Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
05 / 31

Bo 2 — Pachhana achhuahna palâsana

John Norton Loughborough

GSAM 38.1Beiseina a daihtipa ta palôh a chhâpa a châ; beiseipa a vaw tlô khiahta cha, byuhna thing a châ.1 Abeipa vâlyuhchâpa ta hetahna a tah: Tahmâ ta vaw vei, daihti tê reipa liata avâ, alei, tilaipi nata tihnawh ei ta chyulyu aw; chyhsa zydua chhao chyulyu aw; chyhsa zydua a duhpa a vaw tlô aw; he o cha ei rônahna ta phua aw, tah ta Abeipa vâlyuhchâpa.2

GSAM 38.2Adam Eden su nata byuhna thing tawhta chhihpa daihtita, chanô châhpa châta Satan kha, ‘Ano ta na luh cha pakei aw,’ tahpa bie ta Satan a tlôhna, a reipasaonazy paraona, nata byuhna thing lâpi vaw châhna beiseina pie ta. A vaw tlô awpa Châhpa—pahnohkheipa Châhpa—cha chyhsa zydua a duhpa a châ ta.

GSAM 38.3HÂKAI ta châta châhpa a vaw tlôhna he Abeipa ta avâ nata alei a chyulyu awpa daihti ta a châ tahpa a palâsa. Paul ta HEBRAI châta a châhpa ta cha chyulyu awpa he tahmâ cha vaw awpa a châ tah ta, ‘Vaw vei heih ta, alei za leipa ta avâ chhao ei ta chyulyu aw. Vaw vei heih tahpa bie ta chyulyupa zydua—hmotaopa châna vâta châpa—tlâi awpa nata chyulyu thei leipa châna a y lymâ awpa a palâsa. Chavâta, eima chyulyu thei leipa rônahna eima laipa ta, ngiachhiena hnei sih la, zahna nata pathaihna ta Khazohpa tao hualua suh u,’ tah ta.3 Chyulyu pakhat a vaw awpa châta he bie ta Khazohpa rônahna Christ, pahnohkheipa Châhpa, chyhsa zydua a duhpa châhna nata a pakhâta a kawhna nâi ta a châ tahpa a hmôh.

GSAM 39.1Christ vâta vaw châ awpa pathlâhna cha he tahmâ daihti liata Biehmeiseihpa zydua a môpa châta a hmô thei. Hmâhsâpa ta cha hawh châ leipa. Abeipa bie ta ama châta, ‘Biepiepa chôta biepiepa, biepiepa chôta biepiepa; hropa chôta hropa, hropa chôta hropa; he liata tlâisâh, cha liata tlâisâh,’ tah ta.4 Chavâta pachhana achhuahna a palâsana he lymâ hmotaopa râh hawhta, ‘Khâi a châpa khaihna, a hmâhta phuapa ta, khaihna a tlô lymâhna hmahta,’ tahpa a châ.5 Chavâta hmâhsâpa chyhsa châta cha pachhana achhuahna ta a achhuah lymâhna a zêipa hmuana he a pha ngaita.

GSAM 39Dâih Awpa Cha Hmâhsâpa Ta Palâsapa Châ Leipa

GSAM 39.2Abeipa ta ama beiseina kha a vaw khâipa ta palôh a chhâhna hawh a taopa leipa; ama ta pahno thei awpa, pahnohkheipa Châhpa vâta beiseina a tlô lymâ awpa châta kum za za a dâi awpa a châ tahpa a tahpa leipa. Biezi ta eima hmâhsâpa vâta eima pahno ta, chapaw hmiatuapa cha Châhpa a châ awpa a châ tahpa ama pahno thei aw. Eden he tlâi tê ta pathlâ aw, byuhna thing lâpi ama hmô awpa a châ tahpa a beisei aw. Cain a pua khiahta Eve ta, ‘Abeipa vâta chapaw ka vaw hnei,’ tah ta.6 Hebrai biehmia mohôhtuhpazy ta, bie a yzie cha, ‘Abeipa, chapaw ka vaw hnei,’ tahpa a châ tah ta. Cha cha, ‘He hi Satan a chhihthana tao awpa Châhpa a châ,’ tahna a châ. Abel a pua khiahta Eve ta cha hawh tahpa bie a châ leipa. Chapaw a pua hmiatuapa cha pahnohkheipa a châ awpa ta ama ngaipa a châ. Cain a yzie a vaw palâsa khiahta, a chhiepa raih a hmô, ama hro ta Abel a chheina ta ama beiseina a chhâ lymâ aw. Abel a thiepa a châ hlâta, ama châta hnôhlâ liata hrawhpa ta a hlâ awpa kyh liata khaihna nata pahnona tlâisâh ama hnei chieh aw; Abel ta Khazohpa pachuna hawhta a pazy hrawhpa hnei ta, Cain cha a unaupa hawhta a pachupa a châ ta, alei liata a châpa chichei hrawhpa vaw pua ta, chhiepa nata chhiawna hroh ta a vaw pua. Abel hrawhpa cha Cain hrawhpa â hlâta a pha, ngiapâna vâta a tao; Paul ta, ‘Athih ta deikua bie a taih tyh,’ tah ta.7

GSAM 40Seth he Châhpa châ ma?

GSAM 40.1Abel a thi tawhta Seth a pua ta, beiseina a vaw tlô heih; Eve ta, ‘Khazohpa ta Abel a chheipa Cain â lâta cha, châhpa dang ka hnei,’ tah ta.8 Deikua Seth cha Adam vâta vaw châpa raihria liata a châ. (ÂTHAONA 5:3 hmô.) Cain, chapaw hmiatuapa cha raihria liata châ leipa. Eve ta Seth he pahnohkheipa Châhpa a châ awpa a châ tahpa a ngaipâng. Seth a pua tawhta chyhsa ta ama hming Abeipa hming ta a kâl pua a châ tahpa bie ta a palâsa. (ÂTHAONA 4:26 bie hêtata hmô.) Seth cha râipa, Abeipa, Satan ta a zuahpa rônahna kha a lâ awpa châ awpa a châ tahpa ama pachâpa vâta cha a tao thei.

GSAM 40Noah liata Beiseina

GSAM 40.2Adam daihtita Noah a pua hmahta raih châta châhpa raihria bie tlâisâh cha a châ. Noah a pua khiahta (‘adopa,’ bie hêtata) beiseina a vaw tlô heih ta, chyhsa ta, ‘He hi eima raih nata eima kut hna vâta eima châpa châta, Abeipa ta a phâihpa alei vâta phao miah pahua aw,’ tah ta.9 Ama phao pahua awpa cha he khawh a châ aw, chhiang a châ aw tahpa Khazohpa bie ta a châ leipa; beiseina ta alei chôta a khâhpa cha khawh a châ aw tahpa a châ. Noah daihtita chhiepa nata thâihpa ta raihria a phua; chyhsa ta mohmôhna nata chhihthana ta raihria a phua, chalo ta raihria zydua a laipa a châ awpa; Noah nata a siena za ta chhihthana tawhta a chhuah awpa; Noah ta kum 120 chhôh chhihthana vaw awpa a pahnokhei awpa a châna, he zydua he ama tawhta nyupa a châ.

GSAM 41Babel O Sâhpa Papuana

GSAM 41.1Chalo a khâi tawhta Noah vâta chyhsa ta raihria a phua awpa pahnokhei a hnei. Ama hluhpi a châ khiahta, Abeipa rônahna ta ama rai awpa a chhih ta. Nimrod ta Babel rônahna a papua (deikua Babylon tah ta; he raihria chôta rônahna hmiatuapa a châ).10 10:9, 10. Daihti tlâisâh tawhta chyhsa ta Babel o sâhpa a papua pua ta, ama hming a ngâ awpa nata raihria zydua liata ama chhâi pua leipa awpa a châ. Abeipa ta Noah vâta pahnokhei a piepa nâi lâta cha a châ. Abeipa ta a châ awpa a patlô awpa ama hnei leipa, ama kut ta a tao pua; Khazohpa ta ama bie a chhih ta, cha vâta ama raihria zydua liata a chhâi pua.

GSAM 41Abraham he Raihria La Awpa

GSAM 41.2Noah tawhta pathla chhâ 10-na taihta raih châbu têpa kha eima zui khiahta, Abraham a awna eima hmô. Abeipa ta ama châta, ‘Na hmôpa alei zydua na châta ei ta pie aw; na châhpa châta chhao chhâzaw châta ei ta pie aw. Na châhpa cha alei châli hawhta a hluhpi aw; chyhsa pakhat ta alei châli a cha a cha thei khiahta, na châhpa chhao cha cha hawh a hluhpi aw. Thlah la, he alei liata a sei nata a hniata châh la; na châta ei ta pie aw,’ tah ta.11 Abraham ta alei he a hnei aw tahpa pachhâina a hnei ei ta, ama thi awpa Abeipa ta a palâsa. Paul ta Abraham ‘deikua a la awpa châna a châpa râh lâ a kua,’ tah ta.12 He pahnohkheina he Abraham châta Khazohpa aluahna ta a palâsa, ama ta ‘a châta a dâihpa hnei khihpi, ama papuahtuhpa nata a chhihthâtuhpa Khazohpa a châpa a zâipa,’ ta hmâ ta.13 RAWMA 4:13 ta pachhâina cha ‘raihria a la awpa châpa,’ tah ta; tahmâ liata raihria châpa leipa, deikua a byuh heih khiahta a châ awpa a châ.

GSAM 42.1Miah cha Abraham ta ama châhpa he ama châhpa a châ awpa a hmô thei leipa. Chavâta a sipuapa Eliezer cha châhpa châ awpa a kâl. Abeipa ta, ‘Cha hawh leipa,’ tah ta. ‘Na hroh tawhta vaw pua awpa a châ,’ tah ta. Chatanachata Abeipa ta Abraham châta ama châhpa raih a tao awpa he têta vaw châ awpa leipa a châ tahpa a palâsa. ‘Na châhpa he ama châ leipa raihria liata mikhual châ aw; cha râh chyhsazy sei ta ama y aw; ama ta kum 400 a dâih ta ama chhihthaw aw. ... Na pawzy lâ châh lymâ ta na thi aw; na ta kum daihtipa liata phâih aw,’ tah ta.14

GSAM 42.2Abraham lapinô ta pachhâina a patlôna a para nawpa ta ryhraona so leipa pakhat a pie; Isaac a pua tawhta, Abraham nata ryhpa hawhta a hneipa a lapinô Sarah châhpa ngâipa a pua khiahta, Abeipa ta Ishmael nata a nu Hagar châta, ‘He chhihnuhpa nata ama châhpa kha chhih la,’ tah ta.

GSAM 42.3Abraham ta Isaac hrawhpa ta châta ama ngiapâna a chhih khiahta athihpazy a byuh heih awpa bie a hmu. Ama châta, ‘Khazohpa ta Isaac kha athihpazy tawhta byuh thei tahpa a chhâih ta, cha vâta a hmotaopa ta ama châhpa a lâ heih,’ tah ta.15

GSAM 42Châhpa Ngâipa

GSAM 42.4Abraham châta daihti pakhat liata, châhpa raihria vâta chyhsa zydua pahâsai awpa, ama châhpa ta a châpa Christ a châ awpa pahnokhei a hnei. Abeipa ta, ‘Châhpa zy—hluhpi hawhta leipa; pakhat hawhta—na Châhpa, Christ a châpa,’ tah ta.16 Paul ta cha châta, ‘Khazohpa ta ngiapâna vâta mikhual chyhsa a phu awpa a hmôh ta, Biehmeiseihpa ta Abraham châta Thâtihpha a pahnokhei hmahta, “Na vâta chyhsa zydua pahâsai aw,” tah ta,’ tah ta.17 Abraham châta pachhâina Isaac nata ama châhpa châta a patlô heih,18 Jacob châta chhao a patlô.

GSAM 42.5Jacob ta châhpa 12 a hnei ta, châhpa ngâipa raihria he ahy vâta vaw châ aw tahpa a dong aw. Jacob ta ama châhpa châta Thlahpa vâta pahnokheina a pie khiahta, he bie ta a pahnokhei: ‘Judah vâta râipa a chhuah leipa aw; râi biepiepa chhao a keh tawhta chhuah leipa aw, Shiloh a vaw tlô nah; chyhsa zydua ama châta a pakhâta a kaw aw,’ tah ta.19 He bie a châhna châta Israel chyhsa cha raihria dangdang ryureina ry liata y ei tarawpa ta, Sanhedrin ama hnei awpa pasai ama châ. Chavâta Judah—Judah hming vâta a kâlpa Zu châhpa—ta ama rônahna liata hriapasa a hnei ei ta, Shiloh (Christ) a vaw tlô nah.

GSAM 43Daihti Nyupa

GSAM 43.1Pawzy ta pathlâhna nata pahnohkheipa Châhpa châta pahnokheina tlâisâh a hnei; ama vaw tlô awpa daihti he ahy a châ tahpa cha ama pahno leipa. Jacob châhpa Egypt liata a hluhpi a châ khiahta, Assyrian—Pharaoh (ISAI 52:4)—‘Joseph a pahno leipa’ ta,20 HMOTAOPAZY 7:18. Ama ta Israel chyhsa a chhihthaw khiahta, ama palôh ta Abraham châta a tahpa kum 400 (ngâipa cha kum 430) liata a khâhpa, ama mikhual châhna nata hna a chhihthawhna daihti kha a pahno heih. Cha tawhta chhuahna ta pahnohkheipa ryuto a vaw hmu aw tahpa a beisei.

GSAM 43.2Moses a pua khiahta a nu nata a paw ta ama he ‘châhpa pha,’ tahpa a hmô.21 Ama cha Khazohpa hmâhta Israel chyhsa chhihthawhna tawhta a chhuah awpa a châ tahpa ama hmu. He pahnokheina he Moses châta a châ aw; kum 40 a châ khiahta, Israel chhihthawpa lâ a kua ta, Pharaoh chanô châhpa nata Egypt rônahna a la awpa châhna â lâta ama nata chhihthawpa châ awpa a kâl.22 Ama chyhsa châta a pakhâta a châhna a pahnokhei khiahta, Egypt chyhsa pakhat a chheipa ta, ama unauzy ta ama raih a pahno leipa vâta noâh a tah ngaita. Ama ta ama unauzy ama raih a pahno aw tahpa a beisei, ‘ama unau ta Khazohpa ta a kut vâta ama chhuah awpa a pahno aw,’ tah ta.23

GSAM 44.1Abeipa daihti a tlô khiahta Israel chyhsa Egypt tawhta a chhuah; ama ta a chhuah awpa daihti a dâihpa ta chhuah. PUASAINA 12:40, 41. Moses he ama chôta ryu a reih awpa hnôh chaipa nata bie taipa châhpa a châ awpa ama pachâ thei leipa; Levi châhpa vâta a châ. Jacob ta pahnokhei hmahta Judah he Shiloh a vaw tlô nah a rônahpa a châ aw tahpa a tah leipa ma?

GSAM 44‘Ama Ka Hmô Aw, Tahmâ Ta Leipa’

GSAM 44.2Israel chyhsa Canaan lâ a kua khiahta, Moab rônahpa Balak (Lot châhpa) ta Balaam kha Israel a chhiesapa awpa kâl. Abeipa ta a chhiesapana kha pahâsaihna a châh; cha vâta Israel ta vaw thlalôhna châhpa Satan zuahpa tawhta a chhuahna he Canaan liata a lut khiahta tlâi awpa leipa a châ tahpa a hmu. Biehmeiseihpa ta Balaam, Khazohpa aluahna liata, ‘Ama ka hmô aw, tahmâ ta leipa; ama ka hmô aw, hmahta a châ leipa. Jacob tawhta Awhsi pakhat a vaw chhuah aw, Israel tawhta Râipa pakhat a vaw chhuah aw; Moab rônga a chhâhna kha a chhih aw, Sheth châhpa zydua a chhih aw,’ tah ta.24

GSAM 44.3Abraham vâta vaw châpa châhpa hluhpi châta Paul ta he hawhta a tah: ‘Pakhat tawhta, ama chhao athipa hawhta a châpa tawhta, avâ chôta awhsi hawhta nata tilaipi hniâh liata hna hawhta a hluhpi, a cha thei leipa vaw châ. He zydua ta ngiapâna hnei ta athih; pachhâina a la leipa ei ta, hmahta hmô ta ama châta beisei ta, ama kha a pakhâta a lâ ta, he raihria chôta mikhual nata mikhualphapa ama châ tah ta,’ tah ta.25

GSAM 44.4Balaam ta beiseina a tlôhna he ‘tahmâ ta leipa’ nata ‘hmahta a châ leipa’ tahpa a tah vâta Israel palôh a chhâ leipa châ aw. He pahnokheina â hmahta Moses vâta Abeipa ta ama byuhna ta pahnohkhei a hnei khaw: ‘Ei byuhpa hawhta a châ tah ta, raihria zydua Abeipa rônahna ta phua aw,’ tah ta.26 Profet Habaku daihti kum 863 deikua, he bie he vaw pazi heih, tahmâ awpa châna a châ tah ta, ‘Raihria ta Abeipa rônahna pahnoheina ta tilaipi chhâhpa hawhta phua aw,’ tah ta.27

GSAM 45Su Pathaihpa Raihzia cha Raihzia Ngâipa Nothlahpa a Châ

GSAM 45.1Abeipa ta Israel Egypt tawhta a chhuah khiahta, riehmo liata chyhsa zydua hmahta ama biepiepa, miah châna biepiepa a pahnokhei; a kut kut vâta phuaipa phâih chôta ama biepiepa a zâi a pie, ama ta Pachhatuhpa pakhat ama châta a thi awpa nata ama thisaih ngâipa vâta ama moleina a pathaisai awpa a hmu awpa ta. Cha vâta râhchawhpa liata Su pathaihpa a papua. He su, Su pathaihpa o anei, a papuana zydua liata, Khazohpa ta rihchô liata a hmôhpa palâ hawhta a papua awpa Moses kha a pahnokhei.28 26:30; 27:8; HMOTAOPAZY 7:44. He Su pathaihpa liata raihzia cha avâ liata Christ raihzia ngâipa nohpahli a châ.29 9:8-12. Su pathaihpa hrawhpa nata hrawhchhâpa vâta Khazohpa a duhpa cha, chyhsa hmahta ‘deikua a vaw châ awpa phaipa,’ tahpa a châ;30 Satan ta hrawhpa ama châpa kha Christ nata ama raihzia a châpa â lâta a nga awpa a kâl. He cha hmâhthâi pakhat a châ tahpa a palâsa ei. Chavâta ama raihzia vâta pachhana a hmâ awpa ama ta a kâl.

GSAM 45.2Abeipa duhpa cha ama chyhsa—Israel chyhsa—râipa châ awpa, ama châta a dyuh awpa nata raihria dangdang a chhih awpa a châ. Ama rônahna raihzia he he bie ta a palâsa: ‘Canaan alei liata raihria sarina a chhih tawhta, ama alei kha a hnohta a pakhâta a pie. Chatanachata Râituhtuhpazy a pie; kum 450 a dâih ta Profet Samuel a vaw tlô nah,’ tah ta.31

GSAM 45Israel ta Râipa a Kâl

GSAM 45.3Israel chyhsa ta Abeipa rônahna ama chôta a tao he a duh leipa a châ. Châhrasala ama châhna he raihria dangdang â lâta a dangpa, chyhsa châna a châ awpa a châ tahpa Abeipa duhpa a châ. Ama pahnokhei zydua a zui lymâ khiahta, raihria dangdang ta, ‘He raihria rônahpa he pahnokheina nata hmiakô hnei châna a châ! Ahy raihria rônahpa ta ama Khazohpa hmahta a châpa, eima padona hmo zydua liata eima Khazohpa hawhta a pakhâta a châpa a hnei?’ tah aw.32

GSAM 46.1Ama palôh a chhâhna vâta Samuel kha ama chôta râipa pakhat a kâl awpa a dông; Abeipa ta Samuel châta, ‘Ama ta ei kha ama chôta Râipa ka châ leipa awpa châta a chhih,’ tah ta.33 Deikua ama ta Samuel châta, ‘Raihria zydua hawhta eima chôta râipa a châ awpa châta, têta râipa kha eima chôta tao la,’ tah ta.34 Samuel ta râipa ama chôta a châ khiahta ama chôta a vaw tlô awpa chhihthawhna zydua a pahnokhei; eipaw ta chyhsa a zui leipa ta, ‘Châta châ leipa! Eima chôta râipa a châ aw; eima ta raihria dangdang hawh tlai aw; eima râipa ta eima chôta pachiana a tao aw, eima hmahta a kua aw, eima châta a dyuh aw,’ tah ta.35

GSAM 46.2Chavâta ama chôta kum 500 tlâisâh râipazy a rônah. Hmiatuapa Saul, David nata Solomon hnâi ta rônahna pakhat; deikua Israel nata Judah rônahna panona châ ta rônah. Ama râipazy tlâisâh ta pha nata pachhiang châ, a hluhpi ta chhie châ ta, chyhsa kha chhihhmâhna nata Khazohpa chhihna liata a hruai. Chavâta ama chyhsa he ama hmahta raihria hawh tlai ta râipa a hnei ei leipa; ama chhiehna, ama pawzy Khazohpa a chhihhna, nata hmahsapa nata avâ rônahpazy ama chhyna liata chhao raihria hawh a châ.

GSAM 46.3Profet Hôsia hmâhta Abeipa ta he râipa rônahna châta a tah: ‘Israel, na mahmahta na chhih! Keima liata na baona a y. Na Râipa ka châ aw; na khihpi zydua liata na chhuah awpa ahy dang a hnei? Na ta, “Râipa nata râi hmiatuapazy ei châta pie,” tahpa ta na dôngpa na râituhtuhpazy chhao khataih liata ama y? ei ta ei chhiawna ta râipa na châta pie, ei thâihna ta ama kha lâ,’ tah ta.36

GSAM 47Biehmiapa Tluahna

GSAM 47.1Rônahpa heihna cha Kaldâizy ta Jerusalem vâ tlôh ta, Su pathaihpa chhihthana vawh ta, Yudah chyhsazy cha Babel liata châpâpa ta, kô 70 hroh ta y ei, ama châta tahpa hawhta. Rônahpa heihna tâpa nahta, Abeipa ta hrohsona IZEKIEL vâta ama rônahpa tlaihthâpapa Zedekiah cha, Na Izarei rônahpa novâhpa, na moleina tlôna daihti a châ ha; Abeipa Khazohpa ta he tah tyh: Rônahna chhihthana chhie, rônahpa khao ta. He he apachâ leihtha aw. Na châ tluapa pathlahhâpa khaopa tluah [Babel ryureituhpa]; rônahna ta châ ngaitapa cha chhâpah [Yudah pho liatahpa, anosasyh a pasâhsa ngaitapa he ryureituhpa he]. Ama cha ngaitapa ta châ pahlâhpa cha tlôh. He he tlaih, tlaih, tlaih aw; ama he hnei leihtha aw, a châta rônahpa cha a kâopa a vaw pa ta, ama cha a bi aw.37

GSAM 47.2He rônahpa he a kâopa ta rônahpa, chipathla a châpa, Krista a châ. Ama châta hrohsona Mika ta he tah tyh, Hy nâ, sahro zaw kuh, Zion sawchanô a khawpa apôhkhana, na liata he he vaw aw, rônahna hmiatuapa vawpa [raihria châta Krista liata pathaisana rônahna]: Jerusalem sawchanô liata biehmia vaw aw.38

GSAM 47.3Izarei ta rônahna sahrâhpa mâta leih ta, Babel rônahpa khâta a tlu. Medo-Persia, Greece nata Rome rônahna tâna ama chhihthana ta y eita, Biehmiapa cha ei 3 tlaihpa ta a y. Cesar Augustus, Rome rônahpa, a rônahna liata Dâvi abeidyuchhai a kâopa, hmiatuapa a châpa, châno a chhihthana vâta, Abraham nata Dâvi châta chipathla a châpa Krista vawh ta, hrohsona tahpa hawhta a sa.

GSAM 47.4Chyhsazy ta rônahpa a kâopa, chipathla chipathla a châpa, chyhsa thi theipa tlâhthlihpazy hawh deita, a rônahna chhao daihti chyu deita a ypa châ leipa ta, tah pahno awpa vâta Abeipa ta Hla pabuhtuhpa hawhta he tah tyh: Ano cha eima sawchapaw hmiatuapa châ aw, raihria rônahpazy ta a ngaitapa châ aw. Eima siekheina cha ama châta hrawhpa châ aw, eima biehrai cha ama nata khâh aw. A chipathla he hro chhôh ta y aw, ama abeidyuchhai chhao avâ y chhôh noh hawhta y aw. A chipathla he hro chhôh ta y aw, ama abeidyuchhai he eima hmota liata chhihpa hawhta y aw. Thla hawhta hnei chhôh aw, khazaw liata pahnokheina châpa hawhta y aw.39

GSAM 48.1Izaia hrohsona liata he Rônahpa châta tahpa hawhta pahno ei: Eima châta chapaw sa ta, eima châta sawchapaw bi ei. Rônahna cha ama ngiatlâh liata y aw; ama moh cha Hmô pha, Pahnokheina bi, Khazohpa ngaitapa, Chhâzaw Paw, Chhoreina Rônahpa tah aw. Ama rônahna nata chhoreina he tlô leipa aw; Dâvi abeidyuchhai chô liata nata ama biehmia chô liata, hmo pahnieh nata pachiana nata pahniehpa ta, tâpa tawhta hro chhôh ta y aw. Pheisaihzy Abeipa tiamana ta he tao aw.40

GSAM 48Enawka nata Eliya La Hana

GSAM 48.2Dâwta chyhsazy thih leipa ta khazaw liata la hana châpa a ypa tahna hnei. Âdâh tawhta pasarina a châpa Enawka châta he tah tyh, Khazohpa nata a kao ei; ano cha y beih leipa, Khazohpa ta ano cha la ha vâta.41 Ngiapâna vâta Enawka cha thihna hmô awpa y khao veipa ta la ha ei; ano he hmô awpa y khao vei, Khazohpa ta ano cha la ha vâta. La hana mahta a châna nahta, ano cha Khazohpa ngia awpa a châ tahna bie hnei.42

GSAM 48.3Eliya nata Elishâ ta apâpa cha vâh ei ta, bie ta ei ta, mei talaili nata meihpa arâzy vawh ta, ama pahni ta pahlaih ei; Eliya cha khisô ta khazaw lâta a khy haw. Elishâ ta hmô ta, “Eima pa, eima pa, Izarei talaili nata a arâ kiahpazy!” tah ta awh ei. Ano cha hmô awpa y khao veih ei.43

GSAM 48.4Enawka ta raihria châta pachiana tuhpa hawhta Krista vawna hrohsona ei ta, he tah tyh: Hmô u, Abeipa cha a mopathaihpazy chyhsa 10,000 nata vaw aw; chyhsa zydua cha pachiana awpa, Khazohpa ngia leipazy cha ama ngia leipa taopa nata ama ngia leipa bie hmota ta, ama moleina châta pachiana awpa.44

GSAM 49Zoba Ta Abeipa Vawna Pahno

GSAM 49.1Zoba cha Mosi daihti liata y eipa tahpa a y. Krista vawna nata athihpazy vaw pua châta pahno a hnei; ama ta he tah tyh: Eima biezy cha dâwta papuana ta, dâwta châbu liata hnei ta, lung liata thua châsôh nata kyh vâta hroh chhôh ta châh. Eima Phao Pahuapa cha hro chhôh ta ypa eima pahno; daihti tlôna liata raihria chô liata a ding aw. Ei vo hnôh lâta rûzy ta he sapa he ama parao hrasala, ei sapa liata Khazohpa hmô aw na ta; keimasasyh ta ano hmô aw na ta, ei mokhaohzy ta hmô aw ta, chyhsa hropa ta châ leipa aw.45

GSAM 49Dâvi Abeidyuchhai Abeipa Abeidyuchhai

GSAM 49.2Dâvi abeidyuchhai cha Abeipa abeidyuchhai tahpa châ. Solomon ta Dâvi a pa ânâhpa hawhta Abeipa abeidyuchhai chô liata rônahpa châ ta dâi ei.46 Abeipa ta Dâvi châta chhie sa ta, a hrova tawhta, chyhsa châta Krista a sa aw, ama abeidyuchhai chô liata dâi aw; ama hmahta hmô ta Krista vaw pua châta tah ta, ama hroh cha thina liata y leipa, ama chhâhpa chhao tlôh leipa a châ.47 Krista a vawna rônahna châta, Dâvi abeidyuchhai chô liata dâi aw tahpa châ. (ISAI 9:7 hmô u.) He châta, Raihria rônahpazy ta ama châna tao ei; rônahpazy ta bie pakhypi ei ta Abeipa nata a Sathaw Thupa châta tao ei. Eima Rônahpa cha Zion eima hro pathaihpa liata dâi hapa ta y ei. Eima pachiana he tah aw: Abeipa ta eima liata, Na cha Eima sawchapaw a châ; tâna na sa.48 He châta, Abeipa ta ei Abeipa cha, Ei chachâh lâta a tyuh teh; na khakhaipazy na pheipazah tlyna ta ei tao hlâ lei cha.

GSAM 49Yuhdazy Pachâchhiena

GSAM 49.3He biezy vâta Yuhdazy cha pachâchhiena a y ei. Ama ta pahnopa y khao veipa bie he a y: Dâvi ta ano cha Abeipa tahpa khai, ano cha ama saw khâta a châ? Dâvi châta sa ta, Immanuel—Khazohpa eima nata—châ awpa he khâta? Ama hrohsona Izaia ta tah tyh, Mawchhâpa cha sa aw, sawchapaw sa aw, ama moh cha Immanuel tah aw.49

GSAM 50.1Krista ta bie kâpâpa Phariseezy a pachalihsana awpa bie hiahripa cha dâwta pahno; chavâta ano ta ama liata tah tyh, Krista châta na pahnopa cha khâ? A cha khâ saw? Ama ta Dâvi saw tah ei. Ano ta ama liata, Khâta Dâvi ta Hroh vâta ano cha Abeipa tah tyh? Abeipa ta ei Abeipa cha, Ei chachâh lâta a tyuh teh; na khakhaipazy na pheipazah tlyna ta ei tao hlâ lei cha tah tyh. Dâvi ta ano cha Abeipa tahpa khai, ano cha ama saw khâta?50

GSAM 50.2He bie he HLAZY 45:6, 7 liata chhao tahpa a châ: “Na abeidyuchhai, Khazohpa, hro chhôh ta y aw; na rônahna sahrâhpa he pachiana sahrâhpa a châ. Na cha hmo pha ngia, moleina cha ngia leipa; chavâta Khazohpa, na Khazohpa ta, na viasazy hlâta na chô liata alyna sathaw a thu haw.”51 He Biezy ama hmiata y eita, Yuhdazy ta vawna Rônahpa nata Pathaisatuhpa a châta hmo ngaitapa a hnei aw. He hawhta châpa ma châ aw.

GSAM 50Khazohpa Taw Vawpa chipathla

GSAM 50.3Krista nata ama sa châta bie pahnieh ngaitapa bi ei; Mika hrohsona vâta Abeipa ta ama Khazohpa taw vawpa a châna nata ama sa awpa khaw neunâpa chhao dâwta phuah ei: Bethlehem Ephratah, na Yudah kôhlâhzy hry liata naupa khaw châ na; na hry liata Izarei rônah awpa eima châta vaw aw. Ama vawna he dâwta châpa, hro chhôh tawhta a châ. (Hebrai, “hro chhôh daihti tawhta.”)52

GSAM 50Khazohpa Ypa Shekinah Nata Thlâhpa Liata

GSAM 50.4Izarei châta châbu pahnohana liata, Solomon ta Su pathaihpa tao tlôh ta, ama ta “ngaitapa ngaitapa” châ aw tahpa tah ei. Khazohpa a rônahna chhâhpa Shekinah ta cherubim pahni khâh liata, zawngiahna dyuchhai chô liata, a y aw. Su pathaihpa tahlâna liata, theihthaipazy ta hmo pathaihpa taw vaw ei. Bie ta tah tyh, thlâhpa ta Abeipa o a phao ta, theihthaipazy ta thlâhpa vâta mohôhna tao awpa y khao veih ei; Abeipa rôhnahna ta Abeipa o a phao ta.53 He Su pathaihpa liata Abeipa ypa cha chyhsazy hmiata rônahna thlâhpa liata hmô ei. He daihti liata Solomon a awhna Abeipa ta châng ta, Na awhna ei thei ha; he khaw he eima châta, hmâhsiena o awpa khâhpa eima du ei.54

GSAM 51.1Chyhsazy ta moleina tao ta, ngia leipa pathaisana liata tlu ta, ama khaw nata Su pathaihpa kô 70 hroh ta thlâhpa châ ei. Châpâpa nahta, Zerubbabel ta Su pathaihpa phuah thara ei. Solomon ta tao hapa ta hmo ngaitapa y leipa châ sala, Abeipa ta hrohsona vâta ama châta tah tyh, He Su pathaihpa hnôh lâ a châpa rôhnahna cha a hmiatuapa rôhnahna hlâta a rôhnah via aw.55 He Su pathaihpa Herod ta hmo pha taopa; a khaw liata Phao Pahuapa ta chyhsazy pahnokheina bi ei. Su pathaihpa hmiatuapa he Abeipa hmôpiena thlâhpa hnei; panona liata Phao Pahuapa, hmo zydua Taotuhpa, ama hmahta vawh ei.

GSAM 51Zese Chipathla Vâ Rônahpa

GSAM 51.2Izaia daihti liata hnabeiseina nata a hâpa chyhsazy châta, ama hrohsona ta chatlaina hnôh chaipa nata apazaopa hmo rôhnahpazy a pamosapa he thatlôna nata thlahpatlôhna a chângei aw. He hrohsona ta vawna Phao Pahuapa khâta vaw awpa he dâwta pachutuh ei: Zese châta riahpa vaw aw, ama hrova tawhta Chipathla sa aw. Abeipa Hroh cha ama chô liata y aw; pahnokheina nata pahnohana, bie pakhypi nata riahna, bie pahnohana nata Abeipa ngia awpa cha ama châta y aw. Abeipa ngia awpa liata ama hmôpiena vâta ama pahno aw; ama hmia hmôna hawhta pachiana leipa, ama hnâ theina hawhta vaw reipa leipa. Pahnokheina ta naupazy cha pachiana aw; raihria naupa chyhsazy châta hmo pahniehpa ta vaw rei aw. Ama bie vâta raihria tlôh aw, ama chhâhpa hroh vâta moleipazy thih aw.56

GSAM 52Hrohsonazy ta Athihpazy Vaw Pua Pahno

GSAM 52.1Izaia hrohsona ta athihpazy vaw pua châta he hneirôh biezy vâta chhao pahnokheina bi ei: He hro liata Pheisaihzy Abeipa ta chyhsa zydua châta hrawhpa nâpa nata leihsâhpa nâpa tao aw; hrawhpa hrova hnei, leihsâhpa phaohpa. He hro liata chyhsa zydua chô liata ypa hmo khâhpa nata raihriazy zydua chô liata ypa thlâhpa he phao tlôh aw. Abeipa Khazohpa ta thina cha ngaitapa ta tlôh aw; chyhsa zydua hmia tawhtapa mothlih zy hru aw; ama chyhsazy châta hmo ngaitapa bie ta raihria châta phao tlôh aw, Abeipa ta tah hapa vâta. He daihti liata tah aw, Hmô u, he cha eima Khazohpa a châ; eima ta ama hâh ta, ama ta eima cha pua aw. He cha Abeipa a châ; eima ta ama hâh ta, ama châta pahnôh nata rei aw eima pahnieh.57

GSAM 52Raihria Thara Biehmiapa

GSAM 52.2He hrohsona ta raihria cha raihria thara châ aw, rônahna hnôh chaipa cha he liata phua aw tah tyh: Hmô u, eima ta khazaw thara nata raihria thara tao aw [khazaw a thlâhpa]; tâpa cha hmah aw, hmiata châ beih leipa [Hebrai, “palôh liata vawpa,” he cha a du awpa y châ beih leipa]. Ei tao hapa liata hro chhôh ta pahnôh nata rei aw; hmô u, eima ta Jerusalem cha rei awpa khaw tao aw, a chyhsazy cha pahnôhpa châ aw. Eima ta Jerusalem liata rei aw, eima chyhsazy châta pahnôh aw; awhna nâpa, awhna bie he a châ beih leipa. He tawhta [raihria thara tao a châna daihti tawhta] noh chyhta deita a hrohpa hawti [hro chyu deita a hneipa hawti] y khao leipa aw ta, a hro nohzy a paki mâh leipa machâpa [a daihti hlâta machâpa] chhao y khao aw vei; chapaw sa ta hroh 100 a châ nahta thi aw [chyhsazy hroh 900 a tlôna nohzy liata hawtizy hroh 100 a châ thei]; chyhsa moleipa cha hroh 100 a châ ta [a hnôh lâta chyhsa hro daihti hroh 100 a châna liata] naopa châ aw. [Raihria thara vawna daihti liata thipazy he Khazohpa ngia leipazy hmahta “tlôhna” liata tlôh awpa châ. 2 PITY 3:7.] Ama ta o tao aw, ama liata y aw; kresadô tao aw, ama rah a ei. Ama ta tao ta, chyhsa dangpa y leih aw; ama ta kresadô tao ta, chyhsa dangpa ei leih aw. Riahpa [hrona tho, Septuagint] hroh hawhta eima chyhsazy hroh châ aw, eima thlâhpa ta ama kut taopa châta daihti hnai ta ei aw.58

GSAM 53.1IZEKIEL ta daihti dâwta hneipa tawhta athihpazy vaw pua hmô ei. Abeipa ta ama vâta he tah tyh: Hmô u, eima chyhsazy, eima ta na thlâzy pahy aw; na thlâzy tawhta na papua aw, Izarei raihria liata na châ awpa eima ta na pua aw.59

GSAM 53“Ano Cha Eima Pachârôhnazy A Phao”

GSAM 53.2Izaia, Thâtihpha hrohsona, ta chyhsapa châta Phao Pahuapa a thlâhpa, pachârôhnazy nata thina dâwta pahnokheina hmô ei. Hrohsona ta tah tyh, Ahy ma keimo tawhta bie a theipa a ngiapâ ta, Abeipa bâh khâta hmôpiena châ? Ano cha Abeipa hmiakô liata laiseih ta, lei hneipa liata laiseihpa hawhta. Mo khoh kaw awpa pizie phana hnei leipa, hmota mo khoh châ awpa y vei. Chyhsazy ta mohnaopa ta dytha ei ta, pachârôhnazy a hneipa chyhsa châ ta. Keimo ta eima hmiakô hneipa hawhta eima hmiakô a dâh ei; ano cha mohnaopa ta y ta, eima ta ano pahno leipa. Eima pachârôhnazy ano ta phao ta, eima pachârôhnazy ano ta phaohtuhpa a châ; keimo ta Khazohpa ta ama chhâpa hawhta ta pahno ei. Eima moleinazy vâta ano cha hmah phaohpa ta y ta, eima paraonazy vâta thina padôhpa ta a y; eima chhoreina châta thlalôh nawpa ta, ama chheina vâta eima tlâh.60

GSAM 53.3He ngaitapa châpa he eima daihti liata châ aw khai? Chyhsazy nata hrohsona ta khai he tah aw. Pâhnohnâ cha, tâna he châ aw leipa; he ngaitapa Phao Pahuapa vawna daihti a vaw leih aw. Hrohsona ta tah tyh, Na hmia ta Rônahpa ama hmo pha châpa hmô aw; na hmiata raihria dâwta dâhpa hmô aw.61

GSAM 54Dâniyela Hrohsona Ta Vawna Hmô

GSAM 54.1Dâniyela hrohsona vâta Abeipa ta ama chyhsazy cha rônahna a pazao lymâpa ta vaw awpa nata ama rônahna khazaw cha hro chhôh ta phua awpa pahnokheina bi ei; daihti dâwta ta vawna a châpa vâta, Mesiya vawna nata a thina daihti a vaw awpa pahnokheina bi ei. Nebuchadnezzar hmahta hmôpa hmahchâna ta raihria chô liata ryurei awpa rônahna 4 zy thatlôna nata rôhnahna cha ngôh, tâkâri, dawh nata thua mâ a tluah lymâpa hawhta a tluah lymâ awpa hmô ei; tâpa nahta rônahna pahlaihpa nata pakhypi leipa châpa he thua nata beihlei a pahlaopa a keh nao ngaitapa hawhta châ awpa. He nahta khazaw Biehmiapa vaw aw; he rônahpazy cha zaithâh khâta liahpa hawhta châ aw, daihti a vawna liata y leih aw; Khazohpa Biehmiapa ta raihria a phaoh aw.

GSAM 54.2Dâniyela Bo 7 aluahna liata, riehmo ngaitapa 4 liata, he bie he chhao pahnieh ei, rônahpazy a chhihthana he châh ei. He aluahna liata “khao-naopa” rônahna a vawna nata a taopa he hmô ta ei; rônahna 4-na cha su 10 liata pahlaihpa a châ tawhta, cha suzy hry liatahpa su 3 a tlaih tlyma a ry liata a sohpa ta, ama zydua chô liata thlahpa lâ ryureituhpa châ awpa. He Pope rônahna cha rônahna 4-na a pahlaihpa nata a keh naopa liata hnei aw, kô 1260 hroh ta. He he vâta Krista ta Pa a khâta Biehmiapa hmâh awpa daihti hmô ei, he Biehmiapa cha Khazohpa ngaitapa mopathaihpazy bi aw; hnôh chaipa ta leilô zydua chô liata ryu rei aw, hro chhôh ta y aw.

GSAM 55Noh 2300

GSAM 55.1Dâniyela Bo 8 aluahna liata, riahpa, hâpa nata khao-naopa ngaitapa ta a laiseihpa châta hmô ei, hrohsona he daihti tlôna liata chhao pua ei. Bie 13 nata 14 liata, pachiana taih a tlô awpa noh 2300 daihti cha ama pahnokheina châta vaw ei. He he daihti dâwta a châ; hrohsona ta hrohsona ngaitapa daihti a châpa vâta, thlahpa ta ama liata aluahna cha daihti hluhpi châ aw tah ei. Daihti hmiatuapa a châ awpa daihti khôna hnei leipa nahta, ama Bo a khâh ta, Eima aluahna vâta ngaitapa pachâh ei; chyhsa ama hneipa ta pahno leipa. tah ei.

GSAM 55Mesiya Châta Nohsari 70

GSAM 55.2Dâniyela Bo 9 ta, ama awhna vâta thlahpa Dâniyela liata vaw ta, pahnokheina nata hmoparaona bi awpa tah ei. Ano cha nohsari 70 châta bie ei. Nohsari 69 he kô nohsarizy a châ; he “shevooim” bie a châpa vâta nohsari tahpa, Mesiya châta vaw aw. He nohsarizy a hmiatuapa a châna, Jerusalem padua heih nata sa heih awpa biepiepa, a pie mâh leipa a châ. Dâniyela he khâta nohsari 69 tlôna pahnopa châ aw khai? Bo 12 liata daihti bie he chhao pahnieh ei; ama ta He biezy tlôna cha khâta a châ aw? tah ta thei eita, “Na châna châh; he biezy cha daihti tlôna daihti taih khâhpa nata chahnaopa ta y aw, pahnokheina chyhsazy ta pahno awpa daihti nahta.”

GSAM 55.3He daihti bie he Pity apôstôl ta hmahta tahpa hawhta a châ hmeiseih: He châta pua awpa châpa pahnokheina châta hrohsonazy ta dâwta vâlâh ta, dâwta chhih ta; na châta vaw awpa siekheina châta hrohsona ei ta, he siekheina cha khâta daihti nata khâ hawhta a châ awpa Hroh Krista a hnei eita, Krista pachârôhnazy a vawna nata a vaw pua châta rônahna a châ awpa hmahta tahpa châ.62

GSAM 56Khazohpa Ngia Leipazy Châna

GSAM 56.1Malakhai, Thâna Biehmei hrohsonazy hry liata a tlaihthâpapa, ta moleipazy tlôna châna he ngiathei bie hawhta tah ei: Hmô u, daihti vaw aw; meihpâ hawhta meihpa riah aw; ngaitapa nata moleina taopa zy cha zaithâh châ aw. Daihti vaw awpa ta ama cha meihpâ aw, Pheisaihzy Abeipa ta tah tyh; ama cha thari nata chiah y leih aw. Na cha eima moh ngia awpa chyhsazy, na châta siana Noh vaw chhi aw, ama mathlawzy liata tlâhna y aw. Na vaw pua aw, riehmo liata riehmo hawhta châ aw. Na moleipazy chô liata vawh aw; ama cha na khâhpa chô liata zaithâh hawhta châ aw, eima he he tao awpa daihti liata, Pheisaihzy Abeipa ta tah tyh.63

GSAM 56.2Izarei châta hnei eipa Thâna Biehmei he pahnokheina hluhpi a bi: Khazohpa ta Chyhsapa châta chhihthana nata pua awpa Biehmiapa he he hawhta dâwta phuah ei. Bie pahnokheina zuahtuhpazy ta ama hmô ta, chipathla a kâopa vawna daihti a vaw hnia ha tahpa pahno eita, ama palôh a byuna cha a ngaitapa a chângei aw! Chyhsapa hluhpi nata Pahânoh tahlâna liata Bie châbu theipa ta pahno leipa (HMOTAOPAZY 13:27); Hroh vâta Bie châbu chhih ta zuahtuhpazy ta, he daihti châna liata John apôstôl hawhta, “Abeipa Zisu, vaw u; dâwta vaw u,” tah ta awhna tao ei.

Notes

  1. BIESOZY 13:12. ↩
  2. HÂKAI 2:6, 7. ↩
  3. HEBRAI 12:26-28. ↩
  4. ISAI 28:13. ↩
  5. BIESOZY 4:18. ↩
  6. ÂTHAONA 4:1. ↩
  7. HEBRAI 11:4. ↩
  8. ÂTHAONA 4:25. ↩
  9. ÂTHAONA 5:29. ↩
  10. ÂTHAONA 9:1; ↩
  11. ÂTHAONA 13:15-17. ↩
  12. HEBRAI 11:8. ↩
  13. HEBRAI 11:10. ↩
  14. ÂTHAONA 15:13-15. ↩
  15. HEBRAI 11:19. ↩
  16. KALATIA 3:16. ↩
  17. KALATIA 3:8. ↩
  18. ÂTHAONA 28:13; ↩
  19. ÂTHAONA 49:10. ↩
  20. PUASAINA 1:8; ↩
  21. HEBRAI 11:23. ↩
  22. Josephus châta Zu châhpa raihzia, Bo 2, châh 9, bie 7; Hrohsona Thlahpa, bo 1, phua 165, 166 hmô. ↩
  23. HMOTAOPAZY 7:25. ↩
  24. MALUHREINA 24:17. ↩
  25. HEBRAI 11:12, 13. ↩
  26. MALUHREINA 14:21. ↩
  27. HABAKU 2:14. ↩
  28. PUASAINA 25:40; ↩
  29. HEBRAI 8:3-5; ↩
  30. HEBRAI 10:1. ↩
  31. HMOTAOPAZY 13:19, 20. ↩
  32. RYHPACHANEINA 4:6, 7. ↩
  33. 1 SAMUELA 8:7. ↩
  34. 1 SAMUELA 8:5. ↩
  35. 1 SAMUELA 8:19, 20. ↩
  36. HÔSIA 13:9-11. ↩
  37. IZEKIEL 21:25-27. ↩
  38. MIKA 4:8. ↩
  39. HLAZY 89:27-29, 36, 37. ↩
  40. ISAI 9:6, 7. ↩
  41. ÂTHAONA 5:24. ↩
  42. HEBRAIZÂ 11:5. ↩
  43. 2 RÔNAHPA 2:11, 12. ↩
  44. ZUDÂH 14, 15. ↩
  45. ZOBA 19:23-27. ↩
  46. 1 THÂTIHZYRONA 29:23. ↩
  47. HMOTAOPAZY 2:30, 31. ↩
  48. HLAZY 110:1. ↩
  49. ISAI 7:14. ↩
  50. MATHAI 22:42-45; HLAZY 110:1. ↩
  51. HEBRAIZÂ 1:8, 9. ↩
  52. MIKA 5:2. ↩
  53. 1 RÔNAHPA 8:10, 11. ↩
  54. 2 THÂTIHZYRONA 7:12. ↩
  55. HÂKAI 2:9. ↩
  56. ISAI 11:1-4. ↩
  57. ISAI 25:6-9. ↩
  58. ISAI 65:17-22. ↩
  59. IZEKIEL 37:12. ↩
  60. ISAI 53:1-5. ↩
  61. ISAI 33:17. ↩
  62. 1 PITY 1:10, 11. ↩
  63. MALAKHAI 4:1-3. ↩

Note

Back