Babi na 7 — Ci Gaban Saƙon da Sauri
GSAM 126.1"SAI na ga wani babban mala’ika yana saukowa daga sama. An lulluɓe shi da girgije, bakan gizo kuma yana kansa; fuskarsa tana kama da rana, ƙafafunsa kuma suna kama da ginshiƙan wuta. Yana riƙe da ɗan ƙaramin naɗaɗɗen littafi, wanda yake a buɗe a hannunsa. Ya kafa ƙafarsa ta dama a kan teku ƙafarsa ta hagu kuma a kan ƙasa, ya kuma yi ihu da ƙarfi kamar rurin zaki. Da ya yi ihun, sai muryoyin tsawan nan bakwai suka yi magana.... Sai mala’ikan da na gani na tsaye a teku da ƙasa ya ɗaga hannunsa na dama sama. Ya kuma yi rantsuwa da wannan wanda yake raye har abada abadin, wanda ya halicci sammai da dukan abin da yake cikinsu, duniya da dukan abin da yake cikinta, da kuma teku da dukan abin da yake cikinsa, ya kuma ce, 'Babu sauran lokaci (fassarar zahiri daga KJV)! Amma a ranakun da mala’ika na bakwai na dab da busa ƙahonsa, za a cika asirin Allah, kamar yadda ya sanar wa bayinsa annabawa.'"1
GSAM 126Mala’ika Alamar Manzannin Ɗan Adam
GSAM 126.2Kamar yadda aka riga aka nuna, an ɗora wa mutum aikin wa’azin bishara, kuma Ubangiji ya yi alkawarin albarkarsa a kan wannan aikin har zuwa "ƙarshen zamani."2 Don haka mala’ika mai ɗauke da wannan saƙon dole ne ya zama alamar saƙon da ya shafi lokaci wanda za a yi wa mazaunan duniya wa’azi. Ana sanar da saƙon ne daga littafi da aka "buɗe," wanda a fili ke nuna cewa a da an rufe shi. Waɗannan manzanni ana daraja su a wurin Allah; domin "bakan gizo," alamar alkawarin Allah, yana a kansu, kuma suna tsaye cikin hasken ɗaukakar Allah, suna sanar da saƙon bisa ikon Mahalicci na dukkan abubuwa. Abin da aka bayyana a nan saƙon lokaci ne, wanda a da aka "rufe," amma yanzu ana sanar da shi daga littafi "buɗe."
GSAM 127.1A cikin surori da suka gabata an tabbatar cewa Ubangiji ya yi alama ga lokacin da za a ba da haske dangane da ƙarshen babban lokacin annabci—kwanaki dubu biyu da ɗari uku—wanda ke kaiwa ga hukuncin bincike; cewa annabcin cewa ilimi zai ƙaru an cika shi daidai ta hanyar tashin mutane da yawa waɗanda ya bayyana musu wannan haske; kuma cewa shi ma ya yi alama ga lokacin da za a koyi misalin "itacen ɓaure," ta hanyar tayar da malamansa a wancan lokaci da wurin nan don su fita su yi wa duniya wa’azin wannan misali. Haka daidai ya yi alama ga lokacin da saƙon lokaci zai ƙara ƙarfi har ya kai ga muryar ƙara, kuma haka daidai aka cika hakan.
GSAM 127Muryar Ƙara ta Saƙon Farko
GSAM 127.2Lokacin da aka tsara a yi wannan muryar ƙara na wannan sanarwa abin sha’awa ne. An sanya shi a nan tsakanin busar ƙaho na shida da na bakwai, wanda za a iya gani ba wai kawai daga matsayinsa a cikin rubutun Littafi Mai Tsarki ba, har ma daga cikin saƙon kansa, wanda ke cewa: "a ranakun da mala’ika na bakwai na dab da busa ƙahonsa, za a cika asirin Allah, kamar yadda ya sanar wa bayinsa annabawa." Wannan hujja ce ta tabbatacciya cewa lokacin da aka ayyana a cikin wannan saƙon yana ƙarewa ne a lokacin busar ƙaho na bakwai.
GSAM 127Lokacin Muryar Ƙara
GSAM 127.3Lokacin da mala’ika na bakwai ya yi ƙarar ƙaho, muna karanta cewa "aka buɗe haikalin Allah da yake a sama, kuma a cikin haikalinsa aka ga akwatin alkawarinsa."3 A cikin hidimar wuri mai-tsarki na ƙasa, ɗakin da ke ɗauke da akwatin alkawari—Wuri Mafi-Tsarki—ana buɗe shi sau ɗaya a shekara; wannan kuwa a ranar yafiya ne, kuma don goge zunubai—tsarkake wuri mai-tsarkin. Lokacin da annabawa suka ambata, lokacin da wannan aikin tsarkakewa, wanda Kristi ya kammala, zai faru, shi ne a ƙarshen kwanaki dubu biyu da ɗari uku.4 Haka kuma an bayyana cewa lokacin da mala’ika na bakwai ya yi ƙara, muryoyi a sama za su ce lokaci ya yi na hukunta matattu.5
GSAM 128.1Wannan alamar annabci a cikin Ru’uya ta Yohanna 10 tana nuna lokacin da za a fitar da wannan saƙo "da ƙarfi," kuma a ƙarshe, "kamar rurin zaki." Lokacin da, bisa ga wannan annabci, saƙon zai ƙaru zuwa "muryar ƙara" shi ne daga ƙarshen busar ta shida har zuwa ƙarshen wannan lokacin annabci da ke kaiwa ga tsarkake wuri mai-tsarkin, wato, zuwa ƙarshen kwanaki dubu biyu da ɗari uku. Busar farko huɗu sun cika a cikin yaƙe-yaƙen Goths, Vandals, Huns, da sauransu, waɗanda suka raba Rom ɗin Yamma zuwa sassa goma ko masarautu goma.
GSAM 128Ƙaho na Biyar
GSAM 128.2Ƙaho na biyar na nuna tashin addinin Musulunci tare da gajimaren kuskure, amma musamman lokacin "wata biyar," ko shekaru ɗari da hamsin na zahiri tun daga lokacin da suka samu "sarkin da yake mulki a bisansu." 27 ga Yuli, 1299, Othman, wanda ya kafa Daular Ottoman, ya mamaye yankin Nicomedia. Tun daga wannan lokaci Ottomawa sun dami kuma sun "azabtar" da Daular Romawa ta Gabas har zuwa 27 ga Yuli, 1449, cikar shekaru ɗari da hamsin tun lokacin da aka busa ƙaho na biyar. A wancan lokacin Turkawa suka zo da sojojinsu kan birnin Konstantinople da kansa, suna amfani da hoda ta bindiga a yaƙi; daga wata babbar bindigar igwa mai nauyi, wadda masanin tarihi Gibbon ya ce ana bukatar bijimai sittin don ja ta, sai suka harba manyan duwatsu kan katangar Konstantinople.
GSAM 128Ƙarshen Ƙaho na Shida
GSAM 128.3A kusan wannan lokaci John Palleologus, wanda masana tarihi suka bayyana shi a matsayin sarkin Girik na ƙarshe, ya mutu. Constantine Decozes shi ne halastaccen magajin kujerar mulki, amma ana cewa tsoronsa ga Amurath, sultan na Turkiyya, wanda ke yaƙi da shi, ya sa ya nemi izini daga Amurath don hawa kujerar mulki. Wannan aiki kusan zai yi kama da miƙa kujerar mulki ga Turkawa. A gaskiya, ba da jimawa ba sarakunan Ottoman sun mallaki birnin Constantinople da Daular Romawa ta Gabas. Haka suka (a siyasa) "kashe" wancan daular da suka riga sun "azabtar." Za su "kashe" ta na "sa’a ɗaya, da rana ɗaya, da wata ɗaya, da shekara ɗaya" (fassarar zahiri daga KJV).
GSAM 129.1Idan muka ɗauki wannan a matsayin lokacin annabci, rana ɗaya shekara ɗaya, na tsawon lokaci nawa ne hakan? Matsalar tana da sauƙi: shekara ɗaya, kwanaki 360, ko shekaru; wata ɗaya, kwanaki 30, ko shekaru; da rana ɗaya, shekara ɗaya,—gabaɗaya, kwanaki 391, ko, a zahiri, shekaru 391. A awa ɗaya kasancewar kashi na ashirin da huɗu na rana, a matsayin alama, zai zama rabin wata, wato kwanaki goma sha biyar. Don haka, jimillar lokacin mulkin ’yancin Musulunci a yankin Romawa na Gabas zai kasance shekaru 391 da kwanaki 15. Idan aka ƙara wannan ga 27 ga Yuli, 1449, sai mu sami 11 ga Agusta, 1840, a matsayin ƙarshen lokacin ’yancin Turkiyya, kamar yadda aka bayyana a ƙarƙashin ƙaho na shida.
GSAM 129Dr. Josiah Litch ya annabci rushewar Daular Ottoman
GSAM 129.2A shekarar 1838 Dr. Josiah Litch, na Philadelphia, Pa., bayan ya rungumi gaskiyar da William Miller ya gabatar, ya haɗa kai a aikin ba da ƙarin haske ga saƙon. Ya shirya maƙaloli don a buga wa jama’a kan batun ƙaho bakwai na Ru’uya ta Yohanna. Ya ɗauki matsayi mara sharaɗi cewa ƙahon shida zai daina busawa kuma mulkin Ottoman zai faɗi a ranar 11 ga Agusta, 1840, kuma hakan zai nuna wa duniya cewa rana a annabcin alama tana wakiltar shekara ta ainihi.
GSAM 129.3Wasu daga cikin ’yan’uwa, har ma da waɗanda suka yi imani da shi a kan wannan batu, sun yi girgiza da tsoro game da sakamakon "idan ba ta faru ba" kamar yadda ya ce. Duk da haka, hakan bai firgita shi ba, sai ya ci gaba da yin duk mai yiwuwa don yaɗa ra’ayoyinsa kan batun Turkiyya. Jaridun jama’a sun yaɗa ikirarin da ya yi kan wannan batu. Ƙungiyoyin masu ƙin addini sun tattauna batun a tarurrukansu, suka ce, "Ga mutum da ya yi jarumtar yin wani abu, kuma idan wannan lamari ya tabbata kamar yadda ya ce, hakan zai tabbatar da ikirarinsa ba tare da wata shakka ba cewa rana ɗaya a annabci tana nufin shekara ɗaya, kuma cewa ranaku dubu biyu da ɗari uku suna wakiltar shekaru dubu biyu da ɗari uku, kuma za su ƙare a shekarar 1844."
GSAM 130.1Buga laccar Dr. Litch ya haifar da girgiza gaba ɗaya, kuma dubban mutane da dama ne aka kira su yi sa ido kan ƙarshen matsalolin da suka taso tsakanin Mehemet Ali, pashan Masar, da sultan na Turkiyya. Ɗaruruwan mutane suka ce, "Idan wannan lamari ya ƙare kamar yadda likitan ya ikirari, zai tabbatar da ƙa’idar 'shekara-rana' na fassara lokaci na alama, kuma za mu zama Adventistoci."
GSAM 130Sultan na Turkiyya a Yaƙi da Pasha na Masar
GSAM 130.2Shekaru da dama kafin 1840, sultan ya kasance cikin yaƙi da Mehemet Ali, pasha na Masar. A shekarar 1838, rikicin tsakanin sultan da bawansa na Masar an dakatar da shi na ɗan lokaci ta hanyar tasirin jakadun ƙasashen waje. A shekarar 1839, duk da haka, an sake fara rikici, kuma aka ci gaba da shi har sai a wani babban faɗa tsakanin sojojin sultan da na Mehemet, inda sojojin sultan suka sha kashi gaba ɗaya aka halaka su, kuma jiragen ruwansa Mehemet ya ƙwace ya kai su Masar. An rushe sultan har ya kai ga cewa, lokacin da yaƙin ya sake tashi a watan Agusta, ya rage da jiragen ruwa guda biyu na manyan jerin jiragen ruwa da uku na ƙananan jiragen ruwa a matsayin abin baƙin ciki na abin da ya taɓa zama babban jiragen ruwa na Turkiyya. Mehemet ya ƙi sallamar wannan rundunar jiragen ruwa ya mayar da ita ga sultan, ya kuma bayyana cewa idan ƙasashen waje suka yi ƙoƙarin ƙwace ta, zai ƙone ta. A cikin wannan yanayi ne al’amura suka tsaya, a shekarar 1840, Ingila, Rasha, Ostiriya, da Prussia suka tsoma baki, suka yanke shawarar warware rikicin; domin ya kasance a fili cewa, idan aka bar shi, Mehemet ba da jimawa ba zai zama mai mallakar kursiyin sultan.
GSAM 131Tsoma-baki na ƙasashen haɗin gwiwa
GSAM 131.1"Sultan ya amince da wannan tsoma-baki na ƙasashen haɗin gwiwa, ta haka ya miƙa batun cikin hannayensu da gangan. An gudanar da taron waɗannan ƙasashe a London, inda sheikh Effendi Bey Likgis ya halarta a matsayin wakilin cikakken iko na Ottoman. An shirya wani gargaɗi na ƙarshe, wanda za a gabatar wa pashan Masar, inda sultan zai ba shi mulkin gado na Masar, da duk yankin Siriya daga Tekun Suez zuwa Tafkin Tiberias, tare da lardin Acre, har tsawon ransa; shi kuma, a nasa ɓangaren, zai fitar da sojojinsa daga sauran yankunan masarautar sultan da yake mamaye, sannan ya mayar da jiragen ruwa na Ottoman. Idan ya ƙi wannan tayin daga sultan, ƙasashe huɗu za su ɗauki al’amarin a hannunsu, su yi amfani da wasu hanyoyi don tilasta masa amincewa da sharuddan yadda suka ga dama.
GSAM 131.2"Ya kasance a bayyane cewa da zaran an miƙa wannan gargaɗi na ƙarshe ga Mehemet Ali, al’amarin zai fita daga ikon sultan gaba ɗaya, kuma gudanar da harkokinsa, tun daga wannan lokaci, zai kasance a hannun ƙasashen waje.
GSAM 131An Cika Annabci—Ƙarshen ’Yancin Turkiyya
GSAM 131.3"Sultan ya tura Rifat Bey a kan jirgin ruwa na gwamnati zuwa Alexandria, domin isar da gargaɗi na ƙarshe ga pasha. An miƙa masa shi, kuma shi ne ya karɓi alhakin sa, a ranar goma sha ɗaya ga Agusta, 1840! A rana ɗaya sultan ya aika wasiƙa ga jakadun ƙasashe huɗu, yana tambaya wane mataki za a ɗauka idan pasha ya ƙi amincewa da sharuddan gargaɗi na ƙarshe; suka amsa da cewa an riga an tanadi komai, kuma babu bukatar ya damu da kowace yiwuwar abin da zai iya faruwa. A wannan rana ne wa’adin shekaru ɗari uku da casa’in da ɗaya da kwanaki goma sha biyar da aka keɓe don ci gaba da mulkin Ottoman ya ƙare; to, ina ’yancin sultan?—Ya tafi!"6
GSAM 132.1Tun daga wannan rana har zuwa yanzu sultan ya kasance yana aiki ne bisa umarnin manyan ƙasashe, yana kallon yadda ake rarraba masarautarsa, yanki-yanki ana ɗaukar su don amfaninsu.
GSAM 132An Tayar da Sha’awar Jama’a ga Annabci
GSAM 132.2Wannan cikar annabci mai ban mamaki ta yi matuƙar tasiri a tunanin jama’a. Ta ƙara wa mutane sha’awa su ji game da batun annabcin da aka cika da kuma wanda ke cika. Dr. Litch ya ce cewa cikin ’yan watanni kaɗan bayan Agusta 11, 1840, ya samu wasiƙu daga sama da dubu ɗaya daga manyan marasa imani, wasu daga cikinsu shugabannin ƙungiyoyin marasa imani, inda suka bayyana cewa sun daina yaƙi da Littafi Mai Tsarki, kuma sun karɓe shi a matsayin wahayin Allah ga mutane. Wasu daga cikinsu sun koma wa Allah gaba ɗaya, kuma da yawa daga cikinsu sun zama ƙwararrun masu jawabi a cikin babban motsin zuwan Kristi na biyu. Wasu sun bayyana wa Dr. Litch ra’ayinsu kamar haka: "Mun ce masu fassara annabci suna ambaton daga tsofaffin shafukan tarihi marasa amfani don tabbatar da ikirarin cika annabci; amma a wannan karon muna da hujjojin gaskiya a gabanmu."
GSAM 132.3Don nuna yadda, daidai a ƙarshen ƙaho na shida, saƙon zuwan ya fara yaɗuwa "da ƙarfi," zan ambaci wani lamari kamar yadda ɗaya daga cikin masu ruwa da tsaki a cikin wannan saƙon ya ba ni labarin.
GSAM 132.4A shekarar 1840, E. C. Williams, wani babban mai ƙera tanti da filafilan jirgi daga Rochester, N.Y., ya karɓi saƙon, ya kuma gayyaci Fastoci Miller da Himes su zo Rochester su yi wa dubban mutane na birnin jawabi. Sun amsa da cewa ba su da kuɗin da ake bukata don hayar ɗaki mai girman da zai iya ɗaukar mutanen. Ya amsa, "Ina da tanti mai zagaye mai diamita ƙafa 120. Zan kafa shi, sanya masa kujerun zama, kuma kula da shi, kyauta. Ku zo ku yi wa’azin saƙon." "Sun zo," in ji shi, "kuma tanti ba ta iya ɗaukar rabin waɗanda suka zo don sauraro, don haka na ƙara wani haɗin ƙafa arba’in, na samu tanti mai girman ƙafa 160 x 120. An cika wannan tanti da mutane kullum, kuma ɗaruruwan mutane sun cika wajen waje, duk suna ƙoƙarin jin kalmar."
GSAM 133Ɗaruruwan Mutane Suna Sanar da Saƙon
GSAM 133.1Don biyan wannan sha’awa da ke ƙaruwa, an yi amfani da manyan tanti, kuma an gudanar da tarurruka a cikin gandun itatu a lokacin rani. Wasu daga cikin manyan gine-ginen coci da ɗakunan jama’a an yi amfani da su a lokacin sanyi, kuma duk an cika su har zuwa iyakar su da masu sauraro masu sha’awa. Maimakon Fasto Miller ya tsaya "kusan shi kaɗai", kamar yadda yake yi kafin shekarar 1840 wajen sanar da saƙon, kusan mutane ɗari uku suka haɗu da shi wajen sanar a fili ƙarewar lokacin kwanaki dubu biyu da ɗari uku, suna ihu, "Babu sauran lokaci" (fassarar zahiri daga KJV), da, "sa’ar hukuncinsa ya yi." Haka nan muka ga yadda, lokacin da lokacin Ubangiji ya zo don saƙon ya yi faɗi a duniya baki ɗaya, kalmarSa ta cika, kuma miliyoyin mutane suka motsa da sha’awar jin kiran.
GSAM 133.2Abin da ya kasance gaskiya game da motsin a Amurka, haka ma ya kasance a wasu ƙasashe. Tun daga shekarar 1840, maimakon mutane kaɗan suna yaɗa wallafe-wallafensu, gomomin mutane suka fito fili, kamar yadda ake cewa, don su yi shelar kiran. A Ingila kaɗai akwai masu wa’azi ɗari bakwai na Cocin Ingila da ke yaɗa saƙon, ba tare da la’akari da gomomin wasu da ke cikin wannan aiki ba. A ƙasashe sama da ashirin daga cikin manyan ƙasashen duniya, saƙon yana yaɗuwa da irin wannan ƙwazo wanda ya sa mai kallo ya ce, "Wannan mutane suna matuƙar gaske."