Боби 16 — Муждаи фариштаи сеюм

GSAM 247.1«Фариштаи сеюм онҳоро пайравӣ карда, бо овози баланд гуфт: «Ҳар касе ба ҳайвон ва тасвираш ибодат кунад ва нишони онро дар пешониаш ё дар дасташ қабул намояд, он шахс аз шароби ғазаби Худо, ки бе омехтагӣ дар пиёлаи ғазабаш рехта шудааст, хоҳад нӯшид; ва дар ҳузури фариштагони муқаддас ва дар ҳузури Барра бо оташ ва сулфур азоб хоҳад кашид; ва дуди азоби онҳо то абад ва абад мебарояд; ва онҳо на рӯз ва на шаб оромӣ намеёбанд, онҳое ки ҳайвон ва тасвирашро ибодат мекунанд ва ҳар касе нишони номи ӯро мегирад. Ин ҷо сабру тоби муқаддасон аст: инҳоянд онҳое, ки фармонҳои Худоро ва имони Исоро нигоҳ медоранд."¹

GSAM 247Ҷиддитарин ҳушдор дар Китоби Муқаддас

GSAM 247.2Ин ҷиддитарин ҳушдор аст, ки дар Китоби Муқаддас оварда шудааст, ва бешубҳа ҳеҷ сабте дар таърихи ҷаҳон шаҳодат намедиҳад, ки ин паём дар гузашта шунида шуда бошад. Исбот шудани он, ки фариштаи аввал ва дуюми ин силсила ба насли ҳозира тааллуқ доранд, возеҳ нишон медиҳад, ки ин паём ба асрҳои гузашта мансуб нест.

GSAM 247.3Пастор Ҷ. В. Ҳаймс дар соли 1847 гуфт:—

GSAM 247.4«Боби чаҳордаҳум [аз Ваҳй] нидои ҳайратангезеро пешкаш мекунад, ки ҳанӯз садо надодааст, ҳамчун ҳушдор ба башарият дар он соати озмоиши шадид. Оятҳои 9–11. Магар дар Китоби Худо ҷуз ин маҳкумияти ғазаби даҳшатнок пайдо кардан мумкин аст? Оё ин нишон намедиҳад, ки озмоиши шадид вуҷуд дорад, ки ба чунин ҳушдори даҳшатнок ниёз аст?»²

GSAM 248Кушода шудани Маъбад — дида шудани Сандуқи Аҳд

GSAM 248.1Ҷ. Н. Эндрюс дар бораи ин паём гуфтааст: «Кушодани муқаддастарин ҷой дар маъбади осмон, ки тавассути он сандуқи аҳд дида мешавад, ҳодисаест, ки ҳангоми садо додани фариштаи ҳафтум рӯй медиҳад. Ва чун хидмати саркоҳини бузурги мо дар поёни ду ҳазору сесад рӯз ба он ҳуҷра гузаронида мешавад, мо мефаҳмем, ки кушодани маъбад бо поёни он давра, ки бо эълони фариштаи аввал ифода ёфтааст, қайд карда мешавад. Вуруди Олии Каҳини мо ба муқаддастарин макон барои хидмат дар назди сандуқи аҳди Худо диққати калисоро ба фармонҳои Худо, ки дар он сандуқ нигаҳдорӣ мешаванд, ҷалб мекунад. Аз он замон фармонҳои Худо аз қудси осмонӣ тобноканд.

GSAM 248Тағйири шанбе

GSAM 248.2Ин ҳақиқат аст, ки аз баҳс дур аст: фармони чаҳорум чанд аср пеш аз рӯзи истироҳати Худованд ба ҷашни паганӣ рӯзи якшанбе табдил ёфт. Ин тағйирот бар хилофи возеҳи Китобҳои Муқаддас сурат гирифт, ки дар ҳама ҷо рӯзи ҳафтумро ягона шанбеи ҳафтаинаи Худованд мешиносанд. Инро апостат бузург анҷом дод, ки Дониёл пешгӯӣ карда буд, ки «вақтҳо ва қонунҳоро тағйир доданро дар назар дорад». Ин қудрат аслан ҳамон ҳайвонест, ки бояд аз ҷониби тамоми ҷаҳон парастиш мешуд. Ва ин далели хеле ҷолиб аст, ки ин фармон, ки муддати тӯлонӣ зери по карда шуда буд, ҳоло барқарор мешавад ва халқи Худо оғоз мекунад онро бо нӯҳ фармони дигар риоя намояд. Сипос ба Худо, ки боқимондаро барои муборизаи ниҳоияшон бо аждаҳо ва барои ворид шудан тавассути дарвозаҳо ба шаҳри муқаддас омода мекунад. Оёти 17-и боби 12 ва ояти 14-и боби 22-и Китоби Ваҳй. Тасдиқи фармони чаҳорум дар муқобили шанбеи иртидод ва таблиғи ҳамаи фармонҳои Худо шаҳодати равшанест, ки ҳозира замони сабру тоқати муқаддасон ва ҳушдори фариштаи сеюм аст.³

GSAM 249.1Дар бобҳои қаблӣ ба паёмҳои аввал ва дуюм аз ин паёмҳо, ки дар эълони бузурги омадани дуюми Масеҳ то 22 октябри 1844 иҷро шуданд, диққат дода шудааст. Ояти оғози ин боб чунин мегӯяд: «Фариштаи сеюм онҳоро пайравӣ кард», яъне фариштаҳои аввал ва дуюмро пайравӣ кард. Шояд дар ин замина ҷолиб бошад, ки ба пайдоиши паёми сеюм низ диққат равона кунем.

GSAM 249Аввалин адвентистҳои риоякунандаи шанбе

GSAM 249.2Дар давраи «нидои ними шаб» дар соли 1844 Худованд оғоз кард, ки ақлҳои мардумашро ба риояи шанбеи рӯзи ҳафтум равона созад. Ин таълим дар миёни адвентистҳо ба ин тариқ пайдо шуд: Рейчел Престон, як баптисти рӯзи ҳафтум, ба Вашингтон, Ню Ҳэмпшир кӯчид, ки дар он ҷо калисои адвентистҳо буд.⁴ Ӯ таълимоти адвентистиро пазируфт ва он калисо, ки аз тақрибан чил узв иборат буд, тавассути кори миссионерии ӯ шанбеи фармони чаҳорумро пазируфт. Ин боис ба таҳқиқ дар ин мавзӯъ гардид. Дар шумораи 5 сентябри 1844-и нашрияи Cry мо мехонем: «Бисёре аз одамон дар бораи маҷбурияти эҳтимолии риояи рӯзи ҳафтум амиқан андеша мекунанд.» Ин изҳорот дар таҳририя оварда шуда буд, ки дар он кӯшиши заифе барои асоснок кардани даъвоҳои риояи якшанбе анҷом дода шуда буд. Мавзӯъ дар шумораи 12 сентябр идома ёфт, ки дар он изҳороти зерин, ки барои бисёриҳо сабаби омӯзиши ҷиддӣ ва амиқ гардид, оварда шудааст:—

GSAM 249Рӯзи ҳафтум ягона рӯзи таъиншуда аз ҷониби Қонун

GSAM 249.3«Ҳафтаи гузашта мо ба ин хулоса расидем: Қонун ягон қисмати муайяни вақтро муқаррар накардааст, ки масеҳиён онро ҳамчун вақти муқаддас ҷудо кунанд. Агар ин хулоса нодуруст бошад, пас мо бар он ақидаем, ки рӯзи ҳафтум ягона рӯзест, ки қонун барои риояи он муқаррар шудааст.»

GSAM 250Мақолаи Т. М. Пребл

GSAM 250.1Диққати адвентистҳо ҳамчун як ҷамъият ба масъалаи шанбе тавассути як мақола дар ин мавзӯъ аз Т. М. Пребл, санаи 13 феврали 1845, ки дар нашрияи «Hope of Israel», Портленд, Мэн, 28 феврали 1845 нашр шуд, ҷалб гардид. Пас аз он ки даъвоҳои шанбеи Китоби Муқаддасро нишон дод ва ин ки он бо сабаби иртидоди бузург ба якшанбе табдил ёфтааст, ӯ қайд мекунад: "Ҳамин тавр мо Дониёл 7:25-ро иҷрошуда мебинем, шохи хурд 'замонҳо ва қонунҳо'-ро тағйир медиҳад. Аз ин рӯ ба назарам ҳамаи онҳое, ки рӯзи аввалро ҳамчун шанбе иҷро мекунанд, риоякунандагони якшанбеи папа ва вайронкунандагони шанбеи Худо ҳастанд."⁵

GSAM 250Ҷ. Б. Кук дар бораи масъалаи шанбе

GSAM 250.2Зуд пас аз ин дар чоп мақолае аз Ҷ. Б. Кук пайдо шуд, ки дар он ӯ нишон дод, ки ҳеҷ далели Китоби Муқаддас барои риояи якшанбе ҳамчун шанбе вуҷуд надорад, ва ӯ аз ин ибораи кӯтоҳ истифода бурд: «Ҳамин тавр ба осонӣ тамоми бод аз бодбонҳои киштии онҳое, ки шояд беихтиёр, зери парчами шанбеи папа сафар мекунанд, гирифта мешавад.»

GSAM 250.3Ҳарчанд риояи шанбе аз ҷониби ин ду нафар муддати кӯтоҳ буд, онҳо равандеро оғоз карданд, ки боздоштанаш осон набуд. Ибораҳои маъруф «нигаҳдорандагони якшанбеи папа», «шикастдиҳандагони фармони Худо» ва «сафар кардан зери парчами саббатии папа» дар лаби садҳо нафаре буданд, ки барои донистани ҳақиқати ин масъала шавқманд буданд. Пастор Ҷозеф Бейтс аз Фэйрҳейвен, Массачусетс, таваҷҷӯҳи худро ба ин ҷалб кард ва дар соли 1845 шанберо пазируфт.

GSAM 250Ҷозеф Бейтс шанберо қабул мекунад

GSAM 250.4Таҷрибаи ӯ чунин буд: вақте шунид, ки дар шаҳри Вашингтон, штати Ню Ҳэмпшир, гурӯҳе ҳастанд, ки шанберо риоя мекунанд, қарор дод ба он калисо сафар кунад ва бубинад, ки ин чист. Вай ҳамин тавр амал кард ва ҳангоми омӯзиши мавзӯъ бо онҳо фаҳмид, ки онҳо дурустанд, ва фавран нури ҳақиқатро дар масъалаи шанбе пазируфт. Вақте ки ба Ню-Бедфорд, Массачусетс баргашт, дар пули байни Ню-Бедфорд ва Фэйрҳейвен бо як бародари маъруф вохӯрд, ки ба ӯ гуфт: «Капитани Бейтс, чӣ хабар аст?» Пастор Бейтс ҷавоб дод: «Хабар ин аст, ки рӯзи ҳафтум шанбеи Худованд Худои мост». Он мард гуфт: «Хуб, ман ба хона меравам, Китоби Муқаддасамро мехонам ва дар ин бора мебинам». Ӯ ҳамин тавр кард, ва вақте бори дигар вохӯрданд, ин бародар ҳақиқати шанберо пазируфта ва онро риоя мекард.

GSAM 251Китоби аввал дар бораи шанбе

GSAM 251.2Пастор Бейтс фавран шурӯъ кард, ки ин ҳақиқатро аз як штат ба штати дигар таблиғ кунад. Ӯ зуд фаҳмид, ки китоб ё ҳатто як варақа дар бораи масъалаи шанбе ба кори ӯ кумаки бузург хоҳад кард ва рӯҳаш аз ҷониби Рӯҳи Худо илҳом гирифт, ки чизе дар ин мавзӯъ навишта ва нашр намояд. Аммо савол ин буд, ки ин корро бе пул чӣ гуна анҷом додан мумкин аст, зеро тамоми он чи ӯ дошт, як шиллинг Йорк (дувоздаҳ сент ва ним) буд. Шояд барои хонанда ҷолиб бошад, ки таҷрибаи ӯро дар ин масъала ҳамон тавре ки ӯ онро соли 1855 ба ман нақл карда буд, баён кунам.

GSAM 251Чор фунт орд

GSAM 251.3Вай гуфт, ки ҳангоми дуо кардан назди Худо қарор дод, ки китобро нависад ва мутмаин буд, ки роҳи нашри он боз хоҳад шуд. Аз ин рӯ, ӯ назди мизи корияш нишаст, Китоби Муқаддас ва феҳристи калимаҳои Китоби Муқаддасро назди худ гирифта, кори худро оғоз кард. Пас аз як соат хонум Бейтс ба ҳуҷра ворид шуд ва гуфт: «Ҷозеф, ман орд барои пухтани нон кофӣ надорам», ва ҳамзамон чанд ашёи хурди дигареро, ки ба онҳо ниёз дошт, зикр кард. — Чанд фунт орди кам доред? — пурсид капитан Бейтс. — Тақрибан чор фунт, — ҷавоб дод ӯ. — Хеле хуб, — гуфт капитан. Пас аз он ки ӯ аз ҳуҷра баромад, капитан ба мағозаи наздик рафт, чор фунт орду дигар ашёро харида, ба хона овард ва боз дар мизи навиштанаш нишаст. Пас аз каме хонум Бейтс ворид шуд, ашёро рӯи миз дида, фарёд зад: — Ин орд аз куҷо омад? "Чаро, — гуфт капитан, — оё ин кофӣ нест? Ту гуфтӣ, ки чор фунт мехоҳӣ." "Бале," гуфт ӯ, "аммо инро аз куҷо овардед?" "Ман харидам," гуфт ӯ; "оё ин ҳамон миқдор нест, ки барои пухтани нон лозим буд?" «Бале, — идома дод хонум Бейтс, — аммо оё шумо, капитан Бейтс, ки бо киштиҳо аз Ню-Бедфорд ба тамоми гӯшаю канори ҷаҳон сафар кардаед, ба берун рафта чор фунт орд харидед?» «Бале, оё ин миқдор барои анҷом додани пухтупаз кофӣ набуд?» «Бале, — гуфт хонум Бейтс, — аммо оё шумо чор фунт(!) орд харидед?»

GSAM 252Ёздаҳ ҳазор доллар барои ҳақиқат сарф шуд

GSAM 252.1Зуд озмоиши дигари сангин фаро расид. Вақте ки капитан Бейтс баъд аз тарки баҳр саҳмияашро дар як киштӣ ба маблағи 11 000 доллар фурӯхт, аммо ҳоло тамоми сармояашро барои пешбурди ҳақиқат сарф карда буд. То он замон хонум Бейтс аз вазъи воқеии молиявии ӯ огоҳ набуд, аммо ӯ ҳис кард, ки бояд ҳоло ӯро огоҳ созад, бинобар ин бо оромиш гуфт: «Занам, ман барои он ашёҳо охирин пулеро, ки дар рӯи замин доштам, сарф кардам.» Бо гиряҳои талх хонум Бейтс пурсид: «Ҳоло чӣ кор мекунем?» Капитан бархост ва бо тамоми шаъну шарафи як капитане, ки киштиашро роҳбарӣ мекунад, гуфт: «Ман китоб менависам; онро паҳн мекунам ва ин ҳақиқати шанберо пеши ҷаҳон мегузорам». «Хуб», — гуфт хонум Бейтс аз миёни ашкҳои пурборон, — «мо бо чӣ рӯзӣ мегирем?» «Худованд роҳро мекушояд», — бо табассум ҷавоб дод капитан Бейтс. «Бале», — гуфт хонум Бейтс, — «Худованд роҳро мекушояд! Ту ҳамеша ҳаминро мегӯӣ», — ва бо гиряҳои саросема ҳуҷраро тарк кард.

GSAM 252Таъминоти ғайричашмдошт

GSAM 252.2Пас аз он ки капитан Бейтс ним соат кор кард, ба ӯ фикр омад, ки ба почтахона равад, зеро дар он ҷо барои ӯ як мактуб буд. Ӯ рафт ва, албатта, мактуб вуҷуд дошт. Дар он рӯзҳо ҳаққи почта барои мактубҳо панҷ сент буд ва пешпардохт ихтиёрӣ буд. Нависандаи ин мактуб ба ягон сабаб пули почтаро пардохт накарда буд. Ва боз капитан Бейтс хоксор гардид, зеро маҷбур шуд, ки ба сардори почта, ҷаноби Дрю, ки бо ӯ хуб ошно буд, бигӯяд, ки наметавонад пули почтаро пардохт кунад, зеро пул надорад; аммо ӯ пурсид: «Метавонам бубинам, ки аз куҷост?» «Бибар ва вақти дигар пардохт кун», — гуфт сардори почта. «Не», гуфт капитан, «то даме ки пули почта пардохт нашавад, ман номаро аз идора берун намебарорам». Вақте ки нома дар дасти ӯ буд, гуфт: «Ман фикр мекунам, ки дар ин нома пул ҳаст», ва рӯ ба сардори почта овард ва пурсид: «Лутфан онро мекушоед? Агар дар он пул бошад, шумо метавонед арзиши почтаро хориҷ кунед; агар не, ман онро намехонам». Почтабон ба дархости ӯ розӣ шуд ва ҳай! дар он як варақаи даҳдолларӣ буд. Вай бо хондан фаҳмид, ки мактуб аз шахсе буд, ки гуфта буд Худованд ба ӯ чунин таъсир расонидааст, ки Пастор Бейтс ба пул ниёз дорад, аз ин рӯ онро бо шитоб ба ӯ фиристодааст; ва дар ҳамон шитоб эҳтимол пули почтаро пардохт карданро фаромӯш кардааст.

GSAM 253.1Пас аз пардохти пули почта, ӯ ба мағозаи хӯрокворӣ рафт ва бо 4 доллар як бочка орд харид, инчунин картошка, шакар ва дигар ашёи зарурӣ. Вақте ки супориш медод, ки молҳоро куҷо биёранд, гуфт: «Шояд он зан бигӯяд, ки инҳо ба он ҷо тааллуқ надоранд, аммо ба суханони ӯ аҳамият надиҳед; молҳоро дар айвони пеш фуроред».

GSAM 253.2Сипас ӯ ба чопхона рафт ва барои нашри ҳазор нусхаи як трактати тақрибан садсаҳифагӣ тадбир андешид, бо ин шарт, ки ҳангоми пешниҳоди матн чопгарон онро ҳарчи зудтар ба ҳарф мебароварданд ва нусхаҳои санҷиширо ба ӯ мефиристоданд. Ӯ бояд барои кор ҳамон қадар зуд, ки пул мегирифт, пардохт мекард ва китобҳо то пурра пардохт шудани ҳама ҳисобҳо аз чопхона берун намеомаданд.

GSAM 253.3Капитани Бейтс хуб медонист, ки ҳеҷ пуле ба ӯ қарздор нестанд, аммо ӯ вазифадор мешумурд, ки ин китобро нависад, бо боварӣ, ки Худованд дилҳоро водор хоҳад сохт, то вақте ки пул лозим мешавад, онро фиристанд. Пас аз харидани коғаз, қалам ва ғайра, ки ин имкон медод лавозимоти хонагӣ пеш аз ӯ бирасад, ӯ ба сарҳади кӯчае, ки ба хонаи ӯ мебурд, рафт. Вақте дид, ки молҳо онҷо ҳастанд, аз дари қафо вориди хона шуд ва боз дар мизи кориаш нишаст. Хонум Бейтс ворид шуд ва бо ҳаяҷон гуфт: «Ҷозеф, фақат ба айвони пеш назар кун!» Ин ашё аз куҷо омад? Як боркаш омад ва мехост онро фуроварад. Ман ба ӯ гуфтам, ки ин ҷо ҷои он нест, вале ӯ онро фуровард." "Хуб," гуфт капитан Бейтс, "гумон мекунам, ки ҳамааш хуб аст." "Аммо," гуфт хонум Бейтс, "он аз куҷо омад?" "Хуб," гуфт капитан, "Худованд фиристодааст." «Бале», гуфт хонум Бейтс, «Худованд фиристодааст; ҳаминро ҳамеша мегӯед». Сипас ӯ мактубро ба ҳамсараш дод ва гуфт: «Инро бихон, ва медонӣ, ки аз куҷо омадааст». Вай онро хонд ва боз барои як гиряи дигар ба ҳуҷра рафт, аммо ин гиря аз аввалӣ фарқ дошт; ва ҳангоми бозгашт бо тавозӯъ барои камбуди имониаш узр хост.

GSAM 254Пул барои китоб меояд

GSAM 254.1Ҳангоми пешрафти корҳои навиштан ва чоп, капитан Бейтс аз вақт ба вақт тавассути почта ва дигар роҳҳо пул мегирифт, баъзан аз шахсоне, ки ҳеҷ гоҳ вохӯрда набуд. Вақте ки ӯ пулро мегирифт, он ба чопгарон супурда мешуд ва ба ҳисоби китобҳо гузошта мешуд. Ниҳоят рӯз расид, ки ҳамаи китобҳо чоп шуданд ва аз манбаи ғайричашмдоште барои бародари Бейтс боқимондаи ҳисоб пардохт гардид; ба ин васила китобҳо дар паҳнкунӣ ҳатто як рӯз ҳам таъхир накарданд.

GSAM 254Охирин ҳисоб пардохт шуд

GSAM 254.2Ҳ. С. Гарни, аз Мемфис, Мичиган, ба ман дар моҳи марти соли 1884 гуфт, ки дар ҳамон субҳе, ки китоби Пастор Бейтс ба анҷом расид, ӯ 100 доллар аз рӯи як вексел, ки беэътибор шуда буд, аз марде гирифт, ки эълом карда буд, ки ҳеҷ гоҳ онро пардохт нахоҳад кард. Пас аз гирифтани ин пул, ӯ хушҳол шуд, ки қисме аз онро барои пардохти охирин ҳисобнома барои трактати шанбеи Пастор Бейтс сарф кунад. «Аммо», — гуфт ҷаноби Гарни, — «бародари Бейтс то рӯзи маргаш намедонист, ки боқимондаи қарзи китобро кӣ пардохт кардааст». Ин таҷрибаи Пастор Бейтс дар чопи ҳақиқати шанбе ба мардуми мо аз аввали нашри ҳақиқат дар масъалаи шанбе гӯё мегуфт: «Дар ин роҳи кор пеш равед ва умед ба он дошта бошед, ки иродаи Худо ҳангоми пешрафти шумо роҳро мекушояд».

GSAM 255Пастор Бейтс нисбати рӯъёҳо шубҳанок буд

GSAM 255.1Изҳороти зерин, ки аз «Нақшаҳои ҳаёт» кӯтоҳ карда шудааст, нишон медиҳад, ки чӣ гуна неъмати пайғамбарӣ ва ислоҳи шанбе муттаҳид шуданд:—

GSAM 255.2Дар соли 1846 ҳангоми сафари худ ба Ню-Бедфорд, Массачусетс, мисс Хармон бо Пастор Ҷозеф Бейтс ошно шуд. Вай барвақт эътиқоди адвентистиро пазируфта, дар ин кор як коргари фаъол буд. Вай як марди ҳақиқии масеҳӣ, боодобона ва меҳрубон буд. Вай бо мисс Хармон бо он қадар меҳрубонӣ муносибат мекард, ки гӯё вай фарзанди худаш бошад. Аввалин боре, ки ӯро суханронӣ мешунид, шавқи зиёд нишон дод ва пас аз он ки ӯ хомӯш шуд, бархост ва гуфт: «Ман Томае ҳастам, ки шубҳа мекунад. Ман ба рӯъёҳо бовар надорам. Аммо агар метавонистам бовар кунам, ки гувоҳие, ки хоҳар имшаб нақл кард, воқеан садои Худованд ба мост, ман хушбахттарин инсон дар рӯи замин мешудам. Дили ман амиқан такон хӯрд. Ман бовар дорам, ки сухангӯ самимӣ аст, аммо наметавонам шарҳ диҳам, ки чӣ гуна ба ӯ он чизҳои аҷоиберо нишон додаанд, ки ба мо нақл кард."

GSAM 255Мисс Хармон шанберо қабул мекунад

GSAM 255.3Пастор Бейтс шанберо риоя мекард ва аҳамияти онро таъкид мекард. Мисс Хармон дар он замон аҳамияти онро эҳсос намекард ва фикр мекард, ки Пастор Бейтс дар таъкид кардани фармони чаҳорум бештар аз нӯҳ фармони дигар хато кардааст. Аммо Худованд ба ӯ манзараи қудси осмонӣ нишон дод. Маъбади Худо дар осмон боз шуд ва ба ӯ Қуттии Шаҳодат бо курсии раҳмат, ки онро мепӯшонд, нишон дода шуд. Ду фаришта истода буданд, яке дар ҳар тарафи сандуқ, бо болҳояшон, ки болои курсии раҳмат паҳн шуда буданд, ва чеҳраҳояшон ба сӯи он нигаронида шуда буд. Фариштае, ки ҳамроҳи ӯ буд, ба ӯ гуфт, ки ин ҳамаи лашкарҳои осмониро ифода мекард, ки бо эҳтироми зиёд ба сӯи қонуни Худо, ки бо ангушти Худо навишта шуда буд, менигаристанд. Исо сарпӯши сандуқро бардошт ва ӯ лавҳаҳои сангинеро дид, ки даҳ фармон дар онҳо навишта шуда буданд. Вай ҳайрон шуд, вақте ки фармони чаҳорумро дар маркази даҳ фармон дид, ки бо ҳалқаи нарми нур иҳота шуда буд. Фаришта гуфт: «Ин ягонаест аз даҳ фармон, ки Худои зиндаеро муайян мекунад, ки осмонҳоро ва заминро ва ҳама чизҳои дар онҳо буда офаридааст. Вақте пояҳои замин гузошта мешуданд, он замон пояи шанбе низ гузошта шуд». Ба ӯ нишон доданд, ки агар шанбеи ҳақиқӣ риоя мешуд, ҳеҷ гоҳ беимон ё атеист вуҷуд намедошт. Риояи шанбе ҷаҳонро аз бутпарастӣ ҳифз мекард.

GSAM 256.1Фармони чаҳорум поймол шудааст, бинобар ин мо даъват мешавем, ки ин шикастагӣ дар қонунро ислоҳ кунем ва барои шанбеи поймолшуда даъват ба ҳақ кунем. Инсони гуноҳ, ки худро аз Худо болотар донист ва фикр кард, ки замонҳо ва қонунҳоро тағйир диҳад, шанберо аз рӯзи ҳафтум ба рӯзи якуми ҳафта гузаронд. Бо ин кор ӯ дар қонуни Худо шикастагӣ эҷод кард.

GSAM 256.2Дар остонаи рӯзи бузурги Худо паём фиристода мешавад, то мардумро ҳушдор диҳад, ки ба вафодории худ нисбат ба қонуни Худо, ки антихрист онро вайрон кардааст, баргарданд. Бояд таваҷҷӯҳ ба нақзи қонун ҷалб карда шавад тавассути таълим ва намуна. Ҳамчунин ба ӯ нишон дода шуд, ки фариштаи сеюми Ваҳй 14, ки фармонҳои Худо ва имони Исоро эълон мекунад, мардумеро ифода мекунад, ки ин паёмро қабул мекунанд ва овози ҳушдорро ба ҷаҳон баланд мебардоранд, то фармонҳои Худо ва қонуни Ӯро мисли мардумаки чашм ҳифз кунанд, ва дар посух ба ин ҳушдор бисёриҳо шанбеи Худовандро хоҳанд пазируфт.⁶

GSAM 256.3Ин таҷрибаи мисс Хармон ва Пастор Бейтс бо усули кори Худованд ҳамоҳанг буд. Пастор Бейтс таваҷҷӯҳи мисс Хармон ва Пастор Уайтро ба масъалаи шанбе ҷалб кард ва аз Китобҳои Муқаддас ба онҳо даъвои қонуни тағйирнопазири Худоро нишон дод. Гарчанде мисс Хармон тақрибан ҳаждаҳ моҳ бо намоишҳои махсуси Худованд баракатёфта буд, пештар дар ин мавзӯъ ба ӯ ҳеҷ чиз нишон дода нашуда буд. Ҳоло вақти Худованд расида буд, зеро бовардорон барои риояи қонуни Ӯ бардошта мешуданд, то тавассути неъмати паёмбарӣ нур ба онҳо бирасонад ва ба ин васила, бо усули кори Ӯ, муждаи фариштаи сеюм, «фармонҳои Худо ва шаҳодати Исо Масеҳ», якҷоя карда шуданд.

GSAM 257Оғози Муждаи Фариштаи Сеюм

GSAM 257.1Аз он замон муждаи фариштаи сеюм, ҳамчун пайваст ба ду паёми дигар, эълон шуд. Ҳақиқати шанбе, ҳамчун пайваст ба сандуқи аҳди Худо ва нуре, ки дар робита ба қудс инкишоф меёфт, он чизеро, ки қаблан нишон дода шуда буд, тасдиқ кард — ки ҳаракати гузаштаи адвентистӣ дуруст буд ва дар тартиби Худованд буд. Ҳоло онҳо маънии «се қадам боло ба роҳи шаҳри Худо»-ро бештар аз ҳарвақта фаҳмиданд.

GSAM 257Пастор Бейтс рӯъёҳоро аз Худо мешуморад

GSAM 257.2Дар моҳи ноябри соли 1846 дар Топшам, штати Мэн, як конфронс баргузор шуд, ки дар он Пастор Бейтс ҳузур дошт. Дар он ҷаласа хонум Уайт (дар бораи издивоҷи мисс Хармон бо Пастор Ҷеймс Уайт қаблан зикр шуда буд) як рӯъё дид, ки сабаби пурра қонеъ шудани Пастор Бейтс аз илоҳӣ будани онҳо гардид. Ӯ марде буд, ки панҷоҳ сол ба баҳр сару кор дошт ва дар ҳамаи мақомҳо, аз хизматгори киштӣ то сардори киштӣ ва соҳиби он, кор карда буд. Дониши ӯ дар риёзиёти осмонӣ он қадар буд, ки, ба гуфтаи худаш, бо мушоҳидаи ҷисмҳои осмонӣ метавонист қариб дақиқ бигӯяд, ки дар куҷои баҳр қарор дорад, яъне аз рӯи паҳно ва дарозӣ. Чунин шахс табиатан ба сӯҳбат дар бораи риёзиёти осмонӣ шавқманд мешуд.

GSAM 257.3Дар гуфтугӯ бо ӯ ӯ ба ман гуфт, ки чӣ гуна ба асли илоҳии ин рӯъёҳо бовар ҳосил кард. Ӯ гуфт, як рӯз кӯшиш кард бо хонум Уайт дар бораи ситораҳо сӯҳбат кунад, аммо зуд фаҳмид, ки ӯ дар бораи астрономия ҳеҷ намедонад; дар асл, чунон ки ӯ ба ӯ гуфт, ҳатто намедонист, ки ягон китоб дар ин мавзӯъ дида бошад. Ӯ майли сӯҳбат дар ин мавзӯъ надошт ва гуфтугӯро ба сӯи замини нав ва он чи дар рӯъё дар бораи он ба ӯ нишон дода шуда буд, равона кард.

GSAM 258«Осмонҳои бозшуда»

GSAM 258.1Дар соли гузашта, 19 апрели 1845, нашрияи Illustrated London News чизеро нашр кард, ки барои астрономҳо хеле ҷолиб буд: аз ҷониби Лорд Росс дар бораи кашфиётҳои аҷибе, ки ӯ тавассути телескопи бузурги худ анҷом дода буд, бахусус назари ба он чизе, ки астрономҳо «фосила дар осмон» меноманд. Як шом, дар конфронси зикршуда, дар хонаи ҷаноби Кертисс ва дар ҳузури Пастор Бейтс, ки ҳанӯз дар бораи ин намоишҳо қарор надода буд, хонум Уайт ҳангоми рӯъё дар бораи ситораҳо сухан гуфт, тавсифи дурахшони камарбандҳои гулобӣ, ки ӯ дар сатҳи яке аз сайёраҳо дида буд, баён кард ва гуфт: «Ман чор моҳро мебинам.» «Оҳ», гуфт Пастор Бейтс, «Ӯ Юпитерро мебинад!» Сипас, ҳаракатҳое кард, гӯё дар фазо сафар мекунад, ва ба тавсифи камарбандҳо ва ҳалқаҳо бо зебоии ҳамеша тағйирёбандаи онҳо шурӯъ намуд ва гуфт: «Ман ҳафт моҳ мебинам».⁷ Пастор Бейтс фарёд зад: «Ӯ Сатурнро тавсиф мекунад». Сипас ӯ гуфт: «Ман шаш моҳро мебинам», ва фавран ба тавсифи «осмонҳои бозшаванда» бо тамоми ҷалоли он шурӯъ кард ва онро даромадгоҳе ба минтақаи равшантар номид. Пастор Бейтс гуфт, ки тавсифи ӯ аз ҳар гузорише, ки ӯ то ҳол дар бораи осмонҳои бозшаванда аз ягон муаллиф хонда буд, хеле болотар буд.

GSAM 258.2Ҳангоми он ки ӯ сухан мегуфт ва ҳанӯз дар ҳолати рӯъё қарор дошт, Пастор Бейтс бархост ва фарёд зад: «О, чӣ мехостам, ки Лорд Ҷон Росс имшаб инҷо мебуд!» Пастор Уайт пурсид: «Лорд Ҷон Росс кист?» «Оҳ, — гуфт Пастор Бейтс, — ӯ астрономи бузурги англис аст. Ман орзу дорам, ки ӯ инҷо мебуд, то суханони он занро дар бораи астрономия бишнавад ва он тавсифи «кушодани осмонҳо»-ро гӯш кунад. Ин аз ҳар чизе, ки ман то ҳол дар ин мавзӯъ хондаам, пештар аст.» Аз он шом Пастор Бейтс пурра боварӣ ҳосил кард, ки рӯъёҳои хонум Уайт берун аз донишу назорати ӯ буданд. Ин ва хусусияти танбеҳ ва таълиме, ки дода шуда буд, ӯро қонеъ сохт, ки онҳо аз ҷониби Худо буданд.

GSAM 259.1Ин ҳодиса дар осмон, ки дар он рӯъё аз ҷониби хонум Уайт чунин тавсиф шудааст, мавзӯиест, ки нависандагони астрономӣ кам ба он ишора мекунанд. Ҳюгенс, аввалин кашфкунандаи он, чунин тавсиф медиҳад:—

GSAM 259Нури шукӯҳманд дар шамшери Орион

GSAM 259.2«Астрономҳо се ситораро дар шамшери Орион наздик ба ҳам ҷой медиҳанд; вақте ки ман дар соли 1656 бо телескоп ба ситораи миёна нигоҳ кардам, дар ҷои он ситора дувоздаҳ ситораи дигар пайдо шуданд; дар миёни онҳо се ситора, ки қариб ба ҳам мерасиданд, ва чор ситораи дигар низ пайдо шуданд, ки гӯё аз паси абр медурахшиданд, то ҷое ки фазои атрофи онҳо нисбат ба боқимондаи осмон хеле равшантар менамуд, ки он боқимонда, ба далели ҳавои соф, комилан сиёҳранг ба назар мерасид ва гӯё аз паси пардаи кушодае дида мешуд, ки тавассути он ба минтақаи дигари равшантар назари озод дошт."

GSAM 259.3Уильям Гершел дар бораи ин кушоиш дар осмон мегӯяд:—

GSAM 259.4"Агар диаметри он дар ин масофа кунҷи 10°-ро ташкил диҳад, ки қариб ҳамин тавр аст, бузургии он бояд комилан ғайримумкин тасаввур шавад. Ҳисоб карда шудааст, ки он бояд ду триллион маротиба аз андозаи Офтоб калонтар бошад."

GSAM 259Равшантар аз Офтоб

GSAM 259.5Фалсафадони Томас Дик дар бораи ин туманаи дурахшон чунин мегӯяд:—

GSAM 259.6«Агар мо ба он баробари ним масофаи наздиктарин ситора наздик мешудем, ҳарчанд он масофа хеле калон аст, аз чунин нуқта он нури наздик ба нури Офтобро нишон медод; ва барои мавҷудоте, ки хеле наздиктар қарор доранд, он қисми зиёди осмонро пур карда, бо шукуҳи беандоза медурахшид. Аммо мақсади ниҳоии чунин объект, дар ҳама паҳлӯҳо ва муносибатҳояш, шояд дар давраҳои ояндаи як ҳастии беохир ошкор гардад; ва мисли бисёр объектҳои дигар дар фазоҳои дури офариниш, он дар зеҳн орзуи пуршурро бедор мекунад, то саҳнаҳои дурахшон ва пуррози оламро каме бештар ошкоршуда бубинад."⁸

GSAM 260.1Пастор Бейтс дар анҷоми мақолае дар ин мавзӯъ гуфт:—

GSAM 260.2Ҳамин тавр, аз ҳамаи далелҳои пешниҳодшуда (ва агар лозим мешуд, метавонистем далелҳои бештар орем) мебинем, ки дар осмон як падидаи бениҳоят аҷиб ва ғайрифаҳмо вуҷуд дорад; як фосила дар осмон бо периметри беш аз ёздаҳ миллиард се сад чордаҳ [11,000,000,314] мил. Гуфт Ҳюгенси маъруф: «Ман ҳеҷ гоҳ дар миёни боқимондаи ситораҳои собит чизе монанди инро надида будам — як назари озод ба минтақаи дигари равшантар.»

GSAM 260Гувоҳии дигар дар бораи Рӯъёи Сайёра

GSAM 260.3Бори дигар аз хонум Труздейл иқтибос меорем, ки дар он замон, ки ин рӯъё дода мешуд, ҳузур дошт. Вай мегӯяд:—

GSAM 260.4«Хоҳар Уайт саломатиаш хеле заиф буд, ва ҳангоме ки барои ӯ дуо мекардем, Рӯҳи Худо бар мо нозил шуд. Мо зуд пай бурдем, ки ӯ чизҳои дунёвиро ҳис намекунад. Ин аввалин назари ӯ ба ҷаҳони сайёравӣ буд. Пас аз он ки моҳҳои Юпитерро бо садои баланд шумурд ва каме баъд моҳҳои Сатурнро, ӯ тавсифи зебое аз ҳалқаҳои Сатурнро дод. Сипас гуфт: «Сокинон мардумони баландқад ва боҳашамат ҳастанд, ки ба сокинони Замин комилан монанд нестанд. Гуноҳ ҳеҷ гоҳ ин ҷо ворид нашудааст». Аз чеҳраи табассумзадаи бародари Бейтс равшан буд, ки шубҳаҳои гузаштаи ӯ нисбат ба манбаи рӯъёҳои ӯ зуд аз байн мераванд. Мо ҳама медонистем, ки капитан Бейтс дӯстдори бузурги астрономия буд, зеро ӯ бисёр вақт барои омӯзиши мо мавқеи бисёр ҷисмҳои осмониро муайян мекард. Вақте ки хоҳар Уайт пас аз рӯъё ба саволҳои ӯ посух дод ва гуфт, ки ҳеҷ гоҳ дар ин соҳа таҳсил накардааст ва ё ба тарзи дигар донише нагирифтааст, ӯ пур аз шодмонӣ ва хушбахтӣ шуд. Ӯ Худоро ситоиш кард ва эътиқодашро баён дошт, ки ин рӯъё дар бораи сайёраҳо дода шудааст, то ки ӯ дигар ҳеҷ гоҳ шубҳа накунад."⁹

GSAM 261Аспи ваҳшӣ ногаҳон ром шуд

GSAM 261.1Каме пас аз ин вохӯрӣ дар Топшам, ҳодисаи дигари ҳайратангез дар робита ба рӯъёҳо рӯй дод, ки ман онро ҳамон тавре нақл мекунам, ки Пастор Бейтс ба ман гуфтааст:—

GSAM 261.2Пастор Уайт як аспи ҷавони нимамашқкарда ва як аробаи бозории дуҷойро, ки бидуни панели пеш сохта шуда буд, аммо дар пеши он як пойгоҳ ва аз шохаҳои ароба як зинаи оҳанӣ дошт, истифода мебурд. Рондани асп ба эҳтиёти зиёд ниёз дошт, зеро агар ресмонҳо ё ҳар чизе ба паҳлуяш бархӯрад, ӯ фавран бо шиддат лат мезад ва барои он ки натозад, доимо бо ресмонҳои танг маҳкам нигоҳ дошта мешуд. Ин аспча ба гурӯҳе тааллуқ дошт, ки онҳо мехостанд ба макони онҳо раванд, ва азбаски Пастор Уайт ба идора кардани аспҳои ваҳшӣ одат дошт, ӯ фикр мекард, ки бо ин аспча ҳеҷ мушкили ҷиддӣ нахоҳад дошт. Аммо агар онҳо медонистанд, ки дар давраи намоишҳои ваҳшиёнаи худ қаблан ду нафарро кушта буд, яке аз онҳоро бо фишор додан ба сангҳои канори роҳ, шояд ӯ камтар боварӣ медошт.

GSAM 261.3Дар ин маврид дар ароба чор нафар буданд: Пастор Уайт ва ҳамсараш дар курсии пеш ва Пастор Бейтс ва Исроил Деймон дар курсии ақиб. Дар ҳоле ки Пастор Уайт тамоми кӯшишашро мекард, то аспро зери назорат нигоҳ дорад, хонум Уайт дар бораи ҳақиқат суҳбат мекард, ки ногаҳон қудрати Худо бар ҷамъомад нозил шуд ва ӯ дар ароба нишаста, ба рӯъё фурӯ рафт. Ҳамин лаҳзае, ки ӯ ҳангоми ворид шудан ба рӯъё фарёд зад: «Шуҳрат!», аспча ногаҳон комилан ором монд ва сарро поён афканд. Дар ҳамин лаҳза хонум Уайт, дар ҳолати рӯъё, бо чашмони боло нигариста, аз пеши ароба ба болои шохаҳои ароба қадам зад ва дастонашро ба сурини аспча гузошт. Пастор Бейтс ба Пастор Уайт гуфт: «Аспча он занро бо лагад мезанад ва мекушад». Пастор Уайт ҷавоб дод: «Ҳоло Худованд аспчаро дар ихтиёр дорад; ман намехоҳам дахолат кунам». Аспча чун аспи пир ором истода буд. Дар канори роҳ теппае тақрибан шаш фут баландӣ дошт ва дар паҳлӯи деворча ҷои алафзор буд. Хонум Уайт, бо чашмони ҳамоно ба боло нигариста ва як бор ҳам ба поён наменигарист, ба болои теппа баромада, ба алафзор рафт, сипас чанд дақиқа ба пеш ва пас гашта, дар бораи зебоиҳои замини нав сухан меронд ва онҳоро тавсиф мекард. Сипас, бо ҳамон ҳолати сар, ӯ аз теппа поён омад, ба ароба наздик шуд, бо дасташ ба сурини аспча даст монда, ба зинаҳо ва сипас ба шохаҳои ароба баромад ва дубора ба ароба нишаст. Ҳамин ки ӯ ба курсӣ нишаст, рӯъёи ӯ қатъ шуд ва дар ҳамон лаҳза асп, бе ягон ишораи ронанда, ба ҳаракат даромад ва роҳашро идома дод.

GSAM 262.2Ҳангоме ки хонум Уайт аз ароба берун буд, Пастор Уайт фикр кард, ки аспро санҷад ва бубинад, ки оё воқеан онро ром кардаанд ё не. Аввал ӯ танҳо камчинро ба он расонд; дар дигар ҳолатҳо асп бо лагад посух медод, аммо ҳоло ҳеҷ ҳаракат намекард. Сипас ӯ ба он зарбаи қавӣ зад, баъд боз қавитар ва боз ҳам қавитар. Аспча ба зарбаҳо ҳеҷ эътибор намедод, балки мисли он шерҳо бехатар менамуд, ки фариштагон шаби дар ғори онҳо гузаронидани Дониёл даҳонашонро баста буданд. «Ин макон хеле ҷиддӣ буд», — гуфт Пастор Бейтс, — «ва равшан буд, ки ҳамон Қудрате, ки рӯъёҳоро ба вуҷуд оварда буд, дар он лаҳза табиати ваҳшии аспчаро фурӯ нишонда буд».

GSAM 262.3Агар ин рӯъё танҳо натиҷаи баъзе бемориҳои ҷисмонии ӯ мебуд, саволи табиӣ ба миён меояд: оё асп низ ба ҳамин монанд гирифтор буд?

GSAM 262Гувоҳии Исроил Деймон

GSAM 262.4Ман дар ин ҷо, ҳамчун тасдиқи ҳисоботе, ки аз ҷониби Пастор Бейтс ба ман дода шудааст, изҳороти зеринро меорам:—

GSAM 262.5«Тақрибан бист сол пеш, ҳамон вақте ки ман риояи шанберо шуруъ карда будам, Исроил Деймон ба ман ҳодисаи дидани рӯъёи хоҳар Уайтро нақл кард, дар ҳоле ки ӯ, Пастор Бейтс ва Пастор Уайт бо ҳамсараш дар аробаи сабук дар паси аспи саркаш савор буданд. Ман имрӯз тавсифи мазкури ҳодисаро, ки аз ҷониби Пастор Лафборо навишта шудааст, хондам ва он комилан бо он чизе, ки Пастор Деймон ба ман гуфта буд, мувофиқат мекунад.» Имзо: «Р. С. Веббер, Батл-Крик, Мичиган, 9-уми феврали 1891.»

GSAM 263Гувоҳии Пастор Бейтс дар бораи Рӯъёҳо

GSAM 263.1Пастор Бейтс таҷрибаи худро чунин баён мекунад:—

GSAM 263.2Ҳарчанд дар онҳо ҳеҷ чизе намедидам, ки бо Калом мухолифат кунад, вале ман нигарон шуда, сахт озмуда шудам ва муддати тӯлонӣ намехостам бовар кунам, ки ин чизе бештар аз он аст, ки аз ҳолати дарозмуддати заифи бадани ӯ ба вуҷуд омадааст.

GSAM 263.3Аз ин рӯ ман дар ҳузури дигарон, вақте ки зеҳни ӯ (дар берун аз ҷамъомад) ором менамуд, имкониятҳоеро ҷустуҷӯ мекардам, то ӯро ва дӯстонашро, ки ҳамроҳи ӯ буданд, махсусан хоҳари калониашро, бо саволҳои пайдарпай мавриди пурсиш қарор диҳам ва, агар имкон бошад, ба ҳақиқат даст ёбам. Дар тӯли сафарҳои зиёде, ки ӯ аз он вақт ба ин тараф ба Ню-Бедфорд ва Фэйрҳейвен кардааст, ҳангоми ҷамъомадҳои мо ман чандин маротиба ӯро дар рӯъё дидаам, инчунин дар Топшам, штати Мэн; ва онҳое, ки дар баъзе аз он саҳнаҳои пурҳаяҷон ҳузур доштанд, хуб медонанд, ки ман бо чӣ шавқу диққат ба ҳар сухан гӯш мекардам ва ҳар ҳаракаташро назорат мекардам, то фиреб ё таъсири магнетизмро ошкор созам. Ва ман Худоро шукр мекунам барои он имконияте, ки бо дигарон доштам, то шоҳиди ин чизҳо бошам. Ҳоло метавонам бо итминон барои худ сухан гӯям. Ман бовар дорам, ки ин кор аз Худо аст ва барои тасаллӣ додан ва тақвияти «мардуми парешон», «шикаста» ва «пӯстакшудаи» Ӯ дода шудааст, аз замони ба анҷом расидани кори мо ... дар октябри соли 1844. Ҳолати парешонии «Инак, ин ҷо!» ва «Инак, он ҷо!» аз он замон то кунун мардумони ростқавл ва ихтиёрии Худоро ба таври фаровон саргардон карда, барои онҳое, ки наметавонистанд матнҳои зиёди муноқишавиеро, ки пеши назарашон оварда мешуд, шарҳ диҳанд, ин корро хеле душвор гардондааст. Ман эътироф мекунам, ки дар бораи бисёр оятҳое, ки қаблан наметавонистам равшан фаҳмам, нур ва таълим гирифтам. Ман бовар дорам, ки ӯ фарзанди фидокор, ростқавл ва хоҳишманди Худо аст.¹⁰

GSAM 263.4«Муаллиф «мазмуни» рӯъёҳояшро «аз таълимот ё таҳқиқоти пешина» намегирад. Вақте ки ӯ аввалин рӯъёро дар декабри соли 1844 гирифт, ӯ ва тамоми гурӯҳ дар Портленд, штати Мэн (ки он вақт волидонаш дар он ҷо зиндагӣ мекарданд), «нидои ними шаб»-ро ҳамчун чизе, ки гузаштааст, партофта буданд. Он вақт Худованд дар рӯъё ба ӯ хатоеро нишон дод, ки ӯ ва гурӯҳи Портленд ба он афтода буданд. Сипас ӯ ваҳяшро ба гурӯҳ нақл кард ва онҳо таҷрибаи моҳи ҳафтумашонро кори Худо донистанд.»¹¹

GSAM 264Чӣ гуна се паём дар соли 1847 қабул мешуданд

GSAM 264.1Матни зерин аз Пастор Ҷеймс Уайт, ки дар апрели соли 1847 навишта шудааст, нишон медиҳад, ки се паём он замон чӣ гуна қабул мешуданд:—

GSAM 264.2"Ҳамаи табақаҳои бовардорони омадани дуюм розӣ ҳастанд, ки фариштае, ки дар оятҳои шашум ва ҳафтуми ин боб (Ваҳй 14) зикр шудааст, паёми омаданро ба калисо ва ҷаҳон ифода мекунад.... Вазифаи фариштаи дуюм ин буд, ки ба гурӯҳи бовардорони омадан нишон диҳад, ки Вавилон афтодааст. Ва азбаски қисми зиёди онҳо то он даме ки қудрати «нидои ними шаб» онҳоро дар вақти муносиб бедор накард, то аз калисоҳо пеш аз расидани рӯзи даҳум фирор кунанд, инро дарк накарданд, бинобар ин аз моҳи ҳафтуми соли 1844 муждаи фариштаи сеюм ҳушдор ба муқаддасон буд ва ҳанӯз ҳам ҳаст, ки «мустаҳкам бимонед», ва баргашт накунанд ва «нишонаҳоро» қабул накунанд, ки гурӯҳи бокира дар давраи нидои фариштаи дуюм аз онҳо халос шуда буд.

GSAM 264.3«Оё паёми ҳақиқӣ барои халқи Худо аз моҳи ҳафтуми соли 1844 то кунун ҳамин гуна ҳушдор набуд? — Албатта, ҳамин тавр буд.... Ояти дувоздаҳум мегӯяд: "Ин аст пойдории муқаддасон: инҳоянд онҳое, ки фармонҳои Худоро ва имони Исоро нигоҳ медоранд." Ту онҳоро дар куҷо дидӣ, Яҳё? — Чаро, "дар ин ҷо", дар давраи муждаи фариштаи сеюм. Аз моҳи ҳафтуми соли 1844 инҷониб вақти сабр ва интизорӣ дароз идома доштааст, ва аз он замон гурӯҳи риоякунандагони шанбе ва ғайра пайдо шудаанд, бинобар ин равшан аст, ки мо дар замони муждаи фариштаи сеюм зиндагӣ мекунем."¹²