Bliongel 20 — Tenget er a Kot el Ureor
GSAM 311.1“Mongmai a re chad er ngak el blebaol el mo er ngak; tirke el mla rullii a telbiil me ngak er a tenget. Me a eanged a mo uldurech er a llemeltel a Dios, e le a Dios el tang a chad er a kerrekeriil.”1
GSAM 311.2Er a Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais er a sils 3 er a buil 6, 1902, aki a menguiu:
GSAM 311.2“A re chad el meketek er a ureor er chelechang a di kekerei a klaodengei er tir er a omatek er a rengrir me a tenget er a klengar er a re chad el a Rubak a msa er tir a telechull er a ureor er ngii er a uchelel. A tekoi el mla er a uchelel a kirel el mo uldurech er tir el lmuut me a lmuut; te ngar er a ureor er a klumech el diak le mecherang a rengul me a tenget, el sebechel a re chad er a uchelel.”
GSAM 311.3Me er a Klumech el Olecholt er a Rael el mo er a Ikelesia, Vol. 7, a re tekoi a ngar er ngii:
GSAM 311.3“A kodoil a taem er a beluu el merreched el mo dechel. Me a re cheldebechel er a ureor er a Dios a kirel el mo merael er a tenget er a klengar el kmal betok er a ngii el mla ochotel el me er a chelechang.”2
GSAM 311.4A tekoi er a uchelel a Rubak Bates el mo mesaod er a 1846, e milluches me a merous a kot el hong er a tekoi er a Ulengull el Sils, mla meketek er a uldei. Me mla mo uldurech er a omengiil a Rubak James White er a 1849, e merael a omerous er a babier el ngii a Klemerang er Chelechang.
GSAM 311Babier el Kirel a Eanged el Obok
GSAM 311.5E le uleues el mo er a Mrs. White er a Topsham, Maine, er a ultutelel a 1846, e mle uldurech er a bebil el klekedellel a ngii, e Rubak Bates a mla mo klou el uldurech er a babier el kirel a Eanged el Obok. Me ngii a diak le ngar er a chelbiruul er a omerous. Er a mo omekrere a tekoi, a Merrengei el kiei er a Massachusetts, el mla merek a beches el chedecholl el rruul er a ulletongel el mamed me ng mla metir er a chutem er a blai, a ngmai el lmuut me ng ulterur, me ng msa a udoud el cheral el mo er a Rubak Bates. Me ngii a ulekerrekar er a omerous er a ongerul el hong.
GSAM 312Babier el Kirel a Omerolel a Stamb
GSAM 312.1E le uleues er a omerolel a stamb, el mle ngar er a Dorchester, Mass., Nov. 18, 1848, e Rubak Bates a milluches a ongedel el babier el ngii a Stamb er a Dios el Chomong. Me er a uchelel e ngii a diak le ngar er a chelbiruul er a omerous. A ngeasek el dil el mla melakl, el mle medengei er a tekoi, a ulterur a kekerei el blai er ngii er a beluu el ngar er a oreomel, me ng msa er a Rubak Bates a tedebechel a udoud el mle melai er a cheral a blai. Me e ngii a ulebult a omerous er a hong.
GSAM 312Tekoi er a Omerous er a Hong
GSAM 312.2Er a 1851-52 e Lmuut el Omesuub er a Ongerul Lemei a Jesus me a Chad er a Ouchais er a Ulengull el Sils a mla mo merous er a Saratoga Springs, N.Y. Er tia el beluu e Mr. Thompson a mla mo oltirakl er a Rubak White me a bechil el blai el diak le medchel; me a klalo er a blai el lleng, e te mla mo kiei el mo ta er a blai.
GSAM 312.3Er tia el taem a re chad el oltirakl er a klemerang er chelechang a mla mo betok, me a ureor er a Rubak me a Mrs. White a mla mo mesaod. Me a ureor er a omerous a mla mo meketek er a chad el mo omekrere a blil a ureor. Er tia el taem a bebil el chad a mla mo oltirakl er a ureor er a milluches. El kirel a omelechesel er a Dios er a klaumerang er a re chad, me a omekrael er a chad er a taem er a ulebengelel, ngii a uldurech er a klemerang er a Merrengei Rebecca Smith er a West Wilton, N.H.:—
GSAM 312.4E le mla mo er a uldei a taem, e ngelekel el Uriah me a ngalek el Annie R. a mle mengasireng el mo skuul, me te mo mengasireng el mo osisechakl. A delal a mle mekreos er a rengalek el mo medengei er a beluu, me er a tutut a omekrael er ngii a diak le diak. A delal a mle betik a rengul er a rengalek, me a rengalek a dirrek el mle betik a rengrir er ngii.
GSAM 313Uriah Smith er a Phillips’ skuul
GSAM 313.1Er a 1848 el mo er a 1851 e ngalek a mla mo skuul er a Phillips’ skuul er a Exeter, N. H., er tia e a re skuul a mla mo uldurech er a uchelel a suub er a skuul el klou, me e le mla mo er a skuul el klou e te mla merek a kot el rak er a suub, el ta el rak a omuchelir er a bebil. Ngii a mla merek tia el suub. Er a 1851 e ngii a mla mo ureor el mo merael a chelebuul er a skuul el klou, me a chad el ng mle oureor er ngii a mlo diak a udoud er a usaso er ngii, me Uriah a mlo diak a ududel, me a telbiil er ngii el mle kirel a skuul el klou er a betok el taem a mla mo chitel.
GSAM 313Miss Smith er a Seminary er a Rengalek el Mechad
GSAM 313.2E le Uriah a mle skuul er a skuul, e a ochedal a mle skuul er a skuul er a rengalek el mechad er a Charlestown, Mass. A suub er ngii a mle merreched el mo merek, me e le mla mo er a uldei a skuul, e ngii me a ochedal el Uriah a mla mo okedong el mo osisechakl er a skuul er a Mt. Vernon, N.H., el mo er a 3 el rak, me a $1,000 er a ta el rak, me a kiei me a ngasech.
GSAM 313.3Er tia el taem e a delal a mla mo oltirakl er a “klemerang er chelechang.” A omengull er ngii a mla mo klou el mengasireng er a Dios er a rengalek. Rubak Bates a mla mo mesaod er a West Wilton, me Mrs. Smith a mla mo uldurech er a Rubak Bates el kirel a rengalek er ngii, me te mla mo omengull el kirel a omekerreuil er a rengalek el mo er a Dios. Rubak Bates a mle chad el mo cheldecheduch er a chelsel a bebil el sils er a Somerville, Mass., er a blil a Paul Folsom, me Mrs. Smith a mesterir el mo milluches er a ngalek el mechad me ngii a mo er a cheldecheduch. Er a taem er ngii e Rubak Bates me a delal a mesterir el omengull me a Dios el mo melai er a rengul me ngii a mo er a cheldecheduch.
GSAM 313Eru el Ues el Mla Mo Uchul
GSAM 313.4Rubak Bates a diak le mle mo er a blai el ngar er a cheldecheduch, me ngii a diak le medengei er a tekoi er ngii. Er a bo el mo er a cheldecheduch e ngii a mla mo ues el ngar er a blai, me a rokui el kiei a mle kiei er ngii a re chad, el diak le ngike el ta el ngar er a chelechang er a tuangel. Ngii a mla mo ues el mo kerael a tekoi er a ureor er a chedaol delemerab; a re chad a mla mengitakl er a kot el chelitakl, me te mla mo omengull, me a re chad a mla mengitakl er a ongerul el chelitakl, me ngii a mla mo moler er a Bible me uldurech, “Mo er a 2300 el klebesei, me a chedaol delemerab a mo mengikiid,” e ngii a mla mo meketek er a sunga er a chedaol delemerab. Me a tuangel a mla obok, me a ngalek el mechad a mla mo uchul a kiei el diak le ngar er a kmal. Ngii a mla mo ues el kmo ngike el redil a Annie R. Smith, me Annie a mlo semeriar er a tekoi er a taem el tang me ng oltirakl er a klemerang.
GSAM 314.1A cheldecheduch er a Rubak Bates a mle er a Ulengull el Sils (Sebadong), me e le diak le skuul er a sils er ngii, e Annie a mla mo mesaod, “El di mo oldeu a rengul a delak, ak mo er a cheldecheduch.” Er a bo er a Ulengull el Sils e ngii a mla mo ues el mo er ngii me ngii a mla mo cherrengei; me e le mla mo er a blai e a kot el chelitakl a mla mo merek, omengull a mla mo merek, me a re chad a mle merreched el mo merek a ongerul el chelitakl. E le ngii a mla mo delcheb a blai, e ngii a ulemes el kmo a re chad a mle kiei er a rokui el kingall, el diak le ngike el ta el ngar er a chelechang er a tuangel; me ngii a mla mo meketek er a sunga el diak le mle mo medengei, me a chad el klou, el ungil me a omengasireng a mla mo uldurech, “Mo er a 2300 el klebesei, me a chedaol delemerab a mo mengikiid.” Me ngii a mla mo ues el mo er a tekoi er ngii, me ngii a mla mo medengei el mo klemerang.
GSAM 314.2Ngii a mla mo merael er a cheldecheduch er a taem el kmal sebechel el mo er ngii er a uchelel, me ng mlo imiit er a rael, me ng mlei er a taem el a re chad a mlo merreched el merek a ongerul el chelitakl. E le ngii a mla mo meketek er a blai, e a rokui el tekoi a mle di osisiu er a ngii el mle omes er a ues, me ngike el di tang el chad er a ues er ngii a mle uldurech el lmuut er a Daniel 8:14 er a di osisiu el rael. Me ngii a mla mo mekerael el mo er a rengul.
GSAM 314.3Rubak Bates a diak le mle omdasu er a ues er ngii el mo er a taem e Annie a mla mo meketek er a tuangel me ng mlo kiei. Ngii a mla mo omekrere a ta el tekoi, me a rengul a mla mo kirel a ureor er a chedaol delemerab. E le ngii a mla mo uldurech er a tekoi, e a ues a mla mo meketek er a rengul, me ngii a mla mo omengull er a Dios me ngii a mo olengeseu er a rengul a re chad. Ngii a mla mo uldurech er a omengiil a taem, el tekoi er a Annie a mla mo medengei. Me ngii a mla mo uldurech er a klumech er a ongedel anghel me a Ulengull el Sils.
GSAM 315Annie Smith a Oltirakl er a Klemerang
GSAM 315.1E le mla mo merek a cheldecheduch, e ngii a mla mo er a Annie me mesaod, “Ak oumerang el kmo kau a ngalek er a Merrengei Smith er a West Wilton. Ak diak le mla mo omes er kau er a uchelel, me a omesulam a mededengei er ngak. Ak mla mo ues el omes er kau er a kesus.” Me Annie a mla mo uldurech er a ues er ngii. Ngii a mla mo merael er a cheldecheduch me a rengul me a omengasireng a mla mo mekerael, me ngii a mla mo oltirakl er a klemerang er a Ulengull el Sils.
GSAM 315.2Ngii a mla mo ultech er a skuul er a rengalek el mechad, mla mo meketek er a ngasech er ngii, me ngii a mla mo er a blil. E le ngii a mla mo medengei er a rirelel a Rubak White er a omerous, me a ureor er a mesaod, e ngii a mla mo medengei er a Dios a mla mo melai er ngii el mo olengeseu er a blil a ureor. Er a buil 8, 1851, e a babier a mla mo merael er a Paris el mo er a Saratoga Springs, N.Y., me Miss Smith a mla mo er ngii el ta er a re chad er a ureor.
GSAM 315A Tenget me a Onger
GSAM 315.3Er a Lmuut, Vol. 2, No. 7, e ngar er a bebil el uldurech er a Annie el uldurech er a rengul er a mla mo mekerael a ureor er ngii me ngii a mla mo mo er a ureor el melemalt. Ngii a mla mo mesaod:
GSAM 315.3“Ak oumerang el kmo ak mla mengoit a rokui el tekoi el mo oltirakl er a Ngelekel a Sib er a ngii di el beluu el ng mo omekrael er ngak. A beluu a mla mo diak le kirel a omengasireng. A omeltkek, a deuil a renguk, me a bltikerreng er ngak a rokui el ngar er a tekoi er a bab me a tekoi er a Dios. Ng di soak el mo kiei er a ochil a Jesus me mo mesuub er ngii—ng di soak el mo ureor er a Demak er a eanged—ng di soak a budech er a Dios el klou er a rokui el klaodengei.”
GSAM 315.4A olengeseu er a Merrengei Annie er a blil a ureor, el chad el omes er a babier me a bebil, a mla mo er a taem el ungil. Er a 3 el rak e ngii a mla mo ureor el melemalt me ng di mle melai a kiei me a bail. E le mla mo merek a taem er ngii e a smecher er a bedengel a mla mo melai er ngii. Er a taem er a smecher el lemelemalt me a omekrael a mla mo melai er ngii, e ngii a mla mo milluches er a bebil el ngasech el ungil el uchelel a rengul; me a kot el ngasech a “Blai er Tia me a Blai er a Eanged,” me a uldurech er a uchelel a mla mo milluches er a sils el meleketek er a omenges er ngii, buil 7, 26, 1855, me ngii a mle uldurech er a omengull me a ngasech el rengul er ngii, me kengei a mo uldurech er a uldei:
GSAM 316Kiei er a Omekrael
GSAM 316.3Er a buil 4, 1852, e Rubak White a mla mo merael er a Saratoga Springs el mo er a Rochester, N.Y. Er tia el beluu, er a 124 Mt. Hope Avenue, e te a kot el mla mo kiei el mo ta er a blai el ousbech a klalo er a blai el mla omechar er ngii, el diak le lleng. Me a omekrael er a omerous a mla mo klou, me e ngii a mla mo omekrael a ureor me a babier el mo merael el melemalt, me te a mla mo mecharm el mo er a bebil el kirel a kiei.
GSAM 316.4A omekrael er a kiei er tia el taem a mo medengei er a babier el diak le mo er a chad, el Mrs. White a mla mo milluches er a telungalek er a S. Howland er a buil 4, 16, 1852:—
GSAM 316.5“Aki a kmal mo meketek er a kiei er tia er a Rochester. Aki mla mo melai er a blai el mla mo mechel el $175 er a ta el rak. A mes er a babier a ngar er a blai. E ng diak le ngar er ngii, e aki a mesterir el mo omekrere a blil a ureor er a $50 er a ta el rak. Ng kmal mo omengasireng, e le kmo kom mla mo meketek er a ngasech er a blai. Aki mla omechar er a 2 el chebechielel a bed el mechut el 25 el sent a ta. A bechik a mla mo meketek er a 6 el kiei el mla mo mechel, a diak le ta a medengei, me ngii a mla mo oltirakl er a 1 el dolar; me er a taem el mo er a uldei e ngii a mla mo meketek er a 4 el kiei el mla mo mechel el diak le kiei, me a rokui a mla mo oltirakl er a 62 el sent. A chebechielel a klou, me ak a mla mo kiei er ngii er a ulker. A bata a kmal medirt a cheral me aki a diak el omechar er ngii; a boteto a dirrek el diak lsebechemam el omechar er ngii. Aki bai ousbech a sos er a rdechel a kerrekar, el diak le bata, me a daikong, el diak le boteto. A kot el mal er kemam a mla mo melai er a lous el ngar er a 2 el tubo el diak le betok. Aki kmal mengasireng el mo omekrael er a rult a Dios, me a ureor a mo merael. Aki klaumerang er a Dios a mla mo melai er a merael er tia. Ng klou a basio er a ureor, me a re chad el ureor a di bebil. Er tia el mlo merek el Ulengull el Sils a cheldecheduch er kemam a ungil. A Rubak a mle ngar er kemam e silisichii a rengmam.”
GSAM 317A Bekerurau el Reng er a Re Chad el Oumerang
GSAM 317.1Er a kot el babier er a Lmuut el Omesuub, el mle merous er a Rochester er a buil 5, 6, 1852, me a uldurech er a merael er a Saratoga el mo er a Rochester, Rubak White a mla mo mesaod:
GSAM 317.2“A re ochellei a mla mo meketek er a udoud el mo olengeseu er a babier, el betok er a ngii el aki mle omeltkel. Me e ngii a kmal meklou a omekall er a merael er a Saratoga Springs me a uchelel a babier er tia el beluu, e aki a diak le ngar er a chelebuul.”
GSAM 317Tenget er a Re Ureor
GSAM 317.3Er a uldurech er a ureor er a No. 12, buil 10, 14, e aki a menguiu:
GSAM 317.3“A blil a ureor a diak le ngar er a chelebuul, me a uchul a ngii a tia: Ochellei Belden me Stowell el mla mo ureor er a blai er tia el mla merek el 6 el buil, te a mla mo melai a diak le klou er a ngasech er a kiei. A bebil el chad er a ureor er ngii a mla mo melai el mo ta er ngii. Me ngii a mo mengasireng er a re chad er a klemerang er chelechang el mo omekrere a chebechielel er a chelebuul, me a re chad el mla mo ureor el klou, el kirel a kemam a diak le ngar er a blai, me a smecher, er a omerous er a Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais, te a mo meketek er a kiei el ungil.”
GSAM 317Re Chad el Meleketang er a Rochester, N.Y.
GSAM 317.4Er a taem er a cheluul er a 1852, er a omerous er a hong a mla mo omekrael er a Rochester, e Rubak White me a bechil a mla mo merael el mo er a 3 el buil, el ousbech a uos me a mlai el a uos a meluchel er ngii, el mo er a Bangor, Maine, me te mla mo cheldecheduch me uldurech er a re mengkar er a Ulengull el Sils el melekoi er a rael. E le diak le mla mo er a uldei, er a buil 9 26, Rubak J. N. Andrews a mla mo uldurech er a cheldecheduch er a 124 Mt. Hope Avenue. Er tia el taem e a 8 el chad el oltirakl er a kot el sils er a sandei a mla mo oltirakl er a klemerang er chelechang, me ngak a ta er a re chad.
GSAM 318Oswald Stowell a Mla Mo Mesmechokl
GSAM 318.1Er a ta el ongeim el ureor er a buil 10 er a kebesengei, e Rubak White me a bechil a mla mo meketek er a blai er a merael er a uchul a sils. Er a klukuk el Ulengull el Sils e aki a kot el mla mo omes er tir er a cheldecheduch. Er tia el cheldecheduch e Oswald Stowell, a chad er a mes er a babier, a mle smecher er a pleurisy el klou, me a doktor a mla mo uldurech er ngii el mo mad. A doktor a mla mo mesaod el diak le sebechel a mo meruul er ngii. Er a cheldecheduch e Oswald a mle ngar er a blai er a blil, me a bedengel a mla mo ringel el klou. E le mla mo merek a cheldecheduch e ngii a mla mo mesaod me a omengull a mo er ngii. Ngak me a bebil a mla mo okedong el mo omengull. Aki a mla mo outubuach er a chelechang er a bed er ngii, me er a taem er a omengull e Rubak White a mla mo delcheb er a oil el “er a ngklel a Rubak.” A Reng er a Dios a mla mo ngar er ngii, me ngii a mla mo mesmechokl. E le aki mla mo mdechor er a omengull e ngii a mla mo kiei er a bed, me ngii a mla mo meketek er a belul er ngii, el mle ringel er a uchelel, me mesaod, “Ak mla mo mesmechokl el melemalt. Ak mo sebechek el meruul er a mes er a babier er a klukuk.” Er a ongerul el sils e ngii a mla mo meruul er ngii.
GSAM 318Ues er a Mrs. White er a Uldei er a Cheldebechel er a Rochester
GSAM 318.2A omekrael el mla mo mesmechokl er a Ochellei Stowell a mla mo klou el mo er a Mrs. White, me e le Rubak White a mla mo melai el mo mes, e ngii a mla mo mesaod, “Ellen a ngar er a ues; ng diak el outeliil er a taem el ng ngar er tia el ues. Me a chad el kirel a mo medengei er ngii a sebechel el mo omes er ngii.” Ngii a mle ngar er a ues el bekord el ta el sikang me a 20 el bung. Er tia el taem e ngii a mla mo cheldecheduch el tekoi, me a bebil el tekoi; me el mo er a kmal merekikl el omes e diak a telil el mle sebechel el mo medengei er a bedengel.
GSAM 319Ues er a Rael er a Chad el Diak le Ngar er a Cheldecheduch
GSAM 319.1E le Mrs. White a mla mo ultech er a ues, e ngii a mla mo uldurech er a tekoi er a ues er ngii. E le Rubak White me a bechil a diak le mla mo meketek er a merael er a uchul a sils, e ta er a re chad a mla mo merael er a beluu, me ngii a mla mo merael er a Michigan el kirel a ureor. Me ngii a diak le mle ngar er a cheldecheduch, me ngii a diak le mla mo mes er a Rubak White me a bechil. Er a uldurech er a ues, Mrs. White a mla mo mesaod er a chad el merael el diak le ngar er a blai, el mla mo uldurech er a llechul a Dios me a Ulengull el Sils, me er tia el taem e ngii a mla mo omekerael er a ta er a llechul. Ngii a mla mo mesaod el diak le mla mo er ngii, me ngii a klaumerang er a mo mes er ngii, teletelel a ngii a mla mo uldurech er ngii. Me a chad a diak le mle omekerael er a ta er a re chad el medengei er ngii.
GSAM 319.2Er a bekord el 6 el sandei er a uldei er a ues, e a chad el mla mo uldurech er a Michigan a mla mo meketek er a blai. E le Mrs. White a mla mo mes er a omesulang er ngii, e ngii a mla mo mesaod er a Merrengei, “Ngii a chad el ak mla mo mes er a ues, me ak mla mo uldurech er a tekoi er ngii.” Er a ues el mla mo uldurech er a chad, er a uldei er a bechil me a bebil el chad, e Mrs. White a mla mo mesaod er ngii, “El kmo Nathan a mla mo mesaod er a David, ‘Kau a chad.’” Me ngii a mla mo meruul er a tekoi el Paul a mla mo mesaod er a re chad el mo er a omekrael er a ulechell er a Dios er a ulaoch: “Me a lsekum a rokui el chad a mo ulaoch, me a chad el diak el oumerang, me a lechub e ng chad el diak a klaodengei, a mo meketek er a uldei, e a rokui el chad a mo olecholt er ngii a ulechell er ngii, me a rokui el chad a mo oukerrekeriil er ngii; me a tekoi el blart er a rengul a mo medengei er a re chad; me ng mo mobuu el a medal a ngar er a chutem e mo omengull er a Dios, me ng mo mesaod el kmo a Dios a kmal ngar er kom.”3 E le Mrs. White a mla mo uldurech er a ulechell er ngii, e a chad a mlo outubuach er a uldei er a bechil me ng mlo medideklokl el mesaod er ngii me a bebil el chad el ngar er ngii, “A Dios a kmal ngar er kom.” Me ngii a mla mo uldurech er a ureor er ngii er a Michigan, er a ulebult er a llechul el ongeuid, el mle uldurech er a taem el mo er a uldei, me a beluu a mle ngar er a betok er a 500 miles er a ues.
GSAM 320.1Me er a bebil el sandei e ngii a mla mo meketek er a klaumerang er a re chad er a klumech. Aki a diak el di mlo mesaod el kmo a re olecholt a mle rruul er a klisichel el klou er a sebechel a klechad, me aki a dirrek el mlo mesaod el kmo ng mle mei er a uchul el kmal ochotel el oungeroel er a re chad er a ulechell er tir.
GSAM 320Uriah Smith a Mla Mo Er a Blil a Lmuut
GSAM 320.2Er a taem er a Vol. 3 er a Lmuut e Uriah Smith a mla mo mengkar er a Ulengull el Sils, me ngii a mla mo mo er a blil a Lmuut, er ngii a mla mo milluches me omekrere el mo er a betok el rak. A kot el uldurech er ngii er a babier a ngasech el ngii a “Omekrael er a Taem me a Ulaoch,” el mla mo merous er a buil 3, 17, 1853.
GSAM 320.3Rubak Smith a kot el mla mo medengei er a klumech er a ongedel anghel er a cheldebechel er a Washington, N.H., buil 9, 10 el mo er a 12, 1852. E le mla mo er a blil er a West Wilton, e ngii a mla mo suub el melemalt er a tekoi er ngii, me ngii a mla mo mengkar er a ongeuid el sils er a kot el Ulengull el Sils er a buil 12, 1852. Ngii a mla mo mo er a blil a Lmuut er a Rochester, N.Y., buil 5, 3, 1853, me ngii me a ochedal Annie a mla mo ureor el kirel a kiei me a bail, el diak le osisechakl er a skuul er a $1,000 er a ta el rak me a kiei. Me tia a bebil el tenget el mla mo meruul er a okedmeklel a klumech er a ongedel anghel er a uchelel.
GSAM 320Mla Mo Bastor
GSAM 320.4Er a bekord el 1863 e Rubak Smith a ulemuchel el ousbech a ngat er ngii er a mesaod er a re chad. Er a 1866 e ngii a mla mo bastor el mla modars el kirel a ureor er a Dios, me er a taem er ngii e ngii a mla mo ureor er a cheldecheduch er a omengull er a tento me a cheldebechel er a bebil el renged el ngar er a delongelel a Daob er a Atlantic me a Daob er a Pacific, me a omekrael er a chesimer er a Ikelesia er a Battle Creek, el ngii a blil a ikelesia er ngii. E le mla mo uchul a Battle Creek College, e ngii a mla mo osisechakl el bebil er a blil a Bible. Er a omekrael er a Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais, e ngii a mla mo merael el mo er a bitang er a Daob er a Atlantic er a 1894, el mo mes er a beluu er a Europe. E le mle ngar er a Syria e ngii a mla mo melai er a smecher me ngii a diak le mla mo mesmechokl el rokui.
GSAM 32150 el Rak er a Ureor el Diak le Mo Mechel
GSAM 321.1Er a 1853 el mo er a 1903, el ta el 50 el rak, e Rubak Smith a mla mo mo er a ureor er a Lmuut el Omesuub er a Ongerul Lemei a Jesus me a Chad er a Ouchais er a Ulengull el Sils; me er a betok er a taem er ngii e ngii a mla mo omekrere a kot el tekoi er a babier. Er a sils er a omenges er ngii, er a taem el ng mlo mobuu er a meloched el a bedengel a mlo chitechut, ngii a mla mo merael er a blil a ureor me a tekoi el mla mo meketek er a omerous. Ngii a mla mo olengeseu er a bebil el klou el babier er a re babier er a ikelesia. Er tia el tekoi a Uldurech er a Daniel me a Ulaoch, Teletelel me a Uldei er a Klechad, a babier el klou er a Chedaol delemerab me a 2300 el klebesei, Omekrael er a Re Beluu, A Klaumerang er Chelechang el Kirel a Omengedecheduch me a Re Chad el Mla Mad. A kot el babier a mle milluches er a taem er a 9 el klok er a klebesei el mo er a sueleb er a klebesei, er a uldei er a ureor er a babier me a blil a ureor.
GSAM 321Omenges er a Rubak Smith
GSAM 321.2A ngii a mla mo ta el bedengel el ungil el mo er a ureor. Ngii a olengull er a ureor er ngii, el mla mo mechiuaiu er a Jesus er a buil 3, 6, 1903. Me a tekoi er ngii a kmal tutut, “A ureor er ngii a mla mo oltirakl er ngii,” me el mle mad, e ngii a dirk melekoi.