Hoofstuk 3 — Die Koms van die Beloofde Saad
GSAM 57.1“TOE die volheid van die tyd aangebreek het, het God sy Seun uitgestuur, ... gebore onder die wet, om die wat onder die wet was, los te koop, sodat ons die aanneming tot kinders sou kan ontvang.”1
GSAM 57.2“Aan Hom wat krag het om julle te versterk volgens my evangelie en die prediking van Jesus Christus, volgens die openbaring van die geheimenis wat sedert die wêreld se begin geheimgehou is, maar nou geopenbaar is en deur die geskrifte van die profete, volgens die bevel van die ewige God, aan alle nasies bekendgemaak is ter wille van die gehoorsaamheid van die geloof, aan die alleen wyse God, sy die heerlikheid deur Jesus Christus vir ewig.”2
GSAM 57.3“Deur openbaring het Hy vir my die geheimenis laat weet, soos ek voorheen in ’n paar woorde geskryf het, ... wat in ander eeue nie aan die mensekinders bekendgemaak is nie, soos dit nou deur die Gees aan sy heilige apostels en profete geopenbaar is.... Aan my, wat minder is as die geringste van alle heiliges, is hierdie genade gegee om onder die heidene die onnaspeurbare rykdom van Christus te verkondig; en om almal te laat sien wat die gemeenskap van die geheimenis is, wat van die skepping van die wêreld af in God verborge was, wat deur Jesus Christus alle dinge geskape het.”3
GSAM 57.4Daar is gesê dat in die Ou Testament die evangelie verborge lê; in die Nuwe Testament word dit geopenbaar. Soos iemand anders dit uitgedruk het: “Toe hulle van God afgedwaal het, het die Jode in groot mate die leringe van die rituele diens uit die oog verloor. Daardie diens was deur Christus self ingestel. In elke deel daarvan was dit ’n simbool van Hom; en dit was vol lewenskrag en geestelike skoonheid. Maar die Jode het die geestelike lewe uit hul seremonies verloor en vasgehou aan die dooie vorme. Hulle het op die offers en voorskrifte self vertrou, in plaas daarvan om te rus op Hom na wie hulle gewys het.
GSAM 58Op soek na Aardse Heerskappy
GSAM 58.1“Hoewel die Jode na die koms van die Messias verlang het, het hulle geen ware begrip van Sy sending gehad nie. Hulle het nie na bevryding van sonde gesoek nie, maar van die Romeine. Hulle het verwag dat die Messias as ‘n veroweraar sou kom om die mag van die verdrukker te verbreek en Israel tot universele heerskappy te verhef. So is die weg vir die verwerping van die Verlosser voorberei.
GSAM 58.2“Die volk, in hul duisternis en verdrukking en met heersers wat na mag dors, het verlang na die koms van die Een wat hul vyande sou verslaan en die koninkryk van Israel sou herstel. Hulle het die profesieë bestudeer, maar sonder geestelike insig. Daarom het hulle die skrifte wat na die vernedering van Christus met Sy eerste koms gewys het, misgekyk en dit wat na die heerlikheid van Sy wederkoms verwys het, verkeerd toegepas. Hoogmoed het hul visie benewel. Hulle het die profesieë in die lig van hul eie selfsugtige begeertes vertolk.
GSAM 58.3“Vir meer as ‘n duisend jaar het die Joodse volk op die koms van die Verlosser gewag. Al hulle hoop was op hierdie gebeurtenis gevestig. In sang en profesie, in tempelrituele en tuisgebede het hulle Sy Naam vereer. En tog, toe Hy kom, het hulle Hom nie herken nie. Die Geliefde van die hemel was vir hulle soos ‘n “...wortel uit droë grond...”; Hy het “...geen gestalte of heerlikheid...” gehad dat hulle Hom sou begeer nie. “Hy het na Sy eiendom gekom en Sy eie mense het Hom nie aangeneem nie.””4
GSAM 58Uit die geslag van Dawid
GSAM 58.4Toe die tyd wat deur Daniël voorspel is, nader gekom het, dat “die Messias, die Prins” — die Gesalfde — sou verskyn, kon die Joodse volk so geredeneer het, en het dit ongetwyfeld ook gedoen: Die Messias volgens die vlees moet uit die huis en geslag van Dawid wees, daarom moet sy geboorte in daardie geslag wees; en volgens die voorskrifte van die Joodse wet en gebruike, moet hy op die ouderdom van dertig jaar vir openbare diens gesalf word; en as hy op daardie ouderdom as die gesalfde moet verskyn, dan moet sy geboorte dertig jaar voor die einde van die nege-en-sestig weke van jare wees, wat tot by die koms van die Messias strek.
GSAM 59Voorspellings van Simeon en Anna
GSAM 59.1Omstreeks hierdie tyd was heel Israel in afwagting. Die ernstige, toegewyde studente van die Skrifte het uitgesien na die geboorte van hom wat hul Regent en Goewerneur sou wees. Aan die bejaarde en vroom Simeon is “deur die Heilige Gees geopenbaar dat hy nie die dood sou sien voordat hy die Christus van die Here gesien het nie.”5
GSAM 59.2Toe die pasgebore Heiland na die tempel gebring is, het Simeon geweet dat hierdie kind die een was waarna verwys is—die Christus. “Toe het hy hom in sy arms opgetel, en God geseën en gesê: Here, nou laat U u dienaar in vrede heengaan, volgens u woord; want my oë het u saligheid gesien, wat U berei het voor die aangesig van alle volke: ’n lig om die heidene te verlig, en die heerlikheid van u volk Israel....
GSAM 59.3“En Simeon het hulle [Josef en Maria] geseën en aan Maria, sy moeder, gesê: Kyk, hierdie kind is bestem tot die val en opstanding van baie in Israel, en tot ’n teken wat bestry sal word (ja, ’n swaard sal ook deur jou eie siel dring), sodat die gedagtes van baie harte openbaar mag word.
GSAM 59.4“En daar was ’n sekere Anna, ’n profetes, die dogter van Fanuël, uit die stam van Aser.... En sy het in daardie oomblik ingekom en ook die Here gedank en van hom aan almal gepraat wat in Jerusalem op verlossing gewag het.”6
GSAM 59Engele besoek die herders
GSAM 59.5Voor dit was die blye nuus van die Heiland se geboorte deur engele aan die herders op die vlaktes van Betlehem verkondig. In die luisterende ore van die herders het engele hierdie melodieuse deuntjies gesing:—
GSAM 60Die Wyse Mense besoek Betlehem
GSAM 60.2Toe het die wyse manne uit die Ooste gekom wat gesien het hoe “die ster opgaan”, soos deur Bileam voorspel. Terwyl hulle die ster volg, het hulle Jerusalem bereik, waar dit nodig geword het om na die pasgebore Koning navraag te doen. Toe hulle inligting ontvang het dat Betlehem die geboorteplek van die Verlangde sou wees, het hulle verder gereis; en gelei deur die ster wat weer verskyn het, is hulle na die nederige plek gelei waar die Heiland gelê het. Hier het hulle die heilige Kind aanbid en Hom geskenke van goud, wierook en mirre aangebied, en het toe hul lang reis huis toe aangetree.
GSAM 60Die Heiland op twaalfjarige ouderdom
GSAM 60.3Van sy kinderjare tot sy twaalfde jaar is min oor Christus die Heiland opgeteken, behalwe sy toename in wysheid en gestalte, en sy pligsgetroue onderwerping aan sy ouers. Maar op die ouderdom van twaalf jaar, nadat hy Josef en Maria na Jerusalem vergesel het om die jaarlikse fees by te woon, het hy daar die priesters verstom met die kennis wat hy in sy vrae getoon het, en in die antwoorde wat hy op hul ingewikkelde probleme gegee het. Van hierdie tyd af totdat hy sy openbare bediening begin het, het hy die nederige beroep van timmerman geëer terwyl hy saam met Josef, die man van Maria, gewerk het.
GSAM 60Die sending van Johannes die Doper
GSAM 60.4Vir ses maande voor sy openbare bediening is Christus se sending deur Johannes die Doper aangekondig. Die mense het in groot skares gekom om Johannes te hoor en deur hom gedoop te word. Terwyl hulle “in afwagting [verwagtend dat die Messias sou kom] was en alle mense in hul harte oor Johannes gedink [“geraadslaag of gedebatteer,” kanttekening] het, of hy die Christus was of nie, het Johannes geantwoord en vir hulle almal gesê: Ek doop julle wel met water; maar daar kom Een wat sterker is as ek, van wie ek nie werd is om die riem van sy skoen los te maak nie. Hy sal julle doop met die Heilige Gees en met vuur; wie se wan in sy hand is, en hy sal sy dorsvloer deeglik skoonmaak en die koring in sy skuur bymekaarmaak; maar die kaf sal hy verbrand met ’n onblusbare vuur.”7
GSAM 61Jesus gedoop
GSAM 61.1Terwyl Johannes die doopbediening verrig het, het hy Jesus sien kom om deur hom gedoop te word, en gesê: “Kyk, die Lam van God, wat die sonde van die wêreld wegneem.... En Johannes het getuienis afgelê en gesê: Ek het die Gees uit die hemel sien neerdaal soos ’n duif, en dit het op Hom gebly. En ek het Hom nie geken nie; maar Hy wat my gestuur het om met water te doop, het vir my gesê: Op wie jy die Gees sien neerdaal en op wie dit bly, dit is Hy wat met die Heilige Gees sal doop. En ek het gesien en getuienis afgelê dat Hy die Seun van God is.”8
GSAM 61Die Stem uit die Hemel
GSAM 61.2Nie net is Christus se messiasskap betuig deur die sigbare neerdaling van die Heilige Gees in ’n liggaamlike gedaante soos ’n duif nie, maar ook deur ’n stem uit die hemel. In die Evangelie van Matteus lees ons: “Jesus, toe Hy gedoop is, het dadelik uit die water opgeklim; en kyk, die hemele is vir Hom geopen, en Hy het die Gees van God sien neerdaal soos ’n duif en op Hom kom; en kyk, ’n stem uit die hemel het gesê: Dit is my geliefde Seun, in wie Ek ’n welbehae het.”9
GSAM 61.3Alhoewel “Johannes geen wonder gedoen het nie,” was die mense, toe hulle die magtige krag wat Christus se bediening vergesel het, gesien het, verplig om te sê: “Alles wat Johannes van hierdie man gespreek het, was waar.”10
GSAM 61Christus gesalf volgens die wet
GSAM 61.4In verband met Lukas se weergawe van die doop en dieselfde salwing deur die Heilige Gees in die vorm van ’n duif, lees ons: “Jesus self was omtrent dertig jaar oud.”11
GSAM 62.1Na ons Here se lang vas van veertig dae en die fel versoekings van die duiwel in die wildernis, wat onmiddellik op sy doop gevolg het, het hy “na Nasaret gekom, waar hy grootgemaak is; en soos dit sy gewoonte was, het hy op die Sabbatdag in die sinagoge ingegaan en opgestaan om te lees.... Die Gees van die Here is op my, want Hy het my gesalf om die evangelie aan die armes te verkondig.... En Hy het begin om vir hulle te sê: ‘Vandag is hierdie Skrif in julle ore vervul.’”12
GSAM 62Die tyd is vervul
GSAM 62.2Markus, toe hy dieselfde gebeurtenis neerskryf, sê: “Die tyd is vervul, en die koninkryk van God is naby: bekeer julle en glo die evangelie.”13 Die tyd wat vir die Gesalfde voorspel is om te verskyn, het aangebreek. Die salwing deur die Heilige Gees het by sy doop plaasgevind, en hy het nou sy bediening aangetree, presies in die tyd en op die wyse wat die heilige profete van ouds voorspel het.
GSAM 62Sigbare bewys van Christus se messiasskap
GSAM 62.3Die bediening van Christus is vergesel deur ’n konstante verrigting van wonderwerke, wat vir die mense, selfs al het hulle nie ten volle sy gelykenisse en woorde begryp nie, ’n sigbare bewys was dat Hy die Immanuel was, of dat “God met Hom was.”14 In hierdie wonderwerke het Christus aan die wêreld nie net ’n bewys gegee van die krag van God in Hom nie, maar ook ’n praktiese demonstrasie van die karakter van God en van Sy liefdevolle goedheid. Toe Filippus, ná drie jaar van voortdurende omgang met Christus en nadat hy Sy magtige wonderwerke aanskou het, gesê het: “Here, wys ons die Vader, en dit is vir ons genoeg,” het Jesus vir hom gesê: “Is Ek al so lank by julle, en tog het jy My nie geken nie, Filippus? Wie My gesien het, het die Vader gesien: en hoe sê jy dan: Wys ons die Vader? ... Glo My dat Ek in die Vader is, en die Vader in My; of anders glo My ter wille van die werke self.”15
GSAM 63Johannes verward
GSAM 63.1Alhoewel Johannes by die doop van Christus die sigbare neerdaling van die Heilige Gees gesien het, en die stem uit die hemel gehoor het wat Hom as die Seun van God uitgeroep het, en self verklaar het dat Hy “die Lam van God wat die sonde van die wêreld wegneem” is, het die gebeure so anders verloop as wat hy verwag het dat hy, in sy somber tronk, ontsteld en verward was.
GSAM 63.2“Soos die dissipels van die Verlosser, het Johannes die Doper nie die aard van die koninkryk van Christus verstaan nie. Hy het verwag dat Jesus die troon van Dawid sou bestyg; en met verloop van tyd toe die Verlosser geen aanspraak op koninklike gesag gemaak het nie, het Johannes verward en ontsteld geraak.”16 “En hy roep twee van sy dissipels na hom en [hy] stuur hulle na Jesus en sê: ‘Is U die Een wat moet kom? Of moet ons op ’n ander wag?’” “In daardie selfde uur het Hy [Jesus] baie mense van hul kwale en plae en van bose geeste genees; en aan baie wat blind was, het Hy gesig gegee. Toe antwoord Jesus en sê vir hulle: Gaan julle pad en vertel aan Johannes wat julle gesien en gehoor het.”17
GSAM 63.3Dit was met moeite dat die Jode of selfs die dissipels baie waarhede wat die Heiland uitgespreek het, duidelik kon sien, omdat hulle so vas in die oortuiging was dat wanneer die Messias sou kom, Hy die Romeinse juk, wat vir hulle so lastig was, sou afwerp en onmiddellik die koninkryk van Dawid sou herstel en as ’n aardse koning sou regeer.
GSAM 63.4Jesus het sy prediking begin deur te sê: “Bekeer julle, want die koninkryk van die hemele is naby.”18 Toe sy twaalf apostels uitgestuur is, het hulle dieselfde boodskap gebring: “Die koninkryk van die hemele is naby.”19 Nog later in sy bediening, toe die sewentig uitgestuur is, was dit met die woorde: “Die koninkryk van God het naby julle gekom.”20
GSAM 64Mense verstom oor Christus se werk
GSAM 64.1Die wonderlike woorde en leringe van Christus het die mense laat sê: “Nog nooit het ’n mens só gepraat nie.”21 En toe Hy die blinde en stomme man genees het, “het al die mense verwonderd gesê: Is dit nie die Seun van Dawid nie?”22 Of met ander woorde: Is dit nie die saad van Dawid, die beloofde Heiland nie? “Toe hy in sy eie land gekom het, het hy hulle in hul sinagoge geleer, sodat hulle verstom was en gesê het: Waar kry hierdie man hierdie wysheid en hierdie kragtige werke vandaan? Is hy nie die timmerman se seun nie? Word sy moeder nie Maria genoem nie? en sy broers, Jakobus, en Joses, en Simon, en Judas?”23
GSAM 64.2Ongeveer in die derde jaar van Christus se bediening, toe Hy in die tempel die inwydingsfees bygewoon het, het die Jode om Hom gekom en vir Hom gesê: “Hoe lank laat jy ons twyfel? As jy die Christus is, sê dit vir ons duidelik.”24 In die vorige jaar, toe hy die magtige wonder verrig het om die vyfduisend te voed met die “vyf garsbrode en twee klein vissies,” het hy “opgemerk dat hulle sou kom en hom met geweld sou neem om hom ’n koning te maak, [daarom] het hy weer na ’n berg vertrek.”25
GSAM 64Christus leer sy dissipels oor sy dood
GSAM 64.3In die onderrig van sy dissipels het Christus dit as ’n belangrike punt beskou om die idee van ’n aardse heerskappy wat onmiddellik sou begin, te weerlê, en om hulle te wys dat hy moes sterf en weer opstaan, weggaan en weer kom. Toe vra hy hulle: “Wat as julle die Seun van die mens sien opklim na waar hy voorheen was?”26 Nadat hy hulle opdrag gegee het “om aan niemand te sê dat hy Jesus die Christus is,” lees ons: “Van toe af het Jesus begin om aan sy dissipels te wys hoe hy na Jerusalem moet gaan, baie ly onder die ouderlinge, die hoofpriesters en die skrifgeleerdes, gedood word en op die derde dag opstaan. Toe neem Petrus hom opsy en begin hom berispe en sê: Ver van jou af, Here; dit sal jou nie oorkom nie.”27
GSAM 65.1Terselfdertyd het hy vir hulle gesê daar was sommige wat daar gestaan het wat nie sou sterf voordat hulle die Seun van die mens in sy koninkryk sien kom het nie.28 Ongeveer agt dae later is hierdie profesie vervul; en die apostel Petrus verwys na daardie “visioen” van Christus wat in sy koninkryk kom as bewys van die werklike tweede koms van Christus wat nog in die toekoms lê.29
GSAM 65.2Op ’n keer toe Christus en sy dissipels in Galilea was, het Jesus vir hulle gesê: “Die Seun van die mens sal uitgelewer word in die hande van mense; en hulle sal hom doodmaak, en op die derde dag sal hy opgewek word. En hulle was uiters bedroef.”30 En tog het hulle steeds nie sy bedoeling verstaan of begryp nie, want selfs terwyl hy probeer het om by hulle die ernstige waarheid van sy dood en opstanding in te druk, het hulle onder mekaar gedebatteer oor wie die grootste in die koninkryk van die hemele sou wees.31
GSAM 65.3Op ’n ander geleentheid het Petrus vir Jesus gesê: “Ons het alles verlaat en U gevolg; wat sal ons dan ontvang? En Jesus het vir hulle gesê: Waarlik, Ek sê vir julle: Julle wat My gevolg het, sal in die herskepping, wanneer die Seun van die mens op die troon van sy heerlikheid sit, ook op twaalf trone sit en die twaalf stamme van Israel oordeel.”32 Die gedagte aan ’n koninkryk wat binnekort gestig sou word, was steeds die oorheersende gedagte in hulle gedagtes, en hulle, menslik soos hulle was, het begin soek na die hoogste plek in die koninkryk.
GSAM 65.4Toe kom die ambisieuse moeder van Jakobus en Johannes, seuns van Sebedeus, en vra Christus dat haar seuns bevoordeel word met hoë posisies—een aan die regterhand en die ander aan die linkerhand van sy troon; of dalk een as premier van die regering en die ander as staatssekretaris. Maar Christus het duidelik gesê: “Julle weet nie wat julle vra nie.”33
GSAM 66Triomfantelike intog in Jerusalem
GSAM 66.1Omstreeks hierdie tyd het ’n groot en verstommende gebeurtenis plaasgevind. Dit was die opwekking van Lasarus uit die graf, hy wat al vier dae dood was. So ’n magtige wonder het die mense so opgewonde en verstom gemaak dat die Fariseërs ontsteld geraak het en saam met die priesters onmiddellik ’n raad byeengeroep het; en in hul beraadslaginge het hulle gevra: “Wat doen ons? Want hierdie man verrig baie wonders. As ons hom so laat voortgaan, sal almal in hom glo; en die Romeine sal kom en ons plek en nasie wegneem.”34 Terwyl ’n sataniese mag van onder af hulle vasgryp wat probeer het om Christus te vernietig, het ’n mag van bo af die massas beweeg om Hom te verheerlik en te vervul wat oor Hom voorspel is.
GSAM 66.2By die geleentheid waarna hierbo verwys is, het die mense massaal uitgekom, nie net om Jesus te sien nie, maar ook om Lasarus te sien, wat Hy uit die dood opgewek het. Nou het dit vir hulle seker gelyk dat Jesus hul lankverwagte koning was, en toe hulle Hom teëkom terwyl Hy op ’n vul na Jerusalem toe kom, het die woorde van die Skrif kragtig in hul gedagtes opgekom, “Vrees nie, dogter van Sion: kyk, jou koning kom, rydende op ’n eselsvul.”35 ’n Kragtige triomfkreet het uit daardie groot skare opgeklink, wat die koudbloedige, berekenende Fariseërs baie ontstel het. Onder mekaar het hulle gesê: “Sien julle hoe julle niks uitrig nie? Kyk, die wêreld het hom gevolg.”36 Op hul versoek dat Christus die geskree moes stilmaak, het Hy geantwoord: “Ek sê vir julle, as dié stilbly, sal die klippe dadelik uitroep.”37 Die Here het oor hierdie geleentheid gesê: “Jubel,” en as die mense nie sy woord vervul nie, sou Hy ’n stem in die klippe van die straat sit, en hulle sou jubel; want sy woord moet vervul word.
GSAM 66Christus om weg te gaan en weer terug te keer
GSAM 66.3Nie net het ons Heiland probeer om die dissipels se gedagtes daarop te rig dat Hy moes sterf en weer opstaan nie, maar Hy het ook begeer om hulle te leer dat die koninkryk nie sou kom voordat Hy weggegaan en weer teruggekeer het nie. Met betrekking tot sy kruisiging het hy gesê: “Ek, as ek van die aarde af verhef word, sal almal tot my trek. Dit het hy gesê om aan te dui watter dood hy sou sterf. Die mense het hom geantwoord: Ons het uit die wet gehoor dat die Christus vir ewig bly; en hoe sê jy: Die Seun van die mens moet verhef word? Wie is hierdie Seun van die mens?”38
GSAM 67.1Om die dissipels se verstande meer ten volle te beïndruk met die feit dat hy moes weggaan en weer terugkeer voordat sy koninkryk op aarde gevestig sou word, het hy gesê: “Kindertjies, nog ’n klein rukkie is ek by julle. Julle sal my soek; en soos ek vir die Jode gesê het: Waarheen ek gaan, kan julle nie kom nie; so sê ek nou vir julle.... Simon Petrus sê vir Hom: Here, waarheen gaan U? Jesus antwoord hom: Waarheen Ek gaan, kan jy My nou nie volg nie; maar later sal jy My volg.”39 Hy het toe hul angstige en treurende harte met hierdie woorde bemoedig: “Laat julle hart nie ontsteld wees nie: julle glo in God, glo ook in My. In My Vader se huis is baie wonings; as dit nie so was nie, sou Ek dit vir julle gesê het. Ek gaan om vir julle ’n plek voor te berei. En as Ek gaan en vir julle ’n plek voorberei, sal Ek weer kom en julle na My toe neem, sodat julle ook mag wees waar Ek is.”40
GSAM 67Gelykenis van die Edelman
GSAM 67.2Weer het die Heiland probeer om die verkeerde idee reg te stel dat die koninkryk onmiddellik sou verskyn, deur die volgende gelykenis te gebruik terwyl Hy en die dissipels na Jerusalem opgaan: “’n Sekere edelman het na ’n ver land vertrek om vir hom ’n koninkryk te ontvang en terug te keer. En hy het sy tien dienaars geroep en vir hulle tien ponde gegee en gesê: Dryf handel totdat ek kom.... En dit het gebeur dat hy, toe hy teruggekeer het nadat hy die koninkryk ontvang het, bevel gegee het dat hierdie dienaars, aan wie hy die geld gegee het, na hom geroep moes word, sodat hy kon weet hoeveel elkeen deur handel te dryf verdien het.”41 In hierdie gelykenis verteenwoordig die Here Homself deur die edelman. Hy moes na ’n verre land gaan—na sy Vader—en daar die koninkryk ontvang, voordat hy terugkeer om te regeer.
GSAM 68.1In reaksie op die vraag van die dissipels, “Wat sal die teken van jou koms en van die einde van die wêreld wees?”42 het die Heiland vir hulle ’n lys gegee van die gebeure wat deur die groot verdrukking wat oor die kerk sou kom, sou plaasvind, en van die duidelike tekens wat sou voorkom. Wanneer hierdie verskyn, sou hulle kon weet dat sy koms naby is, selfs by die deure, en dat die geslag wat dit sien nie van die verhoog van handelinge sou verdwyn voordat hy kom nie.43
GSAM 68Verlaat deur al die dissipels
GSAM 68.2Maar met al die onderrig wat Christus aan die apostels oor sy dood en vernedering gegee het, het hulle totaal daarin misluk om die waarheid wat Hy hulle geleer het oor sy verhoor en kruisiging te begryp. Hulle het so ’n vae begrip van die waarheid gehad dat toe die verhoor plaasgevind het, hul hoop gesterf het, en hulle almal “Hom verlaat en gevlug het.”44 Selfs Petrus, die altyd ywerige Petrus, wat so vol vertroue verklaar het dat al sou alle mense Hom verlaat, hy Hom nooit sou verlaat nie, het ’n paar uur later sy Here ontken en met ’n eed verklaar dat hy die man nie ken nie. So traag was hulle in die begrip van die Here se verklaring dat Hy op die derde dag ná sy kruisiging uit die dood sou opstaan, dat hulle onder mekaar gevra en geredeneer het: “wat die opstanding uit die dood sou beteken.”45 Inderdaad, so sonder geloof was hulle dat nadat Hy gesterf het en sy liggaam in Josef se nuwe graf geplaas is, hulle voorbereidings getref het om Hom te balsem. Met hoop verlore—saam met Christus in die graf begrawe—wat ’n Sabbatdag vir die dissipels! Met harte belaas met hartseer en teleurstelling, en sonder ’n barmhartige, deernisvolle Heiland, wie se lewe vol daadwerklike sagtheid en genade was, om hulle te troos en te versterk, hoe verlate was hulle toestand!
GSAM 69Opwindende gebeure van die opstandingsoggend
GSAM 69.1Die oggend van die eerste dag van die week breek aan! Wat ’n opskudding in die hemel en op die aarde! ’n Magtige engel kom neer uit die glorieryke hemele na Josef se graf, met ’n boodskap wat die Seun van God beveel om op te staan. “En kyk, daar was ’n groot aardbewing: want die engel van die Here het van die hemel af neergedaal en gekom en die klip van die ingang weggeskuif en daarop gaan sit. Sy aangesig was soos weerlig, en sy klere wit soos sneeu: en uit vrees vir hom het die wagte bewing gekry en soos dooies geword.”46 “Baie liggame van die heiliges wat ontslaap het, het opgestaan en uit die grafte uitgekom ná sy opstanding en in die heilige stad gekom en aan baie verskyn.”47 Dink aan sulke besoekers soos hierdie in Jerusalem, by die deure van hul vriende, met die boodskap dat die gekruisigde Christus uit die dood opgestaan het, en dat hulle ook deur sy krag tot lewe gebring is, om getuienis af te lê oor sy opstanding. Watter bedrywigheid onder die dissipels en die heilige vroue—hardloop heen en weer om die blye nuus te vertel: “Hy het uit die dood opgestaan, want ons het hom gesien en met hom gepraat!”
GSAM 69Jesus Loop die Land In
GSAM 69.2“En, kyk, twee van hulle het daardie dag na ’n dorpie met die naam Emmaus gegaan, wat sowat sestig stadies [sewe en ’n half myl] van Jerusalem af was. En hulle het saam gepraat oor al hierdie dinge wat gebeur het. En terwyl hulle gesels en redeneer, het Jesus self naby gekom en saam met hulle geloop. Maar hulle oë was gehou dat hulle hom nie sou herken nie. En hy sê vir hulle: Watter gesprekke voer julle met mekaar terwyl julle loop en so bedroef is? En een van hulle, met die naam Kleopas, antwoord en sê vir hom: Is jy alleen ’n vreemdeling in Jerusalem en het nie geweet van die dinge wat daar in hierdie dae gebeur het nie? En hy sê vir hulle: Watter dinge? En hulle sê vir hom: Aangaande Jesus van Nasaret, wat ’n profeet was, kragtig in woord en daad voor God en die hele volk; en hoe die owerpriesters en ons leiers hom oorgelewer het om ter dood veroordeel te word, en hom gekruisig het. Maar ons het gehoop dat hy dié een sou wees wat Israel sou verlos; en bo dit alles is dit vandag die derde dag sedert hierdie dinge gebeur het. Ja, en sekere vroue uit ons geselskap wat vroeg by die graf was, het ons ook verbaas; en toe hulle sy liggaam nie gevind het nie, het hulle gekom en gesê dat hulle ook ’n verskyning van engele gesien het wat gesê het dat Hy lewe. En sommige van hulle wat by ons was, het na die graf gegaan en dit gevind soos die vroue gesê het, maar Hom het hulle nie gesien nie.
GSAM 70.1“Toe sê hy vir hulle: ‘O julle dwase wat stadig van hart is om alles te glo wat die profete gespreek het: moes Christus nie hierdie dinge ly en ingaan in sy heerlikheid nie?’ En hy het vir hulle begin verduidelik, en van Moses en al die profete af het hy vir hulle in al die Skrifte die dinge wat oor hom was, uitgelê.”48 Toe hy by hulle wou aansit om te eet, het hy die brood gebreek en gedank, “en hulle oë is geopen, en hulle het hom geken.... En hulle het vir mekaar gesê: Het ons hart nie brandend in ons geword terwyl hy onderweg met ons gepraat en vir ons die Skrifte uitgelê het nie?”49
GSAM 70.2Nou, uiteindelik, kan die dissipels sien, nadat die saak ten volle aan hulle getoon is, dat daar ’n dood en ’n opstanding was wat met die Heiland se sending verband hou. Maar hoe sal hulle die vraag oor sy koninkryk beskou?
GSAM 70.2“Hy het Hom ná sy lyde in lewende staat geopenbaar deur baie onfeilbare bewyse; Hy het veertig dae lank aan hulle verskyn en het gepraat oor die dinge wat die koninkryk van God betref; en toe Hy met hulle byeengekom het, het Hy hulle beveel om nie van Jerusalem af weg te gaan nie, maar om te wag op die belofte van die Vader, waarvan julle, het Hy gesê, van My gehoor het. Want Johannes het wel met water gedoop, maar julle sal oor ’n paar dae met die Heilige Gees gedoop word.
GSAM 71Sal U nou die koninkryk herstel?
GSAM 71.1“Toe hulle dus bymekaarkom, vra hulle Hom en sê: Here, gaan U nou die koninkryk aan Israel herstel? [soos om te sê: Ons het geleer dat dit nodig was dat U gekruisig moes word en uit die dood moes opstaan, volgens die Skrifte, maar gaan U nie nou die koninkryk herstel nie?] En Hy sê vir hulle: Dit is nie aan julle gegee om die tye of seisoene te ken wat die Vader in sy eie mag geplaas het nie. Maar julle sal krag ontvang wanneer die Heilige Gees oor julle gekom het; en julle sal my getuies wees in Jerusalem sowel as in die hele Judea en in die hele Samaria en tot in die uithoeke van die aarde. En toe Hy hierdie woorde gesê het, terwyl hulle Hom aanskou, is Hy opgeneem; en ’n wolk het Hom uit hulle sig weggeneem. En terwyl hulle na die hemel bly staar het terwyl Hy opgegaan het, staan daar skielik twee manne in wit klere by hulle, wat ook gesê het: ‘Julle manne van Galilea, waarom staan julle en staar op na die hemel? Hierdie selfde Jesus, wat van julle opgeneem is in die hemel, sal net so kom soos julle Hom sien opgaan het in die hemel.’”50
GSAM 71Jesus sal in die hemel bly tot die herstel
GSAM 71.2Nou dat die Heiland hulle verlaat het, en hulle Hom inderdaad gesien het “opklim waar Hy voorheen was,” het hulle die versekering gehad dat die Heilige Gees hulle sou leer oor die tyd wanneer die koninkryk sal kom. So het Petrus in sy instruksies aan die mense, ná die ontvangs van die Gees, gesê: “Hy sal Jesus Christus stuur, wat voorheen aan julle verkondig is: Hom wat die hemel moet ontvang tot die tye van die herstel van alle dinge, waarvan God deur die mond van al sy heilige profete sedert die wêreld begin het, gespreek het.”51
GSAM 71.3Aan die apostel Petrus is deur die Heilige Gees ook die feite oor die drie wêrelde gegee: Eerstens, die een voor die vloed, wat deur water vernietig is; tweedens, die huidige wêreld wat vir vuur bewaar is,—vuur wat in die aarde opgegaar is, soos die Revised Version lui,—daardie vuur wat die verderf, ondergang en vernietiging van goddelose mense sal wees; derdens die nuwe aarde, “waar geregtigheid woon;” of, soos sommige vertaal, “waar die regverdiges sal woon.”52
GSAM 72.1Die apostel Paulus het die opstanding van God se volk en die verandering van al sy heiliges van sterflik na onsterflik uiteengesit, “in ’n oogwink, by die laaste basuin.” Hy het aan die Korintiërs verklaar dat Christus nou op sy Vader se troon is, en daar sal bly totdat al sy vyande aan hom onderwerp is. Dit is, totdat hy die koninkryk—sy koninkryk—in sy hande deur die Vader ontvang het, soos voorspel in Daniël 7:13, 14; Psalm 2:8, 9. Aan die kerk in Tessalonika het hy die koms van Christus en die opstanding as hul enigste hoop voorgestel, en as die ware vertroosting toe hul geliefdes deur die hand van die dood van hulle geskei is.53
GSAM 72Die Meester se Onbepaalde Terugkeer
GSAM 72.2Tot dusver het die kerk nog geen definitiewe kennis gehad oor die tyd wanneer die Meester sou terugkeer nie. Toe die apostel in sy eerste brief aan die Tessalonisiërs gesê het: “Ons wat lewe en oorbly, sal saam opgevat word,” het die broeders hom verstaan asof hy bedoel het dat Christus sou kom terwyl sommige van hulle nog in die lewe was. In sy tweede brief korrigeer hy hulle verkeerde begrip van sy brief en sê vir hulle dat “daardie dag nie sal kom nie, behalwe as daar eers ’n afval kom en daardie mens van sonde geopenbaar word, die seun van die verderf; wat hom teen alles wat God genoem word of aanbid word, verset en hom bo dit alles verhef.”54
GSAM 72Die Afval
GSAM 72.3En steeds word die kerk gelaat om in die duister rond te tas oor die tyd van Christus se tweede koms. Die broeders het geleer dat daar ’n afval sal wees; maar hoe lank dit sou duur, was die vraag. ’n Antwoord is later aan Johannes gegee terwyl hy in ’n visioen op die eiland Patmos was, in die simbole wat in hoofstukke twaalf en dertien van die Openbaring gevind word—die “tyd, tye en ’n halwe tyd,” die “veertig en twee maande,” die “twaalfhonderd en sestig dae” (jare); maar tot dusver het die gebeurtenis wat die opening van daardie lang tydperk aandui, nog nie plaasgevind nie. So was die kerk nog steeds hoopvol en wagend op Christus se koms sonder om positief die presiese tyd van sy verskyning te ken; want wanneer daardie tyd van verdrukking verby sou wees, sou ’n kort tydperk van stryd en oorwinning nog oor wees vir die “oorskot”-kerk.55
GSAM 73.1Met die afsluiting van die Nuwe-Testamentiese geskrifte word die tema van Christus se tweede koms duidelik voor ons gestel. Ongeveer een vers uit elke dertig maak op een of ander manier melding van die tweede koms van ons Here Jesus Christus. Oor hierdie onderwerp, en die posisie van die kerk met betrekking tot daardie hoop deur die eeue tot in moderne tye, spreek Robert Patterson, D.D., in ’n koerant met die naam The Interior, onder die opskrif “Die Geseënde Hoop,” soos volg:—
GSAM 73Die Aardse Millennium—Patterson
GSAM 73.2“Toe ons Here sy kerk op aarde verlaat het om na die Vader te gaan, het Hy haar in ’n treurige toestand gelaat. Sy vyfhonderd dissipels was omring deur die hele wêreld van sy vyande, georganiseer in antichristelike godsdienste en regerings deur een van die hoogste intelligensies, aangevuur deur die mees gifagtige kwaadwilligheid, en opgelei deur die ervaring van eeue in die mees doeltreffende maniere van vernietiging. Die Here was nie onkundig oor ons gevaar nie; ook in sy laaste toesprake het Hy dit nie versag of belowe dat die vyandskap van die wêreld en die verdrukking van die kerk sou afneem nie. Maar Hy het wel belowe dat Hy self sou terugkeer om sy vyande te oorwin, en dat Hy ons sou ondersteun tot daardie geseënde dag. ‘Die wêreld haat julle. In die wêreld sal julle verdrukking hê. Julle sal ween en treur, maar die wêreld sal bly wees. Julle sal hartseer wees, maar julle hartseer sal in blydskap verander.... Julle het nou hartseer, maar Ek sal julle weer sien, en julle hart sal bly wees, en julle blydskap kan niemand van julle neem nie. As Ek weggaan, sal Ek weer kom en julle na Myself toe neem, sodat waar Ek is, daar julle ook kan wees.’
GSAM 74.1“So was die geseënde hoop van sy persoonlike terugkeer waarmee hy sy kerk by sy persoonlike vertrek getroos het. Gedurende die hele tydperk van sy afwesigheid het hy gesê ons moet verdrukking ly; en so het dit ook gebeur. As ons enige tydperk van uiterlike vrede gedurende sy afwesigheid moet geniet, as sy kerk van die aanvalle van die wêreld verlos moet word, as daar enige tydperk van reinheid moet wees wanneer die onkruid nie tussen die koring sal groei nie, of as hy by sy koms deur die bevolking van ’n aarde vol die heerlikheid van die Here verwelkom sal word, of inderdaad selfs geloof op aarde kan vind, sal dit vir hom ’n uiters onverwagte verrassing wees. Jesus het nie van hierdie millennium geweet nie. Ons sê hy het nie daarvan geweet nie, omdat hy nie aan ons daarvan vertel het nie; en hy sê: ‘Ek het julle vriende genoem, want al wat ek van my Vader gehoor het, het ek aan julle bekendgemaak.’ Maar in al sy toesprake en gelykenisse is daar nie die minste aanduiding dat ons voor sy koms op enige tydperk van vrede of heerlikheid moet hoop nie. Die apostels is ewe onkundig oor ’n duisendjarige tydperk sonder Christus. Vir driehonderd jaar ná ons Here se heengaan was die geseënde hoop van die kerk die hoop op sy terugkeer.
GSAM 74.2“Maar toe, in die verloop van haar voorspelde afvalligheid, die bruid van Christus begin het om in sy afwesigheid troos te vind in die vriendskap van die konings van die aarde, het sy baie natuurlik haar oog afgewend van die oostelike hemel, en van die terugkeer van haar Here, wat ’n einde sou maak aan haar wêreldse praal. Toe die Hervormers die evangelietrompet teen hul monde sit ... is die drome van ’n Christuslose millennium onmiddellik weggespoel, ... en die kerk het weer begin uitsien na die koms van die Here om die antichris te vernietig.... In hul briewe, preke en geloofsbelydenisse het die Hervormers hul premillenniumhoop uitgeroep.
GSAM 74.3“Die Westminster-sinode sluit hul belydenis af met ’n verklaring van hul geloof in die tweede koms van die Here in woorde wat die geloof van premillennialiste ten volle uitdruk. Hulle verkondig in hierdie gewigtige woorde: ‘Soos Christus wil hê dat ons sekerlik oortuig moet wees dat daar ’n oordeelsdag sal wees, beide om alle mense van sonde af te weerhou, en tot groter vertroosting van die godsaliges in hul beproewing, so sal Hy daardie dag vir die mense onbekend laat wees, sodat hulle alle vleeslike sekuriteit van hulle af kan skud, en altyd waaksaam kan wees, omdat hulle nie weet op watter uur die Here sal kom nie: en altyd gereed kan wees om te sê: Kom, Here Jesus: en kom gou!’56
GSAM 75.1“Ons hervormende voorvaders het hulle harte versterk deur uit te sien na die koms van die Here, en mekaar aangemoedig met die kreet: ‘Hou die veld! want Hy kom met legioene van hulp,’ ’n sentiment wat onlangs in ’n gewilde herlewingslied beliggaam is, maar bekend was by die ou Skotse Verbondsgenote.
GSAM 75.2“Maar al gou het ’n tweede afvalligheid van die geloof onder die gereformeerde kerke ingetree. Dit was in Skotland bekend as Moderatisme; in Engeland as Arianisme, en meer onlangs as Breë Kerkisme; en in Amerika het dit homself Unitarisme genoem; en in Duitsland, Rasionalisme. Deur die menslike rede as die regter op te stel, en ons baie beperkte moderne waarneming as die bewys, en te ontken dat enige gebeurtenis kon plaasvind behalwe volgens die loop van waargenome natuurwette, het dit Jesus tot die rang van ’n Joodse rabbi gereduseer, wat ietwat sy tyd vooruit was, maar totaal onbekend met moderne wetenskap. Natuurlik is die idee dat so ’n persoon uit die onsigbare wêreld sou terugkeer om op die aarde te regeer, tot die Hebreeuse mitologie verwerp.
GSAM 75Daniel Whitby oor die Millennium
GSAM 75.3“Die beloftes van sy tweede koms en bewind op aarde is geïnterpreteer as bloot die verspreiding van sy evangelie, en die onderwerping van ’n groot deel van die wêreld aan die Christendom vir ’n tydperk van duisend, of, soos sommige gedink het, 360 000 jaar; gedurende welke tyd die mensdom in die kunste van beskawing sou vorder, en ongehoorde vrede en voorspoed sou geniet. En aan die einde van daardie uitgebreide siklus, te groot vir die gewone verstand om oor te sien, sou moontlik ’n groot ontwrigting van die natuur plaasvind, en kon daar gesê word dat die Here sou kom en die wêreld vernietig, en die mensdom tot oordeel roep. Hierdie teorie is uitgewerk en gewild gemaak deur ’n Engelse kommentator met die naam Whitby [Daniel Whitby is in 1726 oorlede], wat, deur sy gepubliseerde korrespondensie, as ’n Ariaan bewys word, maar wie se kommentare gewild was by sy eie klas, en wie se mitiese millennium gunstig ontvang is deur baie van die ortodokse pensioenarisse en vriende van die staatskerke van Europa, aan wie dit ’n lang huurtermyn van tiendes en eerbewyse belowe het. Deur hulle invloed is dit na Amerika ingevoer, waar dit onmiddellik as materiaal vir platformklisjees en slotredevoeringe benut is.”
GSAM 76.1Sulke teorieë het in verskeie dele van die aarde bestaan terwyl ons die tyd nader toe die Here die ernstige waarskuwing oor sy koms, selfs “by die deure,” uitgespreek het.
Notes
- Galasiërs 4:4, 5. ↩
- Romeine 16:25-27. ↩
- Efesiërs 3:3-9. ↩
- Die Koning van die Eeue, bl. 13, 14-19. ↩
- Lukas 2:26. ↩
- Lukas 2:28-38. ↩
- Lukas 3:15-17. ↩
- Johannes 1:29-34. ↩
- Mattheüs 3:16, 17. ↩
- Johannes 10:41. ↩
- Lukas 3:23. ↩
- Lukas 4:16-21. ↩
- Markus 1:15. ↩
- Handelinge 10:38; Johannes 3:2. ↩
- Johannes 14:8-11. ↩
- Die Koning van die Eeue, bl. 210. ↩
- Lukas 7:19-22; Matteus 11:4. ↩
- Mattheüs 4:17. ↩
- Mattheüs 10:7. ↩
- Lukas 10:9. ↩
- Johannes 7:46. ↩
- Mattheüs 12:23. ↩
- Mattheüs 13:54, 55. ↩
- Johannes 10:24. ↩
- Johannes 6:15. ↩
- Johannes 6:62. ↩
- Mattheüs 16:20-22; Markus 9:31. ↩
- Matteus 16:28; Lukas 9:27. ↩
- 2 Petrus 1:16-19. ↩
- Mattheüs 17:22, 23. ↩
- Mattheüs 18:1; Markus 9:33, 34. ↩
- Mattheüs 19:27, 28; Lukas 22:28-30. ↩
- Matteus 20:20-24. ↩
- Johannes 11:47, 48. ↩
- Johannes 12:15. ↩
- Johannes 12:19. ↩
- Lukas 19:40. ↩
- Johannes 12:32-34. ↩
- Johannes 13:33-36. ↩
- Johannes 14:1-3. ↩
- Lukas 19:11-15. ↩
- Mattheüs 24:3. ↩
- Mattheüs 24; Lukas 21; Markus 13. ↩
- Markus 14:50. ↩
- Markus 9:10. ↩
- Matteus 28:2-4. ↩
- Mattheüs 27:52, 53. ↩
- Lukas 24:13-27. ↩
- Lukas 24:31, 32. ↩
- Handelinge 1:6-11. ↩
- Handelinge 3:20, 21. ↩
- 2 Petrus 3:5-13. ↩
- 1 Tessalonisense 4:13-18. ↩
- 2 Tessalonisense 2:3, 4. ↩
- Openbaring 12:17. ↩
- Confession of Faith, Hoofstuk 33, paragraaf 3. ↩