Tekoi er a Uchelel a Hong el Milluches er a 1992
GSAM -[Tekoi er a chad el omekedmeked er a CD-ROM: Me a omekedmeked er a 1992 e ng mla mo olengeseu er a re tekoi er a Loughborough el diak le mla mo milluches, el ngar er a Bliongel A, e ng kmal ungil le ng mo ngar er a hong a tekoi el ngar er a taem el chelechang me a uldesuel er a tekoi er a medal me a omes.]
GSAM 5Tekoi er a Uldesuel Chad
GSAM 5.1John Norton Loughborough e ng mla mo omes er a uchul er a ikelesia er a chad er a Sebadong. A kmal mereched el tekoi er a uldesuel me a ureor er ngii, el ngar er a tekoi er ngii el mla mo er a Bliongel A, e ng mo olengeseu er a uldesuel er a omekedmeked el chelechang er a hong er ngii.
GSAM 5.2Ak mla mo uldes er a Victor, Ontario County, N.Y., er a Jan. 26, 1832. A beluu el ngar er a 200 el chad me a teblong e ng mla mo cheldecheduch er a blai er a omesubel el ngar er a telungalek er a blai er a bebil el merikel. Ng ngar er a rael er a rael er a llechul er a Albany el mo er a Buffalo. Ak mla mo skuul er a skuul er a kot el sils er a sandei me a ureor er a chad er a beluu el mo er a uchelel er a 1848, me a Rochester, N.Y. e ng mla mo blil a ureor er ngak. A serser el mellomes er ngak me a rull el mellomes er ngak e ng bastor er a beluu er a ikelesia er a Methodist, e ng diak le ngii a omengedereder er a blai....
GSAM 5.3... Er a sandei er a ullebongel er a December 1843, ak mla mo ungil el omes er a kot el klumech er a omesubel er a ongerul lemei a Jesus. Ng mla mo er a Ochellei James Barry, er a tekoi el “A Taem er a Kerrekeriil er Ngii e ng mla mo.” A klisichel Dios e ng mla mo meruul er a klemerang el mla mo klumech. Ng uai el ked ngar er a blekeradel er a kerrekeriil er a Dios. Me a klumech el olecholt el mla mo er a bastor, ngak me a bebil el chad a mla mo meruul er a rael el mo er a blekeradel er a omengull. Me a omesubel er a Dios e ng mla mo uchul er a kot el ureor el kirel omengull me a omengedecheduch er a Dios....
GSAM 5.4Er a taem er a mekesai er a 1852, me ak mla mo diak le ulemolem el klumech er a ongedel anghel, me ak mla mo omes er a ngak a mo meruul er a klumech, lechub e ak mo omelilt er a blai me a telungalek er ngak er a omeruul er a blai, a ues el ngar a Dios el mei e ng mla mo er a Merrengei White er a cheldecheduch er a Rochester er a ta el Ulengull el Sils, me a klumech el olecholt er a rael e ng mla mo er ngak el diak le ak mo mengakl, e ak mo mo er a re chad el klumech, me a Rubak e ng mo omengedereder er ngak....
GSAM 6.1Me ak mla mo olengeseu er a ureor, er a taem er a uchelel, e ak mla mo omes er a tekoi el mla mo tekoi el diak le medengei er ngak. Ngii e ng diak le: er a re cheldecheduch el klou er a bebil el renged el Ochellei me a Merrengei White e ng mla mo er ngii, e te mo olengeseu er ngak el mo er tir. Ak kmal uai el omekera: “Ngara uchul e ng diak le omes er a re bastor el mo er a ngak, me a tir a omes er ngak el taem?”
GSAM 6.2Me a ted el omelilt e ng mla mo er a 1853 el mo er a 1865, me a re chad e ng mla mo milluches er a ted el babier, el ta el babier er a ta el klumech el omelilt, e ngara uchul e ak mla mo kiei er a ngii me a omes er a uchelel omelilt? Me ak mla mo kiei er a omes er a Merrengei White er a ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu e ng 40 el taem, me a re chad er a omes er a klechad e ng mla mo melilt er ngii, me a ngii e ng mla mo mengedecheduch er a re ulaoch el mo er a tekoi el mo er ngii—tekoi el mla mo diak le sebechel le kmal medengei, e ng dilubech el kmal ua a tekoi el ng milekoi. Ak kmal omekera e ng diak le ta el taem el kirel uldesuel ngak, e ng tekoi el diak le medengei. A uldesuek e ng: “Ngara uchul a tekoi el?”
GSAM 6.3... Er a 1890, ak mla mo ulekerang er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia el mo meruul er a ebel er a Rocky Mountains. Me ngii a klumech el milluches el mo er a Rubak O. A. Olsen, me a ta el llechul e ng mla mo er ngak: “A omekerreu er a Rubak Loughborough e ng mo meruul er a ureor el sebechel le mla mo ngat er a ikelesia. A Dios e ng mo melechesiuch er a ngii el klumech uai el John, el mengedecheduch er a re tekoi el ngii a mla mo omes er a uchelel me a omerolel klumech er a ongedel anghel. A Rubak Loughborough e ng mo ngar er a beluu er ngii, uai el Caleb el mo er a uchelel, me a ngii e ng mo melemaltes er a klumech el ng diak le omengakl, me a rull me a chad el diak le oltirakl: ‘Ng kmal sebeched el mo er a bab e kede melai a beluu el ungil.’ Diak bo omekedmeked er a Rubak Loughborough er a ta el beluu. Diak bo omekedmeked er ngii er a ta el cheldebechel er a ikelesia er a ta el renged. Ng mo er a ta el beluu me a ta, me a beluu er a beluu, el mengedecheduch er a tekoi el ngii a mla mo omes, me a ngii a mla mo medengei, me a ngii a mla mo chad er a chelsel uchelel me a omerolel klumech er a ongedel anghel.”
GSAM 6.4(Kom omes er a Bliongel B el kirel re sils el klou er a uldesuel Loughborough.)
GSAM 7A Kmal Melekoi el Kirel Omerous er a Hong er a Loughborough
GSAM 7.1Er a uchelel taem er a 100 el rak, me a Ochellei Loughborough e ng mla mo milluches er a Uchelel me a Omerolel er a Klumech er a Ongedel Anghel, el mla mo er a uchelel er a Klou el Cheldebechel er a Ongerul Lemei a Jesus, me Ellen White e ng mla mo milluches er a re tekoi el:
GSAM 7.2A kmal omengull er a blekeradel er chelechang. Chelechang e ng kirekiced el meruul er a ureor el kirel a mla remuul er a kmal uchei. A mla mo meruul er a tekoi el Dios e ng mla mo olengeseu er a Moses, er a re chad er a Israel e ng mla mo cheldecheduch er a beluu el mesisiich me ng mla mo kiei er a beluu er a chelsel er a Jordan. A Moses e ng mla mo ulekerang el mengedecheduch er a re chad a re ureor er a Dios el mla mo er ngii er a chelsel rael er a beluu el diak a chad. A re tekoi er a omekedmeked e ng ngar er a hong er a Deuteronomy.
GSAM 7.3A tekoi er a omerolel re chad er a Dios er a uchelel er a ureor e ng diak le mo chesimer; e ng mo milluches e mo olengeseu. A re chad el mla mo er a klemerang e ng diak le medengei a rael el Dios e ng mla mo meruul. A omerolel William Miller me a re chad el mla mo meruul er ngii, me Captain Joseph Bates, me a bebil el uchelel er a klumech er a ongerul lemei a Jesus, e ng mo ngar er a uldesuel re chad. A hong er a Rubak Loughborough e ng mo ngar er a omes. A re rubak er a ikelesia e ng mo omes er a tekoi el sebechel le meruul er a omerous er a hong.
GSAM 7.4A mo suub el omes er a rael el ungil el kirel omekedmeked er a tekoi er a uchelel er a ureor, er a taem el mla mo chesimer er a re ikelesia me a mo er a uchelel er a sils er a Dios el mla mo olengeseu er a ngii. A mla mo ulekerang er a Bib, me a Bib el diak le bebil, el mo rael er a ngii; me ng diak a taem el kede mo melilt er tia el rael. A mla mo omes er a klisichel Dios el klou. A re tekoi el klou el meruul e ng mla mo meruul. Er a taem me a taem, er a taem el mla mo cheldebechel er a re klsimer, e a klisichel Dios e ng mla mo bleketakl er a uldesuel ngii.— Llechul 105, 1903 (CWE145) (omekedmeked el mla mo olengeseu).
GSAM 7Ngara uchul e ng mo milluches el bo?
GSAM 7.5Er a klemerang er a re klumech el mla mo cheldecheduch, e ng mo omes er a uchul er a Ochellei Loughborough el mla mo ulekerang el mengedecheduch er a tekoi er a medal er a ngii me a uchul er a ngii el mla mo omengedereder el omous er a tekoi er ngii.
GSAM 8—Ulekerang el Melatk er a Tekoi
GSAM 8.1A klou el tekoi e ng mo omes er a tekoi er a medal el omes er a Dios el meruul, me a bebil el klemerang er a omengedereder er ngii. Ng omengedereder er a klaumerang, me ng osisechakl er a re tekoi er a medal, el ungil me a diak. Ng omes er a ulaoch er a hong er a ikelesia, me ng mla mo omes er a reng er a omelilt er a re uchelel. Ng rullid el melatk er a uchelel a klemerang er kid. Uai el Ochellei Loughborough e ng mla mo milluches er a p. 33: “A lsekum ng ungil er a Israel el melatk er a omengedereder er a Rubak el mo er tir, e ng diak el dirrek el ungil er kid? A chad el milluches er a Salm e ng mla mo melekoi: ‘Omekrael er a Rubak, a renguk, me diak bo obes er a rokui el ungil er ngii.’”
GSAM 8—Ta el Taem el Kmal Klou er a tekoi er a medal
GSAM 8.2A re sils er a uchelel er a ureor er a chad er a Sebadong e ng ta er a re taem el klou er a tekoi er a medal. Ng ngar er a ted el uchul el mo omes.
GSAM 8.3(1) Me a klou el ulaoch e ng mla mo bleketakl. A kmal diak le klou er a chad el medengei er a taem er ngii. Me ng diak le ng diak a ungil el omes er a medal, el mo medengei a klou er a ulaoch—me a klumech el Dios e ng mla mo oltirakl el klemerang er chelechang er a taem er a beluu.
GSAM 8.4(2) Me a re uchelel e ng mla mo cheldecheduch el kirel ureor el klou el Dios e ng mla mo uldes er a mo meruul. Me a omes er a re taem el uai, e ng kmal ungil el omes er a rael el mla mo meruul er a re uchelel, me a klemerang er a llechul a Dios me a re tekoi el mla mo meruul er a Dios el mla mo omengedereder er a rael, me a re uchelel el mla mo cheldebechel er a taem el uai, el mo er a klumech me a ureor el Dios e ng mla mo omekerreu er ngii.
GSAM 8.5(3) Me a klou el omekedmeked er a ureor er a chedaol delemerab e ng mla mo cheldecheduch. Me a rael er a Dios e ng ngar er a chedaol delemerab (Psalm 77:13), me ng kmal kirel le mo medengei me le oltirakl er a klaumerang a tekoi el Dios e ng meruul er a omekedmeked er a klekoad. A klou el olengeseu e ng omes er a cheldecheduch er a omekedmeked er a medal me a omekedmeked er a omelilt er a ongerul lemei a Jesus. A Rubak e ng mo omekerreu er a tekoi er a omekedmeked er a chutem er a medal a chedaol delemerab el mo er a beluu el delemerab er a chelsel (er a Golgotha el mo er a ngesechel a Jesus el mo er a eanged), me a re chad el oltirakl er a Dios er a taem e ng mla mo melilt er a tekoi el mla mo meruul, me ng mla mo tord, e ng mo medengei a beluu er ngii er a uldessel er a Dios. A omerolel e ng mla mo omes er a klemerang er a re chad el mla mo klaumerang er a 1844 me a taem el mla mo er ngii, er a omekedmeked er a chedaol delemerab el mo er a chedaol delemerab el mekesai (er a omengedecheduch er a Jesus el mo er a kerrekeriil el merritel klechad).
GSAM 9.1A ted el uchul el mla mo cheldecheduch er a uchelel e ng ngar er a tekoi er a Ochellei Loughborough. A uldesuel ngii e ng mo omes me a mo melemaltes er a reng er a re chad el mla mo olengeseu er a klemerang uai el re chad el mla mo omes er a tekoi “uai el udoud el blart”, e ng mla mo medengei me a ngii a mla mo omekerreu er a klemerang er ngii.
GSAM 9—Omekedmeked er a Reng er a Ulaoch
GSAM 9.2A ta el uchul er a omekedmeked er a klumech er a Loughborough e ng mo omekerreu er a chelechang a rolel ureor er a Ellen White, el milluches, el cheldecheduch, me a chad el mla mo ulekoad er a ngat er a Reng er a Ulaoch, el mla mo er a uchelel hong er ngii.
GSAM 9—Tekoi er a Re Chad el Mla Mo Omes er a Uchelel Klemerang
GSAM 9.3A klemerang e ng melekoi er a ted el uchul el Ellen White e ng mla mo olengeseu er a uai er a 90 el rak er a uchei er a hong el mo er a re chad, me a mo omes me a mo milluches er a re tekoi me a re klumech er a re chad el mla mo meruul er a re uchelel er a ureor. (1) A re chad el mla mo omes e ng mla mo mad, me a klumech er ngii el melekoi e ng mla mo chesimer. (2) A re chad el mla mo klou el mo er a ikelesia me a diak le medengei er a re tekoi er a uchelel me a re chad er a uchelel e ng mo uchul er a ikelesia el diak le medengei a re uldesuel er a Dios. (3) A ureor er a re klekoad er a klumech e ng mo omes er a ikelesia, el kmal er a taem el mla mo blil a chad el diak le omes, el uai el mla mo bleketakl er a Minneapolis. Me a klaumerang er a re chad el kirel Dios el mla mo olengeseu er a cheldebechel e ng mo mla mo chesimer er a bebil el rael, el mekesai me a omengedereder. Ng kmal kirel le mo mengedecheduch er a klemerang er a omengedereder er Ngii el klou me el meketakl.
GSAM 9Tekoi er a Bliongel A
GSAM 9.4A omelilt me a diak le klaumerang er a re chad el diak le mla mo omes er a tekoi e ng mla mo bleketakl er a taem er a Loughborough. A ta el tekoi e ng mla mo uchul er a ngii el milluches er a tekoi el ngar er a Bliongel. A kmal ungil me a ureor el mo omekerreu er a klumech er ngii er a omekedmeked el chelechang, me e ng kot el taem el mla mo milluches. A mla mo medengei er ngii er a llechul er a L. E. Froom el ngar er a hong Omekerreu er a Re Ulaoch el Mla Mo Medechel. A mo omes er a tekoi er a Froom el kirel tekoi er a medal er a babier el milluches el ngar er a Bliongel A:
GSAM 10.1A ta el olengeseu el klou e ng ta el babier el milluches el mla mo milluches er a masin el milluches, el J. N. Loughborough e ng mla mo meruul er ngii er a Blick mekerang masin el milluches el melemalt, me a rokui el llechukl e ng klou el llechukl. Ngii e ng mla mo meruul er a 1918, el kmal chelechang er a chesimer er ngii, el mo er a klumech er a re chad el mla mo omelilt er a re hong er a uchelel er a Cheldebechel er a cheldebechel er a ongerul lemei a Jesus, el melekoi er a klekoad, me a omelilt, me a diak le klemerang. Me a mla mo olengeseu er a omerous er a ta el blil a omeruul me a omerous er a hong, e ng diak le ungil el omes er a re chad el klou el mo er ngii. Me ng mla mo er a chad el milluches er ngii.
GSAM 10.2Er a re sils er a uldesuel Loughborough, ngii e ng milsang a babier el milluches el mo er a H. A. Washburn, el chad el osisechakl er a tekoi er a medal er a Pacific Union College, el mla mo omekerreu er ngii. Er a ta el sils, a blai er a chad el osisechakl a kmal seleseb, me a ungil el hong er ngii el ngar er ngii a dirrek el seleseb. A bebil el hong el mla mo er a ngii e ng ngar er a mesa er a skuul. Me a ta er ngii e ng babier el milluches el ngklel “Bebil el Omes.” Me a mla mo tomellii er a kot el re tekoi er a cheldecheduch er a cheldebechel er a chad el oltirakl er a Miller, el mla mo ulekerang el mo meruul er a uldesuel er a skuul er a Bib el mekedmeked er a Pacific Union College, me a chad el osisechakl Washburn e ng mla mo er a ngii, me a babier el milluches e ng mla mo er a ngii, el melekoi: “A chelechang a mla mo medengei a uchul e a babier el milluches e ng ta er a re tekoi el mla mo orakl er a blil a hong er a ngii, e ng ngar er a mesa er a skuul. A Dios e ng mla mo omekerreu er ngii er a ureor el chelechang. Kom mo olengeseu er a Omerous er a Uchelel er a Ongerul Lemei a Jesus.”—pp. 48, 49
GSAM 10A Omengedereder er a Rubak me a Klechad
GSAM 10.3Me a omes er a blekeradel er a klechad el ngar er a reng er a ngii, e ng kmal medengei er a re chad el uai el bodel el Dios e ng mla mo kerekor er a ureor. A mla mo olengeseu er a hong el omekerreu er a klaumerang er a rael el Dios e ng mla mo meruul, e ng diak le omengedereder er a diak el klaumerang er a re chad el mla mo olengeseu er a ngii. A diak le omekerreu er a re tekoi el kirel klechad er a re chad el oltirakl er a Dios, el mo er a re chad el omes er a klemerang, er a taem er a tekoi er a medal el klou. A Dios e ng mla mo meruul el cheldebechel er a klechad me a Dios (Ephesians 2:20). A mo omes er a reng er a ngii, el diak le mo chesimer er a re tekoi el mla mo omes er a re chad. “Diak le omelilt er a re ulaoch; Mekedengei er a re tekoi; mesisiich el orreked er a tekoi el ungil.” (1 Thessalonians 5:20, 21). (Omes er a Klumech el Mla Mo Okedmeked 3:342-347)
GSAM 11A Uchelel Taem e ng Uldesuel
GSAM 11.1A klou el olengeseu er a hong e ng omes er a re ulekerang el kirel uchelel me a re sils el kot er a ureor. A bebil el ulekerang el kirel omerolel ikelesia er a ullebongel er a ongeteruich me a eai el taem er a 100 el rak me a taem el mla mo er chelechang e ng mo omes er a bebil el hong. A chad er a Dios e ng mla mo mengedecheduch er a re klumech er a blekeradel er a ikelesia, me a klemerang el Dios e ng mla mo olengeseu er a 1888, me a tekoi el mla mo bleketakl er a taem er ngii me a sils el mla mo er chelechang, er a ikelesia el mla mo melilt er a klumech er a.
GSAM 11.2Ng kmal kirel le mo omes er a cheldecheduch er a omengiil er a uldesuel er a re chad, el Dios e ng mla mo omekerreu er a re chad er a taem el klou, el mla mo uldes er a ongerul lemei a Rubak, e ng diak le mla mo bleketakl er a taem er ngii; me a omengiil er a uldesuel Rubak, el uai el Israel er a medal, e ng mla mo er a ngii el re chad el mo er a beluu er a chelsel er a Canaan, me a ngii e ng melekoi: “Kom mo er ngii,” e ng diak le mla mo er ngii el kirel diak le klaumerang. A mo omes er a beluu er a ngii me a uchul er a ngii el ngar er ngii. A mo suub er a re tekoi er a re serser er a medal, me a mo mengedecheduch er a ungil me a omengedereder er a Rubak, me a mo omekerreu er a ngii el mo meruul er a ngii me a ngii, el diak le mla mo meruul er a 100 el rak el mla mo er a medal.
GSAM 11.3(Omes er a Bliongel C)
GSAM 11A Ulekerang er a Ikelesia er a Chelechang
GSAM 11.4Er a uchelel er a Ochellei Loughborough e ng mla mo melekoi el 100,000 el re chad er a Sebadong el mla mo meruul er a ikelesia e ng mla mo olengeseu er a klisichel me a uldesuel, el uai el 2,000,000. Me a mla mo oltirakl er a blekeradel er a omekedmeked er a, e ng sebechel le omekera el 6,000,000 er chelechang e ng uai el 120,000,000? Ngara uchul el re tekoi er a uchelel el mla mo omekerreu er a ikelesia er chelechang?
GSAM 12.1A mo olengeseu er kom a bebil el ulekerang el dirk diak a ulengat, me a omengull el mo ulekoad er a omekedmeked el chelechang e ng mo omekerreu er ngii:
GSAM 12.2(1) Ngara mla mo er a “cheldebechel”?
GSAM 12.3(2) Ng mla mo oltirakl er a re uchelel er ngii?
GSAM 12.4(3) Me a omekedmeked el omes er a ikelesia er a sils er a Loughborough e ng sebechel le omekera el mla mo cheldecheduch er a omekedmeked er a re chad el cheldebechel lechub e ng Dios e ng mla mo meruul er a chelsel ngii?
GSAM 12.5(4) Ngara uchul e a dirk ngar er chelechang er a 150 el rak er a cheldebechel e ng kot el mla mo klumech er a ongerul lemei a Jesus?
GSAM 12.6Er a omes er a tekoi er a medal er a ngii, me a mla mo er a rael er a omerolel er a re sils er a uldesuel er a chelechang, a sebechel le melekoi: Omekrael er a Dios! Me a omes er a tekoi el Rubak e ng mla mo meruul, a reng er a ngii e ng mla mo klou el ngasech me a klaumerang er a Jesus el chad er a uchelel. Ng diak a tekoi el kede medakt er ngii el kirel cherechar, el di kid a mo obes er a rael el Rubak e ng mla mo omekerreu er a ngii, me a osisechakl er ngii er a tekoi er a medal er a medal.—Bebil el Tekoi er a Klengar er a Ellen G. White, 196
GSAM 12.7Diak le omelilt er a beluu er a medal el a re serser er kom a ulterekeklii.—Proverbs 22:28 Adventist Pioneer Library Committee, Loma Linda, California, March 1, 1992