13-nji Bap — Hudaýyň ýol görkezmeginiň alamatlary

GSAM 198.1"Hudaý başga bir halkyň arasyndan bir halky alyp çykmak üçin synaglar, alamatlar, möjizeler, uruş, güýçli el we uzaldylan gol arkaly, hem-de uly gorkuzmalar arkaly, siziň Hudaýyňyz Rebbiň Müsürde gözüňiziň öňünde eden ähli zadyna görä synanyşyp gördimi? Rebbiň Hudaýdygyny, ondan başga hiç kim ýokdugyny bilmegiňiz üçin size bu görkezildi."¹

GSAM 198.2Şonuň ýaly-da, Reb butparaz milletiň arasyndan bir halky alyp, kanunyny olara aýtjak we ony daş tagtalara ýazyp galdyrjak ýere çykarmak üçin işledi. Bu möjizeler olaryň gyzyklanmasyny kanagatlandyrmak üçin däl-de, eýsem olar anyk bilip bilsinler üçin amala aşyryldy: "Müsürde uly işler, Ham ýerinde möjizeli işler we Gyzyl deňziň boýunda gorkunç işler eden,"² we Sinaýyň ýanýan zirwesindäki oduň we tüsseleriň arasyndan olara gürrüň edeniň ähli zadyň döredijisi, diri we hakyky Hudaýdygyny.

GSAM 198Ýanýan gyrymsy agaçdan Musanyň çagyrylmagy

GSAM 198.3Musanyň özüniň hem ýönekeýçe: "Çölde sürüleri bakýan mahalymda siziň gullykda çekýän ejiriňize duýgudaşlyk duýdum we häzir Midian ýurduna gaçmazdan ozal bir Müsür adamyny öldürenimde synanyşyp görendigim ýaly, sizi Müsürden çykarmak üçin geldim" diýmegi bilen Ysraýyl ogullaryny Müsürden çykmaga höweslendirmek mümkin däldi.

GSAM 199.1Ýanyp gutarmaýan gyrymsy agaç we alawlaryň arasyndan eşidilen ses gerek boldy, hatda Musanyň hem "git-de halky Müsürden çykar" diýen tabşyrygyň hut özüne berlendigine ynanmagy üçin. Şol ajaýyp usulda ol öz wezipesini, belent we mukaddes çagyrşyny kabul etdi; bu açylyş doganlarynyň ünsüni derrew özüne çekjekdi we geljek wakalar üçin olaryň aňyny taýýarlap, şonuň netijesinde Hudaýyň astyndaky Musany öz liderleri hökmünde kabul etmäge getirjekdi.

GSAM 199.2Eger Halasgäriň direlmeginden bäri onuň gamly we umyt kesilen şagirdleriniň onuň özleri bilen bolmagynyň we ruhlandyryjy sözleriniň kömegi bilen rahatlanmaga mätäç bolan bir pursat bar bolsa, ol käbir gamgyn we ezilen ynançlylaryň 1844-nji ýylyň "gije ýarymy çakylygy"ndan soň berk ynanç bilen ýapyşyp duran wagtydy; we eger Hudaý mähribanlyk bilen haçan-da bolsa göwni gamgyn ruhlara göni habar beren bolsa, onda munuň şol döwürde we şol halklara ediljekdigi aýdyň görünýärdi.

GSAM 199Rebbiň wada berlen huzury

GSAM 199.3Ol işleriň usullarynda we serişdelerinde çäklendirilmeýän, we "ýokary göterileninde" Ruhuň sowgatlaryny öz kilisesine goýan Hudaý³ Hoş Habary wagyz etmekde öz yzarlaýjylary bilen "dünýäniň ahyryna çenli" boljakdygyny wada berdi.

GSAM 199.4Her ädimde Reb özüni doly gözlän adamlarda güýjüni we sowgatlaryny görkezmäge taýýar boldy. Ol Hoş Habar wezipesini berende şeýle diýmedimi: "Iman edýänleriň yzyna bu alamatlar eýerer: Olar meniň adym bilen jynlary çykararlar; olar täze dillerde gürleşerler; olar ýylanlary eline alarlar; we eger öldüriji bir zat içseler, ol olara zyýan ýetirmez; olar hassalaryň üstüne ellerini goýarlar we olar sagalarlar"?⁴

GSAM 199Reformasiýa döwründe Ruhuň sowgatlary

GSAM 199.5On altynjy asyryň Reformasiýasy döwründe we ondan soňky döwürlerde Rebbiň güýjüniň ajaýyp görkezmeleri we pygamberlik sowgadynyň ýüze çykmalary boldy. D'Aubigné Ýohan Hussyň pygamberlikleri barada gürrüň berýär. Charles Buck Religious Anecdotes atly eserinde 1546-njy ýylda George Wishartyň pygamberlik etendigini belleýär. John Wesley öz eserlerinde Jonathan Pyrahyň pygamberlikleri we olaryň ýerine ýetirilmegi barada gürrüň berýär. Pastor J. B. Finley öz awtobiografiýasynda 1842-nji ýylyň tomsunda özünde bolan täsin bir wiziýa we sagaldyş barada gürrüň berýär. Christian Advocate (Metodist) gazetasy şol kilisäniň doktor Bondyna gullugy döwründe berlen täsin bir wiziýa we onuň netijeleri barada gyzykly hasabat çap etdi. Bu alamatlar Rebbi pes ýürek bilen gözleýänlere onuň üýtgemändigini we häzir hem pygamberlik sowgady arkaly halky bilen gürleşjekdigini görkezýärdi.

GSAM 200Galyndy Kilisäniň Pygamberlik Ruhyna Eýe Bolmagy

GSAM 200.1Mukaddes Ýazgylarda Rebbiň gelmegine garaşýan adamlaryň arasynda Ruhuň sowgatlaryny, esasan hem pygamberlik sowgadyny aýratyn görkezjekdigi barada düşnükli we anyk beýanatlar bar. Ünsüňizi çekýän ilkinji tekst Korinfliklere ýazylan hatda ýerleşýär we şeýle diýilýär: "Size Isa Mesih arkaly berlen Hudaýyň merhemeti üçin siziň adyňyzdan hemişe Hudaýyma şükür edýärin; şeýlelikde, siz her zatda, ähli gepleşikde we ähli bilimde ondan baýlaşdyryldyňyz; Mesihiň şaýatlygy siziň içinde tassyklanan ýaly; şonuň üçin siz hiç bir sowgatda yzda galmadyňyz; biziň Rebbimiz Isa Mesihiň gelmegine garaşyp; ol sizi ahyryna çenli hem tassyklajakdyr, şonda siz biziň Rebbimiz Isa Mesihiň güni gelende günäsiz bolarsyňyz."⁵

GSAM 200.2Ylhamda "galanlar" — soňky Hoş Habar kilisesi — barada şeýle okalýar: "Ejderha aýala [kilisä] gahar edip, Hudaýyň buýruklaryny berjaý edýän we Isa Mesihiň şaýatlygyny saklaýan onuň nesliniň galanlary bilen uruşmak üçin gitdi."⁶ Soňky kilisäniň eýe boljak we tassyklanmagy bilen Ruhuň ähli sowgatlarynyň ýüze çykmagyna ýol açýan "Isa şaýatlygy" näme? Bu soraga Patmos adasynda Ýahýa gelýän perişdäniň şaýatlygynda jogap tapýarys: "Men oňa ybadat etmek üçin aýaklaryna düşdüm. Ol maňa şeýle diýdi: Muny etme; men seniň hem, Isanyň şaýatlygyny saklaýan doganlaryňyň hem gullukdaşydyryn; Hudaýa ybadat et; sebäbi Isanyň şaýatlygy pygamberligiň ruhydyr."⁷

GSAM 201.1Perişdäniň beren bu kesgitlemesi Mesihe garaşýan kilisede ýüze çykýan "pygamberlik ruhynyň" ähli sowgatlaryň ýoluny taýýarlaýandygyny we şol sowgata eýe bolandygy sebäpli "galdyk" kilisä garşy uruş edilýändigini görkezýär.

GSAM 201Pawlusyň Sowgatlar Hakynda Şaýatlygy

GSAM 201.2Pawlusyň Tesalonikalylara ýazan haty görkezýär, Rebbiň güni — hökümiň ýerine ýetiriljek ahyrky güni — köpçülikleýin adamlaryň üstüne "gije ogurçy ýaly" geljekdigini; emma bu gün Rebbiň ynançly çagalarynyň üstüne şeýle gelmez, sebäbi olar "ýagtylyk çagalary we gündiz çagalarydyrlar." Şol hüşgär duran adamlara beren duýduryşlarynyň biri şudur: "Ruhu öçürmäň. Pygamberlikleri pes görmäň. Her zady synagdan geçiriň; gowy zady berk saklaň."⁸

GSAM 201.3Bu ýerde "pygamberlikler" diýip terjime edilen grekçe propheteias sözi barada Greenfield öz grek lügatynda şeýle diýýär: "Bu manyda pygamberlik sowgadynyň ulanylyşy, 1 Selanikliler 5:20." Parkhurst, Robinson we Liddell we Scott sözlükleri hem munuň bilen ylalaşýar. Şeýlelikde, bu Mesihiň ikinji gelmegine garaşýan kilisede pygamberligiň hakyky sowgadynyň boljakdygyna açyk şaýatlykdyr. Bu duýduryş sowgady pes görmezligi, eýsem ony synap görmegi we gowy ýüze çykmasyny tapanyňda oňa berk ýapyşmagy ündeýär.⁹

GSAM 201Wadanyň ýerine ýetmegi

GSAM 201.4Biz mundan öň Rebbiň ilkinji we ikinji perişdeleriň habarlaryny yglan edýän mahalynda pygamberlik sowgadyny nähili görkezmäge başlandygyny belläp geçdik. Bu sowgat 2300 günüň tamamlanmagyndan bäri has doly ösdürildi. Reb bu maksat üçin öz guralyny saýlady; wekili hökmünde diňe Onuň üçin hemmesini gurban eden däl, eýsem durmuşy howp astynda duran, "güýçsüzleriň iň güýçsizi" diýlip atlandyrylýan birini saýlady.¹⁰ Wagt geçenden soň iki aýyň içinde, şol wagt Maine ştatynyň Portland şäherinde ýaşaýan, takmynan on ýedi ýaşly Ellen G. Harmon Rebden wahiýler almaga başlady.

GSAM 202.1Ilkinji wiziýanyň bolan mahaly Portlandda ýaşaýan adamlar bilen gürleşmek mümkinçiligim bolup, şeýle hem öýünde Harmon gyzyň ilkinji wiziýasy bolan Haines hanymy bilen hem tanyş bolandygym üçin, maňa beren maglumatlaryna görä faktlary gürrüň berjek.

GSAM 202.2Şol wagt Miss Harmon saglyk taýdan örän agyr ýagdaýda boldy. Birnäçe hepde boýy ol pyşyrdap gürlemekden başga gürläp bilmeýärdi. Bir lukman onuň keseli suw ýygnanmagy bilen geçýän inçekesel diýip kesgitledi. Ol onuň sag öýkeniniň çürendigini, çep öýkeniniň hem ep-esli kesellendigini we ýüregine hem zeper ýetendigini aýtdy. Ol onuň iň köp diýlende-de örän gysga wagtlap ýaşap biljekdigini we islendik pursatda ölüp biljekdigini aýtdy. Ýatanda dem almak oňa örän kyn bolýardy. Gijeleri bolsa diňe ýatagynda tas oturan ýagdaýda goldanyp berkidilende dynç alyp bilýärdi. Yzygiderli öksürik tutmalary we öýkenlerinden gan akmagy onuň fiziki güýjüni ep-esli azaltdy.

GSAM 202Miss Harmon-yň Ilkinji Görnüşi

GSAM 202.3Ol ilkinji wiziýasyny başdan geçirende, Haines hanymyň öýünde galýardy. Bu irden bolup, olar maşgalalyk ybadat bilen meşgullanýardylar. O ýerde bäş adam bardy, hemmesi ynançda dogan gyzlar. Beýlekiler doga edipdi, Miss Harmon pyşyrdamak arkaly doga edýän mahaly, Hudaýyň güýji örän ajaýyp usulda gelip, ýygnananlaryň ählisine aýdyň täsir etdi we bir pursatda ol daş-töwereginde bolup geçýän zatlaryň ählisinden habarsyz boldy — ol wiziýada boldy.

GSAM 202.4Indiki ýygnakda ol Portlanddaky ynananlara özüne görkezilenleri gürrüň berdi. Olar munuň Rebden gelendigine doly ynandylar. Şol wagt Portlandda takmynan altmyş töweregi adam bar eken we olar muny Rebbiň işi hökmünde tassyk etdiler. Wiziýa bilen onuň beýan edilmegine hem ýoldaş bolan bir güýç diňe ylahy çeşmeden gelip biljekdi. Ebedi bähbitleriň çynlakaý duýgusy hemişe onuň üstünde bolup, ol şeýle ýaş we gowşak biri bolmagyna garamazdan, Rebbiň halkyna ýagtylyk ýetirmek üçin saýlanan gural hökmünde ulanyljakdygyna aýdyp bolmajak bir haýranlyk duýgusy bilen doldurylan ýaly görünýärdi. Ol wiziýa mahalynda şatlygyň we parahatçylygyň höküm sürýän gökdäki şöhratly howlularynda şöhle saçýan perişdeler bilen gurşalan ýaly bolandygyny aýtdy, we bu ölümli durmuşyň kanagatlandyrmaýan hakykatlaryna oýanmak onuň üçin gynançly bir üýtgeşme boldy.

GSAM 203Birinji Wiziýanyň Gysgaça Mazmuny

GSAM 203.1Onuň Portlanddaky ynançlylara gürrüň berlen ilkinji wiziýasynyň aşakdaky gysgaça sinopsisi, olaryň hemmesiniň häsiýeti barada käbir düşünje berer:—

GSAM 203.2"Doga edýän mahalymda, öň hiç wagt duýmadyk derejede Hudaýyň güýji meni basyp aldy. Men ýagtylyk bilen gurşaldym we ýerden has-da ýokary göterilýärdim. Men dünýäde adwent halkyny gözledim, ýöne tapyp bilmedim; şonda bir ses maňa: 'Ýene bir gezek seret, biraz ýokaryra seret' diýdi. Şonda men gözlerimi göterip, dünýäniň üstünde ýokaryda ýerleşdirilen göni we dar bir ýoly gördüm. Bu ýolda Adwent adamlary ýoluň aňyrky ujunda ýerleşýän şähere barýardylar. Olaryň ýoluň başynda öz yzlarynda goýlan ýiti ýagtylygy bardy, perişde maňa munuň 'gije ýarymy çakylygy'dygyny aýtdy. Ol ýol boýy şöhle saçyp, olaryň büdrämezligi üçin aýaklaryna ýagtylyk berdi. Eger olar gözlerini öňlerinde durup, olary şähere alyp barýan Isanyň üstünde saklasalar, olar howpsuzdylar. Emma gysga wagt geçmänkä käbirleri ýadawlandy; olar şäheriň gaty uzakda durandygyny aýdyp, oňa has öň gireris öýdüpdiler. Şonda Isa şöhratly sag goluny göterip olary ruhlandyrdy; golundan şöhle saçyldy we adwent halkynyň üstünden ýaýrap geçdi, olar bolsa Hallelujah! diýip gygyryşdylar. Beýlekiler bolsa arkasyndaky ýagtylygy akylsyzlyk bilen inkär edip, olary şonça uzak ýola çykaran zat Hudaý däldir diýdiler. Olaryň arkasyndaky ýagtylyk öçüp, aýaklary doly garaňkylykda galdy; olar büdräp, gözlerini maksatdan aýyrdylar, Isany görmän galdylar we ýoldan çykyp aşakdaky garaňky we ýaman dünýäniň içine düşdüler. Gysga wagtdan soň biz köp suwlar ýaly Hudaýyň sesini eşitdik; ol bize Isanyň geljek güni we sagadyny aýtdy. Diri mukaddesler sesini tanady we düşündi, ýamanlar bolsa ony gök gürlemesi we ýer titremesi diýip pikir etdiler. Hudaýyň wagty aýdanynda, ol bize Mukaddes Ruhy dökdi, ýüzlerimiz Hudaýyň şöhraty bilen Musanyň Sinaý dagyndan düşendäki ýüzi ýaly ýagtylyk saçyp başlady."¹¹

GSAM 204Wiziýada iken Uaýt hanymyň ýagdaýynyň beýany

GSAM 204.1Hudaýyň Ruhynyň bu ajaýyp ýüze çykyşynyň täsin gürrüňini mundan beýläk yzarlamaga geçmezden ozal, men bu wiziýalar bilen baglanyşykly käbir faktlary aýdyp geçmek isleýärin. Men E. G. Uaýt hanymy (öň Miss Harmon) ilkinji gezek 1852-nji ýylyň oktýabr aýynda gördüm. Şol gün men ony bir sagatdan gowrak dowam eden wiziýada gördüm. Şondan bäri men ony wiziýada takmynan elli gezek görmek bagtyna eýe boldum. Men bu ýagdaýda lukmanlaryň ony barlap görendigine şaýat boldum we görenim hem bilýänim barada şaýatlyk etmegi hoşallyk hasaplaýaryn. Bu işiň faktlarynyň beýanyny, ony bu ýagdaýda hiç wagt görmedik adamlaryň tötänleýin çaklamalary sebäpli ünsden düşürmezler diýip umyt edýärin.

GSAM 204.2Wiziýa geçende ol "Şöhrat!" diýip üç gezek ruhlandyryjy gygyryş edýär; olar gaýtalanyp-gaýtalanyp eşidilýär. Ikinjisi, aýratyn-da üçünjisi, birinji sesden has pes, ýöne has täsirli bolup, ses siziňden uzakda duran we eşidilişinden çykýan adamyň sesine meňzeýär. Takmynan dört ýa bäş sekuntlap ol ýykylyp düşýän ýaly bolýar, huşundan giden ýa-da güýjüni ýitiren adam ýaly; soňra derrew adam güýjünden ýokary güýç bilen doldurylandyr ýaly bolup, käwagt derrew aýagyna galyp, otagyň içinde aýlanýar. Elleri we gollary yzygiderli hereket edip, başy öwrülençe sag ýa çep tarapa görkezýär. Bu hereketleriň ählisi örän owadan usulda ýerine ýetirilýär. El ýa-da gol haýsydyr bir pozisiýada goýulsa-da, ony hiç kim hereket etdirip bilmeýär. Onuň gözleri hemişe açyk, ýöne gözüni ýummaýar; başy göterilen we ol ýokary seredýär, boş serediş däl-de, ýakymly bir ýüz keşbi bilen, diňe adaty ýagdaýdan tapawudy uzakdaky bir zata ünsli seredýän ýaly görünýändigidir. Ol dem almaýar, ýöne ýürek urşy kadaly urýar. Onuň ýüz keşbi ýakymly we ýüzüniň reňki tebigy ýagdaýyndaky ýaly gyzyldyr.

GSAM 205Daniýeliňkisi bilen deňeşdirilende

GSAM 205.1Dem alyş ýagdaýy, güýjüniň ýitmegi we Hudaýyň perişdesi degende güýçlenmegi baradaky ýagdaýlar, pygamber Daniýeliň öz wiziýa tejribesini beýan edende aýdýanlary bilen doly gabat gelýär: "Şonuň üçin men ýeke galdym we bu uly wiziýany gördüm, mende hiç güýç galmady; sebäbi meniň owadanlygym mende çürümäge öwrüldi we mende hiç güýç galmady." "Çünki bu eýämiň gullukçysy bu eýäm bilen nähili gürleşip biler? Meniň ýagdaýymda bolsa, derrew mende hiç bir güýç galmady, mende dem hem galmady. Soňra adama meňzeş görnüşli biri ýene gelip maňa degdi we maňa güýç berip, şeýle diýdi: Gaty söýülýän adam, gorkma; saňa parahatlyk bolsun; güýçli bol, hakykatdanam güýçli bol. Ol maňa gürrüň berenden soň, men güýçlenip, şeýle diýdim: Reb, gürle; sebäbi sen maňa güýç berdiň."¹²

GSAM 205GÖZÜ BILEN GÖREN ŞAHIDLARYŇ ŞAHADATLARY

GSAM 205M. G. Kellogg, M.D.

GSAM 205.2Wiziýadaky Uaýt hanymyň ýagdaýy barada käbir göz bilen gören şahitleriň beýanatlary ýerlikli bolar. Ilkisi M. G. Kellogg, M.D.-den: ol 1853-nji ýylyň 29-njy maýynda Livingston etrabynyň Tyrone şäherinde geçirilen ýygnakda Miçigan ştatynda berlen ilkinji wiziýa barada gürrüň berýär. Ol şeýle diýýär:—

GSAM 206.1"Gyz dogan Uaýt takmynan ýigrimi minut ýa ýarym sagat wiziýada boldy. Ol wiziýa girende, ýygnananlaryň ählisi Hudaýyň güýjüni we barlygyny duýýan ýaly boldy, we biziň käbirimiz hakykatdan hem Hudaýyň Ruhynyň biziň üstümize güýçli ýagyp durandygyny duýdyk. Biz Şabat güni irden sagat dokuza golaý doga we jemgyýetçilik ýygnagy bilen meşgullandyk. Dogan Uaýt, kakam we gyz dogan Uaýt doga etdiler, men hem şol wagt doga edýärdim. Heç hili tolgunma ýa-da görkezme bolmady. Emma biz Hudaýdan ýygnanyşygy Özüniň huzury bilen bereketlemegini we Miçigandaky işi hem bereketlemegini çyn ýürekden haýyş etdik. Gyz dogan Uaýt wiziýa girende siziň köp gezek eşidişiňiz ýaly 'Şöhrat! ş-ö-h-r-a-t-! ş-ö-h-r-a-t-!' diýen ýeňiş gygyryşyny edende, dogan Uaýt ýerinden turup, aýalynyň wiziýadadygyny ýygnananlara habar berdi. Onuň wiziýalarynyň nähili bolýandygyny we wiziýasynda dem alman durýandygyny aýdyp, isleg bildirýänleri öňe gelip ony barlap görmäge çagyrdy. Doktor Drummond, lukman we Birinji gün Adwentist wagyzçysy bolup, (ony wiziýada görmezden ozal) onuň wiziýalarynyň magnetik gelip çykyşlydygyny we özüniň hem oňa wiziýa berip biljekdigini yglan eden, öňe gelip, jikme-jik barlagdan soň gaty solgunlaşdy we 'Ol dem almaýar!' diýdi.

GSAM 206.2"Men doly ynanýaryn, ol şol wagt wiziýa mahaly dem alman, şeýle hem meniň ýanymda bolan başga birnäçe wiziýasynda hem dem alman. Wiziýadan çykmagy, içine girşi ýaly aýdyň boldy. Wiziýanyň gutarandygynyň ilkinji alamaty onuň täzeden dem almaga başlamagy boldy. Ol ilkinji demini çuň, uzyn we doly aldy, bu bolsa onuň dem alyş agzalarynyň howadan düýbünden boş bolandygyny görkezýärdi. Birinji demden soňra ikinji dem almagyna birnäçe minut geçdi; ol hem birinji dem ýaly öýkenleri doly doldurdy; soňra iki minutlyk dynç alyş boldy we üçünji dem aldy; ondan soň dem almak adaty ýagdaýyna geldi." Gol goýan: "M. G. Kellogg, M.D., Battle Creek, Mich., 28-nji dekabr, 1890."

GSAM 207F. C. Castle

GSAM 207.11853-nji ýylyň tomsunda Vermont ştatynyň Stowe şäherinde wiziýada bolan wagtynda Uaýt hanymyň lukman barlagyny gören bir şahsyň aşakdaky beýanatyny berýäris. Ol şeýle diýýär:—

GSAM 207.2"Bir lukman hem bar eken we onuň akyl-paýhasy we öwrenişi bu hadysanyň sebäbini anyklamak üçin zerur hasap eden barlaglary geçirdi. Ýanýan şam onuň giň açylan gözleriniň golaýyna tutuldy; gözüň hiç bir myşsasy hereket etmedi. Soňra ol onuň nabzyny we dem alşyny barlady, emma dem almak ýokdy. Netijede ol bu hadysanyň tebigy ýa-da ylmy ýörelgeler esasynda düşündirilip bilinmejekdigine doly ynandy." Gol goýan: "F. C. Castle."

GSAM 207D. H. Lamson

GSAM 207.3Aşakdaky şahadatnamalar 1854-nji ýylyň 26-njy iýunynda Nýu-Ýork ştatynyň Rochester şäherindäki Monroe köçesindäki Pastor Jeýms Uaýtyň öýünde geçirilen ýygnakda, Uaýt hanym wiziýada bolan wagtynda geçirilen barlag bilen baglanyşyklydyr:—

GSAM 207.4"Men şol wagt 17 ýaşymdadym. Meniň pikirimçe, onuň aýdan 'Ş-ö-h-r-a-t!' diýen şol täsirli gygyryşlaryny indi-de eşidip bilýärin. Soňra ol ýere ýuwaşja çökdi, ýykylmady, bir kömekçi bolsa ony gujagynda saklady. Iki lukman geldi, biri garry, biri ýaş. Dogan Uaýt olaryň gyz dogan Uaýtyň ýagdaýyny ünsli barlamagyny isleýärdi, we olar şeýle etdiler. Bir aýna getirildi, olardan biri onuň gürleýän wagty agzynyň üstüne tutdy; ýöne gysga wagt soň ony goýberip, 'Ol dem almaýar' diýdiler. Soňra olar onuň gapdallaryny, ol gürleýän mahalynda, çuň dem alýandygynyň subutnamasyny tapmak üçin ünsli barladylar, ýöne tapmadylar. Barlagyň bu bölegi tamamlananda, ol henizem wiziýada bolup, aýak üstünde durdy, Mukaddes Kitaby ýokary göterip, bir aýatdan başga bir aýata geçip, dogry sitirläp durdy, gözleri bolsa kitapdan daşda ýokary tarapa dikildi.

GSAM 208.1"Ol soňky ýedi belanyň keşbini gördi. Soňra ol mukaddesleriň ýeňşini gördi we onuň ýeňiş gygyryşlaryny men häzir hem eşidýän ýaly bolýar. Bu hakykatlara men aç-açan şaýatlyk edýärin." Gol goýan: "Pastor D. H. Lamson, Hillsdale, Mich., 1893-nji ýylyň 8-nji fewraly."

GSAM 208Drusilla Lamson hanym

GSAM 208.2Şol bir lukmançylyk barlagy barada başga bir şaýatlyk, Pastor Lamsonyň doganoglanynyň dul aýaly, Nýu-Ýorkdaky Clifton Springs Sanitariýumynyň matronasy Drusilla Lamson tarapyndan berilýär. 1854-nji ýylyň 26-njy iýunyndaky ýygnanyşyk barada gürrüň berip, ol şeýle diýýär:—

GSAM 208.3"Men synagyň geçirilen ýygnagy ýatda saklaýaryn; ol dogan Uaýtyň köplenç aýdýan zatlaryny barlamak üçin geçirildi – gyz dogan Uaýt wiziýada bolanynda dem almaýar diýýärdi. Emma ýygnaga gatnaşan lukmanyň adyny ýatda saklap bilmeýärin.... Ol Fleming doktor bolmaly, sebäbi ony käwagt maslahat üçin çagyrýardylar. Emma ol häzir aradan çykdy. Men şeýle diýip bilerin: synag geçirildi we aýnada dem alşynyň hiç hili alamaty görünmedi." Gol goýan: "Drusilla Lamson, Clifton Springs, N.Y., 1893-nji ýylyň 9-njy marty."

GSAM 208.4Ýene-de bir şaýatlyk, ýokarda agzalan waka wagtynda şol ýerde bolan biriniň tarapyndan:—

GSAM 208David Seeley

GSAM 208.5"Bu, 1854-nji ýylyň 26-njy iýunynda wiziýada bolan E. G. Uaýt hanymy barlagdan geçiren lukmanyň beýanaty barada David Lamson we Drusilla Lamson hanymyň ýokardaky şahadatnamalaryny okandygymy tassyklamaga niýetlenendir. Men şol ýygnakda boldum we barlagy synladym. Men dogan we gyz dogan Lamsonlaryň aýdanlaryna razy bolup, goşmaça aýtsam, barlagy geçireni doktor Fleming we başga bir ýaş lukman boldy. Uaýt hanym aýak üstüne duransoň, olaryň aýdşy ýaly Mukaddes Kitapdan ýerleri sitirleýärkä, doktor Fleming ýanyp duran şam sorady. Ol bu şamy ýakmaz ýaly mümkin boldugyça onuň dudaklaryna ýakyn saklady we eger ol dem alsa, deminiň ugruna gönükdirdi. Alawyň iň kiçijik bir titremesi hem bolmady. Soňra doktor nygtap: 'Bu meseläni hemişelik çözdi, onuň bedeninde dem ýok' diýdi." Gol goýan: "David Seeley, Fayette, Iowa, 20-nji awgust 1897."

GSAM 209Jenap we hanym A. F. Fowler

GSAM 209.1Aşakdaky beýannamalar 1857-nji ýylyň fewral aýynda, Uaýt hanymyň Miçiganyň Hillsdale şäherindäki Waldron's Hall-da wiziýada bolany mahaly geçirilen barlag bilen baglanyşyklydyr. Hillsdale şäheriniň 50 ýyllyk tejribeli lukmany Dr. Lord iň ünsli barlagy geçirdi, şol barlag barada men aşakdaky şahadatnamalary hödürleýärin:—

GSAM 209.2"Biz 1857-nji ýylyň fewralynda Hillsdale şäherindäki Waldron's Hall-da gyz dogan E. G. Uaýtyň wiziýasynyň bolandygyna şaýat boldyk. Dr. Lord barlag geçirdi we şeýle diýdi: 'Onuň ýüreginiň urşy bar, ýöne dem almaýar. Jany bar, ýöne dem alyş agzalary işlemeýär; men bu ýagdaýy düşündirip bilmeýärin.'" Gol çekilen: "A. F. Fowler, hanym A. F. Fowler, Hillsdale, Mich., 1-nji ýanwar, 1891."

GSAM 209C. S. Glover

GSAM 209.3Şu ýerde şol bir wiziýa barada başga bir beýanat berilýär:—

GSAM 209.4"Men Waldron's Hall, Hillsdale-de gyz dogan Uaýt bu ýokarda agzalan wiziýany görende şol ýerde bardym. Ýokardaky beýannama goşmaça, men doktoryň gyz dogan Uaýtyň wiziýadaky ýagdaýynyň 'biliminden daşda' bolandygyny aýdandygyny eşitdim. Ol şeýle hem: 'Bu ýerde tebigatdan daşary bir zat bar' diýdi." Gol çekilen: "C. S. Glover, Battle Creek, Mich., 19-njy ýanwar 1891."

GSAM 209Karpenterler

GSAM 209.5Şol bir hadysa degişli üçünji beýanat:—

GSAM 209.6"Bu biziň 1857-nji ýylyň fewral aýynda Miçiganyň Hillsdale şäherindäki Waldron zalynda, E. G. Uaýt hanymyň wiziýa görendigine we şol ýagdaýynda Dr. Lord tarapyndan barlanylandygyna şaýatdygymyzy we ýokarda dogan we gyz dogan Fowler tarapyndan beýan edilen ýagdaý barada onuň açyk beýanatyny diňläp bildigimizi tassyklamaga niýetlenendir." Gol çekildi: "W. R. Carpenter, Eliza Carpenter, Noblesville, Ind., 1891-nji ýylyň 30-njy awgusty."

GSAM 210D. T. Bourdeau

GSAM 210.1Indi ünsüňizi Nýu-Ýork ştatynyň Sent-Lawrens etrabynyň Bak's Bridjinde E. G. Uaýt hanym wiziýada bolýan mahaly ulanylan synaga çekýäris:—

GSAM 210.2"1857-nji ýylyň 28-nji iýunynda men gyz dogan Ellen G. Uaýty ilkinji gezek wiziýada gördüm. Men wiziýalara ynanmaýardym; ýöne beýleki birnäçe ýagdaýyň arasynda bir ýagdaý meni onuň wiziýalarynyň Hudaýdan gelendigine ynandyrdy. Onuň dem alýandygyny ýa almandygyny anyklamak üçin, ilki bilen elimi onuň döşüne ýeterlik wagtlap goýdum; şonda onuň öýkenleriniň edil jesediňki ýaly asla hereket etmeýändigini bildim. Soňra elimi onuň agzynyň üstüne goýup, baş barmak bilen süýem barmagymyň arasynda burun deşiklerini gysdym; şonuň üçin ol islese-de howany çykaryp ýa-da içine çekip bilmeýärdi. Men ony şol ýagdaýda takmynan on minutlap elim bilen sakladym; bu, adaty şertlerde bogulmagyna ýeterlikdi; ýöne ol bu synagdan hiç hili täsir almady. Bu ajaýyp hadysany görenimden bäri onuň wiziýalarynyň ylahy çeşmä eýe bolandygyna bir gezek hem şübhelenmedim." Gol goýan: "D. T. Bourdeau, Battle Creek, Mich., 4 fewral 1891."

GSAM 210Ruh Mediýum Doktoruň Wiziýany Synag Edişi

GSAM 210.3Men 1861-nji ýylyň 12-nji ýanwarynda Miçiganyň Sent-Joseph etrabynyň Parkville şäherçesinde şaýat bolan başga bir lukmançylyk barlagyny hem belläp geçjek.

GSAM 210.4Adwentist ýygnanyşyk öýünde ýygnanan uly bir jemagata Uaýt hanym tarapyndan berlen duýduryşyň ahyrynda Hudaýyň ak patasy oňa ajaýyp derejede nazil boldy we ol oturgyçynda oturan mahalynda wiziýa ýagdaýyna geçdi. O ýerde fiziki taýdan sagdyn, güýçli we ruh aragatnaşykçy doktor Braun hem bardy. Ol onuň wiziýalarynyň ruh aragatnaşykçylyk bilen birmeňzeşdigini we eger ol bir wiziýa wagtynda ýanynda bolsa, ony bir minutyň içinde ondan çykaryp biljekdigini aýdypdy. Isleg bildirýänlere öňe gelip, barlag geçirip, onuň wiziýa halyndaky ýagdaýy barada özlerini kanagatlandyrmak teklip edildi. Doktor öňe gelip, barlagyny ýarysyna hem ýetirmezden öň, ýüzüniň reňki uçup, aspena ýapragy ýaly titredi. Pastor Uaýt: "Doktor onuň ýagdaýy barada hasabat berermi?" diýdi. Ol: "Ol dem almaýar," diýip jogap berdi we çalt gapy tarap gitdi. Gapynyň ýanyndakylar onuň öwünip aýdanlaryny bilýändigi üçin: "Gaýdyp gel, sözüňi ýerine ýetir; şol aýaly wiziýadan çykar," diýdiler. Ol uly aladaly ýagdaýda gapynyň tutawajyny berk eýeledi, ýöne gapynyň golaýyndaky adamlar "Doktor, näme boldy?" diýip sorag berýänçä, oňa gapyny açmaga rugsat berilmändi. Ol jogap berdi: "Diňe Hudaý bilýär; meni bu öýden çykaryň;" we çykyp gitdi.

GSAM 211.1Onuň üsti arkaly täsir edýän ruh, Uaýt hanymynyň wiziýa döwründe oňa gözegçilik edýän güýjiň öňünde, Halasgäriň döwründäki "Wagtdan öň bizi ejir çekdirmek üçin gelipsiňmi?" diýip soran jynly adamlaryň ejir çekmegi ýaly rahat däldigi aýdyň görünýärdi.¹³

GSAM 211.2Bu ýagdaýda pygamber Daniýeliň tejribesinde ýazylan hadysa bilen meňzeşlik bar. Ol Rebbiň Ruhy arkaly wiziýa girende, şol ýerde bolan kaldeýler — şol Ruhy tanamaýan paganylar — gaty gorkup, "özlerini gizlemek üçin gaçdylar."¹⁴

GSAM 211Miss Harmon wiziýalaryny gürrüň bermäge çagyryldy

GSAM 211.3Ilkinji wiziýasyndan takmynan bir hepde soň, kakasynyň öýünde geçirilen ýygnakda Miss Harmon ikinji wiziýasyny gördi we onda oňa näme görkezilen bolsa, ony beýlekilere aýtmak buýruldy. Ol Rebbiň buýrugyny nähili ýerine ýetirip biljekdigini bilmän gaty aljyrady. Onuň saglygy gaty ýaramazdy, ol hakykatdanam beden taýdan ejir çekýärdi we görnüşine görä, onuň ömrüne az wagt galypdy. Ol diňe on ýedi ýaşyndady, kiçi we gowşak bedenli, jemgyýetçilik bilen aragatnaşyga endigi ýokdy, tebigy taýdan gaty çekinjek we çekinýän häsiýete eýe bolup, nätanyş adamlar bilen duşuşmak onuň üçin agyr bolýardy. Ol bu ýüküň aýrylmagy we ony götermäge has ukyply başga bir adamyň üstüne salynmagy üçin birnäçe günläp we gijäniň giç wagtyna çenli ýürekden doga etdi. Emma borjynyň ýagtylygy hiç wagt üýtgemedi we perişdäniň sözleri yzygiderli eşidildi: "Size açyp görkezenlerimi beýleki adamlara hem aýdyň."

GSAM 212.1Bu aljyran ýagdaýynda Miss Harmon kakasynyň öýünde geçirilen başga bir ýygnaga gatnaşdy. Bu ýygnakda hemmeler onuň üçin çuňňur doga etdiler we ol ýene bir gezek özüni Rebbe bagyşlap, Onuň şöhraty üçin ulanylmagyna taýýar boldy. Doga edýän mahaly, ony gurşap alýan galyň garaňkylyk dargap gitdi; we soňra ol aýtdy: ot topy ýaly ýagtylyk onuň tarapyna gelip, oňa degende güýji gitdi we ol özüni Isanyň we perişdeleriň huzurynda ýaly duýdy. Ýene-de gaýtalandy: "Men size açyp görkezendiklerimi beýleki adamlara hem aýdyň." Ol bolsa eger Rebbiň görkezendiklerini aýtmak üçin gitmeli bolsa, buýsanjylykdan goraljakdygyny çuňňur diläpdi. Soňra bir perişde oňa dogasynyň kabul edilendigini aýtdy we eger ol buýsanjak howpuna sezewar bolsa, kesellejekdigini duýdurdy. Perişde oňa şeýle diýdi: "Eger siz bu habary wepalylyk bilen ýetirip, ahyryna çenli sabyrly bolup dursaňyz, ömrüň agajynyň miwesinden iýersiňiz we ömrüň suw derýasyndan içersiňiz."

GSAM 212Miss Harmon-yň Polanda, Maine-e sapary

GSAM 212.2Miss Harmon-a Maine ştatynyň Poland şäherine baryp, wiziýasyny gürrüň bermeli diýlip görkezildi. Bu üçünji wiziýadan bir gün soň, hiç kimiň garaşmadyk wagtynda, gyz doganynyň adamsy atasynyň öýüniň gapysyna araba bilen gelip, ony Poland şäherine alyp barmagy teklip etdi. Ol ýerde ol wiziýasyny gürrüň berýän ýygnak geçirdi.¹⁵ Hazen Foss umytsyzlykda bolup, ybadat ýygnagyna gatnaşmaga razy bolmady, ýöne gapynyň daşynda gulagyny gapynyň golaýyna goýup, onuň wiziýasyny gürrüň berýändigini diňledi we: "Onuň gürrüň beren wiziýasy meniň görendigime iki adamyň bir zady düşündirip biljek derejede meňzeşdir" diýdi. Ertesi irden ol garaşylmadyk ýagdaýda Miss Harmon bilen duşuşdy we oňa şeýle diýdi: "Bu ýüki götermekde we Rebbiň berjek şaýatlyklaryny gürrüň bermekde ygrarly bol, şonda Hudaý seni terk etmez." Beýleki adamlara bolsa: "Bu, Rebbiň bu ýüki üstüne ýüklän guralydyr" diýdi. Ol hakykatdanam bilmeli eken, sebäbi ol wiziýada şol adamy görüpdi we oňa bu ýüküň ondan "alynyp salynandygy" aýdylýardy.

GSAM 213.1Şol wagtdan başlap Miss Harmon täze Angliýa ştatlarynda ýerinden ýere gezip, özüne görkezilenleri gürrüň berdi. Käbir ýagdaýlarda oňa wiziýada nire gitmeli diýlip aýdylýardy we haýsy kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz boljakdygy hem aýdylýardy. Onuň habarlary esasan Mesihiň ruhy gelmegi doktrinasyna süýşýänlere ýüzlenýän tankytlardan ybaratdy we hemmeleri geçmiş tejribä eýerip galmaga ruhlandyrýardy.

GSAM 213.2Ol tejribesinden şeýle gürrüň berýär: "Käbir adamlar işden düýbünden çekildi we bu meselede olaryň garaýyşlaryny kabul etmänleri jemgyýetden aýyrdylar.... Hudaý bu ýalňyşlyklary maňa wiziýada görkezdi we bu ýalňyşlyklary aýtmak üçin meni Özüniň ýalňyşýan çagalarynyň ýanyna iberdi; emma olaryň köpüsi bu habary düýbünden ret etdi we meni dünýäniň ýörelgelerine görä hereket etmekde aýypladylar. Başga tarapdan, ady bilen Adwentist diýilýänler meni fanatizmde aýypladylar we meni, hakykatda şol fanatizmi ýok etmek üçin zähmet çekýändigime garamazdan, onuň ýolbaşçysy hökmünde ýalandan, käbirleri bolsa ýaman niýet bilen görkezdiler."¹⁶ Muny indiki bapda has doly öwrenäris.