7-бөлүм — Билдирүүнүн тез өнүгүшү

GSAM 126.1"Жана мен асмандан түшүп келе жаткан дагы бир күчтүү периштени көрдүм; ал булутка кийинип, башында асан-үсөн, жүзү күн сыяктуу, буттары от мамылары сыяктуу эле. Колунда ачык кичинекей китеп бар эле; оң бутун деңизге, сол бутун жерге коюп, арстандай катуу үн менен кыйкырды: Ал кыйкырганда, жети күркүрөө үн чыгарды.... Мен деңиз менен жердин үстүндө турган периштени көрдүм, ал колун асманга көтөрүп, түбөлүккө тирүү калган, асманды жана андагы нерселерди, жерди жана андагы нерселерди, деңизди жана андагы нерселерди жараткан Кудайдын атына ант берди: эми убакыт болбойт: Бирок жетинчи периште үнүн чыгара баштаганда, Кудайдын сыры аякталат, ал тууралуу ал өзүнүн кызматчылары болгон пайгамбарларына билдиргендей."¹

GSAM 126Периште – адам элчилеринин символу

GSAM 126.2Буга чейин көрсөтүлгөндөй, инжилди проповед кылуу иши адамга тапшырылган, жана Теңир бул кызматтын үстүндө «дүйнөнүн аягына» чейин өз берекесин убада кылган.² Ошондуктан бул билдирүүнү жеткирген периште жер бетиндегилерге проповед кылынуучу убакытка байланыштуу билдирүүнүн символу болушу керек. Бул билдирүү «ачык» китептен жарыяланат, бул анын мурда жабык болгонун ачык көрсөтөт. Бул элчилер Кудай тарабынан урматталат; анткени Кудайдын келишиминин белгиси болгон «асан-үсөн» алардын үстүндө, алар Кудайдын даңкынын жарыгына кийинип, бардык нерсенин Жаратуучусунун ыйгарым укугу менен билдирүүнү жарыялашат. Бул жерде жарыяланган нерсе — убакытка байланыштуу билдирүү, мурда «мөөр басылган», бирок эми «ачык» китептен жарыяланууда.

GSAM 127.1Мурунку бөлүмдөрдө Теңирдин иликтөө сотуна алып баруучу Улуу пайгамбардык мезгилдин — 2300 күндүн — аягына байланыштуу жарык берилүүчү убакытты белгилегени далилденген; билимдин көбөйүшү тууралуу болжол көптөгөн адамдарды көтөрүп, аларга ошол жарыкты ачып көрсөтүү аркылуу так аткарылганы далилденген; жана ал «инжир дарагынын мисалын» үйрөнүү убактысын да так белгилеп, ошол учурда жана ошол жерде өзүнүн окутуучуларын тургузуп, дүйнөгө ошол мисалды жарыялоого жиберген. Так ошондой тактык менен ал убакыттын билдирүүсү катуу кыйкырыкка өтүү учурун белгилеп, ал да так ошондой аткарылган.

GSAM 127Биринчи билдирүүнүн катуу кыйкырыгы

GSAM 127.2Бул жарыянын катуу кыйкырыгы качан жасалышы керек болгон учур — кызыктуу суроо. Ал бул жерде алтынчы жана жетинчи сурнайлардын үн чыгарылышынын ортосуна коюлган, бул Ыйык Китептеги жазмадагы ордунан гана эмес, билдирүүнүн өзүнөн да көрүнүп турат, анда мындай деп айтылат: «Жетинчи периште үн чыгара баштаганда, Кудайдын сыры аякталышы керек, ал аны пайгамбарларына, кызматчыларына билдиргендей». Бул билдирүүдө жарыяланган убакыт жетинчи труба үн чыгара баштаганга чейин созулат деген ачык далил.

GSAM 127Катуу кыйкырыктын Убактысы

GSAM 127.3Жетинчи периште үрөгөндө, биз мындай окуяны окуйбуз: «Кудайдын асмандагы ыйык жайы ачылды, жана анын ичинен Келишим Кутучасы көрүндү».³ Жердеги ыйык жайдагы кызматта Кутуча сакталган бөлмө — эң ыйык жай — жылына бир гана жолу ачылчу; ал күн күнөөдөн арылуу күнү болуп, күнөөлөрдү өчүрүү — ыйык жайды тазалоо — максатында өтчү. Пайгамбарлар айтып өткөндөй, бул тазалоо иши, Машаяк тарабынан аткарылган түрдө, 2300 күндүн аягында болот.⁴ Ошондой эле жетинчи периште үн чыгарганда, асманда үндөр угулуп, өлгөндөрдү соттоо убактысы келди деп айтылат.⁵

GSAM 128.1Ачылыш китебинин 10-бөлүмүндөгү бул пайгамбардык символ бул билдирүүнүн «жогорку үн менен» жайыла турган убактысын, жана акырында «арстан үркүрөгөндөй» көрсөтөт. Бул пайгамбарчылыкка ылайык, билдирүүнүн «жогорку кыйкырыкка» өтүүсү алтынчы трубанын аягынан баштап ыйык жайды тазалоого алып бараткан ошол пайгамбардык мезгилдин аягына чейин, башкача айтканда, 2300 күндүн аягына чейин созулат. Биринчи төрт труба готтордун, вандалдардын, гундардын ж.б. согуштарында аткарылып, Батыш Римди он бөлүккө же падышалыкка бөлгөн.

GSAM 128Бешинчи труба

GSAM 128.2Бешинчи труба Мухаммедачылыктын каталар булуту менен көтөрүлүшүн, бирок өзгөчө "беш ай", же алар "үстүнө падыша коюлган" учурдан тартып жүз элүү так жылдан турган мезгилди көрсөтөт. 1299-жылдын 27-июлунда Осман империясынын негиздөөчүсү Осман Никомедия аймагына басып кирди. Ошондон тартып османдар Римдин Чыгыш империясын 1449-жылдын 27-июлуна чейин, бешинчи трубанын үн чыкканынан берки жүз элүү жылдын ичинде тынчсыздандырып, "азапка салышты". Ошол учурда түрктөр өз күчтөрү менен түздөн-түз Константинопол шаарына кол салышып, согушта барут колдонушту; тарыхчы Гиббондун айтымында, ал оор артиллериялык мылтыкты тартуу үчүн алтымыш бука керек болгон, алар ошол мылтыктан чоң-чоң таштарды Константинополдун дубалдарына атышты.

GSAM 128Алтынчы трубанын аягы

GSAM 128.3Бул учурда тарыхчылар акыркы грек императоры катары эсептеген Иоанн Палеолог каза болду. Константин Декозес тактагы мыйзамдуу мураскор болчу, бирок ага каршы согуш жүргүзгөн түрк султаны Амураттан коркуп, таж киерин сурап, анын уруксатын сураганы айтылат. Мындай кадам дээрлик тажын түрктөргө тапшырып берүү сыяктуу эле болчу. Чындыгында, көп өтпөй Османлылар Константинопол шаарын жана Римдин Чыгыш империясын ээлеп алышты. Ошентип, алар (саясий жактан) мурун «кыйнаган» ошол империяны «өлтүрүштү». Алар аны «бир саатка, бир күнгө, бир айга жана бир жылга» «өлтүрүшү» керек эле.

GSAM 129.1Муну пайгамбардык убакыт катары, бир күн бир жылга барабар деп эсептесек, канча убакыт болот? Маселе жөнөкөй: бир жыл — 360 күн же жыл; бир ай — 30 күн же жыл; бир күн — бир жыл; жалпысынан 391 күн же сөзмө-сөз 391 жыл. Бир саат күндүн 24-бөлүгү болгондуктан, символ катары жарым ай же он беш күнгө барабар болот. Ошентип, Чыгыш Рим аймагындагы мусулман өз алдынча башкаруунун жалпы узактыгы 391 жыл 15 күн болмок. Бул 1449-жылдын 27-июлуна кошулганда, алтынчы трубада көрсөтүлгөндөй, Түркиянын өз алдынча башкаруу доорунун аягы 1840-жылдын 11-августуна туура келет.

GSAM 129Доктор Джосайя Литч Осман империясынын кулашын болжойт

GSAM 129.21838-жылы Филадельфиядан (Пенсильвания) доктор Джосайя Литч Уильям Миллердин айтып өткөн чындыгын кабыл алып, бул билдирүүнү кеңири жайылтуу ишине кошулду. Ал Ачылыш китебиндеги жети сурнай тууралуу макалаларды коомчулукка басып чыгаруу үчүн даярдады. Ал алтынчы сурнай 1840-жылдын 11-августунда үнүн токтотуп, Осман империясы кулайт деген так позицияны карманды жана бул окуя символдук пайгамбарчылыкта бир күн чыныгы бир жылга барабар экенин дүйнөгө далилдейт деп эсептеди.

GSAM 129.3Кээ бир бир туугандар, анын ичинде ушул маселе боюнча ага кошулган адамдар да, "эгерде ал айткандай болбосо", натыйжасынан коркуп титирешти. Бирок бул аны коркуткан жок, тескерисинче, ал Түркия маселеси боюнча көз карашын элге жайылтуу үчүн колунан келгендин баарын кылды. Коомдук гезиттер бул темадагы анын дооматын кеңири жайылтышты. Ишенимсиздер клубу жыйналыштарында бул маселени талкуулап, "Мына, бирөө тобокелге барып жатат, эгер бул иш анын айтканындай чыкса, анда бир күн пайгамбарчылыкта бир жылга барабар экенин, 2300 күн болсо ошончо жыл экенин жана алар 1844-жылы аяктай турганын эч шексиз тастыктайт" дешти.

GSAM 130.1Доктор Литчтин лекциясынын жарыяланышы чоң кызыгуу жаратты, жана миңдеген адамдар Мехмет Али, Мисир пашасы менен Түрк султанынын ортосунда чыккан талаш-тартыштардын аяктоосун байкап турууга чакырылды. Жүздөгөн адамдар: "Эгер бул окуя доктор айткандай аяктаса, символдук убакытты 'бир күн — бир жыл' принцибинде түшүндүрүү ырасталып, биз адвентист болобуз", — дешти.

GSAM 130Түркия султаны менен Мисир пашасынын согушу

GSAM 130.21840-жылга чейин бир нече жыл бою султан Мисир пашасы Мехмет Али менен согушта жүргөн. 1838-жылы султан менен анын Мисирдеги вассалынын ортосундагы чыр-чатак убактылуу чет элдик элчилердин таасири менен токтотулган. Бирок 1839-жылы кайрадан согуш башталды жана султан менен Мехметтин аскерлеринин ортосундагы жалпы согушка чейин уланды; анда султандын аскерлери толугу менен талкаланып жок кылынды, ал эми флоту Мехмет тарабынан басып алынып, Мисирге жеткирилди. Султан ушунчалык толук талкаланып калгандыктан, согуш кайрадан августта башталганда, бир кезде күчтүү болгон түрк флотунун кайгылуу калдыктары катары анын колунда болгону эки биринчи даражадагы кеме жана үч фрегат гана калган. Мехмет бул флотту султанга тапшырып берүүдөн категорикалык баш тартып, эгерде державалар аны андан тартып алгысы келсе, аны күйгүзүп жиберерин жарыялаган. Мына ушундай абалда 1840-жылы Англия, Орусия, Австрия жана Пруссия аралашып, маселени чечүүгө бел байлашты; анткени эгер аны өз абалында калтырса, Мехмет жакын арада султандын тактысынын ээси болуп калары айкын эле.

GSAM 131Бириккен күчтөрдүн кийлигишүүсү

GSAM 131.1"Султан бул союздук күчтөрдүн кийлигишүүсүн кабыл алып, маселени ыктыярдуу түрдө алардын колуна тапшырды. Лондондо бул күчтөрдүн конференциясы өтүп, ага Осман империясынын толук ыйгарым укуктуу өкүлү шейх Эфенди Бей Лыкгис катышты. Мисир пашасына тапшырылуучу ультиматум даярдалып, султан ага Мисирди мурастык укук менен башкарууну, ал эми Суэц булуңунан Тиберия көлүнө чейинки Сириянын бүт аймагын жана Акрэ провинциясын өмүр бою башкарууну сунуштамак; ал болсо султандын башка ээликтериндеги ээлеп алган бардык аймактарды бошотмок жана Осман флотун кайтарып бермек. Эгерде ал султандын бул сунушун четке какса, төрт держава маселени өз колуна алып, аны макулдашууга мажбур кылуу үчүн зарыл деп эсептеген башка чараларды колдонот эле.

GSAM 131.2"Бул ультиматум Мехмет Алинин колуна тийген замат эле маселе биринчисинин [султандын] көзөмөлүнөн түбөлүккө чыгып, анын иштерин чечүү ошол учурдан тартып чет элдик державалардын колуна өтөөрү ачык эле көрүнүп турду.

GSAM 131Пайгамбарчылык орундалды — Түркиянын көз карандысыздыгынын аягы

GSAM 131.3"Султан Рифат бейди өкмөттүк пароход менен Александрияга пашага ультиматумду жеткирүү үчүн жөнөттү. Ал 1840-жылдын 11-августунда анын колуна тапшырылып, ал аны кабыл алды! Ошол эле күнү султан төрт державанын элчилерине паша ультиматумдун шарттарын аткаруудан баш тартса, кандай чара көрүлөрү тууралуу суроо камтылган нота жөнөттү; алар болсо тиешелүү чаралар алдын ала көрүлгөнүн жана кооптонуунун кереги жоктугун билдиришти. Бул күнү Осман империясынын бийлигинин улантылышына бөлүнгөн 391 жыл 15 күндүк мөөнөт аяктады; султандын көз карандысыздыгы кайда эле? — Жоголду!"⁶

GSAM 132.1Ошол күндөн бери султан чоң державалардын буйругу менен гана кыймылдап, падышалыгынын бөлүнүп-жарылышын, бирден-бирден алардын пайдасына алынып жатканын гана көрүп келет.

GSAM 132Пайгамбарчылыкка коомдук кызыгуу ойгонду

GSAM 132.2Бул пайгамбарчылыктын таң каларлыкча так аткарылышы коомдук аң-сезимге зор таасир тийгизди. Бул элдин аткарылган жана аткарылып жаткан пайгамбарчылыктар тууралуу угууга кызыгуусун арттырды. Доктор Литч 1840-жылдын 11-августунан кийин бир нече айдын ичинде миңден ашык белгилүү динсиздерден, алардын айрымдары динсиздер клубунун лидерлеринен, кат алганын айтты; анда алар Ыйык Китепке каршы күрөштү токтотконун жана аны адамзатка Кудайдын ачылышы катары кабыл алганын билдиришкен. Алардын айрымдары толугу менен Кудайга кайрылып, бир катарлары улуу экинчи келүү кыймылында мыкты баяндамачыларга айланышкан. Кээ бирлери доктор Литчке мындай дешкен: «Биз пайгамбарчылыкты түшүндүргөндөр тарыхтын карыган барактарынан үзүндү келтирип, пайгамбарчылыктын аткарылганын далилдешет деп айтып келгенбиз; бирок бул учурда тирүү фактылар көз алдыбызда турат».

GSAM 132.3Алтынчы трубанын так аягында эле экинчи келишти жарыялоочу кабар "жогорку үн менен" тарап баштаганын көрсөтүү үчүн, бул кабардын катышуучуларынын бири мага айтып берген бир окуяны мисал келтирем.

GSAM 132.41840-жылы Нью-Йорк штатынын Рочестер шаарындагы чоң чатыр жана желкен жасоочу Э. С. Уильямс бул билдирүүнү кабыл алып, пастор Миллер менен Хаймсти Рочестерге чакырып, шаардагы миңдеген адамдарга сөз сүйлөөгө чакырды. Алар элге жетиштүү чоң залды ижарага алууга керектүү акча жоктугун айтышты. Ал болсо: «Менин диаметри 120 фут болгон тегерек чатырым бар. Мен аны тигип, отургучтарды коюп, тейлеп коём, акысыз. Келиңиздер, билдирүүнү жарыялаңыздар." "Алар келишти," — деди ал мага, — "чатырга угууга келгендердин жарымы да батпай калды, ошондуктан мен 40 футтук кошумча бөлүк кошуп, чатырдын өлчөмүн 160×120 футка жеткирдим. Бул чатыр күн сайын адамдар менен толуп турду, сыртта жүздөгөн адамдар чогулуп, баары сөз угууга ынтызар болушту."

GSAM 133Жүздөгөн адамдар билдирүүнү жарыялап жатышат

GSAM 133.1Өсүп жаткан кызыгууну канааттандыруу үчүн чоң чатырлар колдонулуп, жай мезгилинде бакчаларда жыйындар өткөрүлгөн. Кышында кээ бир эң ири чиркөө имараттары жана коомдук залдар колдонулуп, алардын баары кызыккан угармандар менен толуп турган. 1840-жылга чейин кабарды "дээрлик жалгыз" жарыялап келген пастор Миллерге эми болжол менен үч жүз адам кошулуп, 2300 күндүк мезгилдин аяктай турганын ачык жарыялашты жана "Эми убакыт болбойт!" менен "Анын сотунун сааты келди!" деп кыйкырышты. Ошентип, биз Теңирдин убактысы келгенде, бул билдирүүнүн дүйнөлүк деңгээлде жайылышы үчүн анын сөзү орундалганын жана миллиондогон адамдар чакырыкты угууга ынтызар болгонун көрөбүз.

GSAM 133.2Америкадагы кыймылда болгон нерсе башка өлкөлөрдө да чын эле. 1840-жылдан тартып бир нече адам өз басылмаларын таратып жүргөнүнө караганда, ондогон адамдар ал чакырыкты жарыялоо үчүн алдыга чыгышты. Англияда Англия чиркөөсүнүн өзүндө эле жети жүз дин кызматкери бул билдирүүнү жарыялап, ошол эле иште иштеген дагы ондогон башка адамдарды айтпай эле коёюн. Жер жүзүндөгү жыйырмадан ашык алдыңкы өлкөлөрдө бул билдирүү ошол дем менен тарап, көрүүчүлөрдү «Бул эл өтө ынтызар» деп айтууга түрттү.