Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
12 / 31
12 / 31

Kapitulo 9 — Ti Tiempo ti Panagur-uray

John Norton Loughborough

GSAM 148.1“ITI dayta a tiempo, ti pagarian ti langit maiyarigto iti sangapulo a birhen a nangala kadagiti lamparada ket rimmuar a sumabat iti nobio. Lima kadakuada ti masirib, ket lima ti awan siribna. Dagiti awan siribna innalada dagiti lamparada ngem saanda a nangitugot iti langis; ngem dagiti masirib nangitugotda iti langis kadagiti pagikargaan a kadua dagiti lamparada. Idi nagtaktak ti nobio, nagtuglepda amin ket naturogda.”1

GSAM 148.2Ni Cristo ti nobio iti pangngarig.2 Gapuna, ti iruruar a sumabat iti nobio masapul nga iladawanna ti panaggunay dagiti tattao ti Apo a sumabat ken Cristo iti yaayna, ta ti pagsasaritaan iti Mateo a maikaduapulo ket uppat ken maikaduapulo ket lima ket ti yaay ti Apo. Ti sao ti Apo ti lampara.3 Amin dagiti birhen innalada dagiti lamparada. Ti kinaawan sirib ti dadduma kadagiti birhen ket ti panangawatda laeng iti pannakaisuro ti kinapudno, nga awan ti napasnek a panangitalaga iti Apo a mangpadur-as kadagiti parabur ti Espiritu iti puso ti mamati. Daytoy nga aramid ket nailadawan iti pangngarig babaen iti “langis kadagiti pagikargaanda.” Ti panagtaktak ti nobio masapul nga iladawanna ti maysa a pannakauppapay dagidiay rimmuar a mangnamnama a makasabat iti Apoda.

GSAM 148Ti Panawen a Pakaipakatanna ti Pangngarig

GSAM 148.3Ti sao nga “iti dayta a tiempo,” a pangrugian ti pangngarig, ket mangted kadatayo iti pagilasinan ti panawen a pakaipakatanna. Sumaruno a dagus daytoy iti naibaga iti napalabas a kapitulo, saan a kalpasan ti Maikadua a Yaay ti Apo, no di ket kalpasan ti pannakaiwaragawag ti pangngarig ti kayo a higos, a mangipakaammo a ti yaay ni Cristo ket “adda kadagiti ruangan,” ken dimtengen ti kaputotan a saanto nga aglabas agingga a ni Cristo a mismo ket agparang kadagiti ulep ti langit. Maipakat met daytoy iti panawen a dadduma kadagiti adipen a mangibagbaga iti mensahe ket kunaenda iti pusoda, “Itantantan ti Apok ti yaayna; ket rugianda a kabilen dagiti kapadada nga adipen, ken makikan ken makiinum kadagiti nabartek.”

GSAM 149Panangkabil kadagiti Kapadada nga Adipen

GSAM 149.1“Kapapada nga adipen” dagitoy idi, a nagkaykaysa a mangiwaragawag iti isu met laeng a mensahe; ngem itan dadduma kadakuada ti tumallikud iti insuroda, ket “kabilenda” dagiti kapadada nga adipen a mangmangted iti “taraon iti maitutop a tiempo”—nga ibagbagada ti kasapulan a panagsagana tapno masabat ti Apo nga asidegen nga umay. “Kabilenda” ida iti isu met laeng a wagas a naipanggep idi a panangkabil ken Jeremias. Kinuna dagiti tattao, “Umaykayo, ket kabilentayo isuna babaen iti dila, ket saantayo nga ipangag ti aniaman kadagiti sasaona.”4 Kasta a rinugian dagitoy nga adipen ti agsuro iti wagas a manglapped iti trabaho dagiti “matalek” nga adipen. Kastoy ti naibaga kadagitoy met laeng a tattao, “Laglagipem ngarud no kasano ti panangawat ken panangdenggem, ket salimetmetam, ken agbabawi. No ngarud saanka nga agsalukag, umayakto kenka a kas iti mannanakaw, ket saanto a maammoam no ania nga oras ti yaayko kenka.”5

GSAM 149.2Ti pangngarig dagiti birhen ket maipakat iti panawen a dagiti “kapapada nga adipen” ket tumallikodda iti mensahe ti asidegen a yaay ti Apo, ket “rugianda ti mangkabil.” Rugianda met ti sabali pay nga aramid—ti “makikan ken makiinum kadagiti nabartek.” Makipammadayada kadagidiay a kayatda a penneken dagiti tarigagayda iti taraon. Kinuna ni Salomon maipanggep kadakuada, “Dika makikadua kadagiti nabartek iti arak, wenno kadagiti nalabes a mangan iti karne; ta ti managbartek ken ti mangan iti nalabes ket agbalinto a napanglaw.”6

GSAM 149Ti Umuna a Pannakauppapay

GSAM 149.3Itan sumarsaruno ti saludsod, “Ania ti adda iti kapadasan maipanggep iti Yaay a tumutop kadagitoy a sasao?” Adda dagiti panaggunay a naan-anay a maitunos iti padto. Dagidiay a mangibagbaga iti mensahe agingga iti Abril, 1844, nagtrabahoda kadagiti iglesia, ket dagiti ministro dagiti nadumaduma nga iglesia nakikaysada kadagiti panagreggetda. Kasta a “kapapada nga adipen” ida.

GSAM 150.1Dagidiay a mangibagbaga iti mensahe insuroda a ti 2300 nga aldaw iti Daniel 8:14 ket agpatingganto iti tawen 1843 dagiti Judio, a tumupad iti tawentayo a 1844. Inwaragawagda a dumtengto ti oras ti panangukom ti Dios iti panagpatingga dayta a panawen. Tunggal denominasion iti pagilian iti dayta a tiempo ket mamatida a ti aldaw ti panangukom ket mangruginto iti Maikadua a Yaay ti Apotayo. Gapuna, nalaka a makita a dagiti Adventista pinanunotda nga umayto ti Apo iti panagpatingga dayta a panawen ti padto. Kinunada, “Daytoy a panawen ket mabalin nga agpatingga iti bulan, Marso 21, 1844, ti ngudo ti kadawyan a tawen 1843 dagiti Judio.” Gapuna, tinun-oyanda ti ngudo ti Marso wenno ti rugi ti Abril, 1844, kas tiempo a mabalin nga umay ti Mangisalakan.

GSAM 150Nagparang Dagiti Dakes nga Adipen

GSAM 150.2Idi dimteng ken naglabas ti ngudo ti Marso, ket saan nga immay ti Apo, dagidiay a dati a nakipagtrabaho kadagiti babaon ti Apo, ngem saanda a naimpusoan ken naan-anay nga intalaga ti biagda iti mensahe, bimmusorda iti dayta. Rinugianda a suppiaten ti trabaho, ken aramiden ti amin a kabaelanda a manglapped iti dalan dagidiay a nagtultuloy latta a nangisuro iti sursuro maipanggep iti asidegen a yaay ti Apo ken iti mensahe ti oras ti panangukom. “Kadagiti pusoda” kinunada, “Itantantan ti Apok ti yaayna.” Kadagiti bibigda, insuroda itan a masapul a makombertir ti amin a lubong sakbay nga umay ti Apo; a masapul nga amin dagiti Judio ket agsublida idiay Palestina, ken ipasdekda ti panagserbida iti templo idiay Jerusalem, sakbay nga umay ti Mesias. Adda pay nangisuro a ti yaay ni Cristo ket “naespirituan a yaay,” a mapasamak iti pannakakombertir, ken kasta met iti ipapatay dagiti tattaona.

GSAM 151Panangted iti “Taraon iti Maitutop a Tiempo”

GSAM 151.1Bayat a bimmusor dagitoy kadagiti kapadada nga adipen, dagidiay a nangsalimetmet latta iti pammati ket inayabanda dagiti mamati nga agtitipon kadagiti dadakkel a siled ken kadagiti kakaywan, a mangmangted kadakuada iti “taraon iti maitutop a tiempo”—a mangipakpakita kadakuada a dagiti pagilasinan dagiti panawen ken dagiti natungpal a padto ket mangipakaammoda, kas met idi sakbay ti pannakauppapayda, a ti yaay ni Cristo ket “asidegen, adda payen kadagiti ruangan.”

GSAM 151Panagpammadaya kadagiti Iglesia

GSAM 151.2Bayat nga ar-aramidenda daytoy, nangrugi ti maysa a banag a saan pay a naammoan idi kadagiti iglesia a Protestante—ti panangayab kadagiti tattao nga agtitipon iti iglesia tapno agpammadaya ken “aglinglingay.” Amin a mayat nga umay ket naawisda a makikan kadagiti naimas a taraonda.

GSAM 151.3Ti kaunaan a nangngegmi iti kastoy a banag idiay America ket idi bulan ti Mayo, 1844, kalpasanna unay ti pannakauppapay. Kastoy ti napasamak: Bayat nga agisursuro ken mangpatpatigmaan ni William Miller kadagiti sumagmamano a gasut nga Adventista iti maysa a dakkel a siled idiay Rochester, N.Y., nga ibagbagana kadakuada, “Addatayo iti tiempo ti panagur-uray iti Mateo a maikaduapulo ket lima; salimetmetanyo ti pammatiyo; iti mabiit maaddaantayo iti ad-adu a lawag maipanggep iti daytoy a banag,” adda naituding “a piesta” iti sirok ti maysa kadagiti kadadakkelan a balay a pagtitiponan idiay Rochester. Nagummong ti adu a tattao, dagiti kameng ti iglesia ken dagiti saan a mamati, ket bayat a ti presidente ti maysa a kolehio ti teolohia ket mangpalpalag-o iti umariwekwek babaen iti pananguyawna ken William Miller, inlakoda kadakuada dagiti tirem, sorbetes, nasam-it a makan, ken, iti duapulo ket lima a sentimo, ti bassit a pampleto nga insagana daytoy a tao. Ti libro ket napanagan Panangibutaktak iti Millerismo.

GSAM 151.4Iti saan pay a dua a lawas manipud idi, sabali a denominasion iti isu met laeng a siudad ti nangituding “iti piesta” iti maysa a dakkel a siled a mausar ti publiko, a nangsingir iti duapulo ket lima a sentimo a pagserrek, ken nangawis iti amin a mayat nga umay ken makikan kadagiti tirem, sorbetes, keyk, ken nasam-it a makan. Iti dayta a tiempo ken lugar nangrugi daytoy a kabaruan a panagpammadaya kadagiti iglesia, a nagdur-as nga agbalin a “nakaiwaw a panaglilangen,” “dagiti supot a pagdutan iti gunggona,” “dagiti pagkalapan iti gunggona,” “dagiti pagtitipon a panagunggo,” ken dadduma pay. Daytoy a panagpammadaya kadagiti iglesia ket dimmakkel iti kasta unay nga itan, ti kabaruan a patakder ti iglesia ket saan a makapnek iti pagrukodan no awan ti kosina, pagidulinan ti taraon, ken panganan. Daytoy a kasasaad ti nangrugi iti “tiempo ti panagur-uray,” kas iti nailasin iti pangngarig.

GSAM 152.1Ni Wm. Miller a mismo ti nagsao maipanggep iti napasamak idiay Rochester kadagiti sumaganad a sasao:

GSAM 152.1“Maysa kadagiti D.D. idiay Rochester, ni Apo _____, iti iglesia a _____, ti nagsurat iti pampleto a maibusor iti Millerismo, inayabanna dagiti nabaknang a lallaki ken babbaina iti balay ti Apo, nangaramid iti dakkel a pammadaya iti tirem ken dadduma pay a ‘taraon ti rambak,’ a kas ken Belsasar, ininumda ti kapeda ken tsa, kinanda dagiti nangina a naimas a taraonda, ket inlakoda dagiti sorbetes ken nasam-it a makanda, ken ti pampletona a maibusor iti Maikadua a Yaay ti ay-ayaten a Mangisalakan.

GSAM 152.2“Iti rabii sakbay a pimmanawak, maysa pay kadagiti mararaem a ministro ti nangaramid iti pammadaya iti balay a pagummongan ti publiko, wenno dakkel a siled, ket naglako, kas met iti naibaga, kadagiti tiketna, sorbetes, ken nasam-it a makan. Naragsakak a nakangngeg a dadduma kadagiti iglesia dagiti nadumaduma a sekta ket saanda nga inanamongan dagita a pammadaya a kas kadagidiay ti Babilonia; ket manipud iti kararua, namnamaek a saan nga amin dagitoy nga iglesia dagiti sekta ti masarakan a ‘makikan ken makiinum kadagiti nabartek’ inton umay ni Cristo. Masdaawak a dagitoy a mararaem a ministro ket saanda a makita dagiti bagida iti sarming ti sao ti Dios; ket isingasingko kadakuada a basaenda ti Lucas 14:12-14; Mateo 24:48-51; Lucas 13:25-28; 2 Pedro 2:13; Judas 10-21. Sigurado a dagitoy ti maudi a panawen.”

GSAM 152.3No nakita koma ni Elder Miller dagiti sinerrekan dagiti iglesia manipud idi, kadagiti rambakda a pangipon iti donasion, nga addaan kadagiti “keyk a pagpugtuan iti singsing, panagunggo a sangapulo a sentimo, pabuya dagiti asno, nakaiwaw a panaglilangen, nasantuan a loteria,” ken dadduma pay a pannakaurnos dagiti sugal, ken dadduma pay, naglikud koma isuna gapu iti nasantuan a panagbuteng.

GSAM 152Ti Tiempo ti Panagur-uray

GSAM 152.4Dagiti Adventista nakasarakda iti liwliwa iti kinapudno ti Nasantoan a Surat nga inton maipakaammo ti asidegen a yaay ti Apo, adda makikadua iti dayta a “tiempo ti panagur-uray.” Nakitada daytoy kadagiti sasao ti Mangisalakantayo iti Mateo 25:5, 6, ken iti Habacuc 2:1-3.

GSAM 153.1Maipanggep iti kababalinda iti panawen ti panagsaringit ti 1844, adawentayo ti Panagpukkaw iti Tengnga ti Rabii iti Mayo 9, 1844:—

GSAM 153.2“Kalpasan a nalabasantayo ti kasla panagpatingga dagiti panawen ti padto, naikabiltayo iti kasasaad a nakita idi ti Dios a pakaikabilan dagiti annakna iti panagpatingga ti sirmata; ket insaganana ti kasapulan para iti dayta babaen iti propeta a ni Habacuc, idi kinunana, ‘Agtakderakto iti pagbanbantayak, ken agtakderakto iti torre, ket agsalukagakto tapno kitaek no ania ti ibagana kaniak, ken no ania ti isungbatko inton matubngarak,’ wenno kas iti mabasa iti akig ti panid, ‘makisuppiatda kaniak.’ ‘Ket simmungbat kaniak ti Apo, ket kinunana, Isuratmo ti sirmata, ken ilawlawagmo iti papan, tapno ti mangbasa iti dayta ket makataray. Ta ti sirmata ket para pay laeng iti naituding a tiempo, ngem iti panungpalan [dagiti panawen ti padto] agsaonto ket saanto nga agulbod: uray no agtaktak [iti labes ti kasla panagpatinggada], urayem; ta sigurado a dumtengto, [iti pannakapunno dagiti panawen ti padto, a iti labes dayta] saanto nga agtaktak.’7

GSAM 153.3“A daytoy a patigmaan ket maipanggep iti agdama a tiempo, ket nalawag iti panangadaw ni Pablo iti dayta iti Hebreo 10:36-39: ‘Ta kasapulanyo ti panagitured, tapno kalpasan nga inaramidyo ti pagayatan ti Dios, maawatyo ti kari. Ta bassit pay a tiempo, ket ti umay ket umayto, ket saanto nga agtaktak. Ti nalinteg ket agbiagto babaen iti pammati; ngem no adda uray siasino nga agsanud, ti kararuak ket saanto a maragsakan kenkuana. Ngem saantayo a kadagidiay nga agsanud nga agturong iti pannakapukaw, no di ket kadagidiay a mamati a mangiturong iti pannakaisalakan ti kararua.’

GSAM 153.4“Mamatikami nga addakami iti dayta a panawen a sinao ti Mangisalakan, inton agtaktak ti nobio (Mateo 25:5)—a pangiyarigan ti pagarian ti langit,—inton ‘dayta a dakes nga adipen [agsipud ta kasla saan a natungpal ti tiempo] kunaennanto iti pusona, Itantantan ti Apok ti yaayna, ket rugiannanto a kabilen dagiti kapadana nga adipen, ken makikan ken makiinum kadagiti nabartek,’ ket ti Apo ket ‘umayto iti aldaw a saanna nga ur-urayen isuna.’

GSAM 154.1“Mamatikami nga addakami itan iti dayta a panawen a sinao ni Pedro, a ti ‘panangukom kadakuada, a nabayagen a naituding, ket saan nga agtantantan, ken ti pannakadusada ket saan a matmaturog;’ a ‘sililimedda a mangiyeg kadagiti saan a pudno a sursuro a mangiturong iti pannakadadael.’8 Kinuna ni Pedro nga addanto dagitoy, kas met iti kaadda dagiti ulbod a propeta idi maisursurat ti Nasantoan a Surat. Gapuna, kas iti kinuna dagiti iti balay ti Israel, ‘Mapapaut dagiti aldaw, ket awan matungpal iti tunggal sirmata,’9 kasta met a masapul nga adda panawen a kasla naglabas ti naituding a tiempo, tapno dagiti managuyaw iti 2 Pedro 3:4 ket makapagsaludsodda, ‘Sadino ti kari ti yaayna?’ ket allilawenda dagiti bagida a ‘agtultuloy ti amin a bambanag a kas idi manipud iti panangrugi ti panamarsua.’

GSAM 154.2“Mamatikami a gapu iti kasta a panagtaktak ti sirmata, kinuna ti apostol a ni Santiago, ‘Aganuskayo ngarud, kakabsat, agingga iti yaay ti Apo;’ ‘Aganuskayo met; patibkerenyo dagiti pusoyo, ta ti yaay ti Apo ket asidegen.’ Ken, ‘Adtoy, ti Ukom ket agtaktakder iti sango ti ruangan.’

GSAM 154.3“Ket mamatikami a babaen iti panangammo iti masakbayan a panaglabas ti ninamnama a tiempo, ti Mangisalakantayo pinatigmaanannatayo, iti maikasangapulo ket dua a kapitulo ti Lucas, ‘Balkotenyo dagiti siketyo, ken pagsilawenyo dagiti silawyo; ket agbalinkayo a kas kadagiti lallaki nga agur-uray iti Apoda, inton agsubli manipud iti boda; tapno inton dumteng ken agtuktok, malukatanda a dagus isuna.’10 Ti panaguray ket ipakpakitana a naglabas ti tiempo, ta sakbay dayta a tiempo saantayo nga agur-uray. Gapuna inayun ti Apotayo, ‘Nagasat dagiti adipen a masarakan ti Apo nga agsalsalukag inton umay.’

GSAM 154.4“Itultuloymi, no pagayatan ti Dios, ti mangiwaragawag, ‘Adtoy, umay ti nobio; rumuarkayo a sumabat kenkuana;’ ken, ‘Dimtengen ti oras ti panangukomna.’ Ket agtalekkami a saankami nga agsardeng a mangipukkaw iti lubong ken iti iglesia, tapno bumangonda manipud kadagiti kantada ti ‘talna,’ ken denggenda dagiti awis ti Dios iti asi. Panggepmi ti agtultuloy nga aguray ken agsalukag iti yaay ti Apo, a mamatikami nga asidegen unay daytoy.”

GSAM 155Panangikalintegan iti Trabahoda

GSAM 155.1Ti nasayaat a pannakaawat no kasano ti panangkita dagiti Adventista iti trabahoda sakbay ti Marso 21, 1844, ken kalpasanna unay dayta a petsa, ket magun-od babaen iti panangbasa iti sumaganad nga adaw, a naala manipud iti maysa nga artikulo nga addaan iti paulo a “Panangikalintegan,” iti Pakaammo ti Yaay iti Nob. 13,1844, nga impablaak da J. V. Himes, S. Bliss, ken A. Hale:—

GSAM 155.2“Saankami a nagdardaras iti panangawat kadagiti kapanunotanmi. Mamatikami a napudno ken naimpusoan ti panagsukisokmi iti kinapudno. Tinungpalmi ti bilin ti Mangisalakanmi a sukimaten ti Nasantoan a Surat. Saankami a nagtalek iti bukodmi a sirib; no di ket kinitami ti Dios tapno iturong ken idalannakami, ket pinadasmi nga idaton dagiti bagimi iti altarna, a nagtalekkami nga idalannanto dagiti addangmi iti umno. Sinukimatmi ti amin nga argumento a nairuar a maibusor kadakami, a nabuyogan iti napudno a tarigagay a maammoan ti kinapudno ken maliklikan ti biddut; ngem masapul nga ibagami a dagiti nadumaduma ken adu a kita ti takder dagiti bumusbusor kadakami ket ad-adda laeng a nangpabileg kadagiti kapanunotanmi. Nakitami nga umno man wenno biddutkami, dagiti bumusbusor kadakami ket saanda a mabalin nga umno; ket saanda nga agtutunos iti maysa ken maysa. Ti argumento ti tunggal maysa ket nakapuy unay ken kas iti ubing, isu a kasapulanda ti agtultuloy a mangibabawi iti bukodda nga inaramid; ket babaen kadagiti agsumbangir ken agsinnuppiat a kapanunotanda, impakitada nga uray ania pay ti panangkitada kadagiti kapanunotanmi, awan ti panagtalekda iti kapanunotan ti maysa ken maysa. Ket mainayon pay, awan ti kangrunaan a banag iti sibubukel a takdermi a saan a sinaranay ti maysa wenno ad-adu kadagidiay a nagtrabaho a mangsuwadi iti asidegen unay a yaay ti Apo. Bayat nga adda kadakami ti litiral a kaipapanan ti Nasantoan a Surat a mangsaranay kadakami, awan met ti nagbanagan dagiti panagregget dagiti bumusbusor kadakami a mangpaneknek a ti Nasantoan a Surat ket saan a maawatan iti litiral a kaipapanan, uray no tunggal padto a natungpal ket natungpal iti kasta, agingga kadagiti kabassitan a detalye, sigun iti litiral a kaipapananda.

GSAM 156Nailawlawag ti Pannakauppapay

GSAM 156.1“Ngem ti tiempo—ti tawen 1843, ti tawen dagiti Judio—ket naglabas, ket nauppapaykami ta saanmi a nakita ti Ari iti pintasna. Ket amin dagidiay a bumusbusor kadakami ket sipupudno a nagpanunot a tunggal naisangsangayan a kababalin ti pammatimi ket napaneknekan a saan a pudno; ket masapulmi, kas napudno a tattao, a panawan ti sibubukel a takdermi. Gapuna, nasdaawda idi nakitada a kumpetkami latta iti namnamami, ken ur-urayenmi latta ti Arimi.

GSAM 156.2“Ngem dakami, iti pannakauppapaymi, awan ti nakitami a rason a pannakaupay. Nakitami nga impakita ti Nasantoan a Surat a masapul nga adda tiempo ti panagur-uray, ket bayat nga agtaktak ti sirmata, masapul nga urayenmi dayta. Nakitami met a ti panawen ket saan a mabalin a naan-anay nga agpatingga iti panagpatingga ti tawen, uray no ipagarup nga umno ti panagbilangmi kadagiti panawen; ken mabalin laeng a matungpalda iti maysa a tiempo iti agdama a tawen; ngem sipapudno ken naan-anay nga inaminmi iti lubong a nagbiddutkami iti naituding a tiempo a tinun-oyanmi a buyogen ti dakkel a panagtalek; ngem uray no nagbiddutkami iti kasta, makitami ti ima ti Dios iti dayta a banag. Makitami nga inusarna dayta a pannakaiwaragawag kas ballaag iti lubong, ken suot iti iglesia. Inkabilna dagiti tattaona iti kasasaad ti panangnamnama. Inayabanna dagidiay a siaanamong nga agsagaba gapu iti naganna. Impakitana no siasino dagiti nangawat iti pukkaw ti yaay ti Apo kas damag ti dakkel a rag-o, ken no siasino dagiti saan a mayat a makangngeg iti dayta. Impakitana iti amin a pinarsua no siasino ti mangabrasa iti panagsubli ti Apo, ken no siasino ti mangtukiad kenkuana iti Maikadua a Yaayna, kas iti inaramid dagiti Judio iti umuna a yaayna. Ket ibilangmi daytoy a maysa nga addang iti pannakatungpal ti panggep ti Dios, iti daytoy nga ‘aldaw ti panagsaganana,’ tapno idalanna ti maysa nga ili nga agsapul laeng iti pagayatan ti Apo, tapno nakasaganada iti yaayna.”

GSAM 157PAKASARITAAN TI PANAGGUNAY KALPASAN TI MARSO, 1844

GSAM 157.1Ti ababa a pakasaritaan ti Panaggunay ti Maikadua a Yaay kalpasan ti Marso 21, 1844, ket naipakita iti sumaganad, a naala manipud iti Pagilasinan dagiti Panawen iti Oktubre 31, 1844:—

GSAM 157.2“Kalpasan ti panaglabas ti 1843,—ti Tawen dagiti Judio,—ti kaaduan kadagiti Adventista ket nagtalinaedda iti pammati a manipud idi, saankami a makabilang kadagiti naituding a tiempo nga addaan iti aniaman a kinasigurado. Pinatida nga addakami iti itudtudo ti panagbilangmi kadagiti panawen, iti panungpalan ti amin a panawen ti padto, a ti panagpatinggada ket tiempo a panamnamaan ti Yaay; ket uray masapulmi laeng nga urayen ti bassit a tiempo a mabalin a pagdudumaan ti panagbilangmi kadagiti panawen ken ti tiempo ti Dios, pinatida latta nga awanen ti pagilasinanmi iti naituding a tiempo. Innalada amin dagiti lamparada ket rimmuarda a sumabat iti Nobio; ngem nagtaktak ti Nobio iti labes ti tiempo (1843) a ninamnamada nga umayna. Bayat daytoy a panagtaktak ti sirmata, kasla panggep ti amin ti aguray iti dayta, a mamatida a saanen a mabalin a mapapaut, ket mabalin a namnamaen iti aniaman a kanito. Ngem iti mabiit nalawag unay nga adu ti mangar-aramid kadagiti plano para iti masakbayan, a saanda nga aramiden no mamatida nga umayto ti Apo iti daytoy a tawen; ken naturogda no maipanggep iti sibibiag a pannakaawat iti asidegen unay a panagparang ti Apo. Iti sabali a pannao, pinanunotda a mabalin nga umay isuna iti aniaman nga aldaw, wenno mabalin a mataktak iti bassit a tiempo, a bayat dayta mabalinda a tagiragsaken ti makapabang-ar a panaginana. Kasta ngarud ti kinuna ti Mangisalakantayo a mapasamakto, ‘Idi nagtaktak ti nobio, nagtuglepda amin ket naturogda.’

GSAM 157Naiturong ti Imatang iti Panawen ti Panagregreg Dagiti Bulong iti 1844

GSAM 157.3“Idi pay laeng Mayo, 1843, ni Kabsat Miller ket inturongnan ti imatangmi iti maikapito a bulan ti nasagrado a tawen dagiti Judio, kas tiempo ti panangsalimetmet kadagidiay nga anniniwan a mangitudo iti Maikadua a Yaay; ket iti napalabas a panawen ti panagregreg dagiti bulong, tinun-oyanmi dayta a tiempo buyogen ti dakkel a panagngayangay. Kalpasan a naglabas dayta, ni Kabsat S. S. Snow ket naan-anay nga inawatna ti kapanunotan a, maitunos kadagiti anniniwan, ti yaay ti Apo, inton mapasamak, ket masapul a mapasamak iti maikasangapulo nga aldaw ti maikapito a bulan; ngem saan a sigurado maipanggep iti tawen. Iti ud-udina nakitana a dagiti panawen ti padto ket saan a talaga nga agpatingga agingga iti agdama a tawen, 1844; iti dayta nagtakder isuna iti pammati nga iti agarup maika-22 ti Oktubre—ti maikasangapulo nga aldaw ti maikapito a bulan iti daytoy nga agdama a tawen—masaksiantayo ti yaay ti Apo ti dayag. Daytoy ti inkasabana idiay New York, Philadelphia, ken kadagiti sabali a lugar bayat ti napalabas a panawen ti panagsaringit ken kalgaw; ket uray adu ti nangawat kadagiti kapanunotanna, awan pay ti naisangsangayan a pannakaipakita dagiti bungana agingga iti agarup Julio.

GSAM 158Nabaybay-an Dagiti Apit kadagiti Taltalon

GSAM 158.1“Iti umuna a paset ti panawen, dadduma kadagiti kakabsatmi iti amianan ti New Hampshire ket nadagsen unay ti pammatida nga umayto ti Apo sakbay ti sabali pay a panawen ti lamiis, isu a saanda a tinalon dagiti taltalonda. Iti agarup tengnga ti Julio,—a isu ti malem ti tengnga ti rabii ti aldaw-tawen dagiti Judio (malem-bigat, a mabilang manipud iti baro a bulan ti Abril, ti panangrugi daytoy a tawen dagiti Judio), dadduma a nagmula ken nagimula kadagiti taltalonda ket nasged unay ti pannakaawatda iti asidegen unay a panagparang ti Apo, isu a saan a maitunos iti pammatida no apitenda dagiti mulada. Dadduma, idi napan kadagiti taltalonda a mangputol iti ruot, nasarakanda a saanda a kabaelan nga ituloy, ket, kas panagtungpal iti pannakaawatda iti pagrebbenganda, binaybay-anda dagiti mulada a nakatakder kadagiti taltalon, tapno ipakitada ti pammatida babaen kadagiti aramidda, ket iti kasta ukomenda ti lubong. Napardas a nagwaras daytoy iti intero nga amianan ti New England.

GSAM 158Ti Panangukom Umuna iti Yaay

GSAM 158.2“Iti isu met laeng a tiempo, dagiti kakabsatmi idiay Maine ket inawatda ti kapanunotan a ti panangukom ket masapul nga umuna iti yaay; a mapasamak daytoy iti isu met laeng a tiempo ti panagapit, ket saan laeng nga adda iti panungpalan ti lubong, no di ket saklawenna ti maysa a panawen a dagus nga umuna iti panungpalan. Maitunos iti daytoy a kapanunotan, pinanunotda nga addakami iti panangukom, a maigurgurat ti gur-at a mangisina, ken maselselyoan dagiti adipen ti Dios kadagiti mugingda; ti pannakatungpal dayta ket isu ti pagilasinan kadagiti uppat nga anghel a mangiggem kadagiti uppat nga angin ti daga (Apocalipsis 7:1), a bayaanda ti tengngelda.

GSAM 159Panagriing iti Tengnga ti Rabii

GSAM 159.1“Iti agarup tengnga ti Julio, ti bendision ti Dios iti panangisubli kadagiti simmina iti pammati ket nangrugi a kumuyog iti pannakaiwaragawag ti tiempo, ket dagidiay a nangawat iti aniaman kadagiti kapanunotan a nadakamat ket nangipakitada iti nalawag a panagbalbaliw ti kababalinda, ken bigla a panagriing manipud iti turog, kas iti naipadto. ‘Iti tengnga ti rabii adda pukkaw a nangngeg, Adtoy, umay ti nobio; rumuarkayo a sumabat kenkuana. Ket bimmangon amin dagidiay a birhen, ket inurnosda dagiti lamparada.’ Manipud Julio, dagitoy a panaggunay ket adda kadagiti nadumaduma a paset ti New England, ken naisina iti maysa ken maysa; ngem amin dagitoy ket kinuyogan ti bendision ti Dios iti panangisubli kadagiti adu a dandanin naddep ti lamparada, ken iti pannakapasantuan dagiti sasantona. Iti pagtitipon iti kampo idiay Exeter, amin dagitoy nga impluensia ket nagsasabatda, naglaokda iti maysa a dakkel a panaggunay, ket napardas a nagwaras kadagiti amin a bunggoy dagiti agur-uray iti Yaay iti pagilian.”

Notes

  1. Mateo 25:1-5. ↩
  2. Marcos 2:18-20. ↩
  3. Salmo 119:105. ↩
  4. Jeremias 18:18. ↩
  5. Apocalipsis 3:3. ↩
  6. Proverbio 23:20, 21. ↩
  7. Habacuc 2:1-3. ↩
  8. 2 Pedro 2:1, 3. ↩
  9. Ezequiel 12:22. ↩
  10. Lucas 12:35, 36. ↩

Note

Back