Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
20 / 31
20 / 31

Uidhal 17 — Neng·nikanirango Bebe Mikkangchi Bariani

John Norton Loughborough

GSAM 265.1“Mes nirikgipa an·tangni bilding bildang ong·gipa mesrangni gisepo dongani salo an·tangni mes jinmako am·a gita, Angaba Angni mesrangko am·gen, aro aram gnanggipa aro andalgipa salo uamangko bilding bildang ong·atgimin pilak biaprangoniko uamangko jokatgen.”1

GSAM 265.2Ia somoiona (1847) Gittamgipa Salgini s·greni aga·ata katko ra·chakgiparang a·gilsakni gam-jino kangal ong·achim, aro uni gimin Aga·ata katko gipatna tangka-paisachi bang·e dakchakna man·jachim. Gipi White aro uni jik, aro Gipi Bates, bilding bildang ong·gipa Jong-giparangni gisepo sakanti kam ka·ani nangchongmotaniko nikaha; aro bebeko u·ianiona uamangko dilna dakchakani ong·e, manderangni jako on·na poraiani ki·taprangko tarianiba nangchongmota ine uamang nikaha. Gipi Bates biap dingtang dingtangona re·angon, Neng·takani salni gimin an·tangni ki·tap bi·sa, aro uko dakchi watate gipatani, ia kattao skina una namen dakchakaha. Ua namen chakchike kam ka·aha.

GSAM 265Bebeni Gimin Chadambegipa Abitangni Boli On·ani

GSAM 265.3Changsao, re·ani damko on·na tangka donggijani gimin, ua Massachusetts-oniko New Hampshire-ona ja·achi re·angna tariengachim. Ua somoion ua chadambegipa Abitang saksaoniko chiti man·aha. Ua Abitang ia kamna dakchakna maiba dongchina, antio $1 man·e nokni kam ka·na ku·mongaha. Anti sa kam ka·ani ja·mano, Gipi Bates-na tangka nanga ine uni gisiko namen nangchakatani gimin, ua an·tangni kam on·gipaona re·ange, dormahako skang ra·aha, jedakode ua rang·san una $5 watatna man·gen. Ia tangkachi ua jinmani re·ani gario ga·ake New Hampshire-ona re·ani damko on·aha. Biapantio ua namgipa tom·bimonganirangko dakaha, aro bang·a janggirang bebeko ra·chakaha.

GSAM 266Srogimin Nokni Bosturangchi Nok Dangdikani

GSAM 266.1Ia Aga·ata katni skanggipa kam ka·giparangko dilgipa boli on·ani gisikko mesokna, 1847-48-ni sin·kari somoio uamangni obosthani gimin Mrs. White-ni agangiminoniko ka·mao on·giminko an·ching nigen. Ua somoio uamang Topsham, Maine-o S. Howland-ni dal·gipa nokni kuturirangko ra·e, srogimin nokni bosturangchi nok dangdikani kamko a·bachengaha:—

GSAM 266.2“Chinga kangal ong·achim, aro namen neng·nikgipa somoirangko chagrongaha. Angni segipa reilni ramo ro·ongrangko salangani kamko ka·aha; uani gimin uni jaksi bigilrang bekaha, aro bang·a biaprangon an·chi ong·katna a·bachengaha. Chinga gipinrangni kosako pangchakgija an·tangtangko alduchina, aro gipinrangnaba dakchakna maiba dongchina miksongaha. Indiba chingni kam chu·sokjaha. Angni segipa namen rake kam ka·aha, indiba an·tangni kamni gimin man·na nanggipa dormahako man·jaha.

GSAM 266Gipi White-ni Am·bol Den·ani

GSAM 266.3“Angni segipa reilni kamko watgalaha, aro an·tangni ruako ra·e am·bol den·na bolgrimona re·angaha. An·tangni be·enni oksambao pangnan saknaaniko chake, ua salprako sent 50 mang man·na pringni salni chengoniko andalona kingking kam ka·aha. Rakbegipa saknaani una walo tunaba man·jaha. Ru·utgijan a·song dingtang dingtango donggipa Jong-giparang chingko uamangona re·bae grongchina okamgipa chitirangko chinga man·aha; indiba a·songni a·palona re·angna chingni tangka donggijani gimin, chingni mikkango rama oe ku·ja ine chinga aganchakaha.

GSAM 266.4“Connecticut-ni Jong-gipa Chamberlain-oniko chinga chiti man·aha; ua chingko ua a·songo ong·gnigipa kumonggrikaniona re·bachina mol·molaha. Tangka man·ode re·anggen ine chinga miksongaha. Angni segipa an·tangni kam on·gipa baksa hisap ka·e, ua dolar 10 man·na nangkua ine u·iaha. Uni samsachi ang namen nanggipa ba·rarangko breaha, aro unikode angni segipani kosako krudapani cholako kodapaha; kodapgiminrangoba aro kodapaha, uani gimin jakpongrangni maia ba·ra skanggipa ong·achim uko u·ina neng·beaha. Dorchester, Mass.-ona chingko ra·angna dolar 5 dongspaaha. A·gilsako chingni donggipa bostu pilakkon ong·nasipile chingni bakoso dongachim. Indiba chingni gisiko tom·tomani aro nama-namgijako u·igipa rongtalgipa gisik dongachim, aro iako chinga a·gilsakni namgipa donganirangna bate gamchate ra·aha.

GSAM 267.1“Chinga Jong-gipa Nichols-ni nokona re·angaha, aro chinga re·ongkatna skang, Abitang Nichols angni segipana dolar 5 on·aha; ian Middletown, Conn.-ona chingni re·ani damko on·na chu·ongaha. Chinga ua songjinmao agital manderang ong·achim, aro ua a·songni Jong-giparangoni saksakoba nikku·jachim. Chingni sent 50-san dongspaachim. Angni segipa gari ram·na uko jakkalna ka·dongjaha, uni gimin ua bakosko chimonggimin bolni patrangni kosako galaha, aro chinga apsan bebera·aniko man·gipa saksako am·e ja·achi re·angaha. Ru·utgijan chinga Jong-gipa Chamberlain-ko man·aha, aro ua chingko an·tangni nokona ra·angaha.”

GSAM 267Rocky Hill, Conn.-o Kumonggrikani

GSAM 267.2Ia kumonggrikaniko Rocky Hill-o ong·ataha; tom·bimongani kuturide Jong-gipa Belden-ni noko bon·e rikku·gijagipa dal·gipa kuturi ong·achim. Gipi White-ni S. Howland-na segimin chitioniko ka·mao on·gimin bak, ia tom·bimonganini gimin gisik nangatgipa mitam kattarangko on·a:—

GSAM 267.3“April 20 [1848]-o, Jong-gipa Belden chingko aro ua songjinmao bilding bildang ong·gipa Jong-giparangko ra·na an·tangni mal salani gariko Middletown-ona watataha. Chinga uni biapona [Rocky Hill] saljatchini ja·mano konta 4 mang-o sokaha, aro minit aditani ja·manon Jong-gipa Bates aro Gurney napbaaha. Ua atamo chinga sak 15 mang ong·e tom·bimongaha. Sukrobar pringo Jong-giparang re·baroroaha, aro chinga sak 50 mang ong·aha. Ia pilakan bebeo chu·gimik ong·ku·jachim. Ua salni chingni tom·bimongani namen gisik nangatgipa ong·achim. Jong-gipa Bates ge·etanirangko rongtale mesokaha, aro bilakgipa Saki on·anirangchi uarangni nangchongmotaniko uamangni gisikona ning·tue ra·napataha. Ia katta bebeo dongenggiparangko mangrakatna, aro chu·gimik basee ra·ku·gijagiparangko mikrakataha.”2

GSAM 267Oswego Jila, N.Y.-ona Okamani

GSAM 267.4Adventistrangni gisepo Gipi Bates-ni ki·tap bi·sako gipatani bite ong·e, gipin a·songrangni manderang Neng·takani salko rakkina a·bachengaha. Port Gibson, N.Y.-ni Hiram Edson, Agost, 1848-o Oswego Jilani Volney-o ong·gnigipa Neng·takani salko rakkigiparangni kumonggrikaniona Gipi aro Mrs. White-ko aro gipinrangko re·bachina okame seaha. Ua aganaha, Jong-giparang bang·batan kangal ong·a, aro korosrangko on·na uamang bang·e dakchakna man·gen ine ua ku·rachakna amjawa. Gipi White samko ran·ate don·na den·ani a·bao kam ka·e $40 man·aha. Uni mitamko namen nanggipa ba·rarangko brena jakkalaha, aro dongspagipachi Volney-ona re·angani aro pil·baani damko on·aha.

GSAM 268.1New York-ni saliramchipakni ia kumonggrikaniko Arnold-ni gari donani noko ong·ataha. Uano sak 35 mang dongachim; ua a·songni ua bakoniko chimongna man·gipa pilakan uamangsan ong·achim, indiba uamangoni sakgniba nangrimani dongjanasipilachim. Sakantian an·tangni chanchianio rake chakaha, aro uarang Sastro gita ong·a ine aganaha. Pilakan an·tangtangni chanchianirangko ra·doe skiprakna namen sikachim. Gipi White aro uni jik indita chelaoniko uamangko knana re·baja, indiba uamangna bebeko skina re·baa ine uamangna aganaha. Arnold indine bebera·achim je Para·pe·a 20-ni bilsi 1000 re·angaha, aro Para·pe·ao janapgimin 144,000-de Kristoni chakatpilanio chakatatgiminrang ong·a.

GSAM 268Arnold Toromni Niamrangko Jechakani

GSAM 268.2Sia man·gipa an·chingni Gitelko mesokgipa chinrang ia jinmani mikkango donako man·e, uamang Uni duk chakaniko gisik ra·na a·bachengnasiengon, Arnold chakate aganaha je uamang daknasienggipao uni bebera·ani dongja,—Gitelni meatamde Watchangani alaniko dakangkuani ong·a, aro bilsiprako changsa mangmang uko manina nanga.

GSAM 268.3Ia aiao inmangipa dingtang dingtang chanchianirang Mrs. White-ni kosako jrimbegipa bal gita ong·aha. Arnold gualenga ine ua rongtale u·iaha, aro Isolko mandera·gija dakenga ine nikani gimin dal·gipa duk uni gisikko sinjetaha. Mitamrang uni siaenga ine kenaha; indiba Gipi Bates, White, Chamberlain, Gurney aro Edson una bi·aha, aro Gitel ka·sachake An·tangni nokolrangni bi·anirangko knachakaha, aro ua bil man·pilaha. Salgini seng·ani uni kosako dongaha, aro ru·utgijan a·gilsakni bosturangko ua u·ijaaha. Ia obosthao dongon, ua uano donggiparangni mitam gualanirangko, aro ua gualanirangni dingtango donggipa bebekoba mesokako man·aha. Sastro gita ong·a ine uamang agangipa ia nangrimgijagipa chanchianirangde Sastroni gimin uamangni an·tangtangni chanchiani gitasan ong·a, aro uamang an·tangtangni gualanirangko wate, Gittamgipa Salgini s·greni aga·ata kato nangrimna nanga ine mesokaha. Ia tom·bimongani rasong gnange bon·aha; bebe cheaha. Ia aiao inmangipa dingtang dingtang chanchianirangko rim·kinggiparang an·tangtangni gualanirangko ku·rachakaha, aro Gittamgipa Salgini s·greni aga·ata katni Da·o donggipa bebeo nangrimaha, aro Isol uamangko namen pattiaha.

GSAM 269Sastroko Aiao Inmanpile Jakkalgipa Nikani

GSAM 269.1Ia chongipa tom·bimonganio sak 35-ni gisepo donggipa saksa, Alexander Ross, Januari 4, 1884-o ia tom·bimonganini gimin ka·mao on·gipa kattako aganaha. Ua aganaha:—

GSAM 269.2“Abitang White, Nikani man·engon, ja·ao chakataha aro nokdangni Sastroko an·tangni jakasio ra·aha; ua ki·tap ramramgipa dal·ani ong·achim. Uko oe, chuao rim·e, unichi nigija, ua an·tangni jakrachi pod saoniko gipin podona pil·achim, aro Sastroni podni kosako an·tangni jaksiko done, uko aganachim. Uni jaksichi mesokgipa podkon ua aganenga ong·ama ine nina ang bang·a podrangko niaha. Ang ba jinmani mitamrang pilak podrangkon niaha. Changantion ua an·tangni jaksichi mesokgipa podko aganasan ong·aijaha, indiba uni mikronrang kosakchi aro Sastroni bikpilchipak ni·engpition ua uko aganaha. Ua agangipa ia Sastroni podrangan Agost, 1848-o Volney-o tom·bimonggipa Neng·takani salko rakkigiparangni branggipa skianirangko ga·akataha, aro chingko bebeo nangrimatna dilaha.”

GSAM 269.3Beben, indakgipa obosthao, aro indita aiao inmangipa bewalo, Sastrooniko ra·e agangimin rongtalgipa podrangchi gualko namatoba, an·tangni branggipa skianiko watgalgijagipako bebera·atna namen neng·nikgni ong·achim. Oswego Jilani ia Neng·takani salko rakkigiparangni jinma, indake an·tangtangni gualanirangko namatako man·e, aro bebeo nangrimgimin ong·ani ja·mano, gipinrangna seng·aniko gipatna ua tom·bimonganioniko ong·katangaha. Biterang Isolni kam ong·anina beben saki on·aha. Satan jakkalna man·gipa je cholchiba dingtangatna, jajaatna aro bilding bildang ong·atna pangnan tarie donga. “Maina rongtalgiparangni pilak mondolirango gita, Isol-de jajaaniko ong·atgipa ong·ja, indiba tom·tomaniko ong·atgipa ong·a.”3

GSAM 270Aiao Inmangipa An·sengatanirang

GSAM 270.1Skango janapgimin kumonggrikani ja·mano, Madison Jila, Port Gibson, Port Byron aro New York Songjinmao tom·bimonganirangko ong·ataha. Uarangni ja·mano Connecticut-o sakantini tom·bimongani ong·aha. Ia biaprangni mitamo Gitel An·tangni nokolrangni sepangona namen re·baaha, aro Jakobni Chitio donenggipa niamko uamang ja·rikon, An·tangni manderangni gisik nangbee bi·anirangna aganchakani ong·e, Dal·gipa Sam On·gipani an·sengatani bil saagiparangni kosako ong·onbaaha.4 Sam on·giparangni ka·dongani dongjaha ine agangipa manderangba an·tangtangni saarangoniko an·sengatako man·aha. Indakgipa ong·anirangko 1845 intaltal somoi dingtang dingtango changni chang chagrongaha.

GSAM 270Skanggipa Kam Ka·giparang Dukko Chakchikani

GSAM 270.2Gipi White, Februari 5, 1880-ni Niani aro Aga·ata-o, ua skanggipa kam ka·ani salrangni gimin aganon indine aganaha:—

GSAM 270.3“Chingni skanggipa kamrangko ka·on, kraa cha·ani donggijani gimin chinga okkriako, aro kraa ba·ra donggijani gimin sin·ako chakaha. Isolni kamna tangkako chimongna, janggi tangna nangchongmotgipa bosturangoniko mangba chinga an·tangtangko chel·ataha. Ua somoion, seani, segiminko niroke tariani, aro a·song saoniko gipin a·songona re·roroani aro skiprakani kamo dakna nangenga ine nikgipa bang·begipa kamko matchotatna, chinga an·tangtangni bilko namen bon·atengachim.”

GSAM 270.41848 bilsi, Re·baani itihasosan ong·aigija, a·song sason ka·anio ba gisik ra·na nanggipa ong·achim. Gittamgipa Salgini s·greni aga·ata katni beberangko namen rongtale donaha, aro kamko mikkangchi ra·angna dingtang dingtang ramrang oe ong·engachim. Ia somoio, manderangni nama-namgija dakbewalo aro a·song sason ka·anio ong·enggipa obostharang, katchinike agananirangko poraigiparangni gisikko aroba salna kragipa ong·engachim. Gitcham A·gilsakni jatrangni gisepo dal·gipa jajaani dongasan ong·aigija, Hydesville, Wayne Jila, N.Y.-o da·ororoni gisikrang baksa agangrikani toromni mesokanirang a·bachengaha. Sastroko poraigiparang aganaha je iarangde “Gitelni salni dakgrikaniona a·gilsakni jatrangko chimongna re·gipa korerangni gisikrang” ong·na nanga.

GSAM 2711848-o Jatrangni Jajaani

GSAM 271.1Februari 21, 1848-o, France-ni Louis Phillippe-ni rajani nokni manderang uni samtangtango tom·bimongon, ua aganaha: “Da·al walo ang songnokni singhasono asongani gita indita mangrake ang pangnaba asongku·ja.” Uni salgisini atamni seng·bri seng·brio, ua “ba·ra ritchagipa kan·dikgipa chola”ko ga·e, ram·gipa gure gariko salgipa gita bimang dingtange, an·tangko jokatna katnapramko am·e, Paris songjinmani guare a·palona katangaha. Ia dal·gipa aro rang·san dingtangani a·selde, pope-ni bil ra·sekako dakchake uni mitam kam ka·anichi, an·tangni sason ning·o donggipa manderang aro sipairangko ka·onangatanichi ong·aha ine agana. Ua salo ua Paris songjinmao France-ni sipai kotokko dal·bee niroke mesokaniko matchotataha; aro uamangni silchidanrangko damsao donani ja·mano ua rajani nokona re·angaha. Unon rang·san me·a bi·sa saksa topni kosako bilchroke, rong gittam gnanggipa nisaniko balate, “POPE-KO RA·ONBO! POPE-KO RA·ONBO!!” ine chrikaha. Sipairang ua chrikaniko ra·chakaha, aro ua chrikania uamangni ritingrang gimiko ta·rake gipangaha; gipangroroa baksa uni bil bariroroaha, aro ua baksa “ARO RAJAKOBA RA·ONBO!” ine chrikani nangchapaha. Konta aditaon Paris gimikan bilongbegipa jajaanini biap ong·aha. Silchidanrangko jako ra·e sipairang, jinma baksa, rajani nokona ta·rake re·angengachim. Ia jajaaniko u·iatako man·on, ua an·tangni bimangko dingtangatgimin ong·e ta·rake katangaha.

GSAM 271Dakgrikanio donggipa a·songrang

GSAM 271.2France-ni chadokani aro neng·nikani gipin a·songrangona chakchikbee re·angaha. Prussia, Hanover, Sardinia, Sicily, Naples, Venice, Lombardy, Tuscany, aro Rome uamangba apsan mobni gisikko ra·aha. Ja gittamni gisepo Europe gimikan chanchakaha, aro kolatchina bate a·song aro songnokrang namen neng·nikaniko man·aha. Songnokni asongrangko ramarango wa·alchi so·aha, rajarang aro songnokni dilgiparang an·tangtangni janggi jokatna kenbe-bee katna aro donnuna nangaha. A·songrangni songnokrangni gital dakani ong·gen ine rajani kamrangni agangipa agansoaha.

GSAM 272.1Gittamgipa Salgini sa·greni aga·ata katko da·alo knagijagipa Adventistni dangdikgiparangni bang·an ia bildingbildang ong·aniko nikaha, aro ian “Bilakbatsranggipa Isolni dal·gipa salni dakgrikani”na a·songrangni nangrimanian ong·na nanggen ine chanchiaha.5

GSAM 272Mohorni aga·ata katko man·aha

GSAM 272.2Ia somoio Snigipa Sal Adventistrang Sastrooniko u·iaha je, ge·etani brigipani Neng·takani salara tanggipa Isolni chin ba mohor ong·a, aro Parakatgipa 7:1-4-ni mohorni aga·ata katko aganna somoi sokbaaha; aro ia aga·ata katko manderangona ra·angna maikai dakna man·gen uko chanchiaha. Snigipa salni manderang ia kamo tarisoenga somoio Skanggipa sal Adventistrang aganaha, “Na·simangni mohorni aga·ata katde ru·utjok, maina dal·gipa salni dakgrikani aro Gitelni re·baani an·chingni kosako sepangaha.”

GSAM 272A·songrangni neng·nikani rang·san tom·tomaha

GSAM 272.3Ja gittam mangni ja·mano a·songrangni chadokani tom·tombatna a·bachengaha; indiba uamangni neng·nikanirangni melianichi ong·jaha, aro songbad segiparang an·tangtangba ma·sina amgijagipa dakbewalo ong·aha. Ia neng·nikanigimin Horace Greeley New York Tribune-o indine aganaha: “A·songrangni gisepo ia bildingbildang ong·aniko maia indake rang·san a·bachengataha, ian an·ching pilakna dal·gipa aiao inmanani ong·aha; indiba uko maia dakchakaha ine ma·sina amgija bon·atani iana dal·bata aiao inmanani ong·aha.”

GSAM 272Gitchamgipa A·songni obostani gimin Senator Choate-ni aganani

GSAM 272.41851 bilsiona re·baaha, aro United States Congress-ni skango agananio Senator Choate Gitchamgipa A·songni obostako agane indine aganaha:

GSAM 272.4“Ia obostha aro nikaniko maikai chongmot agangen, jeon salni chayang, me·sok aro andalani donggipa gita nikgipa, na·a pilakni gisiko u·ia; ian baditan tik ong·gija donga. Angnade rajarangni bil aro manderangni man·ani aro bilsi hajal sani chimonggimin ka·onanganirang, pilak an·tangtangni ning·o donggimin, iarang pilak ching·gipa dakgrikana ching·atna tarisoenga gita nikaha; uano an·chi re·roroa, Parakatgipa nikani gita, ‘gurerangni lagamona sokgipa’; uano mandeni jat sa gimikan bon·anggen; uano somoini dal·gipa ganthian gipin somoi aganprakgen; uano manderangni songsalkon wa·alchi aro silchichi dake nigen, ian prakritini aro prakritini Isolni ong·ama ong·jamaa uko nigen.”

GSAM 273Nov. 18, 1848-ni “Saki on·ani”

GSAM 273.11848-o ia a·songrangni chadokanara Gitelni re·baaniko ong·atna ine agangipa manderang dukni ka·donggijaniko man·mitingo, da·alo tanggipa Isolni mohor manderangna parakatna somoi sokbaaha ine agangipa Snigipa Sal Adventistrangni obostha maia ong·aha? Aganchakna, 1849 bilsini January-o Gipi Joseph Bates-ni seaha dikdiksan ki·taponiko aganprakna. Nov. 18, 1848-o ong·gimin obostani gimin agane, ua indine aganaha:—

GSAM 273.2“Dorchester, Boston-ni sepango, Jong-giparang aro adatangrangni chonggipa dol tom·anigipa biapo tom·gim. Tom·ani a·bachengna skang, an·chingoni mitam mohorni aga·ata katni gipin gipin bakrangko nie dongaha; ‘doangenggipa’ kattani ortoko talatani kakket ong·ani gimin gisikni dingtangani dongaha. Topsham [Maine] kumonggrikani-o aga·ata katko seani gimin Isolna bi·aniko dakman·aha, indiba maikai segen uko namen ma·sina amjaha; uni gimin an·ching apsan aganaha je, pilakkon Isolona on·na nanggen. Seng·ani aro skiani gimin ka·dongan bi·ani somoiko ru·utbee matchotahaon, Isol Adatang White-na nikani gita iako mesokaha.”

GSAM 273.2Nikani dongmitingo ua agangimin kattarangko an·ching aganprakna:

GSAM 274Nikanio agangimin kattarang

GSAM 274.1“Seng·ani bon·e mai biaponi ong·katbaaha? Nang·ni sa·gre an·chingna mesokchina jeon seng·ani ong·katbaaha. Ian dikdiksaniko a·bachengaha, nang·ni seng·aniko saksa ja·man sakgipin on·mitingo. Saki on·ani aro ge·etanirang nangrime donga, uamangko dingtangna amja; skanggipa ong·a ge·etani chikkingko Isol on·aha. Uni niam bilakbee bakbak ong·katbaanion Ua namen kusi ong·aha, aro bon·gimin biaprang bakbak rikna a·bachengaha. Uni katta sandianichi bilgrikaniko bilakgipa dakaha. Uano dake niani somoi dikdiksan ong·aha. Ian mohor! Ian ong·katbaenga! Ian sal ong·katanioni a·bachenge ong·katbaenga. Sal gita, skangde thandia, ja·mano ding·roroe uni seng·anirangko watata. Ia bebe ong·katbaaha somoio uano seng·ani dikdiksan dongaha, indiba seng·ani bariroraha. O ia seng·anirangni bil! Ian bilakroraha. Ia bebena dal·gipa nangchongmotani aro seng·ani donga, maina ian jringjrotna donggen, Sastroko nangjawa somoio. Ian salaramoni ong·katbaaha; a·bachengode seng·ani dikdiksan ong·aha, indiba uni seng·anirang an·sengataniko ra·baaha. O ia bebe baditan bilakgipa ong·a; namgipa a·songona napgimin ja·mano ian dal·bate donga, indiba uamangko sigija dakman·na kingking barirorogen. Ian sal ong·katanioni a·bachengaha, sal gita an·tangni re·aniko jakkalaha, indiba ian mamung salba napjawa.”

GSAM 274.2“Sa·grerang balwa briko rim·e donga. Bilrangko rim·gipa Isol ong·a. Sa·grerang uamangko watatkuja, maina rongtalgipa manderang pilakan mohor man·kuja. Michael chadengon, ia neng·nikani a·gilsak gimiko ong·katgen. Nibo, uamang kenbegnangbee balna tarigimin gita! Rokkani donaha, maina rongtalgipa manderang mohor man·kuja. Oe, na·a nikgimin aro knagimin kattarangko seprakbo, aro Isolni pattiani nang·baksa donggen. Nibo! Ia ong·katani bilakbee donga, aro seng·ani salanti dal·roroka.”6

GSAM 274.3Ia nikanioni ong·katman·o Mrs. White an·tangni de·draona indine aganaha,

GSAM 274.3“Ango na·ana aganani dongaha. Na·a dikdiksan seani ki·tapko se·e manderangona watatna nanggen. A·bachengode dikdiksan ong·china; indiba manderang poraiahaon seani kamna nanggipa tangka na·ana watgen, aro a·bachengoniko kam chu·sokgen. Ia dikdiksan a·bachenganiko a·gilsak gimao re·angenggipa seng·ani ramrangkoni gita angna nikaha.”

GSAM 275Manderangni chanchiani gita ka·donggijani

GSAM 275.11848-o ia agansoanirang Neng·takani salni bebeko ong·katani aro gipin biaprangona gipatanigimin ong·aha. Ia somoio manderangni chanchiani gita obostako nie, gisikni agananide, “Ia agansoani mamung dakeba chu·sokjawa.” Agansoani ong·man·chibara an·chingni kamo donggipa saksana saksa manderang indine aganaha, “Na·a dakna miksonggimin kamko dakna 144,000 bilsi nanggen.” Uamang indine aganaha, “Mai!” “Gipi White aro uni bia, aro Gipi Bates—ia dangdikgipa gittam, tangka donggijagipa, 100-na komigipa ja·rikgipa manderang baksa, uamang pilakan tangkani grigipa—Neng·takani salni gimin jak 80-ni dikdiksan ki·tap king ritcha aditako an·tangtang baksa ra·e, a·gilsak gimikona mikrakatani aga·ata katko aganna re·angenga! Iana mamung chanchiani grigipa!” Ia dake chanchigiparang “Amgijani!” ine aganmitingo, aga·ata kat aro chu·sokgen ine ka·dongsoani saki aganaha, “Israelni Isolni bimungo ian ong·gen! aro Uni bilko ka·dongsoachi ian ong·na nanggen!”

GSAM 275Skanggipa Snigipa Sal Adventistni chitko maikai chapa ka·aha

GSAM 275.2Aga·ata katko seani kamo saki on·man·onin, Snigipa salni manderang bang·a bi·aniko dakaha je, Gitel “dikdiksan ki·tapko” seani ramako oe·china. Skanggipa jak se·na tangka donggijanian dal·gipa neng·nikani ong·aha. 1849 bilsini June-o Gipi White jakni datgipa ni·tangchi 40 ekar timothy samko ekar saksa 75 cent-na ratna man·aha; indake ua dikdiksan ki·tapni skanggipa jakko se·na man·aha. Ia biapio dikdiksan chitni skanggipa jakko apsan mesokani donga. Poraigipa skanggipa bak-o Gipi White-ni kattarangko nikgen, jeon ua, “Da·alo kingking kamo a·bachengna ramako oe·jaha,” ine aganaha. Aro ua an·tangni an·tangko boli on·anichi “ramako oe·aha” ine na·aba nigen.

GSAM 276Mrs. White-ni skanggipa chitrangni gimin aganani

GSAM 276.1Seani kamo a·bachengani gimin Mrs. White indine aganaha:—

GSAM 276.2“Angni de·dra Rocky Hill, Conn.-oni mail 8 chel·gipa Middletown-o chitko se·na a·bachengaha, aro ua somoio ua ja·a kora ong·genchimoba, bang·a chang Middletownona aro unoni re·angaha. Ua skanggipa jakko seani nokoniko ra·baon, an·ching pilak uko chuatgipa gita chom·chomaha, aro Uni nokkolni bilgrigipa kamrangni kosako Uni pattiani dongchina ine Isolna gisikni on·anichi aro bang·a mikchi aro ka·tongrangchi bi·aha. Unikode ua poraigen ine chanchigipa pilak manderangna chitko se·e, chitko ra·ani beg-o ra·e chithi watani nokona re·angaha. Jak sakantikon Middletownoni Rocky Hillona ra·angaha, aro chithi watani nokona tarina skang uarangko Gitelni skango donnangaha; aro gisikni bi·anirang mikchini baksa Isolona dakaha, Uni pattiani jripgipa kattako ra·anggiparang ong·gipa ia chitrang baksa re·angchina. Ru·utgijagipa somoio chitko se·na nanggipa tangka aro bang·a manderang bebeko ra·chakgimin nama kattarang baksa chithirang re·baaha.”7

GSAM 276Chitko dakchakanigimin agansoani chu·sokaha

GSAM 276.3Snigipa Sal Adventistrangni se·gipa skanggipa chitni skanggipa jakko an·ching aganprakna, gisik nangani mangmangna bate ning·tugipa chagronganichi agana, namen ka·saani ong·a. Da·o Donggipa Bebe-ni pilak ki·tap gita-o jak 8-ni jak 11 donga, jak sakanti-o bak 2 donga. Jakni sea kattarangni biapara 4⅝ x 8 in ong·a. Jak 1 aro 4 July, August, aro September-o Middletown, Conn.-o seaha. Jak 5-9 Oswego, N.Y.-o seaha, aro December 1849, March, April, aro May 1850-ni tanggal dongaha. Jak 11 November 1850-ni tanggal dongaha, aro Paris, Maine-o seaha. Jak 6-o Gipi White indine aganaha, “Skanggipa jak 4-ko se·mitingo chitna nanggipa tangkani nambata tangka bang·bate sokbaaha. An·ching re·anggimin tom·anirangona re·angna koros ong·gimin tangkako gamna iako jakkalaha.” 1849 bilsio ia chitrangni bilchi aro Gipi Bates-ni dakchenggipa kamo, Vermont, Michigan aro gipin a·dokrang-o bang·a manderang aga·ata katko ra·chakaha.

GSAM 278.11848-o kamo ka·dongchakgijagipa obostani kosako, 1905-o obostarang maidake donga uko mitamko chanchichipe, ia kamni bon·kamani obostani gimin namroroan chanchina man·gen; aga·ata katni bilgrigipa a·bachenganiko jegalgipa manderang kakket ong·achimma, ba mohorni kamo “barirorogipa” bil gimin Uni nokkolchi agangipa salgi Isol kakket ong·achimma.

GSAM 278Ki·tap seani kamo mikkangchi bariangani

GSAM 278.2Ia bebe da·alo a·gilsakni dal·gipa ku·sikrangni jak 40 ku·sikrangni gimin aganprakgipa aro seani ong·enga. Dangdikgipa gittamni biapo, toromni kamo donggipa aro de·dilani man·gipa manderangko gan·e, 600-na bate donga; aro gipin bang·a manderang ansengatgipa, Sastro kamo dakgipa, skigipa aro ansengatgipa missionari gita kamo donga. Toromni mondolini ki·taprang jak 50-na bate gipin gipin salni salni ki·taprangchi mesokgipa ong·a; uarang Europe, Asia, Africa, North aro South America, Pacific-ni chichangrang, aro Australia-o donggipa 20-na on·tisa komigipa ki·tap seani nokrango seako man·a. Ia ki·tap seani nokrangon ki·tap, dikdiksan ki·tap aro dikdiksan ki·taprangni dingtang dingtang 1100-na bate seako man·a. Sakantini sea ki·tapni bakko aro bilsi saksa salni salni ki·taprangko ra·na $340 gita nanggen. Dikdiksan 100 manderangni biapo, da·alo 100,000 gita ia bebena kusi ong·gipa manderang donga. Kakket, ia aga·ata kat sal gita “ong·katbaenga,” aro an·ching 1848-ni saki on·ani kattarang gita aganna man·a, “O ia seng·anirangni bil!”

GSAM 278A·songrangni obostha

GSAM 278.3Aga·ata kat indake mikkangchi re·angengmitingo, a·songrangni obostha maia ong·aha? Uan somoioni da·alo kingking manggipa chit ki·taprangon Europe-o ru·utgijagipa a·songni dakgrikani ong·gen ine bang·a chang aganaha. Ia biap dingtangani dongaha, gipin biap chadokani ong·aha; indiba dal·gipa “chimonggipa balwa” rim·e donga, “balwa bri” pilakkon apsan balna on·jaha, “Isolni nokkolrang mohor man·na kingking.” Dakgrikani aro chadokani gisikrang uano dongenga, indiba uarang rokkani man·a ine pilakna nikgipa ong·a.

GSAM 279.1Henry Ward Beecher siani skang ru·utgijao Europe-o indakgipa dal·gipa dakgrikgipa sipairangko donaniko “uan jokanggen ine kenani gimin janggi tangatgipa an·chiko skangon bikotani” ine aganaha. A·songrangni gisepo uamangni mitchianirang aro ka·onangani, aro sakgipin sakgipinni kosako kenbe-beani gita dongani, uko “rim·gimin rokkani” baksa tosusaaha; ia obostara manderangni dolsa sakgipinni ka·tongona kal·gipa tikrangko rim·e chadengani gita, saksa sakgipin kal·na kenani gimin kal·na amgijani ong·a. “Indiba,” ine ua aganaha, “uamangoni saksa nambegipa somoiko nikgen, unikode kal·gen, aro pilakni dal·gipa dakgrikani ong·katgen.”

GSAM 279Dakgrikani jakkalanirangni tosusani

GSAM 279.21848 bilsioni dakgrikani jakkalanirangko dake ra·aha; uarang baksa tosusanon, ua somoio nambatgipa jakkalanirang da·alo me·sok gita chanchigen. America-ni “Tom·tomanina nangrimani” Tom·tomani-ni Skanggipa sal—Dec. 15, 1895—na okammitingo indine aganaha: “Da·alo a·songni gital dakani-o dal·bata mikkangchi bariangani donggenchimoba, gipin bakode a·songrangni gisepo dakgrikana tarisoani skangna bate dal·bata donga.”

GSAM 279General Miles-ni dakgrikana tarisoani gimin aganani

GSAM 279.3General Nelson A. Miles Washington, D.C.-o manderangni dal·gipa tom·ani-o Jan. 12, 1904-o aganaha:—

GSAM 279.4“Ia seng·ani man·gimin mikkangchi bariangani aro u·iani, namatgimin a·songni gital dakani-ni somoio, dakgrikani kamni kenani aro nangani dikdiksan ong·aha ine ka·dongna an·ching kusi ong·genchim; indiba ian aiao inmanani gita nikoba, a·gilsakni itihaso dakgrikana tarisoani gimin indakgipa bang·a gamrangko koros ka·bongbongani somoi mamungba dongkuja, aro da·alo gita nambatgipa dakgrikani jakkalanirang baksa skigimin, chena man·gipa aro niamgipa manderangni millionrangko tom·tomaniko dakgipa kamrangoni ra·e donani somoi mamungba dongkuja.”

GSAM 280.1Indiba dakgrikani chimonggipa balwa ru·utenga, mohorni kam re·angkuenga somoio.

Notes

  1. Ezekiel 34:12. ↩
  2. Ellen G. White-ni Janggi Tangani Gimin Kan·dikgipa Seanirang, jak 108. ↩
  3. 1 Korinthirang 14:33. ↩
  4. Jakob 5:14, 15. ↩
  5. Parakatgipa 16:13-15. ↩
  6. Tanggipa Isolni mohor, jak 24-26. ↩
  7. Ellen G. White-ni janggi tanganini golpo, jak 125-127. ↩

Note

Back