Bab 6 — Pesen jeung Utusan

GSAM 108.1“Tuliskeun panglihatan éta, jeung jentrekeun dina lempengan, supaya anu maca bisa lumpat. Sabab panglihatan éta masih keur waktu nu geus ditangtukeun, tapi engkéna bakal nyarita jeung moal bohong: sanajan lila antosanana, antosan baé, sabab pasti bakal datang, moal telat.”¹

GSAM 108.2“Sareng abdi ningali malaikat séjén ngapung di tengah-tengah langit, mawa Injil langgeng pikeun nginjilkeun ka nu cicing di bumi, ka unggal bangsa, suku, basa, jeung rahayat, bari nyarita ku sora gedé: Takut ka Allah, sarta pasihan kamulyaan ka Anjeunna; sabab waktos pangadilan-Na parantos sumping: sarta sembah ka Anu nyiptakeun langit, bumi, sagara, jeung sumber-sumber cai.”²

GSAM 108.3Maranéhna nu masihan proklamasi advent nyatakeun yén “panglihatan” ieu kalayan waktos “nu geus ditangtukeun”, nu disebatkeun ku nabi Habakuk, ngawengku panglihatan-panglihatan tina ramalan Daniel jeung Kitab Wahyu. Maranéhna ngajelaskeunana sacara écés dina bagan-bagan nubuatna, sahingga saha waé nu maca interpretasina sabenerna bisa “lumpat” jeung nyebarkeun inpormasi éta ka batur.

GSAM 108Pesen Nu Jelas

GSAM 108.4Proklamasi ku umat Adventis sanés saukur pangumuman anu dilakukeun ku Paulus ka Felix, “Kasalehan, kamampuh ngadalikeun diri, jeung pangadilan nu bakal datang;” ogé sanés pernyataan Martin Luther sanggeus ngaréngsékeun tarjamahan Alkitab, nalika, sawatara waktos saméméh pupusna, anjeunna dilaporkeun nyarios, “Abdi yakin yén pangadilan moal lami deui; enya, Gusti nyalira moal leungit langkung ti tilu ratus taun deui.” Ogé sanés pernyataan anu dilakukeun ku John Wesley, nalika anjeunna nyarios yén anjeunna “nyangka milenium tiasa dimimitian kira-kira saratus taun deui.” Para Adventis ngaku yén maranéhna masihan pesen anu disimbolkeun dina Wahyu 14:6, 7, “Waktos pangadilan-Na parantos sumping,” sareng sorak-sorai tina Wahyu 10:6, “Waktos moal aya deui.” Ramalan sapertos kitu moal tiasa kacumponan ku pangumuman ngeunaan hiji kajadian anu “bakal datang,” datangna “dina tilu ratus taun,” atawa “dina saratus taun,” tapi dina waktos anu pasti, “geus sumping.” Pesen sapertos kitu, kalayan kajelasan anu sarua sapertos anu dipénta ku ramalan-ramalan di luhur, diwartakeun ku umat Adventis ka sakuliah dunya.

GSAM 109Pangadilan Dina Datangna Kristus

GSAM 109.1Nalika warta ieu munggaran diwartakeun, sakabéh denominasi Kristen yakin yén pangadilan bakal lumangsung nalika kadatangan kadua Kristus. Janten, jalma-jalma dina kaayaan éta, anu nyebarkeun warta yén jam pangadilan parantos sumping, bari nyepeng pandangan éta, tangtu waé bakal ngumumkeun kadatangan kadua Kristus. Nyatana, hal anu masihan kakuatan kana warta éta, sarta paling kuat ngagerakkeun jalma-jalma, nyaéta pangumuman ngeunaan waktu anu pasti. Mimiti maranéhna ngaku yén ahir dunya bakal datang dina sawatara waktos salila “taun Yahudi” 1843, sarta éta kaasup dina waktos antara 21 Maret 1843 jeung 21 Maret 1844. Saenggeus waktos éta kaliwat, urang diajar dina Midnight Cry taun 1844 yén dinten anu pasti geus ditangtukeun pikeun ahir jaman nubuat. Ieu téh dinten ka-10 tina bulan ka-7 Yahudi, nu cocog jeung 22 Oktober 1844.

GSAM 109Itungan 2300 Poé

GSAM 109.2Dasar waktosna—1843—nyaéta dua rébu tilu ratus dinten tina Daniel 8. Diklaim yén sabab “dinten” ieu patali jeung ramalan anu milih sasatoan pikeun ngagambarkeun karajaan, “dinten” kudu dianggo sacara simbolis pikeun ngagambarkeun taun, nurutkeun interpretasi Gusti ngeunaan waktos simbolis, sakumaha anu disebatkeun dina Bilangan 14:34 jeung Yehezkiel 4:5, 6; yén tujuh puluh minggu—490 poé—dina Daniel 9 téh bagian kahiji tina dua rébu tilu ratus poé, sarta yén dua periode éta dimimitian babarengan. Kajadian anu dicaritakeun dina Daniel 9, anu nandaan awal tujuh puluh minggu, nyaéta “kaluarna paréntah pikeun mulangkeun jeung ngawangun Yerusalem.” Paréntah éta kaluar dina taun katujuh Artaxerxes Longimanus, 457 Sateuacan Masehi, sakumaha kacatet dina Ezra 7.

GSAM 110.1Yén ieu téh tanggal anu leres pikeun mimitian tujuh puluh minggu dibuktikeun ku kanyataan yén dina genep puluh salapan minggu—483 taun—ti taun 457 Sateuacan Masehi, atawa taun 27 Masehi, Kristus dibabtis ku Yohanes jeung ngamimitian palayanan-Na, bari nyarios, “Waktosna parantos kacumponan,”³ jsb. Mimitian palayanan Kristus taun 27 Masehi, pangsalibanna tilu satengah taun ti harita, “di tengah [tengah] tina [minggu ka-70],” tungtungna karya husus di antara urang Yahudi, taun 34 Masehi, jeung tobatna Saulus anu gancang, rasul ka bangsa-bangsa séjén, ngabuktikeun yén tujuh puluh minggu memang réngsé dina tanggal éta, sarta ku kituna dimimitian taun 457 Sateuacan Masehi. Aranjeunna ngitungna kieu: Tina 2300 dikurang 457, sésana 1843. Sareng sabab 457 taun éta aya saméméh Kristus, urang dibawa ka ahir 2300 dinten ka ahir taun 1843.

GSAM 110Pangakuan ti Lawanna

GSAM 110.2Kanyataanna geus disebutkeun yén “pangakuan nu ngadukung kabeneran ti barisan lawan nyadiakeun bukti pangluhurna.” Henteu aya saurang ogé lawan pesen Advent nu kungsi nyebut yén pangadilan panalungtikan pikeun umat Gusti bakal lumangsung saméméh sumpingna Kristus; maranéhna malah mikirkeun hal ieu saluyu jeung para Adventis. Salaku bukti pernyataan ieu, urang nyutat ti dua lawan anu kasohor.

GSAM 110.3Bapak N. Colver, anu ceramah di Marlboro Street Chapel, Boston, dina taun 1842 pikeun nolak Adventis, nyarios:—

GSAM 111.1“Lamun poé-poé ieu mangrupa taun, dunya bakal ahir dina taun 1843; sakur murid sakola bisa ningali éta; sabab lamun 490 réngsé dina pupusna Kristus, 2300 poé bakal réngsé dina taun 1843; jeung dunya kudu ahir, kajaba bisa dibuktikeun yén aya kajadian séjén anu bakal lumangsung, jeung abdi teu ningali kumaha éta bisa dilakukeun.”

GSAM 111.2Profesor Stuart, kira-kira dina waktos anu sami, nyarios:

GSAM 111.2“Ieu hiji kanyataan anu anéh yén kalolobaan juru tafsir di dunya Inggris jeung Amérika geus mangtaun-taun biasa ngartikeun poé-poé anu disebut dina kitab Daniel jeung Wahyu minangka lambang atawa simbol taun. Kuring ngarasa hésé ngalacak asal-usul kabiasaan umum ieu, nu bisa disebut ampir universal.”

GSAM 111Kasaksian Profesor Bush

GSAM 111.3Profesor Bush nyarios: “Saha waé anu nyerang Bapak Miller dina hal waktosna, nyerang anjeunna dina hal anu paling kuat. Waktosna leres; tapi anjeunna salah dina kajadian anu bakal lumangsung.” Bush téh jalma anu yakin yén sakumna dunya bakal tobat saméméh sumpingna Kristus. Teorina nyaéta yén milenium bakal dimimitian dina taun 1844.

GSAM 111.4Para pandita iman advent ngajar dina ceramah umum maranéhna yén sajarah dunya némbongkeun rupa-rupa bangsa aya dina kaayaan anu disimbolkeun ku patung dina Daniel 2, nalika batu éta rék nyerang patung dina suku, sarta Allah sawarga ngadegkeun karajaan-Na; sarta dina bab 7, nalika “karajaan jeung kakawasaan jeung kamulyaan karajaan di handapeun sakabéh langit bakal dipasihkeun ka para suci Nu Maha Luhur.” Aranjeunna ogé nyorot yén tanda-tanda—fisik, pulitik, jeung moral—éta téh persis sakumaha anu geus diramalkeun dina Kitab Suci bakal katingali nalika Gusti badé nembongan.

GSAM 111Mujijat di Langit

GSAM 111.5Gusti ngaliwatan nabi Yoel nyarios: “Kuring bakal nembongkeun kaajaiban di langit jeung di bumi, getih, seuneu, jeung tiang haseup. Panonpoé bakal robah jadi poék, jeung bulan jadi getih, saméméh poé ageung jeung pikasieuneun Gusti sumping.”⁴ Para Adventis yakin jeung ngajar yén aurora borealis dina sababaraha abad ka tukang (anu biasa disebut cahaya kalér) téh “seuneu jeung pilar haseup” nu cocog jeung spésifikasi nabi; sarta tina inpormasi pangalusna nu bisa dihimpun tina sajarah (urang ngarujuk kana Edinburg Encyclopedia salaku bukti), éta jarang katingali saméméh periode ieu.

GSAM 112.1Jadi, nalika warta ngeunaan gancangna datangna Gusti nyebar nepi ka penjuru pangjauhna di bumi, aya tanda-tanda nu nembongan di langit nu nguatkeun kabeneran, sarta narik perhatian masarakat.

GSAM 112.2Dina 25 Januari 1837, aya pintonan aurora borealis anu kacida megahna, anu siga nungtun pikiran loba jalma langsung ka ramalan nabi Yoel ngeunaan naon anu bakal lumangsung saméméh poé agung Gusti. Pedaran ngeunaan kajadian éta asalna tina New York Commercial Advertiser tanggal 22 Oktober 1839. Éta pas pisan jeung kajadian anu disaksian ku panulis di Victor, Kabupaten Ontario, N.Y.

GSAM 112Aurora Seuneu taun 1837

GSAM 112.3“Dina peuting tanggal 25 Januari 1837, aya pintonan anu luar biasa tina fenomena anu sarua [hartina aurora borealis] di sababaraha wewengkon nagara, sakumaha nu maca pasti émut. Di tempat taneuh katutupan ku salju, pintonan éta agung tur ‘pikasieuneun’ dina cara anu tacan kungsi aya saméméhna. Di hiji tempat, nu perenahna deukeut hiji gunung, jalma-jalma nu nyaksian kaayaan éta ngawartosan ka kami yén éta siga ‘gelombang seuneu nu ngagulung turun ti gunung,’ sarta sacara umum, saluyu jeung nu dipikanyaho, salju nu nutupan taneuh katingali siga seuneu nu nyampur jeung getih, sedengkeun di luhur (siga ceuk rasul), ‘langit hurung ku seuneu,’ kacida miripna jeung katerangan nubuat ngeunaan poé panungtungan nepi ka loba jalma kagét; barudak anu ningali éta jadi sieun, sarta nanya naha éta téh datangna poé pangadilan; malah sasatoan ogé ngageter ku sieun anu kacida katingalina.”

GSAM 113.1Teu ngan di Amérika wungkul tanda ti nabi Yoel ieu nembongan, tapi nalika ajaran ngeunaan datangna Gusti beuki sumebar di Britania Raya, tanda anu sarua ogé nembongan di langit nagara éta. Koran New York Commercial Advertiser tanggal 22 Oktober 1839 nyutat hal ieu ti koran-koran London ngeunaan hiji fenomena anu luar biasa anu disaksian di nagara éta dina peuting tanggal 3 Séptémber:—

GSAM 113Aurora taun 1839

GSAM 113.2“LONDON, 5 SEPTEMBER.—Antara jam sapuluh peuting Kemis jeung jam tilu isuk kamari, di langit katingali salah sahiji conto pangagungna tina fenomena luar biasa ieu, nyaéta lintang murag jeung cahaya kalér, anu geus lila teu kungsi katingali saperti kieu. Indikasi munggaran tina fenomena anu anéh ieu lumangsung sapuluh menit saméméh jam sapuluh peuting, nalika cahaya beureum muda, siga uap, naék ti bagian kalér satengahing langit, lajeng laun-laun sumebar nepi ka tengah langit, sarta dina jam sapuluh atawa saparapat saatosna, sakabéhna ti wétan nepi ka kulon jadi hiji lambar cahaya anu lega pisan. Katingalina pisan matak hariwang, sarta persis siga anu disababkeun ku seuneu anu ngageunjleung. Cahya éta robah pisan; dina hiji mangsa katingalina ragrag, lajeng langsung naék kalayan caang pisan. Katingali ogé campur jeung lapisan haseup nu ngagulung-ngagulung, sarta sakumna nu ningali yakin yén éta téh ‘kabakaran gedé pisan.’

GSAM 113.3“Kahariwang di kota gedé kacida gedéna; rébuan jalma lumpat ka arah musibah anu disangka pikasieuneun. Mobil pemadam milik stasiun brigade pemadam di Baker Street, Farringdon Street, Watling Street, Waterloo Road, ogé milik stasiun di kulon London—sabenerna, sakabéh mobil pemadam di London, dipasang kuda lajeng ngalaju ka arah nu disangka ‘kajadian karuksakan’ kalayan sumanget leuwih ti biasa, dituturkeun ku karéta, panunggang kuda, jeung balaréa anu kacida lobana. Sababaraha mobil pemadam ngaléngkah nepi ka High Gate jeung Halloway [kira-kira opat mil] saméméh kasalahan éta kapanggih. Katingal ieu lumangsung leuwih ti dua jam, sarta nalika isuk-isuk pintonan éta jadi kacida agungna.

GSAM 114.1“Jam dua isuk-isuk fenomena éta nembongkeun hiji pintonan anu éndah pisan, sarta hésé pisan pikeun dijelaskeun. Sakabéh London caang kawas beurang, sarta hawana kacida beningna. Belahan langit kidul, dina waktos anu disebatkeun, sanajan euweuh mega, kacida poékna; tapi bentang-bentang anu teu kaétang caangna éndah pisan. Sabalikna di langit nembongkeun kontras anu anéh tapi megah; éta langkung caang pisan, sarta cahaya na kacida caangna; aya runtuyan meteor terus-terusan anu béda-béda caangna—mimiti katingali di puseur langit, tuluy sumebar nepi ka siga ngabeledug. Pangaruhna téh siga listrik. Seueur pisan béntang leutik nu némbongan di cakrawala, lajeng ngaluncat kalayan gancang pisan ka arah bumi nepi ka panon ampir teu bisa nuturkeun jalurna; siga-na ogé maranéhna ngabeledug, sarta ngaluarkeun uap beureum poék ka sakuliah satengahing langit. Warna-warna na kacida éndahna.

GSAM 114.2“Jam dua satengah peuting pintonan robah jadi poék, anu sanggeus sumebar nembongkeun pelangi caang di puncak langit, sarta di sabudeureun pucuk poék anu ngagantung di luhur wewengkon kidul nagara. Teu lila ti harita, sumebarna sinar pérak ti dinya. Éta sinar ngaronjat kalayan éndah pisan, nyampur jeung uap beureum anu kabentuk dina waktos anu sarua, sarta nalika geus nepi ka puncakna, éta pintonan leuwih ti saukur pangbayangan. Lintang-lintang ngalayang ka sagala arah, sarta lumangsung nepi ka jam opat, tuluy sadayana leungit.”

GSAM 114Panampilan Anéh dina Panonpoé

GSAM 114.3Samentara para panginjil anu hirup keur nyatakeun kabeneran ngeunaan datangna Gusti, loba pisan kaajaiban anu rupa-rupa di langit katingali di sababaraha penjuru dunya. Tina éta, rohangan urang ngan ukur ngamungkinkeun pikeun nembongkeun panampilan panonpoé di Norwich, Inggris, dina Désémber 1843. Kajadian anu sarupa lumangsung di New Haven, Conn., tanggal 9 Séptémber 1844, salila dua jam saméméh jeung sanggeus beurang, sarta disaksian ku rébuan jalma.

GSAM 115Rupa Anéh Panonpoé

GSAM 115.1Lingkaran leutik di jero ngagambarkeun panonpoé. Éta miboga warna oranyeu caang. Bagéan luar tina dua lingkaran anu jarakna teu sarua ti panonpoé jeung ngurilinganana katingalina boga warna nu sarua; tapi bagéan jero tina lingkaran-lingkaran éta warnana konéng poék, langit di jero lingkaran-lingkaran éta katingalina boga warna coklat poék, sarta tilu lingkaran gedé anu ngaliwatan jeung di handapeun panonpoé katingalina minangka cahaya caang anu jelas.

GSAM 115.2Ngeunaan kajadian di Inggris urang maca dina surat ti E. Lloyd, London, 3 Januari 1844, kieu:—

GSAM 115.3“Aya ‘tanda dina panonpoé,’ anu luar biasa, katingali ku warga utama Norwich jeung sabudeureunana, anu tacan kungsi katingali di Inggris saméméhna. Éta katingali dina Désémber kamari, kira-kira jam 12 beurang, sarta lumangsung salila dua jam. Éta matak hariwang pisan ka warga. Kajadian éta lumangsung pas saméméh Sadérék Winter, Burgess, jeung Routon muka misi maranéhna di kota éta. Katingalina éta minangka tanda nu nyiapkeun jalan pikeun kabeneran, sahingga maranéhna meunang kasuksésan anu saé di dinya.”

GSAM 116.1Carita ngeunaan fenomena éta anu kajadian di New Haven, Conn., dicaritakeun dina Midnight Cry tanggal 10 Oktober 1844, sarta dicokot tina New Haven Palladium tanggal 10 Séptémber 1844. Dina carita dina Cry éta, éditor nyarios, “Teu aya filsuf anu sanggup masihan katerangan ngeunaan sabab fenomena ieu anu nyugemakeun dirina sorangan.”

GSAM 116.2Carita ngeunaan panempoan ieu anu mucunghul patali jeung panonpoé di New Haven, Conn., 9 Séptémber 1844, ogé diterbitkeun dina Hartford Courant tanggal 12 Séptémber 1844, sarta eusina kieu:—

GSAM 116.3“Cincin-cincin di sabudeureun panonpoé dina Senén, 9 Séptémber 1844, salila dua jam saméméh jeung sanggeus beurang, katingalina geus diamatkeun ku warga urang kalayan minat anu gedé, sarta geus ngagerakkeun rasa panasaran anu wijaksana pikeun diajar leuwih seueur ngeunaan penampilan anu sarupa jeung sababna.

GSAM 116.4“Halo ayeuna kacida istiméwana tina lilana, sarta nyayogikeun kasempetan anu hadé pikeun observasi. Kira-kira beurang éta diwangun utamana ku dua cincin lengkep, hiji lega kira-kira opat puluh lima derajat, ngurilingan panonpoé di puseurna, sarta hiji deui lega kira-kira tujuh puluh dua derajat, kalayan puseurna di zenit, sedengkeun kelilingna ngaliwatan panonpoé. Cincin leutik éta dibarengan ku hiji élips kalayan sumbu utama panjang jeung ekséntrisitas leutik. Pas sabalikna panonpoé, jeung tilu puluh genep derajat ka kalér ti zenit, lingkaran gedé éta dipotong ku dua lingkaran séjén anu diaméterna ampir atawa sarua pisan, nu di titik potongna ngabentuk hiji titik caang, saperti nu sacara alami kabentuk tina gabungan cahaya tilu cincin caang. Cincin nu ngurilingan panonpoé némbongkeun warna-warna pelangi, mindeng pisan kalayan kecerahan jeung kaéndahan anu luar biasa. Cincin séjén bodas jeung leuwih samar, sabab leuwih jauh ti panonpoé. Sababaraha bagian leutik tina bunderan, sanajan kitu, kalayan warna-warna prismatik [pelangi], mucunghul dina waktos anu béda, boh di wétan boh di kulon.... Kaseragaman struktur sapertos kieu pasti gumantung kana hiji hukum anu ngatur kabentukna halo; tapi sipat hukum éta tacan dikembangkeun sacara lengkep.... Teu pati hésé ngajelaskeun kabentukna cincin anu ngurilingan panonpoé, sabab sababna rada sarua jeung nu ngahasilkeun pelangi, tapi pikeun ngajelaskeun asal-usul cincin anu kelilingna aya di puseur panonpoé, kapanggih leuwih hésé.”

GSAM 117Kaajaiban Nu Nyumponan Ramalan Kitab Suci

GSAM 117.1Ngeunaan pamakean anu dilakukeun boh di Inggris boh di Amérika tina kaajaiban anu katingali di langit, urang tiasa diajar ku maca tina Exposition of the Twenty-Fourth of Matthew, ku Sylvester Bliss, anu diterbitkeun di Boston taun 1843. Saatos nyutat sababaraha catetan di luhur, anjeunna nyarios:—

GSAM 117.2“Ku kituna ‘tanda-tanda ageung’ jeung ‘pintonan nu matak sieun’ anu diramalkeun dina Kitab Suci kabeneran, katingalina geus kabéh kacumponan, kitu ogé nu diwartakeun ku Jurusalamet bakal datang saméméh manéhna sumping.

GSAM 117.3“Sakumaha pasti mekarna daun tangkal mangrupa tanda usum panas, kitu ogé pasti, nalika tanda-tanda ieu kacumponan, umat Kristiani kedah nyaho yén datangna Kristus geus caket, malah di panto panto. Ieu sanés saukur idin pikeun nyaho, tapi Jurusalamet urang maréntahkeun aranjeunna pikeun nyaho éta.”⁵

GSAM 117PARA UTUSAN

GSAM 117.4Saatos nyorot sababaraha ciri utama tina warta kadua rawuhna Kristus, sakumaha munggaran diwartakeun, meureun matak pikaresepeun pikeun nengetan sababaraha jalma anu maénkeun peran penting dina pangumuman ageung éta. Urang parantos masihan nami seueur jalma anu kaasup di antara para pandita pangbisa dina jaman éta di nagara-nagara asing anu nyebarkeun seruan éta. Nalika urang nengetan sababaraha jalma anu mingpin di Amérika, anu ku Gusti dipasihan beban padamelan éta, éta bakal langkung ngajelaskeun yén leungeun Gusti leres-leres aya dina gerakan éta.

GSAM 118William Miller

GSAM 118.1Kahiji urang bakal nengetan kasus William Miller, anu kacida kasohorna dina gerakan advent di Amérika Sarikat nepi ka loba jalma ngan wungkul nyaho gerakan éta minangka “Millerisme.”

GSAM 118.2William Miller lahir di Pittsfield, Massachusetts, dina Pébruari 1782. Dina mangsa budak leutikna, tanda-tanda kakuatan intelektual jeung kagiatan anu leuwih ti biasa geus némbongan. Sababaraha taun sanggeusna, tanda-tanda éta beuki katingali ku sakumna anu aya dina pasamoanana. Anjeunna miboga awak anu kuat, akal anu aktip tur geus ngembang sacara alami, sarta watak moral anu sampurna. Anjeunna ngan ukur ngarasakeun kauntungan diwatesan ti sakola distrik sababaraha taun, nalika geus sacara umum diaku yén prestasina leuwih luhur tibatan guru-guru anu biasana diangkat.

GSAM 118.3Bapak Miller nikah dina taun 1802, teras cicing di Poultney, Vt. Jalma-jalma anu anjeunna gaul ti saprak pindah ka Poultney, sarta anu anjeunna kacida ngahutang budi pikeun kahadéan dunyawi, kacida kapangaruhan ku prinsip skeptis jeung téori deistik. Aranjeunna sanés jalma nu teu boga moral, tapi salaku hiji golongan maranéhna téh warga nu hadé, sarta umumna boga paripolah nu serius, welas asih, jeung bageur. Sanajan kitu, maranéhna nampik Alkitab minangka patokan kabeneran agama, sarta usaha ngajadikeun panolakanana katingali masuk akal kalayan pitulung tina tulisan Voltaire, Hume, Volney, Paine, Ethan Allen, jeung batur séjénna. Bapak Miller nalungtik karya-karya éta sacara jero, sarta tungtungna ngaku dirina minangka deis. Anjeunna nyatakeun yén kahirupan deisna lumangsung salila dua belas taun, dimimitian kira-kira taun 1804.

GSAM 118.4Saatos nampi komisi kapten, anjeunna asup kana tentara taun 1810. Nalika anjeunna mulih ti tentara, anjeunna ngalihkeun kulawargana ka Low Hampton, N.Y., pikeun ngamimitian tatanén di dinya taun 1812. Salaku patani, anjeunna gaduh langkung seueur waktos luang pikeun maca. Anjeunna mendakan yén pandangan deistikna henteu masihan anjeunna jaminan kabagjaan saluareun kahirupan ayeuna. Saluareun kubur sagalana poék tur suram. Ngagunakeun kecapna sorangan:

GSAM 118.4“Pamusnahan téh hiji pamikiran anu tiis jeung matak ngarareuwas, sarta tanggung jawab téh pasti ngancurkeun sadayana. Langit siga kuningan di luhur sirah kuring, sarta bumi siga beusi di handapeun suku kuring. Langgeng!—naon éta? Jeung pati!—naha aya? Beuki loba kuring mikir, beuki jauh kuring tina kabuktian. Beuki loba kuring mikir, beuki sumebar kacindekan kuring. Kuring nyobian eureun mikir, tapi pikiran kuring teu bisa dikawasa. Abdi leres-leres sengsara, tapi henteu ngartos sababna.... Teu lila ti harita, ujug-ujug watak Jurusalamet kacida écésna kénéh kapeta dina pikiran abdi. Sigana aya hiji mahluk anu saé pisan tur welas asih nepi ka anjeunna sorangan ngalaksanakeun pangampura pikeun kalepatan urang, sarta ku kituna nyalametkeun urang tina sangsi dosa. Abdi langsung ngarasa kumaha muliana mahluk sapertos kitu; sarta ngabayangkeun yén abdi tiasa ngalungkeun diri kana pangkuanana, sarta percaya kana rahmatna.”

GSAM 119Tobatna William Miller

GSAM 119.1Anjeunna nambahan deui:

GSAM 119.1“Abdi ningali yén Kitab Suci memang nembongkeun Jurusalamet sapertos anu abdi peryogikeun; sareng abdi bingung kumaha hiji buku anu teu diwahyukeun tiasa ngembangkeun prinsip-prinsip anu sampurna pisan cocog sareng kabutuhan dunya anu geus murag. Abdi kapaksa ngaku yén Kitab Suci pasti mangrupikeun wahyu ti Gusti. Éta janten kabagjaan abdi; sareng dina Yesus abdi mendakan rerencangan.... Ayeuna Alkitab jadi palajaran utama abdi, sareng abdi tiasa nyarios kalayan jujur, abdi nalungtikna kalayan kabagjaan anu ageung. Abdi mendakan yén satengahna henteu kungsi dicaritakeun ka abdi. Abdi heran kunaon abdi henteu ningali kaéndahan sareng kamulyaanana sateuacanna, sareng kagét yén abdi kantos nampikna.”

GSAM 119.2Cara William Miller diajar Alkitab kieu dijelaskeun ku dirina sorangan:

GSAM 119.2“Abdi mutuskeun pikeun miceun sakabéh prasangka abdi, ngabandingkeun Kitab Suci jeung Kitab Suci sacara tuntas, sarta neruskeun diajarna sacara teratur jeung sistematis.... Unggal manggihan hal anu samar, kabiasaan abdi nyaéta ngabandingkeunana sareng sadaya ayat patali; sareng, kalayan bantosan Cruden, abdi nalungtik sadaya téks Kitab Suci anu ngamuat kecap-kecap penting anu aya dina bagian anu samar.... Ku cara kieu abdi neruskeun diajar Kitab Suci, dina maca munggaran abdi, salami kira-kira dua taun, sareng yakin pisan yén éta téh panerang pikeun dirina sorangan.

GSAM 120.1“Samentara diajar kitu, abdi yakin yén lamun ramalan-ramalan anu parantos kacumponan dina mangsa kapungkur janten patokan pikeun meunteun kumaha cara kacumponan ramalan-ramalan anu masih bakal datang, pamadegan umum ngeunaan pamaréntahan spiritual Kristus—hiji milenium di dunya saméméh ahir dunya, jeung balikna urang Yahudi—henteu dirojong ku kecap Gusti.... Kuring mendakan sacara jelas di Kitab Suci yén Yesus Kristus bakal turun deui ka bumi ieu, sumping dina mega-mega langit, kalayan sagala kamulyaan Rama-Na.

GSAM 120.2“Abdi ngarasa kabagjaan dina nalungtik Kitab Suci anu saméméhna henteu kungsi disangka tiasa dicandak tina ajaranna. Abdi ngamimitian diajarna tanpa harepan mendakan waktos sumpingna Jurusalamet, sareng di awalna abdi ampir henteu percanten kana hasil anu parantos abdi tampi; tapi bukti-buktina nyerang abdi kalayan kakuatan anu luar biasa sahingga abdi teu tiasa nolak kayakinan abdi. Abdi ampir pasti kana kasimpulan abdi, teras ngamimitian ngantosan, waspada, sareng ngadoa pikeun sumpingna Jurusalamet.”

GSAM 120.3Deui anjeunna nyarios:

GSAM 120.3“Abdi yakin; sareng langsung kawajiban pikeun nyebarkeun doktrin ieu, sangkan dunya yakin sareng nyiapkeun diri pikeun pendak sareng Hakim sareng Panganten jalu nalika anjeunna sumping, kacekel dina pikiran abdi. Abdi teu kedah di dieu ngajelaskeun sacara jéntré ngeunaan cobaan abdi anu panjang tur nyeri. Cukup disebutkeun yén sanggeus sababaraha taun abdi kapaksa ku Roh Allah, kakuatan kabeneran, jeung kanyaah ka jiwa-jiwa, pikeun nyangking salib abdi sarta ngumumkeun hal-hal ieu ka dunya anu keur paéh tur binasa.”

GSAM 120.4Bapak Miller, sapertos jalma-jalma anu digerakkeun ku pesen ieu di nagara-nagara séjén, munggaran mikir pikeun ngalaksanakeun komisina ku cara nyerat jeung nerbitkeun dina jurnal-jurnal umum jeung dina pamflet. Anjeunna munggaran nerbitkeun pamadeganana dina Vermont Telegraph, koran Baptist nu dicitak di Brandon, Vt. Ieu kajadian dina taun 1831. Anjeunna munggaran nyarios sacara umum ngeunaan ieu perkara dina taun 1832. Anjeunna nyarios ngeunaan pasamoan éta, “Gusti ngocorkeun rahmat-Na ka jamaah, sarta loba nu percaya pikeun kasalametan jiwa maranéhna.”

GSAM 121.1Dina taun 1836 ceramahna dicitak dina sababaraha majalah umum jaman harita. Dina usum tiris taun 1837-38 ceramahna diterbitkeun dina hiji pamflet. Dina taun 1838 hiji pamflet kadua nu ngandung 204 kaca dicitak, sarta dina pamflet éta Bapak Miller nyatakeun yén kakawasaan Utsmaniyah bisa ragrag dina taun 1839 atawa 1840. Kuliah munggaran anjeunna di salah sahiji kota badag lumangsung dina taun 1836. Teras anjeunna nyarita di kota-kota Randolph, Lowell, Groton, jeung Lynn, Mass.

GSAM 121.2Nepika taun 1840, Bapak Miller ampir nyalira salaku panyatur umum ngeunaan datangna Kristus anu caket. Dina taun éta, ujug-ujug ratusan jalma ngagabung jeung anjeunna dina nyebarkeun warta éta. Naon anu nyababkeun parobahan ageung ieu bakal dicatet dina bab salajengna. Dina usum tiris taun 1839-40, Bapak Miller masihan runtuyan ceramah di Exeter, N.H. Di dinya anjeunna munggaran pendak sareng Pendeta J. V. Himes, anu dina waktos éta nampi iman, sarta ti harita nangtung gigireun Pendeta Miller salaku penerbit sareng pangkotbah sumanget ngeunaan warta ageung kadatangan kadua Kristus.

GSAM 121Joshua V. Himes

GSAM 121.3Ngeunaan pagawé satia dina gerakan agung ieu, urang moal tiasa ngalakukeun langkung saé tibatan nyutat ti biografna, anu nyarios:—

GSAM 121.4“Joshua V. Himes lahir di Wickford, R.I., tanggal 19 Méi 1805. Bapana kasohor minangka padagang ka West India, sarta menonjol minangka anggota Garéja Episkopal St. Paul di Wickford. Indungna miboga watak nu lemah lembut, sarta kanyaah ka Jurusalamet, nu disalurkeunana ka ceuli anakna nu daék nampa.

GSAM 121.5“Bapana niatna hayang ngadidik putrana, Joshua, pikeun palayanan garéja nu anjeunna sorangan gabung, tapi kaayaan nyegah éta. Gusti miboga padamelan séjén pikeun putra éta, sarta Anjeunna ngatur sagala rupa sangkan ngahontal hasil nu dipikahayang. Dina taun 1817, bapana ngirim muatan berharga dina pangawasan Kapten Carter, kalayan Alexander Stewart salaku superkargo. Lalaki-lalaki éta kabuktian teu satia, sanggeus nepi ka palabuhan di Karibia, maranéhna ngajual boh kapal boh muatan, tuluy kabur. Kajadian ieu ngarobah sakabéh rencana nu geus disusun pikeun masa depan Joshua ngora, anu sabenerna rék dikirim ka Universitas Brown di Providence, R.I. Sabalikna, dina April 1821, manéhna dibawa ka New Bedford, Mass., tuluy dipasrahkeun ka William Knights pikeun diajar pagawean tukang kabinet.

GSAM 122.1“Sanggeus nepi ka imah anyar, manéhna langsung asak-asak ngalaksanakeun pagawean anu dipasrahkeun ka manéhna, niatna hayang jadi ahli dina pagawéanana. Tapi teu lila manéhna manggihan yén lingkungan agama di sabudeureunana henteu sakabéhna cocog jeung karesepna. Manéhna nyarios, ‘Majikan abdi téh Unitarian, sarta manéhna mawa abdi ka garéja na. Nu dipikahormat Orville Dewey téh pasturna. Manéhna téh anu kakara robah ti ortodoksi. Palatihan abdi di handapeun Uskup Griswold jeung Romo William Burge, pandita St. Paul's di Wickford, sarta sering ngadéngé Dr. Crocker anu fasih ti St. John's di Providence, R.I., kacida ngajadikeun abdi teu sanggup nampa panolakan fasih Bapak Dewey ngeunaan ajaran Kristus jeung rasul-rasulna.’

GSAM 122.2“Kusabab dina waktos éta teu aya garéja Episkopal di New Bedford, anjeunna mutuskeun pikeun ngiring garéja Kristen Kahiji [lain Disciple] sarta satuluyna ngagabung kana badan éta. ‘Di dieu,’ saur anjeunna, ‘abdi mendakan Alkitab nu kabuka jeung kabébasan mikir, sarta ngamangpaatkeun duanana kalayan saé.’ Garéja ieu aya dina pangawasan pastoral Rev. Moses Howe. Rev. Bapak Clough ngabaptis Joshua V. Himes dina 2 Pébruari 1823. Kalayan haté nu hurung ku sumanget pikeun Gustina, manéhna langsung mimitian, dina umur dalapan belas taun, nyaritakeun carita salib jeung ngadorong jalma-jalma supaya tobat. Manéhna nyarios ngeunaan dirina sorangan:—

GSAM 122.3“‘Teu lila kuring jadi pangajak, sarta kuring dibéré lisénsi pikeun ngamekarkeun karunia kuring.... Kuring ngalaksanakeun masa magang kalayan nyugemakeun, sarta nampi pujian. Tapi salila lima atawa genep taun kuring biasa kaleuleuwihan pagawean sarta ku kituna meunang hiji atawa dua poé dina saminggu pikeun diajar jeung pagawean misi di lingkungan nu miskin, hasilna kuring pasrahkeun ka pastor kuring.’

GSAM 123.1“Dina taun 1825 anjeunna diutus jadi misionaris ku konferénsi garéja Kristen di kidul Massachusetts. ‘Teu aya rencana atawa cara pikeun ngadukung misionaris,’ saur Pendeta Himes, ‘sareng abdi mutuskeun pikeun ngamimitian usaha pikeun pangrojong diri, sarta ngawartakeun sakumaha anu abdi tiasa.’

GSAM 123.2“Dina taun 1828 anjeunna ninggalkeun New Bedford, lain kusabab ragu atawa kurang sumanget, tapi kalayan tekad anu pasti bakal meunang, angkat ka Plymouth, dimana anjeunna ngadakwahkeun firman Gusti di gedong sakola, di rohangan darurat, jeung di mana waé anjeunna tiasa dipikadéngé. Dina taun 1829 anjeunna neruskeun karya anu sarua di Fall River nepi ka taun 1830, nalika anjeunna pindah ka Boston janten pastor Garéja Kristen Kahiji jeung Kadua; sarta di dinya anjeunna cicing salila tilu puluh tilu taun. Dina taun 1839 anjeunna jadi penganut ajaran Advent, sakumaha diajarkeun ku Pendeta William Miller anu kasohor. Anjeunna asup kana urusan anyar éta kalayan sagala sumanget anu dipiboga, sarta palayananana pinuh ku seuneu jeung kakuatan. Dina taun 1840, anjeunna ngamimitian nerbitkeun Signs of the Times, ngadukung urusan anu geus anjeunna pasihan sakabéh haténa. Sadaya artosna, sadaya tanaga gawéna, sadaya sumangetna dipaké pikeun urusan ieu, sarta rébuan jalma anu jadi penganut anyar.”

GSAM 123Gawe Babarengan Miller jeung Himes

GSAM 123.3Ti taun 1840 nepi ka usum gugur taun 1844, kagiatan para Pendeta Miller jeung Himes loba dihijikeun nalika maranéhna ngider ti hiji kota ka kota séjén, dina usum panas maké tenda ageung maranéhna, sarta dina usum tiis di garéja-garéja jeung balé umum. Kakuatan fisik anu gedé ti Pendeta Himes ngajaga anjeunna nepi ka asup kana taun ka-92. Kamampuhan akalna tetep séhat nepi ka ahir. Dina taun 1894, tanggal 28 Séptémber, anjeunna masihan ceramah anu kacida nyentuhna ka jamaah langkung ti tilu rébu Adventis Poé Katujuh di lahan perkemahan di Lansing, Michigan. Anjeunna katingalina nyarita kalayan sumanget jeung kakuatan saperti jaman baheula. Ieu téh saéstuna luar biasa pikeun saurang lalaki anu geus tilu bulan asup umur salapan puluh hiji, sarta keur kaserang panyakit anu teu bisa cageur nu antukna maot taun saterusna.

GSAM 124.1Para Pendeta Miller jeung Himes, siga nu nangtung di “barisan hareup perang” dina gerakan advent kadua di Amérika, sarta maranéhna ngan dua di antara puluhan jalma anu gawé bareng maranéhna dina ngumumkeun doktrin advent Kristus, anu ciri utamana nyaéta katekunan tujuan jeung integritas anu murni. Lalaki-lalaki ieu lolobana kaasup kana golongan anu disebut ku dunya “jalma nu ngawangun diri sorangan,”—jalma-jalma anu geus mekar ku papanggih jeung kanyataan hirup anu teges, anu geus diajar nyieun kaputusan dumasar kana ajén hiji tujuan tina prinsip, lain tina kabijakan. Aranjeunna miboga ciri jalma-jalma anu ceuk Pendeta Miller biasana narima pesen ti garéja, “anggota anu paling taat, satia, jeung hirup.” Kanyataan ieu dikonfirmasi ku para pandita rupa-rupa garéja, anu nyarios sanggeus pamisahan ahir Adventis ti maranéhna, “Éta [doktrin] geus nyokot krim tina kumpulan umat urang.”

GSAM 124Pangkotbah Adventis Terkemuka Anu Séjén

GSAM 124.2Mungkin matak pikaresepeun nyebatkeun ngaran sababaraha lalaki anu maénkeun peran penting babarengan sareng Pendeta Miller sareng Himes dina gerakan jaman baheula éta. Anu munggaran dina daptar nyaéta Charles Fitch, ti Cleveland, Ohio, anu dina taun 1842 nyarankeun ideu pikeun nyieun bagan pikeun ngajelaskeun panglihatan dina kitab Daniel sareng Wahyu. Asal muasal pamanggih éta dumasar kana Habakuk 2:2, 3. Maotna Charles Fitch lumangsung tanggal 10 Oktober 1844.

GSAM 124.3Dr. Josiah Litch, ti Philadelphia, anu, sakumaha anu bakal urang tingali dina bab salajengna, digerakkeun ku Gusti pikeun ngumumkeun hiji kabeneran anu dina kacumponanana nyababkeun mekarna minat kana pesen advent sacara dadakan jeung gancang.

GSAM 124.4Elon Galusha, ti Lockport, N.Y., saurang pandita Baptis kasohor, anu tulisan-tulisan jeung palayananana ngeunaan datangna Gusti nu geus deukeut nyieun gebrakan gedé dina denominasi éta.

GSAM 125.1E. R. Pinney, ti Seneca Falls, N.Y., saurang deui pandita satia Garéja Baptis anu palayanan jeung tulisanana jadi kakuatan dina karya éta. Anjeunna pantes disebut “Uyah bumi.”

GSAM 125.2Geo. Storrs, ti Kota New York, anu saméméhna sateuacan robah kana doktrin advent mangrupakeun panginjil kebangunan anu kasohor. Tulisan-tulisanna miboga pangaruh anu kuat dina ngagerakkeun jalma-jalma pikeun leuwih nyanggakeun diri jeung harta banda pikeun karya éta; utamana dina minggu-minggu panungtungan tina dua rébu tilu ratus poé. Éta anjeunna, sanggeus kuciwa, anu nganteurkeun ka umat Adventis jeung ka dunya genep khotbahna ngeunaan hakekat manusa, kaayaan jalma nu maot, jeung hukuman nu bakal datang.

GSAM 125.3Pendeta Stockman, ti Portland, Maine, nyaéta saurang pagawé satia deui dina kebangkitan William Miller di kota éta. Anjeunna pupus sababaraha minggu saméméh ahir taun Yahudi 1843, nalika umat Adventis keur ngarep-ngarep jeung yakin yén Gusti bakal sumping dina waktos éta.⁶

GSAM 125.4Aya ogé lalaki-lalaki kawentar séjén anu alatan kurangna rohangan ngan bakal urang sebat waé, saperti N. N. Whiting, anu nyieun tarjamahan Perjanjian Anyar kana basa Inggris, anu dipikawanoh minangka Tarjamahan Whiting; S. S. Snow, F. G. Brown, Apollos Hale, L. D. Mansfield, Geo. Needham, O. R. Fassett; George, Wesley, jeung Edwin Burnham (tilu dulur lalaki), sadayana pagawé anu cekatan dina pesen.