Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
Table of Contents
26 / 31
26 / 31

Pạṭh 23 — Hoṛmo boge reakʼ saṅsthạko

John Norton Loughborough

GSAM 358.1“Dulạṛiạ, am ren jiu jemon lahantikʼ kana, onkage am hõ jemon joto kathare lahantikʼam ar hoṛmo bogere tahẽnam, noa do jotoakʼ khon baṛti ińakʼ as menakʼa.”1

GSAM 358.21863 sal Jun 6, Jirạukʼ mãhã re, Murubi White ar uni ren era do Michigan reakʼ Otsego re Murubi Cornell ar Lawrence kinakʼ ạyurre hoyokʼkan Tạmbure dhorom sabha rekin seletʼlena. Onḍege Mrs. White mitʼ Dorson e ńelletʼa, ona talate Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu kathako uni sạmmạṅre sodorena. Un okte khonge hoṛmo boge ar boge hoṛmote jiwetʼ tahẽn babotre olko do Ńel ruạṛ ar sombad porcaricʼ re chapa oḍokʼ ehopʼena, ar hoṛmo boge babotre uni ṭhen sodor akanakʼko uni ol ehopʼketʼa. Ona reakʼ kichu katha do Goha aṅk 11 re ar Cetʼ leka jiwetʼ tahẽn ńutuman puthire chapa oḍokʼlena.

GSAM 358.3Boge hoṛmote jiwetʼ tahẽn, ar ona são hoṛmo, mon ar jiu reakʼ lahanti reakʼ ṭhik sombondho, noa kathako hoṛko sạmmạṅre bes oṛoṅte sodorena. 1864 sal Okṭobar 25 reakʼ Ńel ruạṛ ar sombad porcaricʼ re Murubi J. N. Andrews noa babotre noako dorokari salah e emletʼa:—

GSAM 358Boge hoṛmote jiwetʼ tahẽn babotre J. N. Andrews

GSAM 358.4“Hoṛmo lạgitʼ khoti emokʼ joto jomakʼ bạgi, ar boge sikhạuna ar Isor secʼ sapha bibekʼ reakʼ ạyurte sãjomte jiwetʼ tahẽn, noako do boge hoṛmo lạgitʼ aḍi dorokari kathako modre menakʼa. Aleakʼ hoṛmoko do Sonot Jiu reakʼ mondir kana. Ale ren jiure leka aleakʼ hoṛmore hõ uniakʼ mohima sạrite sodor lạgitʼ, hoṛmo reakʼ joto daṛe purạ daṛete tahẽn aḍige dorokara! Nit noa katha ale ren hoṛko sạmmạṅre bises katete sodorokʼkan lạgitʼ Isor sarhao! Hoṛmo boge ar daṛe do ale lạgitʼ aḍi gonon akanakʼko kana; ar muskil reakʼ oktere maraṅ ghoṭnako ńelko lạgitʼ noako do ar hõ baṛti dorokara.”

GSAM 359.1Baibel reakʼ hoṛmo boge rạkhia ar Kristan sãjom reakʼ katha do Ńel ruạṛ ar sombad porcaricʼ reakʼ olko talate eskar bạṅ, ale ren dhorom porcaricʼko talate hõ porcarena.

GSAM 359.21866 sal Me 20 re Maraṅ bạisi re Mrs. White talate noa sikhạuna emlena (noage Goha aṅk 11 re hõ ńamokʼa):—

GSAM 359Mitʼ Hoṛmo boge reakʼ saṅsthạ teạr hoyokʼa

GSAM 359.3“Iń do noa ńel ocoena je dukʼ sasetʼ hoṛko lạgitʼ, ar haso khon bańcao lạgitʼ akoakʼ hoṛmo cetʼ leka joton dorkara, ona cetʼ sanakʼko lạgitʼ, ale do mitʼ oṛakʼle teạr hoyokʼa....

GSAM 359.4“Jirạukʼ mãhã manaoicʼ ḍạktạrkoakʼ ạyurre bogete haso ran kạmi lạgitʼ teạr akan saṅsthạre abiswạsiko tinreko hijukʼa, unre onko do sojhe sạriakʼ reakʼ probhabreko hijukʼa. Ale ren hoṛko ar aleakʼ sạri biswạs são oromente onkoakʼ laha khonge menakʼ birud bhabna do metaoa, ar onkoakʼ monre boge bhabna janama. Nonkate sạriakʼ reakʼ probhabre tahẽnte, adom hoṛ do hoṛmo reakʼ haso khon upsom eskar bako ńama, akoakʼ pãpte haso akan jiu lạgitʼ bogekʼ reakʼ ran hõko ńama.

GSAM 359Jo babotre laha khonge roṛ akan katha

GSAM 359.5“Bujhạu bujhite ran kạmite haso hoṛkoakʼ hoṛmo tinre bogekʼa ar jion reakʼ rạskạko ehopʼa, unre onko boge oco ketʼko cetanre onkoakʼ biswạs hoyokʼa. Onkoakʼ ontor do sarhao ar dhonyobadte perejokʼa; ar sạriakʼ reakʼ boge itạ onḍe ar hõ alga te ṭhãi ńama, ar adom hoṛakʼ ontorre ona do joton ńam katete jaridokʼa ar Isorakʼ mohima lạgitʼ joa. Nonkan mitʼ gonon akan jiu bańcaoen do nonkan saṅsthạ teạr lạgitʼ dorokar joto dhon sompot khon hõ baṛti gonona....

GSAM 359.6“Boge katete se aḍi upkạr ńam katete ruạṛ calakʼko modre adom hoṛ do nawa ṭhãiko re aleakʼ biswạs orom oco reakʼ upại ko hoyokʼa, ar sạriakʼ reakʼ jhaṇḍạko tul rakaba. Hoṛmo boge ńam lạgitʼ ale ren hoṛko ṭhen kichu din tahẽn talate laha khonge onkoakʼ mon reakʼ birud bhabna bạṅ metaoen khan, ona ṭhãiko re bolo do jãhã lekate hõ bạṅ hoy daṛelen kokʼa.”

GSAM 360.1Ale ren jarwa akan hoṛko joto mitʼ monteko goṭaketʼa je jetetʼ usạrate sombhobokʼa, Battle Creek re se ona surre mitʼ Hoṛmo boge reakʼ saṅsthạ jhicʼ hoyokʼa, ar Ḍạktạr H. S. Lay uniakʼ ran kạmi reakʼ ạyur hoyokʼa. Uni do laha reakʼ ran cetʼ tạyom hõ haso ranre dakʼ bebhar reakʼ hor cetʼ lạgitʼ purub secʼ reakʼ mitʼ dakʼte ran kạmi ṭhãire mitʼ serma khon baṛti okte e tahẽnlena.

GSAM 360Hoṛmo boge oṛakʼ lạgitʼ ṭhãi kirinena

GSAM 360.2Un oktere nonkan saṅsthạ teạr do aḍi maraṅ kạmi leka ńelokʼlena. Ona reakʼ jo babotre noa uskur Goha bạṅ tahẽnlen khan kạmi ehopʼre kichu bilom hoylen kokʼa. Menkhan bilom bạṅ katete, bạisi mucãtʼ tạyom eskar katich dinrege Poschim Battle Creek re bicạricʼ Graves ren osar tahẽn oṛakʼ ar ona são irạl ekor hasa kirinena; noa do uniakʼ napae tahẽn ṭhãi tahẽnkana. Ona oṛakʼ são jorao katete umokʼ oṛakʼko lạgitʼ barea tala reakʼ mitʼ jorao oṛakʼ usạrage teạrena. Noa oṛakʼko rege Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu saṅsthạ jhicʼlena.

GSAM 360.31866 sal Jun 19 reakʼ Ńel ruạṛ ar sombad porcaricʼ re saṅsthạ reakʼ hạṭiń dhon em lạgitʼ pạhil dhạu joto hoṛko ṭhen nẽota emlena. Ona aṅk rege noa hõ udugʼlena je Michigan reakʼ Battle Creek ar New York reakʼ Olcott ren kạlisiạko do laha khonge $2,625 hạṭiń dhon em lạgitʼko rạji akana, mane mitʼ mitʼ $25 reakʼ 105 hạṭiń. Hoṛmo boge reakʼ saṅsthạko cạlạu lạgitʼ mitʼ gãota teạr reakʼ ạin Michigan ponotre bạṅ tahẽnkan khan, ạin leka gãota teạr dhạbicʼ sompot do kichu okte lạgitʼ biswạste jima rakhaolena.

GSAM 360Hoṛmo boge reakʼ mitʼ potrika ehopʼena

GSAM 360.4Ogosṭ cando reakʼ pạhil mãhãre ạyurko do hoṛmo boge babotre cando cando mitʼ potrika hõ chapa oḍokʼ ehopʼketʼa; ona do magazin leka, jhalat são gel turui sahaṭa reakʼ tahẽnkana. Ona ńutum do Hoṛmo boge reakʼ sudhrạuicʼ tahẽkana. Noa potrika do Nit hõ Boge hoṛmo ńutumte calakʼ kana, ar nit do dhạrti reakʼ hoṛmo boge potrikako modre pạhil ṭhãire menakʼa. Noa potrika hoṛmo boge ar sãjom reakʼ mul kathako babotre ol eskar bạṅ, menkhan hoṛmo boge saṅsthạ reakʼ khobor pasnao reakʼ upại hõ tahẽkana. Ona saṅsthạ do 1866 sal Sepṭembar 5 re haso hoṛko ar tahẽnicʼko lạgitʼ niạm leka jhicʼlena. Nonkate ale ren hoṛko sạmmạṅre noa katha pạhil dhạu roṛ tạyom pun cando hõ bạṅ purạu re, saṅsthạ kirinena, joto dorokarakʼko sajena, ar kạmi calao ehopʼena; ar $11,000 hạṭiń dhon em lạgitʼ hoṛko rạjilena, ona reakʼ maraṅ hạṭiń do un dhạbicʼ em caba akan tahẽkana.

GSAM 361Ran kạmi reakʼ mitʼ gãota teạrena

GSAM 361.11866-67 reakʼ rạbạṅ oktere Michigan reakʼ ạin teạr sabha mitʼ ạin pạrạuketʼa, ona leka hoṛmo boge saṅsthạ cạlạu reakʼ mitʼ gãota teạr hoy daṛeakʼa. 1867 sal Me 17 re noa kạmi hoyena, cạlạu reakʼ niạmko aṅgocʼena, ar hasa, oṛakʼ ar eṭakʼ sompotko do ṭhik niạmte bachao akan jima hataoicʼkoakʼ tire emlena. Ona din dhạbicʼ hạṭiń dhon em reakʼ joto rạjiko do $26,100 tahẽkana; ona modre $18,264.87 do em caba akan tahẽkana. Saṅsthạre joggo ḍạktạr ar goṛoicʼkoakʼ mitʼ dol tahẽkana, ar oṛakʼko do haso hoṛkote prae perejʼ akan tahẽkana. Onko modre aema hoṛ do saṅsthạre hijukʼ tạyom ale ren hoṛko ar sạriakʼ babotre cetʼ katete aleakʼ biswạsko aṅgocʼ akatʼ tahẽkana.

GSAM 361Hoṛmo boge lạgitʼ kicricʼ

GSAM 361.2Joto jug ar joto disomre hoṛakʼ janam khon menakʼ ontor do dhạrti reakʼ jion reakʼ goṛob, ona reakʼ bokami ar sajavao reakʼ nawa hor talate probhabokʼa. 1863 salre aleakʼ nij disomre tinre Mrs. White hoṛmo boge ar kicricʼ babotre ńel ocoena, unre hõ nonkage tahẽkana. Ona do kuṛikoakʼ nawa hor pańjare aḍi lagao khon ńel ńamokʼa: onko goṭa goṭa beraṛ lagao kicricʼko horokʼkan tahẽkana, ona reakʼ osar lạgitʼ onko modre aema do ulṭạu akan phukạ reakʼ khãcre tạṛam kan leka ńelokʼkan tahẽkana. Ona sur-suman oktere kicricʼ horokʼ reakʼ ar barea aḍi barabar begor hor ehopʼena, onate aḍi galmarao hoyena. Noa barea hor babotre katich katha do paṛhaoicʼ Mrs. White kicricʼ babotre em akan Goha, oka do Kạlisiạ lạgitʼ gohako, aṅk 10 re menakʼa, ona ar hõ bes bujhạu lạgitʼ sapṛao goṛo daṛeaea.

GSAM 362Kicricʼ horokʼ reakʼ barabar begor horko dosena

GSAM 362.1Pạhil barabar begor hor do nạrại goṛgoṭokʼ kicricʼ horokʼ reakʼ tahẽkana. Ona reakʼ tạyom secʼ latar jutʼ akan hạṭiń do horokʼicʼ reakʼ mon leka gel inci khon tala goj se ona khon hõ jiliń teạroklena. Noako do bare bare hasareko goṛgoṭʼ ocolekan tahẽkana, ar koṛako do “hor saphae kicricʼ” ko metakʼkan tahẽkana. Dosarakʼ do ona reakʼ ṭhik ulṭạ tahẽkana, ar jetetʼ sombhob koṛako horokʼleka kicricʼ teạr hor tahẽkana. Noa hor do kumạri Bloomer ren pańjaicʼko aṅgocʼletʼa, onate noa do “Bloomer kicricʼ” ńutum ńamketʼa. Mucãtʼre noa reakʼ ńutum “Amerika reakʼ kicricʼ” leka bodolena. Noa kicricʼ ren sohotʼ emokʼko do ṭhãi ṭhãire bạisiko jarwaletʼa, ar ale ren aema Misera noa aṅgocʼ lạgitʼko rạjilena. Adom hoṛ do noako horokʼletʼa hõ.

GSAM 362Kicricʼ babotre mitʼ Goha

GSAM 362.2Kicricʼ babotre Mrs. White oka ńel ocoena, ona babotre Goha aṅk 11 khon katich onol iń doń tula:—

GSAM 362.3“Isor ren biswạs hoṛko do dhạrti reakʼ marsal ar hasa reakʼ buluṅ kana, ar onko do akoakʼ probhab reakʼ gonon jạoto monereko doho hoyokʼa. Onko aḍi jiliń kicricʼ bạgi katete aḍi khạṭo kicricʼko horokʼ khan, akoakʼ probhab reakʼ maraṅ hạṭińko nostoaea. Okoe abiswạsiko goṛo ar Isor ren Bheḍa Hopon ṭhen ạgu reakʼ kạmi onkoakʼ kana, onko do ghinạukʼa. Kuṛikoakʼ kicricʼre hoṛmo boge lạgitʼ aema sudhrạu hoy daṛeakʼa, ńelicʼko ghinạu oco leka unạkʼ maraṅ bodol begortege.

GSAM 362Sudhrạu akan kicricʼ

GSAM 362.4“Mayaṅ repeṭʼ kicricʼ ar timi janwarakʼ jaṅte hoṛmo do eken hõ alo repeṭʼ hoyokʼa. Kicricʼ do purạ alga hoyokʼa, jemon boro ar mayam kuṇḍi bogete kạmi daṛeakʼa. Kicricʼ do usul juta reakʼ cetan dhạri khon eken latarre sen hoyokʼa; menkhan tite bạṅ tul katete hõ hor ar hor dhạri reakʼ mạila alo japidokʼ, onạ khạṭo hoyokʼa. Oṛakʼ kạmi kạmi okte kuṛiko lạgitʼ noa khon hõ eken khạṭo kicricʼ do ṭhik, alga ar hoṛmo lạgitʼ bogea, bises katete okoeko kom baṛti bạhre kạmi hoyokʼkan, onko lạgitʼ.

GSAM 363Hoṛmo joto secʼ barabar kicricʼte jhalat hoyokʼa

GSAM 363.1“Kicricʼ jetetʼ jilińge hoyokʼ, onkoakʼ jaṅgako do koṛakoakʼ leka purạko jhalat hoyokʼa. Bhitri secʼ mitʼ thak kicricʼ lagao akan jaṅga kicricʼ horokʼte noa hoy daṛeakʼa; ona do kata ganṭhi surre mitʼ bandha re sãṛao ar tol hoyokʼa, se osar teạr katete latar secʼ eken eken sãkṛa hoyokʼa. Ona do juta são jopṛao dhạbicʼ latar jiliń hoyokʼa. Nonkate horokʼ akan jaṅga ar kata ganṭhiko do hoe khonko bańcaokʼa. Lolo kicricʼte kata ar jaṅgako aramre doholekhan, mayam reakʼ calakʼ barabarokʼa, ar mayam sapha ar boge tahẽna; ente hoṛmo bhitrire ona reakʼ nij horre calakʼ okte bạṅ rạbạṅokʼa ar bạṅ aṭkaokʼa.”

GSAM 363.2Noa kicricʼ reakʼ jiliń do nạrại goṛgoṭokʼ kicricʼ ar Amerika reakʼ kicricʼ tala reakʼ mitʼ sarhao joggo map leka udugʼlena. Joto hoṛge noa horokʼ hoyokʼa menteko bạṅ roṛletʼa; menkhan akoakʼ probhab nosto ar ako goṛo hoyokʼkan hoṛko ghinạu oco reakʼ horre alo calakʼko, noa roṛlena. Nonḍe udugʼ akan hor lekage kata ganṭhiko jhalat hoyokʼa menteko bạṅ roṛletʼa, menkhan onkate hõ hoy daṛeakʼa. Jiliń bhitri kicricʼ ar buna akan jaṅga jhalat kicricʼ leka eṭakʼ hor talate hõ ona asol kạmi purạukʼ khan, ona do noa Goha são purạ milạukʼa.

GSAM 363Hoṛmo boge lạgitʼ kicricʼ reakʼ mõṛe dorokari katha

GSAM 363.3Oka kicricʼ horokʼ hor reakʼ salah em akana, ona re hoṛmo boge lạgitʼ kicricʼ reakʼ mõṛe dorokari katha menakʼa menteko ńel ńama, onako do:—

GSAM 363.41. Mayaṅ repeṭʼ kicricʼ ar ḍãḍa reakʼ joto repeṭʼ bạgi.

GSAM 363.52. Tiko se jaṅgako re mayam alga calakʼ aṭkao reakʼ joto bandha bạgi.

GSAM 364.13. Hoṛmo reakʼ joto hạṭiń barabar kicricʼte jhalat, bises katete kata ar kata ganṭhiko.

GSAM 364.24. Kuṛikoakʼ latar horokʼ kicricʼ do taren khon ạṛicʼ, ar jãhã leka hõ ḍubhire bandha lagao katete alo ạṛicʼ oco.

GSAM 364.35. Kicricʼ reakʼ jiliń.

GSAM 364.4Pạhil pun katha do nit joto bujhạunicʼ ḍạktạrko sohotʼ emokʼ kana; ar mõṛeakʼ babotre, nạrại goṛgoṭokʼ ar aḍi khạṭo kicricʼ, baran nit bạgi akana.

GSAM 364Kicricʼ babotre Mrs. Jenness-Miller

GSAM 364.51890 salre New York ren Mrs. Jenness-Miller do un jug reakʼ hoṛmo boge lạgitʼ kicricʼ babotre joto khon bidia leka teạr akan potrikare noa salah e emletʼa je kuṛiko do akoakʼ kicricʼ eken eken katete khạṭoko hoyokʼa, jemon mitʼ dhạute aḍi bodol alo hoyokʼ. Onkate kuṛiko horokʼ usul juta reakʼ cetan dhạri sur dhạbicʼ khạṭo hoyokʼa,—ṭhik ona jilińge Goha aṅk 11 salah emletʼa.

GSAM 364Ḍạktạr Trall akʼ sohotʼ

GSAM 364.61868 salre noa bondobos hoylena je New Jersey reakʼ Florence Heights re hoṛmo boge rạkhia ar ran cetʼ maraṅ iskul ren Ḍạktạr R. T. Trall do Me cando mucạtʼ secʼre mitʼ hapta dhạbicʼ Michigan reakʼ Battle Creek re ale ren dhorom porcaricʼko sạmmạṅre sikhạuna katha e emako. Ona sikhạuna oktere ḍạktạr do Murubi White ren perạ e tahẽnkana. Mrs. White do onako sikhạuna re bạṅ seletʼlena; menkhan ḍạktạr do joto din Murubi White ar uni ren era ar Murubi J. N. Andrews são gạḍire bạhre e dara kan khan, hoṛmo boge rạkhia, haso ar ona reakʼ karonko, ran reakʼ jo ar eṭakʼ kathako babotre Mrs. White akʼ bhabnako uni ańjom lạgitʼ goṭa akan tahẽkana. Dorson re uni oka ńel oco akan tahẽkana, ona kathako eskar e roṛletʼa; menkhan noa giạn okha khon e ńam akatʼa, ona do bạṅ udugʼletʼa. Ḍạktạr do ran bidia uniakʼ kathako são milạukʼ kana mente roṛketʼa. Murubi Andrews iń ṭhen e roṛletʼa je dosar din reakʼ galmarao mucãtʼre ḍạktạr do Mrs. White ran bidia cetʼre okare e paṛhao caba akana mente kuliyetʼa. Uni do noako tis hõ bạṅ paṛhao akatʼa, menkhan 1863 sal Jun 6 re Michigan reakʼ Otsego re uni ńel oco akan kathakoakʼ jo uni e metae kana, noa ańjomte ḍạktạr aḍi e hahaṛayena. Uni rạskạ em katete metaetʼa je uniakʼ joto bhabnako do hoṛmo reakʼ kạmi bidia ar hoṛmo boge rạkhia são purạ milạukʼ kana, ar aema kathare ḍạktạr nijakʼ bujhạu khon hõ uni ar hõ bhitri secʼ e sen akana. Nonkan gạḍite dara ar galmarao prae mõṛe din tạyom ḍạktạr do Murubi White ṭhen noa badaye sanayetʼa, cetʼ lạgitʼ uniakʼ maraṅ iskul bạgi katete Battle Creek re dhorom porcaricʼko sạmmạṅre sikhạuna lạgitʼ hoho akan tahẽkana. Uni do roṛketʼa, “Hoṛmo boge rạkhia babotre onko dorokar sikhạuna emako lạgitʼ iń jetetʼ sapṛao menaińa, Mrs. White hõ onạge sapṛao menaea.”

GSAM 365Ran bidia aṅgocʼeda

GSAM 365.1Hoṛmo boge rạkhia reakʼ roj din bebharokʼ bhina bhina hạṭiń babotre uniakʼ aema onolko do aema serma khonge hoṛko sạmmạṅre menakʼa. Nit onako modre aema do Kristan sãjom ar Baibel reakʼ hoṛmo boge rạkhia ńutuman mitʼ puthire jarwa akana. Joto khon bogete cetʼ akan ḍạktạrko modre adom hoṛ noako onolko jotonte bidạu tạyomko roṛ akatʼa je ran bidia noako são purạ milạukʼ kana. Uni lạgitʼ noako do paṛhao reakʼ jo bạṅ kana; Probhu Dorson re uni ṭhen oka sodor akatʼa, ona reakʼ ol eskar kana.

GSAM 365Ḍạktạr Kellogg akʼ Goha

GSAM 365.21863 salre Mrs. White sạmmạṅre Dorson re oka sodor akan tahẽkana, ona são ran bidia reakʼ sendra cetʼ leka milạukʼ kana, ona reakʼ Goha leka iń do Kristan sãjom reakʼ laha katha khon J. H. Kellogg, M.D. akʼ ol kathakoń tula. Uni do Michigan reakʼ Battle Creek ren dhạrti jạhir hoṛmo boge oṛakʼ ren maraṅ ạyur kanae. Uni do roṛeda:—

GSAM 365.3“1. Oka onolko reakʼ katha roṛ akana, onako pạhil dhạu chapa oḍokʼ oktere, hoṛmo boge reakʼ katha do prae purạ bạṅ mon em akan tahẽkana; okoeko lạgitʼ noako ollena, onko khon eskar bạṅ, joto dhạrti reakʼ hoṛko khon hõ.

GSAM 365.4“2. Hoṛmo reakʼ obhạsko sudhrạu dorokar mente katich hoṛ okoeko porcarletʼa, onko do sạri sudhrạu reakʼ mul kathako são aḍi oṛoṅ ńelokʼ bhulko hõko pasnaoletʼa; ar adom kathare onako do ghinạu hoyokʼ bhul tahẽkana.

GSAM 366.1“3. Jãhã rege ar okoege hoṛmo boge rạkhia reakʼ sạriakʼko mitʼ niạm ar mitʼ melte bạṅko sodorletʼa, oka do oṛoṅ ńelokʼ bhul begor ar Baibel ar Kristan dhorom reakʼ mul kathako são milạukʼkan tahẽkana.

GSAM 366.2“Nonkan obosthare noa onolko chapa oḍokʼena. Noare cetʼ akan mul kathako bidia reakʼ odhikar talate bạṅ jor emlena, menkhan aḍi sadha ar sojhe katete onkan mitʼ hoṛ talate sodorlena, okoe bidia reakʼ giạn menakʼtaea mente bạṅ dabi kanae, menkhan Isorakʼ marsal reakʼ goṛo ar odhikar talate ol kanae mente dabi kanae.

GSAM 366Mul kathako biḍạure ṭhikãu akan tahẽnena

GSAM 366.3“Nonkan bhina obosthare ar nonkan hahaṛa dabi são sodor akan mul kathako do okte ar ńel-bujhạu reakʼ biḍạure cetʼ lekako ṭhikãu akana? Noa do aḍige ṭhik kukli hoy daṛeakʼa. Ona reakʼ telạ do onkan sạri ghoṭnako re ńamokʼa, oka do joto khon bogete bidạu sạri hoy daṛeakʼa.... 25 serma laha oka mul kathako do purạ bạṅ mon em akan tahẽkana se landa reakʼ bisoe teạr akan tahẽkana, onako do hapate hapate hoṛkoakʼ biswạs ar man ńam akatʼa, ona dhạbicʼ je dhạrti ren hoṛko nit purạko hiṛiń akatʼa je noako do jạoto khon nonka bạṅ aṅgocʼ akan tahẽkana. Bidia reakʼ nawa sendra ńam ar mare sạri kathako reakʼ nawa bujhạu do lagatar sohotʼ reakʼ parman ko jorao akatʼa; ona dhạbicʼ je nit 25 serma khon baṛti laha porcar akan mitʼ mitʼ mul katha do jetetʼ sombhob joto khon daṛe leka bidia reakʼ parmante daṛe ńam akatʼa.”

GSAM 366Dorsonko Isor khon hijukʼ reakʼ parman

GSAM 366.4“Noa do sạrige mitʼ hahaṛa katha leka manao hoyokʼa, ar noa re Isorakʼ buj ar ạyur reakʼ bhul bạnuakʼ parman ńelokʼa. Bigiạn ar ńel-ạjom reakʼ odhikạrko dabi kana, menkhan ạḍi baṛti bhabnate beṅgaoe akan ar ạḍi ạḍi bhul mesal akan khạtirte boge kạmi lạgitʼ dạṛẽ bạnuakʼ, enkan golmal ar ạṛis-birodh sikhạunko talare, mitʼ hoṛ, okoe do bigiạn reakʼ baḍae se maraṅ paṛhao menakʼtaya mente bae dabi kana, uni hoṛmo boge reakʼ katha olokʼ ar bhabnakʼ kại hoṛkoakʼ golmal ar bhulte mesal bhabnako khon hoṛmo boge dohoe reakʼ niạmko mitʼre jarwae daṛeakʼa—noa do asadharon katha kan ge manao hoyokʼa. Noa niạmko do enka mitʼ katha, mitʼ buj ar sạriakʼge tahẽkana je 25 serma reakʼ kathabarta, sendra, nạwaakʼ ńam ar ńel-ạjomte mitʼṭen niạm hõ bako baṭil daṛeada; onate do sikhạu akan kathako arhõ ḍaṭteko parmanakada.” Tarik do, “Battle Creek, Mich., 1890.”

GSAM 367Hoṛmo boge reakʼ saṅsthạ maraṅena

GSAM 367.1J. H. Kellogg, M.D., 1876 re mukhiạ ranicʼ leka noa saṅsthạ sā̃ote joraoena. Uniakʼ ạyurre ńelena je rante bogeokʼ lạgitʼ hoṛkoakʼ ạḍi jạrur menakʼa, onate 1877 reakʼ baha oktere arhõ jaega em hoyokʼa. 1876 re saṅsthạ reakʼ ńutum Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu saṅsthạ khon bodolte Ran ar caṛi-kạṭạ reakʼ hoṛmo boge oṛakʼ dohoena, ar 1878 re mitʼ nạwa mukhiạ oṛakʼ benaoena.

GSAM 367.2Noa oṛakʼ reakʼ map do 136 x 46 phuṭ tahẽkana, ar latar tala cetanre pon tala tahẽkana. Sakal oṛakʼre bhapte lolo ar ges-te marsal emokʼ tahẽkana. Jhicʼ tayom thoṛa okte rege rua hoṛ ar perako-te noa peredokʼ leka hoyena.

GSAM 367.3Un hạbicʼ saṅsthạ babotre 1866 re Mrs. White akʼ Goha-te oka laha katha sodorlen tahẽkana, ona ạḍi ạḍi phuṭạu leka purạu akan tahẽkana. Hoṛmo bogeokʼ lạgitʼ saṅsthạte hijukʼte okoeakʼ mon pạhil noa hoṛko secʼ ạcurlen tahẽkana, onko mod khon ạḍi hoṛko Nitokʼ reakʼ sạriakʼ reakʼ marsalko hatao akatʼ tahẽkana.

GSAM 367Ato reakʼ hoṛmo boge jirạu ṭhãi

GSAM 367.41877 sal Nobhembar 22 reakʼ Okteko reakʼ cinhạko re J. H. Kellogg ren adha boeha M. G. Kellogg, M.D., noa kathae sodorada je California reakʼ Napa jilla re St. Helena khon 2½ mail utor-purub secʼ Howell Mountain dhare jaegae ńam akada, ar Crystal Springs dhare “Ato reakʼ hoṛmo boge jirạu ṭhãi” ńutumte mitʼ oṛakʼ benao reakʼ sapṛaoe kan tahẽkana. 1877-78 reakʼ rabaṅ oktere mitʼ oṛakʼ benaoena, ar 1878 reakʼ ehopʼ bhagre rua hoṛko ran emako lạgitʼ noa jhicʼena. Noa hoṛmo boge jirạu ṭhãi, acʼ mul saṅsthạ Battle Creek reakʼ hoṛmo boge oṛakʼ leka, akarte maraṅ akana, ar noa do enkan mitʼ ṭhãi hõ hoy akana oka re ạḍi utạr hoṛko Sombadko baḍae ar hatao akada.

GSAM 368Pacific reakʼ hoṛmo boge potrika

GSAM 368.11885 reakʼ sitoṅ okte do Tesar dutakʼ sombad reakʼ kạmire lahanti lạgitʼ ạḍi ghoṭna-te perecʼ okte tahẽkana. Me pạhil mãhãre St. Helena reakʼ Ato reakʼ hoṛmo boge jirạu ṭhãi do niạm leka paṛhao mucaḍ akan mitʼ ranicʼakʼ ran ạyurre dohoena. Jun cando re Murubi J. H. Waggoner akʼ ol sapṛao ńel-jotonre 24 saheṭ reakʼ Pacific reakʼ hoṛmo boge potrika ar Saṃjom reakʼ pokkhoicʼ bar cando re mitʼ dhao oḍokʼ ehopʼena. Noa kạmiko-te hoṛmo boge saṅsthạre nạwa jion hejʼena. Laha sermako leka khoti hoyokʼ bodolte, serma khon serma ona reakʼ kạmire $2,000 khon $4,000 hạbicʼ serma reakʼ sapha labh ńelokʼ ehopʼena; ar Epril, 1891 re mucaḍlen serma re ona reakʼ sapha labh $12,000 khon hõ baṛti tahẽkana.

GSAM 368.21887 re St. Helena reakʼ Ato reakʼ hoṛmo boge jirạu ṭhãi sãota reakʼ dupuṛupʼre saṅsthạ reakʼ dhon-sompod babotre noa katha sodorena: Me 1, 1885 re saṅsthạ reakʼ rin badte mol do ekhen $5,322.76 tahẽkana, baṅkhan ona tarik hạbicʼ em oḍokʼ akan joto hạṭiń muldhon khon $2,547.24 kom tahẽkana. Eṭakʼ kathate, saṅsthạ do acʼ joto kamao dhon khorocʼ akatʼ tahẽkana, ar hạṭiń muldhon khon hõ $2,547.24 khorocʼ akatʼ tahẽkana. Epril 1, 1887 re joto rin badte saṅsthạ reakʼ mol do $21,372.64 tahẽkana, baṅkhan 23 cando re $16,049.88 labh hoy akatʼ tahẽkana. Noa ṭaka modre $5,280 reakʼ hạṭiń muldhon hatao akan ar $2,497.60 saṅsthạ lạgitʼ dạn akan tahẽkana; onate saṅsthạ reakʼ kạmire sapha labh $8,272.28 hoyena. Noa okte re Pacific reakʼ hoṛmo boge potrika do ḍhạkna sā̃ote 32 saheṭ reakʼ cando potrika leka oḍokʼkana, ar saṅsthạ reakʼ boge ar ona reakʼ niạmko laha idire noa arhõ baṛti goro emokʼ leka ńelena.

GSAM 369Daya-goro reakʼ kạmi

GSAM 369.1Januari, 1891 reakʼ Ran-te dhorom porcaricʼ re Battle Creek reakʼ hoṛmo boge oṛakʼ babotre ranicʼ J. H. Kellogg e menketʼa:—

GSAM 369.2“Saṅsthạ tahẽn reakʼ 25 serma bhitri re daya-te em akan ran reakʼ mol do $100,000 khon ạḍi baṛti hoy akana; noa do ehopʼre lagao akan muldhon khon kại guṇ baṛti kana.

GSAM 369.3“Noa daya-goro kạmi chạḍa, saṅsthạ do kathae emokʼko, rua hoṛko jotonko, isin iskulren cetʼakoicʼko, ar dhorom porcar reakʼ nanan kạmi lạgitʼ cetʼ akan eṭakʼ hoṛkoe kul oḍokʼ akatʼkoa.”

GSAM 369Anathko lạgitʼ ardas

GSAM 369.4Marc 8, 1891 re Maraṅ bạisi re ranicʼ Kellogg anathko lạgitʼ ạḍi mon khone ardasada. Uni menketʼa: “Iń do ‘sadharon protinidhi’ leka bachaokʼ akan iń ńelokʼ kana, ar iń do okoeakʼ protinidhi bạnuako, okoeakʼ joton lạgitʼ okoe hõ bạnuako, onko anathkoakʼ protinidhi iń hoyokʼa.”

GSAM 369Mrs. Haskell akʼ $30,000 dạn

GSAM 369.5Januari, 1892 reakʼ Oṛakʼren dhorom porcaricʼ re anath gidrạko lạgitʼ mitʼ oṛakʼ benao reakʼ ṭaka lạgitʼ ạḍi jor ardas akan tahẽkana. Ona potrikare onkoakʼ ńutum tahẽkana okoeakʼ ona oṛakʼ lạgitʼ em reakʼ banar do mot $17,716 tahẽkana. Kạmi ehopʼko do menketʼa je enka maraṅ kạmi lạgitʼ noa do ạḍi kom ṭaka kana, onate kạmi ehopʼre bilom hoyokʼ reakʼ botor hoyena. Menkhan Okoe do ehopʼ khonge mucạtʼe ńela, ar hajar buru cetanren gai-ḍaṅgriko Uniren kana, Uni do ghoṭnako enkate sajạuena je aleakʼ biswạsre bạnuicʼ mitʼ kisãṛ ạyomai, Chicago ren Mrs. Caroline E. Haskell, Mr. Frederick Haskell ren rạṇḍi, noa bhabna akan daya kạmi ạjomtege, benao komiṭi reakʼ tire $30,000 e dohoada. Uniakʼ ekhen noa sorto tahẽkana je joto ṭaka do lahanakʼ monsubạ leka anath oṛakʼ benaore kạmi hoyokʼa, maraṅ ar udạr monte noa ạyur hoyokʼa, ar acʼ gocʼ akan jãwãyakʼ uyhạrre saṅsthạ reakʼ ńutum Haskell uyhạr oṛakʼ doho hoyokʼa.

GSAM 370.1Noa leka ṭaka ńamte Ran-te dhorom porcar ar daya-goro sãota do ona sermare oṛakʼ benao ar anathkoakʼ oṛakʼ leka jhicʼe daṛeada. Noa oṛakʼ Januari 25, 1894 re utsorgoena. Ona tarik khon ạḍi bhag oktere anathko, goro emokʼko ar cetʼakoicʼko, joto mitʼ gãṛhõjren hoṛkoakʼ tala hisạb do 100 tahẽ akana.

GSAM 370James White uyhạr oṛakʼ

GSAM 370.2Noa anathkoakʼ joton ar poson chạḍa noa sãota do James White uyhạr oṛakʼ ńutuman ar mitʼ daya-goro saṅsthạe ạyura. Ondere 20 khon baṛti buḍhi-hạṛạm ar oṛakʼ bạnuako hoṛkoakʼ joton hoyokʼa ar onko sukre dohoko hoyokʼa.

GSAM 370Ran-te dhorom porcaricʼko

GSAM 370.3Noa kạmi dharare ar mitʼ jor gotʼ lahanti hoyena, tin re ran-te dhorom porcaricʼko cetʼako reakʼ kạmi ehopʼena. Hoṛ jạti tul rakab reakʼ noa ceṣṭa saharao lạgitʼ Mrs. White Sepṭembar 16, 1892 re Australia reakʼ Preston khon ol jokhecʼ menketʼa:—

GSAM 370.4“Ińakʼ sanakʼ do, nit okoere mitʼ hoṛ cetʼokʼ kana, onde saẽ hoṛ cetʼokʼko tahẽkan. Enkage hoyokʼ jạrur kana. Herel ar maejiu, bar lekan hoṛge ran reakʼ cetʼokʼ begor dhorom porcaricʼ tahẽn khon ran-te dhorom porcaricʼ leka baṛti goro emko daṛeakʼa.”

GSAM 370.5Cetan reakʼ katha ol tayom khon noa lekan jion bhori sewa kạmire bolo lạgitʼ sapṛao cetʼokʼkoakʼ lekhạ ạḍi baṛti akana.

GSAM 370Hoṛmo boge kạmi reakʼ lahanti

GSAM 370.6Januari, 1894 reakʼ Ran-te dhorom porcaricʼ re hoṛmo boge kạmi reakʼ lahanti babotre ạḍi mon-lagao katha sodor mitʼ thoṛa ol menakʼa. Ona do noa leka paṛhaokʼa:

GSAM 371.1“Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu saṅsthạ do 1866 re gãotaena.... Michigan reakʼ baṛtikʼkan nagraha modre mitʼ Battle Creek reakʼ usul jaegare mitʼ rạska ar hoṛmo lạgitʼ boge ṭhãire dare-te benao mitʼ sadharon oṛakʼ kirinena, noa do mitʼ nijer tahẽn oṛakʼ tahẽkana. Bar ranicʼ, bar um goroicʼ, mitʼ rua hoṛko jotonicʼ (cetʼokʼ bae ńam akatʼ), pe baṅkhan pon goro emokʼ hoṛ, mitʼ rua hoṛ, ar lekhạ begor asubidhạko, ar saṅsthạ reakʼ hijukʼ okte ar ona do oka niạmko cetanre ḍaṛalena ona cetanre ạḍi ạḍi biswạs—noage nitokʼ reakʼ kạmi ehopʼ tahẽkana. Noa do Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu saṅsthạ ńutumteko baḍae kana.

GSAM 371.2“Ona pạhil huḍiń oṛakʼ reakʼ ṭhãire nit 312 phuṭ jilinj ar 100 phuṭ osar, turui tala usul mitʼ oṛakʼ tiṅgu akana; onde pe saẽ pera hoṛko tahẽn lạgitʼ jaega menakʼa. Rua hoṛkoakʼ joton ar onko boge ruaṛ lạgitʼ nitokʼ bigiạn oka lekay udukʼ daṛeakʼ, onkan joto hatiạrte noa sajạu akana. Gel ranicʼ, okoe modre ạḍi hoṛko do ạpinạr kạmire bises baḍae hoṛko kana, ran emokʼ dolre menakʼkoa. Rua hoṛko jotonko ar eṭakʼ goro emokʼko do pe saẽ khon baṛti hoṛakʼ mitʼ gãṛhõjko benaoa. Saṅsthạte sewa ńam lạgitʼ hijukʼ hoṛko do Jukto Disom reakʼ joto ponot khon ar eṭakʼ disom khon ạḍi perako hijukʼa. Oṛakʼren baṅkhan bidesren dhorom porcaricʼ, jãhãn ńutumren ge hoyokʼko, onko lạgitʼ noa reakʼ duạrko joto okte jhicʼ menakʼa; ar noa gãṛhõjre onkan mitʼ baṅkhan baṛti pera bạnuako do ạḍi kom oktere hoyokʼa.

GSAM 371Hoṛmo boge oṛakʼ reakʼ haspatal

GSAM 371.3“Haspatal do 1888 re benaoena; ona do 100 x 60 phuṭ reakʼ, mõṛe tala usul mitʼ oṛakʼ kana. Oṛakʼ reakʼ cetan reakʼ pe tala do hoṛmo boge oṛakʼ reakʼ caṛi-kạṭạ bibhag, rua hoṛkoakʼ kuṭhriko ar rua hoṛko jarwa tahẽn maraṅ kuṭhriko lạgitʼ kạmiokʼa. Saṅsthạ reakʼ daya-goro kạmi reakʼ kạmi oṛakʼko hõ nondere menakʼa. Ona sor-sor bargel huḍiń oṛakʼko menakʼa; ona mod khon kại oṛakʼre bhapte lolo hoyokʼa ar mukhiạ oṛakʼ leka bijlite marsal hoyokʼa. Ona do rua hoṛ baṅkhan paṛhaokʼko-te perecʼ menakʼa. Ran-te dhorom porcaricʼ rua hoṛko jotonko cetʼako lạgitʼ mitʼ iskul Julai 1, 1884 re gãotaena. Pạhil turui cando re 35 paṛhaokʼkoakʼ ńutum olena.”

GSAM 372Kạmi hoṛko oḍokʼ calakʼ reakʼ nạbi katha

GSAM 372.1California reakʼ St. Helena re menakʼ hoṛmo boge saṅsthạ babotre Mrs. White Phebruari 6, 1887 re Switzerland reakʼ Tramelan khon ol akan ciṭhi re meneda:—

GSAM 372.2“Isor doe men akada je noa saṅsthạ sā̃ote jorao hoṛko judi hudis-naram ar hukum manaote, Isorakʼ sanakʼ purạu teko calaokʼa, tobe noa jiwi tahẽna ar lahantikʼa; ar Isor onkoe em akawatʼ marsalte eṭakʼko asis emako lạgitʼ noa khon dhorom porcaricʼko kul oḍokʼa. Onko do Jisuakʼ ạtma-te usul ṭhãiko reakʼ murutko raputʼa; onko do andhabiswạsko sodora, ar nit okoere ekhen bhul, nijer sukge sendra, be-saṃjom ar adhormo duṛupʼ akana, onde sạriakʼ, sapha ar sonotko rohoa.”

GSAM 372.3Ale noa kathakole doharaeda, cedakʼje eṭakʼ enkan saṅsthạko lạgitʼ hõ noa katha soman jor menakʼa.

GSAM 372Hoṛmo boge kạmire lahanti reakʼ banar

GSAM 372.41891 re kạlisiạ lạgitʼ em akan mitʼ bises Goha re alele paṛhaoa: “Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu re mon lagao jagạu lạgitʼ joto ceṣṭa cetanre Isorakʼ asis tahẽna; cedakʼje noa do joto ṭhãire jạrur kana. Noa babotre mitʼ nạwa jiwetʼ hoyokʼ jạrur kana; cedakʼje Isor do noa kạmi horate ạḍi kạmi purạu reakʼ sanakʼ menakʼtaya.”

GSAM 372Amerika reakʼ ran-te dhorom porcar koleḍ

GSAM 372.5Rog ran reakʼ buj leka hor babotre marsal do dhire-dhire lahayena, ar Jun, 1895 re ran cetʼokʼ mitʼ saṅsthạ gãota reakʼ jạrur hoyena. Noa jạrur purạu lạgitʼ Amerika reakʼ ran-te dhorom porcar koleḍ gãotaena. Ona reakʼ bises monsubạ do ranicʼko cetʼako, jemon onko Eaeakʼ mãhã manao ar dosar hijukʼre biswạsikoakʼ ran-te dhorom porcar ar daya-goro sãota reakʼ ạyurre nijer disom ar bidesreko kạmi daṛeakʼa. Sepṭembar 30, 1895 re Battle Creek re udghạṭon sabha hoyena, ar tayom mãhã, Oktobar 1 re 40 paṛhaokʼkoakʼ mitʼ dol sā̃ote koleḍ jhicʼena.

GSAM 372.6Koleḍ reakʼ sodorre alele paṛhaoa:

GSAM 372.6“Koleḍ do Illinois ponot reakʼ ạin leka Chicago re lekhạbhukti akana. Paṛhao reakʼ dhara do Jukto Disom reakʼ joto khon boge ran iskulko reakʼ leka bhage ar gobhir hoyokʼa. Cetʼokʼ do mitʼ bhag Chicago re ar mitʼ bhag Battle Creek, Mich., re emokʼa.”

GSAM 373.1Ran-te dhorom porcar kạmi lạgitʼ sapṛaokʼko babotre Agosṭ, 1895 reakʼ Ran-te dhorom porcaricʼ re ale noa kathale paṛhaoa:

GSAM 373.1“Battle Creek reakʼ hoṛmo boge oṛakʼren rua hoṛko jotonkoakʼ cetʼokʼ iskulre nit cetʼokʼkan jotonkoakʼ dol do 250 khon baṛti kana; onko mod khon nit ran-te dhorom porcar kạmi kạmi daṛeakʼ joto hoṛge mitʼ mitʼ ṭhãire kạmi em akawatʼkoa. Dakhin somudren dipko, India, Pocchim Indies, Dakhin Amerika, Jukto Disom reakʼ dakhin ponotko lạgitʼ 25 baṅkhan 30, ar aleakʼ maraṅ nagrahako lạgitʼ rua hoṛko jotonko reakʼ jạrur menakʼa.”

GSAM 373Ran-te dhorom porcar kạmi reakʼ lahanti

GSAM 373.2Nobhembar 5, 1895 re Maraṅ ardas oṛakʼre hoylen Hoṛmo boge oṛakʼren dhorom porcaricʼ rua hoṛko jotonkoakʼ paṛhao mucaḍ sabhare ranicʼ Kellogg e menketʼa:—

GSAM 373.3“Gel bar serma laha noa lekan mitʼ sabhare bar rua hoṛko jotonkin paṛhao mucaḍletʼa. Nit pe saẽ ar pon saẽ talare rua hoṛko jotonkoakʼ mitʼ dol menakʼa. Hoṛmo boge oṛakʼre 19 ranicʼko menakʼkoa; ar noa sā̃ote kom baṅkhan baṛti jorao ar Ran-te dhorom porcar ar daya-goro sãota reakʼ ńel-jotonre menakʼ enkan eṭakʼ saṅsthạko re 22 ranicʼko menakʼkoa. Aleakʼ rua hoṛko jotonko mod khon 53 hoṛ nanan bidesre menakʼkoa—Sweden, Mare Mexico, Africa reakʼ Sona dhare, Australia, Dakhin Africa, Denmark, India, New Zealand, Samoa ar British Guiana re. Nit 63 ran paṛhaokʼko cetʼokʼ kana. Onko mod khon 41 nondere menakʼkoa, 22 Michigan reakʼ maraṅ birda gạṛ ar eṭakʼ iskulko re menakʼkoa. Tehen ńindạ nondere 22 rua hoṛko jotonko paṛhao mucaḍeda, okoe do manao akan rua hoṛko jotonko leka oḍokʼ lạgitʼ purạu sapṛao akanako.”

GSAM 373.41902 hạbicʼ aleakʼ hoṛmo boge saṅsthạko reakʼ lahanti pańja jokhecʼ, alele ńela je ran koleḍ ar rua hoṛko jotonkoakʼ cetʼokʼ iskul sā̃ote Battle Creek reakʼ hoṛmo boge oṛakʼ do Eaeakʼ mãhã manao ar dosar hijukʼre biswạsikoakʼ gota dhạrtire joto khon maraṅ enkan saṅsthạ kana.

GSAM 374Mukhiạ oṛakʼko juloena

GSAM 374.1Phebruari 18, 1902 reakʼ ńindạ, boge hatiạrko sā̃ote maraṅ mukhiạ oṛakʼ ar ona maraṅ haspatal seṅgelte juloena. Un jokhecʼ oṛakʼko re pon saẽ rua hoṛ ar perako tahẽkana; menkhan ranicʼko, rua hoṛko jotonko ar goro emokʼkoakʼ bir ceṣṭate, ar Probhuakʼ bises rạkhiạte, onko joto hoṛge maraṅ ghạu begor oṛakʼko khon oḍokʼena.

GSAM 374Nạwa hoṛmo boge oṛakʼ

GSAM 374.2Mare oṛakʼko reakʼ ṭhãire laha oṛakʼ khon maraṅ ar arhõ ḍaṭ mitʼ eṭakʼ oṛakʼ benao akana. Nitokʼ reakʼ oṛakʼ reakʼ mul kona dhiri Me 12, 1902 re dohoena, ar oṛakʼ do Me 31, 1903 re utsorgoena. Saṅsthạren ạyurko noa nạwa oṛakʼ babotko meneda je, “Noa do meṛhẽtʼ, dhiri, iṭạ ar simen-te mitʼ oṛakʼ jaha leka joteḍ ar jilin okte tiṅgu tahẽn benao daṛeakʼ, onkage benao akana.

GSAM 374.3“Saṅsthạ reakʼ saṛe-sapaṭa do joto katharege jaha ńam daṛeakʼ joto khon nạwa, purạu, hoṛmo lạgitʼ boge, subidhạ ar ḍaṭ kana. Ar noa biswạsokʼ kana je nit noa purạu akatʼ obosthare, Battle Creek reakʼ hoṛmo boge oṛakʼ rua hoṛko lạgitʼ ona leka subidhạ ar goro emeda, ona khon baṛti do sạrige eṭakʼre bạnuakʼa.

GSAM 374.4“Saṅsthạ ạyurkoakʼ monsubạ do noa tahẽ akana je rua hoṛko rante bogeako lạgitʼ buj lekate ran emre manao akan joto nạwa hor ar hatiạrko mitʼ ṭhãire ar boge obosthare jarwae, ar ona horko do sapha bibek ar buj sā̃ote kạmiye.”

GSAM 374Ạḍi hoṛmo boge oṛakʼko gãota hoyokʼa

GSAM 374.5Noa hoṛko em akan marsal do noa kana je Probhu do gutikocʼ utạr maraṅ saṅsthạko bodolte, tala map reakʼ ạḍi hoṛmo boge oṛakʼko gota dhạrtire chitrau tahẽn reakʼ sanakʼ menakʼtaya. Ale rạskạ sā̃otele ńela je dhạrti reakʼ nanan bhagre huḍiń hoṛmo boge oṛakʼko jhicʼ reakʼ ehopʼ hoy akana, biseskate tayom gel serma re. 1904 reakʼ Maraṅ bạisi reakʼ Serma puthi re noa lekan 50 khon baṛti huḍiń saṅsthạkoakʼ ḍhaṛa menakʼa.

GSAM 375Hoṛmo boge oṛakʼkoakʼ ḍhaṛa

GSAM 375.1Noa saṅsthạko oka obosthako talate benao akana, ona katha laire mon lagao hoyokʼa; enre hõ aleakʼ thoṛa jaegare ona saṅsthạko menakʼ disomko ar mitʼ mitʼ disomre ona reakʼ lekhạ reakʼ ḍhaṛa-tege ale sontos tahẽn hoyokʼa. Alele ńam kana: Jukto Disomre, 35; Great Britain re, 3; Germany re, 1; Switzerland re, 1; Denmark re, 1; Norway re, 1; Sweden re, 1; Dakhin Africa re, 1; Australia re, 2; New Zealand re, 1; Samoa dipre, 1; Mare Mexico re, 1; India re, 1; Japan re, 1.

GSAM 375Ran em kuṭhrikoakʼ ḍhaṛa

GSAM 375.2Noa hoṛmo boge oṛakʼko chạḍa 22 ran em kuṭhriko menakʼa, ona mod khon 17 Jukto Disomre; mitʼ Jaffa re, mitʼ Palestine reakʼ Jerusalem re; mitʼ Mare Mexico reakʼ Guadalajara re; mitʼ Dakhin Africa reakʼ Kimberley re; ar mitʼ Australia reakʼ Rockhampton re menakʼa. Noa chạḍa hõ 26 jil-haku begor jom oṛakʼko menakʼa, oka re hoṛko sapha ar hoṛmo lạgitʼ boge jomakʼko ńam daṛeakʼa, ar thik leka jion khemao babotre thoṛa baṅkhan baṛti cetʼokʼ hõko ńam daṛeakʼa.

GSAM 375.3Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu reakʼ niạmko reakʼ lahanti babotre noa hisạbko udugʼeda je Probhu “noa kạmi horate mitʼ maraṅ kạmi purạu” celekae daṛeakʼa, jaha do 1866 re Isor khon nạbi kathate laha sodor akan tahẽkana. Ar noa hõ udugʼeda je 1863 re laha sodor akan leka, “Hoṛmo boge reakʼ sudhrạu reakʼ niạmko” do “Probhuakʼ hijukʼre jiweḍge tul rakabokʼ lạgitʼ mitʼ hoṛ dol sapṛao” kạmire celeka bhagko hatao daṛeakʼa. Enkate noa hoṛmo boge saṅsthạko saẽ guṇ baṛtikʼma, ar oka kạmi lạgitʼ noa bachaokʼ ar benao akan tahẽkana, ona usạrate purạuyma.

Notes

  1. 3 Johan 2. ↩

Note

Back