Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
30 / 31
30 / 31

Bliongel 27 — Bebil el Klumech el Olecholt er a Rael el Mla Mo Bleketakl a Klemerang er Ngii

John Norton Loughborough

GSAM 442.1“A Jehosafat a dilechor e dilu el kmo, Morrenges er ngak, kemiu el Juda, me kemiu el kiei er a Jerusalem; moumerang er a Rubak el Dios er kemiu, me kom mo mesisiich; moumerang er a reprofet er ngii, me kom mo seiko.”1

GSAM 442.2Betok el rak er a mla me mong, e ng mlo er ngii a klumech el olecholt er a rael el mlar a ngat er a ulaoch el kmo, er a uchei er a ulebengelel, a llel a babier er tia el klemerang a mo “merames el ua llel a kerrekar er a taem er a rebetel a llel a kerrekar.” Ngar a uldesuir a rebetok a ker el kmo ng mokerang e tiang a mo er ngii, a lsekum tirke el oumerang er a klemerang a diak el moketmokl ma lechub e modars el mo oureor. Er a omekrael er a Dios, a meklou el omerodel a blechoel el mei er a kmal remekekerei el uchelel; e ng ua isei el mlo er ngii er a letok a rolel a ureor el ulemuchel er a delongelemam.

GSAM 442Cheldebechel er a Omerous er a Mekekerei el Babier me a Ureor er a Ebangkelio

GSAM 442.3Ngar er a bekord el rak er a 1870, e a uldasu el kirel a Cheldebechel er a Omerous er a Mekekerei el Babier me a Ureor er a Ebangkelio a kot el mla mei er a omerellir a rebebil el merrengei el blak a rengrir el ngar er a South Lancaster, Massachusetts. Tirkang el merrengei a ulelaseb er a sesei el taem a rolel el loldurech er a babier me a mekekerei el babier er a ikelesia er kemam el mo er a rekakerous el chad el diak el ngara klaumerang er kemam, e uriul e te milluches el mo er tir. Tia a uchul me a rebebil el chad a mlo oumerang er a klemerang, e ng milsek a Rubak S. N. Haskell a ker el kmo, “Ngera uchul me a rokui el rechad er kid a diak el sebechir el meruul aike el mla leruul a rebebil el merrengei?” Er a rak er a 1871, el klou er a bebil el taem, e tia el tekoi a mlo olengeseu er a babier el Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais. Ngar er a ileakl el cheldecheduch er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia er a 29 er a ongeteruich me a ongeru el buil er a 1871, e a Rubak Haskell a mlar ngii e ulecholt a usbechel tia el cheldebechel, e ng mlo kongei a telbiil el melisiich er a omekdubech er a cheldebechel er a mekekerei el babier. A reRubak el S. N. Haskell, W. H. Littlejohn, J. N. Andrews, J. H. Waggoner, me I. D. Van Horn a mlo ngellitel el mo komiti el mo omekungil a telbiil er a omekdubech er a ngii el cheldebechel.

GSAM 443.1Tia el cheldebechel a ulemuchel a beches el taem er a omeradel a ureor er a klumech. Er a uchei er tiang, a osisechakl er a klemerang a kot el di mla oureor a tekingel a di ngar el chad er a ouchais. Er a bebil el rak, a Rubak Haskell a kmal blak a rengul el ulsiik e mileches a telbiil el mo omeseikong er a Cheldebechel er a Omerous er a Mekekerei el Babier me a Ureor er a Ebangkelio. Ng kirel el ulebeketakl a ungil er ngii el kmo ng meral ngii a kot el ulemuchel er tia el ureor. Ng diak di le klemerang er aike el cheldebechel er a renged, e ng dirrek el ngii a chad el milsang er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia el mlo kldibel er a Battle Creek er a 1878 a telbiil el kirel a Cheldebechel er a Mekekerei el Babier er a Rokui el Beluu, el uriul e ng mlo ngklel a Cheldebechel er a Mekekerei el Babier er a Rekakerous el Beluu. A urerel a ngar er aike el beluu el ngar er a cheroid er a cheldebechel er a ikelesia er a ta el renged er kemam, el diak di er a Merikel, e dirrek el mo er a recherid el beluu.

GSAM 443Remelechesel el Meduch—Maria Huntley

GSAM 443.2A Rubak er a omekrael er ngii a milsebii a remelechesel el meduch, el tir a kmal mle ngosukel a Rubak Haskell er tia el cheldebechel. A Merrengei Maria Huntley a ta er tirke el uleuror el diak el ulebes, el alta e er a uriul el rak e ng kmal mle meringel a bedengel, e ng mlo mad er a urerel er a bekord el 14 el rak er a mla me mong. A omerellel a uchul me ng mlo er ngii a kot el omes er a betok er aika el rael er a ureor er a recherid el beluu el ngar er ngii er chelechang. A bebil el remelechesel a mla obengterir er tia el osisiu el ureor; e a ureor a le mo klou e ng mlo er ngii a ousbech er a remelechesel er a rekakerous el tekoi.

GSAM 444A Omerellel el mo er a Ikelesia er a Bek el Beluu

GSAM 444.1Ngdi a kot el klou a belkul er ngii el omerodel a omekdubech er a ureor er a cheldebechel er a mekekerei el babier er a delongelemam a ngikel omerellel el omekdubech e omeklou er a reng er a ureor er a Ebangkelio er a okedmeklel a ikelesia er a bek el beluu. Ng mla mesang er a bek el chad a rael el mo meruul a ngera el okiu a omeluches me a omerous er a klalo er a omenguiu, e mo medengei a deurreng er a di meral ureor el kirel a osobel er a rechad.

GSAM 444Klumech el Olecholt er a Rael el Kirel a Ureor er a Mekekerei el Babier

GSAM 444.2El mo olecholt a kdekudel a osisechakl el mlar a Reng er a Ulaoch el kirel a ureor er a mekekerei el babier me a Ebangkelio, e aki melai aika el tekoi er a Klumech el Olecholt er a Rael, el 29 me a 30 a ochur er ngii:—

GSAM 444.3“A lsekum ng ngar er ngii a ta el ureor el klou a belkul er a bebil, e ngii a omesterir a rechad a babier er kid, el mo orrael er tir el mo osiik a Chedaol Llechukl. A ureor er a Ebangkelio—el omeleches a babier er kid el mo er a reblai, mengedecheduch er tir, e meluluuch el obengterir e el kirel a ungil er tir—a ungil el ureor, e ng mo osisechakl er a resechal me a redil el mo meruul a urerel a bastor.

GSAM 444.4“Ng diak a rokui el chad a meduch er tia el ureor. A tirke el kot el ungil a ngosir me a sebechir, el mo melai a ureor el medengelii e oltirakl a ungil el telbiil, e mo orrael er ngii el mo er a medal el diak el ulebangel a blakerreng er tir, a tir a kirel el mo ngellitel. Ng kirel el ngar er ngii a kmal ungil el moketmokl el telbiil, e ng kirel el mo oltirakl el melemalt. A ikelesia er a bek el beluu a kirel el kmal meklou a klemeriarreng er tir el kirel a ureor er a mekekerei el babier me a Ebangkelio.”

GSAM 444.5“A ureor er a mekekerei el babier me a Ebangkelio a ungil el ureor. Ng urerel a Dios. Ng diak bo le ngar er ngii a rael el lomekekerei er ngii; ngdi ng melemolem el ngar er ngii a ulekdakt el mo ousbech er ngii el diak el kirel a meral moktek er ngii. Ng ousbech er a re chad el olterau a hong el merael er a blai el mo oureor er a Ebangkelio. A rechad el mekngit a blekerdelir a diak el kirir tia el ureor. A resechal me a redil el meduch el kiei er a rechad, el ungil a tekingir, el medengei el omes er a ngar er a mederir el tekoi, el ungil el merritel a tekoi, e medengei a klungiolel a rechad, a tir a sebechir el mo seiko.”

GSAM 445.1Er a 12 el rak, a ikelesia er kemam me a re chad el olterau a hong el merael er a blai a mla olterau a hong, mekekerei el hong me a babier el lmuut er a $8,000,000 a cherir. Tiang a klou el olechotel a usbechel a urerel a Cheldebechel er a Omerous er a Mekekerei el Babier me a Ureor er a Ebangkelio.

GSAM 445A Ulaoch me a Llomeserreng er a Beluulechad

GSAM 445.2Ng mlo er ngii a tekoi er a ulaoch el kirel a ureor er a Europe, el chelechang e kmal ua le medung e ng mo er ngii, e ng kirel el dosengellaod er ngii er tiang. A re chad er a ureor me a rechad a dilu el kmo ng diak el sebechel el mo merael a ureor er sei, el klou er a Scandinavia, el ua le ngar er a Merikel. Ngdi Mrs. White a ulekibetengterir el dilu el kmo ng diak di le sebechel el mo merael el seiko, e ng dirrek el sebechel el mo oungerachel er a osisiu el rael el ua er a Merikel. E ng dilu el kmo a Rubak a mla olecholt er ngii el kmo, a lsekum te bo mengkad a ongeltacher er tir, el alta e ng di kekerei a udoud el lolai, e a Dios a mo omeseikong er tir el kmal betok er a llemeltir. Ng dirrek el dilu er tir el kmo a re chad el olterau a hong el merael er a blai a sebechir el olterau a hong er a Scandinavia el losaing a rechad el mo mengai, e ng mo seiko. A remengeteklel a blil a omeruul me a omerous er a hong er aika el beluu a dilu el kmo, “Ng diak el sebechel el mo er ngii;” e te “dimlak er a taem el olterau a hong er tial rael.” Ngdi a omerodel a mla ochotii el kmo aike el ulecholt er ngii a anghel er a Rubak el kirel tiang a kmal mle ngarbab er a llomeserreng er a rechad er a beluulechad el olterau e meruul a hong. A ureor er a re chad el olterau a hong el merael er a blai a mla seiko er sei er a kot el uchelel. A bebil er tirke el ulemuchel el mesang er a ureor a ta er a teruich el telkib er a remekekerei el udoud er tir a mla mo chad el olterau a hong el merael er a blai; e te diak di el sebechir el oungerachel er tir, e te dirrek el lolai a lmuut el betok el udoud er a bek el taem er a uchei. Me ng ua isei e ng sebechir el mengkad a kmal lmuut el klou el ongeltacher.

GSAM 445.3Er a rak er a 1895, a re chad el olterau a hong el merael er a blai a ulterau a hong el lmuut er a $40,000 a cherir, el mla meruul er a blil a omeruul me a omerous er a hong er kemam el ngar er a Christiana, Norway. Mosengellaod er tiang el ua kuk ta el ulaoch el mla mo er ngii, e ng mo er ngii el alta e a rechad er a chelsel a ikelesia me a rechad er a cheroid er ngii a dilu er a bek el telkib el kmo ng diak el sebechel.

GSAM 445.4El kirel a urerel a cheldebechel er a mekekerei el babier el mlo er ngii er a 1871 e mirrael el mo er a medal, e ng sebeched el kmo ng kmeed el osisiu a betokir a rechad el mla mo er a klemerang el okiu a omerellir tirkang el re chad er a ureor me tirke el mla mo er a klemerang el okiu a di meral urerir a rebastor. A tia el ureor a uchul me a klumech a ngar er a omerous el mo er a rokui el beluu me a tekoi er tia el chutem.

GSAM 446A Besiich me a Ureor er a Mekekerei el Babier

GSAM 446.1Ng mlo ouchais a mengasireng el tekoi er a Cheldebechel er a Omerous er a Mekekerei el Babier me a Ureor er a Ebangkelio er a California er a ongeua el buil er a 1873. Ng kirel a besiich el mla mesterir a cheldebechel a tirke el mla oumerang er a klemerang er sei el renged el me er isei el sils. A besiich a mla tokas, e mo merritel a klungiolel a kolt me a silber er ngii, e mo olterau er a meral cherir el mo $200. E tia el udoud el rokui a mla mechar a mekekerei el babier, a mekekerei el hong me a babier el mo er ngii er a bek el taem, el mla merous; e a cheldebechel a mla kmal medengei el kmo ng mla mo 20 el chad a mla mo oumerang er a klemerang el okiu a omenguiu er a babier el milechar er a cheral a besiich. A John I. Tay, el chad er a Oakland, California, a ta er tirke el mla mo medengei a klemerang el okiu a omenguiu.

GSAM 446San Francisco el Basio er a Ureor er a Ebangkelio

GSAM 446.2Er a 1875 ng mlo er ngii a klou a belkul er ngii el klumech el olecholt er a rael el mo er a ikelesia er a San Francisco. Chelechang e aki melatk er ngii ele ng kmal mengasireng a rolel a mla lemo er ngii. A tia el ikelesia er a kot el uchelel a mla kirel el meleng a meklou el blai el mo mengull er ngii, e ng kmal mla mekreos me a bebil el ringel. Ng dimlak el sebechel el ngar er ngii a uriul er a uriul el cheldecheduch er aika el blai, ele er a betok el taem e ng ousbech er ngii el kirel a bebil el tekoi.

GSAM 446.3Er a kebesengil er a 14 me a 20 er a ongeua el buil er a 1875, a remengeteklir a rechad er a ikelesia er a San Francisco a mlo kldibel er a blil a Mrs. J. L. James, el ngar er a rael el Ongeim, el kmeed er a rael el Market. E Mrs. White a ulechais er kemam aike el mla lolecholt er ngii er a ues el ngar a Dios el mei el kirel a tekoi er kemam. Ng kmo a San Francisco a mo melemolem el mo basio er a ureor er a Ebangkelio, el sebechel el mo merael a ureor er ngii; e a lsekum a tekoi a mo oungerachel er a llomeserreng, e a rechad a mo melemolem el oumerang er a klemerang. A lsekum ng mo toketek a blil a omengull el sebeched el omekedong er a rechad el mo er ngii, e sebeched el mo oureor er ngii, e ng mo uchul me a bebil el rechad a mo uldimukl er tir. E tirkang er a blsir e te mo ngosuterir el mengkad a cheral a ureor, e mo omekdiak er a blals el kirel el mo er ngii el kirel a omekdubech er a blil a cheldecheduch.

GSAM 447.1Mrs. White a dirk mle melekoi el kmo ng mla mesa el kmo, sel bo le melisiich er a ikelesia er a San Francisco el kirel a klungiolel a omeketok er a blil a omengull, e tiang a mo ua omerael er a klebesei er a uldesuel sei el chebuul el ikelesia. Ngdi ng mla mo omellach er ngii el mo dmu el kmo, sel lomuchel el merael e te mo mesa a omekrael er a Dios el chosmerii a rael er a mederir, el ta el rael e uriul e kuk ta, e er a bek el taem el te merael e ng mo er ngii a resechelir el mo ngosuterir, el merekmong a rokui el blals a mo kltmokl el mengkad.

GSAM 447.2Ngak a ta er a rebebil el mlo kldibel er aike el cheldecheduch el mla kumesodech, e ng sebechek el kmo, a uldasu el kmo ngii el cheldebechel, el rokui el chad e kmeed el tir a remechebuul er tia el beluulechad, a bo letoketok a blil a cheldecheduch el 35 x 80 el sak a klungel, er a mats el kmeed el di kot el mekekerei el cheral a chutem er ngii a mle kirel el mo $6,000, a ng meral mle ua “omerael er a klebesei.” Ng di a mesisiich el klaumerang er tir el kmo a klumech el olecholt er a rael el lilab a Mrs. White el mo er tir a mlar a Rubak e mo meral er ngii, a mle uchul me te ulemuchel.

GSAM 447.3Ngak a mla obengkel tia el ureor, el bebil er a taem ma lechub e betok, er a uchelel el me er chelechang, e ng soak el kmo a klumech el olecholt er a rael el mla kumesodech a mla mo er ngii er a bek el telkib. Sel ble de muchel el osiik a chutem, e aki mlo sebecham el mechar a chutem el $6,000 a cheral, er a $4,000. A tal merrengei a dilu el kmo ng mo mesang a $1,000 a lsekum ng bo el sebechel el olterau a chutem me a blil. Ng kmal di uldersii aike el dial el chutem me a blai el mo er a chad el olterau a chutem, e ngii a dilu er ngii el kmo ng kmal mle kekerei a cheral. Er a chelsel a 2 el sandei e a blai me a chutem a mlo olterau el $1,000 a betokel er sel cheral el le kot el uldasu er ngii; e ng mekedeii sel lurruul el telbiil. A kuk ta, el tal chebuul el ochellei el diak lemes a rolel el sebechel el mo toketek a ikelesia, a dilu el kmo, “A lsekum a Rubak a kmo ng kirel el mo er ngii, e ngii a mo chosmerii a ta el rael.” Me ng mlo kibetiekl er a ledengelii el kmo a tekoi er a dial a ta er a rechedal el mla mad a mla mo kltmokl, e ngii a mla olab a $20,000 el mlar ngii. Ng milsang a $1,000 el kirel a blai, e ng mechar a ta er a edei el telkib er a chutem er a ikelesia, el mo loia a blil er ngii, e ng ua isei e ng mlo ngeso er a cheldebechel er a eru el rael.

GSAM 448A Klou el Ngeseu el mo er a San Francisco

GSAM 448.1Ng ua isei e ng sebeched el melatk a betok el tenget me a ngeseu el ngilai a komiti er a le dirk meruul a blai. Ng bai mo kmo a blil a ikelesia a mlo toketek, el obengkel a chutem e ng bekord el $14,000 a cheral. A lmuut er a bita er tial udoud a mla melai er a tenget er a uchei er a bo le merek a blai. A rael el Laguna, el ngii a mlo toketek a blai er ngii, a mlar a ta el telkib er a mats el mla kesai a blil a skuul er ngii. Me er a dirkak le ngai el ngar a uchub a blai, e a remengeteklel a skuul a mlei el mo meleng aike el delmerab er a eou el kirel el mo skuul er ngii. A $75 el oleng er a bek el buil, el mla melai er a kmeed el 2 el rak, a mle kmung el mengkad a ongiakl me a cheral a okngerachel a blai. Me ng ua isei e a cheldebechel a mlo sebechel el ngmai a udoud el lolai el mengkad a dirk medechel el blals.

GSAM 448Blil a Omekungil er a Re Smecher el Ousbech a Ralm

GSAM 448.2Er chelechang e ng dirk ngar er ngii a kekerei el telkib er a blals el mlo er ngii er isei, e ngar er a eou el delmerab er a ikelesia a blil a omekungil er a re smecher el ousbech a ralm, el ngar er ngii a rokui el klekedall el ousbech er ngii. Ng kmal diak a ringel er a udoud er ngii, e ng kmal klou a klungiolel er a blals el dirk medechel, el ngdi kmedung e ng mo kltmokl.

GSAM 448.3A telkib er a klumech el olecholt er a rael el kirel a rechad el mo oumerang er a klemerang a kmal mengasireng el mla mo er ngii. Ng diak di el rebebil el teruich, e ng betok el dart el chad a mla melai a llomes er a klemerang er sei el mats; e chelechang e te mla merames el ngar er a rekakerous el telkib er a chutem. Er a bek el taem el kulechider a San Francisco, e ak omes er a 2 el mo 10 el chad el mla oumerang er a klemerang er a uriul er a di mla kubengterir; e ng dirkak le mo ulebengelel.

GSAM 449Kodall er a Rubak White

GSAM 449.1Ngar er a bekord el rak er a 1880, e Mrs. White a mlo osisechakl el okiu a Reng er a Ulaoch el mo dmu er a bechil, el Rubak James White, el kmo ng kirel el omekdiak er ngii a betok er aike el sebekreng me a ngerachel el le mla orrael er ngii, e le bechere me a bebil el chad el lmuut el mekekerei a mo lab. E ngii a kirel el “meketmokl el kirel a ulebengelel el omtechelel”—el belkul a kmo a omerael er a klengar er ngii er tia el chutem a di kmedung e ng mo ulebengelel. Ng ulemuchel el orrenges a tia el osisechakl, e ng di mle mereched er a kirel, ele er a rak er a 1881 e a urerel a mlo ulebengelel, e ng mle mechiuaiu er a Jesus. Er a 31 er a ongeuid el buil e ng mlo melai a secher el malaria el mekeald a bedengel. Er a 3 er a ongeai el buil e ng mlo ngiluu er a blil el mo er a Blil a Omekungil er a Re Smecher er a Battle Creek. Er sei e ng ngilai a rokui el ungil el ngeso me a okngerachel el mle sebechir el mesang, ngdi ng dimlak a belkul. Ng bai di mirrael el mo lmuut el mekngit. Er a kot el uchelel a secher er ngii e ng mla mo medengei er a rengul el kmo ng mla me a “ulebengelel el omtechelel.”

GSAM 449A Tekingel a Rubak Smith

GSAM 449.2Er a losaod er tia el tekoi, a Rubak Uriah Smith a kmo: “A blekeradel er a kodall er ngii a kmeed el dimlak a lmuut el ungil el sebechel el mo er ngii. Ngar er a le dirk medengei el chelsel a ulebengelel el 3 el klebesei er a secher er ngii, e ng ulechais el kmo ng diak a ringel er a bedengel. A betok el re meral sechelil el lmangel a mederir a dilechor er a chelsel me a mekesekesel a blai, er a sei el ungil el sueleb er a Ulengull el Sils el di lokekokil el mo ulebengelel a klengar er ngii. Ng ua di lomechiuaiu el ngar er a budech el mlo er a kodall; e er a rokui a le merek e ng ua a ungil el budech a melemolem el ngar er a rokui el telkib er a medal. Ng ua le mla mo onger a tia el nglunguuch:

GSAM 449.3“‘Mesterak tia el taem el mo mechiuaiu, Er a uchei er a bo mesterak a deurreng er kau el diak a chiuaiu er ngii; Mesterak a ta el sils el mo mengull er tia el chutem, Er a uchei er a ureor er a eanged.’”

GSAM 449.4Er a taem er a le mad e ng 60 el rak me a 2 el klebesei a rekil. A klungiolel er a uldesuir a rechad er a Battle Creek a mle moues er a 2,500 el chad ma lechub e lmuut a mlar a kemeldillel er a 13 er a ongeai el buil; e ng mlo oltirakl er ngii el mo er a ulebengelel el basio er a ulengull er a olekull er a Oak Hill a ururt er a 95 el mlai el uos a orrael er ngii, me a betok el chad el di merael er a ochir.

GSAM 450.1Ngar er a betok el tekoi el olecholt a klungiolel el mlo er ngii er a uriul er a kodall er ngii, e mlo er a babier el Lmuut el Omesuub me a Chad er a Ouchais, e aki melai a tial mla lolluches a Rubak S. N. Haskell:—

GSAM 450.2“Sel kuldasu er a ungil el rolel a lomektemall a kmeed el rokui el mereched el ringel, me a ngariou er a rengul me a ungil er a klechad er ngii el ulecholt er a tirke el mla meruul a mekngit, e alta e tirke el mla meruul a mekngit el mo er ngii, er a bek el taem el lemesa a olechotel el kmo te mla ulebult er a mekngit er tir, me a bltikerreng er ngii el mo er aike el loumerang el kmo ng melemalt, e ng sebechek el meral kmo, A ta el chedam er a Israel a mla mad. E er a le mengull, a ureor, me a rebetok el chad el mo a derta er tir, a mo medengei a ikel lolengesonges er ngii el meduch el omes er a ngar er a medal el tekoi me a okngerachel el ua chedam.”

GSAM 450.3Sel le mad, e a recherrouemam a dilu el kmo a klumech a chelechang e ng kirel el mo ullebengelel. Ng dimlak el ua isei; aike el blil a ureor el ngii a ulekedbechii er a eungel a chimal a Dios a kirir el mo lmuut el meklou, el mo ua “kerrekar el delemel a Rubak,” el ngmai er ngii a betok el duchol el klou a techellir.

GSAM 450Ulaoch el Kirel a Llach er a Klechelid

GSAM 450.4Ng mla mo 58 el rak er a uriul er a tirke el mesterir a rechad a klumech er a ongedel anghel a dilu el kmo ng mo er ngii a taem, el oltirakl a ulaoch er a Chocholt 13, el mo oldechelakl er a rechad er a Merikel me a bebil el beluu ele te oltirakl a llechul a Dios. Ngar er a hong el milluches a Mrs. White, el ngklel a Lluches er a Uchei, e kede menguiu a tial tekoi el kirel tia el osisechakl:—

GSAM 450.5“A anghel a dilu el kmo, ‘Momes!’ A osengek a mlo er a remekngit, ma lechub e re diak el loumerang. Tir el rokui a kmal mlo oureor. A blakerreng me a klisiich el ulebengterir a rechedal a Dios a mla omekis e omekesib er a rengrir. A kerrau, a kerrau a mlar a bek el telkib. Ak milsa a bebil el omerellir el omtok er a cheldebechel el olab a llomes me a klisichel a Dios. A klebesei a mirrael el mo lmuut el klou el iliuekl er tir; e ngdi te dilechor el mesisiich, el kongei er tir a Dios, e te ulultuil a klaumerang er tir er ngii. Ak milsa el mle rrau a rengrir; e uriul e ak rirenges el te meral cherrodech el mo er a Dios. Er a llomes me a klebesei e ng dimlak el mla ulebengelel a cherrodech er tir el kmo: ‘Kau el Dios, a soam a di mo er ngii! A lsekum ng sebechel el mo oldanges er a ngklem, e mrellii a rael el mo mesebechakl er a rechedam! Molbetelemam er a recheisentael el ngar er a mekesekesemam. Te mla kotmeklii el mo omekoad er kemam; ngdi a chimal a klisichem a sebechel el olsobel.’”2

GSAM 451.1“E uriul e ak milsa a remengeteklel a beluulechad el mlo kldibel el melib a tekoi, e a Satan me a re anghel er ngii a kmal mle oureor er a mekesekesir. Ak milsa a lluches el a bebil er ngii a mla merous er a rekakerous el telkib er a beluu, el msa omellach el kmo a lsekum a rechedaol el chad a diak el lomekdiak er a ileakl el klaumerang er tir, e omekdiak a Ulengull el Sils e mengull er a kot el sils er a sandei, e a rechad a mle sebechir, er a uriul er a ta el taem el mla kotmeklii, el omekoad er tir.”3

GSAM 451Ulecheracheb er a Merikel

GSAM 451.2A re chad el omosech er kemam a mla dilu el kmo a ulecheracheb a diak el sebechel el mei er tia el beluu, e le a Uchetemel a Llach er a Merikel a ouchais el kmo, “A Olbiil er a Kelulau a diak el kirel el meruul a llach el omekrael er a ta el klechelid, me a lechub el omekull a ilmokl el mo ousbech er ngii.” Me dirrek el uaisei, a “Babier er a Llemeltelir a Rechad” er a llobet er a renged a omekull a omellach el kirel a klechelid. Alta a re chad a milekoi el uaisei, a re chad er kemam a millemolem el ouchais er a klumech er a omereng, me a kirel el mo kldmokl el mo chemau er a kakerous el uldasu.

GSAM 451.3Er a 1863 a mla olbed a cheldebechel el soal el omesmechokl er a Uchetemel a Llach er a Merikel me a llechul a beluu, el mo sebechel el ousbech er ngii el mo orrimel er a rechad el mo oltirakl er a klechelid. Aika el uldasu a kmal mereched el milnguu a re chad el oltirakl er ngii, me a uldasu el kirel a orrimel er a rechad el mo meruul a melemalt, el diak el mekesai er a omengkar er a Sandei, a mlo meklou a klisiich. Ng mlo uaisei me a mera el ulecheracheb a mla omuchel er a betok el renged. Me a renged el ngar er a llechul a Sandei a tekoi el melisiich er a re chad el oltirakl er a rengrir el mengkar er a bebil el sils, a dirrek el meruul a ulecheracheb; me a rechad a mla mo kelebus e le te diak el mengkar er a Sandei.

GSAM 452116 el Orkedel a Rechad

GSAM 452.1Ng ngar er medak a babier el lousaod a 116 el orkedel a re chad er a Sebadong er a Merikel, el omuchel er a 1878 el mo er a buil 3 er a 1896. Er tirka e a 109 a mla moterkokl er a kerrekeriil el kmo te mla oleiit er a llach. A betok er tir a mla mo kelebus el omuchel er a 20 el mo er a 60 el sils, me ng uai a 12 er tir a mla morimel el mo ourreor el “cheldebechel el mla mached er a kerreel el deel,” el obengterir a re chad el mekemad, me a re chad el merrob a klalo, me a re kmal mekngit el chad el oleiit er a llach. Er a rokui el kerrekeriil, a re chad el milsa a klekelebus er tir a dirrek el millatk el kmo tir a re kmal ungil el chad er a beluu.

GSAM 452Cheldebechel er a Ilmokl er a Klechelid

GSAM 452.2Er a 21 er a buil 7, 1889, a mla olbed er a Battle Creek, Michigan, a cheldebechel el ngklel a Cheldebechel er a Beluu el Kirel a Ilmokl er a Klechelid. A soal a mo omosech er a omellach el kirel a klechelid, el omerous er a rechad a tekoi el kirel a melemalt el delongelel a klechelid me a kabelment er a rechad, me el mo omesngeso er a re chad el nguu a ulecheracheb e le te oltirakl er a rengrir. Tia el cheldebechel a kmal klou a urerel el omerous er a hong me a babier, me el mo melang a rechad el kirel a kirir me a kengaol er a taem er a beluu er kid. El mera, ng mleruul a klou el ureor el mo olmeklou a omereng el ngar er a klumech er a Ocholt 14:9-12.

GSAM 452Ngesou er a Rebabilngel a Chais el Diak er a Ikelesia

GSAM 452.3A ulecheracheb el kmal mle meringel el mo er a re chad er a Sebadong er se el taem a mla mo cheldecheduch er a llel er a rebabilngel a chais el ua a Sils er a New York, a Beluulechad er a New York, a Delongelel a Daob er a Chicago, me a bebil. Aikakid el babier a milekoi el diak el merrob a rengrir el kirel a mekngit el rolel a omengedereder er a chad er a Merikel e le ng oltirakl er a rengul, me el mengkar er a sils el mo er ngii el melilt er a llach. Aikakid el babier er a chais a milsa tia el tekoi el mo er a re milion el chad el menguiu. Er a chelsel a ta el buil, a ngii di el klemerang er a klumech er a ongedel anghel a mla mo er a betok el chad, el kuk betok er a re chad el sebecham el mo er tir er a taem el kuk meduch er a 20 el rak.

GSAM 453A Ngasechereng er a Chad a Mo Oldanges er a Rubak

GSAM 453.1Me ng uai tia me kede mes el kmo a lomesir a rechad el mo chelsimer er a urerel a Dios, me el mo melai a llach el melisiich er a Ulengull el Sils el omosech er a ngikel mle mengedereder er ngii a ongeuang el llach, a mla mo uchul a bekengel a rael el kirel a lmuut el mereched el omerolel er a medal er a klemerang.

GSAM 453.2Sel do mdasu er a mla meruul er a chelsel a bebil el buil el okiu aika el rolel, e a eru el tekoi er a Biblia a kmal tuobed er a uldasu er kid. A ta a ouchais el kmo, “Ng diak a ngarang el sebeched el meruul el omosech er a klemerang, e kede di sebechel el melisiich er a klemerang;”4 Me a bebil a ouchais el kmo, “El mera, a ngasechereng er a chad a mo oldanges er kau; e kau a mo olsarech er a ngasechereng el dirk medechel.”5

GSAM 453Ulaoch el Kirel a Llechul a Sandei

GSAM 453.3Er a Klumech el Olecholt er a Rael el Lambang 32, el mla mruul er a babier er a 1885, a ngar er ngii a tekoi el kirel a rolel a llechul a Sandei a mo kongei er ngii er a Merikel. Ng ouchais el kmo: “El mo melai a okedmeklel a rechad me a ngeso er tir, a re chad el meruul a llach a mo kongei er a olengit el kirel a llechul a Sandei.”6 Kede mo omdasu er a kekerei el taem el kirel a rolel a tia a mla motaut.

GSAM 453Omellach el Kirel a Olechotel a Beluulechad

GSAM 453.4Er a 1892 a mla mo olengit el mo er a Olbiil er a Kelulau el mo omekull a omekngii er a Sandei er a Olechotel a Beluulechad el mo er a Chicago, Illinois, el omuchel er a buil 5 el mo er a buil 10 er se el rak. Tia el llach a mla kongei er ngii er a 19 er a buil 7, 1892, el ngar er a klisiich er a olengit el ua a mla mesaod er a ulaoch er a bab. Me bo dodengei el kmo tia a kot el taem el a Olbiil er a Kelulau er a Merikel er a North America a mleruul a llach el kirel a Ulengull el Sils.

GSAM 453.5A re ikelesia a milles a kmal betok el babier er a ngklel a rechad, me a babier er a olengit, me a klumech el okiu a delengereng. Te dimlak el di olengit er a Olbiil er a Kelulau, e te dirrek el mo betik a rengrir (?) el ouchais er a re chad er a Olbiil er a Kelulau el kmo, “Ng okiu tia me aki meskid a tekingam me aki mes a tekingam er a ta er a ta, el kmo el omuchel er chelechang el mo er a medad, a diak bo sengkio el kirel me a lechub el mo omesngeso er a ngerachel er a ureor me a lechub a ngii di el ngerachel el lomerang er ngii a rechad, el mo er a ngii di el chad er a Olbiil er a Kelulau, el chad er a Senat me a lechub el chad el omtechei er a rechad, el mo sengkio el kirel a lmuut el ngii di el ngesou el mo er a Olechotel a Beluulechad el diak el oltirakl er a tekoi el mla mesaod er aika el tekoi el mla mo ta a reng er ngii.” Aika el tekoi a kmo a Olechotel a Beluulechad a kirel el mo mechuached er a Sandei.

GSAM 454Cheldecheduch er a Olbiil er a Kelulau, 1892

GSAM 454.1El mo olecholt a ta er a cheldecheduch er a Olbiil er a Kelulau er a le kongei er ngii a llach, e bo menguiu er aika el tekoi:

GSAM 454.1“Soak el mes a tekoi er a oltngakl el mla meluches el bleketakl er a babier, el a Olbiil er a Kelulau er a Merikel a mesedem. Bo luchesii. Ng mo ua ngera el chomeluches er ngii? ... Bo meruul a tekingel a lsekum ng ngar er ngii a rengum; bo melisiich er ngii a lsekum ng ngar er ngii a rengum. Te mo tela er a re chad el mla sengkio el kirel er ngii el mo lmuut el mei er tiang? A renguk e diak a ta. Kom mo omtebengau er kemiu el lsekum kom omosech er ngii.”

GSAM 454A Ikelesia a Ochamat er Ngii

GSAM 454.2Tirke el chad el milengit me el milechesuar el mo kongei a Olbiil er a Kelulau er tia el llach a millemedesii el kmo tia a klou el debei er a rengrir el mo meruul a llach el kirel a klechelid. Ng bleketakl el uaisei e le a ta er a meklou a ngklel el bastor er tir a dilu er a cheldecheduch er a Dios er a Pittsburg, Pennsylvania, er a kmal mocha uriul er tia el tekoi, el kmo:—

GSAM 454.3“Ng mla kmal mo bleketakl a klisiich er a ikelesia el mo er a re klou el cheldebechel er a kabelment er a tekoi el mlo merek el kirel a Olechotel a Beluulechad. A Senat er a Merikel, el ngii a ngarbab el cheldebechel er a beluu, a urrenges er a ngerel a klechelid, me ng milsbek er a llechul a omelilt er a $5,000,000 el kirel a Olechotel a Beluulechad. Ng ullebengkel er ngii a tekoi el milsa a ikelesia el kmo a re chesimer er a klou el olechotel a diak el mo mekngii er a Sandei. Tia el kmal ungil el tekoi a omdesu er a rengul a Keristiano el kmo, a lsekum tia a sebechel el mo meruul, e a bebil el osisiu el kirel el tekoi a dirrek el sebechel el mo meruul. A ikelesia a millemolem el melai a klisiich, me a ngerel a mo morenges el betok el taem er a medad, el kuk betok er a taem er a uchei.”

GSAM 454.3Me kede mes el kmo a klumech el olecholt er a rael el mla mo er a 1885 a mla motaut, me ng dirk motaut.

GSAM 455Ta er a Katolik me a Protestang

GSAM 455.1El oltirakl er tiang, kede mo mesaod er a bebil el ulaoch el mla mesaod er a 1885, el dirrek el ngar er a Klumech el Olecholt er a Rael el Lambang 32:—

GSAM 455.2“Sel lebo a klechelid er a Protestang el olengesechekl a chimal el mo er a bab er a deliobech el mo mesechem er a chimal a klisiich er a Rom; sel lebo olengesechekl er a bab er a kmal meklou el delebeb el mo mesechem er a chimal a klechelid el omengedecheduch er a rengrir a re mla mad; sel lebo, el okiu a klisiich er tia el kldung er a edei, a beluu er kid el mo oltngakl er a rokui el uchetemel a Llechul el mo kabelment er a Protestang el a rechad a melilt er a remerreder, me el meruul a rolel el mo omerous er a cheleblad me a kldidai er a Papa er a Rom, e kede mo medengei el kmo a taem a mla mei el kirel a kmal mengasireng el omerellir a Satan, me a ulebengelel a kmeed.”7

GSAM 455.3El mo olecholt a rolel e a kot el bliongel er tia el ulaoch a mla omuchel el motaut, e kede di kirel el mes a tekoi el mo duubech el iliuekl er kid. Bo mesa re Protestang, a rebastor me a rechad, el melasem el melai a ungil el rengrir a re Katolik, el oker er tir el mo obengterir er a cheldebechel er tir, me a bebil. Bo dodengei el kmo, er a 1885 er a lemsa tia el klumech el olecholt er a rael, e ng diak el mera el sebeched el mes a ngii di el olangch er aika el tekoi el do mes er chelechang.

GSAM 455.4El mo olecholt a rolel a re Protestang el mengesechekl el mo er a chimal me a ngeso er a re chad er a Papa, ak mo menguiu er a Btuch er a Kansas City (Missouri) er a 18 er a buil 3, 1896.

GSAM 455Re Metodist me a Sils er a Sant Patrick

GSAM 455.5Er a Coates el Blil a Chelitakl er a Kansas City, Missouri, er a Sils er a Sant Patrick, er a 17 er a buil 3, 1896, a Toktang Mitchell, el bastor er a ikelesia er a Metodist el ngar er a medal er a Kansas City, a mleruul a cheldecheduch. A Btuch a milekoi el kirel a ta er a bliongel er a cheldecheduch el kmo ng “kekerei el olecholt el kmal melisiich er a reng.” A Toktang Mitchell a mla mo melikl el mechang er a rechad er a ledilu el ua tia:—

GSAM 455.6“A di ta el reng er a klechelid el diak el soal el medengei er a bebil a ngelekel a diak el medengei. Kede uai tia e le kede diak el kmal medengei er a re chad er a delongelel er kid. Kid el re Protestang a mla mesuub el mo oumera er a mekeald el tekoi el diak el sebeched el mesaod el kirel a re Katolik. A re Katolik a dirrek el mla mesuub el mo oumera er a mekeald el tekoi el diak el sebechir el mesaod el kirel a re Protestang. Me chelechang, sel do kmeed el mo osisiu er a medad me el mesechem er a chimad, e kede mes a cherreng er a uldasu er kid el kirel a ta er a ta. A lsekum kede lmuut el medengei er a ta er a ta, e kede lmuut el betik a rengud er a ta er a ta. Kede mla di ngara chelsau me el omekngit er a tekoi er a bebil. Ng kirel a rur er a re chad el oltirakl er a Kristus el ngeltengat. A rokui el re Keristiano a mla mochar el mo ilmokl el okiu a osisiu el meklou a cheral el delech; kede melai a klisiich el okiu a osisiu el krasia er a Dios, me kede oumera el mo er a osisiu el beluu er a eanged. Ng sebechek el mo mesaod, re Ochellei, e ng ungil er kid el mo medengei er a ta er a ta er tia el chutem.”

GSAM 456.1A Btuch a lmuut el mesaod el kmo:—

GSAM 456.2“Me a Toktang Mitchell a mlo merim el mo er a Badre Dalton [badre er a Katolik], el dengchokl er a uriul er ngii. Ng ulengesechekl a chimal me ng dilu el kmo, ‘Ochellei Dalton, e a chimak a tia.’ A Badre Dalton a mlo soiseb me ng milai er a chimal el mla olengesechekl. Me a Toktang Mitchell a mlo omokes a chimal e ng dilu el kmo, ‘Ng kmal mo klou el rur el lsekum, er a uriul er a dmla kiei el di osisiu el beluu er tia el chutem el kemanget el taem, e ng kired el melai a anghel el mo olengeseu er kid el mo medengei er a ta er a ta er a eanged. Kede mo medengei er kid er tia el chutem.’ A re chad el morenges a milechong el olecholt a ungil el rengrir, me er a uriul er a lemodengchokl a Badre Dalton, a Toktang Mitchell a millemolem er a cheldecheduch er ngii.”

GSAM 456Ta el Klou el Tekoi el Mo Melilt er a Kekka

GSAM 456.3Aki mo menguiu er a bebil el klumech el ngar er ngii a sils er a Melbourne, Australia, 18 er a buil 2, 1892:

GSAM 456.3“A rokui el beluu er a eanged a mla mo olecholt er ngak el kmo te omes er a mo duubech el tekoi. Ng ngar er ngii a kmal meringel el taem el mo mo bleketakl er a klou me a kemanget el kakerous el uldasu el kirel a omengedereder er a Dios er tia el chutem. Ng ngar er ngii a klou el tekoi el mo melilt er a kekka el mo er ngii, me ng kmal mo mereched.”

GSAM 456“Beluu er a Keristiano” er a Chad er a Kerrekerii el Brewer

GSAM 456.4Er a 11 el sils er a uriul er a loluches tia el babier, me er a uchei er a lebong el mo er a Merikel, a ngar er ngii a tekoi el mlo er ngii el a re Protestang me a re Katolik a ousaod el kmo ng melilt er a mo er ngii er a medad er tia el beluu. Ng soak el mesaod er a tekoi el milt a Ngarbab el Blil a Kerrekeriil er a Merikel, el kmo “Tia a beluu er a Keristiano,” el milsa a Merreder er a Kerrekerii el Brewer er a 29 er a buil 2. El ua a mla mesaod, er a 19 er a buil 7 er se el rak, a Llechul a Omelchuached er a Sandei er a Olechotel a Beluulechad a mla kongei er ngii. A rebastor el kmal meruul a olengit el mo kongei er ngii a tia el llach a kmal milengit el okiu tia el uchetemel: e le a Ngarbab el Blil a Kerrekeriil a mla dilu el kmo tia a beluu er a Keristiano, a Ulengull el Sils er a Keristiano a kirel el mo mektech er a omekngit er ngii. Me a cheldebechel er a Omesmechokl er a Beluu a dirrek el uai a uldasu er ngii. E le tia a beluu er a Keristiano, ng kirel el medengei er a Dios me a llechul el mo uchetemel a kabelment, me a bebil. El mera, a klou el tekoi el mo melilt er a kekka a mla mo er ngii er tia el kakerous el uldasu er a ulebengelel, “me ng kmal mo mereched.”

GSAM 457Re Profet er a Irechar

GSAM 457.1Er a re ues el ngar a Dios el mei el mla msa a re chad er a ureor er a Dios, el re profet, a kora ngar er ngii a eru el bedengel. A ta a mokedong el “ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu,” el ngii a ues el ngar er a chad e a rechad a sebechir el mes ngii; me a bebil a mokedong el “ues er a klebesei.” A kot el bedengel a mla mesaod er a 1 Samuel 3:1, el ngar er ngii a tekoi el kirel a Samuel er a lediau el kmo: “Er se el taem, a tekingel a Rubak a kmal meklou a cheral; ng dimlak a ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu.”

GSAM 457Ues el Mo er a Chad el Diak le Mechiuaiu

GSAM 457.2A ues el ngar a Dios el mei el ngara profet el Ezekiel, er a taem el chimal a Rubak a ngar er ngii, a uai tia el bedengel (ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu). Er a taem el remechuodel er a Juda a dengchokl er a medal, e te millesang er ngii el ngar er a ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu.8 Er a bebil el taem, a profet el Daniel a mla mo er a ues el ngar a Dios el mei er a delongelel er a remerreder er a Kaldea. A lsekum te milil er se, e te milsang ngii el ngar er a ues, e ng diak, e “a kmal klou el chesis a milsa er tir, me te mirurt el mo mengkil er tir.”9

GSAM 457Ues er a Klebesei er a Mrs. White

GSAM 457.3A re ues el ngar a Dios el mei er a Mrs. White er a uchei a rokui el ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu. El omuchel er a 1884, a bedengel a re ues a mla mo cheroid er tia el rolel, e le chelechang ng mokedong er a tekoi er a Biblia el kmo “ues er a klebesei.” Ng diak el di berrous, e a osisiu el anghel el merimer a olecholt er ngii el olisechakl er ngii, el ua er a re rak er a uchei er a re ues el mo er a chad el diak le mechiuaiu. A betok el “ues er a klebesei” a mla meluches er a Biblia, el sebeched el di mes sel do menguiu er a Genesis 46:2; Daniel 2:19; 7:13; Rellir 16:9; 18:9; 23:11; 27:23-25.

GSAM 458.1Er aika el ues er a klebesei er a Mrs. White, a betok el meklou a ultutelel el ulaoch a mla mesaod, el kmal melemalt el mla motaut, el ua a mla mesaod er a uchei. Me chelechang ak mo mesaod er a bebil el ues el mla er ngii er a uriul el taem.

GSAM 458Omoteobed el Mo er a Washington

GSAM 458.2Er a 1893, a Mrs. White a dilu el kmo:

GSAM 458.2“Ng mla mo betok a re ureor el mla mo ta er a Battle Creek er chelechang. A lsekum aika el ureor a mo kakerous me el mo er a bebil el klou el beluu, el ngar er ngii a llomes me a chesols a sebechel el mo okedeldaol er a bebil el basio, e ng mo oltirakl er a telbiil er a Dios. A Rubak a diak el soal a ongerul el Jerusalem er a Battle Creek. Ng kirel el mo er ngii a meklou el omesmechokl me a ometechobech me a omoteobed er a re blil a ureor me a re cheldebechel, el lsekum a soal a Dios a mo meruul.”

GSAM 458.3Er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia er a Oakland, California, er a buil 3, 1903, ng dilu el kmo:

GSAM 458.3“Er a betok el rak, a re chad er kid a mla mesuub a omereng el kmo, Kom mo otebed er a Battle Creek. E ng di a betok el ureor el mla okedmekl er se a mlo uchul me ng beot el mo milil, me a rechad a dimlak el sebechir el mes a uchul me ng kirir el mo otebed.”

GSAM 458.4“El mo nger er a ker el mla mor ker el kirel a mo kiei er a bebil el basio, ak mo nger el kmo, Ochoi. A re obis er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia me a ureor er a omeruul me a omerous er a hong a kirel el mo moteobed er a Battle Creek. Ng diak kudengei el kmo a basio a mo er ker, el mo er a klechutem er a Daob er a Atlantic me a lechub a bebil. E ng di ak mo mesaod el ua tia, Kom lak el mo di ta el bad me a lechub a bad el mla mruul er a Battle Creek el mo lmuut el omekei er a obis er a Review er se. A Dios a ngar er ngii a kuk ungil el basio el kirel.”

GSAM 458.5Er a uriul er a lorenges er tia el osisechakl, a cheldebechel er a re chad el oumera a mlo sengkio “el kmo a re obis er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia a mo moteobed er a Battle Creek, Michigan, el mo er a ta el basio er a klechutem er a Daob er a Atlantic.”

GSAM 459.1Er a cheldecheduch er a klobak er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia el mla meruul er a Battle Creek, er a uriul er a cheldecheduch er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia, a mla mo sengkio “el kmo ng ungil er kemam a lomesengel a bdelul a re obis er a Ngarbab el Cheldebechel er a Ikelesia er a delongelel a New York.” Me ng mla melilt a klou el cheldebechel el mo mongemed a basio el sebechel el mo ousbech er ngii. A cheldebechel a ulechotii a telbiil er tir el mo er a Mrs. White, me te milker el kmo a ngar er ngii a lmuut el llomes el kirelir. Ng dilu er a nger el kmo:—

GSAM 459.2“A Rubak a bo omesngeso er kid el mo merael el medengei me el ngar er a mengedecheduch er a Dios. Ak medengei el kmo ng soal el bo dodengei, me ng kmal mo mereched, el kmo kede mo mo er ker a blil a omeruul me a omerous er a hong er kid. Ak oumera el kmo a di ta el rael el mo diak a kengaol er ngii a kmo kede mo kldmokl el merael er a ngii di el taem el lemerael a kebodel. Kede mo mengedecheduch er ngii el mo olecholt a rolel er kid. Ng mla olecholt er a omecheliu er ngii el kmo ng soal el bo doteobed er a Battle Creek....

GSAM 459.3“Ng ngar er ngii a ureor el kired el meruul er a New York, e ng di ng diak el sebechek el mesaod el kmo a blil a omeruul me a omerous er a hong er kid a kirel el mo er se. Ng diak el sebechek el omdasu el kmo a llomes el mle meskak a mla mo bleketakl el kirel el melisiich er tia el omoteobed.”

GSAM 459.4Er a uriul er a kmeed el eru el sandei el mongemed er a New York me a bebil el klou el beluu el ngar er a delongelel, a cheldebechel a dimlak el milai a ungil el basio el kirel a blil a omeruul me a omerous er a hong. Er tia el taem a mlei a babier el ngar er ngii a sils er a 30 er a buil 5, el a Mrs. White a dilu er ngii el kmo:—

GSAM 459.5“Er a taem el re Ochellei er kid a mongemed a basio el kirel a blil a omeruul me a omerous er a hong er a Review and Herald, e ng kirir el mo mongemed a Rubak el mo er a rokui el rengrir. Ng kirir el mo merael el kmal mengetechelel, el omes el ungil, me el mengedecheduch er a Dios, me el millemolem el medengei er a diak a klisiich er tir. Ng diak el kired el oumera er a omelilt er a chad. Ng kired el mongemed a llomeserreng el mesa a Dios....

GSAM 459.6“El kirel a mo omekei er a blil a ureor er a New York, ak kirel el mesaod el kmo, Kom mo mengkar er kemiu. Ng diak el soak a mo kmeed er a New York. Ng diak el sebechek er chelechang el mesaod a rokui el uchul er ngak, e ng di ak medengei el kmo a ngii di el basio er a chelsel a 30 el mael er se el klou el beluu a mo kmal kmeed. Kom mo mesuub er a delongelel er a bebil el basio. Ak medengei el kmo a re klungiaol er a Washington, D.C., a kirel el mo kmal ungil el merritel.

GSAM 460.1“Ng diak el kired el mo omekei er tia el blil a ureor er a klou el beluu me a lechub er a delongelel a klou el beluu. Ng kirel el mo er a basio er a chelebed el diak a klou el beluu er ngii, el sebechel el mo iliuekl er a chutem.”

GSAM 460Ulaoch er a Ungil el Omerous er a Oterau

GSAM 460.2Er tia el klumech, a cheldebechel a omuchel el mengedecheduch er a Dios me el mongemed er a delongelel a Washington, me ng mlei a ongedel el babier el ngar er ngii tia el osisechakl:

GSAM 460.2“Aki mla mengedecheduch er a Dios el kirel a llomes el mo el medengel a basio er a ureor er kid er a ongos, me a llomes a mla mei er kid el kmal mo bleketakl. A kmal bleketakl el llomes a mla meskak el kmo a re basio a mo msa el kirel el bo domechar, el a re chad el mle ngar er ngii a betok el udoud el sebechir el ousbech el di soal a mla ousbech a betok el udoud er ngii. A re moouchutem er aika el klou el blai a mad, me a lechub e a rengrir a mo er a bebil el tekoi, me a blai me a chutem a mo moterau er a kmal mekesai el cheral....

GSAM 460.3“El okiu a llomes el mla meskak, ak medengei el kmo er tia el taem a bdelul a ureor er a Review and Herald a kirel el mo kmeed er a Washington.”

GSAM 460A Basio el Mla Mo Ulaoch a Mla Mo Mongemed

GSAM 460.4El oba tia el klumech, a cheldebechel a omuchel el mongemed a chutem el kirel a blai er a Renged er a Columbia, e ng dimlak el mongemed a chutem el kuk kekerei er a 1,000 el dols er a ta el eker. Me er a ulebengelel, a rengrir a mo er a Takoma Park. Tia a cheldecheduch er a cheldebechel:—

GSAM 460.5“Aki milai a chutem el ng uai a 50 el eker el kmal mocha otebed er a Renged, e ng dirk ngar er a delongelel a llechul a beluu er a Takoma Park. Aki sebechel el omechar er ngii er a 6,000 el dols, el 120 el dols er a ta el eker. Aki kmal ungil el milerritel er tia el basio. Aki mlo medengei el kmo er a bebil el rak er a uchei, a toktang er a Boston a milt er ngii el mo basio er a blil a omekungil er a re smecher. Ng mla mesaod el kmo ng mle ousbech a ng uai a 60,000 el dols el mo omechar er ngii, me el mo melubet a rokui el ked, me a re odes er a kerrekar, me a mekngit el klalo er ngii. A mekerang er a udoud a milsalang er ngii el mo meruul a telbiil er ngii, me a chutem a mlo er a chimal a ta el chad el mlai er ngii a telbiil el a chutem a mo ngeso er a belsel, el cheral er ngii a 15,000 el dols.

GSAM 461.1“A re chad er a Takoma Park, el a merreder er a beluu me a bebil er a re meklou a ngerachel a omtechei er tir, a kmal mlo ungil a rengrir er a lemei er kemam er se el basio. Me te milsa a tekingir el kmo te mo omesngeso er kemam el mo melai a telbiil er kemam el mo er ngii, el mo er a ungil el reng.

GSAM 461.2“Er a rokui el omerollam me a mongemed er kemam, a dimlak a bebil el basio el milai er kemam el kmal mengiit er a rokui el tekoi el mesaod a re klumech el olecholt er a rael, el ua tia. Aki oumera el kmo a omecheliu er a Dios a mla olecholt a rolel er kemam el mo er a basio el soal el bo dokiei er ngii.”

GSAM 461.3El okiu a betok el motaut er a re klumech el olecholt er a rael el mla mesaod er tia me a re bliongel er a uchei, kede mo “oumera er a Rubak el Dios er kid, me kede mo melisiich; me el oumera er a profet er ngii, me kede mo ungil a ureor er kid,” el mo kldmokl el kirel a re tekoi el dirk ngar er a medad, me lak el bo dokuasek er a lemei er kid.

Notes

  1. 2 Kronika 20:20. ↩
  2. Lluches er a Uchei, 272 el llel. ↩
  3. Osisiu el hong, 282-283. ↩
  4. 2 Korinth 13:8. ↩
  5. Psalm 76:10. ↩
  6. Klumech el Olecholt er a Rael el mo er a Ikelesia, hong 5, llel 451. ↩
  7. Klumech el Olecholt er a Rael el mo er a Ikelesia, hong 5, llel 451. ↩
  8. Ezekiel 8:1. ↩
  9. Daniel 10:7. ↩

Note

Back