Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
21 / 29

Mokapo 20 — Bomipesi na mosala ya liboso

John Norton Loughborough

GSAM 311.1“Bósangisa basantu na ngai esika moko epai na ngai; bango oyo basalaki kondimana na ngai na nzela ya mbeka. Mpe likolo ekoyebisa bosembo na ye: zambi Nzambe ye moko azali zuzi.”1

GSAM 311.2Na kati ya Review and Herald, mokolo ya 3 sanza ya motoba 1902, totángi boye:

GSAM 311.2“Bango oyo bazali kokota na mosala na ntango oyo bayebi moke mpenza likambo ya komitika mpe komipesa na bato oyo Nkolo atiaki mokumba ya mosala na ye likolo na bango na ebandeli na yango. Esengeli koyebisa bango lisusu mpe lisusu makambo ya kala; mpo ete basengeli kokende liboso na mosala na komikitisa mpe komipesa moko lokola esalaki basali ya solo na ntango ya kala.”

GSAM 311.3Lisusu, na kati ya Testimonies for the Church, Vol. 7, maloba oyo ezwami:

GSAM 311.3“Tozali kokoma pene na suka ya lisolo ya mokili oyo, mpe misala ndenge na ndenge ya Nzambe esengeli kokoba na komipesa mingi koleka oyo esili komonana.”2

GSAM 311.4Makambo oyo etindaki Pastɛrɛ Bates, na mobu 1846, akoma mpe abimisa buku na ye ya liboso na ntina na likambo ya Sabala, esilaki kolobelama. Ndenge moko mpe, esilaki kolobelama likambo ya mpasi ya Pastɛrɛ James White, ntango, na mobu 1849, abandaki kobimisa zulunalo oyo ebengami The Present Truth.

GSAM 311Mwa buku na ntina na Kofungwama ya Likolo

GSAM 311.5Nsima ya emonaneli oyo Mama White azwaki na Topsham, na Maine, na eleko ya automne ya 1846, ntango balakisaki ye mwa baplanɛti, Pastɛrɛ Bates abongisaki makomi mpo na mwa buku moke na motó ya likambo The Opening Heavens. Kasi, esengelaki mpenza kozala na mbongo mpo na kobimisa yango. Mpo na kokokisa bosenga wana, ndeko mwasi moko oyo afandaki na Massachusetts, oyo autaki kosilisa kosala mpe kotanda tapis ya sika ya biteni ya bilamba, alongolaki yango mpe ateki yango, mpe apesaki mbongo na Pastɛrɛ Bates, yango nde epesaki ye makoki ya kobimisa buku na ye ya mibale.

GSAM 312Mwa buku moke na ntina na Mosala ya Kotia Elembo

GSAM 312.1Nsima ya emoniseli ya mosala ya kotya elembo, oyo epesamaki na Dorchester, na Massachusetts, na mokolo ya 18 sanza ya zomi na moko 1848, Pastɛrɛ Bates akomaki mwa buku ya misato, na motó ya likambo, A Seal of the Living God. Awa lisusu, akutanaki na mokakatano ya kozanga mbongo mpo na konyata. Elenge mwasi moko oyo mobali na ye akufaki, ntango ayokaki likambo yango, atekaki ndako moke oyo azalaki na yango na mboka, mpe apesaki na Pastɛrɛ Bates ndambo ya mbongo oyo azwaki. Na ndenge wana, azongelaki lisusu na makoki ya kofuta mpo na kobimisa buku.

GSAM 312Masɛngami ya Mosala ya Kobimisa Mikanda

GSAM 312.2Na mobu 1851-52, zulunalo Advent Review and Sabbath Herald ebimaki na Saratoga Springs, N.Y. Kuna, Tata Thompson apesaki Pastɛrɛ White ná mwasi na ye ndako ya kofanda ofele; mpe na biloko ya ndako ya kodefa, bazwaki lisusu libaku ya kobongisa ndako na bango.

GSAM 312.3Na tango wana, bandimi ya solo ya sikoyo bazalaki se kobakisama, mpe na bokoli wana, mposa ya misala ya moto na moto ya Pastɛrɛ White ná mwasi na ye ebimaki. Yango, elongo na mosala ya kobongisa mikanda, esalaki ete mposa ya basungi na biro ezala. Kaka na ntango wana, bato mosusu bazalaki komiyoka na mposa ya kosunga na mosala ya kokoma mikanda. Lokola ndakisa ya ndenge Nkolo asalaka na kolandela kondima ya bato na Ye, mpe atombolaka basali na ntango ya mposa, tolakisi likambo oyo ekomelaki ndeko mwasi moko ya motema moko, Mama Rebecca Smith, ya West Wilton, N.H.:—

GSAM 312.4Sima ya koleka ya ntango, mwana na ye ya mobali Uriah mpe mwana na ye ya mwasi Annie R. balingaki makasi kokende na kelasi mpo bámilengela mpo na mosala ya kotangisa. Mama abangaki ete bana na ye bazalaki kokende na nzela ya mokili, mpe, ya solo, kobanga na ye ezalaki mpamba te. Bolingo ya mama lokola moboti ezwamaki mpe na ngambo ya bana.

GSAM 313Uriah Smith na Eteyelo ya Phillips

GSAM 313.1Kobanda 1848 kino 1851, mwana mobali yango atángaki na Eteyelo ya Phillips na Exeter, N. H., esika wapi bayekoli bazalaki koyekola mobu ya liboso ya kelasi ya likolo, na ndenge ete soki bakoti na college, bázala na mobu moko liboso. Kelasi yango asilisaki. Na mobu 1851, asalaki mosala makasi mpo na kozwa mbongo ya kokota na universite, kasi lokola patron na ye akweaki na mombongo, abungisaki mbongo na ye, mpe na ntina na yango, likanisi na ye ya kala ya kokende na universite esukaki.

GSAM 313Miss Smith na seminere ya bǎna basi

GSAM 313.2Ntango Uriah azalaki na eteyelo monene, ndeko na ye ya mwasi azalaki koyekola na seminere ya bamwasi na Charlestown, Mass. Mateya na ye kuna esilaki pene, mpe lokola mosika te asengelaki kotika kelasi, bapesaki ye ná ndeko na ye ya mobali likanisi ya koteya na eteyelo monene na Mt. Vernon, N.H., mpo na mibu misato, na lifuti ya dolare nkoto moko ($1,000) na mobu, elongo na bilei mpe esika ya kolala.

GSAM 313.3Na eleko wana, mama andimaki “solo ya sikoyo.” Losambo na ye mpo na bana na ye, sikoyo, soki ekoki, ezalaki ya makasi mpe ya molende koleka liboso. Pastɛrɛ Bates akendeki kotala West Wilton, mpe liboso na ye, Mama Smith alimbolaki likambo ya bana na ye, mpe kobongwana na bango ekomaki likambo ya losambo. Pastɛrɛ Bates azalaki kozela na mikolo moke mpo na kosala makita na Somerville, na Massachusetts, na ndako ya Paul Folsom, mpe Mama Smith asengelaki kokomela mwana na ye ya mwasi mokanda, mpo na kobengisa ye ayaka na likita. Na ntango wana, Pastɛrɛ Bates ná mama bazalaki kosenga ete Nzambe asimba motema ya mwana na ye ya mwasi mpo akende na likita.

GSAM 313Bandɔtɔ Mibale Ekokisami

GSAM 313.4Pastɛrɛ Bates akɔtáká naino te na shambre esika likita elingamaki kosalema, mpe na yango ayebaki eloko te na ntina na esika na yango. Na butu liboso ya likita, alɔtaki ndɔtɔ ete azalaki na kati ya shambre wana, mpe bakiti nyonso etondaki longola kaka oyo ezalaki pembeni ya ekuke. Alɔtaki lisusu ndɔtɔ ete abongolaki likambo oyo akanisaki kolobela, mpe alobelaki nde likambo ya esika ya bule; ete bayembaki nzembo ya liboso, babondelaki, mpe bayembaki nzembo ya mibale, mpe ye awutaki kofungola Biblia na ye mpe azalaki kotanga, “Mikolo nkóto mibale na nkama misato, na ntango wana esika ya bule ekopetolama,” ntango azalaki kolakisa elilingi ya esika ya bule na tablo, ekuke efungwamaki, mpe elenge mwasi moko akotaki mpe afandaki na kiti oyo ezalaki mpamba. Alɔtaki lisusu ete moto yango azalaki Annie R. Smith, mpe ete na mbala moko asepelaki, mpe andimaki solo.

GSAM 314.1Likita ya Pastɛrɛ Bates ezalaki na mokolo ya Sabala (Mokolo ya Pɔsɔ), mpe lokola kelasi ezalaki te na mokolo wana, Annie alobaki, “Kaka mpo na kosepelisa mama na ngai, nakokende.” Na butu liboso ya Sabala wana, alɔtaki ete akendeki, kasi aumelaki; ete ntango akomaki na ekuke, nzembo ya liboso esilaki koyembama, losambo esilaki kosalema, mpe bazalaki kaka na suka ya nzembo ya mibale; ete ntango akotaki, amonaki ete kiti nyonso etondaki na moto longola kaka oyo ya pembeni ya ekuke; ete moto moko molai, ya lokumu, mpe molobi ya malamu azalaki kolakisa na etanda eloko lokola amonaki naino te, mpe azalaki kozongela, “Kino mikolo nkóto mibale na nkama misato, bongo esika esantu ekopetolama.” Alɔtaki ete maloba na ye esepelisaki ye mingi, mpe ezalaki solo.

GSAM 314.2Abimaki mpo na kokende na likita na ntango ekoki, kasi abungaki nzela, yango wana akomaki kuna kaka ntango bazalaki koyemba suka ya nzembo ya mibale. Ntango akotaki, biloko nyonso ezalaki kaka ndenge amonaki yango na ndɔtɔ, mpe moto kaka wana ya ndɔtɔ na ye azalaki kozongela, na lolenge moko, maloba ya Daniele 8:14. Na mbala moko, kondima ekɔtaki na motema na ye.

GSAM 314.3Pastɛrɛ Bates azalaki kokanisa na ndɔtɔ na ye te kino mwasi yango akɔtaki mpe afandaki na esika na ye. Abongisamaki mpo na kolobela likambo mosusu, kasi makanisi na ye ezalaki kaka na motuna ya esika ya bule. Ntango azalaki kozongela maloba ya mokanda, ndɔtɔ na ye eyaki ye na makanisi na mbala moko, mpe na kimya nyonso abondelaki mpo na lisalisi mpo na kosolola na mitema ya bayoki na ye. Azalaki na bonsomi monene na kolimbola likambo ya koleka ya ntango, likambo oyo Annie ayebaki malamu. Na nsima, alimbolaki solo ya nsango ya anzelu ya misato mpe ya Sabala.

GSAM 315Annie Smith Andimi Solo

GSAM 315.1Ntango akangaki likita, ayaki pene ya Annie mpe alobaki, “Nakanisi oyo azali mwana mwasi ya Ndeko mwasi Smith ya West Wilton. Namoná yo nanu te liboso, kasi elongi na yo emonani lokola ayebani. Nalotaki ndoto ya komona yo na butu ya lobi.” Bongo Annie ayebisaki ye ndoto na ye. Abimaki na likita na mitema mpe na bamposa nyonso ebongwani, mpo wana wana andimaki solo ya Sabala.

GSAM 315.2Azongaki na seminere, abongisaki valize na ye, mpe azongaki na mboka. Ntango ayokaki mitungisi ya Pastɛrɛ White na mosala ya kobimisa mikanda, mpe misala na ye ya kosakola, amonaki ete Nzambe abengaki ye mpo na kokende kosunga ye na misala ya biro. Na sanza ya mwambe, 1851, ntango bamemaki zulunalo longwa na Paris kino na Saratoga Springs, N.Y., Miss Smith akendeki kuna lokola moko ya basali.

GSAM 315Libonza mpe Bomipesi

GSAM 315.3Na kati ya Review, Vol. 2, No. 7, ezali na maloba moke oyo ye moko akomaki mpo na komonisa mayoki na ye nsima ya kotika mikano na ye ya kala mpo na mosala na ye ya komikitisa. Alobi boye:

GSAM 315.3“Nazali na elikya ete natiká biloko nyonso mpo na kolanda Mwana ya Mpate esika nyonso akokende. Mabele ebúngisi mpenza nguya na yango ya kobenda ngai. Bilikya na ngai, bisengo na ngai, bolingo na ngai, sikoyo nyonso etali makambo ya likolo mpe ya bonzambe. Nalingi esika mosusu te longola kaka kofanda na makolo ya Yesu mpe koyekola epai na ye—mosala mosusu te longola kaka kosalela Tata na ngai ya likolo—esengo mosusu te longola kimya ya Nzambe oyo eleki mayele nyonso.”

GSAM 315.4Lisalisi ya Ndeko mwasi Annie na biro lokola motángi ya mabunga, mpe bongo na bongo, ezalaki na ntango ebongi. Mpo na mibu misato, asalaki na molende mpe na mayele, azwaki kaka bilei mpe bilamba. Na suka ya eleko wana, bokono ya consomption eponaki ye lokola moto oyo ekoboma. Na ntango bokono oyo ya malembe malembe mpe ya liwa ezalaki konyokola ye, akomaki ba poèmes ya kitoko, mpe oyo eleki elengi ezalaki “Home Here and Home in Heaven,” introduction na yango, oyo ekomamaki mokolo moko liboso ya liwa na ye, na mokolo ya 26 sanza ya nsambo 1855, emonisaki malamu mpenza bizaleli ya bopɛtɛ mpe ya komikitisa oyo ezalaki mingi na bomoto na ye, na boye ete tokoki te koboya kopesa yango mobimba:

GSAM 316.1“Natɔ́ndaki Nzambe na ngai, ete, ntango nazalaki awa na nsé,
GSAM 316.1Mosala oyo ya esengo bapesaki ngai;
GSAM 316.1Mpe ntango maloba na ngai esilaki kotanga,
GSAM 316.1Nagumbaki mabolongo mpe natali likolo.
GSAM 316.2“Moto moko te abɛtɛ mosala oyo ya komikitisa,
GSAM 316.2Mpo na kolakisa mabunga na yango;
GSAM 316.2Oyo ebimaki na kati ya elamba ya Mpasi,
GSAM 316.2Mpe ekolaki na nse ya mamwɛ ya mawa.”

GSAM 316Kosala makambo ya ndako na kati ya mpasi

GSAM 316.3Na sanza ya minei, 1852, Pastɛrɛ White alongwaki na Saratoga Springs mpo na kokende na Rochester, na New York. Ezalaki na engumba wana, na 124 Mt. Hope Avenue, nde bafungolaki ndako na bango mpo na mbala ya liboso na biloko ya kosomba na esika ya kodefa. Kasi mposa na bango ya kosala ete mosala ya kobimisa mikanda elonga ezalaki makasi, mpo ete zulunalo ebimaka na ntango nyonso, mpe na ndenge wana bosolo epalangana, yango esalaki ete bamiboyelaki biloko mingi ya esengo ya bomoi ya mokolo na mokolo.

GSAM 316.4Lolenge oyo babandaki kobongisa ndako na tango wana, okoki kotanga yango na mokanda ya sekele oyo Mama White akomelaki libota ya S. Howland, na mokolo ya 16 sanza ya minei, 1852:—

GSAM 316.5“Tozali kaka kobongisa makambo awa na Rochester. Tofuteli ndako moko ya kala na dolare 175 na mbula. Tozali na machine ya konyata na kati ya ndako. Soki ezalaki te, elingaki kosenga tófuta dolare 50 na mbula mpo na esika ya biro. Bino bolingaki kosɛka soki bokokaki kotala biso mpe komona biloko na biso ya ndako. Tosombi bitanda mibale ya kala ya mabaya na senti ntuku mibale na mitano moko na moko. Mobali na ngai amemeli ngai bakiti ya kala motoba, oyo moko te ekokani na mosusu, mpo na yango afutaki dolare moko, mpe mwa moke na nsima apesaki ngai lisusu bakiti minei mosusu ya kala, oyo ezangi bisika ya kofanda, mpo na yango afutaki senti ntuku motoba na mibale mpo na nyonso. Bistriktire na yango ezalaki makasi, mpe nazalaki kotia bisika ya kofanda na yango na elamba ya makasi. Manteka ezali talo mingi, yango wana tosombaka yango te, mpe lisusu tokoki kosomba mbala te. Tosalelaka sauce ya mbuma na esika ya manteka, mpe ba navets na esika ya mbala. Bilei na biso ya liboso tozalaki kolia yango likolo ya planche ya mɔ́tɔ, oyo etɛlɛmisamaki likolo ya barilɛ mibale ya farini oyo ezalaki mpamba. Tozali na bolingo ya kondima mpasi soki mosala ya Nzambe ekoki kokende liboso. Tondimi ete lobɔkɔ ya Nkolo ezalaki na boyei na biso na esika oyo. Esika ya mosala ezali monene, kasi basalí bazali moke. Na Sabala eleki, likita na biso ezalaki malamu mingi. Nkolo apemelisaki biso na kozala na ye.”

GSAM 317Bopesi ya Bandimi

GSAM 317.1Na nimero ya liboso ya Review, oyo enyatamaki na Rochester, na mokolo ya 6 Mai 1852, ntango azalaki kolobela bokende longwa na Saratoga kino Rochester, Pastɛrɛ White alobaki boye:

GSAM 317.2“Bandeko bapesaki makoki mpo na kosunga zulunalo koleka ndenge tokanisaki. Mpe atako misolo na biso mpo na kokende kowuta na Saratoga Springs, mpe kobanda zulunalo na engumba oyo, ezalaki ebele, kasi tozali na nyongo te.”

GSAM 317Bomipesi ya Basali

GSAM 317.3Na liyebisi ya mombongo na nimero 12, ya mokolo ya 14 sanza ya zomi, totángi boye:

GSAM 317.3“Kasi, biro ezali na nyongo te, mpo na ntina oyo: Bandeko Belden na Stowell, oyo basalaki na biro na basanza motoba oyo eleki, bazwaki kaka mwa mbongo oyo elekaki moke motuya ya bilei na bango. Bamosusu oyo basalaki mosala moko na bango bazwi eloko koleka te na oyo bazwi bango. Ekozala mpenza esengo mpo na baninga nyonso ya solo ya sikoyo kosunga mpo na kokokisa bozangi na mosolo oyo ekoti, ete baoyo basalaki mosala makasi, mingi mpenza ntango tozalaki te, na kati ya bokono, mpo na kobimisa zulunalo Review and Herald, bazuwa lisungi ya malamu.”

GSAM 317Bakɔti ya sika na Rochester, N.Y.

GSAM 317.4Na eleko ya molunge ya mobu 1852, ntango mosala ya kobimisa mikanda ebandaki malamu na Rochester, Pastɛrɛ White ná mwasi na ye basalaki mobembo ya sanza misato na mpunda ná kalesi, kino na este na engumba Bangor, na Maine, bazalaki kosala makita mpe kotala bandimi ya Sabala oyo bapanzanaki na nzela. Liboso bázonga, kobanda na mokolo ya 26 sanza ya libwa, Pastɛrɛ J. N. Andrews apesaki masolo ebele na 124 Mt. Hope Avenue. Na tango wana, ba-Adventiste ya Mokolo ya Yambo mwambe bandimaki solo ya ntango oyo, mpe mokomi azalaki moko na kati na bango.

GSAM 318Oswald Stowell Abikisami

GSAM 318.1Mokolo moko ya mitano na mpokwa na sanza ya zomi, Pastɛrɛ White ná mwasi na ye bazongaki na ndako uta na mobembo na bango na este. Mokolo oyo elandaki (Sabala) tomonaki bango mpo na mbala ya liboso, na likita ya Sabala. Na tango ya likita wana, Oswald Stowell, mosali ya imprimerie, azalaki konyokwama na bokono ya pleurisy ya makasi mpenza, mpe monganga atikaki ye mpo akufa. Monganga alobaki ete “akokaki kosala eloko moko te mpo na ye.” Na ntango ya losambo, Oswald azalaki na shambre ya pembeni, mpe azalaki na mpasi makasi ya nzoto. Na suka ya likita, atindaki nsɛngi ete básambela mpo na ye. Elongo na basusu, babengaki ngai mpo na kosala losambo. Tofukamaki pembeni ya mbeto na ye, mpe ntango bazalaki kosambela, Pastɛrɛ White apakolaki ye mafuta “na nkombo ya Nkolo.” Bozali ya Molimo ya Nzambe emonanaki mpenza, mpe abikaki na ngonga moko. Tango tosukisaki losambo, azalaki kofanda na mbeto, kobeta-beta na bampande na ye, oyo liboso ezalaki kopesa ye mpasi mingi, mpe koloba, “Nabiki malamu mpenza. Lobi nakokoka kosala na masini ya maboko.” Mikolo mibale sima na yango, asalaki na yango mpenza.

GSAM 318Emonaneli ya Mama White liboso ya Lingomba ya Rochester

GSAM 318.2Mapamboli yango moko oyo ebikisaki Ndeko Stowell ekweaki likolo ya Mama White na ndenge ya monene koleka, mpe ntango Pastɛrɛ White abalukaki mpo na kotala ye, alobaki, “Ellen azali na emonaneli; apemaka te ntango azali na ezalela oyo. Soki moko na bino alingi komindimisa na likambo oyo, azali na bonsomi ya komeka ye.” Atikalaki na ndenge wana na emonaneli pene ya ngonga moko na miniti ntuku mibale. Ntango azalaki na ezalela wana, alobaki maloba, mpe mbala mosusu fraze mobimba; kasi ata na kotalela ye makasi mpenza, mpema moko te emonanaki na nzoto na ye.

GSAM 319Emonaneli na ntina ya bizaleli ya ndeko moko oyo azalaki te

GSAM 319.1Nsima Mama White abimaki na emonaneli oyo, apesaki litatoli na likambo amonaki. Liboso ete Pastɛrɛ White ná mwasi na ye bázonga uta mobembo na bango na este, moko na kati na biso alongwaki na engumba, mpe azalaki na mobembo mpo na mosala na etuka ya Michigan. Yango wana, azalaki te na likita oyo, mpe amonaki ata mokolo moko te Pastɛrɛ White ná mwasi na ye. Ntango azalaki koyebisa emonaneli na ye, Mama White ayebisaki biso, na kati ya makambo mosusu, oyo amonaki etali mobali moko oyo, ntango azalaki na mobembo mosika na ndako, azalaki kolobela mingi mobeko ya Nzambe mpe Sabala, kasi na ntango yango moko azalaki kobuka moko ya mitindo. Alobaki ete azalaki moto oyo amonaki ata mokolo moko te, kasi andimaki ete akomona ye mokolo moko, lokola likambo na ye elakisamaki ye polele. Kasi, moko te kati na biso akanisaki ete azalaki moto oyo toyebaki.

GSAM 319.2Sima ya pene na pɔsɔ motoba uta na emonaneli oyo elobelami likolo, ndeko mobali oyo atangamaki liboso azongaki uta na Michigan. Noki kaka Mama White amonaki elongi na ye, alobaki na moko ya bandeko basi, “Oyo nde mobali oyo namonaki na emonaneli, oyo nalobelaki bino.” Ntango balobelaki ndeko mobali wana emonaneli yango, na miso ya mwasi na ye mpe bato mosusu ebele, Mama White alobaki na ye, “Ndenge Natana alobaki na Davidi, ‘Yo nde moto wana.’” Na nsima, asalaki kaka ndenge Paulo alobaki ete bato mosusu bakosala tango bakosambisama mpo na masumu na bango na likabo ya esakweli: “Kasi soki bino nyonso bozali kosakola, mpe moto oyo andimaka te to oyo ayekoli te akoti, bango nyonso bakomonisa mabe na ye, akosambisama na bango nyonso: mpe bongo basekele ya motema na ye ekomonana polele; mpe na ndenge wana, akokwea na elongi na mabele mpe akosambela Nzambe, mpe akoloba ete Nzambe azali solo na kati na bino.”3 Nsima ya koyoka ndenge Mama White azalaki koyebisa ye masumu na ye, ndeko mobali yango akweyaki na mabolongo liboso ya mwasi na ye, mpe na mpisoli alobaki na ye, mpe na bato moke oyo bazalaki wana, “Nzambe azali na kati na bino ya solo,” mpe na nsima andimaki masumu na ye nyonso ya bizaleli na ye ntango azalaki na Michigan, na kobuka mobeko ya nsambo, ndenge emonanaki na ntango yango esalemaki, na mosika ya koleka bamile nkama mitano.

GSAM 320.1Na boye, sima ya mwa baposo, tozwaki bondimisi ya makasi ya matatoli wana. Te kaka tokambamaki koloba ete ebimisamaki na nguya moko ya likolo, kasi mpe ete ewutaki na liziba moko oyo, na maloba ya polele, ezalaki kopamela bato mpo na lisumu na bango.

GSAM 320Uriah Smith akangami na Biro ya Review

GSAM 320.2Ezalaki na tango ya kobima ya Buku ya Misato ya Review nde Uriah Smith abandaki kobatela Sabala, mpe akomaki na boyokani na biro ya Review, esika azalaki mokomi mpe mobongisi-mokanda mpo na bambula ebele. Mokanda na ye ya liboso oyo ebimaki na zulunalo ezalaki poeme na nkombo, “Mongongo ya Likebisi ya Tango mpe ya Esakweli,” oyo ebimaki na mokolo ya 17 sanza ya misato 1853.

GSAM 320.3Pastɛrɛ Smith ayokaki mbala ya liboso nsango ya anzelu ya misato na likita moko oyo esalemaki na Washington, N.H., kobanda na mokolo ya 10 kino 12 sanza ya libwa 1852. Ntango azongaki na ndako na West Wilton, ayekolaki na likebi makambo oyo ayokaki, mpe abandaki kobatela mokolo ya nsambo, Sabala ya liboso, na sanza ya zomi na mibale 1852. Akómaki kosala na biro ya Review na Rochester, N.Y., na mokolo ya 3 sanza ya mitano 1853, esika ye ná ndeko na ye ya mwasi Annie basalaki mosala mpo na kozwa bilei mpe bilamba na bango, na esika ya koteya na eteyelo monene mpo na dolare nkóto moko ($1,000) na mbula mpe bilei na bango. Yango ezalaki ndambo ya bomipesi oyo esalemaki mpo na kotia mosala ya nsango ya anzelu ya misato na ebandeli na yango.

GSAM 320Apambolamaki mpo na Mosala ya Bopastɛrɛ

GSAM 320.4Pene na mobu 1863, Pastɛrɛ Smith abandaki kosalela likabo na ye ya koloba na bato ebele. Na mobu 1866, bapambolaki ye mpo na mosala ya bopastɛrɛ ya nsango malamu, mpe nsima na yango asalaki mosala mingi na makita ya minene mpe na makita na ba Etats ndenge na ndenge banda na mbu ya Atlantique kino na mbu ya Pacifique, mpe lisusu na mosala ya mobateli na lingomba ya Battle Creek, oyo ezalaki lingomba na ye ya mboka. Nsima ya kofungolama ya Eteyelo ya likolo ya Battle Creek, ateyaki na bantango mosusu na departema ya Boyekoli ya Biblia na eteyelo wana. Mpo na bolamu ya zulunalo Review and Herald, akatisaki Mbu ya Atlantique na mobu 1894, mpe atalaki bamboka ndenge na ndenge na Eropa. Ntango azalaki na Syrie, azwaki fievre mpe na ntina na yango, abikaki malamu te kino na suka.

GSAM 321Mibu ntuku mitano ya mosala ya kolɛmba te

GSAM 321.1Kobanda 1853 kino 1903, elingi koloba mibu ntuku mitano, Pastɛrɛ Smith azalaki pene na ntango nyonso na boyokani ya bokomi na zulunalo Advent Review and Sabbath Herald; mpe na eteni monene ya ntango wana, azalaki na bokambi mobimba ya makambo ya bokomi ya zulunalo yango. Ata na mokolo ya liwa na ye, ntango bokono ya paralysie ekweyisaki ye, azalaki na nzela ya kokende na biro na mikanda oyo abongisaki mpo na konyata. Abakisaki mpe babuku ebele ya ntina na mikanda ya lingomba. Na kati ya misala wana, ezali: Thoughts on Daniel and the Revelation, Nature and Destiny of Man, buku moko oyo bakómisaki monene na ntina ya Sanctuary and Twenty-three Hundred Days, The Marvel of Nations, mpe Modern Spiritualism. Buku ya liboso kati na yango ekomamaki mingi mpenza kati na ngonga ya libwa ya butu mpe katikati ya butu, sima ya mosala ya mokolo mobimba ya bokomi mpe ya biro esilaki.

GSAM 321Liwa ya Pastɛrɛ Smith

GSAM 321.2Bomoi na ye ezalaki ya ntina mpe ya mosala malamu. Azwi bopemi na misala na ye, akufaki na kati ya Yesu na mokolo ya 6 sanza ya misato 1903. Kasi mpo na ye, tokoki koloba na bosolo nyonso ete, “Misala na ye ezali kolanda ye,” mpe atako akufi, azali kaka koloba.

Notes

  1. Nzembo 50:5, 6. ↩
  2. Lokasa 240. ↩
  3. 1 Bakorinti 14:24, 25. ↩

Note

Back