Adventist Pioneer
Library
aplib.orgBu In
13 / 31

Bung 10 — Zanlai Au

John Norton Loughborough

GSAM 160.1“Zanlaiah chuan, ‘En teh u, mo neitu a lo kal e; amah hmuak turin chhuak rawh u,’ tih au a lo awm a. Tichuan, nungak thianghlim zawng zawngte chu an tho va, an khawnvarte an siam ṭha a.”1

GSAM 160.2He “nungak thianghlim sawm” tehkhin thuin a sawi nghah hun chungchâng chu kan sawi tawh a; tûnah chuan a chunga thu ziaka târ lan a niha, Adventist miten “zanlai au” an tih chu kan ngaihtuah bîk dawn a ni. He thu chungchâng ziaktu langsâr tak pakhatin October 3, 1844-a chhuak chanchinbu Zanlai Au-ah heti hian a sawi:—

GSAM 160.3“Nimahsela, engtin nge he nghah zanah hian kan lo luh? Krista pian hma 457 favanga ṭan tur chu, ṭhalah hrilhlâwktuin hmuhna [ni 2300 chungchâng hrilhlâwktuin hmuhna] kan ṭantir avâng a ni. Kan thlen tum lawng chawlhna hmun chu thla ruk leh ni tlem kan tlin lo va. Chumi chuan thla ruk chhûng nghah zanah min hruai lut a ni.”

GSAM 160.4Ziaktu dang, S. S. Snow chuan August 22, 1844-a Au-ah ni 2300 chungchâng a sawiin heti hian a ti:—

GSAM 160.5“Jerusalem din thar leh sak leh tura thupek a chhuah aṭangin an ṭan a. He thupek hi a tirah Kura siam a ni a, Daria'n a siam thar leh a, Artaxerxes Longimanus-a lal kum pasarihnaah tihfamkim a ni. Krista pian hma kum 457 favangah puan a ni a, hman ṭan a ni bawk. Chutih hunah chuan Lalpa kut ṭha zarah Ezra chu Jerusalem a lo thleng a, Juda mite ram inrelbâwlna a din thar leh a, rorêltute leh thuṭhentute a ruat a, kulh sak hna a ṭan a ni.”2

GSAM 160.6Hrilhlâwktuin hmuhnaa hun chu kum 2300 pum a nih avângin, 2300 tling tur chuan 457 zawng zawng leh 1843 zawng zawng a ngai a; thupek chu Krista pian hma 457 thla pasarihna thleng a la chhuah loh chuan, chu hun chhûng chu 1844 thla pasarihna thleng a tawp lo vang tih zirtîr a ni. Thla pasarihna ni sawmna serh chu chu hun chhûng inṭanna chhinchhiahtu thil niin a lan avângin, thla pasarihna ni sawmna (Juda mite hun chhiar dân), October 22, 1844-ah ni 2300 chu a tawp anga, hmun thianghlim tihfai hun a lo thleng ang tih chiang taka târ lan a ni. Chu hun chhûng chu 1843-ah a tawp tih finfiahna zawng zawng chu 1844-a chhiarnaah pawh chakna inangin a hman theih a; an beiseina hlohna chhan chu chinfelna chiang tak ang an ngaih an hmuchhuak ta tih rinngamna a rawn keng tel bawk. Adventist-ten chutih laia “zanlai au dik” an tih an puan dân chu, chutih laia hnaah langsâr taka telte thuziak lakchhâwn aṭanga târ lan aiin sawi fiah ṭhatna a awm lo.

GSAM 161“Amah Hmuak Turin Chhuak Rawh U”

GSAM 161.1October 3, 1844-a Au-ah George Storrs ziak thu, “Amah Hmuak Turin Chhuak Rawh U” tih thupui hmang a awm a; chutah chuan heti hian a sawi:—

GSAM 161.2“Hmana ka la tawng ngai loh rilru puin ka ziakna hmanrua ka la chhuak a ni. Ka rilruah chuan, thla pasarihna ni sawmnaah kan Lalpa Isua Krista chu vân chhûm zingah a inpuang ang tih rinhlelhna rêng a awm lo. Chu thil thlenna chu ni tlêm chauh kan hlat tawh—inpeih lote tân hun râpthlâk tak, inpeih tawhte tân erawh ropui tak a ni.

GSAM 161.3“Tûna kumah hian, ‘En teh u, Mo Neitu a lo kal e’; ‘amah hmuak turin chhuak rawh u.’ He au hian anmahni a khawih theihna chin bâkah chuan, hming maia kohhrante leh mi sual zawng zawngte nêna kan tih tur chu kan ti zawh tawh a ni. Tûna kan hna chu ‘an khawnvarte keng a, mo neitu hmuak tura chhuak nungak thianghlimte’ kaihthawh a ni. Tûnah khawiah nge kan awm? ‘Hrilhlâwktuin hmuhna chu a tlai pawhin, nghâk rawh.’ March emaw April emaw liam ta aṭanga kan chhânna chu chu a ni lo vem?—A ni. Mo Neitu a tlai chhûngin eng nge thleng?—Nungak thianghlim zawng zawngte chu an lo chhâm a, an lo muhil ta, a ni lo vem? Krista thu chu a hlawhchham lo va; ‘Pathian Lehkha Thu chu tihbo theih a ni lo.’ Kan lo har reng angin kan insawi pawhin awmzia a nei lo; Krista lo kal tur thuah ni lovin, a hun chungchângah kan lo chhâm a ni. Nghah hunah kan lo lut a; a tlai ‘rei zâwng’ kan hre lo va, chu thuah chuan kan lo chhâm a ni. Kan zînga ṭhenkhat chuan kan muthilh pahin, ‘Hun dang ruat leh suh u!’ kan ti a; chutiang chuan kan lo muhil a ni. Tûna harsatna chu min kaihthawh hi a ni. Lalpa, min ṭanpui rawh, mihring ṭanpuina chu engmah a ni si lo va. Lalpa, Nangmah ngeiin thu sawi rawh. Tûnah hian ‘Pa’ chuan a hun chu ‘hriattir’ sela aw.

GSAM 162Thuchah Zanlai

GSAM 162.1“Nghah hun chu eng tia rei nge?—Kum chanve. Engtin nge i hriat?—Kan Lalpa'n, Mo Neitu a tlai chhûngin, ‘zanlaiah’ a tih avângin. Hrilhlâwktuin hmuhna chu ‘tlai leh zîng 2300,’ a nih loh leh ni 2300 tân a ni. ‘Tlai’ emaw zan emaw chu hrilhlâwknaa ni pakhat chanve a ni a, chuvângin thla ruk a ni. Chu chu nghah hun rei zâwng zawng a ni. Tûna hun chungchâng au ring tak hi July laihâwl vêlah a ṭan a, chakna leh thiltihtheihna nasa tak nen a darh a; au chu ‘1843’ a nih laia ka la hmuh ngai loh Thlarau thiltihtheihna târ lanna a zui a ni. Tûnah chuan, ‘Amah hmuak turin chhuak rawh u,’ tih chu a ngialngana thleng a ni. Hmuh theih a ni ang tih ka la suangtuah ngai loh khawpa thil zawng zawng kalsan a awm a. He au hian thinlung a man chuan, loneituten an lote leh an thlaite an kalsan a. Ka la hmuh ngai loh ṭah chunga nasa taka auhna leh engkim Pathian hnêna hlan a awm a ni. Hma lama auah an la neih ngai loh khawpa he thutak rinngamna a awm a; chu chuan ṭahna leh thinlung tihnemna ropuina, a tawng tawhte chauhin an hriat thiam theih a nei a ni.

GSAM 162.2“He tûna thutak avâng hian, khawngaihna zarah engkim hlan ngam ka ni a; he thu rinhlelh reng chu Pathian tihlungni loh leh keimah chunga ‘chhiatna thleng thuai’ rawn thlen angah ka ngai a ni. He au hi ṭha taka puan a nihnaah chuan, tûnah ‘a lo thlen loh chuan’ tih ngaihtuahna pawm avâng emaw, he thutak avânga chhuah ngam loh avâng emawa ‘tu pawh a nunna chhan tum chu,’ ‘a nunna a chân ang’ tih ka ring chiang a ni. Abrahama'n Isaaka a hlan theihna turin emaw, Nova'n lawng a tuk theihna turin emaw, Lota'n Sodom a chhuahsan theihna turin emaw, Israel thlahte'n Aigupta an chhuahsan tur nghâka zan khawvarin an din theihna turin emaw, Daniela'n sakeibaknei pûkah a luh theihna turin emaw, Hebrai mi pathumte'n mei rawhtuinaah an luh theihna turin emawa an neih rinna ang chu a ngai a ni. Chutiang rinna fiahna tel lovin ramah kan lut dawn emaw kan ti a; mahse, kan lut dawn lo tih ka ring chiang a ni. He thutak hnuhnûng hian chutiang fiahna a rawn keng a; tui lêt hmaa Sodom mîte, kohhran lum nuai emaw, nungak thianghlim muhilte emaw'n mi â, mi rilru buai emaw an duh ang hming dang rêng rênga an vuah pawh tuar ngamte chauhin chu chu an ngam ang. Vawi khat ka la au leh duh a, ‘I nunna chhan turin tlân chhuak rawh’; ‘I hnung lam hawi suh’; ‘Lota nupui chu hre reng rawh u.’”

GSAM 163Storrs-a Lungpui Phêk

GSAM 163.1October 10, 1844-a Zanlai Au-ah George Storrs ziak, a hnuaia mi hi a chhuak a. A thupui chu “A Tâwpna” tih a ni a, Adventist-ten erawh “Storrs-a Lungpui Phêk” an ti:—

GSAM 163.2“Chumi ni atân chuan engtin nge kan inpeih ang?—Pathian thutak ring la, Pathian chawimawitu rinna chak tak nen chumi chu innghahnaah hmang ngam rawh. Chumi niah chuan kan thi dawn tih kan hre ta se, kan neih tur rilru ang chu kan nei tur a ni; chutiang bawkin Pathian hnêna inhlanna pumhlûm leh khawvêl thilte laka thihna kan nei tur a ni.

GSAM 163.3“Ka sawi tum chu tuifinriat lai takah lungpui phêk lian tak a awm nia suangtuah aiin ka sawi fiah ṭha thei lo. Lal fapa ropui leh thiltithei takin, a hun ruatah chuan a thu an ring takzet tih finfiahna nei a, chutah a hmuh zawng zawngte chu ram ropui takah hruai turin mei lawng mawi tak a rawn tir ang tih a tiam a. Mi tam tak chu chu lungpui pan chuan an chhuak ngam a. Ṭhenkhat chuan lungpui chungah him taka an awm chuan an hruite an tân a, an rawn chuan lawng chu an hnên aṭangin a luang bo va; an thlir zui tawh lo va, mei lawng lo thlen tur chu an thlir nghâk zâwk a ni. Thutiam dikzia chu an ringhlel lo va, chumi avângin an neih zawng zawng an hlan ngam a. Chuta lo kal dangte chuan lungpui chunga an awm chu a tâwkah an ngai a. Nimahsela, ‘mi fing’ ni an duh a, an nun an dinhmun hlauhawm lutukah dah an duh lo.

GSAM 164.1“Mei lawng an beiseih hun a lo thlen hma chuan, ‘I rinna angin i chungah thleng rawh se,’ tih au chu a lo ri tawh a. A ni chu a lo thleng a. Fîmkhur mite chuan mei lawng a lo kal an hmuh chuan an lawngte an phelhanga, an luantir bo ang tih an lo tum a ni thei. Lawng chu hmuh theihin a lo lang ta; mahse, hmuh an nih lova an lawngte thlah turin a tlai tawh a; chu bâkah pawh, an fîmkhurna tho chuan, lawng lo kal chu an beiseih ngei a ni tih an hriat chian hma chuan an lawngte thlah bo lo tura hruai tur a ni. Tûnah chuan hmuh an nih lova an hruite an tân theih loh khawpin a lo hnaih ta a ni.

GSAM 164.2“Mei lawng chu lungpuiah a lo thleng ta a. ‘Mei lawng lo thlen tur thutiamah rinhlelh miah lova in rinngamna finfiahna chu eng nge?’—‘Kan lawngte kan phelh a, kan hnên aṭangin an luang bo tawh a; chuvângin, tuikam kan thleng thei rêng rêng lo va, mei lawng lo thleng lo ta se kan boral ngei ngei tur a ni; he lungpuiah hian lawng dang engmah a kal tlang ngai si lo va.’ ‘A tâwk e,’ tiin mei lawng hotu chu a au va; ‘rawn chuang rawh u; chutiang rinngamna chu tihbeidawnin a awm lo vang,’ a ti a.

GSAM 164.3“Lungpuia an lawngte la phuar bet tlatte chu tûnah an lo pung khâwm a, mei lawngah chuang an tum hle a. A hotu chuan, ‘Sawtah sawn lungpuia phuar bet lawngte ka hmuh saw eng nge a awmzia, a nih loh leh, hmuh theihin ka lo lan hnu chauhva an hruite tânte saw eng nge?’ tiin a zâwt a. An chhânna chu, ‘Mei lawng a lo thlen loh chuan tuikama kir lehna tur kan neih theihna'n, kan fîmkhur ang kan ti a ni,’ tih a ni a. Hotu chuan, ‘Chuti chuan tisa tân in lo inbuatsaih a, ka thu chu in lo ringhlel ta a ni maw? I rinna angin i chungah thleng rawh se. Finfiahna chu nangmahni dodâltu a ni. Kir lehna turin in lo inbuatsaih a, tûnah chuan in rin lohna rah in seng ngei tur a ni,’ a ti a. ‘Chuvângin rin lohna avângin an lut thei lo va.’ Aw, beiseina nei loh dinhmun râpthlâk tak!

GSAM 164.4“Unaute u, tûnah in hruite tân rawh u; in lawngte chu hmuh phâk lohvah luang bo sela; a ni, ‘Mihring Fapa chhinchhiahna a lo lan’ hmain hmanhmawh rawh u. Chutih hunah chuan a tlai tawh ang. Tûnah innghat ngam rawh u, engkim hlan ngam rawh u. Aw, in avângin ka thinlung a na e; thuanawp suh u; chu lawng chu nem chhuak rawh u, chuti lo chuan in boral ang; kan Lalpa leh kan Rorêltu Isua Krista chuan, ‘Tu pawh a nunna chhan tum chu a chân ang,’ a ti si a. Chuvângin hmanhmawh rawh u; vawi khat ka ngen leh a che u, aw, hmanhmawh rawh u! ‘A lo thlen loh chuan’ tuikama tlân chhuahna tura tûna in rin lawng zawng zawng chu thlah bo rawh u. Chu ‘a nih loh chuan’ tih chuan a tichhe ang che u. Tûnah hian fiahna leh thlêmna hnuhnûng a ni. Diabola thlêmna hnuhnûngah kan Lalpa tih ang khân ti rawh u—‘Setana, kal bo rawh,’ a ti a. Tichuan Diabola chuan a kalsan a, ‘ngai teh, vântirhkohte an lo kal a, a rawng an bâwlsak ta a.’ He hnehna hi in neih hunah in chungah pawh chutiang chu a ni ang.”

GSAM 165Zanlai Au Hna Kal Chakna

GSAM 165.1“Zanlai au” thuchah chakna, thiltihtheihna leh a nghawng chungchâng chu, a hmaa kan lakchhâwn tawh chanchinbu Zanlai Au siamtu N. Southard thu aṭangin dik takin kan hre thei a ni. October 31, 1844 tih ni chhuakah chuan heti hian a sawi:—

GSAM 165.2“A tirah chuan hun ruat chiang chu mi tam zâwkin an dodâl a; nimahsela, a puan chhuahna chu dodâl zawh loh thiltihtheihnain a zui niin a lang a, a hmaa awm zawng zawngte chu a kuantir a ni. Thlipui chîmna chakna angin ram a hrût a, hmun hrang hrang leh hmun hla taka mite thinlung chu hun inang deuhthawah a thleng a; a thlen dân chu chutah Pathian a awm tih ngaihtuahna chauhin hrilhfiah theih a ni. Khawi hmun pawhah thinlung inchhîkna thûk ber leh Vân Sâng hmaa thlarau inṭihhniamna a thlentir a. He khawvêl thilte hmangaihna thlahna, inhnialna leh indona tihdamna, thil tihsualte puanna, Pathian hmaa thinlung kehna, simna leh thinlung kehsawmna nêna ngaihdam leh pawm nih dîlna chu a thlentir a ni. Hmanah kan la hmuh ngai loh inṭihhniamna leh thlarau inphahhniamna a thlen a. Pathianin Joela hmanga, Pathian ni ropui a lo hnaih hunah ti tura a thupek angin, puan thlêr aiin thinlung thlêrna leh chaw nghei, ṭah leh lungngaih chunga Lalpa lam hawi kîrna a thlentir a ni. Pathianin Zakaria hmanga a sawi angin, khawngaihna leh dîlna thlarau chu a fate chungah leih a ni a; an chhun tlang chu an thlîr a, ram chhûngah lungngaihna nasa tak a awm a, chhûng tin an awm hran a, an nupuite pawh an awm hran a; Lalpa lo thlen nghâktute chuan a hmaah an thlaraute an tihrehawm a ni.”

GSAM 166Mihring Thiltihtheihna Piah Lama Thiltihtheihnain Mipuite A Chêttir

GSAM 166.1He thinlung khawih puan chhuahna chungchâng tho chu heti hian a sawi leh a:—

GSAM 166.2“Kan ngaihah chuan mihring hmalaknaa innghat lo a nih êm avângin, Mo Neitu a tlai hnu leh nungak thianghlimte an chhâm a, an muthilh hnuah, an zain an tho va, an khawnvarte an siam ṭhat tûr ‘zanlai au’ thlen famkimnaah kan ngai lo thei lo a ni. Hna hnuhnûng chu tih zawh tawh niin a lang a; a chhan chu, Lalpa lo kalna atâna lo kal lehna pâwl hrang hrangte inpeih ṭhatna tûna mi ang hi hmanah a la awm ngai lo va.”

GSAM 166Khawvêl Thil Neihte Hman Chhuah

GSAM 166.3Lo kal lehna thu zirtîrna thinlung khawih taka puan chhuahna hnuaiah chuan, mi tam takin an khawvêl thil neihte an hralh chhuak a; an sum leh pai chu vantlâng zînga thusawitute an hnaah ṭanpui nân emaw, chanchinbu leh lehkhabu tê chhutte sem darh nân emaw, tlachhamte mamawh phuhruk nân emaw an hmang a; chutiangin an rinawmna leh an ṭhahnemngaihna finfiahna ṭha ber chu khawvêl hnênah an pe a ni. An khawvêl thil neihte vuan tlat a, hna atâna inhlanna bîk rêng nei lote erawh chu khawvêl mite chuan an puan chhuah chu an ring tak zet lo niin an chhinchhiah a. Entîrna atân, he thuah hian lam hnih aṭangin thil thleng pahnih ka sawi ang.

GSAM 166Alu Lo Pakhat

GSAM 166.4Pakhatna chu New Ipswich, N.H.-a chêng ringtu, Hastings an tih thu a ni. A ni chuan alu ṭha tak tak chînna lo zau tak a nei a, a laih lohvin a dah a. A ṭhenawmte chuan alu chu an lungkham a; a remtih chuan, man la lova an laihsaka, a inhnuaia dahṭhatna pindana an dahsak tur thu an rawn sawi a. “A chhan chu,” an ti a, “i la mamawh mai thei si a.” Pu Hastings chuan, “Ni lo ve! Lalpa a lo lang thuai dawn tih ka rin chu saw alu lo sawi chhuahtir ka tum a ni,” a ti a.

GSAM 167.1Chumi favangah chuan, Claremont (N.H.) Mupui, New York Ni Dik leh vantlâng chanchinbu dang tam tak aṭanga hriat theih angin, “alu ṭawih natna” avângin alu thlai chu a zavaia deuh thawin a chhia a. Ni chuan heti hian a sawi: “He chaw ṭangkai tak thlai zawng zawng chu ṭawih natnain a tihchhiat vek thu hriat hi a va lungchhiatthlâk êm! Philadelphia chanchinbu pakhat thu thawhtu chuan, chu ram chhûnga alu thlai chu a chhe vek a ni a ti. Phunnawi thu tlêm chauh hriatna ram ṭhen chu Maine chauh a ni; nimahsela, chutah pawh chuan thlai chu chu natna lakah a tlân chhuak lo.”

GSAM 167.2Favang chu a khaw lum nuam a, Pu Hastings-a alute chu November thleng leia dah an nih avângin, pakhat mah an ṭawih lo. Chuvângin, amah atân leh a ṭhenawm vanduai tâte atân a tâwk chuang a nei a ni. Chu ṭhenawmte chuan October hmasaah khân a ṭhatna tur an lo lungkham êm êm a; ṭhal a lo nih chuan a hnên aṭangin phun tur alu lei an ngai a, man ṭha tak pawh pe nuamin an awm a. Pu Hastings-a chungah chhiatna nasa tak a thlen ang tih an ngaih chu Pathianin he nun atâna malsâwmnaah a chantir a, amah atân chauh ni lovin a ṭhenawmte atân pawh a ni.

GSAM 167A Rinna A Phat

GSAM 167.3Pahnihna chu kei chênna hmunah ngei a thleng a. Kohhran mi pakhat, 1844 favanga Lalpa lo kal tur thu inkhâwmah nasa taka sawitu chanchin a ni. Sum leh pai tam tak nei a ni a; a thil neih dangte zîngah, ṭhal bazara hralh tur atâna vulh chhunzawmna kum mil tak vawk tam tak a nei a. Ka patea pakhat, sakhaw ringtu nia inchhâlna nei lo va, ran lei leh hralh hna thawktu chu, he Adventist nia inchhâltu hnênah a vawkte lei turin a va kal a. Nimahsela, “vulh chhunzawm tur vawk” atân ṭhal leh thlenga a dah duh avângin a hralh duh lo tih a hre ta a. Ka patea chu Adventist ringtu ka pu hnênah a lo kal a, “Kha mi khân a puan chhuah kha a ring lo,” a ti a. “Eng vângin nge?” tiin ka pu chuan a zâwt a. Ka patea chuan, “Lalpa a lo kal dawn a, he favangah hian khawvêl a tâwp dawn a ti a; mahse, a vawkte chu ṭhal leh thleng dah a duh si a. Ka hnênah thu a sawi a ngai lo; a thu pakhat mah a ring lo,” a ti a.

GSAM 168Tlai Taka Sum Hlan

GSAM 168.1Mi ṭhenkhat chuan an sum leh pai chu an vuan tlat a; hna hmasawn nân an hmang tur a ni tih rilru chhûnga hriatna nen an inbeih reng a, a hman turin a lo tlai ta a ni. Chutiang mite chu thuchah chhuttu hnênah an lo kal a, an sum pawm tura ṭah chungin an ngen nasa a; mahse, a chhânna chu, “In tlai lutuk tawh! A tâwp hmaa kan sem darh theih zawng zawng lehkha chhuh tur man kan pe vek tawh. Zan leh chhûn kal tura khawlchakna hmanga lehkha chhut khawl eng emaw zât kan hawh tawh a; sum dang kan mamawh tawh lo,” tih a ni a. Mit ngeia hmutu pakhatin ka hnênah a sawi chu, Thutak Aw chhuah tu mawhphurtu hmaa dawhkân chungah mi ṭhenkhatin dolar sâng tam tak an dah a, an thlarau mangan tak nen a la a, a hmang turin an ngen nasa a ni. A chhânna chu, “In tlai lutuk tawh! Tûnah in sum kan mamawh tawh lo! Kan hmang thei tawh lo!” tih a ni a. Tichuan, “Mi retheite hnênah pêk theih a ni lo vem?” tiin an zâwt a. A chhânna chu a ngai reng a ni: “Kan pawh theih mi chutiang zawng zawngte tûna mamawh chu kan buatsaih vek tawh.” Chu mite chuan an rilru na tak chungin an sum chu an la kir leh a, an rinna tlâkchham avâng leh duhâmnain Pathian hna atâna sum an hnar avângin an chungah Pathian a lungawi lo tih an sawi a. Chu sum chu mamawh a nih laia an lo pe ni se, lâwm taka hman tur a ni.

GSAM 168Enkawltute Ruat

GSAM 168.2Lehkha chhutte sem darh tur emaw, in tinah mite nêna inbiak a, ṭawngṭaiho tura an thlai seng lova, an dâwrte ruak renga kalsantute nungchang leh an nun kaihhruaitu thute chu sawisêl phâk loh a ni. Chung mipate leh hmeichhiate chuan an thu sawi zawng zawng chu an ring a ni tih mipuiten an ringhlel lo va; chu bâkah, thiltihtheihna nasa takin a zui avângin thinlung rinawm tak neitute chuan an thu chu an hnial thei lo va, an dodâl thei lo bawk. Heti hian mi sâng tam takte chu thutak ring turin hruai an ni a, Pathian khawngaihna an zawng a, an hmu ta a ni.

GSAM 169.1Nimahsela, nuihzat hmang mi sualte leh sakhaw ringtu intia khawvêl ngai mite chuan, lo kal lehna thu ziakte sem darh hna hi tihṭawp tur a ni tiin an rel ta a. Heng mite, khaw bial emaw ram bial pum pui emaw thlanga, he lo kal lehna thu zirtîrna keng a in tinah kala, an hna leh an chhûngkuate ngaihthahte hi an rilru a buai ngei ang tih an sawi a, chuvângin an chunga enkawltute ruat an ngai a ni an ti a. Ringtuten rilru ṭha lo an neihzia finfiahna nia an chhâlte chu (an mihringpuite chhandamna atâna thawh mai a ni a, an hna kalsan avânga an chhûngkuate an harsat thu thuhretna a awm lo) rilru buai an nihzia finfiahnaah a tâwk lo va; chuvângin, mi tlêm tê chauh enkawltu hnuaiah dah an ni. Tûnlai huna dodâltuten chu thu an sawi nalh ṭhinzia aṭang chuan, chutiang thil thleng chu tam tak a awm niin a ngaih theih a; nimahsela, kum 56 aia tam chhûng Adventist rawngbawltu nia ka thawhna zawng zawngah, “Millerite” enkawltu hnuaiah dah chu pahnih chauh ka hmu tawh a ni. Chungte chu tawi têa sawi hi a rem loh lo vang.

GSAM 169Amah Ngei A Inenkawltu

GSAM 169.2Pakhatna chu New York ram chhûngah, ka chênna aṭanga mel 30 pawh tling lo hmunah a thleng a. Lo kal lehna thu zirtîrna pawmtu pakhat chuan $100,000 vêl a nei a. Chu sum chanve vêl chu ama rinnaa ṭang lo a nupui leh a fate hnênah a pe a. A la bâng chu a ṭha a tih anga hman tura ama taah a ngai a; ṭhenkhat chu lo kal lehna hnaah a kal avângin, a faten an dodâl a, an pa chunga enkawltu ruat turin thuṭhentu pakhat an râwn a, an ngen nasa a. Thuṭhentu chuan sum leh pai rêlbâwlna kawnga enkawltu mawhphurhna leh thuneihna chu a hrilh fiah hnuah, an ruat duh mi chu an hming sawi turin a ti a. Hun eng emaw chen an inrâwn hnuah, chu sum leh pai kawltir ngam tur mi dang an hre lo tih an rel ta a, an pa chu amah inenkawltu atân an thlang tih thuṭhentu hnênah an hrilh a. Thuṭhentu chuan chu pa lam chu a hawi a, “Pu _____, i fate chuan nangmah ngei chu i sum leh pai rêlbâwl tlâk mi niin an thlang a ni. Rorêlna hmunah an rawn hruai luh hmaa i dinhmun ang tho chu tûnah pawh a la ni,” a ti a.3

GSAM 170Dinhmun Nuihzatthlâk Tak

GSAM 170.1A dang chu Topsham, Maine-a Stockbridge Howland chanchin a ni. Chu ram ṭhena kutthemthiam ṭha berte zînga mi a ni a, thil herna khawl inte leh lei sak kawnga mithiam tak a ni. He “zanlai au” hmalaknaah hian, Pu Howland chu khaw bial hrang hrangah sakawr chungin a kal a, in tinah lo kal lehna chanchinbu leh lehkhabu tê a sem darh a; chuvângin, dodâltute leh nuihzat hmangtute chu an lungawi lo êm êm a, hetianga lehkhabu tê a semnaah hian ama hna a ngaihthah a ni an ti a. Chuvângin, enkawltu pakhat ruat thuai an hlawhtling a; chu enkawltu chuan a beiseih aia tih tur tam a nei ta, Pu Howland chuan chhiah khawntute zawng zawng leh a nihna takah chuan sum pêk tur lehkha keng a lo kal zawng zawngte chu a hnênah a tir ṭhin avângin. “A chhan chu,” a ti a, “eng hna mah thawk zoah min ngai lo va.” Chumi hnu lawkah ram bial chuan Kennebec Lui chungah lei sak a duh a—ṭhal lui lian laia tui luang chak tak leh vûr khal luangte tuar zo tur lei a ni. Ram bial hotute leh khaw hotu thlante chuan Stockbridge Howland chu chu hna thawk tur mi niin an rel a. Lei sakna tur a pian dân leh inremna lehkha kengin an lo kal a, ani chuan nuihzat deuhin, “Pu te u, min enkawltu hnênah in kal tur a ni ang. Keima hna pawh ka enkawl thiam loh niin min ngai tih in hre si a; lei sak turin ka hnênah in lo kal a maw!” a ti a. Rilru pângngai neite tân chuan chu dinhmun chu a nuihzatthlâk lutuk deuh a, enkawltu neihna chu thut takin a tâwp ta a ni. A sawisatu khâte chuan an tih dân dik lo leh ṭul lo chu a hnuah inngaitlâwm takin an pawm a ni tih sawi hi a tâwk ang.

Notes

  1. Matthaia 25:6, 7. ↩
  2. Daniela 9:25; Ezra 7:21-26; 9:9; Nehemia 1:3; 2:12-17 en rawh. ↩
  3. Chu mi leh thil thlengte chu ṭha takin hre mah ila, a hming sawi chhuah phalna ka nei lo. ↩

Note

Back