Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
22 / 29

Kapitel 21 — D’Leedend Hand an der Aarbecht

John Norton Loughborough

GSAM 322.1“Ech wäert dech instruktéieren a léieren, wéi de solls goen.”1

GSAM 322.2Dem, deen de Här zu sengem Vertrauen mécht, gëtt seng Sorgfalt stänneg manifest. Et ginn awer Zäiten, an deenen dës Sorgfalt besonnesch realiséiert gëtt, wéi speziell Erléisungen aus Uebel a Geforen, gesinn a onsichtbar, an direkt providentiell Méiglechkeeten fir d’Verbreedung vu senger Wourecht. Dëst Kapitel behandelt dës Themen.

GSAM 322Déi éischt Visioun zu Michigan

GSAM 322.3Am Mount Mee 1853 hunn de Pastor White a seng Fra Michigan besicht. Et war déi éischte Kéier, datt si westlech vu Buffalo, N.Y. waren. Um leschte Sabbat am Mee waren si zu Tyrone, an op där Plaz goufen der Madamm White an enger Visioun déi verschidde Gruppen vun de Sabbat-Halter am Staat gewisen, mat Warnungen iwwer d’Aflëss, déi géint si kéinten schaffen. Den 2. Juni zu Jackson huet si aacht Foolscap-Säiten geschriwwen, an deenen si e puer vun de Saachen beschreift, déi si gesinn hat. Si huet mir eng Bläistëftkopie vun der Visioun ginn, op der Konditioun datt ech hir eng propper Kopie mat Fieder an Tënt géif liwweren.

GSAM 322Eng Fra, déi Hellegkeet behaapt huet

GSAM 322.4Ënnert anere gewise Saachen gouf de Fall vun enger Fra beschriwwen, déi probéiert hat, sech bei eise Leit anzedréngen. Si sot, dës Fra hätt grouss Hellegkeet behaapt. Madamm White hat si ni getraff an hat keng Kenntnisser iwwer si, ausser deenen, déi si an dëser Visioun kritt hat. Si huet net nëmmen d’Aart a Weis vum Handelen vun där Fra beschriwwen, mä och datt si, wann si gerügt géif ginn, e scheinhellege Bléck unhëlt a seet: “De—Här—weess—mäi—Häerz.” Si sot, dës Fra géif am Land ronderëm reesen mat engem jonke Mann, wärend hire Mann, en ale Mann, doheem geschafft huet, fir si an hirem onreine Wandel ze ënnerstëtzen. D’Madamm White sot, de Här hätt hir gewisen, datt “obwuel d’Fra sech als helleg duergestallt huet, si an de jonke Mann schëlleg waren, dat siwent Gebot gebrach ze hunn.” Mat der schrëftlecher Beschreiwung vun dësem Fall a menger Täsch hunn ech mat e bësse Bedenken gewaart, fir ze gesinn, wéi d’Saache sech entwéckelen.

GSAM 323D’Versammlung zu Vergennes, Mich.

GSAM 323.1Mir haten Versammlungen zu Jackson, Battle Creek, Bedford an Hastings, an duerno koume mir op Vergennes, Kent Co., wat sech als d’Plaz erausgestallt huet, wou d’Fra gelieft huet. Mir sinn den 11. Juni e bësse virum Sabbat op der Plaz ukomm, wou mir d’Nuecht sollte bleiwen. Eis Ënnerkonft war am Haus vun engem Pastor White, deen fréier e Geeschtleche vun der Denominatioun «Christian» war. Well dat e frësch besiidelt Land war, hat een eis Versammlungen an enger grousser, kierzlech gebauter Scheier dräi Meilen weider virgesinn, an d’Fra, déi an der Visioun gesi gouf, huet, wéi et sech erausgestallt huet, nach zwou Meilen iwwer d’Versammlungsplaz gewunnt.

GSAM 323Zeiennis fir d’Fanatikerin

GSAM 323.2Den 12. Juni, um 10:30 Auer moies, hu mir eis an der Scheier fir d’Versammlung versammelt. Madamm White souz um lénksen Enn vum Rednerpodium, ech souz niewent hir, de Pastor Cornell niewent mir, an de Pastor White war riets vum Rednerpodium a huet geschwat. Nodeems hien ongeféier fofzéng Minutten geschwat hat, sinn en ale Mann an e jonke Mann zesummen erakomm a hunn sech op déi viischt Bank niewent dem Rednerpodium gesat. Si goufen vun enger grousser, schlanker Fra mat donkeler Haut begleet, déi hir Sëtzplaz bei der Dier geholl huet. No engem kuerzen Diskurs vum Pastor White ass d’Madamm White opgestanen a huet hir Bemierkungen ugefaangen, andeems si d’Virsiicht ernimmt huet, déi d’Geeschtlech solle hunn, fir net d’Aarbecht ze beschiedegen, déi hinnen uvertraut gouf, an huet de Text benotzt: “Sidd propper, déi d’Gefässer vum Här droen.” Si sot, et wier net Gott säi Gebuet, eng Fra dozou ze ruffen, am Land ronderëm ze reesen mat engem anere Mann wéi hirem Ehemann. Schlussendlech huet si kloer gesot,

GSAM 323.2“Déi Fra, déi sech viru kuerzem bei der Dier gesat huet, behaapt, datt Gott si geruff huet, ze priedegen. Si reest mat dësem jonke Mann, dee sech grad virun den Dësch gesat huet, wärend dësen ale Mann, hire Mann – Gott hätt Barmhäerzegkeet mat him! – doheem schafft, fir d’Mëttel ze verdéngen, déi si benotzen, fir hir Ongerechtegkeet weiderzeféieren. Si behaapt, ganz helleg ze sinn – gehellegt –, mee trotz all hirer Behauptung vu Hellegkeet huet Gott mir gewisen, datt si an dëse jonke Mann schëlleg sinn, dat siwent Gebot ze verletzen.”

GSAM 324.1All Anwesend wossten, datt d’Madamm White dës Persounen nach ni gesinn hat, bis si an d’Scheier erakoumen. Si erauszefannen an hire Charakter esou ze beschreiwen, wéi si et gemaach huet, huet Afloss op d’Gedanken vun deenen Anwesenden gehat, hiert Vertrauen gestäerkt an hire Glawen un d’Visiounen bestätegt.

GSAM 324Déi gesot Wierder wéi virausgesot

GSAM 324.2Wéi d’Madamm White hiert Zeiennis ofginn huet, huet een ängschteg op d’Madamm Alcott gekuckt, déi Fra, déi getadelt gouf, fir ze gesinn, wéi si dat, wat gesot gouf, ugeholl huet a wat si géif maachen a soen. Wa si onschëlleg an der géint hatt virgeluechter Beschëllegung gewiescht wier, hätt een natierlech erwaart, datt si opstécht a dat Ganzt ofstreit. Wann si schëlleg an déif verdierft gewiescht wier, wier si vläicht skrupellos genuch gewiescht, fir dat Ganzt ofzestreiden, och wann si gewosst hätt, datt et wouer ass. Amplaz dovun huet si genee dat gemaach, wat d’Ausso gesot hat, si géif maachen, wann een si tadelt. Si ass lues opgestanen, während all Blécker op si geriicht waren, huet e scheinhellege Bléck ugeholl a lues gesot: “De—Här—weess—mäi—Häerz”, an huet sech erëm gesat, ouni e weidert Wuert ze soen. Si hat genee dat gesot, wat d’Ausso gesot hat, si géif soen, an hat et op déiselwecht Manéier gesot.

GSAM 325Schëllegkeet zouginn

GSAM 325.1Et ass wouer, Gott huet hir Häerzer gekannt, a si wossten, datt si schëlleg un der Beschëllegung waren; well de jonke Mann duerno zu Här Gardner, engem Awunner vun der selwechter Plaz, deen hien genee iwwert d’Saach gefrot hat, gesot huet: “Här Gardner, wat d’Madamm White iwwer eis gesot huet, war ze wouer;” an d’Fra huet, nodeems si 1862 zu Greenville der Madamm Wilson gesot hat, si géif “sech net trauen, e Wuert géint Schwëster White ze soen, aus Angscht, datt sech erausstelle géif, datt si géint Gott kämpft,” zouginn, datt dat, wat iwwer hatt an de jonken Mann gewisen gouf, wouer war.

GSAM 325Messenger-Partei

GSAM 325.2Am Hierscht 1853 hunn e puer Onzefriddene zu Michigan sech zesummegedoen a mat der Publikatioun vun engem Blat ugefaangen, dat Messenger of Truth genannt gouf. D’Missioun vun dësem Blat a senge Leeder schéngt ze sinn, erofzerappen an ze verleumden amplaz opzebauen. Vill Onwourechte goufen an de Säiten agefouert, wat eis an eiser Aarbecht un der Botschaft gestéiert huet; an well et eis éischt Erfahrung mat esou engem oppene Ugrëff war, hu mir et eis zur Plicht gemaach, hir verleumderesch Aussoen ze widerleeën. Dëst huet Zäit opgeholl, déi fir d’Verbreedung vun der Wourecht, déi eis uvertraut gouf, hätt misse benotzt ginn, an et huet de Zwecker vum Satan gutt gedéngt, deen ouni Zweiwel deen hannert dëser Oppositioun stoung. An esou huet de Zoustand ugehale bis den Owend vum 20. Juni 1855, wéi de Pastor White an seng Fra, de Pastor Cottrell, an ech grad e Treffen zu Oswego, N.Y. ofgeschloss haten. Mir waren an eisem Treffen vun engem gewëssen Lillis gestéiert ginn, deen erakoum an dës verleumderesch Dokumenter ënner d’Leit verdeelt huet. Erëm koum d’Fro op, wat eis Plicht an dëser Saach wier. All virdrun Efforten, hir Ligen ze entkräften, haten nëmmen dozou gefouert, datt si nach méi Ligen produzéiert hunn.

GSAM 325Rot a Virsoen

GSAM 325.3Bei enger Versammlung fir ze bieden, déi deem Owend am Haus vum John Place an der Stad Oswego ofgehalen gouf, krut d’Madamm White eng Visioun, an där si gesinn huet, datt wann mir un eiser Aarbecht festhale géifen an d’Wourecht priedege géifen, onofhängeg vun esou Leit wéi der “Messenger-Partei”, géifen si ënnereneen an de Krich goen an hir Zeitung géif ophalen, an wann dat geschéie géif, géife mir feststellen, datt eis Ränge sech verduebelt hätten. Well mir gegleeft hunn, datt dëst Zeiennis vum Här koum, hu mir direkt ugefaang, am Aklang domat ze handelen.

GSAM 326Zesummebroch vun der Messenger-Partei an der Zeitung

GSAM 326.1D’Wourecht huet séier Fortschrëtter gemaach, während d’“Messenger-Partei” sech ënnereneen a Problemer verstréckt huet. A kuerzer Zäit gouf d’Partei zerstéckelt, well vill vun hiren Féierungspersonen de Sabbat opginn haten. Hir Zeitung huet geschwënn wéinst Mangel u Ënnerstëtzung opgehalen, an deen, deen eng Zäit laang als Redakter geschafft hat, huet sech op d’Schoulënnerrecht konzentréiert; mee well hien net éischt geléiert hat, sech selwer ze regéieren, huet hien total versot an der Disziplin vu senge Schüler. Wéi hien probéiert huet, ee vun de Jongen an der Schoul ze korrigéieren, huet hien e Revolver gezunn, deen zwar geklickt huet, awer net ofgaangen ass. Fir engem Lynching ze entkommen, war hien gezwongen, an der Nuecht no Kanada ze flüchten.

GSAM 326Auswierkung op d’Adventsaangeleeënheet

GSAM 326.2Zu där Zäit huet et ënner eisem Vollek eng méi grouss Harmonie an Eenheet ginn wéi jee virdrun; an wéi Efforten gemaach goufen, fir d’Botschaft weider ze verbreeden, huet sech de Wee an all Richtung opgemaach.

GSAM 326.3An der Nr. 10, Bd. 11, vum Review, den 14. Januar 1858, sot den Redakter, wéi hien iwwer d’Resultat vun der Messenger-Aarbecht geschwat huet: “Zur Zäit vun der Entfremdung, wéi de Versuch gemaach gouf, d’Review ofzeschafen, gouf d’Kiercheegentum um Büro nëmmen op 700 $ geschat. Zënterhier ass et op 5 000 $ geklommen. Do waren et ongeféier dausend bezuelend Abonnenten, elo sinn et zweedausend, zousätzlech nach eng zimlech ‘gratis’ Lëscht.”

GSAM 326.4Well mir elo déi Zäit (1858) erreecht haten, wou d’“Messenger-Partei” sech getrennt an zerstreet huet an de Messenger opgehalen huet ze existéieren, sinn déi uewe genannten Zuelen bedeitend. Wéi sech d’Zuel vun de bezuelende Abonnenten vum Review genee verduebelt hat, sou huet sech d’Zuel vun de Gleewege méi wéi verduebelt. Duerch dat gouf d’Virausso, déi d’Madamm White am Juni 1855 gemaach hat, erfëllt.

GSAM 327Zeltversammlungen als éischt virgeschloen

GSAM 327.1Et war eis Gewunnecht an de fréie Deeg vun der Botschaft, Versammlungen an de Schoulhaiser ofzehalen, wann keng besser Plaz zougänglech war. An engem esou Gebai huet sech eemol esou eng grouss Mënschemassa versammelt, datt zwee Schoulhaiser vun där Gréisst se net hätten ophuelen kënnen. Fir vun allen héieren ze ginn, huet de Redner an enger oppener Fënster gestanen a souwuel déi am Haus wéi och déi méi grouss Ëffentlechkeet, déi an hire Kutschen an um Gras souz, ugeschwat. Et war d’Siicht vun dëser grousser Versammlung, déi dozou gefouert huet, doriwwer nozedenken, Zeltversammlungen ofzehalen.

GSAM 327Éischt Zeltversammlung zu Battle Creek, Mich.

GSAM 327.2Dofir gouf de 22. Mee 1854 vum Pastor James White an aneren am Rot decidéiert, datt et e praktizéierbare Plang wier, Zelter fir Versammlungen ze benotzen. Zu där Zäit goufen grouss Zelter ganz rar fir aner Zwecker wéi Zirkus, Déiereparken a verschidde Shows benotzt. Michigan war deen éischte Staat, an deem d’Siwenten-Deeg-Adventisten sech an deem Aarbechtsberäich engagéiert hunn. Déi éischt Zeltversammlung huet den 10. Juni 1854 zu Battle Creek ugefaangen. Hautdesdaags huet dës Aart a Weis, Versammlungen an der Summerzäit ofzehalen, enorm zougeholl.

GSAM 327Virgeschloen Camp-Versammlungen

GSAM 327.3Am Joer 1868 gouf en anere kräftege Schrëtt gemaach. D’Zweckméissegkeet vu Lagerversammlungen gouf grëndlech iwwerluecht, an et gouf decidéiert, datt dëst eng exzellent Manéier wier, fir déi grouss Zesummekommen vun eise Leit bei de Generalsversammlungen ze organiséieren. Mat engem grousse Zelt fir d’ëffentlech Gottesdéngschter an e puer méi kleng Familljezelt géifen d’Leit bequem ënnerbruecht ginn, an esou kéinten e puer Deeg sënnvoll mat Berodungen a Gottesdéngscht verbruecht ginn.

GSAM 328Déi éischt Camp-Meeting zu Wright, Michigan.

GSAM 328.1Déi éischt Lagerversammlung gouf zu Wright, Michigan, vum 1. bis den 7. September 1868 ofgehalen. Dës wichteg allgemeng Versammlungen vun eise Leit sinn esou vill ugewuess, datt all Joer iwwer fofzeg Lagerversammlungen a verschiddene Deeler vum Missionsberäich ofgehalen ginn. Net nëmmen an Amerika ginn dës Lagerversammlungen ofgehalen, mee och an Europa, Australien, Neiséiland an Südafrika.

GSAM 328.2Déi gréisste Versammlung vun dëser Aart, déi eis Leit jee ofgehalen hunn, war am Joer 1893 zu Lansing, Michigan. An där grousser Versammlung hunn 3 400 Leit an iwwer 500 Familljezelt gelieft. Iwwer 150 000 Yard Segeltuch goufen fir de Bau vun de verschiddene Zelter am Lager benotzt.

GSAM 328Erléisung aus enger Zuchkatastroph

GSAM 328.3Den Dag nodeems d’Entscheedung getraff gouf, eist éischt 60-Fouss-Zelt ze kafen (23. Mee 1854), sollten de Pastor White a seng Fra, déi deemools zu Jackson, Michigan waren, hir Rees op Wisconsin untrieden, wou si eng Zäit laang schaffe sollten. Mir hunn den Nomëtteg am Haus vum D. R. Palmer verbruecht, nëmmen e kuerze Wee vun der Gare ewech. E puer Mol am Nomëtteg huet de Pastor White gesot: “Ech fillen mech komesch, wat den Depart op dës Rees ugeet; mee, Ellen, mir hunn e Rendez-vous dobaussen, an mir mussen goen. Wann ech keen Rendez-vous hätt, géif ech haut Owend net goen.”

GSAM 328.4Wéi d’Nuecht ukam, ëm d’Zäit vun der Arrivée vum Zuch, hu mir eng Gebiederzäit geholl. Alleguer schénge gefouert ginn ze sinn, fir fir d’Sécherheet vum Pastor White a senger Fra op dëser Rees ze bieden. Wéi mir opgestanen sinn, huet Pastor White säi Glawen ausgedréckt, datt de Här sech ëm si këmmeren an se behale géif.

GSAM 328.5Um aacht Auer sinn ech mat hinnen op de Zuch gaangen, fir hinnen bei der Sich no Sëtzer an dem Arrangéieren vun hire Pakete ze hëllefen. Mir sinn an e Wagon mat héichrueckegen Sëtzer gaangen, deen an deenen Deeg e “Schlofwagen” genannt gouf. Madamm White sot: “James, ech kann net an dësem Wagon bleiwen, ech muss hei eraus.” Ech hunn hinnen gehollef, e Sëtz an der Mëtt vum nächste Wagon ze kréien. D’Madamm White huet sech mat hire Pakete am Schoss gesat, mee si sot: “Ech fillen mech net wuel op dësem Zuch.” D’Klack huet gelaut, an nodeems ech hinnen e séiere “Adi” gesot hat, sinn ech geschwënn bei Cyrenius Smith gaangen, fir d’Nuecht do ze bleiwen.

GSAM 329.1Géint zéng Auer ware mir alleguerten ganz iwwerrascht, wéi de Pastor White, vun deem mir geduecht haten, hien wier schonn gutt op dem Wee no Chicago, un der Dier gekloppt huet, fir erakommen ze däerfen. Hien huet erzielt, datt de Zuch dräi Meilen westlech vu Jackson aus de Schinnen erauskomm ass; datt de gréissten Deel vum Zuch, inklusiv der Lokomotiv, komplett zerstéiert war; mee obwuel e puer Persounen ëmkomm sinn, sinn hien an d’Madamm White ouni Blessuren dovu komm. Hien huet séier e Päerd a Kutsch besuergt an ass zesumme mat Abram Dodge d’Madamm White siche gaangen, déi de Pastor eng Streck a sengen Äerm gedroen hat, iwwer e fiicht, sumpfëgt Gebitt an iwwer eng kleng Baach, op eng sécher Plaz ewech vun der Katastroph.

GSAM 329.2Fréi den nächste Moien sinn ech mam Här Dodge gaangen, fir d’Wrack ze kucken. Op enger Plaz, wou d’Strooss d’Schinn schräg kräizt, hat en Ochs sech direkt op d’Schinn geluecht, fir sech auszerouen. D’Lok hat keen Ochsenfänger, an esou gouf se beim Opstouss op d’Déier vun der Schinn no lénks geworf. Beim éischte Stouss, wéi d’Lok de Buedem getraff huet, ass de Gepäckwaggon, deen d’Bichertru vum Pastor White enthalen hat, komplett vun der Schinn ofgesprongen an ouni Schued bliwwen; zur selwechter Zäit gouf de Passagéierwaggon hannen um Zuch ouni mënschlech Hëllef vun deenen aneren ofgekoppelt a koum roueg op der Schinn zum Stoen. D’Lokomotiv an de Tender sinn ongeféier sechs oder aacht Rods laanscht d’Schinne op dem Buedem gerannt, bis d’Lok op e Stomp vun enger Eech gestouss ass, deen ongeféier dräi Féiss am Duerchmiesser hat. D’Kraaft vum Zuch war esou grouss, datt d’Lok ëmgedréit gouf, sou datt hir Ënnersäit uewen war, an d’Hënnescht vum Tender sech iwwer d’Schinne gedréit huet. Den Haaptzuch, mat voller Stäerkt fuerend, huet dëst Wrack vun der Lokomotiv getraff an domat e zweete Stouss verursaacht. Den éischte Wagon, deen op d’Lokomotiv gestouss ass, war en Express-Wagon, deen zu Klengholz zerdréckt gouf. Hien, mat sengem Inhalt, war eng Mass Schutt, déi op an ronderëm de Tender opgehäuft war. Deen nächste war e Wagon vun zweeter Klass, mat uechtzéng Passagéier, vun deenen een ëmkomm ass an déi aner all méi oder manner blesséiert goufen. Dëse Wagon gouf duerch de Schlofwagon, deen duerchgaang ass, an zwou Hälften gerappt. De viischten Deel vum Schlofwagon gouf a Stécker gebrach, an de Sëtz, op deem d’Madamm White sech net fräi gefillt huet ze bleiwen, gouf komplett zerdréckt.

GSAM 330Beweiser vun der gëttlecher Erléisung

GSAM 330.1Wéi mir d’Wrack gekuckt hunn, an duerno de Wagon, an deem de Pastor White a seng Fra zum Zäitpunkt vum Accident gereest sinn, deen roueg fir sech selwer stoung, ongeféier fofzéng Rods ewech vum Wrack, hu mir an eisem Häerz geduecht, datt Gott d’Gebieder héiert, a wien weess, vläicht huet hien säi Engel geschéckt, fir dee Wagon ze entkuppelen, sou datt seng Dénger ouni Schued entkomm sinn? Dëse Gedanke huet eis besonnesch staark beandrockt, wéi de Bremser gesot huet, datt hien et net getrennt hätt, an datt iwwerhaapt keng Persoun op der Plattform war, wéi et geschitt ass, an datt et fir hien an all d’Zuchspersonal e Rätsel war, wéi et gemaach gouf; an wat fir si nach méi mysteriéis war, waren d’Kupplung an de Bolzen béid onbeschiedegt, an de Bolzen mat senger Kette louch op der Plattform vum zerstéierte Wagon, wéi wann en vun enger suergfälteger Hand do geluecht gi wier.

GSAM 330.2Am Owend vum 24. war d’Schinn esou wäit vum Schutt gereinegt, datt d’Zich wéi gewinnt gefuer sinn, an de Pastor an d’Madamm White si erëm an d’Wagen geklommen a sinn sécher op hiren Rendez-vous a Wisconsin komm.

GSAM 330Opposante getadelt

GSAM 330.3Et war net ëmmer “roueg gaangen” mam ale Israel. Si hate Feinde vun dobaussen, déi probéiert hunn, hire Fortschrëtt bei all Schrëtt ze behënneren. Déi “gemëscht Masse” an d’Onheilige bannent dem Lager ware bereet Instrumenter, duerch déi de Satan probéiert huet, Onrou, Sträit, Murren a Rebellion opzestachelen. D’Tatsaach, datt d’Hand vu Gott, déi hinne Succès bruecht huet, mat deenen war, déi op hien vertraut hunn, an datt de Succès hir Efforte begleet huet, war e Beweis, datt dëst Vollek Gnod a sengen Aen fonnt hat – datt d’Hand vum Här se gefouert huet.

GSAM 331.1Sou och am Opstig an am Fortschrëtt vun der Botschaft vum drëtten Engel: hir Verbreedung gouf net erreecht, well d’Wourechten, déi virgestallt goufen, dem natierlechen Häerz vum Mënsch gefälleg waren. Am Géigendeel stéisst déi zentral Wourecht vun der Botschaft – de Sabbat vum Här – op egoistesch, weltlech Interessen, an trennt déi, déi him gehorchen, zwee Deeg an der Woch vun de weltlechen Aarbechten. D’Saach vun der aktueller Wourecht huet hir extern Géigner, déi entschloss a beharrlech an hiren Efforten waren, d’Wierk ëmzerappen. Vun hinnen kann een, an de Wierder vum Psalmist, soen: “Wa net de Här op eiser Säit gewiescht wier, soll elo Israel soen; wa net de Här op eiser Säit gewiescht wier, wéi d’Mënschen géint eis opgestanen sinn; da hätten si eis lieweg verschluckt, wéi hiren Zorn géint eis entbrannt ass.”2

GSAM 331.2Egoistesch an onzefridden Persounen an eise Räng sinn vu Zäit zu Zäit opgetaucht a hunn erkläert, wat fir grouss Saachen géifen geschéien, wann hir Zwecker erreecht wieren; mee wéi en Ierliicht sinn hir Liichter schonn laang ausgeläscht. D’Saach vun der aktueller Wourecht huet an der Tëschenzäit sécher a stänneg hire Wee ronderëm d’Welt gemaach, an huet mat all Schrëtt no vir u Stabilitéit a Kraaft gewonnen.

GSAM 331Pastor Stephenson a Pastor Hall

GSAM 331.3Am Summer 1855 hunn d’Pastore Stephenson a Hall probéiert, am Staat Wisconsin eng Rebellion auszeléisen. D’Leedebridder wossten genee, datt si all aner Dogmen vun eisem Glawen mat hirer Doktrin vum “Zäitalter, dat nach kënnt” testen wollten, a si waren ganz drun interesséiert, datt d’Siwenten-Deeg-Adventisten d’Doktrin vun der Probatioun nom zweete Komme vu Christus geléiert kréien.

GSAM 331Virausso iwwer si

GSAM 331.420. Nov. 1855, gouf der Madamm White e Bléck op hire Wee gewisen, mat enger Virausso iwwert säi lescht Resultat an dëse Wierder: “Meent dir, schwaache Mënsch, datt dir d’Aarbecht vu Gott ophalen kënnt? Schwaache Mënsch, ee eenzege Sträich vu sengem Fanger kann dech prostréiert leeën. Hien wäert dech nëmmen e klenge Moment lafen loossen.”

GSAM 332.1Eis Géigner hunn gesot, datt et hei eng Visioun wier, déi erkläert hätt, datt dës Männer geschwënn géifen stierwen, an well si nach e puer Joer gelieft hunn, wier d’Visioun net erfëllt ginn. An der Visioun steet näischt dovun, datt si stierwen. Si goufen an der Roll gewisen, wéi Männer, déi probéieren, d’Aarbecht vun der Botschaft vum drëtten Engel opzestoppen. Wéi och ëmmer, si goufen informéiert, wéi einfach et fir Gott wier, si opzestoppen, an et gëtt dobäigesat: “Hien wäert dech nëmmen eng kuerz Zäit erlaben.” Wat hunn si gemaach?—Amplaz an hirem Krich erfollegräich ze sinn, wéi si et erwaart haten, schéngt et, si goufen an der Däischtert verlooss, fir hiren Wee ze fannen. No e puer Wochen hunn si de Sabbat ganz opginn a sech géint en gewandt. Si haten gehofft, eng Partei vun der “zukünfteger Ära” ze grënnen, mat sech selwer als Leeder. Amplaz doran erfollegräich ze sinn, hunn si duerch d’Opginn vum Sabbat hiren Afloss op eist Vollek ganz verluer. Sou hunn si duerch hiert eegent Handelen dat, wat si ursprénglech geplangt haten, komplett zerschloen. Eist Vollek huet gesot: “Wierklech, Gott huet si ‘nëmmen eng kuerz Zäit toleréiert.’”

GSAM 332En trauregt Liewensenn

GSAM 332.2Wat den Ausgang vun dësen zwee Männer ugeet, kéint et gutt sinn, e puer Aussoen iwwer hiert trauregt Schicksal ze ginn, déi vun hiren eegene Bridder, den “Age-to-Come”-Gleewegen, gemaach goufen, mat deenen si no dem Verloossen vum Sabbat verbonnen waren. Viru siwenandrësseg Joer gouf de Här Hall e bësse dement (verursaacht duerch eng Erweechung vum Gehir), d’Ursaach fir dëse Zoustand war de Verloscht vun enger zimlech grousser Quantitéit Verméigen duerch Bedruch vun aneren. Hien huet ënner der Wahnvirstellung gelidden, datt wann hien bausse géif goen, hien sech flach géif maachen oder op d’Äerd géif erofgoen. Hien ass onschiedlech, mee natierlech ass hien zënter all deene laange Jore vollstänneg ontauglech fir all Aart vun Aarbecht als Priedeger.3

GSAM 332.3Pastor Stephenson ass zënter ongeféier siechzéng Joer dout. E puer Joer viru sengem Doud war hien geeschteg net ganz am Kloeren (psychesch krank), awer net geféierlech fir anerer. Ier hien esou gouf, huet hien ënner der Fräiheet, déi hien sech duerch d’Theorie vun der kee Gesetz, déi hien ugeholl hat, virgestallt hat, seng eege Fra verlooss, eng Fra géint déi kee Makel u Sittlechkeet virgeworf gouf (hien konnt sech nëmmen duerch d’Engagement vun engem onéierlechen Affekot scheede loossen), an huet eng aner Fra bestuet, déi vill méi jonk war wéi seng fréier Fra. Dëse Akt war esou eng flagrant Verletzung vun der Moral, datt seng eege Bridder vun der “Age-to-Come”-Beweegung säi Verhalen missbilligt hunn an him net méi erlaabt hunn, fir si ze predigen.

GSAM 333.1D’Aussoe vun hiren eegene Bridder iwwer déi lescht Deeg vun dëse Männer drécken dat déifst Matgefill aus; awer si sinn déi ongeschminkt Fakten, déi ouni Béiswëllenheet oder Viruerteeler geliwwert ginn. Mat dësem loosse mir eis Lieser hir eege Konklusioun zéien, wat d’physesch Uwendung vum Zeiennis ugeet.

GSAM 333Pastor J. H. Waggoner hëlt d’Botschaft un

GSAM 333.2Am Joer 1852 huet de Pastor J. H. Waggoner, deen eng Bezirkszeitung a Wisconsin geleet hat, d’aktuell Wourecht ugeholl, an am folgenden Joer huet hien sech vollstänneg der Aarbecht am Priedegtdéngscht gewidmet. Am Joer 1857 huet hien zwou ganz wichteg Broschüren geschriwwen, jeeweils vun ongeféier zweehonnert Säiten. Déi éischt dovun hat den Titel The Nature and Tendency of Modern Spiritualism, an déi zweet A Refutation of the Age-to-Come. Déi éischt huet net nëmmen dozou bäigedroen, vill Leit virun der Falle vum Satan ze retten, mee mat Gottes Segen huet si och d’Aen vu ville opgemaach, déi net wossten, wat se vun dëse modernen Manifestatiounen sollten halen.

GSAM 333.3Seng Refutation of the Age-to-Come ass eng ganz ëmfaassend Opdeckung vun de falschen Theorien iwwer d’Proufzäit fir Sënner nom zweete Komme vun eisem Här. Si ass esou eng ëmfaassend Widerleeung vun där Doktrin, datt net nëmmen nach ni eng Äntwert drop koum, mä och nach ni e Versuch vun enger Äntwert eis opgefall ass. D’Buch weist op eng ganz kloer a präzis Manéier d’Positioun vum Christus als Priister um Thron vu sengem Papp (säi Melchisedek-Priistertum) während der aktueller Dispensatioun, an d’Positioun, déi hien op sengem eegene Thron an sengem zukünftege ewige Räich wäert besetzen — e Thron, mat deem kee vermëttelnd Priistertum verbonnen ass.

GSAM 334.1Nach méi spéit huet de Pastor Waggoner eng drëtt Broschür vun ongeféier déiselwechter Gréisst geschriwwen, mam Titel The Atonement in the Light of Reason and Revelation. Géint d’Joer 1884 gouf dëst iwweraarbecht an op e Band vun ongeféier 400 Säiten vergréissert. Et ass eng kloer a präzis Abhandlung iwwer dat Thema, wat säi Titel ugëtt.

GSAM 334.2Vu deem Zäitpunkt un war hien enk mam Verlagswiesen verbonnen, souwuel als Schrëftsteller wéi och als Redakter. Hien huet och seng Aarbecht am Priedegtdéngscht weidergefouert, a seng lescht Joren huet hien an Europa verbruecht.

GSAM 334.3Den 17. Abrëll 1889 ass hien plëtzlech zu Basel, an der Schwäiz, gestuerwen, direkt nodeems hien säi lescht Buch, From Eden to Eden, fäerdeggestallt hat. Um 16. hat hien e ganzen Dag laang geschriwwen an dësen Eintrag a säin Tagebuch gemaach: “E schwéiere Dag Aarbecht geleescht.” Aus dem Rapport iwwer säi Fall, deen europäesch Bridder erstallt hunn, ginn déi folgend Detailer gewonnen:—

GSAM 334.4“Moies den 17., géint hallwer sechs Auer, ass hien an der Kichen dout gefall, ouni e Moment Virwarnung, un engem Häerzschlag. Hien hat ganz haart geschafft, fir d’Englesch Editioun vu sengem neie Buch fäerdeg ze kréien, an hien hat geplangt, de nächste Sonndeg no London ze fueren, fir do am Zesummenhang mat der Aarbecht ze schaffen, ier hien de kommende Summer zréck an Amerika géif goen.”

GSAM 334.5Zënter 1854 stoung de Pastor Waggoner konstant a markant virun der Ëffentlechkeet an der Verteidegung vun der Wourecht, souwuel an der Kanzel wéi och an der Press. Zum Zäitpunkt vu sengem Doud war hien bal néngasechzeg Joer al. Hien gouf de 20. Abrëll zu Basel begruewen. Sou ass en aneren vun de fréie Mataarbechter an der Saach op sengem Déngschtposten gefall.

GSAM 334Glaawensheelen

GSAM 334.6Am fréien Fréijoer 1858 war d’Madamm White e puer Deeg laang staark geplagt a war an engem bal hëlleflose Zoustand op hiert Bett gebonne. En Owend, géint Mëtternuecht, huet si d’Bewosstsinn verluer; d’Famill huet all Mëttel, déi si gekannt huet, agesat, fir si nees bei Bewosstsinn ze bréngen, awer ouni Erfolleg. Si ass méi wéi eng hallef Stonn an dësem Zoustand bliwwen, bis de Pastor Andrews an ech vum Pastor White hastig geruff goufen, fir eis enger Gebiederzäit unzeschléissen. Als Äntwert op déif éierlech Gebieder, déi bei hirem Bett gebiet goufen, huet de Här si barmhäerzeg nees bei Bewosstsinn bruecht an si erëm op hir gewéinlech Gesondheet erhuewen. Wéi si Gott Luef a Lob gesongen huet, gouf si an enger Visioun geholl, während si nach am Bett louch. E puer vun de Saachen, déi hir an dëser Vue gewise goufen, kann een an “Testimony for the Church,” No. 5, liesen.

GSAM 335Bemierkenswäert kierperlech Manifestatioun

GSAM 335.1Eng besonnesch physesch Manifestatioun war mat dëser Visioun verbonnen, op déi mir besonnesch Opmierksamkeet zéien. Pastor White an ech souzen op enger Säit vum Bett, a Pastor Andrews op der anerer Säit. Hir Hänn waren ofwiesselnd iwwer hir Broscht gefaltet oder goufe mat hiren Äerm op hir gewéinlech fräi a graziéis Manéier a Richtung vun de verschiddene Szenen beweegt, déi si gesinn huet. Den ueweren Deel vun hirem Kierper gouf vum Bett erhuewen, sou datt e Raum vun ongeféier aacht oder néng Zoll tëscht hire Schëlleren an dem Këssen war. An anere Wierder, de Kierper vun den Hëften un no uewen war ënner engem Wénkel vun ongeféier drësseg Grad gebéit. An an där Positioun ass si während der Dauer vun der Visioun, déi drësseg Minutten gedauert huet, bliwwen. Keng Persoun kéint natierlech dës Positioun ouni Ënnerstëtzung vun de Hänn an den Äerm unhuelen, a vill manner nach sech esou laang an där Positioun halen. Hei war erëm e Beweis, datt eng Kraaft, iwwer déi si keng Kontroll hat, mat der Visioun verbonnen war.

GSAM 335Eng aner Virso

GSAM 335.2Den 1. Oktober 1858 gouf e gemeinsamt Treffen vum Pastor a vun der Madamm White an dem Verfasser zu Rochester, N.Y. ofgehalen. Vun dësem Treffen un huet de Verfasser si op enger Rees duerch de Staat New York an d’New-England-Staaten begleet. E Sabbat krut d’Madamm White eng Visioun, an där hir ënner anerem gewisen gouf, datt op engem Punkt vun eiser geplangter Rees de Satan e staarke Ugrëff géif op si maachen, an datt de Pastor White an ech duerch de Glawe fir si missten festhalen, an de Här géif si erléisen.

GSAM 336D’Leed vun der Schwëster White

GSAM 336.1Hei war erëm eng Prophezeiung vun deem, wat geschéie géif. De Weiderverlaf wäert weisen, wéi genee se erfëllt gouf. Den éischte Sabbat nom Treffen zu Rochester waren mir zu Roosevelt, an den nächsten Sabbat zu Brookfield am Madison County. An der Woch drop hu mir Versammlungen an der geräumeger Kichen vum Här Ballou zu Mannsville am Jefferson County ofgehalen. Wärend der Zuchrees vu Brookfield op Mannsville gouf d’Gesiicht vun der Madamm White direkt ënner de Aen entzündet. Dat war esou schmerzhafteg, datt si, wéi mir zu Mannsville ukomm sinn, an d’Bett huet misse goen. D’Entzündung huet sech zwee Deeg laang verschäerft, huet si vum Schlof ofgeschnidden an et hir onméiglech gemaach, un de Versammlungen deelzehuelen. Hire Kapp war esou geschwollen, datt béid Aen zou waren, an hiert Gesiicht war esou entstellt, datt et net méi wéi dat vun engem Mënsch ausgesinn huet. Mëttendrin an dëser quälender Péng an extremer Nervositéit, verursaacht duerch Schloflosegkeet, huet de Géigner sech héich beméit, si dozou ze bréngen, géint Gott ze murmeléieren. Sou huet et bis zum Schluss vun de festgeluechte Versammlungen ugehalen.

GSAM 336.2Nodeems d’Versammlungen eriwwer waren, sot Pastor White zu mir,

GSAM 336.2“Brudder John, dëst ass genee dem Satan seng Attack op meng Fra, virun där mir zu Rochester gewarnt goufen. Du erënners dech un d’Verspriechen, dat do gemaach gouf, datt wann mir zesumme gräife a si duerch de Glawe oprecht halen, ouni e Moment loszelossen, wann de Kampf ukënnt, d’Muecht vum Feind gebrach gëtt an si befreit gëtt. Loosst eis direkt eran goen an eng Zäit fir Gebieder huelen.”

GSAM 336Befreiung wéi virausgesot

GSAM 336.3Mir si direkt an d’Zëmmer gaangen, wou d’Madamm White op hirem Bett gebonnen war, a hu fir si mat Ernst gebiet, während d’Bridder am Zëmmer, wou mir d’Versammlungen ofgehalen haten, a stillem Gebied bliwwen sinn. Ongeféier zéng Minutten nodeems mir ugefaang haten ze bieden, koum d’Kraaft vum Här erof a fëllte d’Zëmmer. D’Madamm White gouf direkt vun all Péng befreit, a huet direkt no Iessen gefrot. Dat war géint fënnef Auer nomëttes. Bis siwen Auer war d’Schwellung op hirem Gesiicht komplett verschwonnen, a si huet owes un der Versammlung deelgeholl, op den éischte Bléck esou gutt wéi jee.

GSAM 337.1Op Ufro vun de Bierger gouf owes e Virtrag iwwer d’“Erbe vun de Hellegen” gehalen, um Schluss vun deem d’Madamm White eng Ermunterung ginn huet. Wärend de Pastor White mat sengem klengen Jong, dem W. C., baussen war, gouf si virun där grousser Versammlung an enger Visioun geholl. E puer vun de Saachen, déi hir zu där Zäit gewisen goufen, kënnen am Schlussartikel vum Testimony Number 5, dat zu Mannsville, N.Y., den 21. Oktober 1858 datéiert ass, gelies ginn.

GSAM 337.2D’Erliichterung, déi d’Madamm White bei der uewen ernimmter Geleeënheet erlieft huet, war esou effektiv wéi an der Vue zu Rochester virausgesot gouf. Op där Rees koum et net méi zu esou enger Schwieregkeet, an op all Plaz haten mir e gloriosen Triomph fir d’Wourecht.

GSAM 337Viraussoen vum amerikanesche Biergerkrich

GSAM 337.3Um Sabbat, den 12. Januar 1861, genee dräi Méint op den Dag virum éischte Kanouneschoss op Fort Sumter (wat eigentlech den Ufank vum Krich war, deen an Amerika d’Befreiung vun 4.000.000 afrikanesche Sklaven zur Folge hat), gouf d’Versammlungshaus vun de Siwenten-Deeg-Adventisten zu Parkville, Michigan, geweit. Um Gottesdéngscht hunn de Pastor White an seng Fra, d’Pastore Waggoner, Smith an den Verfasser deelgeholl. Um Schluss vun der Predigt vum Pastor White huet d’Madamm White eng héich opreegend Ermunterung ginn, an dono huet si sech op e Stull gesat. An där Positioun gouf si an enger Visioun geholl. D’Haus war mat Leit gefëllt, an et war wierklech eng feierlech Plaz. Nodeems si aus der Visioun erauskoum, ass si opgestanen, an nodeems si sech am Haus ëmgekuckt hat, sot si:—

GSAM 338.1“Et gëtt kee Mënsch an dësem Haus, deen och nëmmen vun de Problemer gedreemt huet, déi op dëst Land zoukommen. D’Leit maache sech iwwer d’Secessiounsuerdnung vu South Carolina lëschteg, mä ech krut grad gewisen, datt eng grouss Zuel vu Staaten sech deem Staat uschléisse wäerten, an et gëtt e ganz schreckleche Krich. An dëser Visioun hunn ech grouss Arméen op béide Säiten um Schluechtfeld versammelt gesinn. Ech hunn d’Drëmmelen vun de Kanounen héieren an déi Doudeg an déi Stierwend op alle Säite gesinn. Duerno hunn ech gesinn, wéi si openeen gestierzt sinn a sech Hand-zu-Hand gekämpft hunn [mat de Bajonetten]. Duerno hunn ech d’Schluechtfeld no der Schluecht gesinn, dat ganz mat de Doudeger an de Sterwender bedeckt war. Duerno gouf ech an d’Prisongen bruecht an hunn d’Leed vun deenen an Nout gesinn, déi ëmmer méi mager gi sinn. Dann gouf ech an d’Haiser vun deenen bruecht, déi am Krich hir Männer, Jongen oder Bridder verluer haten. Ech hunn hiert Leed an hir Angscht gesinn.”

GSAM 338.2Da huet si sech lues am Haus ëmgekuckt a gesot: “Et ginn Leit an dësem Haus, déi an deem Krich hir Jonge verléieren.”

GSAM 338D’Zeienausso vun Madamm Ensign iwwer d’Visiounen

GSAM 338.3Als Bestätegung vum uewe genannten Fakt, an als Beweis, datt d’Virso um uginnene Dag gemaach gouf, an als Illustratioun dovun, wéi d’Gemeng et verstanen an weiderverdeelt huet, gëtt déi folgend Ausso gemaach:—

GSAM 338.4“Dëst bestätegt, datt ech am Januar 1861 am St. Joseph County, Michigan, ongeféier sechs Meilen vun Parkville ewech gelieft hunn. Ech war keng Adventistin. Um 12. Dag vun deem Mount sinn e puer vu menge Noperen op Parkville gaangen, fir un Versammlungen deelzehuelen. Wéi si heemkoumen, hunn si mir erzielt, datt et op der Versammlung eng Fra an enger Trance war, déi gesot huet, datt e schreckleche Krich op d’Vereenegt Staaten zoukoum; datt op béide Säiten, am Süden souwéi am Norden, grouss Arméen opgeriicht géifen ginn, an datt et vill Leit géif ginn, déi an de Prisongen leiden; an datt grouss Nout a ville Famillje gefillt géif ginn, wéinst dem Verloscht vun de Männer, Jongen a Bridder am Krich; an datt et Männer am Haus géifen ginn, déi an deem Krich hir Jonge géife verléieren.” Ënnerschriwwen: “Martha V. Ensign, Wild Flower, Fresno County, Kalifornien, 30. Jan. 1891.”

GSAM 339.1Am Zesummenhang mat der Virso vun deem furchterreegenden Krich huet d’Madamm White weider gesot, datt d’Siwenten-Deeg-Adventisten “wéinst dem Krich an eng enk Situatioun bruecht géifen ginn, an datt et d’Flicht vun allen wier, éierlech ze beten, datt hinnen d’Weisheet ginn géif, ze wëssen, wat an de pröfende Zäiten virun hinnen ze maachen ass.”

GSAM 339Gréisst vum Biergerkrich

GSAM 339.2Zur Zäit vun der Offenbarung haten d’Leit am Norden am Allgemengen wéineg bis guer keng Ahnung vum drohende Krich. Souguer de President Lincoln huet dräi Méint duerno (den 12. Abrëll 1861), wéi e puer Staaten sech South Carolina an hirer Secessiounsuerdnung ugeschloss haten an déi éischt Kanoun op Fort Sumter geschoss gouf, nëmmen 75 000 Männer ugefrot, an dat fir eng kuerz Zäit vun dräi Méint.

GSAM 339.3D’Gesamtzuel vun de Truppen, déi wärend dem Krich op der Säit vun der Unioun ageschriwwe goufen, war 2.859.132. D’Encyclopedia Britannica seet, datt “d’Arméi vun de Konföderéierten um Ufank vum Joer 1863 ongeféier 700.000 Männer gezielt huet”, mee et ass schwéier festzestellen, wéi vill se am Ganzen ageschriwwen haten. Si schätzt hir Doudeszuel op “ongeféier 300.000 Männer”. E puer vun de méi neie Enzyklopädien setzen d’Verloschter op der Unionssäit (vun deenen, déi an der Schluecht ëmkomm sinn oder un Wonnen oder Krankheeten gestuerwen sinn, déi si um Feld oder an de Prisongen erwëscht hunn) op 359.528. Iwwer d’Schold op der Unionssäit seet d’Britannica:—

GSAM 339.4“D’Schold huet de 31. August 1865 hiert Maximum erreecht a sech op 2.845.907.626,56 US-Dollar belaf. Ongeféier 800.000.000 $ un Akommes waren och ausginn ginn, haaptsächlech fir de Krich; d’Staaten, Stied, Kantonen a Gemengen haten hir eege Steieren ausginn an hir eege Scholde fir Krichszwecker ugesammelt; d’Bezuelunge fir Pensiounen wäerten um Enn warscheinlech 1.500.000.000 $ erreechen. D’Ausgaben vun der Konföderatioun kënnen ni genee bestëmmt ginn, d’Verméigen, dat vun de Féderalarméen an de Konföderatiounsarméen zerstéiert gouf, kann kaum geschat ginn; an de Geldwäert (2.000.000.000 $) vun de Sklaven am Süden gouf duerch de Krich ausgeläscht. Alles zesumme, och wann d’Käschte vum Krich net genee berechent kënne ginn, ass 8.000.000.000 $ eng moderat Schätzung.”4

GSAM 340Eng aner Bestätegung vun der Visioun

GSAM 340.1Wat d’Viraussoen ugeet, datt d’Männer am Parkville-Versammlungshaus Jongen am Krich géife verléieren, da soen ech einfach, datt ech am Hierscht 1883 dem Pastor vun der Parkville-Kierch begéint sinn, deen och am Januar 1861, wéi d’Visioun geschitt ass, Pastor war; an ech hunn hien gefrot, ob hie sech un den Ausdrock erënnert, deen d’Madamm White benotzt huet, wéi si d’Visioun iwwer de Krich erzielt huet. “Jo,” sot hien, “dorun erënneren ech mech.” “Wëllt Dir mir soen, wéi vill Dir kennt, déi deem Dag am Haus waren a Jongen am Krich verluer hunn?” Hien huet sech direkt un d’Nimm vu fënnef erënnert a gesot: “Ech weess, datt dës do waren an datt si Jongen am Krich verluer hunn; an wann ech doheem wier, wou ech mat menge Leit schwätze kéint, kéint ech Iech nach méi Nimm ginn. Ech mengen,” huet hien weidergefouert, “et waren nach fënnef aner, ofgesinn vun deenen, déi ech scho genannt hunn.”

GSAM 340.2Véier Joer a méi vun haartnäckege Kämpf vum Süden, bis bal d’Halschent vun allen opgestallten Truppen duerch Doud am Gefecht oder duerch Krankheet verluer goufen, weist eng markant Erfëllung vun der uewen ernimmter Virausso.

GSAM 340Sklaverei an de Krich

GSAM 340.3Beim Erziele vun enger Visioun, déi si de 4. Januar 1862 kritt hat, sot d’Madamm White:—

GSAM 340.4“Dausende goufen dozou bruecht, sech unzemellen, mam Versteesdemech, datt dëse Krich d’Sklaverei ausmerzen sollt; mee elo, wou si fest agesat sinn, stellen si fest, datt si betrogen goufen, datt d’Zil vun dësem Krich net d’Abolitioun vun der Sklaverei ass, mee se esou ze erhalen, wéi se ass.”

GSAM 341.1Dat Virdru gouf an enger Zäit gesot, wou vun den Zaldote verlaangt gouf, all Sklaven, déi an d’Linien vun der Unioun entkomm waren, zréck bei hir Meeschteren ze bréngen, an d’Zaldote soen: “Wann et eis geléngt, dës Rebellion ze ënnerdrécken, wat hu mir domat gewonnen?” Si äntweren entmutegend: “Näischt. Dat wat d’Rebellion verursaacht huet, ass net ewechgeholl. De Sklavereisystem, deen eist Land ruinéiert huet, bleift bestoen a kann eng nei Rebellion entfachen.” Dës Wierder, geholl aus dem Testimony No. 7, wou eng fesselnd Beschreiwung vum Krich am Detail ënner dem Titel “Sklaverei an de Krich” geliwwert gëtt, behaapten net, datt d’Sklaverei ni ofgeschaaft géif ginn, mä weisen d’Situatioun esou, wéi d’Zaldote se deemools gesinn hunn. E bësse méi wäit am selwechte Zeiennis gëtt déi folgend Virausso gemaach:—

GSAM 341Viraussoen vum Succès fir den Norden

GSAM 341.2“An awer e nationale Fasten gëtt ausgeruff! Seet de Här: ‘Ass dat net dat Fasten, dat ech gewielt hunn, fir d’Bande vun der Ongerechtegkeet ze léisen, fir déi schwéier Laaschten erofzehuelen, an fir déi Ënnerdréckte fräi ze loossen, an datt dir all Joch briecht?’ Wann eist Land dat Fasten observéiert, dat Gott gewielt huet, da wäert hien hir Gebieder unhuelen, wat de Krich ugeet; mee elo kommen se net an säi Gehéier.”

GSAM 341.3Déi, déi mat der Geschicht vum Krich vertraut sinn, si sech bewosst vun den Néierlagen, Katastrophen, Verzögerungen asw., déi mat den Efforten vum Norden verbonnen waren, d’Kraaften vum Süden ze erueweren, bis zum Datum vun der Emanzipatiounsproklamatioun – den 1. Januar 1863. Wéi séier waren duerno d’Eruewerungen vun deem Datum un bis zum Enn vum Krich! Wéi evident war fir déi, déi de Fortschrëtt vun der Aarbecht observéiert hunn, d’Erfëllung vun där Virausso vum 4. Januar 1862. Nodeems d’Belaaschtungen gehuewen goufen, d’Knechtschaft geléist an d’Joch vum Sklav gebrach gouf! Wéi evident, datt Gott d’Gebieder vu sengem Vollek héieren huet an d’Beméiungen ënnerstëtzt huet, de Krich ofzeschléissen, wéi si e Fasten ausgewielt hunn, dat him gefält!

GSAM 342Ausso vum Ex-Gouverneur St. John

GSAM 342.1An enger Ried vum Ex-Gouverneur John P. St. John aus Kansas, zu Ottawa, Illinois, där ech den Nomëtteg vum 29. Juni 1891 nogelauschtert hunn, huet hien déi folgend Ausso gemaach:—

GSAM 342.2“Ech war nach ni esou enttäuscht wéi ech et war, wéi d’[Konföderéiert] eis bei Bull Run geschloe hunn. Awer et war alles Deel vu Gott sengem Plang. Hätte mir d’[Konföderéiert] geschloe, hätten d’Politiker e Fridden ausgeschwat, an d’Unioun wier mat der Sklaverei weidergefouert ginn, an mir hätten se haut nach. Fir zwee Joer haten d’[Konföderéiert] d’Iwwerhand; mä nodeems de Lincoln déi berühmt Emanzipatiounsproklamatioun erausginn hat, hu mir eis op d’Säit vu Gott gestallt an konnten net méi verléieren.”

Notes

  1. Psalm 32:8. ↩
  2. Psalm 124:1-3. ↩
  3. Dës lescht genannte Fakten goufen am Abrëll 1892 vu senger Famill dem Brudder Frederickson aus Dakota matgedeelt. ↩
  4. Encyclopedia Britannica (néngt Editioun), Bd. 23, Säit 780. ↩

Note

Back