Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
04 / 29

Bab 3 — Teuka Aneuk Bijèh Nyang Ka Geupeujanji

John Norton Loughborough

GSAM 57.1“WATEÈ ka sampoë bak masa nyang ka teuntèë, Allah geukirém Aneukgeuh, ... nyang lahé di yup hukôm, keu geuteubôh ureuëng-ureuëng nyang na di yup hukôm, mangat geutanyoë jeuët keu aneuk angkat.”1

GSAM 57.2“Jinoe keu Gobnyan nyang na kuasa keu geupeukukôh gata meunurôt Injil lôn, ngon khutbah Isa Almasih, meunurôt wahyu rahsia, nyang geupeusom yôh phon mula donya, teuma jinoe ka geupeuleumah, dan meunurôt kitab-kitab nabi, meunurôt peurintah Allah nyang keukai, geupeuthèe keu banmandum bansa keu ta'at iman: keu Allah nyang sidroe mantong nyang bijaksana, keumuliaan keu Gobnyan meulalu Isa Almasih siumu masa.”2

GSAM 57.3“Meulalu wahyu Gobnyan ka geupeuthèe bak lôn rahsia nyan; lagèe nyang ka lôn tuléh sigohlom nyoe lam padum boh kata, ... nyang bak jameun-jameun dilee hana geupeuthèe bak aneuk-aneuk manusia, lagèe nyang jinoe ka geupeuleumah bak rasui-rasui ngon nabi-nabi Gobnyan nyang suci meulalu Roh.... Keu lôn, nyang leubèh ubit nibak mandum ureuëng suci, geubri rahmat nyoe, keu lôn peusampoe bak bansa-bansa la'én keukayaan Kristus nyang hana teukira; dan keu lôn peutunyok bak mandum manusia pakriban keusaboh rahsia nyan, nyang dari awai mula ka teusom lam Allah, nyang ka geupeujeuet mandum peukara meulalu Isa Almasih.”3

GSAM 57.4Ka geupeugah bahwa lam Perjanjian Lama Injil nyan teusom; lam Perjanjian Barô ka geupeuleumah. Lagee nyang geupeugah le ureueng la'en, “Watee awaknyan jipaling muka dari Allah, bansa Yahudi ka that gadoh jikalon ajaran-ajaran ibadah ritual. Ibadah nyan ka geupeudong le Almaseh keudroe. Bak tiep-tiep bagianjih nyan nakeuh lambang gobnyan; dan nyan ka peunoh deungon udep dan keuindahan rohani. Teuma bansa Yahudi ka gadoh udep rohani dari upacara-upacara awaknyan, dan teutap meugantung bak bentuk-bentuk nyang ka mate. Awaknyan jipeucaya bak kurubeuen-kurubeuen dan peuraturan nyan keudroe, kon jipeuduek harapan bak Gobnyan nyang geutunyok le upacara nyan.

GSAM 58Mita Keurajeuen Donya

GSAM 58.1“Bak watèe Yahudi meuharap teuka Almaseh, awaknyan hana meuphôm sapeue pih bhah tugaih Gobnyan. Awaknyan hana jimita peubeubaih nibak desya, tapi peubeubaih nibak Romawi. Awaknyan jikalon Almaseh teuka seubagoe sidroe peunakluk, keu jipeureuloh kuwasa ureueng nyang peunindéh, ngon jipeumanyang Israel jeuet keu raja ateueh ban sigom donya. Ngon lagèe nyan, ka teupeusiap jalan keu awaknyan mangat jitulak Peuseulamat.
GSAM 58.2“Ureuëng ramè, lam keuseupôtan ngon peunjajahan awaknyan, ngon peumimpin-peumimpin, nyang meuh'eut that keu kuwasa, meuharap that keu teuka sidroe ureuëng nyang akan peutalô musôh-musôh awaknyan ngon peupuléh keurajeuën keu Israel. Awaknyan ka geupelajari keunabian, tapi hana ngon pemahaman rohani. Ngon lagèe nyan awaknyan hana geupeduli keu kitab suci nyang geupeugah bhah peuhinaan watee teuka Isa nyang phôn, ngon salah geungui nyang geupeugah bhah keumuliaan watee teuka Gobnyan nyang keudua. Keubanggaan ka jipeukabo pandangan awaknyan; awaknyan jitafsir keunabian meunurot hawa nafsu droe jih.
GSAM 58.3"Ka leubèh siribèe thôn umat Yahudi geupreh teuka Juru Seulamat. Bak keujadian nyan kheueh awaknyan geupeuduek harapan nyang paléng ceudah. Lam lagu ngon nubuet, lam upacara bak bait suci ngon doa di rumoh, ka geupeumulia nan Gobnyan. Teuma, watèe Gobnyan teuka, awaknyan hana geuturi Gobnyan. Si Geucinta Langèt nyan keu awaknyan 'lagee urat nibak tanoh kreng;' Gobnyan 'hana rupa, hana ceudah;' dan awaknyan hana jikalon bak Gobnyan keuindahan nyang jeuet jingini. 'Gobnyan geuteuka u teumpat droe, dan ureueng droe Gobnyan hana jiteurimong Gobnyan.'"4

GSAM 58Nakeuh dari Keuturunan Daud

GSAM 58.4Wateè nyang ka geupeugah lé Daniel ka rab trôk, wateè “Messias Sang Raja”—Ureuëng nyang ka geupeusap ngon minyeuk—geuneuk deuh, bansa Yahudi nyan ka jeuët geupiké, dan ka teuntèe geupiké lagee nyoe: Al-Masih meunurot jasmani harôih dari keuluarga ngon nasab Daud, ngon nyan lahé gobnyan harôih lam nasab nyan; dan meunurot atôran syari'at Yahudi ngon adat, gobnyan harôih geulantik keu buet keu ureuëng ramè bak umu lhèe plôh thôn; dan meunyoe gobnyan teuka seubagoe ureueng nyang geulantik bak umu nyan, maka lahé gobnyan harôih lhèe plôh thôn sigohlom abéh nam plôh sikureueng minggu thôn, nyang meujangka sampoe teuka Al-Masih.

GSAM 59Ramalan Simeon ngon Anna

GSAM 59.1Bak watèe nyan banmandum bansa Israel teungoh geupreh-preh. Ureuëng-ureuëng nyang sunggôh-sunggôh ngon seutia bak meurunoe Kitab Suci teungoh geupreh lahé Gobnyan nyang teuma jeuët keu Raja ngon Peumimpin awaknyan. Keu Simeon nyang ka tuha ngon saleh, ka geupeunyata "lé Roh Kudus bahwa gobnyan hana geukalön maté sigohlom geukalön Almaseh Tuhan."5

GSAM 59.2Watèe Juru Seulamat nyang mantong ubeut nyan geuba u bait suci, Simeon geuteupeue bahwa aneuk nyan kheueh ureueng nyang geupeugah nyan—nyan kheueh Almaseh. "Laju geucok aneuk nyan lam pangkuan gobnyan, geubri beureukat keu Allah, geukheun, 'Ya Tuhan, jinoe ka neupeuizin hamba Droeneueh jak lam damè, lagèe nyang ka neupeugah; sabab mata lôn ka geukalön keuseulamatan Droeneueh, nyang ka neupeusiap di hadapan mandum bansa: saboh cahaya keu peungeuh bansa-bansa la'én, dan keumuliaan keu bansa Israel Droeneueh....

GSAM 59.3"Laju Simeon geubri beureukat keu awaknyan [Yusuf ngon Maria], dan geupeugah bak Maria ma gobnyan, 'Ngieng kheueh, aneuk nyoe ka geupeuteuntèe keu keujatuhan dan keubeudoh lom jai that ureueng di Israel; dan keu saboh tanda nyang akan geulawan (beutôi, saboh peudeueng akan jiteubôk cit lam jiwa gata keudroe), mangat jeuet teubuka pikiran lam haté jai that ureueng.'
GSAM 59.4“Na sidroe ureueng inong nan jih Anna, sidroe nabiah inong, aneuk Phanu'el, dari sukèe Aser.... Dan ureueng inong nyan watee nyan teuka, geupujoe cit keu Tuhan, dan geupeugah haba tentang Aneuk nyan keu mandum ureueng nyang teungoh geupreh peubeubaih di Yerusalem.”6

GSAM 59Malaikat Geujak Saweue Ureuëng Meungon

GSAM 59.5Sigohlom nyan, haba gembira keuhai lahé Juru Seulamat ka geupeusampoe lé malaikat-malaikat ubak ureuëng-ureuëng meungon di padang naleuëng Betlehem. U dalam geulinyueng ureuëng-ureuëng meungon nyang teungoh geudeungo, malaikat-malaikat geumeunyanyi lagu-lagu nyang indah nyoe:—

GSAM 60.1“Kemuliaan keu Allah di syeuruga nyang paléng manyang:
GSAM 60.1Di bumoe dame, niat jroh keu manusia.”

GSAM 60Ureuëng-ureuëng Carông Geujak u Betlehem

GSAM 60.2Lheueh nyan teuka ureueng-ureueng bijaksana dari Timu nyang ka geukalon “bintang nyan jiteubiet,” lagèe nyang ka geupeugah lé Bileam. Seu-iring ngon bimbéngan nyan, awaknyan sampoë u Yerusalem, di sinan awaknyan geutanyong-tanyong keu Raja nyang barô lahé. O lheueh geupeugah bahwa Betlehem nyan keuh teumpat lahé Sang Nyang Geuharapkan, awaknyan laju geujak; dan geupeutunyok lé bintang nyang deuh lom, awaknyan geuba u teumpat sederhana di pat Sang Peuseulamat nyan geueh. Di sinan awaknyan geuseumah Aneuk Ilahi nyan, sira geujôk hadiah meuh, keumeunyan, ngon mur, lheueh nyan barô geujak woe u gampông awaknyan nyang jioh.

GSAM 60Almasih bak Umue Duwa Blah Thôn

GSAM 60.3Phôn dari ubit sampoe umu duwa blah thôn, hana that le nyang teutuléh bhah Almaseh Peuseulamat, seulaén nibak meutamah hikmah ngon tubôh gobnyan, meunan cit deungon patéh gobnyan nyang seutia keu ureueng chik gobnyan. Teuma bak umu duwa blah thôn, watee geujak sajan si Yusuf ngon si Mariam u Yerusalem keu geujak uroe raya tiep thôn, gobnyan di sinan geupeukagôm paderi-paderi deungon èleumèe nyang geupeuleumah lam su'eu-su'eu gobnyan, ngon lam jaweueban nyang geubri keu masalah-masalah awaknyan nyang payah. Phôn bak watèe nyan sampoe gobnyan geupeuphôn buet keu ureueng ramè, gobnyan geupeumulia buet tukang kayèe nyang sederhana nyan sira geukeurija sajan si Yusuf, lakoe Mariam.

GSAM 60Misi Yahya Pembaptis

GSAM 60.4Seulama nam buleuen seugolom geupeuphon buet geuh nyang teubuka, misi Almaseh ka geupeumaklum le Yahya si Pembaptis. Ureueng rame-rame jiteuka keu jideungo Yahya, ngon keu jibaptis le gobnyan. Teuma awaknyan "teungoh jipreh-preh [jipreh Almaseh teuka] dan mandum ureueng jipiké-piké ["jipiké atawa jimeudebat," meunurot catetan sampeng] lam haté awaknyan keuhai Yahya, peu keuh gobnyan nyan Almaseh atawa kon; Yohanes geujaweueb bak awaknyan mandum, Ulôn keubit lôn pumanè droeneueh ngon ië; teuma na sidroe nyang leubèh kreueh nibak lôn teuka, nyang taloe sipatu gobnyan pih hana patôt lôn peuhah. Gobnyan teuma geupumanè droeneueh ngon Roh Kudus ngon apui; gobnyan na jeuée bak jaroe gobnyan, dan teuma geupeugléh lanté geuh sampoë abéh, dan teuma geupeusapat gandom u dalam lumbông geuh; teuma bulèe gandom nyan teuma geutot ngon apui nyang hana reuda."7

GSAM 61Yesus Geupeumanö

GSAM 61.1Teungoh Yahya geupeulaku upacara baptis nyan, gobnyan geukalon Isa geujak bak gobnyan keu geupeumanö, laju geupeugah, "Kalon keuh Aneuk Domba Allah, nyang geupeugadoh desya donya.... Dan Yahya geupeusaksi, geupeugah, Ulôn kalon Roh nyan jitrôn dari syeuruga lagèe cicém darapati, dan jiduek di ateueh gobnyan. Dan ulôn hana lôn turi gobnyan: teuma Gobnyan nyang kirém lôn keu lôn peumanö ngon ië, Gobnyan nyan geupeugah bak lôn, 'Uteuep bak soe nyang gata kalon Roh nyan jitrôn dan jiduek di ateueh gobnyan, gobnyan nyan kheueh nyang teuma peumanö ngon Roh Kudus.' Dan ka lôn kalon, dan lôn peusaksi bahwa gobnyan nyoe kheueh Aneuk Allah."8

GSAM 61Suarô dari Langèt

GSAM 61.2Kon mantong keu-Messias-an Almaseh geupeusah lé teuka Roh Kudus nyang deuh geukalon lam rupa lagèe cicém darapati, tapi geupeusah cit lé su nibak langèt. Lam Injil Matius na teutuléh, "Isa, 'oh lheueh geupeumanö, laju geu'ék dari ië: dan, kalön, langèt teuhah keu Gobnyan, dan geukalön Roh Allah geutrôn lagèe cicém darapati, dan jiduek ateueh Gobnyan: dan kalön, na su dari langèt, nyang geupeugah, 'Nyoe keuh Aneuk Lôn nyang Lôn gaséh, nyang keu Gobnyan Lôn galak that.'"9

GSAM 61.3Bah pih “Yohanes hana geupeubuet mukjizat,” ureueng ramè, watee geukalon kuasa nyang hebat nyang na bak buet peungajaran Almaseh, ka teupaksa geupeugah, “Banmandum nyang geupeugah lé Yohanes keuhai ureueng nyoe beutôi.”10

GSAM 61Almasih Geulubeh Meunurôt Hukôm

GSAM 61.4Meuhubông ngon catatan Lukas keuhai baptisan dan peulubeh nyang saban lé Roh Kudus lam rupa cicém darapati, geutuléh, “Isa keudroe geuphôn umu geuh na kira-kira lhèe plôh thôn.”11

GSAM 62.1Lheueh Tuhan geutanyoe puasa panyang peuet ploh uroe, ngon godaan syètan nyang kreueh di padang pasé, nyang langsong teuka lheueh gobnyan geupeumanö, gobnyan "geujak u Nazaret, teumpat gobnyan geupeurayeuk; dan lagèe biasa gobnyan, gobnyan geutamong u sinagog bak uroe Sabat, dan geudong keu geubeuet.... Roh Tuhan na ateueh lôn, sabab Gobnyan ka geulubeh lôn keu lôn peusampoe Injil keu ureueng gasien.... Dan Gobnyan geupeuphôn geupeugah bak awaknyan, Uroe nyoe ka teupeunohi kitab nyoe lam geulinyueng gata."12

GSAM 62Watèë Nyan Ka Sampôreuna

GSAM 62.2Markus, watee geucatat keujadian nyang saban, geupeugah, “Ka trok watee jih, dan Keurajeuen Allah ka to: meutobat kheueh gata, dan peucaya keu Injil.”13 Watee nyang ka geupeugah keu ureueng nyang geulubeh nyan ka trok. Peulubeh ngon Roh Kudus ka teujadi watee gobnyan geupeumanö, dan jinoe gobnyan ka geupeuphon buet utusan gobnyan, beutôi bak watee dan cara nyang ka geupeugah le nabi-nabi suci jameun dilee.

GSAM 62Bukti Nyang Jeuët Takalon keu Keumessiaan Almaseh

GSAM 62.3Lam khidmat Isa geupeulaku mukjizat sabe-sabe, nyang keu ureuëng ramè, bahpih hana that jipham peurumpamaan ngon feuman gobnyan, nyan jeuët keu bukti nyang deuh bahwa gobnyan nakeuh Immanuel, atawa “Allah na sajan gobnyan.”14 Lam mukjizat-mukjizat nyan, Almaseh geubri keu donya kon mantong saboh bukti keuhai kuwasa Allah lam droe Gobnyan, tapi cit saboh gambaran nyata keuhai sifeuet Allah ngon gaséh sayang Gobnyan. Watee Filipus, lheueh lhèe thôn sabe meusajan ngon Almaseh, geukalön mukjizat-mukjizat raya Gobnyan, geupeugah, “Ya Tuhan, peutunyok kheueh bak kamoe Bapak, nyan ka cukôp keu kamoe,” Isa geupeugah bak gobnyan, “Ka trép that ulôn ngon gata, dan gata hana taturi ulôn, hai Filipus? Soe nyang ka geukalon lon, ka geukalon Bapak cit. Pakon gata peugah, Peuleumah Bapak bak kamoe? ... Peucaya kheueh bak lon bahwa lon na lam Bapak, dan Bapak na lam lon; atawa peucaya kheueh bak lon kareuna buet-buet nyan.”15

GSAM 63Yohanes Bingong

GSAM 63.1Bah pih bak watee baptisan Almaseh, Yahya ka geusaksi turôn Roh Kudus nyang deuh takalon, dan ka geudeungo su nibak langèt nyang geupeunyata Gobnyan nakeuh Aneuk Allah, dan ka geupeunyata keudroe bahwa Gobnyan nakeuh “Aneuk Domba Allah nyang teubôih desya donya,” keujadian-keujadian nyan teujadi la'én that nibak nyang geuharap sampoe gobnyan, lam penjara gobnyan nyang suram, jeuet keu bingong dan kacau pikeran.

GSAM 63.2"Saban lagèe murib-murib Juru Seulamat, Yahya si Pembaptis hana geupaham hakikat keurajeuen Almaseh. Gobnyan geuharap Isa geureubôt singgasana Daud; dan seureuta watèe ka meujalan, dan Juru Seulamat hana geupeunyata droe seubagoe raja, Yahya jeuet keu bingong dan susah até."16 "Gobnyan geutawôk duwa droe murib geuh, [geuh] geukirém awaknyan u bak Isa, sira geupeugah, Peue Droeneueh keuh nyang teuma teuka? Atawa harôih kamoe preh nyang la'én?" "Bak watèe nyan cit, Gobnyan [Isa] ka geupeupuléh le that sakét ngon peunyakét awaknyan, meunan cit roh-roh jeuheuet; dan keu le ureueng buta ka geupeujeuet jeuet kalon. Lheueh nyan Isa geujaweueb, geupeugah bak awaknyan, 'Jak kheueh gata, dan peugah bak Yahya peue nyang ka gata kalon ngon gata deungo.'"17

GSAM 63.3Sukar that keu ureuëng Yahudi atawa murib-murib geuh keudroe untuk geukalön deungon jeulah le that keubeunaran nyang geupeugah lé Juru Seulamat, saweueb awaknyan ka that meukreueh bak keuyakinan bahwa meunyo Almaseh ka teuka, gobnyan akan geupeuhanco talo Romawi, nyang that geurasa meubeban, dan sigra geupeupuléh keurajeuën Daud, dan geumat kuwasa seubagoe raja donya.

GSAM 63.4Isa geupeuphôn geumeu'è-è ngon geupeugah, “Meutobat kheueh, sabab Keurajeuën Langèt ka toë.”18 Watèe duwa blah droe rasui gobnyan geuyue jak, awaknyan geuba peusan nyang saban, “Keurajeuën Langèt ka toë.”19 Óh lheueh nyan lam buet geuh, watèe tujôh plôh droe geuyue jak, nyan ngon narit, “Keurajeuën Allah ka toë ngon gata.”20

GSAM 64Ureuëng-ureuëng Hireuën keu Buët Almaseh

GSAM 64.1Kata-kata ngon ajaran Isa nyang luwa biasa nyan ka jeuët keu sabab ureuëng ramè jipeugah, "Gohlom na tom na manusia nyang meututô lagèe ureuëng nyoe."21 Dan watee Gobnyan geupeupuléh ureuëng buta ngon bisu, "Banmandum ureuëng ramè hireuen, dan jipeugah, Konkeuh nyoe aneuk Daud?"22 Atawa ngon kata la'én, Konkeuh nyoe aneuk keturunan Daud, Juru Seulamat nyang ka geujanji? "Watèe gobnyan ka geuwoe u nanggroe droe, gobnyan geupeurunoe ureueng-ureueng nyan lam sinagoge awaknyan, sampoe awaknyan hireuen that, laju geupeugah, 'Dari pat ureueng nyoe geuteumèe hikmah lagèe nyoe, ngon buet-buet kuasa lagèe nyoe? Konkeuh gobnyan aneuk tukang kayèe nyan? Konkeuh ma gobnyan geukheun Mariam? Ngon syèdara-syèdara gobnyan, Yakobus, Yusup, Simon, ngon Yudas?'"23

GSAM 64.2Kira-kira bak thôn keulhèe lam buet geuh, watèe gobnyan na di bait suci geuhadiri peurayaan peuphôn, ureuëng Yahudi jipeurap bak gobnyan, laju jikheun bak gobnyan, “Sampoe pajan gata peujeuet kamoe ragu-ragu? Meunyoe gata nyan Almaseh, peugah laju nyang beutôi bak kamoe.”24 Bak thôn seugolom nyan, watee Gobnyan ka geupeubuet mukjizat raya geupeupue limong ribee droe ureueng deungon “limong boh rutoe barli ngon dua boh eungkot ubit,” Gobnyan “geuteupeue bahwa awaknyan jiteuka keuneuk cok Gobnyan deungon paksa, keu geupeujeuet Gobnyan sidroe raja, [ngon sabab nyan] Gobnyan geuplueng lom u ateueh gunong.”25

GSAM 64Almasih Geupeurunoe Murid-murid Gobnyan Teuntang Kematian Gobnyan

GSAM 64.3Lam geupeurunoe murib-murib Gobnyan, Almaseh geupeuteugaih saboh hai nyang peunteng keu geupeugadoh pikeran keu saboh keurajeuen donya nyang geupeuphôn sigra, dan keu geupeuleumah bak awaknyan bahwa Gobnyan harôh maté dan udep teuma, geujak dan geuwoe lom. Ngon nyan Gobnyan geutanyong bak awaknyan, "Meunyo gata kalon Aneuk manusia geu'ék u langèt bak teumpat Gobnyan na sigohlom nyoe, peu kheueh?"26 O lheueh geuyue bak awaknyan "bèk peugah bak soe mantong bahwa Gobnyan nakeuh Isa Almaseh," geutuléh: "Phôn bak watèe nyan Isa geupeuphôn peugah bak murib-murib gobnyan, bahwa gobnyan harôh geujak u Yerusalem, dan geurasa le that sangsara lé ureuëng tuha-tuha, ulèe-ulèe imam, ngon ahli-ahli kitab, dan geupoh maté, dan geupeubeudôh lom bak uroe keulhèe. Laju Petrus geutarék gobnyan, dan geupeuphôn geumarah gobnyan, geukheun, 'Jioh that nibak Droeneueh hai nyan, ya Tuhan; hai nyan hana sagai teujadi ateueh Droeneueh.'"27

GSAM 65.1Bak watèe nyan cit Gobnyan geupeugah bak awaknyan na padum-padum droe ureueng nyang teungoh geudong disinan nyang hana maté sigohlom awaknyan geukalon Aneuk Manusia geuteuka lam keurajeuen Gobnyan.28 Kira-kira lapan uroe lheueh nyan, nubuet nyan ka teujadi; dan rasui Petrus geuseubot “peunampak” teuka Almaseh lam keurajeuen Gobnyan nyan seubagoe bukeuti ateueh teuka keudua Almaseh nyang keubit nyang mantong teuma teuka singoh.29

GSAM 65.2Bak saboh watèe watee Isa Almaseh ngon murib-murib gobnyan na di Galilea, Isa geupeugah bak awaknyan, “Aneuk manusia nyan akan jikhianat u jaroe manusia; dan awaknyan akan jipoh gobnyan, dan bak uroe keulhèe gobnyan akan geupeubeudoh lom. Dan awaknyan that seudéh.”30 Teutapi awaknyan mantong hana meuphôm makna nyang geupeugah lé gobnyan, saweueb bak watèe gobnyan teungoh geu-useuha keu geupeukong lam pikéran awaknyan keubeunaran nyang seurius bhaih maté ngon bangkét gobnyan, awaknyan teungoh meudebat di antara droe soe nyang paléng rayek lam keurajeuen langèt.31

GSAM 65.3Bak saboh watee la'en Petrus geupeugah bak Isa, "Kamoe ka meutinggai mandum, dan ka meuseutot bak Droeneueh; peu keuh nyang teuma kamoe teurimong? Dan Isa geupeugah bak awaknyan, Keubit-keubit Lôn peugah bak gata, gata nyang ka meuseutot Lôn, bak masa peubarô watee Aneuk Manusia geuduek ateueh singgasana keumuliaan Gobnyan, gata cit teuma duek ateueh duwa blah boh singgasana, keu neupeuhakém duwa blah boh sukèe Israel."32 Teutap pikéran keu saboh keurajeuën nyang hana trép lé teudong nyan na lam pikéran awaknyan, dan awaknyan, lagèe manusia biasa, ka jipeuphôn mita teumpat nyang paléng manyang lam keurajeuën nyan.

GSAM 65.4Lheueh nyan teuka mak nyang meucita-cita manyang dari Yakobus ngon Yahya, aneuk Zebedeus, geulakèe bak Almaseh mangat aneuk-aneuk gobnyan geubri pangkat nyang manyang—sidroe di uneun dan sidroe teuk di wie singgasana Gobnyan; atawa, mungkén, sidroe jeuet keu Peudana Meuntroë peumeurèntah, dan nyang sidroe teuk jeuet keu Sekretaris Nanggroë. Teuma Almaseh geupeugah deungon trang, “Gata hana tateupeue peue nyang gata lakèe.”33

GSAM 66Tamong deungon Keumeugahan u Yerusalem

GSAM 66.1Hana trép lheueh nyan, teujadi saboh keujadian nyang rayeuk ngon hireuen. Nyan keuh keujadian geupeuudép Lazarus dari jirat, jih nyang ka maté peuet uroe. Mukjizat nyang that hebat nyan that geupeukeujôt ngon geupeuhireuen ureueng ramè sampoe ureueng-ureueng Farisi teumakôt, nyang meusajan ngon teungku-teungku keureubeuen, laju geupeugöt saboh musyawarah; dan lam musyawarah nyan awaknyan geutanyong, “Peue nyang harôh tapeubuet? Sabab ureueng nyoe jipeugöt le that mukjizat. Meunyoe tapeubiyeu jih meunan mantong, mandum ureueng akan jipatéh keu jih; dan ureueng Romawi akan jiteuka dan jireubot teumpat ngon bansa geutanyoe.”34 Bak watèe kuwasa Syètan dari miyub nyan teungoh jikuwasa ureueng-ureueng nyang meukeusud keuneuk peuhancô Almaseh, saboh kuwasa dari ateueh teungoh jipeugrak ureueng ramè keu jipeumulia Gobnyan, dan jipeuseuleusoe peue nyang ka geupeugah sigohlom nyan keuhai Gobnyan.

GSAM 66.2Bak keujadian nyang ka geuseubôt di ateueh nyan, ureuëng ramè that jiteubiet, kon mantong keu jikalon Isa, tapi keu jikalon Lazarus cit, nyang ka geupeuudép lé Gobnyan dari maté. Jinoe bak awaknyan ka yakin that bahwa Isa nyan keuh raja nyang ka trép geupreh-preh, dan watee meurumpok ngon Gobnyan teungoh geujak u Yerusalem, geuduek ateueh aneuk keuleudèe, teuka keu ingatan awaknyan ngon kreueh firman Kitab Suci, “Bèk teumakot, hai aneuk dara Sion: kalon, raja gata ka teuka, geuduek di ateueh aneuk keuleudèe.”35 Su meuhôi-hôi meunang nyang meugema teubiet dari ureueng ramè nyan, nyang that jipeukaru haté ureueng-ureueng Farisi nyang kreueh haté dan galak meukiree-kiree. Antara awaknyan jipeugah, “Peue gata hana takalon hana meuhasé? Kaloen, ban sigom donya ka jiikôt gobnyan.”36 Bak permintaan awaknyan mangat Almaseh geupeuseunap su nyan, Gobnyan geujaweueb, “Ulôn peugah bak gata, meunyoe awaknyan jidom seungap, batèe-batèe pih sigra jimeusurak.”37 Tuhan ka geupeugah bak keujadian nyoe, “Meusurak kheueh,” dan meunyoe ureueng ramè nyan hana jipeubuet firman Gobnyan, Gobnyan akan geupeuna su lam batèe-batèe di rot ueh, dan batèe-batèe nyan akan jimeusurak; sabab firman Gobnyan harôh teupeubuet.

GSAM 66Almasih Geujak dan Geuwoe Lom

GSAM 66.3Kon mantong Peuseulamat geutanyoe geu-useuha geupeutunyok pikeran murib-murib gobnyan bak keunyataan bahwa gobnyan teuma maté dan teubangon lom, tapi gobnyan pih geumeuheuet geupeurunoe awaknyan bahwa keurajeuen nyan hana teuka seugolom gobnyan geujak dan geuwoe lom. Teungoh geupeugah bhah geusaléb gobnyan, geukheun, "Lôn, meunyoe geupeu'ék dari donya, teuma lôn tarék mandum manusia u Lôn." Nyan geukheun lé gobnyan keu geupeunyata pakriban cara maté nyang teuma geumaté. Ureuëng ramèe geujaweueb gobnyan, "Kamoe ka meudeungo dari hukôm bahwa Almaseh teutap na siumu masa; pakriban jeuet gata peugah, 'Aneuk manusia harôh geupeu'ék?' Soe keuh Aneuk manusia nyan?"38

GSAM 67.1Keu geupeukong leubeh lom lam pikéran murib-murib bahwa Gobnyan akan geujak dan geuwoe lom sigohlom keurajeuen Gobnyan geupeudong di ateueh bumoe, Gobnyan geupeugah, "Hai aneuk-aneuk ubit, si'at treuk lôn na sajan gata. Gata akan tamita lôn; dan lagèe nyang ka lôn peugah bak ureueng Yahudi, Pat lôn jak, gata hana jeuet trok keunan; meunan cit jinoe lôn peugah bak gata.... Simon Petrus geutanyong bak Gobnyan, Tuhan, ho neujak? Isa geujaweueb, Ho lôn jak, gata hana jeuet neuseutöt lôn jinoe; teuma gata teuma neuseutöt lôn singoh."39 Lheueh nyan Gobnyan geupeukong haté awaknyan nyang risau ngon seudeh deungon narit-narit nyoe: "Bèk kaco haté gata: gata ka neupatéh bak Allah, neupatéh cit bak lôn. Di rumoh Bapak lôn na le rumoh teumpat tinggai: meunyoe kon meunan, ka lôn peugah bak gata. Lôn jak peusiap teumpat keu gata. Dan meunyoe Lôn jak peusiap teumpat keu gata, Lôn teuka lom, dan Lôn ba gata u teumpat Lôn; mangat bak teumpat Lôn na cit gata."40

GSAM 67Misé Ureueng Bangsawan

GSAM 67.2Lom Peuseulamat nyan geu-useuha geupeubeutôi pikeran nyang salah bahwa keurajeuen nyan teuma laju teuka, deungon geungui misé di yup nyoe watèe Gobnyan ngon murib-murib geujak u Yerusalem: "Na sidroe bangsawan geujak u nanggroe nyang ji'ôh keu geujak teurimong keurajeuen keu droe geuh, laju geuwoe. Laju geutawôk siplôh droe namiet geuh, geujôk keu awaknyan siplôh paun pèng, dan geupeugah bak awaknyan, 'Kau urôh laju sampoe lôn woe.... Teuma, watee gobnyan ka geuwoe, lheueh geuteurimong keurajeuen, laju geuyue panggil ureueng-ureueng surôh nyan, ureueng-ureueng nyang ka geubri pèng, mangat geuteupeue padum na nyang ka meuteumeung lé maséng-maséng ureueng nyan bak meuniaga."41 Lam parabel nyoe, Tuhan geupeugambar droe gobnyan deungon ureueng bangsawan nyan. Gobnyan geujak u nanggroe nyang ji'ôh—bak Bapak gobnyan—dan di sinan geuteurimong keurajeuen, sigohlom geuwoe keu geumat kuwasa.

GSAM 68.1Seubagoe jaweueban ateueh suai murid-murid, “Peue tanda teuka Droeneueh, dan tanda abéh donya?”42 Juru Seulamat geupeugah bak awaknyan saboh dapeuta keujadian-keujadian nyang teuma teujadi trok bak masa bala raya nyang teuma teuka ateueh geurija, dan tanda-tanda pasti nyang teuma teujadi. Meunyo hai-hai nyan ka deuh, awaknyan jeuet jiteupeue bahwa teuka Gobnyan ka toë, ka di pintô babah, dan bahwa generasi nyang jikalon hai-hai nyan hana akan gadoh seugolom Gobnyan teuka.43

GSAM 68Geutinggai Lé Mandum Murid

GSAM 68.2Teuma, deungon mandum peurintah nyang geubri lé Almaseh keu rasui-rasui geuh bhah maté ngon peuhinaan nyang geuteurimong, awaknyan hana sagai meuhasé geupaham keubeunaran nyang ka geupeurunoe lé gobnyan bhah sidang ngon penyaléb geuh. That kureueng that peumahaman awaknyan keu keubeunaran nyan, sampoe watee sidang nyan ka trok, harapan awaknyan ka maté, dan awaknyan mandum “geutinggai gobnyan dan geuplueng.”44 Malah Petrus, si Petrus nyang sabe meuseunangat, nyang deungon yakin that geupeunyata bahwa meunyoe mandum ureueng la'én jitinggai Gobnyan, gobnyan hana sagai jitinggai, padahai padum jeuem lheueh nyan, gobnyan ka geusangkai Tuhan geuh, dan deungon sumpah geupeunyata bahwa gobnyan hana geuturi ureueng nyan. That kuto akai awaknyan bak jipham peunyata Tuhan bahwa bak uroe keulhee lheueh geusaléb Gobnyan akan bangkét dari maté, awaknyan meutanyong-tanyong dan meupiké keudroe, “peue makna bangkét dari maté nyan.”45 Keubit, that hana iman awaknyan sampoe lheueh Gobnyan meuninggai, dan tubôh Gobnyan ka geupeuduek lam jirat barô Yusuf, awaknyan geupeusiap keu geupeu-awét mayèt Gobnyan. Deungon harapan ka gadoh—ka geukubu meusajan Almaseh lam jirat—betapa seudeh uroe Sabat nyan keu murib-murib nyan! Deungon haté nyang brat lé seudeh ngon putôh asa, dan hana lé Peuseulamat nyang peunoh gaséh sayang dan rahmat, nyang udep Gobnyan peunoh deungon buet-buet gaseh sayang dan rahmat, nyang na di toë keu geupeuseunang dan geupeukong haté, betapa seungap that keuadaan awaknyan!

GSAM 69Keujadian-keujadian Meuguncang bak Beungoh Uroe Kebangkitan

GSAM 69.1Beungoh uroe phôn lam minggu ka teuka! Kiban ramè di langèt ngon di bumoe! Sidroe malaikat nyang kreuh that jitrôn dari alam keumuliaan u jirat Yusuf, deungon saboh peusan nyang peurintah Aneuk Allah beu geubeudoh. “Teuma, teuka keuh geumpa nyang raya: sabab malaikat Tuhan jitrôn dari langèt, laju jiteuka jigulé batèe nyan dari babah jirat, laju jiduek di ateueh nyan. Rupa gobnyan lagèe kilat, ngon bajèe gobnyan putéh lagèe salju: dan lé sabab teumakot keu gobnyan, ureuëng-ureuëng jaga nyan ka meugeutar, dan ka jeuët lagèe ureuëng maté.”46 “Le that tubôh ureuëng-ureuëng suci nyang ka éh jibeudoh, dan jiteubiët dari jirat lheuëh gobnyan beudoh lom, dan jitamong u banda suci, dan jipeuleumah droë bak ureuëng ramèe.”47 Cuba bayangkan ureuëng-ureuëng nyang jak meuhôi nyan di Yerusalem, di pintô rumoh rakan-rakan gobnyan, deungon haba bahwa Almaseh nyang geusaléb ka bangkét dari maté, dan bahwa awaknyan pih ka geupeuudép lé kuasa Gobnyan, keu geupeusaksi bhaih kebangkitan Gobnyan. Betapa sibôk jih para murib ngon ureuëng-ureuëng inong nyang suci—geuplueng keudeh keunoe keu geupeusampoe haba gembira, “Gobnyan ka bangkét dari maté, sabab kamoe ka meukalön ngon meututô deungon Gobnyan!”

GSAM 69Isa Tamong u Gampông

GSAM 69.2"Teuma, na dua droe nibak awaknyan bak uroe nyan cit geujak u saboh gampông ubeut nyang nan jih Emaus, nyang jarak jih na kira-kira nam plôh furlong [tujôh mil siteungoh] dari Yerusalem. Awaknyan geupeugah haba meusapat bhah mandum hai nyang ka teujadi nyan. Teuma, watèe awaknyan teungoh geupeugah haba ngon geumeudebat, Isa keudroe geuteuka, laju geujak sajan awaknyan. Teuma mata awaknyan teutôp sampoë hana jiteupeu gobnyan. Geutanyong lé gobnyan bak awaknyan, "Peue hai nyang teungoh gata peugah-peugah nyan, sampoë gata meuseudéh watèe gata jak?" Geujaweueb lé sidroe ureueng nyan, nyang nan gobnyan Kleopas, "Peu keuh droeneueh sidroe mantong ureueng aséng di Yerusalem, dan hana tateupeu hai-hai nyang ka teujadi di sinan lam padum uroe nyoe?" Geutanyong lé gobnyan, "Hai peu?" Laju geupeugah lé awaknyan bak gobnyan, "Meunyang keu Isa ureuëng Nazaret nyan, nyang nakeuh sidroe nabi nyang meukuasa lam buet ngon haba di hadapan Allah ngon banmandum ureuëng ramèe: ngon pakriban peumimpin-peumimpin imam ngon peumimpin-peumimpin geutanyoe ka jipeuserah gobnyan keu jipeuhukôm maté, laju jisaléb gobnyan. Teuma kamoe meuharap bahwa gobnyan nyan kheueh ureuëng nyang teuma teubôh Israel: ngon la'én nibak nyan banmandum, uroenyoe ka uroe keulhèe seujak keujadian-keujadian nyan teujadi." Beutôi, na cit padum-padum droe ureueng inong nibak kawan kamoe nyang peukeujot kamoe, nyang beungoh-beungoh ka jijak u jirat: dan watee awaknyan hana jiteumee tubôh Gobnyan, awaknyan jiteuka, sira jipeugah, bahwa awaknyan ka jikalon cit wahyu malaikat, nyang peugah bahwa Gobnyan ka udep. Dan na padum-padum droe nibak awaknyan nyang na sajan kamoe jijak u jirat, dan jiteumee beutôi lagee nyang jipeugah le ureueng inong nyan: teuma awaknyan hana jikalon Gobnyan.
GSAM 70.1"Laju geupeugah lé gobnyan bak awaknyan, 'Hai gata nyang bangai dan lambat até keu tapateh banmandum nyang ka geupeugah lé nabi-nabi! Peu kon Almaseh harôh geurasa mandum nyoe, dan geutamong lam keumuliaan gobnyan?' Dan geupeuphôn nibak Musa dan banmandum nabi, geupeujeulaih bak awaknyan lam banmandum Kitab Suci hai-hai nyang meuhubông ngon droe gobnyan."48 Bak watèe gobnyan keuneuk pajôh bu ngön awaknyan, gobnyan geupotong rutoe dan geumeudo'a syukô, "maka teuhah mata awaknyan, dan awaknyan geuturi gobnyan.... Dan awaknyan geupeugah sidroe-droe, 'Kon keuh ka meuhu até kamoe watèe gobnyan geupeugah haba ngön kamoe bak rot, dan watèe gobnyan geupeuhah Kitab Suci keu kamoe?'"49

GSAM 70.2Jinoe, bak akhéjih, murib-murib nyan ka jeuet jikalon, lheueh masalah nyan ka geupeunyata beutôi-beutôi keu awaknyan, bahwa na keumatean ngon keubeudoh lom nyang meuhubông ngon misi Peuseulamat nyan. Teuma pakriban awaknyan akan jikalon bhah keurajeuen Gobnyan?

GSAM 70.2"Gobnyan geupeuleumah droe udep lheueh penderitaan Gobnyan deungon le that bukti nyang hana jeuet salah, geukalon lé awaknyan peuet ploh uroe, sira geupeugah haba bhah hai-hai keurajeuen Allah; dan, watee ka meusapat deungon awaknyan, geupeurintah bek jijak dari Yerusalem, teuma beu jipreh janji Bapak, nyang, kheun Gobnyan, ka gata deungo nibak lôn. Sabab Yahya beutôi-beutôi geupeumanö deungon ië; teuma gata teuma geupeumanö deungon Roh Kudus hana trép lé.

GSAM 71Peuë Jinoë Droëneuh Neupeupuléh Keurajeuën?

GSAM 71.1"Teuma watee awaknyan ka meusapat, awaknyan jitanyong bak gobnyan, jikheun, 'Ya Tuhan, peu keuh Droeneueh jinoe neupeupuléh keurajeuen keu Israel? [nyan saban lagèe jikheun, Kamoe ka meurunoe bahwa ka patôt Droeneueh keunong saléb dan beudoh lom dari maté, meunurôt Alkitab, tapi peu keuh Droeneueh hana neupeupuléh keurajeuen nyan jinoe?] Teuma geupeugah lé Gobnyan bak awaknyan, "Kon urôsan gata keu tateupeue masa atawa watèe, nyang ka geupeuteuntèe lé Bapak lam kuwasa Gobnyan keudroe. Teuma gata mandum akan teurimong kuwasa, 'oh ka teuka Roh Kudus ateueh gata; dan gata mandum akan jeuet keu saksi keu Lôn di Yerusalem, di bansaboh Yehuda, di Samaria, sampoe u ujông donya. Dan 'oh ka lheueh geupeugah hai nyan, watèe awaknyan teungoh jikalon, Gobnyan geu'angkat u langèt; dan saboh awan jiteurimong Gobnyan dari pandangan awaknyan. Teuma watèe awaknyan teutap jikalon u langèt watèe Gobnyan geu'ék, deuh kheueh, na duwa droe ureueng agam geudong bak binèh awaknyan geungui bajèe putéh; nyang geupeugah cit, "Hai gata ureueng Galilea, pakon gata dong teupandang u langèt? Isa nyang saban lagèe nyan, nyang ka geuba dari gata u langèt, akan geuteuka lom lagèe nyang ka gata kalon Gobnyan geu'ék u langèt."50

GSAM 71Isa akan Tinggai di Langèt sampoë Watèë Peupuléh

GSAM 71.2Jinoe, saweueb Juru Seulamat ka geutinggai awaknyan, dan awaknyan ka beutôi-beutôi geukalon Gobnyan “geu'ék u teumpat Gobnyan sigohlom nyan,” awaknyan ka yakin bahwa Roh Kudus akan geupeurunoe awaknyan bhah watèe keurajeuen nyan teuka. Ngon lagèe nyan, Petrus lam peunutôh gobnyan keu ureuëng ramèe, lheueh geuteurimong Roh Kudus, geupeugah, “Gobnyan akan geukirém Isa Almasih, nyang sigohlom nyoe ka geupeusampoe keu gata: nyang harôih geuteurimong lé langèt sampoe 'an watèe peupuléh mandum peukara, nyang ka geupeugah lé Allah rot babah mandum nabi-nabi suci Gobnyan yôh phon mula donya.”51

GSAM 71.3Keu rasul Petrus pih geubri lé Roh Kudus keunyataan-keunyataan bhaih lhèe boh donya: Phôn, nyang sigohlom bah, nyang geupeubinasa lé ië; keudua, donya jinoe nyang geukeubah keu apui,—apui nyang na lam bumoe, lagèe nyang teutuléh lam Versi Revisi,—apui nyan nyang jeuet keu binasa, hancô, ngon musnah ureueng-ureueng nyang hana takwa; keulhèe bumoe barô, “nyang teuduek keuadelan;” atawa, lagèe nyang geupeugah lé ladôm ureueng teujeumah, “nyang teuduek ureueng-ureueng nyang beuna.”52

GSAM 72.1Rasui Paulus geupeunyata bhah keubeudoh lom umat Allah, ngon bhah meu-ubah mandum ureueng suci Gobnyan dari fana jeuet keu abadi, “lam seukeujap mata, bak su terompet nyang keuneulheueh.” Gobnyan geupeugah bak ureueng Korintus bahwa Almaseh jinoe ka geuduek ateueh singgasana Bapak Gobnyan, ngon akan teutap disinan sampoe mandum musôh Gobnyan ka geupeutundok. Nyan nakeuh, sampoe gobnyan geuteurimong keurajeuen—keurajeuen gobnyan—nyang geujok lé Bapak u dalam jaroe gobnyan, lagee nyang ka geupeukhabar lé Nabi Daniel 7:13, 14; Zabur 2:8, 9. Keu geurija di Tesalonika, gobnyan geupeusampoe bhah teuka Almaseh ngon keubeudoh lom seubagoe harapan saboh-saboh jih keu awaknyan, ngon seubagoe peunyejuk haté nyang beutôi watee ureueng-ureueng nyang geugaséh ka geupisah nibak awaknyan lé maté.53

GSAM 72Gisa Gobnyan nyang hana teuntèe

GSAM 72.2Bak watèe nyan, geurèja goh lom na peungeutahuan nyang pasti keuhai pajan Tuhan geutanyoe geuwoe. Watèe rasui nyan lam surat gobnyan nyang phôn keu ureuëng Tesalonika geupeugah, “Kamoe nyang mantong udep dan teutap na akan geupeu'ék,” syèdara-syèdara geupaham bahwa nyan meuma'na Almaseh teuma teuka watèe ladôm nibak awaknyan mantong udep. Lam surat nyang keudua gobnyan geupeubeutôi salah paham awaknyan keuhai surat gobnyan, dan geupeugah bak awaknyan bahwa “uroe nyan hana teuka, seugolom teuka keuhancôran iman dilee, dan teubiet ureueng desya nyan, aneuk keuhancôran; nyang meulawan dan jipeumanyang droe jih di ateueh mandum nyang geukheun Tuhan, atawa nyang geuseumah.”54

GSAM 72Apostasi

GSAM 72.3Dan mantong geurèja teupeubiyeu lam seupôt keu jipeurunoë droë bhaih watèë Isa teuka keu duwa. Ureuëng-ureuëng nyan ka jiteupeuë bahwa akan na keuruntôhan iman; tapi padum trép treb jih, nyan keuh teunanyöng jih. Jawaban nyan barô geubri keu Yahya watèe gobnyan teungoh geukalon wahyu di pulo Patmos, lam lambang-lambang nyang na lam bab duwa blah ngon lhee blah kitab Wahyu—“satu watèe, duwa watèe, siteungoh,” “peuet plôh duwa buleuen,” “siribèe duwa reutôh nam plôh uroe” (thôn); tapi sampoe 'an jinoe kejadian nyang jeuet keu tanda geupeuphôn masa nyang panyang nyan goh lom teujadi. Ngon nyan, jema'ah mantong meuharap ngon meupreh ateueh teuka Almaseh deungon hana jiteupeue beutôi-beutôi pajan watee gobnyan teuka; sabab watee bala nyan ka liwat, mantong na sigeutek masa keu meulinteueng ngon meunang keu jema'ah “sisa”.55

GSAM 73.1Deungon seuleusoe catitan-catitan lam Perjanjian Barô, geupeuleumah deungon trang keu geutanyoe bhah teuka keudua Almaseh. Kira-kira saboh ayat nibak tiep lhèe plôh ayat na geuseubôt teuka keudua Tuhan geutanyoe Isa Almaseh. Bhah nyan, ngon bhah posisi geurèja meunyang keu harapan nyan meulalu abad-abad sampoe u jameun moderen, Robert Patterson, D.D., na geupeugah lam saboh surat haba nyang nan jih Interior, di yup judul “Harapan Nyang Meubahgia,” lagèe nyoe:—

GSAM 73Milenium Donya—Patterson

GSAM 73.2“Watèe Tuhan geutanyoe geutinggai geurèja Gobnyan di bumoe keu geujak bak Bapak, Gobnyan geutinggai geurèja nyan lam keuadaan meuseudeh. Limong reutôh droe murib Gobnyan geukeupông lé banmandum musôh Gobnyan, nyang ka geususôn jeuet keu agama-agama ngon peumeurèntah anti-Kristen lé salah sidroe makhlôk nyang paléng carông, geupeuduek ngon niët jahat nyang paléng meuracôn, ngon geupeurunoe lé peungalaman meureutôh thôn lam cara-cara paléng meuhasé keu peuhanco. Tuhan kon hana geuteupeue bahaya geutanyoe; meunan cit lam wasiat-wasiat gobnyan nyang keuneulheueh, gobnyan hana geupeureu'eung nyan, atawa geumeujanji peu kureueng musôh donya ngon bala geurèja. Teuma gobnyan na geumeujanji bahwa gobnyan keudroe akan geuwoe keu geupeuhanco musôh-musôh gobnyan, dan bahwa gobnyan akan geudukông geutanyoe sampoe uroe nyang meubri beureukat nyan. ‘Donya nyoe banci keu gata. Di dalam donya gata akan meuteumèe bala. Gata akan moë ngon meurasan, teuma donya akan galak. Gata akan seudéh, teuma seudéh gata nyan akan jeuët keu seunang.... Jinoë gata mantong seudéh, teuma Lôn akan meukalön gata lom, dan haté gata akan seunang, dan seunang gata nyan hana soë cok nibak gata. Meunyoe Lôn jak, Lôn akan trôk lom, dan Lôn teurimong gata bak droë Lôn, mangat pat Lôn na, gata na cit di sinan.’
GSAM 74.1“Nyan keuh harapan nyang meubahgia ateueh geugisa gobnyan keudroe nyang geungui keu peuteunang haté geurèja gobnyan bak watèe gobnyan geutinggai. Sipanyang masa gobnyan hana, gobnyan geupeugah geutanyoe harôh meudeurita; dan meunan keuh nyang ka teujadi. Meunyo geutanyoe meuteumèe masa damè luwa bak watèe gobnyan hana, meunyo geurèja gobnyan geupeuseulamat nibak seurangan donya, meunyo na saboh masa suci watèe naleueng brôk hana timoh lam kawan gandom, atawa meunyo, bak watèe gobnyan teuka, gobnyan geusambôt lé ureueng-ureueng ateuh bumoe nyang ka peunoh ngon keumuliaan Tuhan, atawa bahkan meuteumèe iman ateuh bumoe nyoe, nyan mandum akan jeuet keu saboh keujutan nyang that luwa biasa keu gobnyan. Isa hana geuteupeue bhah milenium nyoe. Tanyoe tapeugah gobnyan hana geuteupeue bhah nyan, saweueb gobnyan hana geupeugah bak tanyoe; dan gobnyan na geupeugah, ‘Ulôn ka lônkheun gata nyan rakan, saweueb mandum hai nyang ka lôn deungo nibak Bapak ka lôn peugah bak gata.’ Teuma, lam mandum khutbah ngon parabel gobnyan hana meusapeue pih isyarat bahwa geutanyoe harôih meuharap saboh masa damè atawa keumuliaan sigohlom gobnyan teuka. Rasul-rasul pih saban hana geuteupeue bhah milenium nyang hana Almaseh. Salama lhèe reutôh thôn lheueh Tuhan geutanyoe geujak, harapan nyang meubahgia nibak geurèja nakeuh harapan ateueh geugisa gobnyan.
GSAM 74.2“Teuma, watee lam proses keuruntôhan iman nyang ka geupeugah, dara barô Kristus ka jipeuphôn peuseunang haté jih watee hana Gobnyan ngon persahabatan raja-raja donya, ka teuntèe jihnyan jipaleng mata jih dari langèt blah timu, ngon dari gisa Tuhan jih, nyang akan peuakhé keumegahan donya jih nyan. Watèe ureuëng Reformasi jipeudöng trompèt Injil bak babah awaknyan ... lumpoë-lumpoë saboh milenium tan Almaseh langsông gadoh, ... dan geurèja lom jipeuphôn kalon teuka Tuhan keu geupeuhancô antikristus.... Lam surat-surat, khutbah-khutbah, ngon ikrar iman awaknyan, ureuëng Reformasi jipeunyata harapan premilenial awaknyan.
GSAM 74.3"Majelis Westminster geupeuseuleusoe peungakuan iman gobnyan ngon saboh pengakuan iman gobnyan keu teuka keudua Tuhan lam narit-narit nyang peunoh geupeugah iman ureueng premilenial. Gobnyan geupeumaklum lam narit-narit nyang brat nyoe: 'Saban lagèe Kristus geuyue tanyoe yakin that bahwa akan na uroe penghakiman, nyan keu theun mandum manusia nibak meudesya, dan keu peunyeunang nyang leubeh rayek keu ureueng-ureueng saleh lam keususehan awaknyan, meunan cit Gobnyan geupeujeuet uroe nyan hana geuturi lé manusia, mangat awaknyan jeuet geupeulheuh droe nibak mandum rasa aman donya, dan sabe waspada, saweueb awaknyan hana geuturi bak jeum nyang toh Tuhan akan teuka: dan mangat sabe siab keu geupeugah, Teuka kheueh, ya Tuhan Isa: dan teuka kheueh sigra!56
GSAM 75.1“Nèndatu geutanyoe nyang peugot reformasi geupeukong haté geuh deungon geupreh teuka Tuhan, dan geubri seumangat saban droe deungon geumeuho, ‘Tahan prang! sabab Gobnyan teuka deungon bala bantuan nyang ramè,’ saboh peurasaan nyang jinoe ka na lam saboh kidung kebangunan rohani nyang meugah, tapi ka biasa keu ureueng-ureueng lam janji seutia Skotlandia jameun.
GSAM 75.2“Teuma hana trép lheueh nyan, ka teujadi keudua go keuruntôhan iman lam kawan geurija-geurija nyang ka geupeubarô. Nyan geuturi di Skotlandia seubagoe Moderatism; di Inggréh, seubagoe Arianisme, dan nyang leubèh barô, seubagoe Broad Churchism; dan di Amirika geupeunan droe jih Unitarianisme; dan di Jeureuman, Rasionalisme. Deungon jipeuduek akai manusia seubagoe hakém, ngon peumerhatian moderen tanyoe nyang that meubateueh seubagoe bukti, dan jipeusalah bahwa na keujadian nyang jeuet teujadi la'én nibak meunurot atôran alam nyang ka geukalön, nyan ka jipeureundah Isa seutingkat ngon sidroe rabbi Yahudi, nyang leubeh maju nibak jameun gobnyan, tapi hana meuturi sapeuë pih keu èleumèe moderen. Teuntèe sagai, pikeran keu ureueng lagèe nyan jiriwang dari donya nyang hana deuh keu jimat kuwasa di ateueh bumoe ka jipeubalek lom u mitologi Ibrani.

GSAM 75Daniel Whitby keuhai Milenium

GSAM 75.3“Janji-janji keu gisa gobnyan nyang keudua dan meupeurintah di bumoe geupeumakna seubagoe peuluwah Injil gobnyan, dan tundok jih saboh beunagi rayeuk donya keu agama Kristen seulama siribèe thôn, atawa, meunurot anggapan ladôm ureueng, 360.000 thôn; bak masa nyan umat manusia akan meukeumang lam seni peradaban, dan meuteumèe damè ngon makmu nyang hana bandéng. Dan bak akhé siklus nyang panyang nyan, nyang that luwah sampoë akai biasa han ék jikalon, mungkén teujadi geujolak alam nyang raya, dan jeuët takheun Tuhan geuteuka geupeuhancô donya, dan geutawôk umat manusia keu meuhukôm. Teori nyoe geupeuluwah ngon geupeumeugah lé sidroe komentator Inggréh nan jih Whitby [Daniel Whitby meuninggai bak thôn 1726], nyang meulalu surat-menyurat jih nyang ka geupeuteubiët, ka teubukti jih nyan sidroe Arian, tapi komentar-komentar jih meugah lam kalangan kawan jih keudroe, ngon milenium mitos jih nyan geuteurimong ngon galak lé ramèe pensiunan ortodoks ngon rakan-rakan geurèja nanggroe di Éropa, nyang keu awaknyan, nyan meujanji saboh masa sewa persepuluhan nyang panyang ngon hormat-hormat. Meulalu peungarôh awaknyan, teori nyan jiba u Amirika, di sinan laju jipeuguna seubagoe bahan keu haba-haba klise di panggung ngon pidato-pidato penutup.”

GSAM 76.1Meunan keuh teori-teori di meubagoe sagoe donya watee geutanyoe ka rab ngon masa Tuhan geupeusampoe peuingat nyang seurius keuhai teuka Gobnyan, bahkan “ka di pintô.”

Notes

  1. Galatia 4:4, 5. ↩
  2. Roma 16:25-27. ↩
  3. Efesus 3:3-9. ↩
  4. The Desire of Ages, hlm. 29, 30-34. ↩
  5. Lukas 2:26. ↩
  6. Lukas 2:28-38. ↩
  7. Lukas 3:15-17. ↩
  8. Yohanes 1:29-34. ↩
  9. Matius 3:16, 17. ↩
  10. Yohanes 10:41. ↩
  11. Lukas 3:23. ↩
  12. Lukas 4:16-21. ↩
  13. Markus 1:15. ↩
  14. Kisah Rasul 10:38; Yahya 3:2. ↩
  15. Yohanes 14:8-11. ↩
  16. The Desire of Ages, hlm. 215. ↩
  17. Lukas 7:19-22; Matius 11:4. ↩
  18. Matius 4:17. ↩
  19. Matius 10:7. ↩
  20. Lukas 10:9. ↩
  21. Yohanes 7:46. ↩
  22. Matius 12:23. ↩
  23. Matius 13:54, 55. ↩
  24. Yohanes 10:24. ↩
  25. Yohanes 6:15. ↩
  26. Yohanes 6:62. ↩
  27. Matius 16:20-22; Markus 9:31. ↩
  28. Matius 16:28; Lukas 9:27. ↩
  29. 2 Petrus 1:16-19. ↩
  30. Matius 17:22, 23. ↩
  31. Matius 18:1; Markus 9:33, 34. ↩
  32. Matius 19:27, 28; Lukas 22:28-30. ↩
  33. Matius 20:20-24. ↩
  34. Yohanes 11:47, 48. ↩
  35. Yohanes 12:15. ↩
  36. Yohanes 12:19. ↩
  37. Lukas 19:40. ↩
  38. Yohanes 12:32-34. ↩
  39. Yohanes 13:33-36. ↩
  40. Yohanes 14:1-3. ↩
  41. Lukas 19:11-15. ↩
  42. Matius 24:3. ↩
  43. Matius 24; Lukas 21; Markus 13. ↩
  44. Markus 14:50. ↩
  45. Markus 9:10. ↩
  46. Matius 28:2-4. ↩
  47. Matius 27:52, 53. ↩
  48. Lukas 24:13-27. ↩
  49. Lukas 24:31, 32. ↩
  50. Kisah Rasul 1:6-11. ↩
  51. Kisah Rasul 3:20, 21. ↩
  52. 2 Petrus 3:5-13. ↩
  53. 1 Tesalonika 4:13-18. ↩
  54. 2 Tesalonika 2:3, 4. ↩
  55. Wahyu 12:17. ↩
  56. Confession of Faith, Bab 33, ayat 3. ↩

Note

Back