mla klaibedechakl el mo bechiil er a beches el redil, el ng mle nguu el mo bechil er a kedeb el taem er a uriul. A tir a dirk dimlak el ngodech a rengrir el mo er a Dios, e te mle mo er a cheldecheduch el meruul er ngii a Rubak White me a bechil, e te kileed el kongei el mo rekristiano. Er a tia el taem e ng mla omuchel a omekbeches er a omengull er a ta er a re ikelesia er a Oswego. Ng dimlak el omuchel er a re bastor, e ng omuchel er a ta el medengei el chedal a ikelesia el diak el bastor, el chad el mengkar er a udoud er a renged. A ngika el sechal a di ua ng kmal mesisiich, me ng melekoi el kmo ng ngar er ngii a klou el ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit. Er a loluluuch el kirel a re chad el dirk diak el mla ngodech a rengrir e ng mle omeschik a chimel, el di ua ng kmal meringel a rengul el kirel a le rrengodel er tir.
GSAM 230.3A Patch me a ngii el redil el mo nguu el mo bechil a mle mo er a aika el cheldecheduch er a omekbeches er a omengull, e te mle rrau a rengrir el lomekerang a ulterir. A tir a mle er a ta el cheldecheduch er a le mileng a Mrs. White a ues el ngar a Dios el mei, el ulecholt er ngii a Hosea 5:6, 7, el melekoi el kmo, “Te mo merael el obengkel a delebechel er a sib er tir me a delebechel er a kao er tir el osiik a Rubak; e ng diak bo el sebecherir el metik er ngii; ng mla meroch er tir. Te mla mengeblad er a Rubak; e le te mla oungalek er a cheroid el rengalek: e chelechang a ta el buil a mo menga er tir me a klalo er tir.” Ng ulecholt er ngii el kmo a tirke el mla merreder er a tia el omekbeches er a omengull a dimlak el ngar a ungil el deleuill er a Dios, e ng dimlak a klemerang el ringel er a reng er tir el kirel a re chad el meruul a klengit.
GSAM 231Ulaoch el Kirel a Lmo Diak el Ungil a Ureor
GSAM 231.1E ng dilu er a Patch el kmo, “Ng mla dilu er ngak el kirel el mekedong er kau el kmo er a tia el tekoi a tekingel a se el llechukl a mo er ngii el osisiu er a di le milluches er ngii. Bo mengiil er a ta el buil, me ke mo medengei er a di kau a teletelel a rechad el oureor er a tia el omekbeches er a omengull, el melekoi el kmo ng ngar er tir a kmal klou el ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit.” A Patch a dilu el kmo, “Ak mo mengiil.”
GSAM 231.2Er a chelsel a teruich me a eua el klebesei er a uriul er a milsa a tia el ues el ngar a Dios el mei, a ngika el chad el mengkar er a udoud, el mle melekoi el kmo ng kmal meringel a rengul el kirel a re chad el meruul a klengit, a mlo mecherut a rael er a rasech er a chelsel a odebul er a le meruul er ngii el meringel. Ng mlo meklou a rasech el mla tuobed me ng mla kirel el mochiuaiu er a dukllel. A urerel a blil a mengkar er a udoud a mla kirel el mes a bdelul a bulis er a renged. Ngii me a ta el chad er a bulis a mle omes er a udoud el kirel el ngar er ngii el oltirakl er a llechukl er a hong er a chad el mengkar er a udoud, e te mlo mesebasech a udoud er a uchei er a lomkar er a ureor. E ng mlo bleketakl el kmo ng ngesonges a udoud el di $1,000.
GSAM 231.3A bdelul a bulis me a sechelil el chad er a bulis a mle uldasu el kmo ng diak el sebechel a chad el kmal mesisiich er a omekbeches er a omengull el ngar er ngii a kngtil el mle mengai a udoud. Te mle uldasu el kmo ng mla meruul a kldung er a udoud me el bles a le kirel el meluches er ngii er a hong; e a lechub eng mla locha er a bank, e ng dimlak el ulecholt er a llechukl el ngar er a chelsel a kingko. Er a bek el rolel te kirel el mileng a bleketakl el omeketakl er ngii, e te kirel el kmal mnguiu a omerellir; e le a lsekum ng ngar er ngii a udoud e ng kmal mo melasem el melart er ngii. Me ng mlo klaibedechakl el kmo a ta er tir a mo kot el mo melart er ngii er a kekerei el blai er a uriul a blai, el mo omes er a chesimer er a uriul a lsekum ng ngar er ngii a ngara el omeruul, e a bdelul a bulis a mo mo er a chesimer er a medal. Er a le mocherechar a bdelul a bulis er a blai me el lochoteluib er a chesimer er a medal, e ng milsang a skato er a ta el redil el di lochoteb er a chesimer er a uriul. A sechal er a kekerei el blai a milsang a redil el kmal merael el mo er a cheldull er a chais el becheleleu el me er a eanged, el mo mechang a tuu er ngii me el mla a ngara er ngii. Ng mle molaut er ngii er a chais el becheleleu el me er a eanged, me ng liluut el mo er a blai.
GSAM 232.1A bdelul a bulis a mlo er a llal a dukllel a chad el mengkar er a udoud. Er a uriul er a le ker el kirel a klisichel a bedengel, e ng telkib el mesechii a rraur a rengrir er a blil a ureor, me el dilu el kmo ng sebechel el mo bleketakl er ngii a uchul a tekoi. A ngika el sechal a kmal mlo rrau a rengul, me ng ulemelongakl a chimal el mo er a eanged me el omekedong er a Dios el mo ousioning el kmo ng diak a ledengelii el kirel a se el udoud. Er a se el taem a bechil a lochoteluib me el mle soal el medengei el kmo ngera a mla mo er ngii me ngerang me ng kmal rrau a rengul a bechil. A sechal a dilu el kmo, “Te uldasu el kmo ng ngar er kid a udoud er tir.” A redil a dirrek el ulemelongakl a chimel me el omekedong er a Dios el mo ousioning el kmo ng dimlak er tir a udoud, me el dirrek el kmo ng dimlak a ledengir el kirel ngii. Er a di lemerek a melekoi er a tia el tekoi, a se el chad er a bulis, el mla mereched el mo er a cheldull er a chais el becheleleu el me er a eanged er a uriul er a lochoteluib a redil er a blai, a melekoi el kmo, “Redil, ngera tia? Ak milsau el kmo ke mle mereched el lochoteb er a blai me el mle mla tia er a cheldull er a chais. E ng tiang a tet er a udoud el mla remiid, el milluches er ngii a $1,000.”
GSAM 232.2El ua le sebechel el mo uldasu er ngii, a se el omekbeches er a omengull a di keberruul el mlo merek. A Patch me a ngii el redil el mo nguu el mo bechil a mla medengei a teletelel a chad el merreder er a omekbeches er a omengull, me te mlo milelilt el oumerang er a klemerang me el mlo obengkel a re chad er a Sebadong. Te mle ungil el chedal a se el ikelesia el mo er a sils er a lemad er tir.
GSAM 232.3A tia el ues el ngar a Dios el mei, el kmal mo bleketakl a osongel, a milsa el kirel a ungil el mo er a re chad el dirk diak el mla ngodech a rengrir, me ng mlo uchul a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit. A di kot el belkul a mle kirel a tirke el dirrek el re chad el meruul a klengit, el a Rubak a mla chetil er tir el kirel a diak el klemerang el omerellir el meruul er tir el ungil. Te mla “mengeblad er a Rubak;” te melekoi el kmo ng ngar er tir a klou el ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit, e te di mla oungalek er a “cheroid el rengalek.”
GSAM 232Chad er a Ureor el Meruul er Ngii el Ungil e Ng Cheblad er a Camden, N.Y.
GSAM 232.4Er a delongelel a bebil el beluu el a Rubak White me a Mrs. White a mle mo er ngii er a iosiuki er a 1849-50, e ng dirrek el ngar er ngii a beluu er a Camden, N.Y., el di ko er a 40 el mael er a Oswego, el dirk blil a tir. El kirel a tia el cheldecheduch, a Mrs. White a dilu el kmo:
GSAM 232.4“Er a uchei er a kmo er ngii, e ng ulecholt er ngak a kekerei el cheldebechel el melekoi el kmo te oumerang er a klemerang er ngii. Er a delongelel a tir ak milsang a ta el redil el melekoi el kmo ng kmal mengull er a Dios; e ng di mle diak el klemerang a omerellir el ungil, me ng mle mengeblad er a re chedal a Dios.”22
GSAM 233.1Er a buil 1, 1884, er a koureor er a renged er a New York, e ak mle medengei a aika el tekoi el mo er a eou er a Preston, el mle kiei er a Camden er a taem er a se el cheldecheduch el mla mekedong. A Rubak White me a bechil a mle ngar er a blil er a taem er a cheldecheduch:—
GSAM 233.2“A ngika el redil a mle osisechakl er a imis el uldasu el kirel a lmo chedaol a chad, el kmo ng ngar er ngii a kmal melim el teletelel el sebechel el mo er ngii a chad, el ng kmal mo ngar er a bab er a llach er a Dios. E ng mle melekoi el kmo ng mla mo er a se el kmal melim el teletelel. A ngii el osisechakl er a klechedaol a mle omekrrau a uldesuir a bebil er a rechedam er a Camden. Ng ulecholt er a Merrengei White el kmo a ngika el redil a mle meruul er ngii el chedaol, engdi a rengul a mle milkolk er a klengit, e a klengar er ngii a mle mekngit.
GSAM 233.3“Er a le ngar er a tia el basio, a Merrengei White a kuk mileng a tang el ues el ngar a Dios el mei er a medal a ngika el redil, el di ua ng ngar er ngii a klou el ringel er a reng el kirel a re chad el dirk diak el mla ngodech a rengrir. E a Merrengei White a dilu er ngii el kmo ng dimlak el klemerang el ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit, e le a rael er a di ngii el klengar a uchul el diak a ungil el deleuill er ngii er a medal a Dios. A Preston a dilu el kmo, ‘Me a se el okedong el ues el ngar a Dios el mei er a Camden a kmal mle kirel a di ngika el redil, el diak el teletelel a rokui el re chad el meruul a klengit, e ng ua tiang a kmle medengei er ngii er a se el taem.’”
GSAM 233.4Er a uriul er a Mrs. White el mesaod er a ues el ngar a Dios el mei er ngii, a redil a uledechor me el dilu el kmo, “A Dios a medengelii a renguk, e a lsekum kom sebechel el mesang, e kom mo mesang el kmo ng chedaol me el meklikiid.” Me ng mlo merek a cheldecheduch. E er a kedeb el taem er a uriul, a ngika el redil a kmal mlo smecher me el uleldasu el kmo ng mo mad. Ng dilu el kmo, “Ak kirel el mesang a Merrengei White; ng ngar er ngii a tekoi el kirel el kaiuecholt er ngii. Ak dilu er ngii el kmo ak ungil el redil, me el kmo ak meklikiid. Ng diak el ua tiang. Ak mekngit el redil. A ngika el sechal el ak kiei el obengkel a diak el bechik. Ak mle milasech er a ungil el bechik er a England me a ta el kekerei el ngalek, me ak chiliis el obengkel a ngika el sechal. Ng dimlak el aki mla mo bechiil. Ak mle melekoi el kmo ak toktang, me ak mle olterau a kar el ak mla omengedech er a kort el kmo ak mle mengedereder er ngii er a $1 er a ta el belatong; e a meral cheral a di 12 el sent er a ta el belatong. Ak dirrek el mle omengedech el kmo a kao el redil el aki mla olterau el mo er a chebuul el chad a mle $30 a cheral el mo er kemam, e ng di mle $20.”23
GSAM 234.1A tekingel a Mrs. White el kirel a “ringel er a reng el kirel a re chad el meruul a klengit” a di kirel a tirka el cheblad el chad el meruul er tir el ungil, el diak el rokui el re chad el meruul a klengit. El lmuut el uldasu er a klemerang el tekoi el mla ochotii er a bab, el olecholt el kmo a osisechakl er a ‘kuk diak a klechubechub’ el mo er a re chad el meruul a klengit a kmal mla chetil er a kot el le omuchel el ouchais er ngii er a iosiharu er a 1845; me el kmo a Mrs. White a mla kmal mesisiich el oureor el kirel a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit er a rokui el taem el me er a se el sils, e a techang a sebechel el oumera el kmo er a 1851, er a le omerous er a hong er ngii el ngklel a Teletelel me a Ues, ng mle soal el osisechakl el kmo ng ‘kuk diak a osobel el mo er a re chad el meruul a klengit’?
GSAM 234Chad el Oumera el Kmo Ng Kuk Diak a Klechubechub
GSAM 234.2El mo er a rak 1848, a rebebil el chad er a bebil el basio a dirk mle oumera el kmo ng kuk diak a klechubechub el mo er a re chad el meruul a klengit. E a tirka el chad a dimlak el re chad er a Sebadong. A ta er a tirka el chad, el ngklel a Sweet, a mle kiei er a beluu er a Rochester, N.Y. Er a di uriul er a kulecholt er a medal a rechad el kmo ak mla oumerang er a Dios, me el mla metecholb er a delongelel a re chad el oumera er a ongerul lemei a Jesus el mengkar er a kot el sils er a sandei, e ak mle mo er a cheldecheduch er a omengull er a chelsel a tento er a Canandaigua, N.Y., el a Rubak J. C. Bywater me a Rubak Geo. W. Burnham a mle merreder er ngii. A ngika el sechal el Sweet a mle er ngii, e ng mle melekoi el kmo ng kmal diak el oumera el kmo a teletelel er ngak er a omengull a klemerang, e le ng “uleldasu el kmo ng diak el sebechel chelechang a lerrul a rengrir a re chad el meruul a klengit.”
Notes
- Mateus 25:10. ↩
- Lukas 12:35, 36. ↩
- Babier el Milluches er a Uche, llel a hong 55. ↩
- Ocholt 11:19. ↩
- Ocholt 3:3. ↩
- Ocholt 3:11. ↩
- Ocholt 3:7, 8. ↩
- 1 Korinto 16:9. ↩
- 2 Korinto 2:12, 13. ↩
- Kolose 4:2, 3. ↩
- Chad er a Ouchais er a Ongerul Lemei a Jesus, 11/12/1844. ↩
- Circleville, Ohio, Dirk er a Omes er a Cheroid el Kirel a Omengull, 1844. ↩
- Mrs. E. G. White, er a Lmuut el Omesuub er a Ongerul Lemei a Jesus, 20/11/1883. ↩
- Babier er a Rubak Himes el kirel a urerel er a Maine, er a Omengkar er a Tutau, New York City, 6/6/1845. ↩
- Reng er a Ulaoch, hong 4, llel a hong 268, 271. ↩
- Babier er a J. N. Andrews, buil 9 er a 1874. ↩
- Babier er a redil el Truesdail er a 17/8/1875. ↩
- Babier er a redil el Truesdail er a 27/1/1891. ↩
- Babier er a Ira Abbey, buil 3 er a 1885, el ngilai er a Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais er a 7/4/1885. ↩
- Kot el Llechukl, llel 45. ↩
- Momes er a omeketakl er a Kot el Llechukl, llel 45. ↩
- Tekoi er a Klengar er a Ellen G. White, llel 129. ↩
- A cheldechedechal a Preston el kirel a cheldecheduch er a Camden a omekngeltengat er a tekoi el mla milluches er a Tekoi er a Klengar er a Ellen G. White, llel 129-130, e ng dirrek el msa a aika el tekoi er a bab el dimlak el mekedong er ngii. ↩