Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
31 / 31
31 / 31

Egesieri 28 — Egesieri Omonto Onde Bwensi Atanyare Gosieka

John Norton Loughborough

GSAM 462.1“Nabekire bosio bwao egesieri keigoire, na monto onde bwensi tanyare kogesieka; ekiagera no chinguru chinke ore nachio, na kwarendire ring'ana riane, na tokanyeti erieta riane.”1

GSAM 462.2Aya naro amang'ana atebirwe abwo bare ase engencho ya Filadelfia y'ekanisa y'Enchili. Ekanisa eye nero yachakire ase okorareria ng'a ogocha kwa Kristo ng'ang'e kore, gose abwo babwatete mono aya baigwete igoro y'ring'ana erio; ekiagera igoro y'ekanisa ya Saridi (eria yatang'aniire Filadelfia) nigo agoteba, “Ase ayio rengereria buna kwanyorete na koigwa, obwate mono, na oiranire. Onye tokoba maiso, ninche asore buna omwibi, na tomanyi ensa ndache asore.”2

GSAM 462.3Ase ayio ekanisa ya Saridi nigo yaigwete okworokia kw'ogocha kw'Omonene bwango. Abwo babwatete mono aya baigwete bakagenderera ase ekeene ekero “ekebekerero ki'etaya” kiarusetigwe, bakaba ekanisa ya Filadelfia, eria atebietie, “Ekiagera kwarendire ring'ana riane ri'okoremereria, inche boigo ninkorende korwa ase engaki y'ogoteemwa, eraache ase ense yonsi, goteema abwo bamenyete ase ense. Rora, ninche bwango: bwata mono eki ore nakio, erinde monto onde ataira egutwa yao.”3 Ase ekanisa eye ya Filadelfia nere agoteba ng'a, “Nabekire bosio bwao egesieri keigoire, na monto onde bwensi tanyare kogesieka.”

GSAM 462.4Aiga rero nari ring'ana ria Amang'ana Aachenu rigotebetia mono ng'a abwo, ase obotang'ani bwa Nyasae, barusiibwe koragereria ense igoro y'ogocha kw'Omonene, na gosasama abanto beeteganye kwanang'ana na Nyasae, bare n'obuya bwa Nyasae obw'omwando ase emeremo yabo. Abanto nabarateeme kobaremeria, gobania okogenderera kwabo, na gosieka “egesieri ki'okoraria,” korende eriogi ria Nyasae nigo rigwiguigwa igoro y'ebituri bionsi, rigoteba ng'a, “Nabekire bosio bwao egesieri keigoire.”

GSAM 463Okogenderera kw'Emyaka 74

GSAM 463.1Ase amarioba atang'aniire aya y'egetabu eke twarigereretie ase obwipi emyaka 74, korwa 1831 goika 1905, tokorigereria omochakano n'okogenderera kw'amang'ana 'ogocha kwa Kristo, na mono ring'ana ri'omomalaika o gatato. Tworokirie buna ring'ana eri ryarwire ase okotamanyekana n'obotaka, rikagenderera n'chinguru na obobui obokomenteka omwaka n'omwaka, goika rigakorana emeremo y'Enchili eching'eretie ense yonsi. Ekeene ti ng'a riagendererete bo ekiagera ring'ana eri n'erigwenerete chinkoro chi'omobere; ekiagera ritang'aniirie Esabato y'Omonene, na ogokorenda kwayo nigo korete omosaraba omoreito, gokoboria omonto tigane n'obiasara bw'ense ase rituko rie chuma eri abanto bare gokora emeremo minene kobua. Naende ti ng'a riagendererete ekiagera ritanyorete oborwani; ekiagera ryanyorete oborwani korwa ase omochakano, na oborwani obokong'u mono korwa ase abanto b'igutu, amo n'emechando yaretirwe n'abanto batayereire Nyasae, aba engaki eng'ana basoire ime yabo. Igoro y'engaki yaretirwe n'emipango n'emeremo y'ababisa b'igutu, natotebe buya ase amang'ana a Daudi omoteri bw'eZaburi, “Onye Omonene tarenge amo naintwe, bono Isiraeli natebe; onye Omonene tarenge amo naintwe, ekero abanto batwimokeire: anga bagatomera tore moyo, ekero obororo bwabo bwakire igoro asetore; anga amache yatobwikirire, orooche rokagenda igoro y'obogima bwaito; anga amache arenge koira igoro yatwetereire. Asesenigwe Omonene, otatoeire koba ebiriwa bi'amaino abo. Obogima bwaito bwatoorire buna enyoni ekorwa ase omotego bw'abategi b'chinyoni; omotego obunekire, naintwe twatoorire. Ogokonywa kwaito kore ase erieta ri'Omonene, owakorire igoro n'ense.”4

GSAM 464Ogokonywa ase Omonene

GSAM 464.1Omonene nigo agoteba ng'a nabekire bosio bw'abanto baye “egesieri keigoire, na monto onde bwensi tanyare kogesieka.” Ase ayio tikori ring'ana ri'okoruguura ng'a ring'ana riagendererete ribwate mono. N'ring'ana ria Nyasae ase abanto, na nariikeranie emeremo yario. Ase Okomanoka 7:2 emeremo y'okwetegekia abanto batenene ekero rituko rinene ri'obororo bwa Nyasae riraache erokigwe n'omomalaika “okorua ebosibori bw'rioba,” gose, buna abande bagoteba ase okobatorora, “buna okobua kw'rioba.” Rora okobua kw'rituko—ritang'ani ebitini bi'oborabu nigo birorekane ebosibori bw'rioba; eyio nigo egwatana n'oborabu bokamenteka goika orong'ondi oronene orororekana buya rw'rioba rwarorekana. Ekero “Omoruoti bw'Rituko” akobua goika igoro gotene, oborabu bwaye, oborore bwaye, na chinguru chiaye nigo bikomenteka.

GSAM 464.2Nabo ekeene okogenderera kwa ring'ana ri'omomalaika o gatato kwabete korwa 1848, ekero ebinto bi'ekeene birikorana biabekirwe ase arororekana buya, na korwa engaki eyio tworokirie okomena okororekana buya, ogoteneine na okoruguuria. Tikonyara gosigania ring'ana eri enchera ende, otatiga ng'a Omonene nigo akoikerania ring'ana riae ase abwo, engaki eye obotooria bwaye bore ang'e gocha, “barendete Esabato erinde batayenyeria,”5 na bakorusia amagoro abo ase gokora amang'ana 'okweomeria ase rituko richenu ria Nyasae, na bo, ase “okwegena kwa Yeso,” buna ring'ana ri'omomalaika o gatato ase Okomanoka 14 rikoteba, barendete “amachiko a Nyasae” onsi. Igoro y'abanto aba Omonene nigo atebire ase omobani Isaya, “Erio oborabu bwao naborusie buna omobaso, na obogima bwao nabobue bwango; na oboronge bwao [“Omonene oboronge bwaito.” Yeremia 23:6] nabotang'ane bosio bwao; na obonene bw'Omonene nabokorende nyuma yao.”6 N'chiira chia bochi naki twaranyare koganya ring'ana rinde otatiga ng'a emeremo neikeranie? “Nyasae karabe amo naintwe, n'oo oranyare gotorwania?”

GSAM 464Aba Naki Baranyare Kogenderera Buya?

GSAM 464.3Twarigereria engaki ya 1846, ekero Omogaaka Joseph Bates achakire korika egetabu kiria gie ritang'ani, eke giare egetabu gie ritang'ani korusiibwa igoro y'Esabato n'Abaganyi b'ogocha kwa Kristo abarendete Esabato, are na chesenti 12½ chioka buna ebinto bionsi are nabio ase ense yonsi, na akaborigwa gochirue rituko riae rie ritang'ani ri'okorika ritaraerire; naende twarigereria Omogaaka James White agosiba ororioba riae oroke rwe ritang'ani, Ekeene kia Bono, n'chibesa chiakorire ase okorengera obonyansi ase omogondo, akatoma ororioba orwo bosa ase bonsi abaraasome, na agokwana ng'a n'ring'ana riragende goika emiero y'ense,—twarigereria emichakano eye emike, omonto naborie, ase amang'ana 'abanto b'amatuko a Amosi, “Yakobo naimoke ase oo? Ekiagera nomoke are.”7 Twaring'ania aya n'engaki ya 1905, ekero okorusia ekeene kia ring'ana gokorerwa ase chinyomba chi'okorusia ebitabu 20, echire ase chinsemo chinyinge chi'ense, na engaki chinyinge chikokora n'chinguru chiacho chionsi erinde chinyare konyoria abanto ebitabu bi'okusoma ebibagokoboria, ekeene natotebe, Rora, “egesieri keigoire” eke goika bono monto onde bwensi atarasieka.

GSAM 465.1Igoro y'abwo ase ebiro bi'eira barengereretie ng'a emeremo teyanyare koikerana, natotebe ase amang'ana aya omobani Zekaria akoreire gokumiria abwo barengereretie koremeria emeremo ya Nyasae ase okwoagacha Yerusalemu naende, “N'oo onyarete rituko ri'ebinto ebike?”8 Igoro y'ebinto biarorekanete buna ebitunwa bi'emechando ase enchera yabo, Omonene nigo atebire ase omobani,—

GSAM 465Egetunwa Giakorirwe Enchabo

GSAM 465.2“Aye egetunwa ekenene, n'oo ore? Bosio bwa Zerubabeli nobabe enchabo; na narente rigena ri'igoro, ase ebituri, bagoteba ng'a, Obuya, obuya bobe asere.”9 Nabo yabete ase emeremo ya ring'ana ri'omomalaika o gatato, na nabo erabe goika “rigena ri'igoro” ryaretwa, gose ase amang'ana ande, goika emeremo yonsi yairana.

GSAM 465.3Rigereria abwo bake ba 1846, abataka ase ebinto, abataka ase kera enchera otatiga okwegena Nyasae na obonda bw'ekeene, na orore buna emeremo yabo yakomenire koba eminene. Rengereria ebinto bi'okobakonyia bire amaboko yabo bono, ebitabu bionsi biateganyerwe, bikabatororwa na gosibwa ase emeromo etiganete y'ense, na amagana 'abayokoonia ebitabu, abakobeka ebitabu ebi ase chinyomba chi'abanto, ase egeto ki'chidola $400,000 kera omwaka. Nyasae kagenderera gosesenia emeremo, natoganye okogenderera buya. N'ebinto ebi n'abakori aba abakomentekwa omotienyi n'omotienyi, n'okwegena Kristo, titobwati ring'ana rinde ri'okoganya otatiga riria Sulemani atereire ekanisa ya Nyasae ekero yarenge korwa ase engencho yayo y'orosana, “yegemetie okoboko kw'Omwanchani wayo,” ekero akoyorokia ekorora igutu, “engiya buna omotienyi, endabu buna rioba, na egotinia buna rigoko ri'abasirikare ribwate ebendera.”10

GSAM 466Gokonywa n'Ekeegwa gi'Okobana

GSAM 466.1Titoroche yoka ng'a obotang'ani bw'Omonene bwaigorete enchera y'okonyarekana kw'ekeene, na ng'a ogosesenia kwaye okororekana buya kwabete amo n'omokia wakorirwe kogendera ase chinchera chi'obotang'ani bwaye, korende ase omochakano n'okogenderera kwa ring'ana ri'omomalaika o gatato nigo akwanete n'abanto baye ase ekeegwa gi'okobana. Eri tiribete okomanokora okoyia gochia ase ribaga ri'Ebibilia, gose enchera y'okoonchora obobe okworokia kw'Amang'ana Aachenu, korende erinde riorokie aase, ase ebiro ebi, abanto bare ase akabi k'ogotiga obwororo bw'Enchili ya Kristo, aase abanto bare ase akabi k'ogotunyania enchera y'ebiro ebi, bamaretigwe n'engencho y'okogosasima Nyasae etabwati chinguru.

GSAM 466.2Twarigereria ring'ana eri ase omogwekano11 bw'ababani b'eira, Omonene yatwaeire koba eyemo y'echingero echi ebinto bia bochi bigwenerete goteemwa nabio, natonyore chingencho ching'ana chia ebinto bia bochi koboria bono buna eira; ng'a, ase kera engaki abanto nabaranyare kwairwa korwa ase enchera y'ekeene n'amorokia n'emeroberio y'omwando bigotunyaniwa ase ebiro ebio. Omotomwa Paulo, ekero akokwana igoro y'okororekana kw'ebiegwa ebi Omonene abekire ase ekanisa, nigo agoteba ng'a nabio “ase goikerania abachenu, ase emeremo y'obosomba, ase okoagacha omobere o Kristo; goika intwe twensi toike ase obomo bw'okwegena, na bw'okomomanya Omwana o Nyasae, goika tobe omonto oikire, ase ekerengo ki'obonene bw'okwichora kwa Kristo; erinde korwa bono titokoba abana, abatwairwa aiga na aria, na kwairwa n'kera omuyaga bw'okworokia, ase oborimo bw'abanto na obong'aini bw'okong'aina, echi bakonyora enchera y'okogotereria; korende tokokwana ekeene ase obwanchani, tomenere ime yaye ase amang'ana onsi, ere ore omotwe, Kristo; korwa asore omobere bwonsi bwatanigwe buya na kobwatana ase ogokonywa kera enengo ekorua, koreng'ana n'okogokora kw'chinguru ase ekerengo kia kera ensemo, nigo gokora omobere omene, okoagacha ase obwanchani.”12

GSAM 467.1Amang'ana ayakorusiibwa kurwania okororekana kw'ekeegwa gi'okobana engaki eye, anga yaakwanetwe n'chinguru ching'ana ase ebiro bi'eira; ng'a, tore n'Amang'ana Aachenu, na ase ayio titokoboria ebiegwa bia bochi. Korende Amang'ana aya Aachenu nigo agototebia ng'a Kristo nabekire ebiegwa ebi ase ekanisa bikore emeremo yabio goika “ekeria giikire [engencho eoikire] kiacha,” na ng'a ekanisa tegwenerete “gosigara nyuma ase ekeegwa kionsi, eganyete ogocha kw'Omonene oito Yeso Kristo.”13

GSAM 467Ababani Natobaboreria Inki?

GSAM 467.2Abanto b'eira anga baarengereretie ng'a n'amachiko a Nyasae bare nao ay'orw'emeroberio, buna ere omonyene ayarikeire n'ekeinwe kiaye ase ebibao bi'amagina; ng'a bare n'amachiko, n'echinkina, n'amorokerio aya Musa atebierwe korwa ase omonwa o Nyasae, na ayarikirwe n'oborendi; na inki kende kyaborete? Korende nonya n'ebinto ebi bionsi ebingiya bi'ekeene ebi barenge nabio, Nyasae akaomerwa gokwana nabo “ase chingaki chinyinge na ase chinchera chitiganete ase ababani baye abachenu.”

GSAM 467.3Natonyora ng'a oborori obwarugwa n'ababani batiganete, buna Isaya, Yeremia, Ezekieli, Danieli, Hosea, n'abande, ase kera aase nigo bworokirie ring'ana riria rinene rimo igoro y'okomoirigwera Nyasae; korende kera omobani nabete n'amakumirio aye y'omwando ase abanto b'engaki yaye, ekiagera enchera yabo yarenge kwairwa korwa ase amang'ana 'oboronge aachenu n'amachenu n'emeroberio yatunyaniwa ase ebiro biria obobani bworugwa.

GSAM 468Okoboria Ebiegwa

GSAM 468.1Nonya omonto natebe ng'a titobwati yoka amorokerio amaya y'Amang'ana Aachenu y'Emuma Enkoro, korende boigo tore n'amang'ana 'Omotooria oito omonyene, na y'abatomwa, ase ayio natoboreria oborabu bonde inki? Korende ekeene n'eki, ng'a abatomwa aba abachenu nigo batwerokirie amatuko y'omoerio, ekero “chingaki chine emeiko chiraache,” na ekero abanto barabe “n'engencho y'okogosasima Nyasae, korende bakane chinguru chiayo,” naende bakatotebia ng'a “abande nabaratige okwegena, bakoirigwera emeika egotogotereria n'amorokia y'emisambwa emebe.”

GSAM 468.2Ase engencho y'aya onsi, abanto baria Paulo akokwana igoro yabo ekero akorikera Abatesalonike, abatanyare koba ase ekierema, ng'a rituko ria Kristo ribabwatere buna omwibi, korende abarabe abana b'oborabu, nigo bakosasimwa “goteema ebinto bionsi” ase amang'ana '“okobana,” na “kobwata mono eki kere egiya.”14 Eke n'ekeng'ana n'okobatebia ng'a abanto abarabe baganyete ogocha kw'Omonene Yeso Kristo, na aba ase omoerio baranyorwe beeteganyeretie rituko erio, nabarabe n'okororekana “okogiya,” okw'ekeene, kw'ekeegwa gi'okobana gati yabo.

GSAM 468Ebimanyererio bi'Omoerio

GSAM 468.3Tore ase engaki eye ebimanyererio bire ebinge ase kera ensemo, bikorokia ng'a rituko ri'Omonene ng'ang'e rire. Tore ase engaki eria abanto barenge kogocha, abarende amachiko onsi, na boigo abarabe “n'oborori bwa Yeso”15—“Omoika bw'obobani.”16 Inki tokonyora? Ng'a ase emyaka 60 echietire abanto ba bochi bagochete, barete ring'ana ria bochi, na gati yabo ekeegwa gi'okobana kiarorekane. Twateema ekeegwa buna kiarorekanete ase Omokungu E. G. White ase echingero chi'Ebibilia, tworoche ng'a nikiikire ase kera ring'ana. Korwa ase omochakano goika omoerio, ase ebiandiko bionsi bi'Omokungu White, toranyoretie nonya omorongo oyomo ogokorua ribaga rike nonya n'ake ase ebibe, gose ogokwemereria, nonya ng'ake, ogotiga ring'ana ria Nyasae. Ebiandiko ebi tibirabekete igoro y'Ebibilia, korende kera ngaki nigo bikosasama abanto basome ring'ana ria Nyasae n'oborendi obonene, bikoriorokia buna nario ekerengo ekenene eki amang'ana yaito arateemwe nakio ase okonacha ekina kw'omoerio. Ase ebiandiko biaye Kristo nigo agokorerwa igoro bosio bwaito buna omogwekano omo bwoka oito gw'okotunyania. Ase enchera erororekana mono nigo akorarerwa ng'a nere ogosemeria kwaito kwoka kw'okobua aiga, ribaga riaito rioka ri'okotamere obororo boraache, erieta rioka n'enchera yoka eyetonyare gotooriibwamo.

GSAM 469Amang'ana y'Omonto Omwanyene y'Obotogi

GSAM 469.1Igoro y'Omokungu White n'engencho y'emeremo yaye, aya agokora nigo akorugwa, ayarikirwe ase 1877 n'oyomo owamomanyete na owarenge arigereretie emeremo yaye emyaka eminge; na nyuma y'emyaka ng'a 53 y'ogoteema, emyaka y'okorigereria n'oborendi, nigo nkwemereria n'omoyo bwane bwonsi kera ring'ana ririkwanirwe aiga:—

GSAM 469.2“Igoro y'emeroberio y'Obokristo ya Moiseke ominto White, nigo nkosaba ntebe ng'a nindengereria ng'a manyete egento igoro yaye. Nammanyete emyaka 18,—eminge kobua ekobeka y'engaki y'amatuko y'abanto baito. Nabeire ase enyomba yabo engaki n'engaki, chingaki chinde ebiwike ebinge amo. Nabo babeire ase enyomba yaito na ase abanto b'aito chingaki chinyinge. Nagenete nabo ang'e kera aase; nabeire nabo bonyene na bosio bw'abanto, ase omosangererekano n'igutu y'omosangererekano, na nanyorete amabaga amaya mono y'okomanya egento igoro y'obogima, emeroberio, n'omoika ya Momura ominto White na Moiseke ominto White. Buna omorandia nabeire n'emeremo y'okorigereria abanto ba kera engencho, na emeroberio ya kera engencho, goika nindengereria ng'a ninyare korigereria omonto buna are, nonya korwa emyaka y'okomomanya buya ang'e.

GSAM 470.1“Nimmanyete Moiseke ominto White ng'a n'omokungu otakwera igoro, omokanyeku, ore n'enkoro eniya, na ore n'obuya. Emeroberio eye yaye teiri ebinto ebiakwabete bosa na kweorokeria, korende nigo ekorwa n'obuya na n'obwororo korwa ase engencho yaye y'okoiborwa. Tori omonto oyokwemereria omonyene ng'a oye omuya kobua abande, oyokwebarera oboronge, na oyokwera igoro, buna abanto b'omoaka otari n'obong'aini bare kera ngaki. Engaki chinyinge nanyoranete n'abanto b'omoaka otari n'obong'aini, na kera ngaki nabanyorete baichoire okwetebia amang'ana amange, baichoire obogoko, beeteganyeretie korua ebirengererio biabo, bakwetogia obochenu bwabo, n'ayande, korende kera ngaki nanyorete Moiseke ominto White ore n'emeroberio etiganete n'aya onsi.

GSAM 470Omosani bw'Abataka

GSAM 470.2“Omonto onde bwensi, nonya omotaka mono na omokanyeku mono, nanyare gocha asore atabwati oboa na gokoboria amorokerio n'okoremigwa, atagobererwa. Kera ngaki nigo akorigereria aboborete ebinto, abatakabwati egento, n'abanyamachando, akobanyoria ebinto na kobakwanera.

GSAM 470.3“Tindammanyeta omonto onde bwensi okobeka oboa bwa Nyasae bosio bwaye kera ngaki buna ere. Egento kionsi tikigokorwa otatiga ogosaba Nyasae n'omoyo bwonsi. Nigo akosoma ring'ana ria Nyasae n'oborendi na kera ngaki. Naigwete Moiseke ominto White agokwana chingaki amagana, nasomire oborori bwaye bwonsi korwa ase omochakano goika omoerio, obonge nabosomire chingaki chinyinge, na tindanyarete konyora nonya amang'ana amo y'obochafu ime yabwo bwonsi, gose egento kionsi egetari gechenu na eki'Obokristo ase ekeene; tari egento kegotogotania korwa ase Ebibilia na Kristo; korende aiga ninyoramo ogosasama kw'chinguru kw'okomoirigwera Nyasae, komwanchera Yeso, kwegena Amang'ana Aachenu, na goyasoma kera ngaki. Nanyorete obuya obonene bw'omoika, engaki chitabarigwi, korwa ase oborori. Ekeene, tindasometa oborori otaiyigwa ng'a nakumirigwe ase okoborwa okwegena Nyasae, okoborwa okweyeria asore, n'okoborwa omokia ase okotooria obogima bw'abanto. Onye mbwate okonacha ekina, onye mbwate okomanya kw'omoika, ninteba ng'a oborori n'obw'omoika omona n'engencho emona n'Amang'ana Aachenu.

GSAM 470.4“Ase emyaka 30 [bono natotebe emyaka 60] oborori obu bwegenetwe na gosomwa gati y'abanto baito. Bwakorire inki asabo? Bwabairire korwa ase amachiko a Nyasae? Bwakorire batige okwegena Kristo? Bwakorire barige Ebibilia? Bwakorire babe abanto ababe na ab'emeroberio y'obochafu? Nimmanyete ng'a nabo barorwe buya ekero bararing'anigwe n'ekanisa ende yonsi y'Abakristo.

GSAM 471.1“Ring'ana rimo ndiarigereretie n'eri, ng'a abwo bare n'obororo obonene kobua ase okorwania okorora kwa Moiseke ominto White nabemererete ng'a n'Omokristo are. Buna baranyare kwemereria aya, ekio tinkimanyeti. Nabateemete kogorora ring'ana erio ase ogoteba ng'a nagotereriibwe. Tibanyare korokia nonya ekebara kimo ase obogima bwaye bwonsi, gose nonya amang'ana amo y'emeroberio y'obochafu ase ebiandiko biaye bionsi. Nababorerwa kwemereria ng'a ebiandiko biaye ebinge n'ebingiya bire, na ng'a onde bwensi oramenye buna onsi akoteba narabe Omokristo omuya, ore n'okwegena ng'a naraike igoro. Eri n'ring'ana ri'okoruguura mono, onye n'egento ki'Omosambwa are, oyogokorerwa amang'ana na Saitani, gose onye ebiandiko biaye n'ebi'emeroberio y'obochafu bire gose ebirengererio ebitarochi buya bi'obong'aini bwaye omonyene.”

GSAM 471Abageni Nigo Bakorua Oborori Igoro y'Ebiandiko

GSAM 471.2Ekero ebitabu biaito bi'ebiro ebikorana ebiandiko bi'Omokungu White bikotomwa, nigo bikorigiwa n'abanto abare n'obokanyeku obonene, abagotinia Nyasae, na abeyereire asore. Bakoteba aya basomire, nigo bagoteba, “Nigo tokogania mono ebiandiko bi'Omokungu White. N'ebikorokia okomenya buya bire, biichoire amorokerio y'okwairera omonto ang'e n'Omonene, na komokora omokanyeku kobua, oyogotinia Nyasae na oyekoyeyeria asore. Ebiandiko ebi n'ebigwetana mono n'Amang'ana Aachenu goika ekero togoyasoma nigo tokorora ng'a Omokungu White naboreire kobogoriibwa n'chinguru chia Nyasae korika ase enchera akorika nayo.” Nabo oborori bore ase chingaki emerongo eminge chi'abwo bakwandikerana n'abakori baito b'Enchili, nonya abwo batamanyeti nonya ng'ake ng'a ebirengererio bi'Omokungu White nigo akobinyora ase okorora ogochenu.

GSAM 471Ase Oborwani Bwachakire

GSAM 471.3Tobwate bosio bwaito amang'ana aya ekeegwa eke kiakorire, erio riborio nigo rigotoka: Ng'ai na n'inki oborwani bw'ekeegwa eke kiororekana bwachakire? Na abwo bakorwania omoerio wabo wabete naki? Ndigereretie ring'ana eri n'oborendi korwa 1852, na nanyorete ng'a engaki chinyinge oborwani bw'okororekana oku nigo bwachakire n'abwo bakomiriibwe ase obomocha bw'emeroberio yabo, ase emeroberio emebe, gose ase enchera endabe y'obogima bwabo. Abange b'abwo bakomiriibwe nigo barenge gokwanerana ng'a tibarenge ababe buna oborori bwaborokirie, na nigo barenge korokia ng'a nabanyare kobwata mono ekeene nonya bagotiga okotunyania amakumirio baetwe. Engaki yorokirie ng'a abange mono b'aba batigire okwegena kwabo na korwa gati y'abanto baito gotika. Abande baroche obobe bwabo, bakabwata ekeene n'chinguru kobua. Erio riborio nigo rigotoka: Onye abwo bakorwania ekeegwa eke n'Omonene akobatang'ana, n'inki bare gosira chinguru chi'omoika wabo, na koirana nyuma korwa ase Nyasae? Ekerengo ki'Omotooria oito n'eki, ng'a omote nogwenerete komanyekana ase okwama kwagwo. Nigo agoteba n'chinguru mono ng'a “omote omobe tigonyare kwama amatunda amaya.”

GSAM 472Okoborwa Okobua kw'Abakorwania

GSAM 472.1Natorengereria chingaki echia oborwani obobangirwe bwimokire korwania oborori bw'Omokungu White, bagoteba ng'a emeremo yabo nerabe n'okogenderera okunene buya bakabarwa kurwa ase oborori. Korende timbwanyoretie kero koikerana kw'aya barenge koganya. Nyuma y'emyaka y'okorwana, tibarorokire oborori obonge bw'okonyarekania ekeene ki'Esabato bosio bw'ense kobua buna abanto b'engencho yabo bakorete emyaka 49 eyetire. Onye emeremo yabo nero emeremo y'omwando y'Omonene, n'inki ring'ana riabo ritabete n'okogenderera okunene kobua?

GSAM 472Okogenderera Buya Kore Ng'ai?

GSAM 472.2Korende twarigereria ring'ana riria amachiko a Nyasae na okwegena kwa Yeso bikorarerwa nario ase ense,—ring'ana riria rigwatanete n'okororekana oku kw'ekeegwa gi'okobana, n'amorokerio akio, okworokia, n'amakumirio,—natorora ng'a riagendererete ribwate mono korwa ase omochakano wario goika bono. Rikoirigwera amorokerio y'Omonene ase ekeegwa ekio, rikogenda bosio n'chinguru chi'Omonene, ring'ana, buna tworokirie, ryaching'eretie ense, na nigo rikogenderera bwango goika ase “kera ense, na ekeganda, na omoromo, n'abanto.”

GSAM 473.1Igoro y'okogenderera kwario ase engaki eyetire natotebe ng'a ring'ana ria Nyasae ryaikire, ekero atebire, “Tari egento ki'okorwa oborwani nakio giakorirwe gokorwania ekeranyare kobua.” Ekeene, okoboko kwa Nyasae kwarorekane ase okogenderera buya kw'omochakano n'okogenderera kw'obwatanio obu obonene bw'ogocha kwa Kristo goika bono, na ase engaki eraache natwegenete ng'a ring'ana riae nariike gotika, “Nabekire bosio bwao egesieri keigoire, na monto onde bwensi tanyare kogesieka.” Ase okwegena oku natotere n'okwegena kwonsi:—

GSAM 473.2“Ekiagera nabete amo naintwe, Na bono n'amo naintwe are, Na natwaeire ekiira koba amo naintwe Goika omoerio.”

Notes

  1. Okomanoka 3:8. ↩
  2. Okomanoka 3:3. ↩
  3. Okomanoka 3:10, 11. ↩
  4. Zaburi 124:1-8. ↩
  5. Isaya 56:1, 2. ↩
  6. Isaya 58:8, 13. ↩
  7. Amosi 7:2. ↩
  8. Zekaria 4:10. ↩
  9. Zekaria 4:7. ↩
  10. Ogotera kwa Sulemani 6:10. ↩
  11. Yakobo 5:10. ↩
  12. Abafeso 4:12-16. ↩
  13. 1 Abakorinto 1:6, 7. ↩
  14. 1 Abatesalonike 5:5, 20, 21. ↩
  15. Okomanoka 12:17. ↩
  16. Okomanoka 19:10. ↩

Note

Back