Hoofdstuk 3 — De komst van het beloofde Zaad

GSAM 57.1„WANNEER de volheid des tijds gekomen is, heeft God Zijn Zoon uitgezonden, … geworden onder de wet; opdat Hij degenen, die onder de wet waren, verlossen zou, en opdat wij de aanneming tot kinderen verkrijgen zouden.”¹

GSAM 57.2„Hem nu, Die machtig is u te bevestigen, naar mijn Evangelie en de prediking van Jezus Christus, naar de openbaring der verborgenheid, die van de tijden der eeuwen verzwegen is geweest; Maar nu geopenbaard is, en door de profetische Schriften, naar het bevel des eeuwigen Gods, tot gehoorzaamheid des geloofs, onder al de heidenen bekend is gemaakt; Den zelven alleen wijzen God zij door Jezus Christus de heerlijkheid in der eeuwigheid.”²

GSAM 57.3“Dat Hij mij door openbaring heeft bekend gemaakt deze verborgenheid, gelijk ik met weinige woorden te voren geschreven heb, … welke in andere eeuwen den kinderen der mensen niet is bekend gemaakt, gelijk zij nu is geopenbaard aan Zijn heilige apostelen en profeten, door den Geest… Mij, den allerminste van al de heiligen, is deze genade gegeven, om onder de heidenen door het Evangelie te verkondigen den onnaspeurlijken rijkdom van Christus, en allen te verlichten, dat zij mogen verstaan, welke de gemeenschap der verborgenheid zij, die van alle eeuwen verborgen is geweest in God, Welke alle dingen geschapen heeft door Jezus Christus.”³

GSAM 57.4Er wordt wel gezegd dat het evangelie in het Oude Testament verborgen ligt; in het Nieuwe Testament wordt het geopenbaard. Zoals iemand anders het verwoordde: „Toen de Joden van God afdwaalden, verloren zij in hoge mate uit het oog hetgeen zij omtrent de plechtige offerdienst hadden geleerd. Die dienst was door Christus Zelf ingesteld. Ieder onderdeel daarvan was een zinnebeeld van Hem; en deze dienst was vol van levenskracht en geestelijke schoonheid geweest. Maar de Joden verloren het geestelijk leven uit hun erediensten, en klemden zich vast aan de dode vormen. Zij vertrouwden op de offers en voorschriften zelf, in plaats te steunen op Hem op Wie ze heenwezen.

GSAM 58Op zoek naar wereldlijk bestuur

GSAM 58.1“Terwijl de Joden verlangden naar de komst van de Messias, hadden ze geen juist begrip van Zijn zending. Zij zochten geen verlossing van zonden, maar bevrijding van de Romeinen. Zij keken uit naar een Messias die zou komen als een overwinnaar om de macht van de onderdrukker te verbreken en Israël te verheffen tot de wereldheerschappij. Zo werd voor hen de weg voorbereid om de Heiland te verwerpen.

GSAM 58.2“Het volk in zijn duisternis en onderdrukking, en de heersers in hun dorst naar macht, verlangden naar de komst van Degene Die de vijanden zou overwinnen en het koninkrijk Israël in zijn macht zou herstellen. Zij hadden de profetieën bestudeerd, maar zonder geestelijk inzicht. Daardoor zagen zij de Schriften die op de vernedering van Christus’ eerste komst heenwijzen, over het hoofd en gebruikten op verkeerde wjize die welke over de heerlijkheid van Zijn tweede komst spreken. Trots verduisterde hun inzicht. Zij legden de profetie uit overeenkomstig hun zelfzuchtige verlangens.

GSAM 58.3„Gedurende meer dan duizend jaar had het Joodse volk gewacht op de komst van de Heiland. Op dit gebeuren was al hun hoop gericht. In zang en profetie, in de tempeldienst en in het huiselijk gebed hadden ze Zijn naam geëerd. En toch kenden ze Hem niet, toen Hij kwam. De Beminde des hemels was voor hen ‘als een wortel uit dorre aarde’; Hij had ‘gestalte noch luister’, en ze vonden in Hem geen schoonheid, dat ze Hem zouden begeerd hebben. ‘Hij kwam tot het Zijne, en de Zijnen hebben Hem niet aangenomen.’”⁴

GSAM 58Uit het geslacht van David

GSAM 58.4Toen de door Daniël voorspelde tijd naderde, waarin „Messias, den Vorst“ – de Gezalfde – zou verschijnen, had het Joodse volk als volgt kunnen redeneren, en dat deed het ongetwijfeld ook: De Messias naar het vlees moet uit het huis en geslacht van David komen, dus moet hij uit die lijn geboren zijn; en volgens de voorschriften van de Joodse wet en gebruiken moet hij op dertigjarige leeftijd gezalfd worden voor de openbare dienst; en als hij op die leeftijd als de Gezalfde moet verschijnen, dan moet zijn geboorte dertig jaar vóór het einde van de negenenzestig weken van jaren plaatsvinden, die zich uitstrekken tot de komst van de Messias.

GSAM 59De voorspellingen van Simeon en Anna

GSAM 59.1Rond die tijd was heel Israël in afwachting. De ijverige, toegewijde bestudeerders van de Schrift keken uit naar de geboorte van degene die hun Heerser en Bestuurder zou worden. Aan de bejaarde en vrome Simeon werd „een Goddelijke openbaring gedaan door den Heiligen Geest, dat hij den dood niet zien zoude, eer hij den Christus des Heeren zou zien“.⁵

GSAM 59.2Toen de pasgeboren Heiland naar de tempel werd gebracht, wist Simeon dat dit kind degene was waarnaar verwezen werd – de Christus. “Zo nam hij Hetzelve in zijn armen, en loofde God, en zeide: Nu laat Gij, Heere! Uw dienstknecht gaan in vrede naar Uw woord; Want mijn ogen hebben Uw zaligheid gezien, Die Gij bereid hebt voor het aangezicht van al de volken: Een Licht tot verlichting der heidenen, en tot heerlijkheid van Uw volk Israel...

GSAM 59.3“En Simeon zegende henlieden [Jozef en Maria], en zeide tot Maria, Zijn moeder: Zie, Deze wordt gezet tot een val en opstanding veler in Israel, en tot een teken, dat wedersproken zal worden. (En ook een zwaard zal door uw eigen ziel gaan) opdat de gedachten uit vele harten geopenbaard worden.

GSAM 59.4“En er was Anna, een profetesse, een dochter van Fanuel, uit den stam van Aser.... En deze, te dierzelfder ure daarbij komende, heeft insgelijks den Heere beleden, en sprak van Hem tot allen, die de verlossing in Jeruzalem verwachtten.”⁶

GSAM 59Engelen bezoeken de herders

GSAM 59.5Daarvoor was het blijde nieuws van de geboorte van de Heiland al door engelen aan de herders op de vlaktes van Bethlehem verkondigd. In de luisterende oren van de herders zongen de engelen deze melodieuze tonen:—

GSAM 60De wijzen bezoeken Bethlehem

GSAM 60.2Toen kwamen de wijzen uit het Oosten, die „de ster hadden zien opkomen”, zoals Bileam had voorspeld. Ze volgden de ster en kwamen zo in Jeruzalem aan, waar ze moesten navragen waar de pasgeboren Koning was. Toen ze te horen kregen dat Bethlehem de geboorteplaats van de Verwachte zou zijn, reisden ze verder; en geleid door de ster die weer verscheen, kwamen ze terecht bij de bescheiden plek waar de Heiland lag. Hier aanbaden ze het heilige Kind, brachten ze hem geschenken van goud, wierook en mirre, en begonnen ze daarna aan hun lange reis terug naar huis.

GSAM 60De Heiland op twaalfjarige leeftijd

GSAM 60.3Van zijn kindertijd tot zijn twaalfde jaar is er weinig bekend over Christus de Heiland, behalve dat hij groeide in wijsheid en lengte, en dat hij zich plichtsgetrouw aan zijn ouders onderwierp. Maar toen hij twaalf was en met Jozef en Maria mee was gegaan naar Jeruzalem om het jaarlijkse feest bij te wonen, verbaasde hij daar de priesters met de kennis die hij toonde in zijn vragen en in de antwoorden die hij gaf op hun lastige vraagstukken. Vanaf dat moment totdat hij zijn openbare werk begon, eerde hij het nederige beroep van timmerman terwijl hij samenwerkte met Jozef, de echtgenoot van Maria.

GSAM 60De missie van Johannes de Doper

GSAM 60.4Zes maanden voorafgaand aan zijn openbare bediening werd de missie van Christus aangekondigd door Johannes de Doper. De mensen kwamen in grote menigten om naar Johannes te luisteren en zich door hem te laten dopen. Terwijl het volk „verwachtte [de komst van de Messias], en allen in hun harten overleiden [“redeneerden of debatteerden”, kanttekening] van Johannes, of hij niet mogelijk de Christus ware; antwoordde Johannes aan allen, zeggende: Ik doop u wel met water; maar Hij komt, Die sterker is dan ik, Wien ik niet waardig ben den riem van Zijn schoenen te ontbinden; Deze zal u dopen met den Heiligen Geest en met vuur; Wiens wan in Zijn hand is, en Hij zal Zijn dorsvloer doorzuiveren, en de tarwe zal Hij in Zijn schuur samenbrengen; maar het kaf zal Hij met onuitblusselijk vuur verbranden.“⁷

GSAM 61Jezus wordt gedoopt

GSAM 61.1Terwijl Johannes het doopritueel bediende, zag hij Jezus naar hem toe komen om zich te laten dopen, en hij zei: „Zie het Lam Gods, Dat de zonde der wereld wegneemt!... En Johannes getuigde, zeggende: Ik heb den Geest zien nederdalen uit den hemel, gelijk een duif, en bleef op Hem. En ik kende Hem niet; maar Die mij gezonden heeft, om te dopen met water, Die had mij gezegd: Op Welken gij den Geest zult zien nederdalen, en op Hem blijven, Deze is het, Die met den Heiligen Geest doopt. En ik heb gezien, en heb getuigd, dat Deze de Zoon van God is.”⁸

GSAM 61De stem uit de hemel

GSAM 61.2Dat Christus de Messias was, werd niet alleen bevestigd door de zichtbare neerdaling van de Heilige Geest in de gedaante van een duif, maar ook door een stem uit de hemel. In het evangelie van Matteüs lezen we: „Jezus, gedoopt zijnde, is terstond opgeklommen uit het water; en ziet, de hemelen werden Hem geopend, en hij zag den Geest Gods nederdalen, gelijk een duive, en op Hem komen. En ziet, een stem uit de hemelen, zeggende: Deze is Mijn Zoon, Mijn Geliefde, in Denwelken Ik Mijn welbehagen heb!”⁹

GSAM 61.3„Johannes deed wel geen teken”, maar de mensen konden, toen ze de machtige kracht zagen die met de bediening van Christus gepaard ging, niet anders dan zeggen: “Alles, wat Johannes van Dezen zeide, was waar.”¹⁰

GSAM 61Christus gezalfd volgens de wet

GSAM 61.4In verband met het verslag van Lucas over de doop en dezelfde zalving door de Heilige Geest in de gedaante van een duif, lezen we: „Hij, Jezus, begon omtrent dertig jaren oud te wezen.“¹¹

GSAM 62.1Na het lange vasten van veertig dagen door onze Heer en de hevige verzoekingen door de duivel in de woestijn, die direct volgden op zijn doop, lezen we: Hij „kwam te Nazareth, daar Hij opgevoed was, en ging, naar Zijn gewoonte, op den dag des sabbats in de synagoge; en stond op om te lezen.... De Geest des Heeren is op Mij, daarom heeft Hij Mij gezalfd; Hij heeft Mij gezonden, om den armen het Evangelie te verkondigen,... En Hij begon tot hen te zeggen: Heden is deze Schrift in uw oren vervuld.”¹²

GSAM 62De tijd is vervuld

GSAM 62.2Marcus, die hetzelfde voorval beschrijft, zegt: „De tijd is vervuld, en het Koninkrijk Gods nabij gekomen; bekeert u, en gelooft het Evangelie.”¹³ De tijd die was voorspeld voor de komst van de Gezalfde was aangebroken. De zalving door de Heilige Geest had plaatsgevonden bij zijn doop, en hij begon nu aan zijn bediening, precies op het moment en op de manier die door de heilige profeten van weleer waren voorspeld.

GSAM 62Zichtbaar bewijs dat Christus de Messias is

GSAM 62.3De bediening van Christus ging gepaard met het voortdurend verrichten van wonderen, die voor de mensen – zelfs als ze zijn gelijkenissen en woorden niet helemaal begrepen – een zichtbaar bewijs waren dat hij de Immanuel was, oftewel: „God was met Hem”.¹⁴ Met deze wonderen gaf Christus de wereld niet alleen een bewijs van de kracht van God in zichzelf, maar ook een praktische demonstratie van het karakter van God en van zijn liefdevolle goedheid. Toen Filippus, na drie jaar onafgebroken omgang met Christus en getuige te zijn geweest van zijn machtige wonderen, zei: „Heere, toon ons den Vader, en het is ons genoeg“, zei Jezus tegen hem: „Ben Ik zo langen tijd met ulieden, en hebt gij Mij niet gekend, Filippus? Die Mij gezien heeft, die heeft den Vader gezien; en hoe zegt gij: Toon ons den Vader? ... Gelooft Mij, dat Ik in den Vader ben en de Vader in Mij is; en indien niet, zo gelooft Mij om de werken zelve.”¹⁵

GSAM 63Johannes in verwarring

GSAM 63.1Hoewel Johannes bij de doop van Christus getuige was geweest van de zichtbare nederdaling van de Heilige Geest, en de stem uit de hemel had gehoord die Hem tot Zoon van God uitriep, en zelf had verklaard dat Hij „het Lam Gods, Dat de zonde der wereld wegneemt“ was, verliepen de gebeurtenissen zo anders dan hij had verwacht dat hij, in zijn sombere gevangenis, verontrust en in de war was.

GSAM 63.2„Evenals de discipelen van de Heiland, begreep Johannes de Doper niet de aard van het koninkrijk van Christus. Hij verwachtte dat Jezus de troon van David in bezit zou nemen; en toen de tijd verstreek en de Heiland geen aanspraak maakte op het koninklijk gezag, raakte Johannes in de war en werd verontrust.”¹⁶ „zekere twee van zijn discipelen tot zich geroepen hebbende, zond [hij] hen tot Jezus, zeggende: Zijt Gij Degene, Die komen zou, of verwachten wij een anderen?” „in dezelfde ure genas Hij [Jezus] er velen van ziekten en kwalen, en boze geesten; en velen blinden gaf Hij het gezicht. En Jezus, antwoordende, zeide tot hen: Gaat heen, en boodschapt Johannes weder de dingen, die gij gezien en gehoord hebt”.¹⁷

GSAM 63.3Het viel de Joden en zelfs de discipelen zwaar om veel waarheden die de Heiland sprak duidelijk te zien, omdat ze zo vastgeroest waren in het geloof dat wanneer de Messias zou komen, hij het Romeinse juk – dat voor hen zo drukkend was – zou afwerpen, onmiddellijk het koninkrijk van David zou herstellen en als wereldlijke koning zou regeren.

GSAM 63.4Jezus begon zijn prediking met de woorden: „Bekeert u; want het Koninkrijk der hemelen is nabij gekomen.”¹⁸ Toen zijn twaalf apostelen werden uitgezonden, brachten ze dezelfde boodschap: „Het Koninkrijk der hemelen is nabij gekomen.”¹⁹ Nog later in zijn bediening, toen de zeventig werden uitgezonden, gebeurde dat met de woorden: „Het Koninkrijk Gods is nabij u gekomen.”²⁰

GSAM 64Mensen verbaasd over het werk van Christus

GSAM 64.1De prachtige woorden en leringen van Christus brachten de mensen ertoe te zeggen: „Nooit heeft een mens alzo gesproken, gelijk deze Mens.”²¹ En hij genas de blinde en stomme man, en „al de scharen ontzetten zich, en zeiden: Is niet Deze de Zoon van David?”²² Of met andere woorden: Is dit niet het nageslacht van David, de beloofde Heiland? „gekomen zijnde in Zijn vaderland, leerde Hij hen in hun synagoge, zodat zij zich ontzetten, en zeiden: Van waar komt Dezen die wijsheid en die krachten? Is Deze niet de Zoon des timmermans? en is Zijn moeder niet genaamd Maria, en Zijn broeders Jakobus en Joses, en Simon en Judas?”²³

GSAM 64.2Rond het derde jaar van Christus’ bediening, toen hij in de tempel was voor het inwijdingsfeest, kwamen de Joden naar hem toe en zeiden tegen hem: “Hoe lang houdt Gij onze ziel op? Indien Gij de Christus zijt, zeg het ons vrijuit.”²⁴ Het jaar daarvoor had Hij het machtige wonder verricht door de vijfduizend te voeden met de “vijf gerstebroden en twee visjes”; Hij, “wetende, dat zij zouden komen, en Hem met geweld nemen, opdat zij Hem Koning maakten, [daarom] ontweek wederom op den berg.”²⁵

GSAM 64Christus onderwijst de discipelen over zijn dood

GSAM 64.3Bij het onderwijzen van zijn discipelen vond Christus het belangrijk om het idee van een wereldlijk koningschap dat meteen zou beginnen uit de wereld te helpen, en om hen te laten zien dat hij moest sterven en weer opstaan, weggaan en terugkomen. Dus vroeg hij hen: „Wat zou het dan zijn, zo gij den Zoon des mensen zaagt opvaren, daar Hij te voren was?“²⁶ Nadat Hij hun had verboden „dat zij iemand zeggen zouden, dat Hij was Jezus, de Christus“, lezen we: „Van toen aan begon Jezus Zijn discipelen te vertonen, dat Hij moest heengaan naar Jeruzalem, en veel lijden van de ouderlingen, en overpriesteren, en Schriftgeleerden, en gedood worden, en ten derden dage opgewekt worden. En Petrus, Hem tot zich genomen hebbende, begon Hem te bestraffen, zeggende: Heere, wees U genadig! dit zal U geenszins geschieden.”²⁷

GSAM 65.1Tegelijkertijd vertelde Hij hun dat er sommigen bij stonden die niet zouden sterven voordat ze de Zoon des mensen in zijn koninkrijk hadden zien komen.²⁸ Ongeveer acht dagen later ging deze profetie in vervulling; en de apostel Petrus verwijst naar dat “visioen” van Christus die in zijn koninkrijk komt als bewijs van de daadwerkelijke wederkomst van Christus, die nog in de toekomst ligt.²⁹

GSAM 65.2Op een keer, toen Christus en zijn discipelen in Galilea waren, zei Jezus tegen hen: „De Zoon des mensen zal overgeleverd worden in de handen der mensen; En zij zullen Hem doden, en ten derden dage zal Hij opgewekt worden. En zij werden zeer bedroefd.”³⁰ En toch begrepen ze nog steeds niet wat hij bedoelde, want zelfs terwijl hij probeerde de plechtige waarheid van zijn dood en opstanding bij hen te laten doordringen, waren ze onderling aan het discussiëren over wie de grootste zou zijn in het koninkrijk der hemelen.³¹

GSAM 65.3Bij een andere gelegenheid zei Petrus tegen Jezus: “Wij hebben alles verlaten, en zijn U gevolgd, wat zal ons dan geworden? En Jezus zeide tot hen: Voorwaar, Ik zeg u, dat gij, die Mij gevolgd zijt, in de wedergeboorte, wanneer de Zoon des mensen zal gezeten zijn op den troon Zijner heerlijkheid, dat gij ook zult zitten op twaalf tronen, oordelende de twaalf geslachten Israels.”³² Toch speelde de gedachte aan een koninkrijk dat spoedig zou worden gevestigd nog steeds de hoofdrol in hun gedachten, en zij begonnen, zoals mensen nu eenmaal doen, uit te kijken naar de hoogste plaats in het koninkrijk.

GSAM 65.4Dan komt de ambitieuze moeder van Jakobus en Johannes, de zonen van Zebedeüs, die Christus vraagt of haar zonen hoge posities mogen krijgen – de ene aan de rechterkant en de andere aan de linkerkant van zijn troon; of misschien de ene als premier van de regering en de andere als minister van Buitenlandse Zaken. Maar Christus zei duidelijk: „Gijlieden weet niet wat gij begeert.”³³

GSAM 66Triomfantelijke intocht in Jeruzalem

GSAM 66.1Niet lang daarna vond er een grote en verbazingwekkende gebeurtenis plaats. Het was de opwekking van Lazarus uit het graf, hij die al vier dagen dood was. Zo’n machtig wonder bracht het volk zo in rep en roer en verbaasde hen zozeer dat de Farizeeën gealarmeerd raakten; zij riepen samen met de priesters onmiddellijk een raad bijeen; en tijdens hun beraadslagingen vroegen ze: „Wat zullen wij doen? want deze Mens doet vele tekenen. Indien wij Hem alzo laten geworden, zij zullen allen in Hem geloven, en de Romeinen zullen komen, en wegnemen beide onze plaats en volk.”³⁴ Terwijl een satanische macht van beneden zo greep kreeg op degenen die Christus wilden vernietigen, zette een macht van boven de massa’s ertoe aan hem te verheerlijken en te vervullen wat er over hem was voorspeld.

GSAM 66.2Bij de hierboven genoemde gelegenheid kwam het volk massaal op de been, niet alleen om Jezus te zien, maar ook om Lazarus te zien, die Hij uit de dood had opgewekt. Nu leek het voor hen zeker dat Jezus hun langverwachte koning was, en toen ze Hem tegenkwamen terwijl Hij naar Jeruzalem reed, zittend op een ezelsveulen, kwamen de woorden uit de Schrift krachtig bij hen op: „Vrees niet, gij dochter Sions, zie, uw Koning komt, zittende op het veulen ener ezelin.“³⁵ Er klonk een machtige triomfkreet uit die enorme menigte, wat de koelbloedige, berekenende Farizeeën enorm van hun stuk bracht. Onder elkaar zeiden ze: „Ziet gij wel, dat gij gans niet vordert? Ziet, de gehele wereld gaat Hem na.“³⁶ Op hun verzoek dat Christus het gejuich zou laten ophouden, antwoordde hij: „Ik zeg ulieden, dat, zo deze zwijgen, de stenen haast roepen zullen.”³⁷ De Heer had over deze gelegenheid gezegd: „Juich”, en als het volk zijn woord niet zou vervullen, zou hij de stenen van de straat een stem geven, en zij zouden juichen; want zijn woord moet in vervulling gaan.

GSAM 66Christus gaat weg en komt weer terug

GSAM 66.3Onze Heiland wilde niet alleen de gedachten van de discipelen richten op het feit dat Hij zou sterven en weer opstaan, maar Hij wilde hun ook leren dat het koninkrijk pas zou komen als Hij weg zou gaan en weer terug zou komen. Verwijzend naar zijn kruisiging zei hij: „Ik, zo wanneer Ik van de aarde zal verhoogd zijn, zal hen allen tot Mij trekken. (En dit zeide Hij, betekenende, hoedanigen dood Hij sterven zou.) De schare antwoordde Hem: Wij hebben uit de wet gehoord, dat de Christus blijft in der eeuwigheid; en hoe zegt Gij, dat de Zoon des mensen moet verhoogd worden? Wie is deze Zoon des mensen?”³⁸

GSAM 67.1Om de discipelen nog beter te doordringen van het feit dat hij weg zou gaan en weer terug zou komen voordat zijn koninkrijk op aarde zou worden gevestigd, zei hij: „Kinderkens, nog een kleinen tijd ben Ik bij u. Gij zult Mij zoeken, en gelijk Ik den Joden gezegd heb: Waar Ik heenga, kunt gij niet komen; alzo zeg Ik ulieden nu ook.... Simon Petrus zeide tot Hem: Heere, waar gaat Gij heen? Jezus antwoordde hem: Waar Ik heenga, kunt gij Mij nu niet volgen; maar gij zult Mij namaals volgen.”³⁹ Vervolgens stelde Hij hun bezorgde en bedroefde harten gerust met deze woorden: „Uw hart worde niet ontroerd; gijlieden gelooft in God, gelooft ook in Mij. In het huis Mijns Vaders zijn vele woningen; anderszins zo zou Ik het u gezegd hebben; Ik ga heen om u plaats te bereiden. En zo wanneer Ik heen zal gegaan zijn, en u plaats zal bereid hebben, zo kome Ik weder en zal u tot Mij nemen, opdat gij ook zijn moogt, waar Ik ben.”⁴⁰

GSAM 67De gelijkenis van de edelman

GSAM 67.2Opnieuw probeerde de Heiland het verkeerde idee dat het koninkrijk onmiddellijk zou verschijnen te corrigeren, door de volgende gelijkenis te gebruiken terwijl hij en de discipelen op weg waren naar Jeruzalem: „Een zeker welgeboren man reisde in een ver gelegen land, om voor zichzelven een koninkrijk te ontvangen, en dan weder te keren. En geroepen hebbende zijn tien dienstknechten, gaf hij hun tien ponden, en zeide tot hen: Doet handeling, totdat ik kome.... En het geschiedde, toen hij wederkwam, als hij het koninkrijk ontvangen had, dat hij zeide, dat die dienstknechten tot hem zouden geroepen worden, wien hij het geld gegeven had; opdat hij weten mocht, wat een iegelijk met handelen gewonnen had.”⁴¹ In deze gelijkenis stelt de Heer zichzelf voor als de edelman. Hij moest naar een ver land gaan – naar zijn Vader – en daar het koninkrijk ontvangen, voordat hij terugkeerde om te regeren.

GSAM 68.1In antwoord op de vraag van de discipelen: „Welk zal het teken zijn van Uw toekomst, en van de voleinding der wereld?“⁴² gaf de Heiland hun een lijst van de gebeurtenissen die zich zouden voltrekken tot en met de grote verdrukking die over de gemeente zou komen, en de duidelijke tekenen die zich zouden voordoen. Als die zich zouden voordoen, zouden ze weten dat zijn komst nabij was, zelfs voor de deur, en dat de generatie die ze zag, niet van het toneel zou verdwijnen voordat hij kwam.⁴³

GSAM 68Door alle discipelen in de steek gelaten

GSAM 68.2Maar ondanks alle instructies die Christus de apostelen had gegeven over zijn dood en vernedering, slaagden ze er totaal niet in de waarheid te begrijpen die hij hun had geleerd over zijn proces en kruisiging. Ze hadden zo’n vaag beeld van de waarheid dat, toen het proces kwam, hun hoop stierf en ze allemaal „hem in de steek lieten en⁴⁴ vluchtten.” Zelfs Petrus, de altijd zo ijverige Petrus, die zo vol vertrouwen had gezegd dat als alle mensen Hem zouden verlaten, hij dat nooit zou doen, verloochende een paar uur later zijn Heer en verklaarde onder ede dat hij die man niet kende. Ze begrepen de uitspraak van de Heer – dat Hij op de derde dag na Zijn kruisiging uit de dood zou opstaan – zo slecht, dat ze onderling vroegen en redeneerden „wat het was, uit de doden opstaan“.⁴⁵ Ze waren inderdaad zo verstoken van geloof dat ze, nadat Hij was gestorven en Zijn lichaam in het nieuwe graf van Jozef was gelegd, voorbereidingen troffen om Hem te balsemen. Nu de hoop verdwenen was – begraven met Christus in het graf – wat een sabbatdag voor de discipelen! Met harten vol verdriet en teleurstelling, en zonder een meelevende, barmhartige Heiland – wiens leven gevuld was geweest met daden van tederheid en genade – die hen kon troosten en sterken: hoe troosteloos was hun toestand!

GSAM 69Opwindende gebeurtenissen op de ochtend van de opstanding

GSAM 69.1De ochtend van de eerste dag der week breekt aan! Wat een opschudding in de hemel en op aarde! Een machtige engel daalt neer vanuit de hemelse gewesten naar het graf van Jozef, met een boodschap waarin de Zoon van God wordt bevolen op te staan. „En ziet, er geschiedde een grote aardbeving; want een engel des Heeren, nederdalende uit den hemel, kwam toe, en wentelde den steen af van de deur, en zat op denzelven. En zijn gedaante was gelijk een bliksem, en zijn kleding wit gelijk sneeuw. En uit vrees van hem zijn de wachters zeer verschrikt geworden, en werden als doden”⁴⁶ “Vele lichamen der heiligen, die ontslapen waren, werden opgewekt; en uit de graven uitgegaan zijnde, na Zijn opstanding, kwamen zij in de heilige stad, en zijn velen verschenen.”⁴⁷ Stel je eens voor: zulke boodschappers in Jeruzalem, aan de deuren van hun vrienden, met de boodschap dat de gekruisigde Christus uit de dood was opgestaan, en dat ook zij door zijn kracht tot leven waren gewekt om te getuigen van zijn opstanding. Wat een drukte onder de discipelen en de heilige vrouwen – heen en weer rennend om het blijde nieuws te vertellen: “Hij is uit de dood opgestaan, want we hebben hem gezien en met hem gesproken!”

GSAM 69Jezus gaat het platteland in

GSAM 69.2„En zie, twee van hen gingen op denzelfden dag naar een vlek, dat zestig stadien [zeven en een halve mijl] van Jeruzalem was, welks naam was Emmaus; En zij spraken samen onder elkander van al deze dingen, die er gebeurd waren. En het geschiedde, terwijl zij samen spraken, en elkander ondervraagden, dat Jezus Zelf bij hen kwam, en met hen ging. En hun ogen werden gehouden, dat zij Hem niet kenden. En Hij zeide tot hen: Wat redenen zijn dit, die gij, wandelende, onder elkander verhandelt, en waarom ziet gij droevig? En de een, wiens naam was Kleopas, antwoordende, zeide tot Hem: Zijt Gij alleen een vreemdeling te Jeruzalem, en weet niet de dingen, die deze dagen daarin geschied zijn? En Hij zeide tot hen: Welke? En zij zeiden tot Hem: De dingen aangaande Jezus den Nazarener, Welke een Profeet was, krachtig in werken en woorden, voor God en al het volk. En hoe onze overpriesters en oversten Denzelven overgeleverd hebben tot het oordeel des doods, en Hem gekruisigd hebben. En wij hoopten, dat Hij was Degene, Die Israel verlossen zou. Doch ook, benevens dit alles, is het heden de derde dag, van dat deze dingen geschied zijn. Maar ook sommige vrouwen uit ons hebben ons ontsteld, die vroeg in den morgenstond aan het graf geweest zijn; En Zijn lichaam niet vindende, kwamen zij en zeiden, dat zij ook een gezicht van engelen gezien hadden, die zeggen, dat Hij leeft. En sommigen dergenen, die met ons zijn, gingen heen tot het graf, en bevonden het alzo, gelijk ook de vrouwen gezegd hadden; maar Hem zagen zij niet.’

GSAM 70.1„Hij zeide tot hen: O onverstandigen en tragen van hart, om te geloven al hetgeen de profeten gesproken hebben! Moest de Christus niet deze dingen lijden, en alzo in Zijn heerlijkheid ingaan? En begonnen hebbende van Mozes en van al de profeten, legde Hij hun uit, in al de Schriften, hetgeen van Hem geschreven was.”⁴⁸ Toen hij op het punt stond met hen te eten, brak hij het brood en sprak het dankgebed uit, „en hun ogen werden geopend, en zij kenden Hem.... En zij zeiden tot elkander: Was ons hart niet brandende in ons, als Hij tot ons sprak op den weg, en als Hij ons de Schriften opende?”⁴⁹

GSAM 70.2Nu, eindelijk, kunnen de discipelen inzien, nadat de zaak hun volledig duidelijk is gemaakt, dat er een dood en een opstanding verbonden waren met de missie van de Heiland. Maar hoe zullen ze de kwestie van zijn koninkrijk beschouwen?

GSAM 70.2“Aan welke Hij ook, nadat Hij geleden had, Zichzelven levend vertoond heeft, met vele gewisse kentekenen, veertig dagen lang, zijnde van hen gezien, en sprekende van de dingen, die het Koninkrijk Gods aangaan. En als Hij met hen vergaderd was, beval Hij hun, dat zij van Jeruzalem niet scheiden zouden, maar verwachten de belofte des Vaders, die gij, zeide Hij, van Mij gehoord hebt. Want Johannes doopte wel met water, maar gij zult met den Heiligen Geest gedoopt worden, niet lang na deze dagen.

GSAM 71Zult Gij nu het koninkrijk herstellen?

GSAM 71.1“Zij dan, die samengekomen waren, vraagden Hem, zeggende: Heere, zult Gij in dezen tijd aan Israel het Koninkrijk wederoprichten” [wat zoveel betekent als: We hebben geleerd dat het nodig was dat je gekruisigd moest worden en uit de dood moest opstaan, volgens de Schriften, maar ga je het koninkrijk nu niet herstellen?] “En Hij zeide tot hen: Het komt u niet toe, te weten de tijden of gelegenheden, die de Vader in Zijn eigen macht gesteld heeft; Maar gij zult ontvangen de kracht des Heiligen Geestes, Die over u komen zal; en gij zult Mijn getuigen zijn, zo te Jeruzalem, als in geheel Judea en Samaria, en tot aan het uiterste der aarde. En als Hij dit gezegd had, werd Hij opgenomen, daar zij het zagen, en een wolk nam Hem weg van hun ogen. En alzo zij hun ogen naar den hemel hielden, terwijl Hij heenvoer, ziet, twee mannen stonden bij hen in witte kleding; Welke ook zeiden: Gij Galilese mannen, wat staat gij en ziet op naar den hemel? Deze Jezus, Die van u opgenomen is in den hemel, zal alzo komen, gelijkerwijs gij Hem naar den hemel hebt zien heenvaren”⁵⁰

GSAM 71Jezus blijft in de hemel tot de wederoprichting

GSAM 71.2Nu de Heiland hen had verlaten en ze Hem inderdaad hadden zien „opvaren, daar Hij te voren was”, hadden ze de zekerheid dat de Heilige Geest hen zou onderrichten over de tijd waarin het koninkrijk zal komen. Zo sprak Petrus in zijn toespraak tot het volk, nadat ze de Geest hadden ontvangen, over de tijd wanneer „Hij gezonden zal hebben Jezus Christus, Die u tevoren gepredikt is; Welken de hemel moet ontvangen tot de tijden der wederoprichting aller dingen, die God gesproken heeft door den mond van al Zijn heilige profeten van alle eeuw.”⁵¹

GSAM 71.3Aan de apostel Petrus werden door de Heilige Geest ook de feiten over de drie werelden geopenbaard: Ten eerste, de wereld van vóór de zondvloed, die door water werd vernietigd; ten tweede, de huidige wereld die voor het vuur is bestemd — vuur waarmee de aarde is gevuld, zoals de Revised Version zegt — dat vuur dat de ondergang, het verderf en de vernietiging van goddeloze mensen zal betekenen; ten derde de nieuwe aarde, waarin „gerechtigheid woont”; of, zoals sommigen vertalen, „waarin de rechtvaardigen zullen wonen”.⁵²

GSAM 72.1De apostel Paulus beschreef de opstanding van Gods volk en de verandering van al zijn heiligen van sterfelijk naar onsterfelijk, „in een ogenblik, met de laatste bazuin.“ Hij vertelde de Korinthiërs dat Christus nu op de troon van zijn Vader zit en daar zal blijven totdat al zijn vijanden aan hem onderworpen zijn. Dat wil zeggen, totdat de Vader hem het koninkrijk – zijn koninkrijk – in handen geeft, zoals voorspeld in Daniël 7:13, 14; Psalm 2:8, 9. Aan de gemeente in Thessalonica stelde hij de komst van Christus en de opstanding voor als hun enige hoop, en als de ware troost wanneer hun dierbaren door de dood van hen waren gescheiden.⁵³

GSAM 72De terugkeer van de Meester is onbepaald

GSAM 72.2Tot nu toe had de gemeente nog geen zekerheid over het tijdstip waarop Christus zou terugkeren. Toen de apostel in zijn eerste brief aan de Tessalonicenzen zei: „wij, die levend overgebleven zijn, zullen opgenomen worden”, begrepen de broeders dat hij bedoelde dat Christus zou komen terwijl sommigen van hen nog in leven waren. In zijn tweede brief corrigeert hij hun verkeerde opvatting over zijn brief en zegt hij hun over die dag: „die komt niet, tenzij dat eerst de afval gekomen zij, en dat geopenbaard zij de mens der zonde, de zoon des verderfs; Die zich tegenstelt, en verheft boven al wat God genaamd, of als God geeerd wordt”.⁵⁴

GSAM 72De afvalligheid

GSAM 72.3En toch moet de gemeente nog steeds in het duister tasten wat betreft het tijdstip van de wederkomst van Christus. De broeders hebben geleerd dat er een afvalligheid zal plaatsvinden; maar hoe lang die zou duren, was de vraag. Een antwoord werd later aan Johannes gegeven tijdens een visioen op het eiland Patmos, in de symbolen die je in hoofdstuk twaalf en dertien van de Openbaring vindt – de „tijd, tijden en een halve tijd“, de „tweeënveertig maanden“, de „twaalfhonderdzestig dagen“ (jaren); maar de gebeurtenis die het begin van die lange periode markeerde, had zich nog niet voorgedaan. Dus hoopte en wachtte de gemeente nog steeds op de komst van Christus, zonder precies te weten wanneer Hij zou verschijnen; want als die tijd van verdrukking voorbij zou zijn, zou er nog een korte periode van strijd en triomf overblijven voor het ‘overblijfsel’ van de gemeente.⁵⁵

GSAM 73.1Aan het einde van de nieuwtestamentische geschriften wordt het thema van de wederkomst van Christus duidelijk voor ons neergelegd. Ongeveer één vers op de dertig vermeldt op de een of andere manier de wederkomst van onze Heer Jezus Christus. Hierover, en over de positie van de gemeente ten opzichte van die hoop door de eeuwen heen tot aan de moderne tijd, spreekt Robert Patterson, D.D., in het blad The Interior, onder de kop „De gezegende hoop“, als volgt:—

GSAM 73Het wereldlijke millennium — Patterson

GSAM 73.2“Toen onze Heer Zijn gemeente op aarde verliet om naar de Vader te gaan, liet Hij haar achter in een treurige toestand. Zijn vijfhonderd discipelen waren omringd door de hele wereld van Zijn vijanden, georganiseerd in antichristelijke religies en regeringen door een van de hoogste intelligenties, bezield door de meest giftige boosaardigheid en geschoold door de ervaring van eeuwen in de meest doeltreffende manieren van vernietiging. De Heer was zich bewust van ons gevaar; noch heeft Hij het in Zijn laatste toespraken gebagatelliseerd, noch heeft Hij enige vermindering beloofd van de vijandigheid van de wereld en de verdrukking van de gemeente. Maar Hij beloofde wel dat Hij zelf zou terugkeren om Zijn vijanden te verslaan, en dat Hij ons zou steunen tot die gezegende dag. ‘De wereld haat jullie. In de wereld zult gij verdrukking hebben. Gij zult huilen en weeklagen, maar de wereld zal zich verheugen. Gij zult bedroefd zijn, maar jullie verdriet zal in vreugde worden veranderd.... En gij dan hebt nu wel droefheid; maar Ik zal u wederom zien, en uw hart zal zich verblijden, en niemand zal uw blijdschap van u wegnemen. En zo wanneer Ik heen zal gegaan zijn, zo kome Ik weder en zal u tot Mij nemen, opdat gij ook zijn moogt, waar Ik ben.’

GSAM 74.1“Dat was de gezegende hoop op zijn persoonlijke terugkeer waarmee hij zijn gemeente troostte bij zijn persoonlijke vertrek. Hij zei dat we gedurende de hele periode van zijn afwezigheid verdrukking zouden moeten lijden; en zo is het ook gebeurd. Als we tijdens zijn afwezigheid ooit een periode van uiterlijke vrede zouden mogen genieten, als zijn gemeente bevrijd zou worden van de aanvallen van de wereld, als er ooit een tijdperk van zuiverheid zou komen waarin het onkruid niet tussen de tarwe groeit, of als hij bij zijn komst verwelkomd zou worden door de bevolking van een aarde die vervuld is van de glorie van de Heer, of zelfs maar geloof zou kunnen vinden op aarde, dan zou dat voor hem een volstrekt onverwachte verrassing zijn. Jezus wist niets van dit millennium. We zeggen dat hij er niets van wist, omdat hij ons er niets over verteld heeft; en hij zegt: Ik heb jullie vrienden genoemd, want alles ‘wat Ik van Mijn Vader gehoord heb’, heb ik jullie bekendgemaakt. Maar in al zijn toespraken en gelijkenissen is er geen enkele aanwijzing dat we moeten hopen op een periode van vrede of glorie vóór zijn komst. Ook de apostelen wisten niets van een millennium zonder Christus. Gedurende driehonderd jaar na het heengaan van onze Heer was de gezegende hoop van de gemeente de hoop op zijn terugkeer.

GSAM 74.2“Maar toen de bruid van Christus, in de loop van haar voorspelde afvalligheid, zich in Zijn afwezigheid begon te troosten met de vriendschap van de koningen der aarde, wendde zij heel natuurlijk haar blik af van de oostelijke hemel en van de terugkeer van haar Heer, die een einde zou maken aan haar wereldse grootsheid. Toen de hervormers de evangelie-trompet aan hun mond zetten … werden de dromen van een millennium zonder Christus onmiddellijk weggevaagd, … en begon de gemeente weer uit te kijken naar de komst van de Heer om de antichrist te vernietigen…. In hun brieven, preken en geloofsbelijdenissen verkondigden de hervormers hun premillennialistische hoop.

GSAM 74.3“De Westminster-vergadering sluit haar geloofsbelijdenis af met een verklaring van haar geloof in de wederkomst van de Heer, in woorden die het geloof van de premillennialisten volledig weergeven. Ze verkondigen in deze gewichtige woorden: ‘Zoals Christus wil dat we er vast van overtuigd zijn dat er een dag des oordeels zal komen, zowel om alle mensen van de zonde af te houden als ter grotere troost voor de godvruchtigen in hun tegenspoed, zo wil Hij ook dat die dag voor de mensen onbekend blijft, opdat zij alle vleselijke zelfgenoegzaamheid van zich afwerpen en altijd waakzaam zijn, omdat zij niet weten op welk uur de Heer zal komen; en opdat zij altijd bereid zijn om te zeggen: Kom, Heer Jezus, en kom spoedig!’⁵⁶

GSAM 75.1“Onze voorvaderen die hervormden sterkten hun hart door uit te kijken naar de komst van de Heer, en moedigden elkaar aan met de kreet: ‘Houd stand! Want Hij komt met legioenen hulp’, een gedachte die onlangs is verwerkt in een populaire opwekkingshymne, maar die de oude Schotse Covenanters al lang kenden.

GSAM 75.2“Maar al snel deed zich een tweede afvalligheid van het geloof voor onder de gereformeerde kerken. In Schotland stond dit bekend als moderatisme; in Engeland als arianisme en meer recentelijk als broad churchism; in Amerika noemde het zichzelf unitarisme; en in Duitsland rationalisme. Door het menselijk verstand als rechter te stellen, onze zeer beperkte moderne waarneming als bewijs te gebruiken en te ontkennen dat er iets anders zou kunnen gebeuren dan volgens de waargenomen natuurwetten, werd Jezus gereduceerd tot de rang van een Joodse rabbi, die weliswaar zijn tijd ver vooruit was, maar totaal onbekend met de moderne wetenschap. Natuurlijk werd het idee dat zo iemand uit de onzichtbare wereld zou terugkeren om op aarde te regeren, afgedaan als Hebreeuwse mythologie.

GSAM 75Daniel Whitby over het Millennium

GSAM 75.3“De beloften van zijn wederkomst en heerschappij op aarde werden geïnterpreteerd als louter de verspreiding van zijn evangelie, en de onderwerping van een groot deel van de wereld aan het christendom gedurende een periode van duizend, of, zoals sommigen dachten, 360.000 jaar; waarin de mensheid vooruitgang zou boeken in de kunsten van de beschaving, en zou genieten van ongekende vrede en welvaart. En aan het einde van die lange cyclus, die te groot was om met het gewone verstand te overzien, zou er mogelijk een grote natuurramp plaatsvinden, en zou je kunnen zeggen dat de Heer zou komen om de wereld te vernietigen en de mensheid voor het oordeel te roepen. Deze theorie werd uitgewerkt en populair gemaakt door een Engelse commentator genaamd Whitby [Daniel Whitby stierf in 1726], van wie uit zijn gepubliceerde briefwisseling blijkt dat hij een Arianist was, maar wiens commentaren populair waren bij zijn eigen klasse, en wiens mythische millennium gunstig werd ontvangen door veel van de orthodoxe bezoldigden en vrienden van de staatskerken in Europa, aan wie het een langdurige stroom van tienden en eerbewijzen beloofde. Door hun invloed werd deze theorie naar Amerika overgebracht, waar ze meteen werd gebruikt als materiaal voor clichés in openbare toespraken en slotredevoeringen.”

GSAM 76.1Zo zag het eruit met de theorieën in verschillende delen van de wereld nu we de tijd naderen waarin de Heer de plechtige waarschuwing over Zijn komst uitsprak, namelijk „voor de deur“.