Babi na 3 — Zuwan Zuriyar da aka Yi Alkawari

GSAM 57.1"DA lokacin da aka tsara ya yi sosai, sai Allah ya aiki Ɗansa, ... haifaffe a ƙarƙashin Doka, domin yă fanshi waɗanda suke a ƙarƙashin doka, saboda mu sami cikakken matsayin zaman ’ya’ya."¹

GSAM 57.2"Ɗaukaka ta tabbata ga mai ikon ƙarfafa ku bisa ga bisharata, bisa ga wa’azin Yesu Kiristi, wadda ta gare ta ne aka bayyana asirin nan da yake ɓoye tun fil azal, amma yanzu kuwa aka bayyana, aka kuma sanar ta wurin rubuce-rubucen annabawa bisa ga umarnin Allah madawwami, domin dukan al’ummai su gaskata su kuma yi masa biyayya ɗaukaka ta tabbata har abada ga Allah, wanda shi ne kaɗai mai hikima ta wurin Yesu Kiristi!"²

GSAM 57.3"Wannan wasiƙa za tă faɗa muku kaɗan game da yadda Allah ya bayyana mini shirinsa na asiri. ... Ba a sanar da wannan asiri wa wani a sauran zamanai ba, amma a yanzu an bayyana shi ta wurin Ruhu Mai Tsarki ga manzanninsa da annabawansa.... Ko da yake ni ba kome ba ne a cikin dukan mutanen Ubangiji, aka ba ni wannan baiwa mai daraja don in faɗa wa Al’ummai cewa saboda Kiristi akwai albarkun da suka wuce gaban misali. An zaɓe ni in bayyana wa dukan mutane shirin asirin nan wanda Allah, mahaliccin kome, ya ɓoye shekara da shekaru."³

GSAM 57.4An ce cewa a cikin Tsohon Alkawari bishara tana ɓoye; a cikin Sabon Alkawari an bayyana ta. Kamar yadda wani ya bayyana, "Da suka yi nesa da Allah, Yahudawa sun yi matuƙar rasa hangen koyarwar hidimar ibada. Wannan hidima shi ne Kristi kansa ya kafa. A kowane ɓangare alama ce gare shi; kuma cike take da rai da kyawun ruhaniya. Amma Yahudawa sun rasa rayuwar ruhaniya daga bukukuwansu, suka manne da tsare-tsaren marasa rai. Sun dogara ga hadayoyi da dokoki kansu, maimakon su dogara ga shi wanda suke nuni da shi.

GSAM 58Neman Mulkin Duniya

GSAM 58.1"Duk da cewa Yahudawa suna muradin zuwan Almasihu, ba su da fahimtar aikin da aka aiko shi yi. Ba su nemi fansar zunubi ba, sai dai ’yantarwa daga hannun Romawa. Sun yi tsammanin Almasihu zai zo a matsayin mai nasara, don karya ikon masu zalunci, ya ɗaga Isra’ila zuwa mulkin duniya baki ɗaya. Haka ne aka shirya musu hanya don su ƙi karɓar Mai Ceton.

GSAM 58.2"Mutane, a cikin duhunsu da zaluncin da ake musu, da masu mulki, suna ƙishin iko, suna ta muradin zuwan wanda zai doke abokan gaba su kuma mayar da mulki ga Isra’ila. Sun yi nazarin annabci, amma ba tare da hangen ruhaniya ba. Don haka suka yi watsi da ayoyin da ke nuni da kunyar zuwan Kristi na farko, suka kuma yi kuskuren fassara waɗanda ke magana game da ɗaukakar zuwan sa na biyu. Girman kai ya rufe hangen nesansu; sun fassara annabci bisa ga muradun kansu na son kai.

GSAM 58.3"Fiye da shekaru dubu ɗaya, mutanen Yahudawa sun yi jiran zuwan Mai Ceto. A kan wannan lamari suka rataya mafi hasken fatan su. A cikin waƙa da annabci, a cikin ibadar haikali da addu’ar gida, sun ɗaukaka sunansa. Amma duk da haka, a lokacin zuwansa ba su gane shi ba. Masoyin sama ya kasance a gare su 'kamar saiwa kuma daga ƙeƙasasshiyar ƙasa;' 'ba shi da kyan gani;' kuma ba su ga kyakkyawar siffa a gare shi da za su so shi ba. 'Ya zo wurin abin da yake nasa, amma nasa ɗin ba su karɓe shi ba.'"⁴

GSAM 58Daga zuriyar Dawuda

GSAM 58.4Yayin da lokacin da Daniyel ya annabta ya yi kusanci, lokacin da "Shafaffen nan, mai mulki"—Wanda aka shafa—zai bayyana, mutanen Yahudawa za su iya yin hujja, kuma ba shakka sun yi haka, a kan wannan tunani: Almasihu na jiki zai kasance daga gidan da zuriyar Dawuda, don haka dole ne haihuwarsa ta kasance a cikin wannan layin; kuma bisa ga ƙa’idodin dokar Yahudawa da al’adunsu, dole ne a shafa shi man shafawa don hidimar jama’a a shekara ta talatin; kuma idan zai bayyana a matsayin wanda aka shafa a wannan shekarar, to dole ne a haife shi shekaru talatin kafin ƙarshen makonni sittin da tara na shekaru, waɗanda za su ci gaba har zuwa zuwan Almasihu.

GSAM 59Hasashen Siman da Anna

GSAM 59.1A wannan lokacin duk Isra’ila na cikin jiran. Masu karatu na Littafi Mai Tsarki masu himma da sadaukarwa suna jiran haihuwar wanda zai zama Mai Mulki da Gwamnansu. Ga tsohon mutum mai tsoron Allah Siman, an bayyana masa "ta wurin Ruhu Mai Tsarki cewa ba zai mutu ba sai ya ga Kiristi na Ubangiji."⁵

GSAM 59.2Lokacin da aka kawo jariri Mai Ceto zuwa haikali, Siman ya san cewa wannan yaron shi ne wanda ake nufi—Kristi. "Sai Siman ya karɓi yaron a hannuwansa ya yabi Allah, yana cewa, 'Ya Ubangiji Mai Iko Duka, kamar yadda ka yi alkawari, yanzu ka sallami bawanka lafiya. Gama idanuna sun ga cetonka, wanda ka shirya a gaban dukan mutane, haske don bayyanawa ga Al’ummai da kuma ɗaukaka ga mutanenka Isra’ila'....

GSAM 59.3"Sa’an nan Siman ya sa musu [Yusuf da Maryamu] albarka ya ce wa Maryamu mahaifiyarsa, 'An ƙaddara yaron nan yă zama sanadin fāɗuwa da tashin mutane da yawa a Isra’ila, zai kuma zama alamar da mutane ba za su so ba, ta haka za a fallasa tunanin zukatan mutane da yawa. Ke ma, takobi zai soki zuciyarki.'

GSAM 59.4"Akwai wata annabiya ma, mai suna Anna, diyar Fanuwel, na kabilar Asher.... Tana haurawa wurinsu ke nan a wannan lokaci, sai ta yi wa Allah godiya ta kuma yi magana game da yaron nan ga dukan waɗanda suke sauraron fansar Urushalima."⁶

GSAM 59Mala’iku Sun Ziyarci Makiyaya

GSAM 59.5Kafin wannan, mala’iku sun riga sun yi sanar da labari mai daɗi na haihuwar Mai Ceton ga makiyaya a filayen Betlehem. A kunnuwan makiyaya masu sauraro, mala’iku sun raira waɗannan baitocin waƙa masu daɗi:—

GSAM 60Masu Hikima Sun Ziyarci Betlehem

GSAM 60.2Sa’an nan suka zo masu hikima daga Gabas waɗanda suka ga "tauraro ya tashi," kamar yadda Bala’am ya annabta. Bayan bin jagorancinsa sai suka isa Urushalima, inda ya zama dole su tambayi inda sabon haihuwar Sarki yake. Da aka nuna musu cewa Betlehem ne wurin haihuwar Wanda ake so, sai suka ci gaba da tafiya; kuma tauraron da ya sake bayyana ya jagorance su zuwa wurin da aka haife shi cikin tawali’u. A nan suka yi wa Ƙaramin Mai Tsarki bauta, suka miƙa masa kyaututtuka na zinariya, turare, da mur, sannan suka fara doguwar tafiya gida.

GSAM 60Mai Cetonmu a Shekara Goma sha Biyu

GSAM 60.3Daga ƙuruciya har ya kai shekaru goma sha biyu ba a rubuta abubuwa da yawa game da Kristi Mai Ceton ba, sai dai yadda ya ƙara girma a hikima da tsayi, da kuma biyayyarsa ga iyayensa. Amma a shekara ta goma sha biyu, bayan ya tafi tare da Yusufu da Maryamu zuwa Urushalima don halartar biki na shekara-shekara, a can ya ba firistoci mamaki da ilimin da ya nuna a tambayoyinsa, da kuma a amsoshin da ya bayar game da matsalolinsu masu wahala. Daga wannan lokaci har sai da ya fara ayyukansa na jama’a, ya yi daraja aikin katako na talakawa yayin da yake aiki tare da Yusufu, mijin Maryamu.

GSAM 60Aikin Yohanna Mai Baftisma

GSAM 60.4Na tsawon watanni shida kafin hidimarsa ta fili, Yohanna Mai Baftisma ya yi wa aikin Kristi bushara. Mutane sun zo da tarin jama’a don jin Yohanna, kuma su yi baftisma daga wurinsa. Yayin da "Mutane suka zuba ido [na zuwan Almasihu], suna kuma tunani ['yin hujjoji ko muhawara,' a gefen shafi] a zuciyarsu, ko Yohanna ne Kiristi wanda ake sauraron zuwansa. Yohanna ya amsa musu duka ya ce, 'Ina muku baftisma da ruwa. Amma wani wanda ya fi ni iko yana zuwa, ban ma isa in kunce igiyar takalmansa ba. Shi zai yi muku baftisma da Ruhu Mai Tsarki da wuta kuma. Matankaɗinsa yana a hannunsa don yă tankaɗe sussukarsa ya kuma tattara alkama cikin rumbunsa, amma zai ƙone yayin da wutar da ba a iya kashewa.'"⁷

GSAM 61An Yi wa Yesu Baftisma

GSAM 61.1Yayin da Yohanna yake gudanar da hidimar baftisma, sai ya ga Yesu na zuwa wurinsa don a yi masa baftisma, ya ce, "ku ga, ga Ɗan Rago na Allah mai ɗauke zunubin duniya! ... Sai Yohanna ya ba da wannan shaida, 'Na ga Ruhu ya sauko kamar kurciya daga sama ya zauna a kansa. Dā ban san shi ba, sai dai wanda ya aiko ni in yi baftisma da ruwa ya gaya mini cewa, "Mutumin da ka ga Ruhu ya sauko ya kuma zauna a kansa shi ne wanda zai yi baftisma da Ruhu Mai Tsarki." Na gani na kuma shaida cewa wannan Ɗan Allah ne.'"⁸

GSAM 61Muryar Daga Sama

GSAM 61.2Ba wai kawai aka tabbatar da Masihancin Kristi ta hanyar saukar Ruhu Mai Tsarki a gani cikin siffar jiki kamar kurciya ba, har ma da murya daga sama. A cikin Bishara ta Mattiyu muna karanta, "Nan da nan da aka yi wa Yesu baftisma, sai ya fito daga ruwa. A wannan lokaci sama ya buɗe, sai ya ga Ruhun Allah yana saukowa kamar kurciya ya kuwa sauka a kansa. Sai murya daga sama ta ce, 'Wannan shi ne Ɗana wanda nake ƙauna; wanda kuma nake jin daɗinsa ƙwarai.'"⁹

GSAM 61.3Ko da yake "Yohanna bai yi wani abin banmamaki ba," mutane, lokacin da suka ga ikon mai ƙarfi da ya kasance tare da hidimar Kristi, sai suka ce, "duk abubuwan da Yohanna ya faɗa game da mutumin nan gaskiya ne."¹⁰

GSAM 61An Shafe Kristi Bisa ga Doka

GSAM 61.4Dangane da bayanin Luka game da baftisma da kuma wannan shafawa ta Ruhu Mai Tsarki a cikin siffar kurciya, muna karanta, "Yesu kansa yana da shekaru kusan talatin da haihuwa sa’ad da ya fara aikinsa."¹¹

GSAM 62.1Bayan dogon azumin Ubangijimmu na kwanaki arba’in, da jarabobin Iblis masu zafi a jeji, waɗanda suka biyo bayan baftisminsa nan da nan, sai ya "tafi Nazaret, inda aka yi renonsa. A ranar Asabbaci kuma, ya shiga majami’a kamar yadda ya saba. Sai ya miƙe don yă yi karatu.... 'Ruhun Ubangiji yana kaina, domin ya shafe ni, in yi wa matalauta wa’azin bishara.... Sai ya fara ce musu, 'A yau, Nassin nan, ya cika a kunnenku.'"¹²

GSAM 62Lokaci Ya Cika

GSAM 62.2Markus, a cikin rubuta wannan lamari, ya ce, "lokaci ya yi. Mulkin Allah ya yi kusa. Ku tuba, ku gaskata bishara!"¹³ Lokacin da aka annabta don Shafaffe ya bayyana ya zo. An shafa shi da Ruhu Mai Tsarki a lokacin baftisminsa, kuma yanzu yana shiga hidimarsa, daidai a lokaci da yadda annabawan tsarki na dā suka annabta.

GSAM 62Shaidar Ganewa ta Masihancin Kristi

GSAM 62.3Ayyukan Kristi ya kasance tare da ci gaba da yin mu’ujizai, waɗanda, ga mutane, ko da sun kasa fahimtar dukkan misalansa da kalamansa, suke zama hujja mai gani cewa shi ne Immanuwel, wato "Allah yana tare da shi."¹⁴ A cikin waɗannan mu’ujizai, Kristi bai ba duniya hujja kawai game da ikon Allah a cikinsa ba, har ma da nuna a zahiri halayen Allah da jinƙansa mai ƙauna. Lokacin da Filibus, bayan shekaru uku na kasancewa tare da Kristi ba tare da tsayawa ba, yana shaida mu’ujizajensa masu girma, ya ce, "Ubangiji, ka nuna mana Uban, wannan kuwa zai biya bukatarmu," Yesu ya ce masa, "ba san ni ba, Filibus, duk da daɗewan nan da na yi tare da ku? Duk wanda ya gan ni, ai, ya ga Uban. Yaya za ka ce, 'Ka nuna mana Uban'? ... Ku gaskata ni sa’ad da na ce ina cikin Uba, Uba kuma yana cikina. Ko kuwa ku gaskata ni saboda ayyukan banmamakin su kansu."¹⁵

GSAM 63Yohanna Cike da Mamaki

GSAM 63.1Ko da yake a lokacin baftismar Kristi, Yohanna ya shaida saukar Ruhu Mai Tsarki a gani, ya kuma ji muryar daga sama tana ayyana shi Ɗan Allah, kuma shi kansa ya bayyana cewa shi ne "Ɗan Rago na Allah mai ɗauke zunubin duniya," abubuwa sun kasance suna faruwa daban da yadda yake tsammani har ya sa shi, a cikin kurkukunsa mai baƙin ciki, ya shiga damuwa da rudani.

GSAM 63.2"Kamar almajiran Mai Ceto, Yohanna Mai Baftisma bai fahimci yanayin mulkin Kristi ba. Ya yi tsammanin Yesu zai hau gadon mulkin Dawuda; kuma yayin da lokaci ke wucewa, kuma Mai Ceto bai yi ikirarin iko na sarauta ba, Yohanna ya rikice ya damu."¹⁶ "ya kira biyu daga cikinsu, [ya] ya aike su wurin Ubangiji, su tambaya su ce, 'Kai ne wanda zai zo, ko kuma mu saurari wani dabam?'" "A daidai lokacin nan, Yesu [Yesu] ya warkar da mutane da yawa masu ciwo, masu cututtuka, da kuma masu mugayen ruhohi. Ya kuma ba makafi da yawa ganin gari. Sai ya amsa wa almajiran Yohanna ya ce, 'Ku koma ku faɗa wa Yohanna abin da kuka ji, da abin da kuka gani."¹⁷

GSAM 63.3Ya kasance da wahala ga Yahudawa ko ma almajirai su fahimci gaskiyoyi da yawa da Mai Ceton ya furta, saboda sun riga sun tsaya tsayin daka a imanin cewa idan Almasihu ya zo zai karya karkiyar mulkin Romawa, wadda take musu matuƙar wahala, sannan nan da nan ya dawo da mulkin Dawuda, ya yi mulki a matsayin sarki na duniya.

GSAM 63.4Yesu ya fara wa’azinsa da cewa, "ku tuba, gama mulkin sama ya yi kusa."¹⁸ Lokacin da aka tura manzanninsa goma sha biyu, sun isa da saƙon iri ɗaya, "mulkin sama ya kusato."¹⁹ Daga baya a cikin hidimarsa, lokacin da aka tura mutane saba’in, sai aka tura su da kalmomin, "mulkin Allah yana kusa da ku."²⁰

GSAM 64Mutane sun yi mamaki da ayyukan Kristi

GSAM 64.1Maganganu masu ban mamaki da koyarwar Kristi sun sa mutane su ce, "babu wanda ya taɓa magana kamar wannan mutum."²¹ Kuma lokacin da ya warkar da makaho kuma bebe, "Dukan mutane suka yi mamaki, suka ce, 'Wannan Ɗan Dawuda ne kuwa?'"²² Ko kuma a wasu kalmomi, Shin ba wannan ne zuriyar Dawuda, Mai Ceton da aka yi wa alkawari ba? "Yana isowa garinsa, sai ya fara koya wa mutane a cikin majami’arsu, suka kuwa yi mamaki. Suka yi ta tambaya suna cewa, 'Ina wannan mutum ya sami irin wannan hikima da kuma ayyukan banmamaki haka? Wannan ba shi ne ɗan kafinta nan ba? Ba mahaifiyarsa ba ce Maryamu, ’yan’uwansa kuma Yaƙub, Yusuf, Siman da Yahuda ba?"²³

GSAM 64.2Kusan shekara ta uku na hidimar Kristi, lokacin da yake cikin haikali yana halartar biki na sadaukarwa, Yahudawa suka kewaye shi suka ce masa, "har yaushe za ka bar mu da shakka? In kai ne Kiristin, ka faɗa mana a fili mana."²⁴ A shekarar da ta gabata, lokacin da ya yi babban mu’jiza na ciyar da mutane dubu biyar da "ƙananan burodin sha’ir guda biyar da ƙananan kifi biyu," sai ya "gane suna shirin su ɗauke shi ƙarfi da yaji su naɗa shi sarki, [saboda haka] sai ya sāke komawa kan dutsen."²⁵

GSAM 64Kristi yana koyar da almajiransa game da mutuwarsa

GSAM 64.3A cikin koyar da almajiransa, Kristi ya yi ƙoƙarin kawar da ra’ayin mulki na duniya da zai fara nan take, ya kuma nuna musu cewa dole ne ya mutu ya sake tashi, ya tafi ya dawo. Sai ya tambaye su, "Me za ku ce ke nan, in kuka gan Ɗan Mutum yana hawa zuwa inda yake dā!"²⁶ Bayan ya umarce su "cewa kada su faɗa wa kowa shi ne Kiristi," mun karanta: "Tun daga wannan lokaci Yesu ya fara bayyana wa almajiransa cewa dole yă tafi Urushalima yă sha wahaloli da yawa a hannun dattawa, manyan firistoci da kuma malaman dokoki, dole a kashe shi, a rana ta uku kuma a tashe shi. Bitrus ya ja shi gefe ya fara tsawata masa yana cewa, 'Sam, Ubangiji! Wannan ba zai taɓa faruwa da kai ba!'"²⁷

GSAM 65.1A lokaci guda ya gaya musu cewa akwai wasu daga cikinsu da ba za su mutu ba sai sun ga Ɗan Mutum yana zuwa cikin mulkinsa.²⁸ Kimanin kwanaki takwas bayan haka, an cika wannan annabci; kuma manzo Bitrus ya ambaci wannan "wahayi" na Kristi yana zuwa cikin mulkinsa a matsayin hujja ga ainihin zuwan Kristi na biyu da ke nan gaba.²⁹

GSAM 65.2A wani lokaci lokacin da Kristi da almajiransa suke a Galili, Yesu ya ce musu, "'za a bashe Ɗan Mutum, a hannun mutane. Za su kashe shi, a rana ta uku kuma za a tashe shi.' Almajiran kuwa suka cika da baƙin ciki."³⁰ Kuma har yanzu ba su fahimci ma’anarsa ba, domin ko da yake yana ƙoƙarin ratsa musu tunani da gaskiyar mutuwarsa da tashinsa daga matattu, suna muhawara a tsakaninsu kan wanda zai fi girma a cikin mulkin sama.³¹

GSAM 65.3A wani lokaci kuma Bitrus ya ce wa Yesu, "mun bar kome don mu bi ka! Me za mu samu ke nan?' Yesu ya ce musu, 'Gaskiya nake gaya muku, a lokacin sabunta dukan kome, sa’ad da Ɗan Mutum ya zauna a kan kursiyinsa mai daraja, ku da kuka bi ni, ku ma za ku zauna a kan kursiyoyi goma sha biyu, kuna yi wa kabilu goma sha biyu na Isra’ila shari’a."³² Har yanzu tunanin daular da za a kafa nan ba da jimawa ba yana kan tunaninsu, kuma su, kamar yadda mutane suke, suka fara neman mafi girman matsayi a cikin daular.

GSAM 65.4Sa’an nan sai mahaifiyarsu mai burin matsayi ta zo, ita ce mahaifiyar Yaƙub da Yohanna, ’ya’yan Zabdai, tana roƙon Kristi ya ba ’ya’yanta manyan muƙamai—ɗaya a hannun dama, ɗayan a hannun hagu na kursiyinsa; ko, wataƙila, ɗaya zai zama Firimiya na gwamnati, ɗayan kuma Sakataren Harkokin Waje. Amma Kristi ya ce a fili, "ba ku san abin da kuke roƙo ba."³³

GSAM 66Shigowa cikin nasara a Urushalima

GSAM 66.1Ba da jimawa ba daga wannan lokaci wani babban abin mamaki ya faru. Shi ne tashin Lazarus daga kabari, wanda ya mutu kwanaki huɗu. Wannan babban mu’jiza ya tada mutane hankali sosai har suka yi mamaki, har ma Farisiyawa suka firgita, waɗanda tare da firistoci nan da nan suka kira taro; a cikin tattaunawarsu suka tambayi, "me muke yi ne? Ga mutumin nan yana yin abubuwan banmamaki masu yawa. In fa muka ƙyale shi ya ci gaba da haka, kowa zai gaskata da shi, Romawa kuma su zo su karɓe wurinmu su kuma ƙwace ƙasarmu."³⁴ Yayin da wani ƙarfin Iblis daga ƙasa ke riƙe da waɗanda ke ƙoƙarin halaka Kristi, wani ƙarfin sama na motsa taron jama’a su yi masa ɗaukaka, su cika abin da aka annabta game da shi.

GSAM 66.2A lokacin da aka ambata a sama, mutane suka fito da yawa, ba kawai don ganin Yesu ba, har ma don ganin Lazarus, wanda ya tashe shi daga matattu. Yanzu a ganinsu ya tabbata cewa Yesu shi ne sarkinsu da suka daɗe suna jira, kuma yayin da suka gamu da shi yana zuwa Urushalima, yana zaune a kan aholaki, kalmomin Littafi Mai Tsarki suka zo musu da ƙarfi a zukatansu, "Kada ki ji tsoro, ya Diyar Sihiyona; duba, ga sarkinki yana zuwa, zaune a kan aholaki jaki."³⁵ Wani ƙarar murna mai ƙarfi ta tashi daga wannan taron jama’a mai yawa, wanda ya firgita Farisiyawa masu zuciya mai sanyi da masu lissafi. A tsakaninsu suka ce, "duba, wannan ba ya kai mu ko’ina. Ga shi, duk duniya tana bin sa!"³⁶ Da suka roƙe Kristi ya dakatar da ihu, sai ya amsa, "ina gaya muku, ko da sun yi shiru, duwatsu za su fara kirari."³⁷ Ubangiji ya riga ya ce game da wannan lokaci, "Ki yi sowa," kuma idan mutane ba su cika maganarsa ba, zai sa murya cikin duwatsun titi, su yi ihu; domin maganarsa dole ne ta cika.

GSAM 66Kristi zai tafi ya dawo

GSAM 66.3Ba wai Mai Cetonmu kawai ya yi ƙoƙarin ja hankalin almajiransa ga gaskiyar cewa zai mutu ya tashi ba, har ma ya so ya koya musu cewa mulkin Allah ba zai zo ba sai ya tafi ya dawo. Yayin da yake magana game da gicciye da za a yi masa sai ya ce, "ni, sa’ad da aka ɗaga ni daga ƙasa, zan ja dukan mutane gare ni.' Ya faɗa haka ne don yă nuna irin mutuwar da zai yi. Sai taron suka ce, 'Ahab, Dokarmu ta gaya mana cewa, Kiristi zai kasance har abada, to, yaya za ka ce, "Dole ne a ɗaga Ɗan Mutum?" Wane ne wannan "Ɗan Mutum"?'"³⁸

GSAM 67.1Don ƙara tabbatar da zukatan almajiransa da gaskiyar cewa zai tafi, kuma zai dawo, kafin mulkinsa ya kafa a duniya, sai ya ce, "’Ya’yana, zan kasance da ku na ɗan ƙanƙani lokaci ne. Za ku neme ni. Kuma kamar yadda na gaya wa Yahudawa, haka nake gaya muku yanzu. Inda zan tafi, ba za ku iya zuwa ba.... Siman Bitrus ya tambaye shi ya ce, 'Ubangiji ina za ka?' Yesu ya amsa ya ce, 'Wurin da za ni, ba za ka iya zuwa yanzu ba, amma za ka bi ni daga baya.'"³⁹ Daga nan sai ya ƙarfafa zukatansu masu damuwa da baƙin ciki da waɗannan kalmomi: "Kada zuciyarku ta ɓaci. Ku gaskata da Allah, ku kuma gaskata da ni. A cikin gidan Ubana akwai wurin zama da yawa; da a ce ba haka ba ne, da na gaya muku. Za ni can don in shirya muku wuri. In kuwa na tafi na shirya muku wuri, sai in dawo in ɗauke ku ku kasance tare da ni don ku kasance inda nake."⁴⁰

GSAM 67Misalin Mai Daraja

GSAM 67.2Sai kuma Mai Cetonmu ya sake ƙoƙarin gyara kuskuren tunanin cewa daular za ta bayyana nan take, ta hanyar amfani da wannan misali yayin da shi da almajiransa ke hawa zuwa Urushalima: "wani mutum mai martaba ya tafi wata ƙasa mai nisa don a naɗa shi sarki sa’an nan ya dawo. Saboda haka ya kira bayinsa goma ya ba su mina goma. Ya ce, 'Ku yi kasuwanci da kuɗin nan, sai na dawo.' ... aka naɗa shi sarki, sa’an nan ya dawo gida. Sai ya aika aka kira bayin da ya ba su kuɗin, don yă san ribar da suka samu."⁴¹ A cikin wannan misali Ubangiji ya wakilci kansa da wannan mutumin mai daraja. Zai tafi ƙasar nesa—ga Ubansa—kuma a can ya karɓi mulki, kafin ya dawo ya yi mulki.

GSAM 68.1A martani ga tambayar almajirai, "mece ce alamar zuwanka da kuma ta ƙarshen zamani?"⁴² Mai Ceto ya ba su jerin abubuwan da za su faru har cikin babban wahalhalu da zai rutsa da coci, da kuma alamomin da za su bayyana. Idan waɗannan alamu suka bayyana, za su san cewa zuwansa na kusa ne, har a ƙofofi, kuma cewa ƙarni da ya gan su ba zai wuce ba har sai ya zo.⁴³

GSAM 68Dukan Almajirai Sun Bar Shi

GSAM 68.2Amma duk da dukkanin koyarwar da Kristi ya ba manzanni game da mutuwarsa da kunyar da aka yi masa, sun kasa fahimtar gaskiyar da ya koya musu game da shari’arsa da gicciye. Fahimtarsu ta gaskiyar ta yi rauni sosai har lokacin da shari’ar ta zo, fatan su ta mutu, "kowa ya yashe shi ya gudu."⁴⁴ Ko Bitrus, Bitrus mai ƙwazo kullum, wanda da tabbaci ya tabbatar cewa ko da mutane duka sun yi watsi da shi, shi ba zai yi ba, sai dai, awanni kaɗan bayan haka, ya musanta Ubangijinsa, yana rantsewa cewa bai san mutumin ba. Sun yi matuƙar jahilci wajen fahimtar maganar Ubangiji cewa a rana ta uku bayan an gicciye shi zai tashi daga matattu, har suka yi tambaya a tsakaninsu suna tunani "mece ce ma’anar 'tashi daga matattu.'"⁴⁵ Hakika, sun kasance ba su da bangaskiya har bayan mutuwarsa, an binne jikinsa a kabari sabo na Yusufu, sai suka shirya masa shirye-shiryen adana gawarsa. Da fatan ta tafi—an binne ta tare da Kristi a kabari—to, wane irin ranar Asabar ce ga almajirai! Da zukatansu cike da baƙin ciki da takaici, kuma babu Mai Ceto mai tausayi da jinƙai, wanda rayuwarsa ta cika da ayyukan tausayi da jinƙai, kusa da su don ta’aziyya da ƙarfafawa, yaya halin su ya kasance babu kowa!

GSAM 69Abubuwan Da Suka Faru a Safiyar Tashin Matattu

GSAM 69.1Safiyar ranar farko ta mako ta waye! Wace irin tashin hankali a sama da ƙasa! Wani babban mala’ika ya sauko daga masarautun ɗaukaka zuwa kabarin Yusufu, da saƙon umarnin Ɗan Allah ya tashi. "Sai aka yi wata babbar girgizar ƙasa. Don wani mala’ikan Ubangiji ya sauka daga sama, ya je kabarin, ya gungurar da dutsen, ya kuma zauna a kai. Kamanninsa yana kama da walƙiya, tufafinsa kuma fari fat kamar dusan ƙanƙara. Masu gadin kabarin kuma suka ji tsoro ƙwarai, suka yi rawan jiki, suka zama kamar matattu."⁴⁶ "jikunan tsarkaka da yawa kuwa cikin waɗanda da suka mutu, suka tashi. Suka firfito daga kaburbura, sa’an nan bayan tashin Yesu daga matattu, suka shiga birni mai tsarki, suka bayyana ga mutane da yawa."⁴⁷ Ka yi tunanin irin waɗannan masu kiran a Urushalima, a ƙofofin abokansu, da saƙon cewa Kristi da aka yi wa gicciye ya tashi daga matattu, kuma su ma an tashe su da ikonSa, don su shaida game da tashinsa. Wace irin aiki ce ke gudana tsakanin almajirai da matan tsarki—suna gudu nan da can suna ba da labari mai daɗi, "Ya tashi daga matattu, domin mun gan shi kuma mun yi magana da shi!"

GSAM 69Yesu Ya Shiga Cikin Karkara

GSAM 69.2"A wannan rana kuma, biyu daga cikinsu suna tafiya zuwa wani ƙauye, da ake kira Emmawus, da suke kusan mil bakwai [mil bakwai da rabi] daga Urushalima. Suna magana da juna a kan dukan abubuwan da suka faru. Da suna magana, kuma suna tattauna waɗannan abubuwa da junansu, sai Yesu da kansa ya zo yana tafiya tare da su. Amma ba a ba su ikon gane shi ba. Sai ya tambaye, su ya ce, 'Mene ne kuke tattaunawa da juna a cikin tafiyarku?' Suka tsaya shiru, da damuwa a fuskarsu. Ɗaya daga cikinsu, mai suna Kiliyobas, ya tambaye shi ya ce, 'Ashe, kai baƙo ne a Urushalima, da ba ka san abubuwan da suka faru a can, a cikin kwanakin nan ba?' Sai ya yi tambaya, 'Waɗanne abubuwa?' Suka amsa suka ce, 'Game da Yesu Banazare. Shi annabi ne, mai iko ne kuma cikin ayyukansa da maganarsa, a gaban Allah da kuma dukan mutane. Manyan firistoci da masu mulkinmu sun ba da shi a yi masa hukuncin mutuwa, suka kuwa gicciye shi. Amma da, muna sa zuciya cewa, shi ne wanda zai fanshi Isra’ila. Bugu da ƙari kuma yau kwana uku ke nan tun da wannan abin ya faru. Har wa yau, waɗansu daga cikin matanmu sun ba mu mamaki. Sun je kabarin da sassafen nan, amma ba su sami jikinsa ba. Sun dawo sun faɗa mana cewa, sun ga wahayi na mala’iku, da suka ce yana da rai. Sa’an nan, waɗansu abokanmu suka je kabarin, suka kuma tarar da kome kamar yadda matan suka faɗa, amma shi, ba su gan shi ba.'

GSAM 70.1"Sai ya ce musu, 'Ashe, ku marasa azanci ne, masu nauyin zuciyar gaskata, da dukan abin da annabawa suka faɗa! Ai, dole Kiristi yă sha waɗannan wahalolin, kafin yă shiga ɗaukakarsa. Sai ya fara bayyana musu daga Musa da dukan Annabawa, abin da dukan Nassi ya faɗa a kansa.'"⁴⁸ Da zai fara cin abinci tare da su, sai ya karya burodi ya yi godiya, "idanunsu suka buɗe, suka gane shi.... Suka tambayi juna, 'Ashe, shi ya sa zukatanmu suka kuna a cikinmu, sa’ad da yake magana da mu a hanya, yana bayyana mana Nassi.'"⁴⁹

GSAM 70.2Yanzu, a ƙarshe, almajirai sun fahimta, bayan an bayyana musu cikakken hujja, cewa akwai mutuwa da tashin matattu da suka shafi aikin Mai Ceto. Amma yaya za su kalli batun mulkinsa?

GSAM 70.2"Bayan wahalarsa, ya bayyana kansa ga waɗannan mutane ya kuma ba da tabbatattun alamu masu yawa cewa yana da rai. Ya bayyana a gare su har kwana arba’in ya kuma yi musu magana game da mulkin Allah. A wani lokaci, yayinda yake ci tare da su, ya ba su wannan umarni, 'Kada ku bar Urushalima, amma ku jira kyautar da Ubana ya yi alkawari, wadda kuka ji na yi magana a kai. Gama Yohanna ya yi baftisma da ruwa, amma a cikin ’yan kwanaki za a yi muku baftisma da Ruhu Mai Tsarki.'

GSAM 71Za Ka dawo da Mulkin yanzu?

GSAM 71.1"Saboda haka, sa’ad da suka taru, sai suka tambaye shi, 'Ubangiji, a wannan lokaci za ka mayar da mulki ga Isra’ila?' [wato suna nufin, Mun koyi cewa dole ne a yi maka gicciye, ka tashi daga matattu, kamar yadda Rubuce-rubucen suka nuna, amma ba za ka dawo da mulkin yanzu ba?] Ya ce musu, 'Ba naku ba ne ku san lokuta ko ranakun da Uban ya shirya cikin ikonsa. Amma ku za ku karɓi iko sa’ad da Ruhu Mai Tsarki ya sauka a kanku; za ku kuma zama shaiduna cikin Urushalima, da kuma cikin dukan Yahudiya da Samariya, zuwa kuma iyakar duniya.' Bayan ya faɗi wannan, sai aka ɗauke shi sama a idanunsu sai wani girgije ya rufe shi daga ganinsu. Suna zuba ido a bisa, zuwa cikin sararin sama yayinda yake tafiya, nan da nan, sai ga mutane biyu saye da fararen riguna tsaye kusa da su. Sai suka ce, 'Mutanen Galili, don me kuke tsaye a nan kuna duban sararin sama? Wannan Yesu, wanda aka ɗauke daga gare ku zuwa sama, zai komo daidai yadda kuka ga ya tafi sama.'"⁵⁰

GSAM 71Yesu zai kasance a sama har sai lokacin dawo da komai

GSAM 71.2Yanzu da Mai Ceton ya bar su, kuma suka ga shi "yana hawa zuwa inda yake dā," sun sami tabbacin cewa Ruhu Mai Tsarki zai koya musu game da lokacin da mulkin sama zai zo. Don haka, Bitrus a cikin waɗansu maganganunsa ga mutane, bayan karɓar Ruhu, ya ce, "don kuma ya iya aika da Kiristi, wanda aka naɗa tun dā saboda ku, Yesu ke nan. Dole yă kasance a sama, sai lokaci ya yi da Allah zai mai da kome sabo, yadda ya yi alkawari tun dā ta wurin annabawansa masu tsarki."⁵¹

GSAM 71.3An kuma ba wa manzo Bitrus, ta wurin Ruhu Mai Tsarki, bayanai game da duniyoyi uku: Na farko, wancan da ya gabata gaban ambaliyar ruwa, wanda aka halaka da ruwa; na biyu, duniyar yanzu da aka ajiye don wuta,—wuta wadda aka ajiye a cikin ƙasa, kamar yadda Revised Version ta ce,—wuta wadda za ta zama halaka, rugujewar, da ɓarna ga marasa tsoron Allah; na uku sabuwar ƙasa, "inda adalci zai yi zama;" ko, kamar yadda wasu suka fassara, "inda masu adalci za su zauna."⁵²

GSAM 72.1Manzo Bulus ya bayyana tashin mutanen Allah da canjin duk tsarkakansa daga masu mutuwa zuwa marasa mutuwa, "cikin ƙyaftawar ido, da busan ƙaho na ƙarshe." Ya shaida wa Korintiyawa cewa Kristi yanzu yana kan kursiyin Ubansa, kuma zai zauna a can har sai an yi masa biyayya da duk abokan gaba. Wato, har sai an ba shi mulki—mulkinsa—a hannunsa daga wurin Uba, kamar yadda aka annabta a Daniyel 7:13, 14; Zabura 2:8, 9. Ga coci a Tessalonika, ya gabatar da zuwan Kristi da tashin matattu a matsayin kaɗai bege, kuma a matsayin abin ta’aziyya na gaskiya lokacin da masoyansu suka rabu da su ta hannun mutuwa.⁵³

GSAM 72Komowar Ubangiji Ba a Ƙayyade Lokaci Ba

GSAM 72.2Har yanzu coci bai samu tabbacin lokacin dawowar Ubangiji ba. Lokacin da manzo a wasiƙarsa ta farko zuwa Tessalonikawa ya ce, "mu da muke da rai da aka bari, za a ɗauke mu," ’yan’uwa sun fahimce shi yana nufin cewa Kristi zai zo yayin da wasu daga cikinsu har yanzu ke raye. A cikin wasiƙarsa ta biyu ya gyara kuskuren fahimtarsu game da wasiƙarsa, ya kuma gaya musu cewa "wannan rana ba za tă zo ba sai an yi tawayen nan an kuma bayyana mutumin tawayen nan, mutumin da aka ƙaddara ga hallaka. Zai yi gāba yă kuma ɗaukaka kansa a bisa kome da ya shafe sunan Allah, ko kuma ake yi wa sujada."⁵⁴

GSAM 72Rushewar Imani

GSAM 72.3Har yanzu an bar coci yana ta bincike cikin duhu game da lokacin dawowar Kristi ta biyu. ’Yan’uwa sun koyi cewa za a sami rushewar imani; amma tambayar ita ce na tsawon lokaci nawa. An ba Yohanna amsa daga baya yayin da yake wahayi a tsibirin Fatmos, cikin alamomin da ke cikin babi na goma sha biyu da goma sha uku na Ru’uya ta Yohanna—"lokaci, lokuta da rabin lokaci," "watanni arba’in da biyu," "kwana 1,260" (shekaru); amma har yanzu ba a samu abin da zai nuna buɗe wannan dogon lokaci ba. Don haka coci tana nan tana fatan kuma tana jiran zuwan Kristi ba tare da sanin ainihin lokacin bayyanarsa ba; domin idan lokacin wahalhalu ya wuce, wani ɗan gajeren lokaci na gwagwarmaya da nasara zai rage ga cocin "sauran".⁵⁵

GSAM 73.1Da kammala rubuce-rubucen Sabon Alkawari, an gabatar mana da taken dawowar Kristi ta biyu a fili. Kusan aya ɗaya daga cikin kowanne aya talatin tana ambaton dawowar Ubangijinmu Yesu Kristi ta biyu ta wata hanya. Game da wannan, da matsayin coci dangane da wannan bege ta cikin zamanin da suka gabata har zuwa zamaninmu na yanzu, Robert Patterson, D.D., ya yi magana a cikin wani takarda mai suna Interior, a ƙarƙashin taken "Bege Mai Albarka," kamar haka:—

GSAM 73Mileniyum na Duniya—Patterson

GSAM 73.2"Lokacin da Ubangijinmu ya bar coci nasa a duniya ya tafi wurin Uba, ya bar ta cikin yanayi na baƙin ciki. Almajiransa ɗari biyar sun kasance kewaye da dukan duniya ta abokan gabansa, waɗanda aka tsara su a matsayin addinai masu adawa da Kiristanci da gwamnatoci ta hannun ɗaya daga cikin mafi girman hankali, cike da mugunta mai guba, kuma an koya musu ta hanyar gogewar ƙarni a cikin mafi tasirin hanyoyin halaka. Ubangiji bai yi watsi da haɗarinmu ba; a cikin jawaban sa na ƙarshe bai rage masa girma ba, kuma bai yi alkawarin rage ƙiyayyar duniya da wahalhalun coci ba. Amma ya yi alkawarin cewa shi kansa zai dawo don ya rushe maƙiyansa, kuma zai tallafa mana har zuwa wannan rana mai albarka. 'Duniya take ƙinku. A duniyan nan za ku sha wahala. Za ku yi kuka da kuma gunji, yayinda duniya take murna. Za ku yi baƙin ciki, amma baƙin cikinku zai koma farin ciki.... Haka ku ma, yanzu ne lokacin baƙin cikinku, amma zan sāke ganinku za ku kuma yi farin ciki, ba kuwa wanda zai ɗauke muku farin cikinku. In kuwa na tafi ... sai in dawo in ɗauke ku ku kasance tare da ni don ku kasance inda nake.'

GSAM 74.1"Wannan ita ce bege mai albarka na dawowarsa ta kashin kansa da ya ta’azantar da coci ɗinsa a lokacin barinsa. A duk lokacin da ba ya nan, ya ce dole ne mu sha wahala; kuma haka ya faru. Idan za mu more wani lokaci na zaman lafiya a bayyane yayin da ba ya nan, idan za a ceto majami’arsa daga hare-haren duniya, idan za a sami wani zamani na tsarki inda ciyawar banza ba za su girma tsakanin alkama ba, ko idan, a zuwansa, za a tarbe shi da mutanen duniyar da ta cika da ɗaukakar Ubangiji, ko ma a sami imani a doron ƙasa, hakan zai zama masa abin mamaki da bai zata ba. Yesu bai san wannan mileniyum ba. Muna cewa bai san shi ba ne saboda bai gaya mana game da shi ba; kuma ya ce, 'in ce da ku abokai, domin na sanar da ku duk abin da na ji daga wurin Ubana.' Amma a cikin dukkan wa’azinsa da misalansa babu ko ɗan alama cewa za mu yi fatan wani lokaci na zaman lafiya ko ɗaukaka kafin zuwansa. Manzanni ma ba su san komai game da mileniyum mara Kristi. Tsawon shekaru ɗari uku bayan rabuwa da Ubangijimmu, albarkatacciyar fatan coci ita ce fatan dawowarsa.

GSAM 74.2"Amma lokacin da, a cikin ci gaban rushewar imani da aka annabta, amaryar Kristi ta fara ta’aziyya kanta a rashin sa da abota da sarakunan duniya, da ɗabi’a ta juya idonta daga sararin samaniya na gabas, da daga dawowar Ubangijinta, wanda zai kawo ƙarshen girman duniyarta. Lokacin da Masu Gyara suka sanya busar bishara a bakinsu ... mafarkin mileniyum mara Kristi nan take aka share su, ... kuma coci ta sake fara kallon zuwan Ubangiji don halaka magabcin Kiristi.... A cikin wasiƙunsu, wa’azinsu, da shaidu na bangaskiya, Masu Gyara sun bayyana fatan su na premileniyum.

GSAM 74.3"Majalisar Westminster ta kammala ikirari da sanarwar bangaskiyarsu a kan zuwan Ubangiji na biyu da kalmomi da suka bayyana cikakken bangaskiyar masu tsammanin zuwan Kristi kafin shekaru dubu. Sun ayyana a cikin waɗannan kalmomin masu nauyi: 'Kamar yadda Kristi yake so mu kasance da tabbacin cewa za a sami ranar hukunci, domin hana dukkan mutane yin zunubi, da kuma don babban ta’aziyya ga masu tsoron Allah a cikin mawuyacin halinsu, haka zai sa ranar ta kasance ba a san ta ba ga mutane, domin su kawar da duk wani jin kwanciyar hankali na duniya, su kasance masu sa ido koyaushe, domin ba su san a wane lokaci Ubangiji zai zo ba: kuma su kasance a shirye kullum su ce, Ka zo, Ubangiji Yesu: ka zo da sauri!'⁵⁶

GSAM 75.1"Kakanninmu masu gyara sun ƙarfafa zukatansu ta hanyar jiran zuwan Ubangiji, kuma sun ƙarfafa juna da ihu, 'Ku tsaya daram! domin yana zuwa da rundunonin agaji,' wani tunani da aka haɗa kwanan nan a cikin wata waƙar farfaɗowa da ta shahara, amma abin da tsofaffin Masu Yarjejeniyar Scotland suka saba da shi.

GSAM 75.2"Amma ba da jimawa ba, an fara samun wata koma baya ta biyu daga cikin imani a tsakanin coci-cocin da aka gyara. A Scotland ana kiranta Moderatism; a Ingila, Arianism, kuma a baya-bayan nan, Broad Churchism; a Amurka ta kira kanta Unitarianism; a Jamus kuma, Rationalism. Ta hanyar ɗaukar hankalin ɗan adam a matsayin alƙali, da ƙananan kallonmu na zamani a matsayin hujja, da ƙin yarda cewa wani abu zai iya faruwa sai dai bisa ga tsarin dokokin halitta da aka gani, ta rage Yesu zuwa matsayin wani malamin Yahudawa, wanda ya fi zamaninsa ci gaba, amma bai san kimiyya ta zamani ba kwata-kwata. Tabbas, ra’ayin irin wannan mutum zai dawo daga duniyar da ba a gani ba don ya yi mulki a doron ƙasa an mayar da shi cikin tatsuniyoyin Ibraniyawa.

GSAM 75Daniel Whitby game da Mileniyum

GSAM 75.3"An fassara alkawuran dawowarsa ta biyu da mulkinsa a doron ƙasa a matsayin ma’anar yaɗa bishararsa kawai, da miƙa babban ɓangare na duniya ga Kiristanci na tsawon shekaru dubu ɗaya, ko, kamar yadda wasu suka yi tunani, shekaru 360,000; a cikin wannan lokacin, ɗan adam zai ci gaba da fasahohin zamantakewa, kuma ya more zaman lafiya da wadata marasa misaltuwa. Kuma a ƙarshen wannan zagayowar da aka tsawaita, wadda ta yi girma har tunanin talakawa ba zai iya kai mata ba, wataƙila wani babban girgizar yanayi zai faru, kuma za a iya cewa Ubangiji zai zo ya halaka duniya, ya kuma kira bil’adama zuwa shari’a. An tsara wannan ƙa’idar sosai kuma aka yi mata shahara ta hannun wani mai sharhi ɗan Ingila mai suna Whitby [Daniel Whitby ya mutu a 1726], wanda, ta wasiƙunsa da aka buga, aka tabbatar cewa mai bin akidar Ariyawa ne, amma sharhinsa sun yi matuƙar shahara a tsakanin mutanensa, kuma mileniyum ɗinsa na almara ta sami karbuwa da yarda daga yawancin masu karɓar fansho na addini na Ortodoks da abokan cocin gwamnati na Turai, waɗanda take musu alkawarin dogon lokaci na karɓar zakka da girmamawa. Ta hanyar tasirinsu an shigo da shi Amurka, inda nan da nan aka yi amfani da shi a matsayin kayan jawabi na dandamali da ƙarewar maganganu."

GSAM 76.1Waɗannan su ne ra’ayoyi a sassa daban-daban na duniya yayin da muke kusantar lokacin da Ubangiji ya aika gargaɗi mai tsanani game da zuwansa, har ma "a ƙofofi."