Kgaolo 18 — Tlhokomelo ya Modimo mo Tirong ya Phasalatso

GSAM 281.1“FOO re tla itse, fa re ka sala Morena morago go mo itse; go tswa ga gagwe go baakantswe jaaka moso.”¹

GSAM 281.2Go fitlha ka kgwedi ya Seetebosigo, 1849, ditiro tsa ga Moruti White le mosadi wa gagwe le Moruti Bates di ne di lekanyeditswe kwa Dipusong tsa New England. Ka nako eno, Mohumagatsana Clarissa Bonfoey, wa kwa Middletown, Conn., o ne a kopana le lelwapa la ga Moruti White. Nakwana pele ga foo, mmaagwe o ne a tlhokafala, a mo tlogelela sengwe le sengwe se se tlhokegang go tsamaisa legae le lennye. Ka tsela e, Moruti White o ne a kgona go simolola go nna le legae gape; mme o ne a dira jalo mo karolong ya ntlo ya ga Rre Belden kwa Rocky Hill, Conn.

GSAM 281Tshimologo ya Tirisabadimo ya Segompieno

GSAM 281.3Ka di 24 Mopitlwe, 1849, go ne ga tshwarwa phuthego e e akaretsang kwa Topsham, Maine. Ka Sabatha eo Mohumagadi White o ne a fiwa ponatshegelo; e e neng e bua ka kgang ya botlhokwa jo bogolo. Gongwe tlhaloganyo e e botoka ya pono e e ka bonwa ka go akanya ka seemo sa nako eo.

GSAM 281.4Kwa bokhutlong jwa Mopitlwe, 1848, kwa Hydesville, Wayne Co., N.Y., go ne ga simolola “medumo e e sa tlhaloganyesegeng,” kgotsa se se neng sa feleletsa e le “go kokota ga meya.” Seno se simolotse kwa ntlong ya lelapa la ga Fox. Kwa bokhutlong jwa selemo, lelapa le ne la fudugela kwa Rochester, N.Y., kwa, kwa Corinthian Hall, go neng ga dirwa dipontsho tsa phatlalatsa, mme basetsana ba ne ba sekasekwa ka kelotlhoko e kgolo ke dikomiti tse di neng di bopilwe ka bomme le borre ba ba neng ba tlhophilwe go tswa mo baaging ba ba siameng go direla maikaelelo ao. Le fa bontsi jo bogolo jwa batho bo ne bo tsaya go kokota gono go le boferefere, kgotsa leano lengwe la boferefere la diatla, ba ba neng ba dumela motlhofo go gaisa ba ne ba na le kakanyo e nnye fela ya gore go ne go tla gola go nna selo se segolo.

GSAM 282Dibolelelopele ka ga Tirisabadimo

GSAM 282.1Mo ponong e e umakilweng fa godimo, Mohumagadi White o ne a bona gore go kokota go go sa tlwaelegang kwa Rochester le mafelo a mangwe, e ne e le maatla a ga Satane, le gore dilo tse di ntseng jalo di ne di tla nna di tlwaelesega le go feta; le gore di ne di tla apeswa ka seaparo sa bodumedi, go ritibatsa ba ba tsieditsweng gore ba ikutlwe ba babalesegile le go feta, le go goga megopolo ya batho ba Modimo, fa go kgonega, kwa dilong tseo, le go ba dira gore ba belaele dithuto tsa Moya o o Boitshepo.

GSAM 282.2Mme ke ba se kae, fa e le gore ba ne ba le teng, ka nako eo ba neng ba na le kakanyo e e lerootho ya gore tirisabadimo e ne e tla anama mo lefatsheng jaaka go ne go boleletswe pele ka nako eo, kgotsa gore e ne e tla ipolela e le bodumedi, e na le diphuthego le baruti ba yone ba ba rulagantsweng sentle.

GSAM 282Polelelopele e Diragetse

GSAM 282.3Go diragadiwa ga boporofeti, le gale, go a bonala fa re akanya ka palo ya maloko a bone, e go begwang e le dimilione di le 10 (10,000,000) kwa United States fela. Mabapi le diaparo tsa bone tsa bodumedi tsa gompieno, re tsaya tse di latelang go tswa mo go Review and Herald, Washington, D.C., Ngwanatsele 12, 1903:—

GSAM 282.4“Kwa khonfenšeneng ya bosheng ya National Association of Spiritualists, e e neng e tshwaretswe mo toropong eno, go ne ga amogelwa mokgwa o mosha wa ditirelo. Go ne ga dirwa thulaganyo ya ‘go tlhomiwa’ ga baruti kgotsa badiredi ba bodumedi, mme setlhopha sa badumedi ba tirisabadimo sa amogelwa jaaka ‘phuthego.’ Seno se ka bonwa ka go bala karolo e e latelang go tswa mo mokgweng o mosha wa ditirelo:—

GSAM 282.5“‘Ga go na moruti kgotsa motlhokomedi ope yo o tla tlhomamisiwang go okamela phuthego kgotsa mokgatlho pele ga a sena go tsenngwa semmuso mo tirong ka se se sa bolong go itsiwe go tswa kwa metlheng ya bogologolo ya hisitori ya bodumedi jaaka tirelo ya go tlhoma mo tirong. Ga go na motho ope yo o ka nnang mokgethwa wa tlhomo go fitlhelela a amogela pitso ya bodiredi jwa phuthego kgotsa mokgatlho mongwe, kgotsa a tlhomiwa go nna morongwa ke Mokgatlho mongwe wa Puso wa tirisabadimo, o o kwadisitsweng semmuso jaaka setlhopha sa bodumedi mo Pusong e o leng mo go yone, kgotsa ke National Spiritualist Association of the United States of America. Batho botlhe ba e leng bakopi ba bodiredi jwa boruti kgotsa jwa borongwa ba tshwanetse go bo ba na le bobotlana dingwaga di le tharo ba le mo tirisanommogong e e tletseng le phuthego kgotsa mokgatlho mongwe wa tirisabadimo, mme gape bobotlana dingwaga di le pedi e le batho ba ba nang le tetla, ba thapilwe ke Mokgatlho wa Puso kgotsa wa Bosetšhaba jaaka babui ba tekeletso. Baruti ba ba tlhomilweng ka nako e e kwa tlase ga ngwaga o le mongwe o o tletseng ga ba na go tshwanelega go tlhomiwa.’”

GSAM 283Moruti White kwa Oswego, N.Y.

GSAM 283.1Ka jaana tiro ya kgatiso e ne e le kwa Oswego, N.Y., Moruti White o ne a fudugela go tswa kwa Connecticut go tla go nna mo lefelong leno ka letlhafula la 1849, mme fano go ne ga tshwarwa, mo ngwageng oo, ka di 3 tsa Ngwanatsele, khonferense ya badumedi. Ka ga ditiro tsa bone tse di neng tsa latela, Mohumagadi White a re:—

GSAM 283.2“Re ne ra swetsa gore e ne e le tiro ya rona go direla mo Nageng ya New York. Monna wa me o ne a ikutlwa a imetswe go kwala le go gatisa. Re ne ra hira ntlo kwa Oswego, ra adima fanitšhara mo bakaulengweng ba rona, mme ra simolola go nna mo ntlong. Koo monna wa me o ne a kwala, a gatisa, e bile a rera. Go ne go tlhokega gore a nne a apere diaparo tsa phemelo ka dinako tsotlhe, gonne gantsi o ne a tshwanela go lwa le Baadventista ba ba ipolelang ba ba neng ba buelela phoso, ba rera nako e e tlhomameng, e bile ba ne ba batla go tlhotlheletsa botlhe ba ba ka kgonang kgatlhanong le tumelo ya rona.”²

GSAM 283Second Advent Review e Gatisitswe

GSAM 283.3Ka letlhafula la 1850 go ne ga bonwa go le botoka go dira phetogo e nngwe; ka jalo Moruti White a fudugela kwa Paris, Maine, kwa bolumo ya ntlha ya Second Advent Review and Sabbath Herald e neng ya gatisiwa e le kgatiso ya gabedi ka kgwedi, e na le dinomoro di le lesome le boraro, nngwe le nngwe e na le ditsebe di le robedi tsa dikholomo di le pedi, bogolo jwa tsebe e e gatisitsweng e le di-intšhe di supa le nngwe ya borobabobedi ka di-intšhe di le lesome le nngwe ya bone. Nomoro ya ntlha e ne e na le letlha la Ngwanatsele o o latelang, mme ya bofelo e le ya Seetebosigo 9, 1851.

GSAM 284.1Bogolo jo bo okeditsweng jwa pampiri go feta jwa Present Truth e ne e le sesupo se se molemo thata sa kanamo e e lekanetseng ya boammaaruri, koketsego ya badiri mo tirong eno, le ya batshegetsi ba tiro. Ka jaana pampiri e ne e ntshiwa mahala, go ne go solofetswe gore ditsala tsa tiro eno di tla thusa ka kgatiso ya yone, mme ba dira jalo. Le fa badumedi bontsi e ne e le batho ba maemo a a fa gare, ba ne ba thusa jaaka Morena a ne a ba atlegisitse, mme ba dira go ya ka bokgoni jwa bone go tsweledisa koloi ya boammaaruri.

GSAM 284J. N. Andrews o Simolola go Rera

GSAM 284.2Mo e ka nnang ka nako eno J. N. Andrews, yo o neng a nna kwa Paris, Maine, o ne a simolola ditiro tsa gagwe tsa phatlalatsa jaaka moruti wa efangele le mokwadi ka ga ditlhogo tsa bodumedi. Mo go Review ya Motsheganong, 1851, o ne a na le setlhogo se se neng se tsaya ditsebe di feta tlhano ka ga kgang ya melaetsa e meraro. Mo go yone o ne a dirisa boporofeti jwa sebata se se nang le dinaka tse pedi sa Tshenolo 13 mo go United States, a tsaya pono, go ikaegile fela ka boporofeti, ya gore go patelediwa ga go dirisiwa ga Sontaga jaaka Sabatha e ne e tla nna ntlha e kopano ya phuthego le puso e neng e tla theiwa mo go yone kwa bofelong mo setšhabeng seno. Kganetsano ya gagwe e ne e ikaegile gotlhelele mo boporofeting, ka jaana go ne go se na motsamao ope ka nako eo o o neng o supa ntlha eo ka nonofo, mafoko a a nonofileng go gaisa a a neng a ka bonwa a e ema nokeng e ne e le polelo ya ga Dr. Durbin, e e tserweng go tswa mo Christian Advocate and Journal, e e neng e re:—

GSAM 284.3“Fa Bokeresete bo nna botshelo jwa boitsholo le jwa semoya jwa puso, puso e patelesega, ka batsamaisi ba yone, go thibela tlolo e e bulegileng ya Sabatha e e boitshepo, jaaka tsela ya go itshireletsa.”

GSAM 285Go Rekisa Dipolase go Thusa Tiro

GSAM 285.1E ne e le mo e ka nnang ka nako eno fa banna ba ba ntseng jaaka Hiram Edson, wa kwa New York, le Cyrenius Smith, wa kwa Jackson, Mich., ba ne ba gogelesega go rekisa dipolase tsa bone, nngwe le nngwe e na le boleng jwa $3,500, le go hira dipolase go di dirisa, gore ba nne le metswedi ya go thusa mo ditirong tse di farologaneng tse di neng di tla tlhaga mo go tsweletseng tiro ya molaetsa.

GSAM 285Go Isiwa ga Tiro ya Kgatiso kwa Saratoga

GSAM 285.2Ka 1851, Moruti White o ne a fuduga go tswa kwa Paris, Maine, go ya kwa Saratoga Springs, N.Y., mme fano gape, a na le fanitšhara e a e adimileng, o ne a simolola go nna mo ntlong, mme a gatisa bolumo ya bobedi ya Advent Review, nomoro ya ntlha e na le letlha la Phatwe 5 la ngwaga o one. Bolumo eno e ne e na le dinomoro di le lesome le bone, mme e ne e gatisiwa gabedi ka kgwedi. Nomoro ya bofelo e ne ya gatisiwa ka Mopitlwe 23, 1852. Leina la pampiri le ne la fetolwa go sekae go tswa mo go la Second Advent Review, jaaka mo Bolumong 1, go nna Advent Review and Sabbath Herald, leina le mo bolumong ya yone ya masome a robabobedi le bobedi e santseng e le lone. Bogolo jwa jenale bo ne jwa okediwa go nna dikholomo di le tharo, ditsebe di le robedi, tsebe e e gatisitsweng e le bogolo jwa di-intšhe di le robedi le kotara ka di le lesome le motso o le mongwe le dikotara di le tharo.

GSAM 285.3Go ka bonwa go tswa mo bogolong jo bo okeditsweng jwa lokwalodikgang lo lo neng lo le lwa phuthego e bile lo santse lo le lwa yone, gore phetogo nngwe le nngwe e ne e le go tokafatsa, e supa katlego e e bonalang, le go ntsha bosupi jo bo totobetseng jwa gore tiro ya moengele wa boraro “e ne e tlile go nna.”

GSAM 285Go gatisa kwa Rochester—Go nna le Motšhini wa go Gatisa wa Seatla

GSAM 285.4Ka di 6 Motsheganong, 1852, nomoro ya ntlha ya Bolumo 3 ya Advent Review and Sabbath Herald e gatisitswe kwa Rochester, N.Y., mme e gatisitswe ka motšhini wa go gatisa le ditlhaka tse e leng tsa Baadventista ba Letsatsi la Bosupa. Hiram Edson o ne a ntshitse madi go sa le pele go reka motšhini wa go gatisa wa seatla wa Washington, le ditlhaka le didirisiwa tsa go rulaganya ofisi. O ne a tla amogela tuelo ya gagwe fa meneelo e ntse e tsena go tswa go ditsala tsa boammaaruri. Motšhini oo wa go gatisa wa seatla o ne o le mo ofising ya Review and Herald kwa Battle Creek, Mich., go fitlha o senyega mo molelong ka di 30 Tshitwe, 1902. Ka nako eo o ne o tsewa e le motšhini o o gaisang wa go tlhatlhoba mekwalo mo ofising. Mo go Nomoro 12, Bolumo 3, Oct. 14, 1852, go ne ga dirwa kitsiso ya gore ditshenyegelo tsa go rulaganya ofisi ka motšhini ono wa go gatisa le didirisiwa di ne di le $652.93, mme madi a a amogetsweng ka maikaelelo ao go fitlha ka letsatsi leo a ne a le $655.84. Mo dinomorong tse di lesome le bobedi tseno tsa pampiri, dikhopi di le 2,000 tsa nomoro nngwe le nngwe di ne di gatisitswe le go anamisiwa mahala.

GSAM 286Go simolotswe Youth’s Instructor

GSAM 286.1Ka Phatwe go ne ga simololwa mo ofising ya Review kgatiso ya Youth’s Instructor, e e neng e gatisiwa gangwe ka kgwedi. Jaanong ke ya beke le beke, e na le dikgang tse di menaganeng ga nne go feta tse e neng e na le tsone ka nako eo mo kgatisong nngwe le nngwe.

GSAM 286Uriah Smith o Simolola Tiro kwa Ofising

GSAM 286.2Ka 1853, Moruti Uriah Smith o simolotse ditiro tsa gagwe mo ofising ya Review and Herald, kwa a neng a tshwere maemo a maikarabelo lobaka lwa dingwaga di le masome a matlhano. Mo ngwageng oo (1853) go ne ga bolelwa la ntlha mo go Review and Herald gore ba ba neng ba eletsa go dira jalo ba ka reka dikgatiso tsa rona ka go duela tlhwatlhwa ya tsone ya tlhagiso. Go ba bangwe botlhe dikgatiso di ne di le mahala, ka jaana tlhaelo e ne e duelwa ka meneelo ya ba ba pelotshweu le ba ba iketleeditseng. Ka 1854 go ne ga itsisiwe gore tlhwatlhwa ya Review ya gabedi ka kgwedi e ne e le $1.00 ka ngwaga. Mo ngwageng oo, kwa phuthegong ya mo tenteng e e neng e tshwaretswe kwa Macomb County, Michigan, ka kgwedi ya Phukwi, go ne ga dirwa maiteko a go rekisa dikgatiso tsa rona. Mo phuthegong eno go ne ga rekisiwa dibuka tsa boleng jwa $50. Moruti White, fa a bua ka maiteko a, o ne a re, ka Review, “Seno se supa gore dibuka tsa rona di ka rekisiwa.”

GSAM 286Kopo ya Letlole la Dipampitshana la $500

GSAM 286.3Mo go Review ya Oct. 12 le Dec. 24, 1854, go ne ga dirwa boikuelo jwa letlole la dipampitshana la $500 go kgontsha ofisi go naya baruti dipampitshana go di aba mahala go tsamaelana le ditiro tsa bone, le gape jwa “letlole la thuso la $500 la ofisi, gore Review e kgone go gatisiwa ka metlha beke le beke, mo boemong jwa go tlogelwa, ka dinako tse dingwe, beke ka ntlha ya tlhaelo ya madi.”

GSAM 287J. P. Kellogg le Henry Lyon ba Rekisa Dipolase tsa Bone

GSAM 287.1E ne e le mo motlheng ono fa J. P. Kellogg, wa kwa Tyrone, le Henry Lyon, yo o neng a nna gaufi le Plymouth, Mich., ba rekisa dipolase tsa bone, nngwe le nngwe e na le boleng jwa mo e ka nnang $3,500, ka maikaelelo a le nosi a go nna le madi a go a dirisa mo go tsweletseng tiro; mme ka jalo bomorwarre ba bangwe ba babedi ba kwa Michigan ba ne ba tsaya kgato ka nako e e siameng, ba na le madi a a siametseng tiro le dipelo tse di iketleeleditseng go thusa kwa thuso e neng e tlhokega thata teng. Wa ntlha o ne a itebaganya le go dira mafielo kwa Jackson, Mich., fa wa bobedi ene a fudugela kwa Battle Creek, mme a dira tiro ya bobetli go tlamela lelwapa la gagwe.

GSAM 287Dipampiri le Dibuka Tsotlhe tsa Rona ka $3.00

GSAM 287.2Kwa bokhutlong jwa Bolumo 6, Seetebosigo, 1855, motho o ne a ka bona Review le Instructor mo lobakeng lwa ngwaga o le mongwe, go tlaleletsa ka sete e e feletseng ya dipampitshana tsotlhe, diphatlalatso, le buka ya difela tse di neng di dirisiwa ka nako eo,—dipampitshana le diphatlalatso di le masome a mabedi le borataro, fa di kopantswe,—ka tlhwatlhwa ya $3.00. Tlhwatlhwa e e tlhomilweng ya Instructor e ne e le disente di le masome a mabedi le botlhano go reka dinomoro di le lesome le bobedi.

GSAM 287Ofisi ya Review e Lalediwa kwa Michigan

GSAM 287.3Ka kgwedi ya Moranang, 1855, Moruti White le mosadi wa gagwe ba ne ba etela Michigan gape, mme ba tshwara dipitso kwa mafelong a le mmalwa. Ka di 28 le 29 tsa kgwedi yone eo, go ne ga nna le khonferense kwa Battle Creek, mme mo go yone, bakaulengwe ba kwa Battle Creek ba ne ba boutela go laletsa Moruti White go fudusa ofisi ya Review go tswa kwa Rochester go ya kwa Battle Creek. Dan Palmer, Cyrenius Smith, J. P. Kellogg, le Henry Lyon ba ne ba dumalana go ntsha $300 mongwe le mongwe, kwantle ga morokotso, go dira palogotlhe ya $1200, go reka setsha le go aga ofisi ya kgatiso. Ka jalo ba ne ba tsaya setsha se se mo sekhutlong sa borwa-botlhaba sa Ditsela tsa West Main le Washington, mme ba aga mo go sone kago ya logong ya matlhatlaganyane a mabedi ya bogolo jwa dinao di le 20 x 30, e e nang le dipale tsa boleele jwa dinao di le masome a mabedi.

GSAM 288Ntlo ya Ntlha ya Dipokano kwa Battle Creek

GSAM 288.1Mo setlheng seo sa ngwaga, go ne ga agiwa ntlo ya ntlha ya kopano ya Baadventista ba Letsatsi la Bosupa kwa Battle Creek, e e neng e le bogolo jwa dinao di le 18 x 24. Kago eno e e sa kgabisang, e e neng e apesitswe ka dipolanka go tswa kwa godimo go ya kwa tlase, e bile e tsentswe dipolanka tse di khurumetsang manonyeletso, e ne e le gaufi le sekhutlo sa bokone-bophirima sa mebila ya Van Buren le Cass.

GSAM 288Mo Ofising ya rona ya Pele ya go Gatisetsa

GSAM 288.2Nomoro ya ntlha ya Review e e gatisitsweng kwa Battle Creek mo ofising e e neng e le ya Baadventista ba Letsatsi la Bosupa e ne e na le letlha la Sedimonthole 4, 1855. Tlhwatlhwa ya pampiri e ne ya bewa go nna $1.00 ka bolumo ya dinomoro di le masome a mabedi le borataro; mme go ne ga kopiwa meneelo gore pampiri e romelwe mahala go bahumanegi ba ba tshwanelegang. Go tloga ka nako eo, Baruti Waggoner le Cottrell ba ne ba nna ba ntsha moneelo mo dikholomong tsa Advent Review.

GSAM 288.3Mo kgatisong ya Review ya Sedimonthole 18, 1855, komiti ya kgatiso e ne ya dira polelo e e ka utlwalang e sa tlwaelesega mo badiring ba gompieno ba ofisi. E ne e balega jaana: “Ga re bone lebaka la gore ba ba direlang mo ofising ba se ka ba amogela tuelo e e lekaneng ya ditirelo tsa bone. Morulaganyi o amogela fela sephatlo sa se a ka se bonang go sele.” Go ka nna molemo go umaka gore dituelo tse di tlwaelegileng ka nako eo e ne e se sephatlo sa se di leng sone mo nakong eno, le gore tuelo ya sephatlo ka nako eo e ne e se go feta nngwetharong kgotsa nngwenneng ya se ofisi e se duelelang tiro e e tshwanang jaanong. Badiri ba ofisi ka nako eo ba ne ba ntsha mpho ya sephatlo sa boleng jwa ditirelo tsa bone gore efangele ya boammaaruri jwa gompieno e ka phasaladiwa.

GSAM 288Kopo ya Motšhini o o Gatisang ka Maatla le Enjene

GSAM 288.4Mo kgatisong ya Review ya Mopitlwe 19, 1857, go ne ga ntshiwa kakantsho la ntlha ya gore go tlhokega motšhini o o gatisang ka maatla le enjene mme di tshwanetse go bonwa go gatisa dipampiri, dipukwana, le dibuka. Jaaka go begilwe ka Moranang 2, go ne ga dirwa tshwetso ya go reka motšhini o o gatisang wa maatla wa Adams, mme banna ba supa ba ne ba ikana go ntsha $100 mongwe le mongwe go thusa ka theko ya one. Mo kgatisong e e latelang go ne ga begwa gore motšhini wa go gatisa le enjene di tla lopa mo e ka nnang $2,500, mme ditsholofetso di ne di setse di kokoantswe go fitlha go $1,700.

GSAM 289.1Mo mogopolong wa morulaganyi go tswa go Moruti White mo go Review ya Phatwe 13, 1857, go na le polelo e e rotloetsang e e reng: “Ofisi ya rona e gololesegile. Go na le letlole la dibuka la $1,426, le jaanong le beilweng mo dibukeng. Motšhini o mosha o o gatisang ka maatla o a bereka e bile o bereka sentle thata, mme go na le tsholofelo e e siameng ya gore go ise go ye kae o tla bo o bereka ka maatla a mouwane, mme go duelwe gotlhe. Ditiro tsa rona tsa ditente di tshegeditswe botoka thata go feta pele.”

GSAM 289Pego ya Ntlha ya Thekiso ya Dibuka

GSAM 289.2Ka di 29 Diphalane 1857, go begilwe mo go Review gore thekiso ya dibuka ya dingwaga tse pedi tse di fetileng e ne e le $1,287.91, e e neng e le pego ya ntlha ya mofuta o go fitlha ka letsatsi le. E ne e le sesupo sa kgatelopele mo tirong, ka jalo e le motswedi wa kgothatso, ka jaana e ne e supa gore boammaaruri bo ne bo gola ka nonofo, mme “jaaka melapo ya lesedi e e tsamayang go dikologa lefatshe.”

GSAM 289Ofisi ya Review Lefelo le le Sireletsegileng la Polokelo ya Madi

GSAM 289.3Mo go Review ya Phatwe 13, 1858, mogopolo o ne wa tlhagisiwa la ntlha mo bathong ba rona wa go dira ofisi lefelo la polokelo ya madi a a setseng. Batho ba ba neng ba na le madi a ba neng ba se na tlhokego ya one ka bonako ba ne ba ka dira ofisi polokelo, ba a ntsha nako nngwe le nngwe fa ba a tlhoka, mme ka jalo ba fa ofisi molemo wa tiriso ya one. Ka go diragatsa mogopolo o, go ne ga fa tiro nonofo e e fetang ya madi.

GSAM 289.4Go tloga ka nako eo go fitlha jaanong (1905), ga go ise go nne le motho ope yo o kileng a latlhegelwa ke dolara epe e e adimilweng ka tsela e go matlo a rona a kgatiso, kgotsa a palelwa ke go bona madi a gagwe fa a a batla. Batho ba ba ikanyegang le ba ba akanyang sentle ba simolotse go tsaya diofisi tsa rona tsa kgatiso e le lefelo le le babalesegileng le go feta dibanka go baya madi a bone a a setseng, ka gonne dibanka gantsi di a palelwa. Dibanka di na le seriti sa lefatshe, fa matlo a rona a kgatiso one a na le maatla a phuthego yotlhe “go ema nokeng.”

GSAM 290Seventh-day Adventist Publishing Association o ne wa Theiwa

GSAM 290.1Seventh-day Adventist Publishing Association o ne wa tlhomiwa ka Motsheganong 3, 1861, mme go ne ga romelwa dipampitshana tse di kopang batho go reka diabe mo letloleng la madi ka $10 seabe se le sengwe. Mo dibekeng di le pedi go ne ga itsisiwe gore go setse go rekisitswe diabe tsa boleng jwa $4,080.

GSAM 290.2Go simolola ka Seetebosigo 11 wa ngwaga oo, Review e ne ya gatisiwa ke Seventh-day Adventist Publishing Association. Kago ya ntlha ya ofisi e e agilweng ke mokgatlho e ne e le mo sekhutlong sa borwabotlhaba jwa Ditsela tsa Main le Washington, mo lefelong le kago ya bogologolo ya logong e neng ya sutisiwa go ya kwa Kalamazoo Street. Kago eno e ne e na le matlhatlaganyane a mabedi, e na le mabota a setena a a tiileng. E ne e le ka sebopego sa sefapaano sa Segerika, mme e lebane le bokone mo Tseleng ya Main. Bophara go tswa botlhaba go ya bophirima e ne e le dinao di le 44, mme go tswa bokone go ya borwa, e le dinao di le 72.

GSAM 290Diphasalatso tsa Ntlha ka Dipuo Tse Dingwe

GSAM 290.3Ka kgato ka kgato molaetsa o ne wa gatela pele, mme motsamao mongwe le mongwe o o matlhagatlhaga o ne o thusa go nonotsha le go tiisa tiro. Ka nako eno ntlo ya rona ya kgatiso e ne ya ntsha dipampitshana di le tlhano ka dipuo tsa mafatshe a sele, di le tharo ka puo ya Se-Danish-Norwegian le di le pedi ka Sefora; ka jalo go ne ga dirwa tshimologo ya go gatisetsa mafatshe a sele.

GSAM 290.4Ka koketsego e e tsweletseng ya maloko, go ne ga nna le kgolo e e tsweletseng ya matlole. Seno se supjwa ke pego e e mo go Review ya Motsheganong 16, 1863, kwa mokwaledi wa mokgatlho a neng a ntsha polelo ya madi otlhe a a amogetsweng jaana:—

GSAM 291.1Mokwaledi o tswelela ka go bolela jaana:

GSAM 291.1“Ka tekanyetso e e sireletsegileng ya dithoto tsa mokgatlho, boleng jwa tsone bo bonwe bo se kwa tlase ga $20,000, e leng madi a a fetang ka mo e ka nnang $5,000 a a ntseng a duelwa ke ditsala tsa tiro eno. Seno se supa sentle boikanyego le boikanyegi jwa ga Mokaulengwe White le ba ba neng ba dira le ene mo ofising ya Review. ‘E. S. Walker, Mokwaledi.’

GSAM 291Phetisetso ya Review kwa Mokgatlhong

GSAM 291.2Ka ntlha ya gore tiro ya kgatiso e fitlhile mo dipoelong tse ka ntlha ya ditiro tse di bokete le boitelo jwa ga Moruti White, dipoelo tse di tswang mo go yone tota di ne di le tsa gagwe; gonne poelo e ne e le tota boitelo jwa gagwe, botswerere jwa gagwe jwa kgwebo, le bolaodi jwa gagwe jo bo kelotlhoko. Mme mo boemong jwa go e batla e le ya gagwe, kgotsa karolo epe ya yone, o ne a e neela phuthego yotlhe ka boitumelo; mme go feta moo, fa mokgatlho, morago ga go tlhomiwa ga one, o ne o boutela gore a amogele $6 ka beke go duelela ditirelo tsa gagwe, o ne a amogela fela $4 ka beke.

GSAM 291Pampiri ya Lebopo la Pacific

GSAM 291.3Mo go Review ya Moranang 21, 1874, go ne go na le athikele e e tswang go Moruti White, mo go yone, fa a bua ka tiro kwa Lebopong la Pacific, a ne a bolela gore go ise go ye kae go ne go tla tlhokega go tlhomiwa ga pampiri ya beke le beke e e ineetseng mo dikgatlhegong tsa tiro eo kwa lebopong leo. Morago ga nakwana, tsela e ne ya bulwa ya go reka bokana jo bonnye jwa ditlhaka tsa kgatiso le didirisiwa kwa Oakland, tse ka tsone, ka kgwedi ya Seetebosigo, go neng ga simololwa kgatiso ya gabedi ka kgwedi, e e bidiwang Signs of the Times.

GSAM 291Go Phutha Dithuso

GSAM 291.4Morago ga go gatisa dinomoro di le thataro tsa Signs, Moruti White o ne a boela kwa Botlhaba, a kopa Khonferense ya California go dira thulaganyo ya kgatiso ya pampiri. Kwa Kopanong e Akaretsang, ka Phatwe 15, 1874, go ne ga dirwa tshitshinyo go bakaulengwe ba Botlhaba gore ba kokoanye $6,000 go reka motšhini wa go gatisa, enjene, le ditlhaka tsa kgatiso tsa ofisi ya Signs, fa bakaulengwe ba kwa Losing lwa Pacific ba ka kokoanya $4,000 go reka setsha le go aga kago e e tshwanetseng go nna ofisi.

GSAM 292.1Moruti Geo. I. Butler, yo ka nako eo e neng e le leloko la Komiti ya Kopano e Akaretsang, o ne a tseneletse phuthego ya kwa kampeng kwa Yountville, Cal., mme a neela bakaulengwe kopo eo. Ka di 11 Diphalane 1874, ba ne ba araba pitso eo ka go solofetsa madi a a kana ka $19,414 ka madi a tshipi.

GSAM 292Go tlhomilwe Pacific Press

GSAM 292.2Ka di 2 Tlhakole, 1875, Moruti James White le mosadi wa gagwe, ba patilwe ke Moruti J. H. Waggoner le badiri ba bangwe ba ba nonofileng, ba gorogile kwa Oakland. Ka di 12 tsa kgwedi yone eo, go ne ga bilediwa phuthego e e kgethegileng ya Khonferense ya California, go sekaseka lefelo le go ka agiwang dikago teng tsa ofisi ya Signs of the Times. Morago ga go akanyetsa sentle, go ne ga dirwa tshwetso ya go reka ditsha ka fa bophirima jwa Seterata sa Castro, fa gare ga Diterata tsa bo 11 le bo 12. Ka lone letsatsi leo, Moruti White le John Morrison ba ne ba reka ditsha tse, ba tsaya ditlankana tsa beng ka maina a bone, ka kutlwisiso ya gore fa Mokgatlho o ka bopiwa, ba tla fetisetsa kwa go one karolo ya lefatshe e e tla bonwang e tlhokega go dirisiwa ke mokgatlho.

GSAM 292.3Ka Moranang a le 1, 1875, Pacific Seventh-day Adventist Publishing Association o ne wa tlhamiwa kwa Oakland, mme madi a one a motheo a bewa go $28,000. Karolo e e fa gare ya ditsha tse di mo Castro St. e ne ya neelwa mokgatlho ka fa tumalanong, mme ka yone nako eo ga agiwa kago ke O. B. Jones, wa kwa Battle Creek, Mich., e popego le bogolo jwa yone di neng di tshwana le tsa ofisi e e agilweng kwa Battle Creek, fela e kwa Oakland e ne e agilwe ka logong mo boemong jwa setena. Ka kago eno e sena go siamela go dirisiwa, Signs of the Times e ne ya fudusediwa mo mafelong a yone a masha ka Labotlhano, Phatwe 27, 1875.

GSAM 293Go fudugela kwa Mountain View

GSAM 293.1Mo kagong eno, go gatisiwa ga dikgatiso tse di tswang ka metlha le dibuka go ne ga tswelela ka katlego go fitlha ka 1904, fa go ne go dirwa dithulaganyo tsa go fudusetsa lefelo la kgatiso kwa magaeng. Lebaka la go dira phetogo eno le neilwe ke motsamaisi wa Pacific Press ka mafoko a a reng:

GSAM 293.1“Ka dingwaga, botsamaisi jwa Pacific Press Publishing Company bo ntse bo akanya gore lefatshe le jaanong le dirisiwang ke ntlo ya bone ya kgatiso le botlhokwa thata, e bile lefelo la lone le pitlagane thata, le le mo pelong ya toropo e kgolo mo kgaolong ya bonno, go ka dirisediwa maikaelelo a feketeri, le gore ke botlhale ka ditsela di le dintsi go batla lefelo lengwe la selegae kwa lefatshe le sa tureng thata, kwa badiri ba ka bonang matlo mo tikologong e e itekanetseng, ka lefelo le le lekaneng go jala ditshingwana, ditlhare tsa maungo, le go nna le sebaka sa go hema; le kwa melemo ya go romela dithoto e neng e ka nna ntle. Go bonwe lefelo le le ntseng jalo mme la tsewa kwa motsaneng wa Mountain View, Santa Clara County, dimaele di le masome a mararo le borobabongwe kwa borwa jwa San Francisco, lefelo le le kopanyang bontsi jwa mesola ya toropo le melemo ya botshelo jwa selegae jo bo itekanetseng.”

GSAM 293Kgatiso e Simolotse mo Dinageng di Sele

GSAM 293.2Go supa kanamo ya boammaaruri, re lemoga gore go tloga ka 1875 go fitlha ka 1878 tiro ya kgatiso e ne ya simololwa kwa Basel, Switzerland, le kwa Christiana, Norway.

GSAM 293.3Ka letlhafula la 1875 go ne ga ntshiwa pego mo go Review e e neng e supa thekiso ya dibuka mo ofising ya Review and Herald fela, mo dingwageng di supa, go tloga ka 1868 go fitlha ka 1875, e e neng e le $85,644.54, koketsego e e ka nnang ga thataro go feta ya dingwaga tse supa tse di fetileng, mme thekiso ya diofisi tsotlhe tse nne (Michigan, California, Switzerland, le Norway), mo dingwageng di le tharo, go tloga ka 1875 go fitlha ka 1878, e ne e le $98,163.73.

GSAM 293.4Go ne ga dirwa polelo mo go Review ya di 17 Diphalane 1878, gore dibuka tsotlhe, dipampitshana, le dipampitshana tsa bodumedi tse di gatisitsweng ke ofisi ya Review pele ga 1864 di ne di lekana le ditsebe di le 50,058,000. Go tswa ka 1864 go fitlha ka 1878 palo ya ditsebe e ne e le 158,130,951, kgotsa palogotlhe ya ditsebe di le 208,188,951.

GSAM 294Youth’s Instructor e Nna ya Beke le Beke

GSAM 294.1Go fitlha ka Ferikgong 1, 1879, Youth’s Instructor e ne e gatisiwa kgwedi le kgwedi, mme go tloga ka nako eo, jaaka e tsena mo ngwageng wa yone wa masome a mabedi le bosupa, e ne ya simolola go gatisiwa beke le beke; mme ka jalo mosola wa yone wa oketsega ga nne.

GSAM 294Se Moruti White a se Neetseng Mokgatlho

GSAM 294.2Mo go Review ya Pherekgong 23, 1879, go na le dipolelo dingwe tse di dirilweng ke Moruti White mabapi le kamano ya gagwe le tiro, tse go leng maleba go di tsenya fano, ka gonne di sedifatsa go feta ka ga boitelo jo bo dirilweng mo tirong ya kgatiso. Nopolo e balega jaana:—

GSAM 294.3“Fa ka 1861, Publishing Association o ne o tlhomiwa kwa Battle Creek, Mich., re ne ra neela lenaneo la rona la badueli le tshwanelo ya go gatisa gape ditiro tsotlhe tsa rona (tse go sena go swediwa gore di ne di le boleng jwa $10,000) kwa mokgatlhong, ra sala re na le boleng jwa $1,000 fela; mme ra tswelela ka tiro ya rona jaaka morulaganyi, motsamaisi, le moreri ka $6 ka beke.

GSAM 294.4“Ka 1866, fa re boela kwa ofising ya Review, morago ga bolwetse jo bo masisi, re fitlhetse batsamaisi ba duela diperesente di le lesome mo diketekete, mme madi a motheo a fokoditswe go ya go $32,000;³ mme mo dingwageng di le nne, ka tshegofatso ya Modimo, dikoloto di ne tsa duelwa, madi a motheo a okeditswe go ya go $75,000, mme rona [mokgatlho] re ne re na le $5,000 kwa dibankeng.”

GSAM 294Maemo a Ntlo ya Kgatiso ka 1880

GSAM 294.5Mo go Review ya Pherekgong 15, 1880, Moruti Butler a re:—

GSAM 294.6“Ntlo ya rona ya kgatiso (ya kwa Battle Creek) e sa tswa go atolosiwa ka go agiwa ga karolo e e fa gare fa gare ga dikago tse pedi tsa botlhaba, mme ka jalo e okeditse thata bokgoni le go nna motlhofo ga tsotlhe. Go na le ditlamelo tsa go gatisa ka electrotyping le stereotyping, le go dira go kgomaretsa dibuka ka botswerere jo bo kwa godimo. Tota, go bolelwa ke ba ba tshwanetseng go itse, gore ke ntlo ya kgatiso e e gaisang tsotlhe ka manontlhotlho le ka botlalo mo Nageng ya Michigan.”

GSAM 295.1Le fa go ne go na le katoloso eno, go ne ga tlhokega gore pele ga selemo se fela, go agiwe kago e ntšha kwa borwa jwa kago e kgolo, go nna phaposi ya metšhine ya go gatisa. Metšhine e metlhano ya go gatisa ya maatla ya mokgatlho e ne ya fudusediwa mo phaposing eno. Mongwe wa metšhine eno o ne o le mogolo go feta ope o o kileng wa dirisiwa mo ofising. Mongwe wa bogolo le setaele se se tshwanang le one o ne o sa tswa go bewa mo ofising ya Signs of the Times, kwa Oakland, Cal.

GSAM 295.2Mo go Review ya Motsheganong 17, 1881, a bua ka katlego ya tiro ya kgatiso kwa ntlong ya kgatiso ya bogare kwa Battle Creek, Moruti White o ne a re:—

GSAM 295.3“Fa o ka tsaya selekanyo sa dikoloto tsa Seventh-day Adventist Publishing Association go tswa mo lenaneong le le tlhokometsweng la dithoto, go sala dithoto tse di sa suteng le tse di sutang tse di seng kwa tlase ga $105,000. Mo go yone, batho botlhe ba rona ba ntshitse ka diabe, meneelo, le boswa, madi a a kana ka $34,432.17, mme banna le basadi ba se kae ba ba ikanyegang ba ba ineetseng ka botshelo jotlhe mo tirong, ba okeditse [e seng ka meneelo, mme ka boitelo le bolaodi jo bo kelotlhoko] ka $70,567.83.”

GSAM 295Tiro ya go Phasalatsa e Simolotswe

GSAM 295.4Go simolola ka ngwaga wa 1881 batho ba rona ba ne ba simolola maiteko a masha, mme ba tsena mo tirong ya go batlana le bareki go rekisa dikgatiso tsa rona. Ka jaana go ne go se na dipego tse di nepagetseng tse di neng di dirwa ke barekisi ba dibuka mabapi le thekiso ya bone, go fitlha ka ngwaga wa 1884, pego ya rona ya nako eo e dirilwe go tswa mo dipegong tsa thekiso tsa matlo a le mane a kgatiso. Go ya ka dipalo tsa bone, thekiso ya dingwaga di le tlhano e ne e le $221,248.69. Jaaka tlhotlheletso ya tiro e ne e anama go tswa kwa di-mission tsa rona kwa Yuropa Bogare le kwa dinageng tsa Scandinavia, tlhokego ya dikgatiso ka dipuo tsa batswakwa e ne ya oketsega.

GSAM 296Thekiso ya Dibuka mo Dingwageng di le Lesome

GSAM 296.1Go tloga ka 1884 go fitlha ka 1894, mo lobakeng lwa dingwaga di le lesome, thekiso ya dibuka tsa rona tse dikgolo tse di tlamilweng e ne e dirwa thata ke barekisi ba dibuka. Thekiso ya bone mo lobakeng lono e ne e le $4,031,391.26. Ka nako eno tiro ya rona e ne ya atolosiwa gape ka go tlhoma matlo a kgatiso kwa Australia; Tahiti, Ditlhaketlhake tsa Pacific; Helsingfors, Finland; Hamburg, Germany; le kwa mafelong a mangwe. Thekiso ya barekisi ba dibuka ya ngwaga wa 1895, le fa dinako di ne di le thata mo ngwageng oo, e ne e le, jaaka go begilwe, palogotlhe ya $357,467.23, se se dirang palogotlhe e e feletseng, go akarediwa le thekiso e re setseng re e umakile, ya $4,816,773.73.

GSAM 296Thekiso ya Dingwaga di le Masome a Matlhano $11,000,000

GSAM 296.2Go tlhomamisa palogotlhe ya thekiso go tloga ka 1854 go fitlha ka Ferikgong 1, 1896, re tshwanetse go oketsa dipalo tsa thekiso ya dibuka tsa kgwebo, dipampitshana, dipampitshana tsa thuto, le ditšhate, jaaka di begilwe ke matlo otlhe a kgatiso mo dingwageng tse di lesome tse di fa godimo, e e leng $3,458,278.23; go dira palogotlhe ya thekiso ya dibuka ya phuthego mo dingwageng di le masome a mabedi le bobedi ya $8,275,051.96. Go e bega ka tsela e nngwe: Thekiso ya dingwaga di le masome a mararo (1854 go ya go 1884) e ne e le $424,915.24, mme ya dingwaga di le lesome le bobedi tse di latelang, go fitlha ka Jan. 1, 1896, e ne e le $7,850,136.72. Le fa palo ya badiri mo tirong ya go rekisa dibuka e fokotsegile mo dingwageng di le robedi tse di fetileng, go ka akanyediwa ka tlhomamo gore go tloga ka 1854 go fitlha mo nakong eno (1905) go rekisitswe dikgatiso tsa Baadventista ba Letsatsi la Bosupa tsa boleng jo bo fetang $11,000,000.

GSAM 296Go gatisa ka dipuo di ka nna masome a mane

GSAM 296.3Tswelelopele ya molaetsa mo sebopegong se se gatisitsweng e a bonala fa re akanya gore go simolotswe mo dipuong di ka nna masome a mane tse di kwa pele, jaaka Se-Arabia, Se-Armenia, Se-Basuto, Se-Bohemian, Se-Bulgarian, Se-Bengali-India, Se-China, Se-Danish, Se-Enyelane, Se-Estonian, Se-Finnish, Se-Fora, Se-Fijian, Se-Gerika, Se-Jeremane, Se-Dutch, Se-Hungarian, Se-Hawaiian, Se-Italian, Se-Icelandic, Se-Japanese, Se-Kaffir, Se-Latvia, Se-Livonia, Semaori, Se-Poland, Sepotokisi, Se-Romania, Se-Russia, Se-Serbia, Se-Spain, Se-Sweden, Se-Tahiti, Se-Tonga, Se-Wales, jalo jalo. Mo dinageng le mo merafeng e e farologaneng e, go na le badiri ba ba matlhagatlhaga ba ba tsweletsang boammaaruri jwa molaetsa wa boraro kwa pele.

GSAM 297.1Palo ya dibuka, dipampitshana, le dipampitshana tsa thuto tse di gatisitsweng ka dipuo tse di farologaneng e feta sekete le lekgolo le masome a robabobedi le bosupa. Go bona khopi ya sengwe le sengwe, le dikgatiso tse di tswang ka metlha di le masome a robabobedi le bosupa tsa phuthego⁴ ka dipuo tse di farologaneng mo lobakeng lwa ngwaga o le mongwe, go ka tlhoka mo e ka nnang $340.

GSAM 297Mafelo a Matlo a Kgatiso a le Masome a Mabedi

GSAM 297.2Matlo a masome a mabedi a kgatiso a Baadventista ba Letsatsi la Bosupa a fitlhelwa jaana: Avondale, Australia; Battle Creek, Mich. (2); Basel, Switzerland; Christiana, Norway; Copenhagen, Denmark; Cape Town, Aforika Borwa; Calcutta, India; College View, Nebraska; Hamburg, Germany; Helsingfors, Finland; London, England; Melbourne, Australia; Montreal, Canada; Nashville, Tennessee; Oakland, California; South Lancaster, Massachusetts; Stockholm, Sweden; Tocubaya, Mexico; Washington, D.C. Ntle le matlo a kgatiso a, batho ba rona ba gatisa dipampiri le dipampitshana kwa Hong Kong, China; Tokio, Japan; Cairo, Egepeto; South America; le kwa Ditlhaketlhakeng tsa Fiji.

GSAM 297Go Ntsha Pampitshana ya Ntlha

GSAM 297.3Ka nakwana re tla leba kwa morago go bona didirisiwa tse baeteledipele ba neng ba bereka ka tsone. Ka letlhafula la 1853, fa go ne go rulaganngwa buka ya ntlha e e gatisitsweng ka motšhini wa Washington—“The Sanctuary,”—morago ga gore “phuthego” ya bomorwadiarona e menaganye le go phutha dikgatiso go ipaakanyetsa go di roka, mokwadi o ne a di tlhaba ka sedirisiwa sa go phunya; mme morago ga gore dikhurumelo di tsenngwe, Uriah Smith o ne a di sega ka rula e e tlhamaletseng le thipa e e bogale ya pene. Seno se ne se dirwa ka ntlha ya tlhaelo ya metšhine e e siameng go dira karolo eo ya tiro.

GSAM 298.1Go fitlha ka ngwaga wa 1861, dikwalo tsotlhe tsa phuthego eno di ne di gatisiwa ka motšhini o le mongwe fela wa go gatisa wa Adams, o o neng o tsamaisiwa ke enjene ya maatla a dipitse di le pedi. Jaanong, mo diofising tse di farologaneng tsa kgatiso, go na le metšhini ya go gatisa e e fetang masome a mane e e tsamaisiwang ke mouwane e e dirang ka metlha, e gatisa boammaaruri jwa gompieno. Diofisi tse di thapa batho ba ba fetang makgolo a matlhano go tsweledisa tiro, fa makgolo a barekisi ba dibuka ba le mo nageng ba rekisa dibuka mo bathong.

GSAM 298.2Mo ngwageng wa 1862 sete e e feletseng ya dikgatiso tsotlhe tse di ntshitsweng ke Baadventista ba Letsatsi la Bosupa e ne e ka rekwa ka madi a a kana ka $7.50; ka 1904, jaaka go supilwe, go ne go tla tlhokega $340 go bona sete e e feletseng. Ruri sengwe se se fetang maano a botho se dirile mo go tlhagiseng dipoelo tse.

GSAM 298.3Go gola ga tiro ya kgatiso mo go Baadventista ba Letsatsi la Bosupa, jaaka go ne ga bolelelwa pele ka 1848, tota go ntse jaaka tswelelopele ya letsatsi, “Go nna bothitho—go romela marang a lone”—“Go tswelela mo tseleng ya lone jaaka letsatsi, mme ga le ke le phirima.”

GSAM 298Tsamaela ka Tumelo—Bosupi jwa ga Moruti Stone

GSAM 298.4Tlhwaafalo le boineelo jwa ba ba gagamaletseng mo tirong ya molaetsa wa moengele wa boraro bo tlhalosiwa sentle mo go Review ya Tlhakole 5, 1884, ke Moruti Albert Stone, mongwe wa batlhola-tsela mo tirong eno, yo o tshedileng go fitlha mo dingwageng di le masome a robongwe:—

GSAM 298.5“Ditso tsa pele tsa tiro e e ne e le letsatsi la dilo tse dinnye, mme metswedi e e neng e dirisiwa e ne e lebega e sa lekana tiro. Mme banna le basadi ba tumelo ba itse go tswa kwa tshimologong gore letsogo le le nonofileng la Morena le ne le tseneletse mo tirong eno. Ba itse gore nako e e beilweng go segofatsa Sione e ne e gorogile, le gore Morena o ne a tsentse letsogo la gagwe go phutha batho ba gagwe. Ba ne ba bona gore Morena o ne a laola, le gore Sekepe sa Efangele, se se rwetseng phuthego ya masalela le morwalo wa yone wa boammaaruri jo bo tsositsweng, tumelo e e lekilweng, le lorato lo lo feletseng, se ne se tla goroga ka pabalesego kwa boemakepeng.”