Kapitali 15 — Qaamanerup annertusiartornera tupinnartullu anginerusut
GSAM 235.1Eqqaamagitsi ullut siuliini, qaammarsarneqareerlusi naalliunnartunik annertuunik akiuussisimanersi; ilaannikkut mitaatigineqarlusi naalliunneqarlusilu tamanut isiginnaagassiarineqartarpusi, ilaannikkullu taamatut pineqartunut peqatigineqartarlusi.1
GSAM 235.21844-mi pakatsinermiit naalaffik illernartoq pillugu qaamanerup ersarissup aamma inngilip pingajuata tusarliussaa pillugu saqqummernerata tungaanut piffissaq immikkut ittumik misilinneqarfiusimavoq. Adventistit siusinnerusukkut Adventimik ingerlaarneq eqqortumik isumaqarlutik aalajangiusimasut, tusarliussaq tamarmi iluatsinngitsutut isumaqartunut tassaapput isiginnaagassiat; taamaattumik mitaatigineqangaatsiarput. Uppernermik Naalakkamut attassillutik taassumalu Anersaavanik Illernartumik peqateqarlutik tamanna nuannaarlutik naammagarisinnaavaat.
GSAM 235Saassussinerit immikkut ittut marluk
GSAM 235.3Adventistinut Saatana misileraanissamut immikkut ittunik marlunnik periarfissaqarpoq. Siulleq tassaavoq siulittuutini piffissaq naammattoq upperilluinnartunut isumaqalersitsineq Kristusip tikiuteqqinneq aappaa anersaakkut tikiunnerusoq, ullullu 2300-t naaneranni qanoq iliorluni tamanna tikiuteqqinneq pisimasoq. Aappaa tassaavoq siornatigut misilittakkaminnut qularuteqartunik tamakkiisumik taamaatitsisitsineq. Taamaattumik naalaffik illernartoq pillugu aamma inngilip pingajuata tusarliussaa pillugu sallusuissut Allakkat Illernartut aqqutigalugit arriitsumik saqqummernerani, Guutip Anersaavata tusarliussai siulittuisarnermut tunissummik aqquteqarlutik Adventimik ingerlaarneq siulleq uppernarsarpaat, taannalu qaamanertut qinngortutut Guutip aqqutissap aallartinnerani ikillugu illoqarfimmut tikillugu qaammaqqusussatut taasarlugu. Aamma Allakkat uppernarsaatigalugit Kristusip tikiuteqqinneq aappaa timikkut inuttullu pisoqassasoq tikkuarpaat; taamaattumik “ullut” naaneranni pisimasoq taannaasinnaanngilaq.
GSAM 236Tupinnartunik saqqummernerit
GSAM 236.1Ulluni kingullerni matumani Naalakkap takorruukkut innuttani oqaluffigissappagit, taava saqqummernerup nammineq iluani Guutimeersunik ersarissunik nalunaaqutaqartoq naatsorsuutigisinnaanngilarput? Nalunaaqutinut taamaattunut takussutissat Arnaq Ellen G. White-p takorruugaani erserput. Takorruukkat nammineq pisarnerat, Kapitali 13-imi takutinneqarneratut, tupinnartuliorneruvoq; aammali takorruugaani siulliini amerlasuunik tupinnartunik pisoqarpoq, atuakkamik matuminnga ingerlaqqillutit atuarlutit maluginiarsinnaasatit. Guutimit tunniussatut ittumik, inuit soqutiginnilersinniarlugit Mosesitullu “Sangussaanga tupinnartoq tamanna takuniarlugu” oqartinniarlugit siunertaqartumik, allatut pisoqarnissaa ilimagisinnaanngilarput. Niviarsiaq piitsoq, napparsimasoq sanngiitsorlu, toqup killinganiittutut isikkoqartoq, oqarluni Naalakkap takorruugaanik tunisimagaani, tamanna kisimi naammanngilaq. Takorruukkanut attuumassuteqartut tupinnartunik saqqummernerit soqutiginnilersitsipput, niviarsiarli sumiiffimmit sumiiffimmut ingerlaarluni Naalakkap allanut ilisimalersinniarlugu peqqussutai oqaluttuarissagai qinnuigineqarpoq.
GSAM 236Takorruukkami pingajuanni takutitsinerit maluginiarnartut
GSAM 236.2Maanna takorruukkap pingajuata, ataataata angerlarsimaffiani tunniunneqartup, Kapitali 13-imi qupperneq 212-mi eqqaaneqartup, pillugu paasissutissat ilaannik nalunaarutigissavara; paasissutissat taakku Arnaq White-p angutaata arnaatalu, qatanngutaa Arnaq Sarah Belden, allallu oqaluttuarisaat tunngavigalugit allanneqarput.
GSAM 236.3Takorruugaq tunniunneqarmat initami allaffiup qaavani ilaqutariinnut Biibili angisoorujussuaq inissisimavoq. Joseph Teale-p Bostonimi naqitertitaa, 1822-mi saqqummersitaq, Biibili taannaavoq. Atuagaq 18 x 11 inchinik angissuseqarpoq, sisamanik inchinik issussuseqarluni, oqimaassuseqarlunilu 18 pundit sinnerlugit. Takorruukkamiilluni makippoq, Biibili oqimaatsoq talimigut saamimmut tigullugu; atuagaq ammasoq timiminut sanilliullugu 90 gradinik inissillugu tigummivaa. Taava nalunaaquttap affaa sinnerlugu, talerpimminik, quppernerit akornanni uteqattaarluni Allakkat Illernartut allassimaffiinut assigiinngitsunut tikkuarpoq taakkulu issuarlugit, isai qummut sammillutik atuakkamillu allamut sammitillugit. Qatanngutaata Sarah-p (kingusinnerusukkut Stephen Belden-imut nuliartup), ilaanniluunniit inimiittup allap, allassimaffiit inuata tikkuagai tamaasa misissortarpai, ersarissumillu takusarlugu pisuni tamani allassimaffik inuata uninngaffigisaa issuartaraa. Ellen-ip anaanaa, Arnaq Harmon, oqarpoq panini Ellen nammineq pissusimisutillugu nukissaqannginnami Biibili oqimaatsoq allaffiup qaavanit kivissinnaasimanngikkaa; takorruukkamili taanna ajornanngitsumik tigummivaa, soorlu Testamentitaaq kaasarfimmiugassaq kisiat tigummigaa.
GSAM 237.1Tassani tupinnartorujussuuvoq! Niviarsiaq sanngiitsoq, oqimaassusilik 70 pundinik, nalunaaquttap affaa sinnerlugu Biibili oqimaatsoq tigummivaa inissisimaffimmi angutip nukittuumilluunniit minutsit marluk tigummiarsinnaanngisaani. Aamma quppernernit allanut uteqattaarluni Allakkat Illernartut allassimaffiinut tikkuarpoq, tamatigut nammineq uteqqitassaminut naapertuuttunut, isai qummut sammillutik atuakkamillu allamut sammigaangata. Naggataatigullu nipi inummit anillattoq, timimi puallu sananeqarneranik aalatitsisoqanngitsoq anersaartoqanngitsorlu, allassimaffiit tikkuarneqartut eqqortumik uteqqillugit — tamanna inunnit pilersinneqarsimasutut imaluunniit nappaatimit pilersinneqarsimasutut oqaatigineqarsinnaanngilaq. Takunnittut tamanna Anersaap, orpikkamit ikumasumit oqalussimasup, ersarissumik saqqummerneratut isigaat. Arnaq Harmon-ip takorruugaani pingajuani taamatut saqqummernerit, sumi ilisimaneqaraangata, uppernaarsarpaat takorruukkani pissaanerup killeqanngitsup sulisoqarsimasoq.
GSAM 237Topshamimi takorruugaq
GSAM 237.2Pisoq tamanna pereersimalaarnerani Topshamimi, Portland, Maine-p avannamut kangiani 30 miles missaaniittumi, Adventistit katersuutaasa Arnaq Ellen G. Harmon-imut Naalakkap iliuuserisai tusarlugit taanna illoqarfimminnut aggersarpaat. Qaaqqusineq akuersaarneqarpoq, taamaalillunilu Topshamimut siullerpaamik tikeraarpoq. Taamani Adventistit ataatsimiinnerat Angut Curtiss-ip illuani ingerlanneqartarpoq. Arnaq Frances Lunt (siusinnerusukkut Arnaq Frances Howland), Oakland, Cal.-imeersoq, nalunaarummik tulliuttumik, 19. januaari 1890-imik ullulerneqartumik, tunniussivoq:
GSAM 238.1“Uanga, ataataqarluta ilaqutariit, 1845-mi Topshamimi qatanngut Harmon-ip ataatsimiinnerini peqataavugut, ataatsimiinnerillu nalaanni taanna takorruugalerpoq. Taanna takorruukkami takugutsigu siullerpaavoq. Biibilit pisoqqat taamaattut ilaat [Teale-p ilaqutariinnut Biibilia, 18 pundinik oqimaassuseqartoq] qatanngut Curtiss-ip pigaa. Biibili angisooq taanna qatanngut Harmon-ip takorruukkamiilluni allaffiup qaavanit aavaa, quppernernit allanut uteqattaarluni Allakkat Illernartut allassimaffiinut tikkuartarluni, isai qummut sammillutik atuakkamillu ungasilaarlugit. Allassimaffiit uteqqitai tassaapput ajoqersuutit, kajumissaarutit imaluunniit avoqqaarinerit. Taamanikkut saqqummernerup immikkut illugisaa aamma atuakkap inissinneraavoq. Assamini ammasumi 45 gradinik uingasumik tigummivaa, allallu atuagaq taamatut uingasumik tigummisinnaanngilaat ingerlaannaq assaminniit sisartarami; qatanngulli Harmon-ip Biibili taanna minutsit arlalialunnguit taamatut uingasumik tigummivaa, soorlu assaanut nipititigaasutut, peqatigalugulu inimiittunit ataatsimit allamut ingerlaarluni.”
GSAM 238Arnaq Truesdail-ip nalunaajaatigisaa
GSAM 238.2Takorruugaq taanna pillugu nalunaarut alla Arnaq M. C. Truesdail-imit, Trenton, Mo.-imeersumit, 27. januaari 1891-imik ullulerneqartoq, pigaarput. Ima oqarpoq:
GSAM 238.3“1845-mi ukiunik 15-inik ukioqarpunga, qatanngut Harmon-ip Topshamimut siullerpaamik tikeraarnerani tassaniippunga, taassumalu qatanngut Curtiss-ip illuani takorruugalerluni ilaqutariinnut Biibili angisooq tigullugu inissisimaffimmi allanut assamminni atuagaq tigummissinnaanngisaanni, ingerlaannaq sisartartumi, qullarpaa.
GSAM 238.4“Qatanngut Harmon nalunaaquttap akunneri marluk sinnerlugit takorruukkamiippoq. Guutip pissaaneranik takutitsineq taanna takusimasanni tupinnarnersaavoq, takorruukkamilu taanna aqqaneq-marlunnik amerlanerusoriarlunga takusimavara. Tamakku tamarmik pingaartorsiorfiullutillu imminut misissuiffiusarput, kisianni una tamarmik qaangerlugit. Aa, qanoq sajuppillattigisimavugut Qilammi Naalakkap taamatut sakkukitsigisumik atortuni aqqutigalugu ilitsersormatigut; inissisimanitsinni misilinneqarfiusumi oqaluussissut toqqissisatsitsisut naleqqulluarlugit atuarlugit, soorlu Hebræerit 2:2, 3; Jaaku 5:7, 8; Hebræerit 10:35, 39; 1 Petrusi 1:7; Lukasi 12:32-37, allallu amerlasuut, ilaqutariinnut Biibili angisooq qutsissumi tigummillugu uanga issiavimmut qaqisariaqarlunga tikkuartugai atuarsinnaaqqullugit. Qatanngut Harmon-ip uannit marlunnik inchinik sinnerlugit anginerusimanissaa ilimaginngilara.”
GSAM 239.1Saqqummernerit taamaattut eqqortuliorusuttunut uppernarsarpaat pissaanermik inunnit annerusumik atortup sakkukitsoq aquppagu, New Englandillu immikkoortuinit assigiinngitsunit qaaqqusissutit takkussuupput nalunaajaassaminik oqalugiariartoqqullugu.
GSAM 239Assammik sulineq ajortuliorneruvoq
GSAM 239.2Piffissap tamatuma kinguninngua Arnaq Harmon takorruukkami Paris, Maine-imut tikeraaqquneqarpoq; tassani inuit assammik sulineq ajortuliornertut isumaqarfigaat. Elderi Stephens, Woodstock, Maine-meersoq, kukkusumik isumaqarnermi siulersuivoq allanullu sunniuteqarnerujussuuvoq. Siusinnerusukkut Metodistitut oqaluussisuuvoq, kristumiutut maniguullunilu ilumoornerartut isigineqarluni. Sallusuissummut suliniuteqarnermigut inuulluataarnermigullu isikkulimmik illernartumillu amerlasuunit tatigineqalersimavoq, ilaallu isumaqalersimapput Guutimit immikkut siulersorneqartoq. Naalakkap Arnaq Harmon-imut taassuma pillugu avoqqaarinnissummik tunniussaqarpoq. Oqarpoq sulinaveersaarnermigut Guutip oqaasianut akerliulluni, kukkunini allanut naqissuserlugit, tamanillu taakku akuerinngitsunik avoqqaaraluni. Naalakkap kukkunera pillugu uppernaarsaatinik tunniussai tamaasa itigartippai, kukkuninilu nassuerutigiumanagit. Misigissutsini malippai, aqqusinernilu ungasissuni pisulluni qasoqqalluni angalasarpoq, sumiikkaluaraangamilu nikanarsarneqartarluni; tamannalu Kristusip pillugu naalliunnerusoralugu. Eqqarsarsinnaassusia eqqartuussisinnaassusialu tunuarsimaartippai.
GSAM 239.3Arnaq Harmon-ip nalunaajaataa pisullu qanoq inernerat pillugu Arnaq M. C. Truesdail-imit allakkamik, taamani Paris, Maine-mi najugaqartumit, tigusimasannik issuaassaanga. Qulaaniittunut naapertuuttunik paasissutissat arlallit oqaatigereerlugit ima oqarpoq:
GSAM 240.1“Siulersortitik Jesse Stephens kisiat pinnagu tamarmik nassuerput. Qatanngut Harmon-ip taanna mianersoqquaa kukkunini nassuerutigalugit imminut nikanarsanngikkuni qanittukkut sulinini naammassissagaa. Tamarmik tamanna siulittuutitut paasivaat, tassa qanoq iliorluni imminut toqussasoq.”
GSAM 240.2Taassumunnga kingornatigut ima pisoqarpoq:
GSAM 240.3“Malinnittuminit ikittunnguusunit qimanneqareerluni aliasulerpoq, erniinnaq silaqassutsini annaavaa, taavalu ajortunit igatassanik neriumajunnaarluni. Massachusetts-imiit uternerma nalaani uanga eqquissallugu nerisassaanik uterninnik ilisimasaqanngilaq. Igalaap ammaninngua aqqutigalugu saaneqaqisumik assani anillatsillugu aperivoq: ‘Guutip tamanna nassarlugu aallartippaatit, qatanngut Marion?’ Akissuteqarninni qularnerit malugigamigit misiliinnarnagulu neriumajunnaarpoq. Qatanngutimi angutip upperisarsiunngitsup illuani, inimi mikisumi parnaarussaasimalluni, ilungersunartumik inissisimanera qilammit asannittumik mianersoqqussummik nassiussivigineqarsimanera, taanna assut itigartissimasaa, uannut eqqaasitsivoq. Tikeraarnera aliasunnartoq tamanna kingorna ullut marluk qaangiuttut ilaquttaminut nuunneqartoq, tassanilu erniinnaq imminut toquppoq siniffiup atisaannik qilersuilluni.”2
GSAM 240Siulittuut eqquuppoq
GSAM 240.41845-mi aasaanerani Otis Nichols-ip qaaqqusineratigut Arnaq Harmon Massachusetts-imut tikeraarpoq, qatanngutaalu Sarah peqataalluni. Angut Nichols-ip ilaqutaasa akornanni najugaqarput. Taassuma nulialu qamutinik hiistinik qimuttulinnik ingerlatilutik sumiiffinnut assigiinngitsunut ataatsimiigiaqqusisarput, Arnaq Harmon-ilu tassani nalunaajaartarpoq. Taamaalilluni Bostonimut, Roxbury-mut Carverimullu tikeraarsinnaasimavoq. Massachusettsip Bostonianut aappassaanik tikeraarneranni pisumik soqutiginartumik pisoqarpoq.
GSAM 240.5Bostonimi eqqaanilu inuit upperisarsiornikkut ingasattumik pissusillit katersuutaat aamma assammik sulineq ajortuliornertut isumaqarput; tusarliussaat pingaarnerpaaq tassaavoq: “Pigisasi tuniniarsigit piitsunullu tunissuteqarlusi.” Oqarput juubiliimiillutik, nunap qasuersaarfissaa, piitsullu sulinatik pilersorneqassasut. Sargent, Robbins allallu arlallit siulersuisuupput. Takorruukkanik Diaavulumeersutut oqaatiginnipput, kukkunitik saqqummersinneqarsimagamik. Aamma imminnut upperinngitsunik tamanik sakkortuumik avoqqaarisarput.
GSAM 241.1Arnaq Harmon qatanngutaalu Angut Nichols-ip illuani tikeraartillutik Sargentip Robbinsillu Bostonimit takkullutik ikioqqullutik qinnuigaat, oqarlutillu pulaariarlutik unnuinissamut aggersimallutik. Angut Nichols akivoq takkussimanerat nuannaarutigalugu, tassami Arnat Sarah aamma Ellen Harmon illuaniipput, taakkununngalu ilisarisimasaqalersikkusullugit. Erngerlutik isumartik allanngortippaat, illumullu isernissaannut akuersitinneqarsinnaanngillat. Angut Nichols aperivoq Ellenip tusarliussani Bostonimi oqaluttuarisinnaaneraa, taakkulu tusarnaarlutillu kingorna eqqartuussinnaaneraat. “Aap,” akipput, “sabbatimi tullermi Bostonimut [suli sabbatimik tigusisimanatik sapaatip-akunnerata ullua siulleq eqqarsaatigalugu] aggeritsi; taanna tusarnaarsinnaanissaa nuannarissavarput.”
GSAM 241.2Angut Nichols tamanna Dorchesterimi illuani 1858-mi oqaluttuarpoq. Oqarpoq sabbatorsiornermi ullaakkut qamutiminik hiistinik qimuttulinnik Bostonimut Arnaq Harmonimik ataatsimiinnermut siunnersuutigineqartumut ingerlatserusulluni pilersaarutini tamaasa naammassisimallugit. Unnukkut ilaqutariit qinuneranni taanna takorruugalerpoq. Takorruukkamiit anereerluni oqarpoq: “Qatanngut Nichols, aqagu Bostonimut ingerlassanngilanga; Naalakkap takutippaanga Randolphimut ingerlaassasunga. Tassani suliassaqartitsivoq.” Angut Nichols oqaatsiminut pingaartitsisorujussuuvoq. Aqagu Bostonimut ingerlatserusulluni neriorsuisimavoq, taamaammat ernumalluni aperivoq: “Sargentimut Robbinsimullu neriorsuutiga qanoq iliussavara?” “Taanna isumakuluutiginagu,” Arnaq Harmon oqarpoq, “Naalakkap allamut ingerlassasunga peqqusimavaanga.” “Ilumut,” Angut Nichols oqarpoq, “paasinngilara.” “Naalakkap takutippaanga tassunga pigutta aatsaat tamanna paasissagipput,” Arnaq Harmon oqarpoq. “Ilumut,” Angut Nichols oqarpoq, “tassunga ingerlasinnaanngilatit uagut ingerlatinngikkutsigit, kisianni Bostonimi qatanngutinut qanoq nassuiassanerlugu naluara.”
GSAM 241.2Angut Nicholsip suli oqaluttuarivaa takorruukkami qatanngut Harmonip taakku peqquserlunnerat takusimagaa, sabbatimi Bostonimi ataatsimiittoqassanngitsoq, Sargent, Robbins allallu akerliusut Randolphimi (Bostonimit 13 milesinik ungasitsigisumi) sabbatimi katersuutaat angisooq peqatigalugu ataatsimiissasut; taamaattumik akerliusut Randolphimi sabbatimi ataatsimiinneranni naapissagivut, tassaniummallu tusarliussamik taakkununnga tunniunneqartussamik pissasoq, taanna eqqortuliorusuttunut, siumut isumaqanngitsunut, uppernaarsissasoq takorruukkat Naalakkameersuunersut imaluunniit Saatanimeersuunersut. Bostonimut taavalu Randolphimut ingerlaqqillutik katillugit 22 milesinik angalanatik, toqqaannartumik Randolphimut ingerlapput ataatsimiinnerup aallartiffiata missaani tikillutik. Tassani inuit Bostonimi naapinnissamik isumaqatigiissimasut nassaaraat. Taava Angut Nichols oqarpoq: “Maanna paasivara.”
GSAM 242.1Sargentip Robbinsillu Arnaq Harmon-ip nalunaajaataa qimarratiginiarlugu suliniutaat, aammalu taanna naapinniarlugit qanoq ililluni siulersorneqarsimanera, najuuttut ilaasa isumaatigut sunniuteqangaatsiarpoq. Ataatsimiinnerup nammineq ingerlanera pillugu Angut Nichols-ip oqaluttuaa issuaassavara:
GSAM 242Tupinnartunik takutitsinerit
GSAM 242.2«Qatanngut Ellen takorruummit tiguneqarpoq, tupinnartunik ersiuteqarluni, takorruummilu nipituumik ersarissumillu oqalulluni, najuuttut tamarmik erseqqissumik paasisaqarfigisinnaasaannik, seqernup tarrinissaata missaata tungaanut. Sargent, Robbins aamma French annertuumik kamaqqapput aamma qiimmallutik, Qatanngut Ellen takorruummilluni oqaluttoq tusarlugu; tamanna Diaavulumeersuunerarpaat. Takorruutip sunniutaa aserorniarlugu sunniuteqarnertik timikkullu nukitik tamaasa atorpaat. Erinarsorlutik nipituumik ataatsimoortarput, taava paarlakaallutik oqalullutillu Biibilimit atuaasarput nipituumik, Ellen-ip tusaaneqarnissaa pinngitsoortinniarlugu, nukitik nungullutik assatillu sajullutik Biibilimit atuarsinnaajunnaarnissaasa tungaanut. Kisianni tamakku tamarmik akornutaallutik nipiliornerullu iluani Ellen-ip nipaa ersarissoq qarlortorlu, takorruummilluni oqaluttuarluni, najuuttut tamarmik erseqqissumik tusaavaat. Angutit taakku akerliliinerat taamaallaat oqalussinnaallutillu erinarsorsinnaallutik ingerlaannarpoq, naak ikinngutaasa ilaat assuaralugit unitsinniarsarigaluaraat. Kisianni Robbins oqarpoq: ‘Ilissi guutiliaqqamut pallorpusi: nersuteeraq kuultiusoq pallorfigaarsi.’»
GSAM 243.1«Illup piginnittua, Thayer, isumaqavinngilaq takorruugaa Diaavulumeersuusoq, soorlu Robbinsip oqaatigigaa. Taamaammat qanoq misilinneqarsinnaanersoq kissaatigaa. Tusarsimavaa Saatanip pissaaneranik takorruutit Biibilimik ammaanikkut takorruummillu inummut ilisaanikkut unitsinneqartartut, Sargentilu aperaa taamatut misilissinnaanersoq, kisianni taanna itigartitsivoq. Taava Thayerip ilaqutariinnut Biibili angisooq oqimaatsorlu, quarto-mik angissusilik, nerrivimmiittoq qaqutiguinnarlu atorneqartartoq qaqippaa, aammalu ammarpaa Ellenillu sakiaanut ilivaa, taamanikkummi taanna inip teqeqquani iikkamut tunummut uingavoq. Biibili ilineqariarpat ingerlaannaq nikueqqippoq inillu qeqqanut ingerlalluni, Biibili ammasoq assamminik ataatsimik tigullugu sapinngisamisullu qutsitsillugu, isai qummut aalajangiussimallugit, ilungersunartumik oqarpoq: ‘Guutimit isumassarsiarititaq nalunaajaataasoq,’ imaluunniit oqaatsit taamatut isumaqartut. Taavalu Biibili assammi ataatsip siaarsimallugu, isailu qummut isigalugit Biibilimut pinnatik, assamminik allamik quppernerit sivisuumik saattarlugit, allakkat aalajangersimasut tikkuarlugit, oqaatsitallu eqqortumik ilungersunartumik nipilimmik oqaatigai. Najuuttut ilarpassuisa allakkat tikkuussaaniittut misissorpaat, eqqortumik oqalunnersoq takorusullugu, tassami taamanikkut isai qummut sammipput. Allakkat ilaat tikkuarneqartut tassaapput ajortuliorartunut mitaatiginnittunullu eqqartuussutit; allat maanna inissisimaffitsinnut tunngasunik oqaaqqissaarutit ilitsersuutillu.»
GSAM 243Takorruugaa sivisunerpaaq, nalunaaquttap-akunneri arfinillit sinnerlugit
GSAM 243.2«Taamatut inissisimalluni ualikkut tamakkerlugu, seqernup tarrinissaanut qanillillugu takorruummit aninissami tungaanut, ingerlaannarpoq. Ellen takorruummilluni nikueqqimmat, Biibili ammasoq oqimaatsoq assammi tigullugu inimi ingerlalluni Allakkat Illernartut allagaannik oqaaseqartoq, Sargent, Robbins aamma French nipangersinneqarput. Piffissap sinnerani taakku amerlasuullu allat eqqissiviipput; kisianni isatik matullugit misigissutsitik nassuerutigisarnagit aalajangiusimapput.»3
GSAM 244Arnaq Harmonip katinnera
GSAM 244.1Augusti 30, 1846, Arnaq E. G. Harmon aamma Elderi James White katipput, ataatsimullu tusarliussap siuarsarnissaa pillugu sulillutik. Ukiumi 1847-imi suliatik amerlanertigut Maine-mi Massachusetts-imilu killeqarput.
GSAM 244.2Apriilimi sabbatimi siullermi Arnaq White-imut takorruugassaq soqutiginartoq tunniunneqarpoq, Stockbridge Howlandip angerlarsimaffiani, Topsham-imi, tassani ataatsimiinnerit nalinginnaasumik ingerlanneqartarlutik. Takorruugaq taanna tassaavoq taanna Allakkani Siullerni eqqaaneqartoq, tassani naalaffik illernartoq pequtillu, ajornartorsiutit piffissaat, illernartut illoqarfinnit qimaasut, ajortut taakkuninnga avatangiisut, Guutip nipaanik aniguisinneqarnerat, juubili, Naalakkap qamutinik nuialinnik tikiunnera il.il. pillugit takorruugaq. Takorruummilluni qanoq iliorneri ilaat maluginiarlugit iluaqutaassaaq.
GSAM 244Takorruummi Biibilit amerlasuut atorneqartut
GSAM 244.3Arnaq Frances Lunt (S. Howlandip pania) Januaari 19, 1890, ima oqarfigaanga:
GSAM 244.3«Inimi ataatsimiinnerit ingerlanneqartarfiani sinaani nerriveqarpoq, atuakkanik assigiinngitsunik amerlasuunik ulikkaartoq, taakkununnga ilaallutik Biibilit nalinginnaasumik angissusillit arlallit. Takorruummilluni Arnaq White nikueqqippoq, nerrivimmullu pivorlu, atuagaq alla attornagu Biibilimik ataatsimik tiguaalluni, saamiup assaminik qulaani ammasumik tigullugu, assammi talerperlermi tikerminik allakkat Allakkat Illernartut oqaluuserisai tikkuarlugit, inuk taanna saaniittoq pineqartumut atugassatut oqaatigineqartut pillugit. Taava atuagaq ammasoq inup saaniittup, allakkat oqaluuserisai, sakiaanut ilivaa. Nerrivimmut uterluni Biibili alla tiguaa, taamatut iliorluni Allakkat Illernartut allagaannik allamik oqaluuserisaqarluni, Biibililu ammasoq inup saaniittup oqaluuserisaanut sakiaanut ilillugu. Taamaaliorneq inuit arfinillit missaanniittut tungaanut uteqqinneqarpoq; taava isai qutsiinnarlugit atuakkamillu ungasissumut sammitillugit, pinnersumik issiavimmut ingippoq.»
GSAM 245.1Tamanna pillugu Arnaq Truesdail ima oqarpoq:
GSAM 245.1«Apriili 1847-imi najuuppunga, Qatanngut White nerrivimmut pimmat atuakkallu akornanniit Biibilit tulleriiaarlugit tigullugit, Allakkat Illernartut allagaannik pineqartumut atugassaqartumik Biibililu pineqartup sakianut ilillugu. Tamanna isai qilammi qummut qiviarlugit ingerlanneqarpoq. Taamani Biibili qulaani tigullugu uannut oqaluppoq; taava sakiammut ilivaa. Allakkat uannut tunniunneqartut tassaapput 2 Korinthimiut 6:17.»4
GSAM 245.2Arnaq Frances Luntip allakkani pisoq tamanna pillugu inuit pingasut najuuttut aqqi oqaatigai, taakkununnga Biibilit ilineqarlutik Arnaq Whiteip taakkununnga, ataasiakkaanut allakkat pineqartut tunngavigalugit, oqalunnerani; aqqisa akornanniippoq Arnaq Truesdail.
GSAM 245Suliat siulliit Adventismik upperisartunut akornanni
GSAM 245.3Arnaq Harmonip, siulittuisarnermut tunissutit siulersuineratigut, Januaari 1845-imiit 1846-imi upernaap tungaanut, qaammatit 18-it missaat, suliarisai tassaapput Kristusip qanittukkut tikiunnissaanik upperisallit, siornatigut peqatigisimasaasa akornanni. Ullut 2300-t naammassineranni (Oktoberi 22, 1844), pakatsinerisa suna pissutaanersoq pisullu taamani pisup qanoq ittuunera paasineqarnissaata tungaanut, upperisallit isummanut kukkusunut sangusinnaanissaat imaluunniit misilittakkatik siornatigut pigisatik tamakkiisumik qimassinnaanissaat ulorianarpoq. Taakkununnga tusarliussaa unaavoq: «Ingerlaarneq qaangiuttoq Guutimeersuuvoq. Uppernerit aalajangiusimajuk. Naalakkap innuttani suli suliassaqartippai. Biibili atuaqqissaarsiuk. Oqaaseq misissorsiuk, qaamanerlu nassaarissavarsi.»
GSAM 245.4Ilitsersuut tamanna Naalakkap pilersaarutaanut naapertuuppoq. Naalakkap siunertarisarpaa innuttaminut immikkut tusarliussani piffissartik nalliukkaangat oqaasiinit saqqummersinneqassasut, kingorna siulittuisarnermut tunissutit «aappaattut» takkulluni upperisallit uppernarsarlugit nukittorsarlugillu.
GSAM 246.1Tamanna pillugu ersarissumik assersuut tassaavoq Korneliusi, Apustilit Suliaanni allaatigineqartoq. Guutip inngiliata taassumunnga saqqummerluni angerlarsimaffimmini takorruugassippaa. Inngili taanna iivangkiiliup sallusuissutinik ilisimasaqarluinnarpoq, Korneliusimullu ajoqersuutigisinnaagaluarlugu, kisianni Kornelius takorruugassillugu annaanneqarnissamut kingornussisussamut kiffartortussatut aallartitaavoq. Uppernarsarfigaa qinusarnera imminut tunniunneralu Naalakkamit akuerineqartut. Iivangkiiliu ajoqersuutiginngilaa, kisianni taamaallaat oqarfigalugu Peteri qaaqqussagaa, taanna ammerisartup Simonip illuani Joppami najugaqartoq. Peteri tikiuppoq, Allakkat Illernartut tunngavigalugit Korneliusimut Kristusip iivangkiiliua nalunaarutigalugu.
GSAM 246Siulittuisarnermut tunissutit inissisimanera
GSAM 246.2Uani Naalakkap oqaasiani tunissutit ineriartortinneqarnerisa tulleriiaarnerat qanoq innersoq maluginiarlugu iluaqutaassaaq. Paulusi Korinthimiunut allakkamini tamanna eqqartorpaa, ima oqarami: «Guutip ilagiinni ilaannik inissisitsivoq, siullertut apustilit, aappaattut siulittuisut.»5
GSAM 246.3Apustilip tunissutit taakku iivangkiiliumik sulinermi imminnut qanoq inissisimanerat pillugu oqaasii eqqarsaatigigaanni, ingerlaannaq takulerparput sooq tulleriiaarneq taamaattoq atorneqarnersoq. Paulusi tunissutit taakku sanilliullugit ima oqarpoq: «Taamaattumik oqaatsit allat nalunaaqutaapput, upperisartunut pinnatik upperinngitsunut; siulittuisarnerli upperinngitsunut pinnani upperisartunut iluaqutaasarpoq.»6 Naalakkap aaqqissuussaa tassaavoq silarsuarmi immikkut tusarliussani oqaasiinit saqqummersinneqassasut; taamaattumik inuit Allakkat Illernartut ujartussallugit ingerlatippai, apustilitut Naalakkap tusarliussaanik nammataqarlutik, Biibilimit, kinguaariippassuit ingerlaneranni misilinneqartarnermigut tatiginassutsiminik uppernarsaasimasumit, nalunaaruteqartussanngorlugit. Upperisallit pilersinneqaraangata, siulittuisarnermut tunissut «aappaattut» takkulluni suliassani naammassivaa, «illernartut naammassineqarnissaat, kiffartortutut sulineq, Kristusillu timaata ineriartortinneqarnissaa» anguniarlugit.7