Bo 11 — Vâlyuhchâpa panona bietapa
GSAM 171.1“Chatawhcha vâlyuhchâpa hropa vaw y ta, ‘Babilon tla ha ta, tla ha ta, thiehpa ngaitapa cha, ano chata chyhsa zydua a sihryna hiehâhna kresawti do awpa ta a tao hawpa vâta.’”1
GSAM 171.2“O tuhtuhpa chata a pachâna vâta a chhô ta, a taotuhpa hnohta, ‘Vawh teh, thiehpa liata rônahpa nata liana liata nahthlie vawh teh; lymâpazy, hmo chhiehpazy, hnahthlâpazy nata hmia hmaopazy chhao he hnohta vawh teh.’”2
GSAM 171.3Beipa chata a taotuhpazy tawhna khata khizaw a vaw chhô ta, “A pachiana daihti vaw y ha ta,” a tahpa bietapa chata; a chyhsa ama châ tahpa a tâhpa zydua cha ama khoh khiahtala he bietapa liata a pakhy theipa ama châ. He cha hmiatuapa kialao nie awpa liana hruana a châ. “Nie awpa hruapazy hnohta” tahpa a vaw reih ha ta.3 Chatanachata he hruana cha bie hropa hropa ta a chhopa vâta, panona hruana cha Vâlyuhchâpa panona bietapa hawhta vaw piepa châ ta.4 He hruana chata Beipa chata chyhsa pakha a phawh ta, a biehmeiseihpa a vaw pathlâhna ta daihti a chhâna taihta vaw pua awpata.
GSAM 171Kialao Nie Awpa Panona Hruana
GSAM 171.4Panona bietapa—pachiana daihti awhna hnu lâta vaw ypa—chata tah ta: “Babilon tla ha ta, tla ha ta, thiehpa ngaitapa cha, ano chata chyhsa zydua a sihryna hiehâhna kresawti do awpa ta a tao hawpa vâta.” Kialao nie awpa panona hruana chhao chata tah ta: “Vawh teh, thiehpa liata rônahpa nata liana liata nahthlie vawh teh; lymâpazy, hmo chhiehpazy, hnahthlâpazy nata hmia hmaopazy chhao he hnohta vawh teh.” He biezy pahnih liata Beipa ngia aw tahpa chyhsa zy cha “thiehpa” tahpa y haw ta. Ama chhihthana zy a chhihthatuhpa nata a khawpazy vâta “Babilon” tahpa y ta. Daihti hnôh lâta Beipa vaw y awpa hmahta a chyhsa zy Babilon tawhtapa a vaw chhopa he bie hropa chata vaw pahnosa ta: “Babilon ngaitapa tla ha ta, tla ha ta; ahripazy y awpa o, thlahpa chhiezy y awpa o, pavaw pathaih leipa nata pasichhihpa zydua atohna a châ ta.... Ama liata tawh teh, ei chyhsazy, a moleinazy liata nama hlao lei nawpa ta nata a potlanazy nama to lei nawpa ta.”5
GSAM 172“Kheihta Na Theipa Kha Pahno Thlâh Ha Teh”
GSAM 172.1Sadisa awnanopa lâta he bie he reih ta: “Chatanachata na topa nata na theipa kha pahno thlâh ha teh; cha cha a pyh la, ro teh. Na vaih vei khiahtala a parutuhpa hawhta a vy aw na ta, khati dawh ta e ei cha vaw pachhai aw tahpa pahno tlôh lei khâh chi ta.”6 Sadisa awnanopa cha Jezebel, awnanopa vaw sihryhpa, a raihria daihti zoh ngaitapa hnôh lâta Reformation chata vaw chhopa hawhta a lang ta. Sadisa awnanopa he a hrohpa awnanopa châ tahpa reih na ta; châhrasala Beipa vaw y awpa bie a thei ta a chhyh vâta, “zâchôhpa” hawhta cha hnohta vaw pachhai awpa y ta. Paul ta 1 Thysalawnika Mozy 5:1-5 liata a reipa hawhta, Beipa vaw y awpa hnâi ta “ngiachhiena nata adyhna” tahpata awhpazy cha he hawhta châ aw. Biehmeiseihpa hmiakô liata vaw hmâhpazy cha “noh châta sawzy” tahpa y aw ta; Beipa chata ama hmiakô liata zâchôhpa hawhta vaw y aw vei.
GSAM 172.2Awnanopa hlao sarizy he hrohsona hmo a ypa liata, Sadisa awnanopa tla ha patanahta Philadelphia awnanopa vaw ypa hmô na ta; Philadelphia tahna cha unawhpazy ngia pachâna awnanopa tahna a châ. He hawhta ta 50,000 ngiapâpazy, Vâlyuhchâpa panona bietapa chata awnanopa hropa hropazy tawhtapa vaw chhopa, Zisu vaw y awpa daihti a hnâi haw tahpa bie ngaitapa liata unawhpa ngia pachâna khatah a khâta châ ta.
GSAM 173Vâlyuhchâpa Panona Bietapa Vaw Pahnosa
GSAM 173.1Zâcho awhna, 12. 9. 1844, liata Pastor J. V. Himes chata Vâlyuhchâpa panona bietapa nata a vaw pahnosa tuana châta bie a reihpa y ta. A chhiena McConnelsville, Ohio, 29. 8. 1844, chata vaw reih ta:—
GSAM 173.2“Unawhpa Miller nata he hmo he 1840 liata eima tao pathao nahta, ano ta kum 9 chhôta bie a reih ha ta. He daihti liata ano cha moh pakha hawhta a y ta. Châhrasala a tao hualuana cha daihti zydua liata a chhopa nata a thaona ta, Khazohpa chyhsa zy ngiapâna a takpa nata Beipa vaw y awpa châta pathaisa awpa a y tahpa ama hmô theina pie ta; ngiapâna hnei leipazy chhao ama khawpa a hmô theina nata ama tlaihleina pahno nawpata, Beipa â vy tita myuhneituhpa cha adyhna chôta ama hmô thei nawpa ta pathaisa awpata vaw pahnosa ta. He zy cha a tao hualuana hmô ngaitapazy a châ ta. Chyhsazy cha awnanopa hropa hropa ngia awpata ama sihryh awpa cha ano ta vaw chhô veih ta.
GSAM 173.3“Zisu vaw y awpa châta a takpa eima pahno ta, bietapa cha hmiakô liata vaw ngia ta, Khazohpa vaw hruapa chata awnanopa hropa hropazy liana eima tao ei ta. Awnanopa nata a taotuhpazy hnohta, ‘Eima hmo cha nama awnanopa khâpahma pakhâ awpa nata padi awpa cha a châ leipa; eima hmo pakha cha, pachiana “ochhi tawhta hnâi ta” tahpa awhna reih awpata, eima unawhpa zy he hmo he vaw pahnosa awpata,’ tah ta. Châhrasala eima tao hualuana ta hmo a pahnietuhpazy, bietapa ta ngia leipazy, ama chhôh liata a pahno ta, anopa bietapa ngia ta vaw tao nata vaw pahnosa awpata; chata leipa ta, ngiapâpazy nata ama chôta khawpa a y aw. Chavâta he bietapa he ama ei ta, thokha ta lâpi miakha hmâpa ta, thokha ta lâpi hropa hmâpa ta, he kyh reina he pabie awpa ta ama chhuah. He chata eima unawhpazy nata sietanôzy cha ama hry liata rairuna ngaitapa liata paysa ta. A hluhpi cha ama awnanopa ngia pachâ ta, tawh awpa ama tah leipa. Châhrasala ama cha pasipasawhpa nata taolapa ta y ei ta, lâpi hropa hropa ta ama hlâno châna phanazy nata thaphanazy tawhta pananopa ta y ei ta; ‘a daihti ta pati’ cha ama hnohta piepa châ khao leipa ta, “ngiachhiena nata adyhna” tahpa dôna hla cha Pahânoh tawhta Pahânoh ta ama nahkhao liata saopa a châ tyh ta. Chavâta ama awnanopa ngia pachâna cha vaw tlâh ha ta, ama thatlôna ta a thyu ei ta, raopaky cha a chatho ei ta, ‘Ama liata tawh teh, ei chyhsazy,’ tahpata awh ta.”
GSAM 174Rairuna Ngaitapa Liata Ypa
GSAM 174.1“He hawhpa châna chata eima cha khawpa lâta vaw y ta. (1) Eima hrohsona daihti a hnôh lâta vaw y ha ta; he daihti liata Beipa chata a chyhsa zydua pakha lâta vaw hru aw tahpa eima beisei ta; nata (2) eima ta bietapa hropa hropa pahnosa tyh ha ta. Atahmâ châna a vaw panano tawhta, keimo nata eima bietapa a lyta miah a pyhpa awnanopazy tawhta pua awpa nata cha awnanopazy padi awpa awhna liata eima hlao khiahtala, keimo cha ngâchhih leipazy hawhta pachâpa eima châ aw. Chavâta eima palôh a khophih ta, eima hmiatuapa taona hawhta eima tao lymâ ta, awnanopa nata a taotuhpazy ta he kyh he ama taokhei lymâpa vâta, Khazohpa chi chôta biehmeiseihpa nata Khazohpa saw taola chiehpazy viapâh eima duah lei thei khao leipa a châna taihta.”
GSAM 174Eima Vaw Tao Awpa Châta Apôstôl Hmaopa
GSAM 174.2“‘Ano ta Zuzy apakhyna-o liata vaw luh ta, thla thôh chhôta hmuata nata pahnosa ta Khazohpa ngâna châta. Châhrasala mi hluhpizy chata ama chhôh a khâ ta, he bie he ngia leipa nata chyhsa hmiakô liata chhie reih ta; ano chata ama liata vaw chhopa nata hmuata tao tyhpa cha vaw chhopata, Tyrannus siku o liata nohhlao tao ta.’7 Mi hluhpizy chata ama chhôh a khâ ta nata he bie he chhie reih ta hnu lâta eima unawhpazy awnanopa tawhtapa vaw chhopa nata padi ta. Sei chhiepazy ta “he bie he chhie” tahpa ama reipachhiepa he eima unawhpazy ta dao thei khao veih ei. Ama chata hruapazy ama ngia a pachâhna khaw ta, “hnabeiseina a lychhihpa” a hneipa chyhsa hnohta awnanopa zy cha Babilon sietanô hawhta a châ ta. Ama he hawhta pahnosa ta, thâtihpha khotalaina liata vaw luh ta. Babilon châna châta hnohta eima zydua pahno thei leipa khaw, châhrasala Beipa vaw y awpa nata Khazohpa châna vaw y awpa bietapa chhyhtuhpazy hnohta hmiatuapa nata hnôhnâna padi awpa liata eima zydua khâta. He cha hroh nata thina hmiatuapa a châ ta. Beipa vaw y awpa cha mohnao ta reipa tlyma, a dyuhpa tlyma awnanopazy nata a pakhypa ta y thlâhpa cha thina a châ. Chyhsazy phoryhpa zydua tawhta pua ta, Khazohpa bie chôta a duah ta, Beipa aluahna noh chareih ta hâpa cha hrona a châ. Chavâta eima ta he daihti liata chhihthana thabu liata vaw chhihthuhpazy hnohta tah ta: ‘Ama kiapâh liana tawhtapa tawh teh, nata ama tawhtapa chhopa châta y teh, Beipa tah ta; hmo chhiepa ta khâchâ taomâ veih teh; ei châ ly aw ei, nama paw châ aw na ta, ei sawchapawzy nata ei sawchanôzy nama châ aw, Abeipa Atotaotheipa ta tah ta.’”8
GSAM 175Pahno Thei Leipa Khawhna
GSAM 175.1Wm. Miller chata he daihti liata awnanopa zy nata Adventist zy khawhna a ypa he hawhta pahnosa ta:—
GSAM 175.2“Kristian awnanopa chata he bietapa nata he hnabeiseina a lychhihpa vâta ama awnanopa chyhsa zy chhopa cha khawpa nata pahno thei leipa a châ. Baptist awnanopa zy chata ama ngiapâna vâta ta chhopa leipa, Adventist zy nata ngia nawpa vâta ta chhopa tahpa eima thei. Châhrasala Zisu vaw y awpa ama ngiapâna vâta a châ leipa khiahtala, Baptist awnanopa dei leipa ta ahy awnanopa nata hmah akaona ei hnei beih leipa he, khazia ama biechhona suzy liata bie rei awpa eina pakhâ ei? He cha bie takpa leipa a châ. Methodist nata Presbyterian zy he hawhta tah thei leipa; ama cha awnanopa hropa hropazy liatahpa ngiapâtuhpazy nata akaona hnei awpa a ngiapâpazy ama châpa vâta. Ama ahy vâta chhopa? Adventist bietapa hlao ama hneirôhpa vâta chhopa, hropazy cha a hrupazy ama châ tahpa ta chhopa ama châ ta, châhrasala ama chôta hruna ama pasia theipa pakha deipa cha Krista ama hâpa kha a châ. O Khazohpa, ‘Âmo he a ngiahthai mah y, ama hmotaopa he ama pahno vei na.’”
GSAM 176Storrs Chata Awnanopa Zy Adventist Zy Cha A Hmôna
GSAM 176.1George Storrs chata awnanopa zy ta Adventist zy hnohta ama hmôna he hawhta reih ta:—
GSAM 176.2“He awnanopa zy liata he daihti liata ‘Keima cha nuhpi hawhta tyh ei’ tah leipa ahy y? He awnanopa zy liata he khizaw cha ama ngiapâna ta vaw hru aw, a vaw pakhâ aw, a châ ta ama chhôh liata ama patyusa aw tahpa khaw leipa ahy y? Beipa vaw y awpa daihti a hnâi haw tahpa a ngiapânazie cha chyhsa zydua hmiakô liata riahpha ngaitapa ta a reipa chyhsa pakha cha ama hry liata adyhna chôta a y thlâh awpa a pasai awpa awnanopa ahy e a y? He awnanopa liana y awpa châta, he kum liata Beipa vaw y awpa ngiapâna a reih leipa ta ‘nama hnôh lâta khâchâ taomâ teh’ tahpa a châ ma, he kyh liata nama ngiapâna kheihawhpa châ sala, he hawhta awh awpa he a peimawh ngaita tahpa nama pachâ khaw ta, ‘Khazohpa khâ teh, ano châta vâna pie teh; ano pachiana daihti vaw y ha ta.’?”
GSAM 176Mansfield Pahnosana
GSAM 176.3L. D. Mansfield, Oneida, N.Y. tawhtapa, 21. 3. 1844, chata he hawhta pahnosa ta:—
GSAM 176.4“Khazohpa chata avâ tawhta Beipa vaw y awpa a hâpa a saw kho ngaitapazy palôhrupa liata rai a hria ta, tlyzaw thâtihpha phuah awpa a hneipa vâlyuhchâpa ta ‘A pachiana daihti vaw y ha ta,’ a tahpa cha ama nathlie awpa dei châ leipa ta, a hnôh liata biepiepa, ‘Ama liata tawh teh, ei chyhsazy!’ tahpa chhao ama zyh awpa ta a chhihtha ei. Keima cha hlâto hlâta ei ngiapâna a ki via rili ta, tanoh zyhna hlao hropa hropazy he, thata thypa ta pahlei awpa nata hmô heihpa châ khao lei awpa Babilon liata a chyh leipa su ama châ. Châhrasala cha hlao thokhazy cha ki chyhpa a lyu pachaih ngaitapa hawhta ei hmô. He châna hropa hropa he he bie he chata pahno awpata y ta.”
GSAM 176Mi Hluhpi Tymâna Thlahpa A Lâ
GSAM 176.5“Unawhpa pakha he râh liata Beipa vaw y awpa pahnosa chata tao hualuana a tao ta, daihti nata o a khâta a reih awpata a khôna ta. Beipa chata ano cha o tawhtapa me 16 lâta a y awpata a hrua ta; châhrasala pastor pakha chata mi hluhpi a hrua ta, saih chhiepa nata pheisaih a hneipata, Khazohpa ngâpa taotuhpa ano chôta vaw pakhâ awpata. He pastor cha hnu lâta daihti hneipa hruana a vaw tao ta, châhrasala he zydua cha vawkhawpa hawhta vaw khaw ta—mi hropa zy pahmo leipa, ngia leipa. Hnu lâta pastor chata, ‘Keima cha palôh a tymâpa ta a ro khohpazy tyuna liata tyu awpa na byuh aw mâh’ tahpa a reih ta.”
GSAM 177.1“He khua liata awnanopa hruatuhpa pakha chata a awnanopa hnohta tah ta: eima he o he liata hruana tao ta y, ahyrai chata a o liata vaw luh ta, ‘He kum liata Krista vaw y aw tahpa ngiapâ’ tah aw ta, keima ta ano cha o tawhtapa vaw chhopa aw.”
GSAM 177Awnanopa châta ngiahna
GSAM 177.2Atahmâ eima he heta vaw heihna ngiapâna zituhpazy pakhyna châta bie reihna pakha eima vaw pie aw. He bie reihna cha Boston, Mass., May 31, 1844 liata a châ, Wm. Miller, Elon Galusha, N. N. Whiting, Apollos Hale, nata J. V. Himes ta a zohpa châ. Ama ta he hawhta a reih:—
GSAM 177.3“Awnanopa châta eima tao awpa châta chhao bie pakha eima reih aw. He liata, kyh hropa liata hawhta, khâpa liata maw hneina cha a châ tahpa eima hmô. Hneina a châpa hmiatuapa cha, eima chângpa Awnanopa ta he ngiahna bie châta eima reih leipa awpa ta eima chhâhpa a châ. Chyhsa hluhpi ta he kyh heta ama Awnanopa bie Biehrai ta a pahnosa leipa a châpa ama zyh vâta Khazohpa hnohta khâna ama hnei; ama cha biehneipa nata ngâchhihpa ta y hra ei sala, rietheipasa tao awpa ta awpa châ thei hra ei sala chhao, tahmâ ama yzie cha a boh via aw ta, ama raihria chhao a phahnai via aw.
GSAM 177.4“Hneina a châpa panona cha, Awnanopazy ta eima chôta adoleina ama taopa vâta, ama chôta viari thô khona thlahpa eima pyhpa nata cha hawhpa hlao zydua cha pachhaih leipa ta eima dyuhpa a châ. Adventist zy nata ama chângpa Awnanopazy likah liata ama tao awpa kyh he eima chho awpa ta awpa châ hra pi sala, chyhsa zydua chôta hmâ theipa biechhona pie thei aw ma pi; ama yzie lymâ hawhta, Khazohpa china ta ama tao awpa a ngiah.
GSAM 178.1“Châhrasala eima tao awpa tao liata eima bie a hnei awpa a ngiah; daihti a tlâh nata a phupa to liata bie hmeiseihpa eima pahnokhei awpa a ngiah. He hawhta eima tao vâta Awnanopazy eima pachhiesa ta, eima chalih leipa khiah tala eima khawh chhuah aw tahpa ama reih khiah tala, (eima pha tah khiah tala, Awnanopa nata eima chângna cha adyhna ta a pathlâpa he lâpi a pha viapa a châ thei aw) eima tao awpa ta eima tao teh u. Ama ta eima khawh chhuah khiah tala, eima chôta adoleina ama taopa cha tiama kawpa ta eima dao aw ta, eima Beipa nata “thokhy chhikao khôtho lâ a puapa ta, ano nozana a phaoh awpa” eima khoh aw.
GSAM 178.2He bie reihnazy ta Vâlyuhchâpa panona bietapa piepazy chôta Awnanopa ta ama tao hmiakô châta a pahnosa. He panona “zan ria” awhna a vaw piepa cha, thlahpa ahy khataih pakha liata a chângpa ama châpa chyhsa zydua “pihpasipazy”, “pheisypazy”, nata “mochaopazy” ta ama hnohta a reihpa a châ. He hawhta ama châpa cha ama “raihria unawhzy” ta ama hmahta a chhihpa vâta, ama chângpa ama zuahthei leipa ta ama khawh chhuahpa a châ tahpa a hmôsa.
GSAM 178Bie Hmeiseihpa Thiehpazy Pyh Awpa Ta Tlyhpa Chyhsa Pananopa
GSAM 178.3Abeipa ta Vâlyuhchâpa panona bietapa awhna, “zan ria” panona awhna nata Zâcho awhna hnohta chyhsa pahaih pakha a vaw chhuahpa cha a châ. He chyhsa pahaihpa chhôh liata chhâna hnôhchhâh châta bie hmeiseihpazy pahnopasiana nata bie pie awpa a châ. He raihria he “pahnona bie” ta a chhâhpa Awnanopazy liata tao theipa a châ leipa, Apostol Awnanopa ta Judah zyhna hlaozy nata a chângna a hnei thlâh ha nota khizaw hnohta thâtihpha a chho thei leipa hawhta. Khazohpa ta cha liata chângna a ngiah;9 Khazohpa ta vaw heihna ngiapâna zituhpazy chhao, ama pahnona bie chhôh liata âmo a chhâh khohpazy tawhta a pananopa awpa ta a aw hra.
GSAM 179Storrs a “Bie Reihna Charu”
GSAM 179.1He chângna hnôh rei leipa ta, hmialâ chhoreina kyh liata khaihna cha vaw heihna sahlaozy hnohta a vaw tlôpa eima hmô. George Storrs ta “Bie Reihna Charu” châbu liata he hawhta a pachu: chyhsa cha a chhôh nata a hnehna ta thih theipa a châ; athihpazy cha thihna nata athihpazy vaw nungna hmahta ama pahno leipa ta ama duahmo; Khazohpa bie zyh leipazy chhoreina hnôhchaipa cha ama leidia khai pathlahna a châ aw; nata thih leipa hriat cha Khazohpa hmopiepa a châ, eima Pachhatuhpa Zisu Krista ngiapâna ta deita eima hmopiena a châ.
GSAM 179.2Adventist zy hluhpi ta chyhsa chhôh nata a hnehna châta he pachu he a paki, châhrasala zydua ta a paki leipa. He pachu zyh leipa vâta ama chhôh liata chhôh khâna a y leipa, he he ngiapâna bie pakha a châ, chyhsa châna pasiana a châ leipa tahpa ama hmô vâta; chavâta Krista vaw heihna a daihti a châ haw tahpa khizaw hnohta eima pahnosa nata eima chhôhpa raihria cha chhâh leipa. Châhrasala he pachu vâta Awnanopa ta ama chôta hnehna a nei.
GSAM 179“Bie Reihna Charu” Pasia Leipa
GSAM 179.3Kei ypa khaw liata Methodist Awnanopa Pastor ta, 1843 liata vaw heihna pachu piepa liata a chângpa, “Bie Reihna Charu” châbu a hmopiena, a reipa nata a pachu cha pasia thei leipa tahpa Awnanopa sahlaozy hnohta a pahnosa. Châhrasala Awnanopa sahlao hluhpi ta he pachu a vaw paki vâta, chyhsa hropazy cha, “he châbu nama rei khiah tala he pachu nama pyh aw,” tahpa ta, châbu cha rei leipa awpa ta a chhosie ei. September, 1844 liata he Pastor cha kô charei pakhyna tawhta a vaw heihna ta a bie reihna chhôh liata a tho, vaw heihna pachu a zyh leipa tahpa a pahnosa, nata bie reihpazy cha Awnanopa o liata bie reih awpa ta a hrua beihpa vâta, areisipa ta Awnanopa hnohta ngiahthaina a haw.
GSAM 179Bie zyh leina Châta Pasiana
GSAM 179.4Pastor ta he hawhta a tao hnohta vaw heihna ngiapâna zituhpazy cha bie zyh leina châta pasiana a tao aw. Châhrasala ama cha Biehrai tawhta ama chhôhpa ama pachu thei vâta, Awnanopa ta pahniehna a hmô leipa. He Awnanopa ta Awnanopa pachuna nata a châng leipa vâta chyhsa âmo a khawh chhuah; chyhsa hropa hluhpi ta Biehrai hnohta ama ngiapâna a chhâhpa a châ leipa tahpa hmô vâta, he khawh chhuahna vâta ama chângna ama chhâh. Chavâta vaw heihna pachu cha he Awnanopa liata, chyhsa zahrah hluhpi ta Pachhatuhpa a hmôpa nata Khazohpa liata lungdamna a hneipa khaw liata, chhâzaw ta khawh chhuahpa a châ.
GSAM 180.1Kei ypa khaw liata a châpa hawhta, râh chhôh zydua liata Awnanopa hropa zahrah hluhpi liata chhao he hawhta a châ. Ama hmu hneipa Awnanopa unawhzy ta ama chhâhpa chyhsa hnohta Isai hrohsopa bie liata lungdamna a hmô: “Abeipa bie liata a chalyupa nâmo saih u, ano bie he thei teh u: Nama unawhzy, nama haotuhpazy nata ei moh vâta nama khawh chhuahpazy ta, ‘Abeipa cha parônahsapa ta y mawh sy,’ tah ei ta; châhrasala ano cha nama lyna châta a vaw luah aw ta, âmo deikua cha nozapa ta ama y aw.”10
GSAM 180Bie Zyh Leipazy Hnehna Hmôpa
GSAM 180.2Abeipa vaw heih aw tahpa daihti a vaw hnâi vâta, ngiapâna zituhpazy ta ama raihria liata ama khoh via, châhrasala bie zyh leipazy ta hnehna nata hmâhsiena ta ama vaw chhôh via. He hawhta he kie cha Zâcho Awhna châbu pasiatuhpa ta Oct. 31, 1844 liata a reipa châta a vaw hmô aw.
GSAM 180.3“He hmâhlana ta bie zyh leipazy chôta a vaw tao khâpa cha eima ngiapâna ta Khazohpa a y tahpa eima pahnosa via. Khazohpa chyhsa ta ama châng nota ama hnohta ama chhôh ama chhâh, ama pachuna cha ama chhôhpa ta ama pahnosa nata ano vaw heih awpa châta ama pachhaih; ama cha chhâna vâta deita chhôhpa a y thei. Châhrasala bie zyh leipazy ta hnehna ngaitapa a hmô. Eima pakhynazy kyh cha eima châbu liata deita eima pahnosa ta, khawhopa chhao eima hrua leipa chhao ta, Belial châpa zy ta ama vaw châng, nata khâna hluhpi a chhôh. Pahânoh hmahta, Oct. 12, 1844 zan liata pakhaihna o liata chhôh eima hnei leipa; o siesatuhpa [o hyutuhpa] ta Pahânoh [Abeipanoh] châta o cha a siesa thei nawpa. Châhrasala palopasahpa zawpi ta o liata a vaw chhôh, he siesa theina chhao a paki leipa. Mayor ta ama hîh leipa ta, jankaw ta a châng, nata ama khawh chhuah.”
GSAM 181.1“Pahânoh hnohta eima chhôhpa liata, pakhaihna o a chhôh hneipa hnohta, o hmahta khawhopa hluhpi a y; ama hluhpi cha chyhsa thokha ta Abeipa vaw heihna ama ngiapâpa vâta ama hie a hâh. Zan liata khyhsazy ta ama hnehna vâta chhôh eima hnei leipa; châhrasala lâpi cha zan hmahta ta palopasahpa zawpi ta a bie. Mayor nata a police thaipa ta thlai ta ama hra ta, chyhsa âmo police o liata ama patâh hnohta lâpi cha ama pachhaih. He palopasahpa zawpi tao he Lot o hmahta Sodom chhihthana hmahta a chângpa hawhta deita eima châh. He hmâhlana ama chôta a vaw chhôhpa cha jankaw, pakha hawhta, nata khizaw zydua liata a châ; Judah thla sarina noh hmiatuapa liata a vaw châ vâta, he cha thla he a châ aw tahpa eima pahnona a thaona.”
GSAM 181Hmo Hmâhsiehtuhpazy Zakaw Vaw Chhôhna Ropa A Zawh
GSAM 181.2October 22, 1844, Noh 2300 a hnôhchhâhpa noh liata, Paris, Maine liata, ngiapâna zituhpazy ta ama hmopiena khaw liata chhâna ta Khazohpa hnohta pachuna a tao; Abeipa he noh liata vaw heih aw tahpa ama pachâ. Hmo hmâhsiehtuhpazy ta o chôta ama vaw châng, hmâhsiena hla a sa, nata ama hnohta chhôhpa ngiapâna zituhpazy cha ama hmâhsie. He palopasahpazy hryta chyhsa pano ta poh ngyuhpa pasihpazy ama bu ta, o chôta ama khy; hla sa ei ta, o chhôh liata Khazohpa hnohta thlahchhâpa nata Abeipa vaw heih awpa a nghâpazy cha ama hmâhsie.
GSAM 181.3He châpa vâta Adventist zy ta zakaw vaw chhôhna ropa a zawhpa tahpa haipa biezy khizaw liata a pathâhpa a vaw pathaopa a châ thei aw. Châhrasala vaw heihna châbu zy ta 1844 liata Adventist pakha ta zakaw vaw chhôhna ropa a zawh, nata Abeipa vaw heih awpa a nghâipa châta, $500 taihta tangka hmopie thei aw tahpa ama reipa chhao, he hawhta a châpa pakha chhao atahmâ a vaw pahnosa leipa.
GSAM 182Hazen Foss Aluahna, 1844
GSAM 182.1He daihti liata Poland, Maine liata Hazen Foss hming hnei thlahpa khâpa y; ano ta Judah thla sarina noh 10 liata Abeipa vaw heih aw tahpa a ngiapâna a thaopa a châ. Ano cha hmia phapa, bie reihna phapa, nata sikuna a hneipa thlahpa a châ. Zâcho awhna a hnôhchhâh hmahta hâta âmo liata, Abeipa ta ano hnohta a heih, nata vaw heihna chyhsa ta Khazohpa khaw liata ama châng awpa aluahna ta a hmôsa. Ano châta pahnokheina biezy piepa châ ta, chazy cha ano ta a pahnosa awpa a châ; ano hnohta hmôsa chiehpa cha ngâchhihpa ta a reih khiah tala, a chôta rietheina nata hnehna a vaw tlô awpa chhao aluahna ta a hmô. Mr. Foy hawhta, Khazohpa chyhsa ta Khazohpa khaw liata châng awpa thokha pathôh a hmô. Ano ta Abeipa vaw heihna “noh âmo hlâ leipa hnohta” (cha nota ama hla a sapa hawhta) a châ aw tahpa a ngiapâna a thaopa a châ vâta, thokha pathôh châta awhna liata a hmôpa cha ano ta pahno thei leipa. Ano cha a pianôh tawhta pasâhsana thlahpa a hneipa vâta kraws tawhta a râ ta, ano hnohta hmôsapa cha reih awpa a pyh leipa. Aluahna cha panona vaw hmôsa; ano ta hmôpa a reih chhaoleipa khiah tala, he phaohri cha ano tawhta a lâh aw, nata Abeipa châpa chyhsa hneileipa pakha hnohta a pie aw tahpa ano hnohta a reih. Ano ta reih leipa. Aluahna cha pathôhna a vaw hmô; ano cha he rai tawhta pahlôhpa a châ haw ta, phaohri cha a thazei chaipazy hryta a thazei chaipa pakha, Abeipa biepiepa a tao awpa chôta pahniehpa a châ haw, tahpa ano hnohta a reih.
GSAM 182Foss Aluahna Reih Thei Leipa
GSAM 182.2He bie ta thlahpa ano a hîh. Ano ta hmôpa reih awpa a chhôh, nata a chângna daihti a pie. Chyhsa zydua ama vaw châng, ama ta hmô nata za awpa. Ano ta a châpa zydua reih: Abeipa hmôpa a reih leipa, nata he zyhna tawhta a vaw tlô awpa. “Atahmâ,” a tah, “aluahna ei reih aw.” Châhrasala daihti a hlao; ano chyhsa hmahta hmo chhâhpa hawhta a bie leipa ta a y, hnohta reih: “Aluahna bie pakha chhao ei pahno veih.” A kut a hneh, nata a reih: “Khazohpa ta a bie a patlôsa. Ano ta aluahna ei tawhta a lâh.” Ano ta thlahpa khâna ta a reih: “Kei ta chyhsa tlâhpa ei châ.” He daihti tawhta Krista liata a hnabeiseihna a leidia ta, hnabei a dypa ta a vaw y haw. Adventist pakhaihna pakha chhao a chângna leipa, nata Khazohpa raihria châta a chhôhpa a hnei leipa. A hming nata a tao he Khazohpa Thlahpa hmeiseihpa tawhta a chângpa chyhsa cha “ama hmahta ama tao awpa ta a chhâh” tahpa hawhta a châ. He hawhpa palôh yzie liata 1893 liata a thih.
GSAM 183Foss Aluahna Chyhsa Hropa Ta A Reih
GSAM 183.1Ano ta aluahna pahno leipa hnohta thla pathôh liata, a chângpa o tawhta chyhsa hropa ta aluahna a reihpa a za. He pakhaihna cha ano ypa o liata a châ. Pakhaihna liata châng awpa ama hnaipa, châhrasala ano ta châng leipa. Ano ta he aluahna he, chyhsa pano ta hmo miakhapa ama reih khiah tala a lyu theipa hawh tlai ta, ano hnohta hmôsapa nata a lyu tahpa a reih. He hawhta, ano ta hmôpa nata reih thei leipa cha a châh. Hnohta ano ta he hmôna hnei chyhsa a hmô khiah tala, “Abeipa ta phaohri a pahniehpa chyhsa he ano a châ” a tah.
GSAM 183Lungdamna Châh Leipa
GSAM 183.2Judah daihti liata thla sarina noh 10 (Oct. 22, 1844) a vaw tlô. He noh liata ama ngiahna a vaw tlô aw tahpa hmâpa chyhsa sâh nata sâh hluhpi y. He noh hnohta khizaw châta ama chhôhpa ama siesa leipa. “He noh liata a châ leipa khiah tala?” tahpa chhao ama chhôh liata a y leipa; ama raihria khizaw châta he noh cha ama rôhna hnôhchhâhpa a châ aw tahpa hawhta ama siesa. Bie zyh leipazy cha pathiiana a vaw tlô awpa tawhta a râ awpa ta ama pahnokhei ei ta, ama pasyu ei; âmo hluhpi ta he bietapa he a do hmeiseih aw pathlei tahpa ama chi; ama chieheihzy cha bie ama chhosie ei ta, ama hnohta thlah ama chhâ, Khazohpa hnohta a châng leipa unawhzy hnohta hnâi a reih. A châh liata, khizaw châta ama chhôhpa zydua hnohta ama chhâh; alei chô zydua ryureituhpa hmahta hmia a tyh awpa ta a pachâpa chyhsa pakha hawhta ama hmôsa. He hawhta lung hneileipa ta ama pakhaihna khaw liata ama vaw châng, “vâlyuhchâpa chônôchaipa ao nata Khazohpa chiahmie pyu” za aw tahpa, nata ama Rânahpa rohnahna ta zakaw a chhôh aw tahpa, ama ngak.
GSAM 184.1Daihti a rei ta a rei, nata châhrasala zan ta thlahna hmia liata a chhih vâta, Judah thla sarina noh cha a hnôhchhâh. Zâcho chhihna ta khizaw cha a pêh; châhrasala vaw heihna ngiapâna zituhpazy chhôh liata lungchhâna a vaw chhôh. He lungchhâna he, eima Beipa pachupazy ta, rei leipa hmahta ama Rânahpa hawhta a pahniehna chôta Jerusalem lâ ama chhipa cha kraws liata thiepa nata thlâ liata paziapa a châpa hnôh zâ liata, ama o lâ areisipa ta ama kua heih nota ama lungchhâna nata deita a lyu thei awpa a châ.
Notes
- Biephuahpa 14:8. ↩
- Luka 14:21. ↩
- Luka 14:17. ↩
- Luka 14:21; Biephuahpa 14:8. ↩
- Biephuahpa 18:2-4. ↩
- Biephuahpa 3:3. Awnanopa hlao sarizy châta a chhopa zydua pahno nawpa, Daniel nata Biephuahpa châta Pahnokheina châbu ta chhoh teh. ↩
- Hmotaopazy 19:8, 9. ↩
- 2 Kawrini Mozy 6:17, 18. ↩
- Hmotaopazy 13:46. ↩
- Isai 66:5. ↩