Раздзел 28 — Дзверы, якія ніхто не можа зачыніць
GSAM 462.1«Я адчыніў перад табою дзверы, і ніхто не можа іх зачыніць; бо ў цябе ёсць крыху сілы, і ты захаваў Маё слова, і не адракаўся ад імя Майго».1
GSAM 462.2Такой мовай звяртаюцца да тых, хто знаходзіцца ў філадэльфійскім стане евангельскай царквы. Гэтая царква была той, якая развілася праз абвяшчэнне блізкага прышэсця Хрыста, або тых, хто трывала трымаў тое, што пачуў на гэтую тэму; бо ён кажа пра царкву Сардыс (якая непасрэдна папярэднічала Філадэльфійскай): «Дык жа ўспомні, як ты прыняў і пачуў, і трымайся, і пакайся. Дык калі не будзеш чуваць, то прыйду на цябе, як злодзей, і ты не даведаешся, у якую гадзіну я прыйду на цябе».2
GSAM 462.3Такім чынам, царква Сардыская пачула вучэнне пра хуткі прыход Госпада. Тыя, хто трымаўся таго, што пачуў, рухаліся ў праўдзе наперад, па меры таго як «свечнік» перамяшчаўся, і ўтварылі царкву Філадэльфійскую, якой ён сказаў: «За тое, што ты захаваў слова майго цярпення, і Я захаваю цябе ад гадзіны выпрабавання, якая прыйдзе на ўвесь свет, каб выпрабаваць тых, хто жыве на зямлі. Вось, Я хутка прыйду: трымай тое, што маеш, каб ніхто не ўзяў твой вянец.»3 Такім чынам, менавіта да гэтай філадэльфійскай царквы Ён кажа: «Я адчыніў перад табою дзверы, і ніхто не можа іх зачыніць».
GSAM 462.4Вось, такім чынам, і ёсць рашучае сцвярджэнне Святога Пісання, што тыя, хто, па Божым промысле, выступае, каб папярэдзіць свет пра прышэсце Госпада і заклікаць людзей падрыхтавацца сустрэць Бога, маюць асаблівую ласку Божую ў сваёй працы. Людзі могуць спрабаваць перашкодзіць, сарваць іх рухі, зачыніць «дзверы слова», але ўсё ж голас Божы гучыць над усім галасом: «Я адчыніў перад табою дзверы».
GSAM 463Прагрэс за семдзесят чатыры гады
GSAM 463.1На папярэдніх старонках гэтай кнігі мы ў кароткім аглядзе ахапілі прамежак у семдзесят чатыры гады, з 1831 па 1905 год, адсочваючы ўздым і развіццё адвентных пасланняў, а асабліва паслання трэцяга анёла. Мы паказалі, як гэтае пасланне, пачынаючы з нязначнасці і беднасці, з году ў год набірала ўсё большую сілу і магутнасць, пакуль не стварыла місіяў, што ахопліваюць усю зямлю. Безумоўна, не таму ён так прасунуўся, што гэты пасыл прыемны плоцкім сэрцам, бо на чале яго стаіць Субота Гасподняя, захаванне якой нясе цяжкі крыж, патрабуючы адмовы ад звычайнай свецкай дзейнасці ў самы напружаны працоўны дзень тыдня. Яно таксама не прасоўвалася без супраціву; бо з самага пачатку сутыкалася з ім, і то з самым жорсткім звонку, а таксама з цяжкасцямі, выкліканымі непасвячанымі людзьмі, якія на нейкі час трапілі ў яго шэрагі. Што тычыцца сітуацыі, выкліканай планамі і намаганнямі ворагаў звонку, мы можам добра сказаць словамі Давіда, псалмаспеўца, «Калі б не быў Гасподзь з намі, — няхай скажа цяпер Ізраіль: калі б не быў Гасподзь з намі, калі паўсталі людзі на нас, то яны паглынулі б нас жывых, калі б разгарэўся гнеў іхні на нас; тады воды пакрылі б нас, паток заліў душу нашу, тады воды пыхлівыя залілі б душу нашу. Блаславёны Гасподзь, які не аддаў нас у пашчы іхнія. Душа наша вырвалася, як птушка з пасткі птушкаловаў: пастка зламалася, і мы вырваліся. Дапамога наша ў імені Госпада, які стварыў неба і зямлю.»4
GSAM 464Дапамога ў Госпадзе
GSAM 464.1Гасподзь абвяшчае, што Ён паставіў перад Сваім народам «адчыненыя дзверы, і ніхто не можа іх зачыніць». Таму не дзіўна, што пасланне няспынна рухалася наперад. Гэта Божае пасланне да народа, і яно павінна мець поспех. У Адкрыцці 7:2 справа падрыхтоўкі народа да стаяння ў вялікі дзень гневу Божага сімвалізуецца анёлам, які «падымаецца з усходу», або, як перакладаюць некаторыя, «як усход сонца». Вось світанне дня — спачатку на ўсходзе з'яўляюцца промні святла; яны зліваюцца ў адну вялікую яснасць, пакуль не з'явіцца шырокі, выразны дыск сонца. Калі «Кароль Дня» падымаецца да зеніту, яго святло, цяпло і сіла становяцца ўсё больш і больш яркімі.
GSAM 464.2Такім сапраўды быў ход паслання трэцяга анёла з 1848 года, калі яго складнікі праўды былі выкладзены ў выразную форму, і з таго моманту мы паказалі выдатны, адметны і нязменны рост. Гэта мы не можам растлумачыць ні на якой іншай падставе, як на той, што Гасподзь пацвярджае Сваё слова тым, хто ў гэты час, калі Яго збаўленне вось-вось настане, «беражэ суботу, каб не аскверняць яе»,5 і адварочвае сваю нагу ад усялякай сваёй волі ў святы дзень Божы, і такім чынам, праз «веру ў Ісуса», як абвешчана ў пасланні трэцяга анёла ў Адкрыцці 14, захоўвае ўсе «запаведзі Божыя». Пра такіх Гасподзь сказаў праз прарока Ісаю: «Тады праб'ецца твая святліна, як зара, і здароўе тваё хутка прарасце; і праўда твая [„Гасподзь — наша праўда“. Ерамія 23:6] пойдзе перад табою, і слава Гасподняя будзе тваёй аховай з тылу».6 З такімі запэўненнямі, як жа мы можам чакаць чагосьці іншага, акрамя поспеху справы? «Калі Бог з намі, хто супроць нас?»
GSAM 464Як яны могуць квітнець?
GSAM 464.3Гледзячы на сітуацыю, калі ў 1846 годзе пастар Джозэф Бэйтс пачаў пісаць тую першую кнігу, першую з калі-небудзь выдадзеных адвентыстамі сёмага дня на пытанне пра суботу, маючы ўсяго дванаццаць з паловай цэнтаў як адзіны даступны сродак у свеце, і будучы вымушаным патраціць іх яшчэ да заканчэння першага дня пісьма; і зноў гледзячы на тое, як пастар Джэймс Уайт друкаваў свой першы невялікі бюлетэнь Present Truth на грошы, заробленыя на касьбе ў сенакосе, і рассылаў газету бясплатна ўсім, хто хацеў бы чытаць, і называў гэта пасланнем, якое павінна было дайсці да краёў зямлі,—гледзячы на гэтыя малыя пачаткі, можна было б, мовай людзей часоў Амоса, спытаць: «Праз каго паўстане Якаў? Бо ён малы».7 Параўноўваючы гэта з сітуацыяй у 1905 годзе, калі публікацыя ісцін гэтага паслання ажыццяўляецца ў дваццаці выдавецтвах, размешчаных у розных частках свету, якія часта працуюць на поўную магутнасць, каб задаволіць попыт на чытальны матэрыял, мы сапраўды можам сказаць: вось «адчыненыя дзверы», якія яшчэ ніхто не зачыніў.
GSAM 465.1Пра тых, хто ў даўнія часы меркаваў, што справа ніколі не ўдасца, мы можам сказаць словамі, якімі прарок Захарыя выказаў папраўку тым, хто хацеў перашкодзіць Божай справе ў аднаўленні Ерусаліма: «Хто пагарджаў днём малых спраў?»8 Пра тое, што здавалася гарамі цяжкасцей на іх шляху, Гасподзь сказаў праз прарока,—
GSAM 465Гара ператварылася ў раўніну
GSAM 465.2«Хто ты, вялікая гара? Перад Зэрубавелам ты станеш раўнінай, і ён вынясе галаўны камень яе з воклічамі: Ласка, ласка яму!»9 Так было ў справе паслання трэцяга анёла, і так будзе да таго часу, пакуль не будзе вынесены «галаўны камень», ці, іншымі словамі, пакуль справа не будзе завершана.
GSAM 465.3Паглядзіце на нешматлікіх у 1846 годзе, бедных сродкамі, бедных ва ўсім, акрамя веры ў Бога і запасу праўды, і паглядзіце, да якіх маштабаў вырасла іхняе дзейніцтва. Падумайце пра сродкі, якія цяпер ёсць у распараджэнні: кнігі, усе падрыхтаваныя, перакладзеныя і надрукаваныя на розных мовах свету, і сотні распаўсюджвальнікаў, якія штогод змяшчаюць гэтыя кнігі ў дамы людзей на суму 400 000 долараў. Пры працягу Божага блаславення на гэтай працы мы можам разлічваць на поспех. Маючы гэтыя сродкі і агенцтвы, якія павялічваюцца з месяца ў месяц, з верай у Хрыста, мы не можам чакаць нічога іншага, як тое, пра што спяваў Саламон пра царкву Божую, калі яна выйшла са свайго пустыннага стану, «апёршыся на руку свайго Умілаванага», калі ён малюе яе такой, што выглядае «прыгожай, як месяц, яснай, як сонца, і жахлівай, як войска з сцягамі».10
GSAM 466З дапамогай дара прароцтва
GSAM 466.1Мы не толькі бачылі, што промысел Гасподні адкрыў шлях для распаўсюджвання праўды, і Яго выдатнае блаславенне суправаджала намаганні, прыкладзеныя для руху па шляхах Яго промыслу, але і ў уздыме і прагрэсе паслання трэцяга анёла Ён зносіўся са Сваім народам праз дар прароцтва. Гэта адбывалася не ў форме новага адкрыцця, каб заняць месца Бібліі, і не такім чынам, каб сказіць вучэнне Пісання, а каб паказаць, дзе ў гэты век існуе небяспека адхіліцца ад прастаты Евангелля Хрыста, дзе людзі падвяргаюцца спакусе гэтага веку, задавальняючыся формай пабожнасці без яе сілы.
GSAM 466.2Разглядаючы гэтую тэму на прыкладзе11 старажытных прарокаў, які Гасподзь даў нам як адно з правілаў, паводле якіх трэба выпрабоўваць такія выяўленні, мы знаходзім тыя ж самыя прычыны, чаму такія выяўленні патрэбныя цяпер, як і тады; а менавіта — схільнасць у кожную эпоху адхіляцца ад праўды пад уплывам пануючых і характэрных для той эпохі дактрын і практык. Апостал Павел, гаворачы пра выяўленне дароў, якія Гасподзь паставіў у Касцёле, кажа, што яны «на дасканаласць святых, на справу служэння, на пабудову Цела Хрыстова; пакуль усе не прыйдзем да адзінства веры і пазнання Сына Божага, да стану дасканалага чалавека, да меры росту паўнаты Хрыста; каб нам больш не быць дзецьмі, што хістаюцца і нясуцца на ўсялякі вецер вучэння праз падманлівасць і хітрасць чалавечую, якімі яны падсцерагаюць, каб зманваць; але, гаворачы праўду ў любові, каб ва ўсім узрастаць у Яго, які ёсць Галава, Хрыстос, — з якога ўсё цела, складаючыся разам і звязваючыся тым, што кожны сустаў пастаўляе, згодна з эфектыўным дзеяннем у меры кожнай часткі, выклікае рост цела на пабудову сябе ў любові.»12
GSAM 467.1Тыя ж пярэчанні, якія выстаўляюцца супраць праяўленняў дару прароцтва ў наш час, маглі б быць высунуты з такой жа сілай і ў старажытныя часы; г.зн. у нас ёсць Пісанне, і таму нам не патрэбны такія дары. Аднак гэтыя ж Пісанні кажуць нам, што Хрыстос паставіў гэтыя дары ў Касцёле, каб яны выконвалі сваю працу, пакуль не прыйдзе «тое, што дасканалае [дасканалы стан]», і што Касцёл не павінен «адставаць ні ў адным дары, чакаючы прышэсця Госпада нашага Ісуса Хрыста».13
GSAM 467Навошта нам прарокі?
GSAM 467.2Людзі ў старажытнасці маглі б разважаць так: у іх ёсць маральны закон Божы, запісаны Ягоным жа пальцам на каменных табліцах; у іх ёсць уставы, суды і навукі, якія былі прамоўлены Мойшэ з вуснаў Божых і старанна запісаны; і што яшчэ было патрэбна? Але нягледзячы на ўсе тыя выдатныя праўды, якія былі ў іх валоданні, Бог захацеў гаварыць да іх «у розны час і рознымі спосабамі праз сваіх святых прарокаў».
GSAM 467.3Мы бачым, што сведчанні розных прарокаў, такіх як Ісая, Ерамія, Езэкііль, Данііл, Осія і іншых, у кожным выпадку вучылі аднаму і таму ж вялікаму прынцыпу паслушэнства Богу; аднак кожны прарок меў свае асаблівыя вымовы для людзей свайго часу за іх схільнасць адхіляцца ад святых прынцыпаў праўды пад уплывам пануючых звычаяў эпохі, у якой было дадзена прароцтва.
GSAM 468Патрэба ў дарах
GSAM 468.1Хоць можна сцвярджаць, што мы маем не толькі выдатнае навучанне Пісанняў Старога Запавету, але і, акрамя таго, словы самога нашага Збаўцы і апосталаў, у чым жа тады наша патрэба ў дадатковым святле? Аднак застаецца фактам, што гэтыя ж святыя апосталы паказалі на апошнія дні, калі «настануць часы небяспечныя», і калі людзі «будуць мець выгляд набожнасці, але будуць адмаўляцца ад яе сілы», а таксама папярэджвалі нас, што «некаторыя адступяць ад веры, прыслухоўваючыся да зманлівых духаў і вучэнняў д'яблаў».
GSAM 468.2У святле ўсяго гэтага, той народ, пра які гаворыць Павел у сваім пасланні да Фесаланікійцаў, які не будзе ў цемры, каб дзень Хрыстовы не напаў на яго, як злодзей, але будзе дзецьмі святла, заклікаецца «ўсё выпрабоўваць» у дачыненні да «прароцтваў» і «трымацца таго, што добрае».14 Гэта эквівалентна таму, каб сказаць ім, што людзі, якія будуць чакаць прышэсця Госпада Ісуса Хрыста і якія ўрэшце акажуцца гатовымі да таго дня, будуць мець сярод сябе «добрыя», праўдзівыя праявы дару прароцтва.
GSAM 468Знакі канца
GSAM 468.3Мы жывём у час, калі з усіх бакоў ёсць шмат знакаў таго, што дзень Гасподні блізка. Мы знаходзімся ў тым самым перыядзе, калі павінен быў узнікнуць народ, які будзе захоўваць усе запаведзі і які таксама будзе «мець сведчанне Ісуса»15 — «дух прароцтва».16 Што мы знаходзім? Што за апошнія шэсцьдзясят гадоў узнік такі народ, які нясе менавіта такое пасланне, сярод якога выявіўся дар прароцтва. Правяраючы дар, выяўлены праз місіс Э. Г. Уайт, паводле біблейскіх правілаў, мы ўбачылі, што ён вытрымлівае выпрабаванне ў кожным асобным выпадку. Ад першай да апошняй старонкі ва ўсіх творах місіс Уайт не знойдзена ніводнага радка, які б даваў найменшае права на грэх або хоць у якой-небудзь ступені цярпеў адхіленне ад слова Божага. Гэтыя творы ніколі не ставілі сябе вышэй за Біблію, але яны пастаянна заклікаюць да найстараннейшага вывучэння слова Божага, паказваючы на яго як на вялікі стандарт, паводле якога будуць разглядацца нашы справы на канчатковым судзе. У яе пісаннях Хрыстос паказаны нам як адзіны ўзор для пераймання. Ён самым яскравым чынам абвешчаны нашай адзінай надзеяй на перамогу тут, нашым адзіным прыстанішчам ад гневу, які мае настаць, адзіным імем і сродкам, праз які мы можам быць збаўлены.
GSAM 469Асабістая даніна павагі
GSAM 469.1Што тычыцца місіс Уайт і характару яе працы, прыводзяцца наступныя словы, напісаныя ў 1877 годзе тым, хто ведаў яе і вывучаў яе працу на працягу многіх гадоў; і пасля каля пяцідзесяці трох гадоў выпрабавання, гадоў пільнага назірання, я даю сваю безумоўную падтрымку кожнаму выказанаму ў іх меркаванню:—
GSAM 469.2«Што тычыцца хрысціянскага характару сястры Уайт, то дазвольце мне сказаць, што я, здаецца, крыху ў ім разбіраюся. Я знаёмы з ёй васемнаццаць гадоў — больш за палову гісторыі нашага народа. Я неаднаразова бываў у іх сям'і, часам на цэлыя тыдні. Яны шмат разоў былі ў нашым доме і сям'і. Я вандраваў з імі амаль паўсюль; быў з імі ў прыватных і грамадскіх месцах, на сходах і па-за імі, і меў найлепшыя магчымасці даведацца нешта пра жыццё, характар і дух брата і сястры Уайт. Як слуга царквы, я меў справу з рознымі людзьмі і ўсялякімі характарамі, так што, я думаю, я ўжо нешта магу меркаваць пра чалавека, прынамсі пасля шматгадовага блізкага знаёмства.
GSAM 470.1«Я ведаю сястру Уайт як непыхлівую, сціплую, дабрадушную і высакародную жанчыну. Гэтыя рысы яе характару не проста накладзены і выхаваныя, а яны грацыёзна і лёгка зыходзяць ад яе натуральнай натуры. Яна не самазакаханая, не самаўпэўненая ў сваёй праведнасці і не пыхлівая, як заўсёды бываюць фанатыкі. Я часта меў зносіны з фанатычнымі людзьмі і заўсёды бачыў, што яны поўныя прэтэнзій, пыхі, гатовыя выказваць сваё меркаванне, хваляцца сваёй святасцю і г.д., але ў сястры Уайт я заўсёды бачыў усё наадварот.
GSAM 470Сяброўка бедных
GSAM 470.2«Кожны, самы бедны і самы сціплы, можа свабодна звярнуцца да яе па параду і суцяшэнне, не сустрэўшы адмовы. Яна заўсёды клапоціцца пра тых, хто мае патрэбу, абяздоленых і пакутуючых, забяспечвае іх і абараняе іх справу.
GSAM 470.3«Я ніколі не сустракаў чалавека, які настолькі пастаянна трымае страх Божы перад сабой. Нічога не пачынаецца без руплівай малітвы да Бога. Яна ўважліва і пастаянна вывучае Божае слова. Я сотні разоў слухаў, як сястра Уайт прамаўляла, прачытаў усе яе сведчанні ад пачатку да канца, большасць з іх — шмат разоў, і ніколі не змог знайсці ў іх ніводнага амаральнага сказа, нічога, што не было б строга чыстым і хрысціянскім; нічога, што адводзіць ад Бібліі і ад Хрыста; але там я знаходжу самыя шчырыя заклікі падпарадкоўвацца Богу, любіць Ісуса, верыць Пісанню і пастаянна вывучаць яго. Я незлічоную колькасць разоў атрымліваў вялікую духоўную карысць ад гэтых сведчанняў. Сапраўды, я ніколі не чытаў іх, каб не адчуць папроку за недахоп веры ў Бога, недахоп самаадданасці і недахоп руплівасці ў збаўленні душ. Калі ў мяне ёсць хоць нейкая здольнасць меркаваць, хоць нейкае духоўнае разважэнне, то я сцвярджаю, што сведчанні маюць той самы дух і той самы сэнс, што і Пісанне.
GSAM 470.4«Трыццаць гадоў [цяпер мы можам сказаць — шэсцьдзясят гадоў] гэтым сведчанням верылі і іх чыталі сярод нашага народу. Як гэта на іх паўплывала? Ці адвяло іх ад Божага закона? Ці прымусіла іх адмовіцца ад веры ў Хрыста? Ці прымусіла іх адкінуць Біблію? Ці зрабіла іх разбэшчаным, амаральным народам? Я ведаю, што яны будуць выглядаць не горш за любую іншую хрысціянскую дэнамінацыю.
GSAM 471.1«Адно я заўважыў: самыя заўзятыя праціўнікі відзенняў сястры Уайт прызнаюць, што яна — хрысціянка. Як яны могуць зрабіць такое прызнанне — мне не зразумела. Яны спрабуюць выправіць сітуацыю, кажучы, што яна падверглася падману. Яны не могуць паказаць ні на адну пляму ва ўсім яе жыцці, ні на адзін амаральны радок ва ўсіх яе пісаннях. Яны вымушаны прызнаць, што значная частка яе твораў выдатная, і што кожны, хто жыў бы згодна з усім, што яна кажа, быў бы добрым хрысціянінам, упэўненым у раі. Гэта надзвычай дзіўна, калі яна — інструмент д'ябла, натхнёная Сатанай, або калі яе творы амаральныя ці ўяўляюць сабой вынікі блуканняў яе ўласнага розуму».
GSAM 471Сведчанні чужых пра творы
GSAM 471.2Паколькі нашы перыядычныя выданні з творамі місіс Уайт рассылаюцца, іх шукаюць самыя сціплыя, богабаязьлівыя і адданыя. Расказваючы пра тое, што яны чытаюць, яны кажуць: «Нас асабліва цікавяць творы місіс Уайт. Яны такія практычныя, такія поўныя навучання, разлічанага на тое, каб прывесці чалавека бліжэй да Госпада і зрабіць яго больш сціплым, богабаязьлівым і адданым. Гэтыя напісанні настолькі адпавядаюць стылю Святога Пісання, што, чытаючы іх, здаецца: місіс Уайт павінна быць натхнёна, каб пісаць так, як яна піша». Такое сведчанне ў дзясятках выпадкаў даюць тыя, хто падтрымлівае перапіску з нашымі місіянерамі, прычым гэта тыя, хто і не здагадваецца, што ідэі місіс Уайт атрыманы ў святым відзенні.
GSAM 471Крыніца супраціву
GSAM 471.3Калі мы ўлічваем уражанне, якое пакінуў гэты дар, узнікае пытанне: адкуль і чаму ўзнікла апазіцыя праяўленню гэтага дару? і якім быў вынік тых, хто выступаў супраць? Назіраючы за гэтай справай уважліва з 1852 года, я выявіў, што ў асноўным апазіцыя гэтай праяве ўзнікала з боку тых, каго папракалі за недахопы ў характары, за няправільныя звычкі або за нейкі няправільны ход у іх ладзе жыцця. Многія з тых, каго папракалі, пратэставалі, што яны не такія дрэнныя, як іх выстаўляла сведчанне, і даказвалі, што могуць прытрымлівацца праўды, нават калі пойдуць насуперак дадзенай ім заўвазе. Час паказаў, што пераважная большасць з іх адракліся ад сваёй веры і цалкам пакінулі шэрагі. Некаторыя ўбачылі сваю памылку і больш цвёрда ўхапіліся за праўду. Узнікае пытанне: калі тыя, хто выступае супраць гэтага дару, вядуцца Госпадам, чаму яны павінны страціць сваю духоўнасць і адпасці ад Бога? Правіла нашага Збаўцы такое: дрэва пазнаецца па сваім плодзе. Ён вельмі настойліва сцвярджае, што «дрэннае дрэва не можа прыносіць добрыя плады».
GSAM 472Параза апазіцыі
GSAM 472.1Мы ўспамінаем выпадкі, калі было арганізавана супраціўленне сведчанням місіс Уайт з заявай, што вялікі поспех будзе суправаджаць іх працу, як толькі яны пазбавяцца ад гэтых сведчанняў. Аднак яны цалкам праваліліся ў ажыццяўленні сваіх надзей. Пасля гадоў барацьбы яны не далі больш доказаў распаўсюджвання ісціны пра суботу перад светам, чым іх папярэднікі сорак дзевяць гадоў таму. Калі іх праца была асаблівай працай Госпада, чаму іх пасланне не суправаджалася большым росквітам?
GSAM 472Дзе поспех?
GSAM 472.2З іншага боку, калі мы глядзім на тое пасланне, праз якое Божыя запаведзі і вера Ісуса абвяшчаюцца свету, — пасланне, з якім звязана гэтае выяўленне дару прароцтва, з яго парадамі, настаўленнямі і выкрыццямі, — мы бачым, што яно рабіла пэўны і нязменны поспех ад самага свайго пачатку да цяперашняга часу. Прыслухоўваючыся да парад Госпада праз гэты дар, рухаючыся наперад у сіле Гасподняй, гэтае пасланне, як мы паказалі, абышло зямлю і хутка пракладвае сабе шлях да «кожнага племені, і роду, і мовы, і народа».
GSAM 473.1Пра ягоны ход у мінулым мы можам сказаць, што Слова Божае спраўдзілася ў тым, што Ён сказаў: «Ніводная зброя, скіраваная супраць цябе, не ўдасца». Сапраўды, рука Божая была відавочнай у поспеху, які суправаджаў уздым і развіццё гэтага вялікага адвенцкага руху дагэтуль, і ў будучыні мы спадзяёмся на пэўнае выкананне Ягонага слова: «Я адчыніў табе дзверы, і ніхто не можа іх зачыніць». З гэтай упэўненасцю мы можам спяваць з усёй пэўнасцю:—