Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
30 / 31

Bo 27 — Pahnokheina hropazy pa-ina

John Norton Loughborough

GSAM 442.1“Zehôsapha cha a duah ta, ‘Zudah sahlao nata Zerusale liata a pahrâpazy, ei bie he nahthlie teh u; ABEIPA nama Khazohpa cha ngiapâ teh u, chatanachata nama duah â i aw; a hrohsopazy cha ngiapâ teh u, chatanachata nama hmâhsie aw,’ tah ta.”1

GSAM 442.2Kô hluhpi a liemâ hawpa liata Hrohsona hmopiepa zawhzi ta Pahnokheina bie piepa châ ta, chhâna a tlô hlâta he biehmeiseihpa chhupa châhmiapazy cha “hna tlâhna daihti liata thokô hnazy hawhta hiezâhpa ta a y aw” tahpa a châ. Biehmeiseihpa a ngiapâpa chyhsazy cha he raihria hria awpa ta a dâh kha ta apôhkha leipa ta, pahmaohpakhypa ta ama y leipa khiahta, he he kheihta ma a pitloh thei aw tahpa cha chyhsa hluhpi pachâna liata biehiahna a vaw châ. Khazohpa mohôhna zawhzi ta âthaona anai kawpa tawhta theilâ rôhnah ngaitapazy a vaw y tyh; eima hry liata a vaw ypa raihriana dâh vaw hmâhsiena chhao cha hawh hra chata a châ.

GSAM 442Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Py

GSAM 442.3Kô 1870 tlâhpipa liata South Lancaster, Massachusetts liata Sietanô tiama ngaitapa thokhazy hmotaopa tawhta Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Py padua awpa pachâna cha a vaw y tua. He sietanôzy heta daihti thokha chhôh eima ngiapâna liata a y leipa chyhsa hrôhrôzy hnohta eima awnanopa châthâtihzy nata châbu chyhpazy cha châ paphaona tawhta paphao ei ta, cha hnôh lâta ama hnohta châ roh ei ta. Cha vâta chyhsa thokhazy ta biehmeiseihpa ama dao hawpa vâta Pastor S. N. Haskell pachâna liata, “Sietanô thokhazy ta ama tao hawpa he eima chyhsa zydua ta tao hra thei awpa châ vei ma?” tahpa biehiahna a vaw y. Kô 1871 chhôh liata a hlei ta, Mopasiana nata Bietapa Phuahtuhpa châthâtih châhmiapazy liata he kyh he ei hluhpi chhohraohpa a châ. Kô 1871 thla 12 noh 29 liata Khizaw Awnanopa Pakhypi apakhyna eihpa hneipa cha, Pastor Haskell a vaw hlao ta, he hmâhlana phahnaina cha a palâsa nahta, châbu chyhpa pyzy padua awpa ta chhoreina bie pa-i haw ei ta. Cha hawhpa pyzy padua nawpa raonazy paki awpa ta Pastor S. N. Haskell, Pastor W. H. Littlejohn, Pastor J. N. Andrews, Pastor J. H. Waggoner nata Pastor I. D. Van Horn zy cha a mohôhtuhpa hlao ta tlyhpa ama châ.

GSAM 443.1He hmâhlana heta Bietapa raihria hmâhsiena liata daihti thiehpa a pathao. Cha daihti hlâta biehmeiseihpa pachuna cha biechhotuhpazy ta ama sasyh hriapasana liata deita deuh a y. Kô thokha chhôh Pastor Haskell cha Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Py hlaotloh nawpa raonazy achu ta, a vaw palâsa ta, tiama kawpa ta hria ta. He raihria liata ano cha a vaw pathaotuhpa hmeiseihpa a châ tahpa rei he a châta a dopa a châ. Bia chyu liata Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Pyzy kyh liata deita he a hmeiseihpa châ vei; kô 1878 liata Battle Creek liata a pakhypa Khizaw Awnanopa Pakhypi hnohta khizaw châta Châbu Chyhpa Py (cha hnôh lâta Râh zydua Châbu Chyhpa Py tahpa ta bipa a châ) padua nawpa raona cha a palâsatuhpa chhao ano a châ. Cha py raihriana su cha eima Bia Awnanopa Pakhypizy khôtho lâta râh a ypazy châ ta, America liata deita châ leipa ta râh hropazy liata chhao a châ.

GSAM 443Chârohtuhpa Tiama Ngaitapazy—Maria Huntley

GSAM 443.2Abeipa ta a mohôhna zawhzi ta he hmâhlana liata Pastor Haskell a bao kawpa chârohtuhpa tiama ngaitapazy a padua. Sietanô Maria Huntley cha a châh leipa ta a hriatuhpa pakha châ ta, (hnôh lâta kôzy liata) sapa pasa kawna a hneipa chhao ta a hria thlâh ha ta, kô 14 tlâhpipa a liemâ hawpa liata a raihria liata a thi haw. A hriapasana zawhzi ta tahmâ râh hropazy liata raihriana lâ a pahypa hluhpi cha hmô tuapa a châ. Chârohtuhpa hropazy chhao he raihria liata a hlao ei ta, raihriana su a kawh via lymâpa nata reih hrôhrô a hmâh theipa chârohtuhpazy angiahna a vaw y.

GSAM 444Khihchhôh Awnanopazy chô liata a Theilâpa

GSAM 444.1Châhrasala eima hry liata châbu chyhpa py raihria paduana theilâ peimawh chaipa cha khihchhôh Awnanopa apôhkhana hry liata thâtihpha chho khohna thlahpa vaw ysa ta, a palaisa lymâpa he a châ. Châro apaphaona nata rei awpa châbuzy hiezâhna zawhzi ta chyhsa to khâpa chhâ tao theina a pie haw ta, thlahpa pachhana châta a sasyh ta raihriana tha a thyuna cha ama hnei thei haw.

GSAM 444Châbu Chyhpa Raihria nata a Zaopa Pahnokheina Bie

GSAM 444.2Châbu chyhpa nata thâtihpha chhona raihria kyh liata Hrohsona Thlahpa zawhzi ta pachuna piepa a châ dâh palâsa nawpa ta Pahnokheina Biezy 29 nata 30 tawhta he hawhta eima la papua:—

GSAM 444.3“Raihria hropa hlâta peimawh viapa raihria sâkha a y khiahta cha, eima châbu papuapazy he zawpi hnohta tlôsa awpa he a châ; cha zawhzi ta Biehrai Pathaihpa tlua ta rei awpa ta âmo a chhihtha aw. Thâtihpha chhona raihria—chhôhkha zy hnohta eima châbu papuapazy tlôsa ta, âmo nata bie rei khohpa ta, âmo nata thlahchhâ khohpa ta, âmo châta chhao thlahchhâpa—cha raihria phapa a châ; paw tlohpa nata nô tlohpazy he awnanopa mohôhna raihria hria thei awpa ta a pachu awpa raihria a châ.

GSAM 444.4“He raihria châta chyhsa to a tlâh khai vei. Hmopiepa phapa nata theina phapa a hnei chaipazy, pahnopasiana nata siekheizie phapa ta raihria cha tao ta, a châh leipa ta tiama ngaitapa chô ta hmâhsie lymâsa awpazy cha tlyhpa châ awpa a châ. Raona paki ngaitapa a y awpa a châ; cha raona cha ngâchhih ngaitapa ta tao pitlohpa châ awpa a châ. Su to liata awnanopazy ta châbu chyhpa nata thâtihpha chhona raihria cha a peimawh kawpa ta pachâ chyu awpa a châ.”

GSAM 444.5“Châbu chyhpa nata thâtihpha chhona raihria cha raihria phapa a châ. Khazohpa raihria a châ. Khâpa dâh chhao ta pachyhsa awpa châ vei; châhrasala a chhuahna hmeiseihpa tawhta a pavia thei nawpa chhiena cha a y thlâh ha. Thâtihpha chhona raihriana su liata a hria awpa Châbu zuahtuhpazy angiahpa a châ. Chyhsa hrozie thiena phapa a hnei leipazy cha he raihria châta tlâh leipa ei ta. Chyhsa nata bie reikhohna thai ta, bie reih thai ta, hmia lâta hmo vaw tlô awpazy pahno thai ta, hmo thli thai ta, thlahpazy a sôhzie a pahnopa paw tlohpa nata nô tlohpazy cha a hlaotloh thei awpazy ama châ.”

GSAM 445.1Kô 12 chhôh eima awnanopazy nata Châbu zuahtuhpazy ta châbuzy, châbu bie pachhôhpazy nata châbu chyhpazy, a mâ $8,000,000 hluh viapa ama zuapa heta Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Py raihria phahnaina hmeiseihpa cha a palâsa kaw.

GSAM 445Hrohsona Bie nata Khizaw Sona

GSAM 445.2Europe râh liata raihria nata a zaopa hrohsona bie sâkha piepa a châ; cha cha a rei hawpa hawhta a pitloh lymâpa vâta he su liata pachâ awpa a tlâh. Raihriatuhpazy nata chyhsazy ta cha su liata, a hlei ta Scandinavia liata, America liata hawhta raihria hria theipa châ vei tahpa ta ama rei. Âmo ama no-âh kaw nawpa ta, Pihno White ta hlaotloh ngaitapa ta hria thei awpa deita châ leipa ta, America liata hawh hra ta châpasa thei awpa chhao a châ tah ta. Ama hmôpa hlao chyhpa tawhta chhao Su hrawh su kha pie awpa ta amâ chhuah khiahta, Khazohpa ta ama hnabeiseihna hlâta a hluhpi ta hmâhsie awpa ta tao aw tahpa Abeipa ta ano pahmôsa haw tah ta. Scandinavia liata Châbu zuahtuhpazy ta chyhsazy tlo awpa ta a hmiatua ta ama bietaihpa châbuzy zuapa ta hlaotloh thei awpa chhao ano ta chho ei ta. Cha râhzy liata Châbu papuana o a mohôhtuhpazy ta, “Tao theipa châ vei,” tah ei ta; “cha hawhpa dâh ta châbu zua beih leipa” ama châ. Cha hnôh lâta hmo a vaw ypazy heta he kyh liata Abeipa Vâlyuhchâpa ta ano a pahmôsapa cha khizaw châbu zuahtuhpazy nata papuatuhpazy sona hlâta a pha kaw viapa a châ tahpa a palâsa haw. Cha su liata châbu zuana raihria cha âthaona tlai tawhta a hlaotloh lymâ. Ama hlao chyhpa tawhta su hrawh su kha raihria châta pie awpa a pathaopazy thokha cha Châbu zuahtuhpazy vaw châ ei ta; âmo sasyh mohôh thei deita châ leipa ta, hlâno hlâta sôh hluh viapa hmô ei ta, cha vâta Su hrawh su kha hluh viapa pie thei haw ei ta.

GSAM 445.3Kô 1895 liata Norway râh Christiana khihpi liata eima Châbu papuana o tawhta chhupa châbuzy cha Châbu zuahtuhpazy ta a mâ $40,000 hluh viapa ama zua haw. Awnanopa chhôh nata khôtho zydua tawhta “tao theipa châ vei” tahpa bie hluhpi a y chô chhao ta, he he hrohsona bie hropa a pitloh heihpa ta pahno teh u.

GSAM 445.4Kô 1871 tawhta padua pathaopa châbu chyhpa pyzy raihria kyh rei awpa ta cha, he hawhpa raihriatuhpazy hriapasana zawhzi ta biehmeiseihpa a dao hapazy malu he pastorzy ta ama sasyh hriapasana zawhzi ta a dao hapazy nata a lyu deuh tahpa ta rei theipa a châ. He raihria zawhzi ta Bietapa cha leilô pho to nata reih to hnohta phuahpa ta a y lymâ.

GSAM 446Pangiana Hmo Sôhpazy nata Châbu Chyhpa Raihria

GSAM 446.1Kô 1873 thla 4 liata California Châbu Chyhpa nata Thâtihpha Chhona Py ta thâtih khochhihpa sâkha a palâsa. Cha bia liata biehmeiseihpa a dao hapazy ta py lâta pangiana hmo sôhpazy ama pie hawpa, cha daihti taihta cha, pathliepa ta, a suazie mopasipa ta, a chhôh liata ngôh nata tâkâri hmeiseihpa mâ hawhta a zydua $200 ta zuapa a châ tahpa a châ. Cha sôh zydua cha châbu chyhpazy, châbu bie pachhôhpazy nata châthâtihzy tlona liata hmâhpa châ ta, cha châbuzy cha hiezâhpa a châ. Pangiana hmo sôhpazy zuana sôh ta tlopa châbuzy zawhzi ta chyhsa 20 ta biehmeiseihpa ama dao haw tahpa py chata a pahno pasia haw. Châbu rei zawhzi ta biehmeiseihpa pahno hawpazy hry liata California, Oakland liatahpa John I. Tay chhao a hlao.

GSAM 446San Francisco—Thâtihpha Chhona Su

GSAM 446.2Kô 1875 liata San Francisco awnanopa hnohta Pahnokheina bie peimawh ngaitapa sâkha piepa a châ; no-âh chhih kawpa ta a pitloh hawpa vâta tahmâ he cha cha eima pachâ heih. He awnanopa he âthaona tawhta Khazohpa achhyna châta o kawhpazy hlâ byuhna a hnei. Cha châta sôh a hluhpi hmâh byuh ta, rairuna thokhazy chhao a hnei; daihti hluhpi liata cha ozy cha rai hropa châta hmâh byuhpa a châpa vâta apakhyna pazao lymâna cha ama hnei thei leipa a châ.

GSAM 446.3Kô 1875 thla 4 noh 14 nata noh 20 zâlâzy liata San Francisco awnanopa hmiatuatuhpazy cha Market Street kiapâh Fifth Street liata Pihno J. L. James o liata awpakhypa ama châ. Cha su liata Pihno White ta he duahmo kyh liata Aluahna ta a hmôpa cha eima hnohta chho ta. Cha cha San Francisco he thâtihpha chhona su ta a y thlâh ha aw ta, cha su liata raihria cha hria thei awpa a châ tahpa a châ. Raihria cha sona chô ta mohôhpa a châ khiahta, thlahpazy ta biehmeiseihpa a dao lymâ aw ei. Chyhsazy hrua theina nata raihria hria theina châta Khazohpa achhyna o sâkha sapa a châ khiahta, chyhsa hluh viapa ta ama hlao aw ei ta, âmo chhao ta sôh hmâh byuhpa nata apakhyna o sa nawpa ta lâh byuhpa bâzy piepa ta a bao heih aw ei.

GSAM 447.1Pihno White ta bie reih pazao ta, San Francisco awnanopa hnohta Khazohpa achhyna o sâkha sapa a peimawhzie a vaw chho nahta, cha awnanopa hneichhiepa châta “zohna liata hmâhsiena” hawhta a hmô awpa kyh cha a hmô haw tah ta. Châhrasala raihria ama pathao khiahta, Khazohpa mohôhna ta ama hmia liata lâpi cha âtlyh âtlyh ta a pahy lymâpa cha ama hmô aw tahpa ta chho awpa biepiepa a châ; ama sie lymâna lâpi zydua liata viasa a vaw y lymâ aw ei ta, a chhâna liata bâ zydua cha pie khaina a vaw châ aw tah ta.

GSAM 447.2Ei rei hawpa apakhynazy liata a vaw hlâopa thokhazy hry liata kei chhao ei hlao. Cha sahlao, a hluh chaipa cha khizaw liata a hneichhiepazy ama châpa heta, a hâ nata a doh lâ 35 x 80 phei a tlapa apakhyna o sâkha sa awpa pachâna a hneipa he, leisu a mâ chyh chaipa chhao $6,000 hluhpa hmâh byuh awpa hawhta a hmôpa khihpi liata cha, “zohna liata hmâhsiena” hawh tlai a châ tahpa ei rei thei. Pihno White ta ama hnohta a tlôkheipa Pahnokheina bie cha Abeipa tawhtapa a châ ta, a pitloh ngei aw tahpa ngiapâna paki ama hneipa vâta deita raihria ama pathao hawpa a châ.

GSAM 447.3He raihria âthaona tawhta tahmâ taihta kei chhao a chyh a hluh ta ei hlao lymâpa vâta, a chô liata Pahnokheina bie he a kyh to liata a pitloh haw tahpa he su liata rei ei khoh. Leisu tlua awpa ta eimâ pua nahta, a mâ $6,000 a châpa leisu sâkha cha $4,000 ta eima hmô thei haw. Sietanô pakha ta a leisu a zua thei khiahta $1,000 a pie aw tah ta. A leisu cha leisu zua awpa a chakatuhpa pakha ku liata a parah ta a pie haw, cha chata a mâ a chyh tu tahpa a chho. Hâta 2 chhôh a pachâ tua chaipa mâ hlâta $1,000 hluh viapa ta a leisu cha zuapa a châ haw ta, a bietaihpa sôh cha a pie haw. Unawhpa hropa pakha, hneichhiepa, ta Khazohpa achhyna o cha kheihta ma sa thei aw tahpa pahno thei leipa ta, châhrasala, “Abeipa ta tao ngei awpa a châ a tah khiahta, a dâh kha ta lâpi a pahy aw,” tah ta. Ano chata a chhôhkhapa pakha ryu chhiena cha a pitloh haw ta, ano cha $20,000 hneituhpa a châ haw tahpa a pahno nahta a no-âh kaw. O sâna châta $1,000 pie ta, a o sa nawpa châta awnanopa leisu cha su thôh pachhaih ta su kha tlo ta, cha hawhta dâh pano ta py cha a bao haw.

GSAM 448San Francisco châta Baona Peimawhpa

GSAM 448.1Cha hawhta o sa raihria ama hmâhsie lymâna liata a mohôhtuhpa hlao ta ama hmôpa sôhpiepazy nata baonazy hluhpi eima rei thei. He hawhta rei he a dai aw: Khazohpa achhyna o cha leisu chhao pahlaopa ta $14,000 tlâhpipa hmâhpa ta sapa a châ; cha khophie hlâta a hluh viapa cha o sâpa a paki hlâta sôhpiepazy ta pie khai chiehpa a châ. O a sâna Laguna Street he siku châta o a daih leina khihpi su a châpa vâta, o chô ama di hlâta siku a mohôhtuhpa hlao cha, siku hnei nawpa châta o ry liata khôzy hlâ awpa ta a vy ei. Kô 2 deuh chhôh thla to ta ama hmôpa o hlâna sôh $75 chata sôh lâhpa a pôhna nata o mohôhna sôh angiahpazy a pie khai thei. Chavâta py chata a hmô theipa sôh cha bâ a laibâhpa pie nawpa ta a hmâh thei haw.

GSAM 448Ti ta Hri Patlâhna O

GSAM 448.2Tahmâ liata cha daihti liata lâhpa bâ tawhta su chyhpa a laibâh haipa a châ. Khazohpa achhyna o ry liata cha ti hmâpa ta hri patlâhna o, hmo angiahpa zydua a hneipa, a y. Sôh rairuna khâpa hmah hnei leipa ta, a mâ cha bâ a laibâhpa hlâta a hluhpi ta a hluh via; cha bâ cha a reih leipa ta pie khaina a châ aw.

GSAM 448.3Thlahpazy ta biehmeiseihpa ama dao aw tahpa Pahnokheina bie su chhao cha no-âh chhih ngaitapa ta a pitloh haw. Chyhsa sythôh sythôh deita châ leipa ta, za hluhpi ta cha khihpi liata biehmeiseihpa khaihna ama dao haw ta, tahmâ cha khizaw su hrôhrô liata ama hiezâh haw. Daihti thokha liata San Francisco ei va vai nahta, a hnôhna chaipa ta âmo nata eimâ tyh hnôh lâta biehmeiseihpa a dao hawpa chyhsa 2 tawhta 10 taihta ei hmô tyh; a chhâna cha a tlô rih vei.

GSAM 449Pastor White Thina

GSAM 449.1Kô 1880 tlâhpipa liata Pihno White cha Hrohsona Thlahpa zawhzi ta a pasawpa Pastor James White hnohta, a phaoh hawpa pachâna byuhpazy nata tovyuh hluhpi cha a heisai ta, chyhsa hropazy nata a thyu viapazy ku liata a pie awpa a châ tahpa chho awpa ta pachupa a châ. Ano deikua cha “a panano hnôh chaipa châta a chhuahnoh” awpa a châ tahpa ta chho awpa a châ; cha cha he leilô liata a tlâna cha a chhâ thuai aw tahpa a yzie a châ. Ano chata he pachuna he a zyh pathao haw ta, daihti a hmiatu lua chhao a châ vei; khâchâ kô 1881 liata a raihrianazy châh ta, Zisu liata a mô hawpa vâta. Thla 7 noh 31 liata malaria hri vâta a châsi haw. Thla 8 noh 3 liata a o tawhta Battle Creek Tlâhna O lâta a siekhei ei ta; cha su liata pie theipa mohôhna zydua nata pachâna zydua cha piepa a châ, châhrasala phahnaina hnei leipa ta. A pasana cha chhie via lymâ ta. A pasana âthaona tlai tawhta, a “panano hnôh chaipa” a tlô haw tahpa a palôh liata a pahno chieh.

GSAM 449Pastor Smith Bie Reipa

GSAM 449.2He hmo vaw ypa kyh a rei nota Pastor Uriah Smith ta, “A thina duahmo he hlâta phapa châ awpa a rairu. A pasana liata a hnôh chaipa noh 3 chhôh, pahno thai theina a la hnei chhôh ta, pasana a pahno vei tahpa pahnokhei ta. Cha Pahânoh nohchhô hnôh lâ phapa liata a hrona a châh ngâ lymâ nota, viasa hmeiseihpa mohthlisa a khaihaipa hluhpi cha o chhôh nata a chheipâh liata a duah ei. Mô chheipa ta â mô hawh hra ta thina liata a zia haw; a zydua a chhâ haw nahta, adyhna phapa cha a hmi suo to liata a y thlâh hapa hawhta a châ. He thlahchhâna he chhypa a châ haw hawhta a châ:

GSAM 449.3“‘Mô byuh khao leina na alyna cha na pie hlâta, Daihti he liata ei mô nawpa ta na pie teh; Vârâh raihria a thaona hlâta, Leilô chô liata pahâna noh sâkha na pie teh.’”

GSAM 449.4A thi nota a kô 60 nata noh 2 a châ. Battle Creek liata ano pasôpa a châzie cha thla 8 noh 13 a ri pabuna liata chyhsa 2,500 hlâta chyh leipa a vaw hlaopa zawhzi ta palâsapa a châ. A pahâna hnôh chaipa su Oak Hill thlâsu lâta talaili 95 nata phei ta a siepa chyhsa hluhpi ta ama zi haw.

GSAM 450.1A thi hnôh lâta piepa ta, Mopasiana nata Bietapa Phuahtuhpa liata papuapa pahnokheina bie hluhpi hry tawhta Pastor S. N. Haskell ta a rohpa he eima la papua:—

GSAM 450.2“Rairuna a vaw y to deuh liata a biepathluna a dopa, a paviapazy chô liata a kyhpachâ zawhngiahzie nata a palôh a phazie, ano chô liata hmo chhiepa a tao hapazy chhao ta ama moleina tawhta ama heihpa ngianazy a hmô nahta ama chô liata a palâsapa, nahta a dopa a châ tahpa ta a ngiapâpa kyh a pachâzie he ei pachâ nahta, Izarel liata paw pakha a thi haw tahpa hmeiseihta ei rei thei. A pahâ no chhôh ta, raihria chhao nata chyhsa hluhpi chhao ta a hmia moh lymâna nata paw hawhta a mohôhna ama hnei khao leipa cha ama pahno aw.”

GSAM 450.3A thi nahta eima chariahzy ta tahmâ cha Bietapa a châh ngei aw tahpa ama rei. Cha hawhpa châ vei; Khazohpa ku ry liata ano ta a padua hawpa ozy nata raihrianazy cha a rôhnah via lymâ awpa ta raopa châ ei ta, “Abeipa ta a chipa thokôzy” hawhta ama châ aw ta, ama tawhta a chiahzy hluhpi nata thei a chha ngaitapazy cha a hiezâh aw.

GSAM 450Ngiapâna Kyh liata Ryhpazy Tao Awpa Hrohsona Bie

GSAM 450.4Vâlyuhchâpa pathôhna bietapa a pietuhpazy ta, Biephuah 13 liata hrohsona bie hawhta, Khazohpa biepiepazy ama zyhpa vâta United States nata su hropazy liata chyhsazy hriena ama tyh nawpa daihti a vaw tlô aw tahpa ta ama rei tawhta kô 58 a liemâ haw. Pihno White ta a rohpa Hlâno Châropazy tahpa châbu liata, he pachuna kyh cha he hawhta eima rei:—

GSAM 450.5“Vâlyuhchâpa ta, ‘Moh teh u!’ tah ta. Ei pachâna cha hmoparaopazy, ngiapâ leipazy lâta a heih haw. Ama zydua cha a pâthâh ngaitapa ta ama y. Khazohpa chyhsazy liata tiamana nata hmotaotheina a ypa chata âmo a pahra ta, ama pathi a pa-ia haw. Biebuana, biebuana cha a tlâh to liata a y. Khazohpa khaihna nata hmotaotheina a hneipa sahlao cha hrie nawpa ta raona ama taopa cha ei hmô. Ama chheipâh liata cha zohna a thuh via lymâ ta; châhrasala â i ngaitapa ta a duah ei ta, Khazohpa daopa nata ano cha ngâpa ta ama y. Âmo cha buana liata ama ypa ei hmô; cha hnôh lâta Khazohpa hnohta tiama ngaitapa ta ama awpa cha ei thei. Noh nata zâ ama awna cha a châh vei: ‘Hy Khazohpa y, na khopa châ mawh sy! Na moh palyupalihna a châ thei khiahta, na chyhsazy puana lâpi cha vaw pahy teh! Eima chheipâh liata Khazohpa pahno leipazy tawhta maniah pachha teh. Âmo ta thina châta maniah a rao haw ei; châhrasala na ku ta pachhana a tlôkhei thei.’”2

GSAM 451.1“Cha hnôh lâta leilô hmiatuatuhpazy a chhohia khohpa ta ama ypa nata, Sâtâ nata a Vâlyuhchâpazy cha ama chheipâh liata tiama kawpa ta ama hria haipa ei hmô. Châropa sâkha ei hmô ta, cha a chhupazy cha râh su hrôhrô liata hiezâhpa ta a y. Cha châropa liata mopathaihpazy ta ama ngiapâna eihpa cha ama heisai ta, Pahânoh cha ama heisai ta, Hâta noh hmiatuapa cha ama zyh leipa khiahta, daihti raopa sâkha a liemâ hnôh lâta chyhsazy ta âmo thie thei awpa biepiepa a y.”3

GSAM 451Amerika liata taolana

GSAM 451.2Maniah a dyuhtuhpazy ta he râh liata taolana a vaw tlô thei aw vei, a tah ei. Châchhâpa cha Amerika Bia Apyhkhapazy Dâhpipa ta, ‘Râh Dâh Taona Pakhypi ta achhyna padua awpa kyh liata dâh rai tao aw vei, achhyna khotalaipa ta hmâna chhao pakhâ aw vei,’ tahpata a phuahpa vâta a châ. Cha hleikhô chhaota, bia a hluh via chaipazy ‘Hneina Bie Châbu’ ta achhyna kyh liata dâh taona a pakhâ hra. He hawhta ama reih hrasala eima chyhsazy ta raona Bietapa phuahpa nata adyuhna tua awpa ta âchhuah âdy awpa a byuhzie chho lymâ ei ta.

GSAM 451.31863 kô liata py pakha paduapa châ ta, a chhuahna cha achhyna a pazaopa ta zyhsa theina awpa ta Amerika Bia Apyhkhapazy Dâhpipa nata râh ryhpazy thlâ awpa a châ. He pachânazy he a zituhpa a hluh ngâpa ta pôh lymâ ei ta, chyhsazy a dopa tao awpa ta pazaona, a eihpa ta Hâta noh hmiatuapa zyhsa awpa pachâna cha a tha a tlô via lymâ. Chavâta bia hluhpi liata taolana hmeiseihpa a pathao haw; ama Hâta noh hmiatuapa dâhzy liata ngiaryhna ryh leina vâta noh hropa a zyhtuhpazy châta pasaina a piepa biazy hmahta cha hawhta a châ. Hâta noh hmiatuapa ama zyh leipa vâta chyhsazy lô-o liata pahniehpa ta ama y haw.

GSAM 452Ei 116 patuna

GSAM 452.11878 kô tawhta 1896 kô, thla 3 taihta Amerika liata Noh sarina Adventist zy ei 116 patupa a châna châreihpa ei hmiakô liata a y. Chazy hryta chyhsa 109 cha thai leipa ta pachiapa a châ. Ama hryta hluhpi cha noh 20 tawhta noh 60 taihta lô-o liata pahniehpa châ ei ta, chyhsa 12 rachhôh cha chyhsa thietuhpazy, parutuhpazy nata hmoparaotuhpa a chhie chai hawpazy hnohta ‘balia ta chahrypa ta rai a hriapazy py’ liata rai hriasa tlypa a châ ei. Cha zydua liata ama chôta hri awpa bie a pachiapanazy ta, râh chyhsa a pha chaipazy ama châ tahpa ama pyh hra.

GSAM 452Achhyna Khotalaina Py

GSAM 452.221.7.1889 noh liata Battle Creek, Michigan liata Râh Pum Achhyna Khotalaina Py tahpa py pakha paduapa a châ. A chhuahna cha achhyna dâh taona a dyuh awpa, achhyna nata khitlâh sawhkhâ likawhta azaona âdopa kyh zawpi hnohta pahnosa awpa, ngiaryhna ryh leina vâta taolapa a châpazy bao awpa zy a châ. He py heta châbuzy raina nata eima râh liata cha daihti hria awpa rai nata chihchhana kyh zawpi pahnosa awpa liata rai hluhpi a hria. A hmeiseihna liata Biephuahpa 14:9-12 liata Bietapa chhôh liata a ypa raona biezy papathâhna liata rai rônahpa a hria.

GSAM 452Khitlâh thâtihbuzy bao viana

GSAM 452.3Cha daihti liata Noh sarina Adventist zy taolana chhie ngaitapa kyh cha New York Sun, New York World, Chicago Inter Ocean nata thâtihbu hropazy châchhotuhpa bie rona liata lapa a châ. Amerika Bia Apyhkhapazy chyhsa pakha ta ano ngiaryhna ryh leina a zyhpa nata biepiepa liata palâsa chiehpa noh tlai a zyhpa vâta a do leipa ta ama taopa kyh phih leipa ta a reipa châbiezy a vaw pua. Cha hawhpa thâtihbu châbiezy vâta he bie he châreituhpa sâh ei sâh hluhpizy hmiakô liata palâsapa a châ. Thla kha chhôh liata Vâlyuhchâpa pathôhna bietapa thabypa biehmeiseihpa cha kô 20 hlâta tamâ eima chho theipa hlâta chyhsa hluh viapazy hnohta a tlô haw.

GSAM 453Chyhsa pathi-iana ta Abeipa a reithaisa

GSAM 453.1Chavâta chyhsazy ta Khazohpa raihria pakhâ awpa nata biepiepa palihna ta a chhopiehpa Pahânoh a dyuhtuhpa noh bao awpa dâh hmôna châta ama hmahlanazy cha biehmeiseihpa hlâhlâ ta a hmâhsie theina awpa lâpi pahy viana a châ haw tahpa hmô theipa a châ.

GSAM 453.2He hawhpa ta thla chyhta chhôh liata tao pitlohpa hmozy eima pachâ nahta Biehrai bie pano a thapa ta eima palôh liata a vaw y. Miakha ta, ‘Biehmeiseihpa a dyuh awpa ta khâpahma tao thei vei pi ta, biehmeiseihpa bao awpa ta deita eima tao thei;’ a tah.4 A hropa ta, ‘Hmeiseihta chyhsa pathi-iana ta nâma a cha reithai aw; pathi-iana a laibâhpa cha na pakhâ aw.’ a tah.5

GSAM 453Hâta noh hmiatuapa dâhzy kyh chhochhieliena

GSAM 453.31885 kô liata a papuapa Pahnokheina Bie 32-na liata Amerika Bia Apyhkhapazy liata Hâta noh hmiatuapa dâhzy kheihta paduapa a châ aw tahpa bie a y. Cha chata, ‘Zawpi khokheina nata bao viana hmô awpa ta dâh taotuhpazy cha Hâta noh hmiatuapa dâh a hia hawpazy bie a pyh aw ei,’ a tah.6 He he kheihta tao pitlohpa a châ haw tahpa daihti chyhta pachâ teh u.

GSAM 453Khizaw Hmopasana Pakhypi châta dâh taona

GSAM 453.41892 kô liata, cha kô thla 5 tawhta thla 10 taihta Chicago, Illinois liata tao awpa Khizaw Hmopasana Pakhypi cha Hâta noh hmiatuapa liata a pahy lei nawpa ta Râh Dâh Taona Pakhypi hnohta hiana taopa a châ. A chôlâ liata chhochhielie chiehpa hawh tlai pazaona ry liata cha hawhpa dâh cha 19.7.1892 noh liata paduapa a châ. He he Maw lâ Amerika Bia Apyhkhapazy Râh Dâh Taona Pakhypi ta Pahânoh kyh liata dâh a tao hmiatuana a châ tahpa pahno thlâh ha teh u.

GSAM 453.5Awnanopazy ta moh châreihpa hluh ngaitapa, hiana châzy nata telegram châzy tuah ei ta, Râh Dâh Taona Pakhypi hnohta ama hia deita châ leipa ta, pakhypi hlaozy hnohta ngiachhie ngaitapa ta (?) he hawhta chho hra ei: ‘He biepathlupazy liata palâsapa biezy zyh leipa ta Khizaw Hmopasana Pakhypi châta hmo to rai bao viana pie awpa a pyhtuhpa Râh Dâh Taona Pakhypi hlao, Chôlâ Pakhypi hlao khiahtala, zawpi vyuhpa khiahtala chhao, ano cha âtlyna liata rao awpa tlyma, a ngâchhihpa rai hriatuhpa ta a pahnieh awpa châta bao awpa tlyma, atahmâ tawhta eima pasai aw vei tahpa keimo nata eima viasa maih hnohta eima taih.’ Ama bie cha Hmopasana Pakhypi cha Hâta noh hmiatuapa liata khawpa ta a y awpa a châ.

GSAM 4541892 kô Râh Dâh Taona Pakhypi liata biereina

GSAM 454.1Dâh cha paduapa a châ nota Râh Dâh Taona Pakhypi chhôh liata biereina pamosana châta ary liatahpa he reih teh u:

GSAM 454.1‘Pasai leina bie cha ropa ta Amerika Bia Apyhkhapazy Râh Dâh Taona Pakhypi ta a palâsapa ei hmô khoh. Roh teh u. Kheihta nama roh aw? ... Riahphana nama hnei khiahtala, bie ta palâsa teh u; riahphana nama hnei khiahtala, bao teh u; cha a pyhpa ta a raotuhpazy hryta ahyzi e he liata a vaw kua heih aw? Ahyhma a vaw kua heih aw vei tahpa ei hnabeiseih. He bie nama dyuh khiahtala namosasyh nama pachihchhasa.’

GSAM 454Awnanopa apalaina

GSAM 454.2He dâh padua awpa ta Râh Dâh Taona Pakhypi hnohta a hia hawpa nata ama hmô hawpazy chata cha cha ama achhyna dâh taona pachâna liata pahniena peimawhpa ta ama pachâ tahpa a sia. Châchhâpa cha cha hnôh thlâh liata ama pastor moh pahno ngaitapa pakha ta Pittsburg, Pennsylvania liata bie a chho nota ary liatahpa hawhta a reipa vâta a châ:—

GSAM 454.3‘Awnanopa ta râh ryureina py laipazy chô liata biehnei theina a hnei tahpa cha tlâhna Khizaw Hmopasana Pakhypi kyh liata a sia ngaitapa ta palâsapa a châ. Cha nota Amerika Bia Apyhkhapazy Chôlâ Pakhypi, râh liata py a sâh chaipa khata, achhyna ao nahthlie ta, Hmopasana Pakhypi laipapi ochhizy cha Hâta noh hmiatuapa liata pahy awpa a châ vei tahpa awnanopa ta a palâsapa bie a pahlaopa ta, Khizaw Hmopasana Pakhypi châta $5,000,000 hmâna dâh a padua. He a pha ngaitapa hmotlô he Krista a ngiapâtuhpa palôh liata, he hawhta taopa a châ thei khiahtala a byuhziana a lyupa hmo hropazy chhao tao theipa a châ aw tahpa a pahnosa. Awnanopa cha tha a tlô via lymâ ta, hmâlâ liata a ao cha ahlâno hlâta a hluh via syulyu ta theipa a châ aw.’

GSAM 454.3He hawhta 1885 kô liata piepa Pahnokheina bie cha kheihta a vaw ki hawpa nata a ki hai thlâhpa a châ tahpa eima hmô.

GSAM 455Catholic nata Protestant apyhkhana

GSAM 455.1He bie nata a zaopa ta 1885 kô liata chhochhieliepa, Pahnokheina Bie 32-na liata a y hrapa, bie hropa pakha eima chho heih aw:—

GSAM 455.2‘Protestant achhyna ta khaotlo rylâ liata ku a pazawhpa ta Rawma biehneina ku a patu tita; khaotlo âleichiehpa rylâ liata ku a pazawhpa ta a thipa thlahpazy nata azaona pachuna ku a patu tita; he py pathôh apyhkhana thatlôna ry liata eima râh ta Protestant nata zawpi atlypa sawhkhâ a châna Dâhpipa thabypa bie zydua a pasai khao leipa ta, Papa haipa nata paviapalianazy papathâh awpa ta lâ a pahy tita, Sâtâ raihria hmonoâhpa daihti a tlô haw tahpa nata a chhâna a hnia haw tahpa eima pahno thei aw.’7

GSAM 455.3He chhochhieliena hmiatua lâpa kheihta a vaw ki hai haw tahpa palâsa awpa ta eima chheipâh liata hmo a vaw tlô haipazy kha mo awpa deita a byuh. Protestant zy, pastorzy nata zawpizy chhao, Catholic zy khokheina hmô a chhuahpa ta ama apakhynazy liata âhlao awpa ta ama hruapazy kha moh teh u. A chôlâ Pahnokheina bie piepa a châna 1885 kô liata, tahmâ hmôpa hawhpa cha a chyh chaipa hmahta a lâ hâ leipa a châ tahpa pahno thlâh ha teh u.

GSAM 455.4Protestant zy ta Papa zituhpazy ku nata bao viana kheihta a tlua hai ei tahpa palâsa awpa ta, 18.3.1896 noh liata Kansas City (Mo.) Star tawhta bie ei la.

GSAM 455Methodist zy nata Pathaihpa Patrick noh

GSAM 455.517.3.1896, Pathaihpa Patrick noh liata, Coates Hla Pahnôna O, Kansas City, Missouri liata, Kansas City Methodist awnanopa a rôhnah chaipa mohôhtuhpa Dr. Mitchell ta bie a reih. Star ta cha biereina chhôh liata a ypa pakha cha ‘hmo pamosana chyhpa’ tahpata a chho. Dr. Mitchell ta he hawhta a reih nahta zawpi ta ama ku beipa ta thata reithai ei:—

GSAM 455.6‘Pahno leina tawhta a pyh-icha leina a vaw pua. Eima o kiapâhzy thâtih a tlôhpa ta eima pahno leipa vâta eima pyh-icha thei vei. Keimo Protestant zy he Catholic zy kyh liata reih tlâh leipa hmozy ngiapâ awpa ta pachupa châ pi ta. Catholic zy chhao Protestant zy kyh liata reih tlâh leipa hmozy ngiapâ awpa ta pachupa ama châ hra. Atahmâ chhao eima mokhaohzy a mo khopa ta nata eima kuzy a patu khopa ta eima vaw hnia nahta, eima viasa kyh liata eima pachâ paviapazy kha eima vaw hmô. Eima viasa thâtih eima pahno via deita khiahtala, kyh eima pachâ via aw. Eima y hrâhpa ta reipachhie tyh pi ta. Nohhlao ngaitapa Krista zituhpazy cha maohphyuh tlâh eima châ! Krista a ngiapâtuhpazy zydua cha thisaih âsôhpa lyupa tlai ta chatlaipa eima châ; Khazohpa ngiachhiena lyupa tlai ta patupa châ pi ta, avâ lyupa tlai tlô awpa ta eima hnabeiseih. Unawhpa saih u, he alei liana heta eima pahno âpachâ awpa a pha via.’

GSAM 456.1Star ta he hawhta a chho pazao:—

GSAM 456.2‘Chatawhcha Dr. Mitchell cha a hnôh lâta a tyupa Paw Dalton [Catholic theihthaipa] lâta a heih ta, a ku pazawhpa ta, “He liata, Unawhpa Dalton, ei ku a y,” a tah. Paw Dalton cha thyu ta, ku pazawhpa cha patu ta, Dr. Mitchell ta a ku a ryu nota, “Alei liata khih laipa lyupa liata daihti a saw ngaitapa eima pahrâ khai hnôh liata, avâ liata eima pahnosa awpa ta vâlyuhchâpa pakha eima byuh hâ aw khiahtala, a maohphyuh chhih ngaita aw. He alei liata eima pahno hmiapasai teh u,” a tah. Zawpi ta ama ku bei ei ta, Paw Dalton a tyu heih khai nahta Dr. Mitchell ta a bie reina cha a pazao heih.’

GSAM 456Hmo rôhnahpa nata a pathlutuhpa

GSAM 456.3Melbourne, Australia, 18.2.1892 noh ta ropa biechhona hropa tawhta he bie he eima la:

GSAM 456.3‘Avâ zydua cha hmo a vaw tlô haipazy mo thlâh hapa ta ei hnohta pamosapa a châ. Alei chô liata Khazohpa ryureina kyh adyuhna laipapi nata a saw ngaitapa chhôh liata hmo ru ngaitapa daihti a vaw lâ aw. Hmo rôhnahpa nata a pathlutuhpa a vaw tlô aw, cha chhao a parah ngaitapa ta a châ aw.’

GSAM 456Ryureituhpa Brewer ‘Krista a ngiapâpa râh’

GSAM 456.4He châ he ropa a châ tawhta noh 11 hnôh liata, Amerika Bia Apyhkhapazy a tlô hlâ liata, Protestant zy nata Catholic zy ta he râh y awpazie a pathlutuhpa ta ama reipa hmo pakha a vaw tlô. Ei tahpa cha Amerika Bia Apyhkhapazy Ryureina O Sâh Chaipa biechhawhna, thla 2, noh 29 liata Ryureituhpa Beichaipa Brewer ta ‘He râh he Krista a ngiapâpa râh a châ,’ tahpata a reipa kha a châ. A chôlâ liata palâsapa hawhta cha kô liata thla 7, noh 19 liata Khizaw Hmopasana Pakhypi Hâta noh hmiatuapa liata khaw awpa dâh cha paduapa a châ. Cha dâh padua awpa ta a thapa ta a hiatuhpa pastorzy ta, Ryureina O Sâh Chaipa ta he he Krista a ngiapâpa râh a châ tahpa a phuah hawpa vâta, Krista a ngiapâtuhpazy Pahânoh cha paraona tawhta vao cheingei awpa a châ, tahpa ta ama hia hmeiseih. Râh Pum Taopathina Py chhao cha hawhta pachâ hra ei ta. He he Krista a ngiapâpa râh a châpa vâta Khazohpa nata a ryhpazy cha sawhkhâ thabypa ta pyh awpa a châ, tahpa ta ama reih. A hmeiseihna liata he achhâna adyuhna chhôh liata hmo rôhnahpa nata a pathlutuhpa a vaw tlô haw, ‘cha chhao a parah ngaitapa ta a châ haw.’

GSAM 457Hlâno hrohsopazy

GSAM 457.1Khazohpa chakaotuhpa hrohsopazy hnohta piepa Aluahna cha chi no a ypa hawhta a lâ. Miakha cha ‘Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahna’ tahpa, aluahna liata a y nota cha chyhsa cha hmô theipa a châ; a hropa cha ‘zâ aluahna’ tahpa a châ. Aluahna hmiatua lâpa kyh cha 1 Samuel 3:1 liata chhopa châ ta, hawti Samuel thâtih cha he biezy ta hmôpa a châ: ‘Cha nohzy liata Abeipa bie cha hmô ru ngaitapa a châ; Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahna a y vei.’

GSAM 457Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahnazy

GSAM 457.2Abeipa ku hrohsopa Ezekiel chô liata a y nona Aluahna cha he hawhpa aluahna (Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahna) a châ. Zudah machâzy a hmiakô liata ama tyuh nota, ano cha Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahna liata a ypa hmô ei ta.8 Daihti hropa liata hrohsopa Daniel cha Khaldai ryureituhpazy hry liata Aluahna ta chhipa a châ. Ama y thlâh ha khiahtala, Aluahna liata a ypa cha hmô thei aw ei ta; châhrasala ‘ama chô liata chalyuna laipapi a vaw tlô ta, chavâta anyuh awpa ta ama râ haw.’9

GSAM 457Pihno White zâ aluahnazy

GSAM 457.3Pihno White Aluahna hmiatuapazy zydua cha Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahnazy ama châ. 1884 kô tawhta he kao liata Aluahna yzie a vaw thlâ haw, atahmâ cha Biehrai liata ‘zâ aluahnazy’ tahpazy a châ hawpa vâta. Mâ deita châ leipa ta, ahlâno kôzy liata Mo padeih thlâhpa ta hmôpa aluahnazy liata a vaw lâpa vâlyuhchâpa khai ngaitapa lyupa tlai kha ano pachuna a piepa ta a vaw lâ heih tyh. Biehrai liata ‘zâ aluahnazy’ hluhpi ropa a y, Athaona 46:2; Daniel 2:19; 7:13; Hmotaopazy 16:9; 18:9; 23:11; 27:23-25 reipa ta cha hmô parah theipa a châ.

GSAM 458.1Pihno White zâ aluahnazy liata chhochhieliena peimawh ngaitapa hluhpi piepa châ ta, a chôlâ liata chhopa hawhta a sia ngaitapa ta a vaw ki khai haw. A hnôh lâta a piepa Aluahna thokha atahmâ ei chho aw.

GSAM 458Washington lâta athlâna

GSAM 458.21893 kô liata Pihno White ta he hawhta a reih:

GSAM 458.2‘Atahmâ Battle Creek liata raihria chi hluh lua ta apakhysa hai a châ. Cha raihriapazy cha pachhaihpa ta khih laipa hropazy liata pahniehpa a châ sala, khaihna nata pahnona ta su hropazy chhao nohhlao a pie thei nawpa ta, cha cha Khazohpa chhihthana hawhta a châ aw. Abeipa ta Battle Creek liata Zerusale panona a khoh vei. Khazohpa khopa taopa a châ aw khiahtala, taopathina thatlôpazy nata yzie thlânazy a y awpa a byuh, raihria chhaichhizy nata raihria ozy chhao thlâ awpa a byuh aw.’

GSAM 458.31903 kô, thla 3 liata Oakland, California liata Khizaw Awnanopa Pakhypi nota he hawhta a reih:

GSAM 458.3‘Battle Creek tawhta pua teh u tahpa raona bie cha eima chyhsazy hnohta kô hluhpi piepa a châ haw. Châhrasala cha liata raihria chi hluhpi paduapa a châpa vâta, y thlâh ha awpa a nôpo vei, chyhsazy ta khazia athlâ awpa e a châ tahpa hmô thai veih ei.’

GSAM 458.4‘Su hropa liata pahrâ awpa kyh liata a hiahriapazy chhy awpa ta, A châ, ei tah. Khizaw Awnanopa Pakhypi raihria ozy nata châbu papuana raihria cha Battle Creek tawhta thlâpa châ mawh sy. Cha su cha Atlantic Tilaipi ngiakâ liata a châ aw mâ, su hropa liata a châ aw mâ tahpa pahno va na. Châhrasala he bie he ei reih aw: Battle Creek liata Mopasiana raihria o sa heih awpa ta alô rai, beih-lei raopa rai pakhâ hmahta pahnieh khah u. Khazohpa ta cha châta su a pha viapa a hnei.’

GSAM 458.5He pachuna bie he ama thei khai hnôh liata ngiapâtuhpazy pakhypi ta, ‘Khizaw Awnanopa Pakhypi raihria ozy cha Battle Creek, Michigan tawhta Atlantic Tilaipi ngiakâ liata su pakha lâta thlâpa châ mawh sy,’ tahpa bie cha raopa ta ama pathlu.

GSAM 459.1Khizaw Awnanopa Pakhypi a khai hnôh liata Battle Creek liata Khizaw Awnanopa Pakhypi ryureina ama hneipa liata, ‘Khizaw Awnanopa Pakhypi raihria o beichaipa cha New York khih laipa kiapâh liata pahnieh awpa eima khokhei,’ tahpa bie raopa ta pathlupa a châ. Chavâta su âhmiepa tlua awpa ta ryureina py laipa pakha raopa a châ. Py chata ama pachâna cha Pihno White hnohta chho ei ta, ama châta khaihna bie a hnei viana a y mâ tahpa hiahri ei ta. A chhyna liata he hawhta a reih:—

GSAM 459.2‘A pahno thai ngaitapa ta nata thlahchhâna chôta eima sie thei nawpa ta Abeipa ta maniah bao mawh sy. Eima Châbu papuana o khata eima pahnieh aw tahpa eima pahno awpa a khoh tahpa ei pahno hmeiseih, cha chhao a parah ngaitapa ta a châ awpa a châ. Eima châta lâpi himopa a ypa cha meihdo a sie tita tlai sie awpa ta âchhuah âdypa ta y awpa he deita a châ tahpa ei pahno. Ano ta maniah a chhihtha nawpa ta thlahchhâ teh u. Ano ta a mohôhna vâta Battle Creek eima siesai awpa a khoh tahpa maniah a pahnosa haw....

GSAM 459.3‘New York liata raihria a byuh, châhrasala eima Châbu papuana o cha cha liata padua awpa a châ mâ tahpa reih thei va na. Ei hmôpa khaihna bie cha cha hawhta thlâna bao awpa châta a sia tlô haw tahpa pachâ aw va na.’

GSAM 459.4Hâta no daihmâ New York khih laipa nata a chheipâh khihzy liata a tlua khai hnôh liata ryureina py ta Châbu papuana o châta su âhmiepa ama hmô thei vei. Cha daihti liata thla 5, noh 30 ta ropa châ a vaw tlô, cha liata Pihno White ta he hawhta a reih:—

GSAM 459.5‘Eima unawhpa zy ta Mopasiana nata Bietapa Phuahtuhpa Châbu papuana o châta su ama tlua nota, Abeipa cha a hmeiseihpa ta ama tlua awpa a châ. Ama thazâ leina a thei thlâh hapa ta, a vaihpa ta nata thlahchhâna chôta a phapa ta pachâpa ta ama sie awpa a châ. Chyhsa pachâna liata eima pangâ awpa a châ vei. Khazohpa ta a piepa sona eima tlua awpa a châ....

GSAM 459.6‘New York liata raihria o padua awpa kyh liata, A vaihpa ta y teh u, tah awpa ei châ. New York kiapâh liata a y awpa ei khokhei vei. Atahmâ ei chhâpazy zydua ei cha chho thei vei ei, châhrasala cha khih laipa tawhta maili 30 chhôh liata su maih cha a hnia lua aw tahpa ei pahno hmeiseih. Su hropazy chheipâh yzie pachâ pasia teh u. Washington, D.C., phahnaina zy cha a phapa ta mopasia awpa a châ tahpa ei pahno hmeiseih.

GSAM 460.1‘He raihria o he khih laipa liata tlyma, khih laipa kiapâh liata tlyma eima padua awpa a châ vei. A chheipâh liata alei a y theina awpa ta khih laipa nata a kiapâh tawhta a hrâpa râh bia liata padua awpa a châ.’

GSAM 460Zua awpa hmo phapa chhochhieliena

GSAM 460.2He bie he hneipa ta ryureina py cha thlahchhâna chôta Washington chheipâh liata ama tlua pathao, cha nota he pachuna bie a pahlaopa châ pathôhna a vaw tlô:

GSAM 460.2‘Nohchhi lâ liata eima raihria pahniehna su kyh liata khaihna eima hmô nawpa ta thlah eima chhâ hai ta, khaihna cha a sia ngaitapa ta eima hnohta a vaw tlô haw. Tâkâ hmâ thei ngaitapa chyhsazy ta tâkâ hluhpi ama hmâ hawpa suzy cha lei awpa ta eima hnohta piepa a châ aw tahpa khaihna a sia ngaitapa ei hnohta piepa a châ haw. He o rônahpazy a hneituhpazy cha thi ei ta, châ vei khiahtala ama palôh cha hmo hropa lâta a heih ta, ama hneina cha a ma tlêm ngaitapa ta zua awpa a châ haw....

GSAM 460.3‘Ei hnohta piepa khaihna bie tawhta, tahmâ châta Mopasiana nata Bietapa Phuahtuhpa raihria o beichaipa cha Washington kiapâh liata a y awpa a châ tahpa ei pahno.’

GSAM 460Chhochhielie chiehpa su hmôpa a châ haw

GSAM 460.4He biechhona he ama hnei nahta, ryureina py cha Columbia Bia liata su pakha ama tlua pathao. Châhrasala eka kha liata dawla 1,000 hlâta a tlêm viapa ta alei hmô theipa a châ vei. A chhâna liata Takoma Park lâta ama palôh heihsapa a châ. Ary liatahpa he ryureina py châchho a châ:—

GSAM 460.5‘Bia khô lâta chyhta, châhrasala Takoma Park khih laipa chhôh liata a ypa alei eka 50 rachhôh eima hmô. Cha cha dawla 6,000, eka kha liata dawla 120 ta eima lei thei. He su he a phapa ta eima mopasia. Kô chyhta ahlâno liata Boston tawhta hri patlâhtuhpa pakha ta tlâhna mohôhna o su châta a raopa a châ tahpa eima pahno. Ano ta cha lei ma nata thiahzy, thingrihzy nata hnaihny zydua siekheipa ta alei pathaihsa awpa liata dawla 60,000 rachhôh a hmâ haw tahpa ama reih. Tâkâ rairuna vâta a pachânazy a pitlohsa thei leipa ta, cha alei cha tâkâ a hlypa châta a patutuhpa chapaw pakha ku liata a vaw ngia haw, ano châta dawla 15,000 a hmâpa a châ.

GSAM 461.1‘Takoma Park chyhsazy vyuhpa ta khih laipa beipa nata ama chhihthatuhpa thokhazy ta, cha su liata a hmeiseihpa ta maniah a vaw ly ei ta, eima pachânazy pitlohsa awpa liata viasa phapa ta maniah ama bao aw tahpa bie ama taih hra.

GSAM 461.2‘Eima zyna nata eima tluana zydua liata he su hawhta Pahnokheina biezy ta a palâsapa biezy a tlôsapa su hropa eima hmô vei. Khazohpa mohôhna ta eima y awpa ta a khohpa su liata maniah a chhihtha haw tahpa eima ngiapâ.’

GSAM 461.3He bo nata a hmialâ bozy liata palâsapa Pahnokheina biezy a vaw ki hawna hluhpizy eima hmôpa vâta, hmâlâ liata hmo a vaw tlô awpazy tua awpa ta âchhuah âdypa ta eima y thei nawpa nata, cha hmozy cha pahno hmiapasai leipa ta eima chô liata a vaw tlô lei nawpa ta, ‘Abeipa eima Khazohpa cha ngiapâ teh u, chatanachata pa-ipa ta eima y aw; ano hrohsopa cha ngiapâ teh u, chatanachata eima laiseih aw.’

Notes

  1. 2 Thâtihzyrona 20:20. ↩
  2. Hlâno Châropazy, châhmia 272. ↩
  3. Cha châbu liata, 282-283. ↩
  4. 2 Kawrini Mozy 13:8. ↩
  5. Hlazy 76:10. ↩
  6. Awnanopa châta Pahnokheina Biezy, châbu 5, châhmi 451. ↩
  7. Awnanopa châta Pahnokheina Biezy, châbu 5, châhmi 451. ↩
  8. Ezekiel 8:1. ↩
  9. Daniel 10:7. ↩

Note

Back