18-нче бүлек — Нәшрият эшендә Аллаһның кайгыртуы

GSAM 281.1"ШУНДА без Раббыбызны белергә тырышып алга барсак, белербез; аның чыгуы иртә кебек әзерләнгән."¹

GSAM 281.21849 елның июнь аена кадәр пастор Уайтның, аның хатынының һәм пастор Бейтсның хезмәтләре Яңа Англия штатлары белән чикләнгән иде. Шул вакытта Коннектикут штаты Миддлтаун шәһәреннән Кларисса Бонфой исемле кыз пастор Уайтның гаиләсенә кушылды. Моннан бераз алда аның әнисе вафат булды һәм аңа кечкенә күләмдә хуҗалык алып бару өчен кирәк булган барлык әйберләрне калдырды. Шушы рәвешле пастор Уайт яңадан хуҗалык корырга мөмкинлек алды; ул моны Коннектикут штатының Роки-Хилл шәһәрендәге Белден әфәнденең йортының бер өлешендә эшләде.

GSAM 281Заманча спиритуализм башы

GSAM 281.31849 елның 24 мартында Мэйн штатының Топшам шәһәрендә гомуми җыелыш узды. Шул шимбә көнне Уайт ханымга күрү бирелде; аның темасы иң зур әһәмияткә ия иде. Бәлки, бу күренешне яхшырак аңлау өчен шул вакыттагы хәлләрнең гомуми сурәтен күз алдына китерү файдалы булыр.

GSAM 281.41848 елның март ахырында Нью-Йорк штаты Уэйн округының Хайдсвилл авылында «серле тавышлар» яңгырый башлады, соңрак алар «рухи шапылдаулар» дип аталды. Бу беренче тапкыр Фокс гаиләсенең йортында булды. Җәй ахырында гаилә Нью-Йорк штаты Рочестерына күченде, анда Коринфиян Холлда җәмәгать алдында күрсәтмәләр уздырылды, һәм кызларны бу максат өчен иң яхшы гражданнар арасыннан сайлап алынган ханымнар һәм әфәнделәр комиссияләре җентекләп тикшерде. Күпчелек кеше бу шапылдауларны алдау яки кул осталыгы белән эшләнгән фокус дип санаса да, иң ышанучаннар да аның зур күләмгә җитүен күз алдына да китермәгәннәр.

GSAM 282Рухиятчелеккә карата фаразлар

GSAM 282.1Югарыда телгә алынган күренештә Уайт ханым Рочестерда һәм башка урыннарда булган серле какуларның Шайтан көче икәнен күрде, һәм мондый хәлләрнең көннән-көн ешаячагын; аларны дини киемгә киеп, алданганнарны тагын да зуррак иминлек хисенә китерү өчен, һәм, мөмкин булса, Ходай халкының игътибарын шуларга юнәлтеп, Изге Рух тәгълиматына шик китерү өчен файдаланачакларын белде.

GSAM 282.2Ләкин ул вакытта рухиятчелекнең шул чакта фараз ителгәнчә бөтен җир йөзенә таралачагын яки үзенең даими оешкан чиркәүләре һәм пасторлары булган дин булырга дәгъва итәчәген аз гына булса да күзаллаган кешеләр бик аз булган, бәлки бөтенләй булмагандыр да.

GSAM 282Фараз чынга ашты

GSAM 282.3Ләкин пәйгамбәрлекнең чынга ашуы аларның әгъзалар санын исәпкә алганда ачык күренә: хәбәр ителүенчә, АКШта гына аларның саны 10 000 000га җитә. Аларның хәзерге дини киемнәре турында без түбәндәгеләрне Washington, D.C. шәһәрендәге Review and Herald газетасының 1903 елның 12 ноябрендәге саныннан алабыз:—

GSAM 282.4"Шушы шәһәрдә узган National Association of Spiritualists оешмасының соңгы конвенциясендә яңа ритуал кабул ителде. Пасторларны яки дин әһелләрен 'ординацияләү' өчен карарлар кертелде, һәм рухиятчелеккә ышанучылар төркеме 'чиркәү' дип танылды. Моны яңа ритуалдан түбәндәге бүлекне укып белергә була:—

GSAM 282.5"'Бернинди пастор яки дин әһеле дә чиркәүгә яки җәмгыятькә рәсми билгеләнмәячәк, әгәр ул иң борынгы дини тарихтан бирле ординация хезмәте дип аталган тантана аша вазифага кертелмәгән булса. Беркем дә берәр чиркәүнең яки җәмгыятьнең пасторлыгына чакыру алмаганчы яки урнашкан штатта дини оешма буларак теркәлгән штат спиритуалистлар ассоциациясе яки National Spiritualist Association of the United States of America тарафыннан миссионер итеп билгеләнмәгәнче руханилыкка кандидат була алмый. Пасторлыкка яки миссионерлык эшенә кандидат булган һәр кеше кимендә өч ел дәвамында берәр спиритуалист чиркәве яки җәмгыяте белән тулы берлектә булырга, һәм кимендә ике ел дәвамында штат ассоциациясе яки Милли Ассоциация тарафыннан сынау вәгазьчесе буларак вәгазь итү хокукы бирелгән лиценциат булырга тиеш. Бер календарь елына тулысынча җитмәгән вакыт дәвамында билгеләнгән пасторлар рухи билгеләүгә яраклы саналмыйлар.'"

GSAM 283Освего, Нью-Йоркта пастор Уайт

GSAM 283.1Нәшрият эше Освего, Нью-Йорк штатында урнашканлыктан, пастор Уайт 1849 елның көзендә Коннектикуттан шушы урынга күчеп килде, һәм шул ук елның 3 ноябрендә монда ышанучылар конференциясе узды. Аларның алга таба башкарган хезмәтләре турында Уайт ханым болай ди:—

GSAM 283.2"Шуннан соң без Нью-Йорк штатында хезмәт итү безнең бурыч икәнлегенә карар кылдык. Ирем үзендә язу һәм бастыру йөкләнеше хисе кичерде. Без Освегода йорт арендага алдык, кардәшләребездән мебель алып тордык һәм тормыш алып барырга тотындык. Анда ирем язды, бастырды һәм вәгазь итте. Аңа һәр мизгел саен рухи коралларын киеп тору кирәк иде, чөнки ул еш кына ялгышлыкны яклаучы, билгеле бер вакытны вәгазь итүче һәм мөмкин кадәр күбрәк кешедә безнең иманыбызга каршы начар фикерләр уятырга тырышучы үзләрен Адвентистлар дип атаучы кешеләр белән көрәшергә мәҗбүр булды."²

GSAM 283Second Advent Review нәшер ителде

GSAM 283.31850 елның көзендә тагын бер үзгәреш кертү киңәш ителде; шуңа күрә пастор Уайт Мэйн штатының Париж шәһәренә күченде, анда Second Advent Review and Sabbath Heraldның беренче томы ярты айлык басма буларак чыгарылды, ул унөч саннан торды, һәрберсендә ике баганалы сигез бит бар иде, басма битенең үлчәме 7⅛ × 10¼ дюйм иде. Беренче номеры шул ук елның ноябрендә чыкты, ә соңгысы — 1851 елның 9 июнендә.

GSAM 284.1Present Truth газетасына караганда газетаның зурайтылган форматы хакның тигез дәрәҗәдә таралуының, эшкә катнашучылар санының һәм эшне яклаучыларның артуының бик яхшы күрсәткече булды. Газета шартлары бушлай булганлыктан, эшнең яклылары аның басылып чыгуына ярдәм итәр дип көтелде, һәм алар чыннан да ярдәм иттеләр. Иманлылар күбесенчә урта хәлле кешеләрдән торса да, Раббының аларга биргән уңышына карап ярдәм иттеләр һәм хакыйкать арбасын алга этәрергә көчләреннән килгәнчә тырыштылар.

GSAM 284Дж. Н. Эндрюс вәгазь сөйли башлады

GSAM 284.2Шул вакытта Мэйн штатының Париж шәһәрендә яшәүче Дж. Н. Эндрюс Инҗил дин әһеле һәм дини темалар буенча язучы буларак җәмәгать хезмәтен башлап җибәрде. 1851 елның мае санындагы Review журналында ул өч хәбәр темасына биш биттән артык мәкалә бастырган. Анда ул Ачылыш китабының 13-нче бүлегендәге ике мөгезле хайван пәйгамбәрлеген АКШка кагылышлы дип санап, фәкать пәйгамбәрлеккә таянып, якшәмбене Шимбә итеп тотуны мәҗбүри итү мәсьәләсе бу илдә чиркәү белән дәүләт берлегенең нигезе булачак, дигән фикерне алга сөргән. Аның дәлиле бөтенләй пәйгамбәрлеккә нигезләнгән иде, чөнки ул вакытта бу юнәлештә бернинди дә көчле хәрәкәт юк иде; аны яклаучы иң көчле әйтелгән сүз – Christian Advocate and Journal журналыннан алынган доктор Дурбинның түбәндәге белдерүе булды:—

GSAM 284.3"Христианлык дәүләтнең әхлакый һәм рухи тормышына әйләнгәч, дәүләт үз-үзен саклау чарасы буларак, хакимият органнары аша изге Шимбә көнен ачык бозуны тыярга бурычлы."

GSAM 285Эшкә ярдәм итү өчен фермаларны сату

GSAM 285.1Шул вакытта Нью-Йорктан Һирам Эдсон һәм Мичиган штатының Джексон шәһәреннән Сайренийус Смит кебек кешеләр үзләренең һәркайсы 3 500 доллар торган фермаларын сатарга һәм үзләренең ихтыяҗлары өчен фермаларны арендага алырга рухландылар, бу аларга хәбәр эшен алып баруда барлыкка киләчәк төрле проектларда ярдәм итү өчен мөмкинлекләр тудырсын өчен иде.

GSAM 285Нәшрият эшенең Саратогага күчерелүе

GSAM 285.21851 елда пастор Уайт Мэйн штатының Париж шәһәреннән Нью-Йорк штатының Саратога-Спрингс шәһәренә күчеп килде, һәм монда янәдән алып торган мебель белән өй җиһазлады, шулай ук Advent Review журналының икенче томын чыгарды; беренче саны шул ук елның 5 августында басылып чыкты. Бу том 14 саннан торды һәм айга ике тапкыр чыгарылып барды. Соңгы сан 1852 елның 23 мартында басылып чыкты. Газета исеме Second Advent Review (1-нче томдагыча) исеменнән бераз үзгәртеп Advent Review and Sabbath Herald дип аталды, һәм ул исемне 82-нче томында да саклый. Журналның форматы өч баганалы, сигез битле итеп арттырылды; басма битнең үлчәме 8¼ × 11¾ дюйм иде.

GSAM 285.3Элек тә конфессиональ журнал булып торган һәм хәзер дә шулай булып килүче басманың зурлыгы артканын күргәндә, һәр үзгәрешнең яхшы якка булганын, ул билгеле дәрәҗәдә уңышлы үсүен һәм өченче фәрештәнең эше «калырга килгәнен» ачык күрсәтә.

GSAM 285Рочестерда нәшер итү — кул басым станогына ия булу

GSAM 285.41852 елның 6 маенда Advent Review and Sabbath Herald журналының 3-нче томының беренче саны Нью-Йорк штатының Рочестер шәһәрендә басылып чыкты, һәм ул җиденче көн адвентистларына караган бастыру станогында һәм шрифт белән басылды. Һирам Эдсон офисны җиһазлау өчен шрифт һәм материал белән бергә Вашингтон кул басу станогын сатып алу өчен акча алдан түләгән иде. Аңа акчасы хаклык дусларыннан иганәләр кергән саен кайтарылырга тиеш булган. Бу кул басу станогы 1902 елның 30 декабрендәге янгында янып беткәнче Мичиган штаты, Баттл-Крик шәһәрендәге Review and Herald офисында торды. Ул вакытта ул офистагы иң яхшы корректура басу станогы дип саналган. 1852 елның 14 октябрендә, 3-нче томның 12-нче санында бу пресс һәм материал белән офисны җиһазлау чыгымнары 652,93 доллар, ә шул максат өчен шул вакытка кадәр кергән керемнәр 655,84 доллар тәшкил итүе турында игълан ителде. Бу ун ике санның һәрберсеннән 2000 данә бушлай бастырылып, таратылган.

GSAM 286Youth’s Instructor башланып китте

GSAM 286.1Августта Review офисында айга бер тапкыр чыга торган Youth’s Instructor журналы нәшере башланды. Хәзер ул атнага бер тапкыр чыга торган басма, һәм һәр санында ул вакыттагыдан дүрт тапкыр күбрәк уку материалы бар.

GSAM 286Урия Смит офиста эшли башлый

GSAM 286.21853 елда пастор Урия Смит Review and Herald офисында үз хезмәтен башлап җибәрде, анда ул ярты гасыр дәвамында җаваплы вазифа башкарды. Шул елда (1853) Review and Heraldда беренче тапкыр теләгән кешеләр безнең басмаларны үз бәясен түләп сатып ала ала дип хәбәр ителде. Калган барлык кешеләргә басмалар бушлай иде, чөнки кимчелекне ихлас күңелле һәм мәрхәмәтле кешеләрнең иганәләре каплады. 1854 елда айга ике тапкыр чыга торган Review басмасының бәясе елга 1,00 доллар дип игълан ителде. Шул ук елда, июль аенда Мичиган штатының Макомб округында чатыр җыелышында безнең басмаларны сатарга тырыштылар. Бу җыелыш вакытында 50 долларлык китаплар сатылды. Пастор Уайт бу тырышлык турында Review журналында болай диде: "Бу безнең китапларны сатарга мөмкин булуын күрсәтә".

GSAM 286500 долларлык трактатлар фондына чакыру

GSAM 286.31854 елның 12 октябрендә һәм 24 декабрендә чыккан Review журналында офисның дин әһелләренә аларның хезмәтләре белән бәйле рәвештә бушлай тарату өчен трактатлар тәэмин итү мөмкинлеге тудыру максатыннан 500 долларлык трактат фондына чакырулар яңгырады, шулай ук "Review журналының акча җитмәү сәбәпле кайчак атна саен чыкмый калмыйча, һәр атнада даими бастырылуын тәэмин итү өчен офис өчен 500 долларлык ярдәм фондына" чакырулар булды.

GSAM 287Дж. П. Келлогг һәм Генри Лайон үз фермаларын саталар

GSAM 287.1Шул чорда Тайроннан Дж. П. Келлогг һәм Мичиган штатының Плимут янында яшәгән Генри Лайон һәркайсы якынча 3 500 доллар торган фермаларын эшне алга җибәрү өчен генә саттылар; һәм шулай итеп тагын ике мичиганлы кардәш кирәк вакытта әзер акча һәм теләк белән ярдәм иң кирәк булган җирдә булышырга килделәр. Беренчесе Мичиган штатының Джексон шәһәрендә себеркеләр җитештерү белән шөгыльләнде, ә икенчесе Баттл-Крикка күчеп, гаиләсен тәэмин итү өчен столяр һөнәрендә эшләде.

GSAM 287Барлык безнең газеталар һәм китаплар – 3,00 долларға

GSAM 287.26-нчы том ахырында, 1855 елның июнендә, бер еллык Review һәм Instructor журналларын, шулай ук шул вакытта кулланылган барлык буклетлар, трактатлар һәм гимнлар китабыннан торган тулы комплектны — барлыгы 26 буклет һәм трактат — 3,00 долларға алырга мөмкин иде. Instructor журналының ун ике номерлы комплект өчен рәсми бәясе 25 цент тәшкил итте.

GSAM 287Review офисына Мичиганга чакыру

GSAM 287.31855 елның апрелендә пастор Уайт һәм аның хатыны яңадан Мичиганга килделәр һәм берничә урында җыелышлар уздырдылар. Шул ук айның 28 һәм 29 нчы көннәрендә Баттл-Крик шәһәрендә конференция җыелды, анда Баттл-Крик кардәшләре пастор Уайтны Review офисын Рочестердан Баттл-Крикка күчерергә чакырырга тавыш бирделәр. Дэн Палмер, Сайренийус Смит, Дж. П. Келлогг һәм Генри Лайон һәркайсы 300 доллар (процентсыз) бирергә ризалаштылар, шуның белән 1200 доллар җыеп, участок сатып алып, нәшрият офисы төзү өчен. Шуңа күрә алар Уэст-Мэйн һәм Вашингтон урамнарының көньяк-көнчыгыш почмагында участок сатып алып, анда 20×30 фут үлчәмле, 20 футлы баганалы ике катлы агач бина төзделәр.

GSAM 288Баттл-Крик шәһәрендәге беренче җыелыш йорты

GSAM 288.1Шул ук сезонда Баттл-Крик шәһәрендә беренче Җиденче көн адвентистлары җыелыш йорты салынды, ул 18×24 фут үлчәмле иде. Бу гади бина, тышыннан такталар буйга кагылган һәм җөйләренә планкалар беркетелгән, Ван Бюрен һәм Касс урамнарының төньяк-көнбатыш почмагы янында урнашкан иде.

GSAM 288Безнең беренче басмаханәдә

GSAM 288.2Җиденче көн адвентистларына караган офиста, Баттл-Крик шәһәрендә басылган беренче Review саны 1855 елның 4 декабре белән даталанган иде. Ул вакытта газета бәясе 26 санлы том өчен 1,00 доллар итеп билгеләнде; әмма лаеклы ярлыларга газетаны бушлай җибәрү өчен иганәләр җыелды. Шушы вакыттан башлап пасторлар Уоггонер һәм Коттрелл Advent Review баганаларын даими диярлек тулыландырып бардылар.

GSAM 288.31855 елның 18 декабрендә чыккан Advent Review журналында нәшрият комитеты хәзерге офис хезмәткәрләренә гаҗәп тоелырлык бер белдерү ясады. Ул болай дип язылган иде: "Без офиста хезмәт куючыларның үз хезмәтләре өчен гадел хезмәт хакы алуларына каршы түгелбез. Редактор башка урында эшли алган акчаның яртысын гына ала". Шуны әйтеп үтәргә кирәк: ул вакыттагы уртача хезмәт хакы хәзерге вакыттагы хезмәт хакының яртысы да түгел иде, ә шул вакыттагы ярты хезмәт хакы бүгенге офисның шундый ук хезмәт өчен түләгән түләүнең өчтән бер яки дүртенче өлешеннән дә артмады. Ул вакытта офис хезмәткәрләре үз хезмәтләренең бәясенең яртысын бүләк итеп бирделәр, хәзерге хакыйкать Инҗиле бастырылып чыгар өчен.

GSAM 288Двигатель белән эшләтелә торган басу станогы һәм двигатель алырга чакыру

GSAM 288.41857 елның 19 мартында чыккан Review журналында беренче тапкыр газеталарны, трактатларны һәм китапларны бастыру өчен двигатель белән эшләтелә торган басу станогы һәм двигатель кирәклеге турында тәкъдим яңгырады. 2 апрельдә хәбәр ителгәнчә, Adams маркалы двигатель белән эшләтелә торган басу станогын сатып алу карары кабул ителде, һәм җиде кеше һәркайсы 100 доллардан вәгъдә итте. Киләсе санында басу станогы һәм двигатель якынча 2 500 долларга төшәчәк дип хәбәр ителде, һәм инде 1 700 доллар вәгъдә ителгән иде.

GSAM 289.11857 елның 13 августында чыккан Review газетасының редакцион язмасында пастор Уайт болай дип өметләндерә: "Безнең офис бурычлардан азат. 1 426 долларлык гомуми китап фонды бар, ул хәзер китапларга салынган. Яңа механик бастыру станогы эшли һәм бик матур эшли, һәм тиздән ул пар көче белән эшләячәк, һәм бөтенесе түләнгән булачак дигән өмет бар. Безнең палаткадагы эшчәнлек элеккегә караганда күпкә яхшырак тәэмин ителә".

GSAM 289Китап сатуларының беренче хисабы

GSAM 289.21857 елның 29 октябрендә Review журналында соңгы ике ел дәвамында китап сатудан кергән керем 1 287,91 доллар тәшкил итүе турында хәбәр ителде; бу шул вакытка кадәр ясалган беренче мондый хисап иде. Бу эшнең алга китүен күрсәткән билге булып, рухландыру чыганагы булды, чөнки ул хаклыкның көчәюен һәм "дөнья буйлап агып баручы яктылык агымнары кебек" таралуын күрсәтте.

GSAM 289Review офисын ышанычлы саклау урыны итеп куллану тәкъдиме

GSAM 289.31858 елның 13 августындагы Review журналында безнең халыкка офисны артык акчаларны саклау урыны итеп куллану тәкъдиме беренче тапкыр кертелде. Кичекмәстән кирәк булмаган акчалары булган кешеләр офисны саклау урыны итеп куллана алалар, кирәк вакытта заказ буенча акчаларын алып, шулай итеп офиска бу акчалардан файдалану мөмкинлеге бирә алалар. Бу тәкъдимне тормышка ашыру эшкә тагын да зуррак финанс ныклыгы бирде.

GSAM 289.4Шул вакыттан (1905 елга кадәр) беркем дә безнең нәшрият йортларына шундый шартларда бирелгән бер долларны да югалтмады, һәм кирәк чакта акчасын ала алмый да калмады. Ачык күңелле һәм уйчан кешеләр безнең нәшрият бүлекләрен артык акчаларын саклау өчен еш кына банкрот була торган банклардан да артыграк ышанычлы урын дип саный башладылар. Банклар дөньялы кредитка ия булса, безнең нәшрият йортлары "арткы яклау" буларак бөтен конфессиянең көче белән ныгытылган.

GSAM 290Seventh-day Adventist Publishing Association оештырылды

GSAM 290.1Seventh-day Adventist Publishing Association 1861 елның 3 маенда оештырылды, һәм акцияләрнең һәрберсе 10 доллардан торган капитал фондына язылуны үтенеп, циркулярлар җибәрелде. Ике атнадан соң инде 4 080 долларлык акциягә язылу булуы игълан ителде.

GSAM 290.2Шул елның 11 июненнән башлап Review журналы Seventh-day Adventist Publishing Association тарафыннан бастырыла башлады. Ассоциация төзегән беренче офис бинасы Мэйн һәм Вашингтон урамнары кисешкән көньяк-көнчыгыш почмагында, элекке агач бина Каламазуу урамына күчерелгән урында урнашкан иде. Бу ике катлы, каты кирпеч диварлы бина грек кресты формасында булган һәм алгы фасады Мэйн урамына төньякка караган. Көнчыгыштан көнбатышка булган иң зур үлчәм – 44 фут, төньяктан көньякка – 72 фут иде.

GSAM 290Башка телләрдәге беренче басмалар

GSAM 290.3Адым саен хәбәр алга барды, һәм һәр актив хәрәкәт эшне ныгытырга һәм берләштерергә юнәлтелде. Шул вакытта безнең нәшрият чит телләрдә биш буклет чыгарды: өчесе дат-норвег телендә һәм икесе француз телендә; шулай итеп чит илләр өчен бастыру эше башланды.

GSAM 290.4Әгъзалар санының өзлексез артуы белән финанслар да тотрыклы һәм өзлексез үсеш алды. Бу 1863 елның 16 маенда чыккан Review журналындагы хисаптан күренә, анда ассоциация секретаре гомуми керемнәрне түбәндәгечә күрсәткән:—

GSAM 291.1Секретарь шулай ук белдерә:

GSAM 291.1"Оешманың милекләрен ышанычлы бәяләү нәтиҗәсендә, аның кыйммәте 20 000 доллардан ким түгел дип билгеләнде, бу эшнең яклыларына төшкән чыгымнардан якынча 5 000 долларга күбрәк. Бу Уайт абыйның һәм Review офисында аның белән бергә эшләгән кешеләрнең намуслылыгына һәм тугрылыгына яхшы шаһитлек итә. "E. S. Walker, секретарь."

GSAM 291Reviewны Ассоциациягә тапшыру

GSAM 291.2Нәшрият эше пастор Уайтның авыр хезмәте һәм корбаннары нәтиҗәсендә шушы уңышка ирешкәч, аннан килгән табыш фактик рәвештә аның үз өлешенә кала иде; чөнки бу табыш чынлыкта аның үз-үзен корбан итүе, эшлекле зирәклеге һәм җентекле идарә итүе нәтиҗәсе булды. Ләкин аны яки аның бер өлешен дә үзләштерү урынына, ул барысын да шатланып чиркәү файдасына тапшырды; һәм моның өстенә, ассоциация оешканнан соң аның хезмәтләре өчен атнасына 6 доллар түләргә карар кабул ителгәндә, ул атнасына бары тик 4 доллар гына кабул итте.

GSAM 291Тын океан ярындагы газета

GSAM 291.31874 елның 21 апрелендәге Review журналында пастор Уайтның мәкаләсе басылып чыкты, анда ул Тын океан ярында башкарылган эшләр турында сөйләп, тиздән шул яр буендагы эшләр мәнфәгатьләренә багышланган атналык газета чыгару таләп ителәчәк, дип белдерде. Бераздан Оклендта аз күләмдә шрифт һәм материал сатып алу мөмкинлеге туды, һәм июнь аенда Signs of the Times дип аталган айга ике тапкыр чыга торган басма башланып китте.

GSAM 291Акча җыю

GSAM 291.4Signsның алты санын бастырганнан соң, пастор Уайт көнчыгышка кайтты һәм Калифорния конференциясеннән газетаны чыгару өчен чаралар күрүне үтенде. 1874 елның 15 августында узган Гомуми Конференциядә Көнчыгыш кардәшләргә Signs офисы өчен бастыру машинасы, двигатель һәм шрифт сатып алу өчен 6 000 доллар җыярга тәкъдим ителде, әгәр Тын океан ярындагы кардәшләр офис өчен урын сатып алу һәм яраклы бина төзү өчен 4 000 доллар җыйса.

GSAM 292.1Шул вакытта Генераль конференция комитеты әгъзасы булган пастор Джордж И. Батлер Калифорниянең Яунтвилл шәһәрендәге лагерь җыелышында катнашты һәм бу тәкъдимне кардәшләргә җиткерде. 1874 елның 11 октябрендә алар чакыруга җавап итеп 19 414 долларны металл акча белән бирергә вәгъдә иттеләр.

GSAM 292Пасифик Пресска нигез салынды

GSAM 292.21875 елның 2 февралендә пастор Джеймс Уайт һәм аның хатыны, пастор Дж. Х. Уоггонер һәм башка нәтиҗәле хезмәткәрләр белән бергә Оклендка килеп җиттеләр. Шул ук айның 12сендә Signs of the Times газетасы офисы биналары урнаштыру урынын карау өчен Калифорния конференциясенең махсус утырышы чакырылды. Мәсьәләне җентекләп караганнан соң, Кастро урамының көнбатыш ягында, 11нче һәм 12нче урамнар арасында участокларны сатып алу карары кабул ителде. Шул ук көнне пастор Уайт һәм Джон Моррисон бу участокларны үз исемнәренә документлаштырып алдылар, ассоциация оештырылгач, корпорация ихтыяҗлары өчен кирәк булган кадәр җирне аңа тапшырачаклар дигән килешү белән.

GSAM 292.31875 елның 1 апрелендә Оклендта Pacific Seventh-day Adventist Publishing Association оештырылды, аның капитал фонды 28 000 доллар дип билгеләнде. Кастро урамындагы участокларның урта өлеше килешү буенча ассоциациягә тапшырылды, һәм шунда ук Мичиган штатының Баттл-Крик шәһәреннән О. Б. Джонс тарафыннан бина салынды; аның формасы һәм зурлыгы Баттл-Криктагы офис бинасыныкы кебек иде, тик Оклендтагысы кирпеч урынына агачтан гына корылган. Бу бина куллануга әзер булгач, Signs of the Times 1875 елның 27 августында, җомга көнне, яңа урынына күчерелде.

GSAM 293Маунтин-Вьюга күчү

GSAM 293.1Бу бинада периодик басмалар һәм китаплар нәшер итү 1904 елга кадәр уңышлы алып барылды, шул вакытта басмаханәне авылга күчерү турында килешү төзелде. Бу үзгәрешне ясау сәбәбен Pacific Press идарәчесе түбәндәгечә аңлата:

GSAM 293.1"Еллар буе Pacific Press нәшрият компаниясенең җитәкчелеге нәшрият йорты урнашкан җирне бик кыйммәтле һәм мәйдан ягыннан тар дип санады, чөнки ул зур шәһәрнең үзәгендәге торак районында, завод-фабрика максатлары өчен яраксыз. Шуңа күрә күп ягы белән авыл җирендә урнашырга кирәк дип таптылар: анда җир арзанрак, хезмәткәрләр сәламәт мохиттәге йортларны бакча, җимеш агачлары һәм иркен сулыш алу өчен җитәрлек мәйдан белән ала алырлар, шулай ук транспорт мөмкинлекләре дә яхшы булыр иде. Мондый урын табылды һәм Сан-Францискодан 39 миль көньякта, Санта-Клара графлыгындагы Маунтин-Вью авылында сатып алынды; бу урын шәһәрнең күп өстенлекләрен сәламәт авыл тормышының файдалары белән берләштерә."

GSAM 293Чит илләрдә басма эше башланды

GSAM 293.2Чынлыкның таралуын күрсәтеп, без 1875–1878 елларда басма эшләренең Швейцариянең Базель шәһәрендә һәм Норвегиянең Кристияна шәһәрендә башлануын билгеләп үтәбез.

GSAM 293.31875 елның көзендә Review and Herald офисында гына 1868 елдан 1875 елга кадәрге җиде ел эчендә китап сатулары $85,644.54 тәшкил иткән дигән хисап Review журналында басылып чыкты, бу алдагы җиде елга караганда якынча алты тапкыр күбрәк, һәм дүрт офисның (Мичиган, Калифорния, Швейцария һәм Норвегия) өч еллык (1875–1878) сату күләме $98,163.73 тәшкил иткән.

GSAM 293.41878 елның 17 октябрендә чыккан Review журналында 1864 елга кадәр шул офис тарафыннан бастырылган барлык китаплар, буклетлар һәм трактатлар 50 058 000 бит тәшкил иткән дип хәбәр ителде. 1864 елдан 1878 елга кадәр битләр саны 158 130 951 булган, ягъни барлыгы 208 188 951 бит.

GSAM 294Youth’s Instructor атналык басмага әйләнде

GSAM 294.11879 елның 1 гыйнварына кадәр Youth’s Instructor айга бер тапкыр чыгарылып килде, әмма шул көннән башлап, егерме җиденче елына кергәндә, ул атнага бер тапкыр басылып чыга башлады; һәм шулай итеп аның файдалылыгы дүрт тапкыр артты.

GSAM 294Пастор Уайтның Ассоциациягә тапшырганнары

GSAM 294.21879 елның 23 гыйнварында чыккан Review журналында пастор Уайтның үзенең бу эшкә бәйләнеше хакында әйткән кайбер сүзләре бар, аларны монда китерү урынлы, чөнки алар нәшрият эшендә ясалган корбаннарга тагын да яктырак караш бирә. Цитата болай ди:—

GSAM 294.3"1861 елда Мичиган штатының Баттл-Крик шәһәрендә Нәшрият Ассоциациясе оештырылганда без язылучылар исемлеген һәм барлык хезмәтләребезне яңадан бастыру хокукын (соңрак аларның бәясе 10 000 доллар булуы ачыкланды) ассоциациягә тапшырдык, ә бездә бары тик 1 000 доллар гына калды; һәм без мөхәррир, идарәче һәм вәгазьче вазифаларын атнасына 6 доллар хезмәт хакы белән дәвам иттек.

GSAM 294.4"1866 елда авыр чирләүдән соң Review офисына кайткач, без идарәчеләрнең меңләгән долларга ун процент түли торганын һәм капиталның 32 000 долларга кадәр кимегәнен таптык;³ Ләкин дүрт ел эчендә Аллаһының рәхмәте белән бурычлар түләнде, капитал 75 000 долларға күтәрелде, һәм бездә [ассоциациядә] банкларда 5 000 доллар булды."

GSAM 2941880 елда нәшрият йортының торышы

GSAM 294.51880 елның 15 гыйнварындагы Review журналында пастор Батлер болай ди:—

GSAM 294.6"Безнең нәшрият йорты (Баттл-Крик) соңгы вакытта көнчыгыштагы ике бина арасында урта өлеш төзеп киңәйтелде, бу бөтен бинаның сыйдырышлыгын һәм уңайлылыгын сизелерлек арттырды. Электротип ясау һәм стереотип ясау өчен, шулай ук иң югары сыйфатлы китап төпләү өчен барлык мөмкинлекләр бар. Чынлыкта, белергә тиешле кешеләр әйтүенчә, бу Мичиган штатындагы иң камил һәм тулы нәшрият йорты."

GSAM 295.1Бу киңәйтүгә карамастан, җәй тәмамланыр алдыннан төп бинаның көньягында басма залы өчен яңа бина төзү кирәк булды. Бу бүлмәгә ассоциациянең механик йөрткечле биш басу машинасы күчерелде. Шуларның берсе офиста моңа кадәр кулланылганнардан зуррак иде. Шул ук үлчәмдәге һәм стильдәге тагын берсе Oakland, Калифорниядәге Signs of the Times офисына да куелган иде.

GSAM 295.21881 елның 17 мае санындагы Review журналында Баттл-Крик үзәк нәшрият йортында башкарылган нәшрият эшенең уңышына ишарә итеп, пастор Уайт болай диде:—

GSAM 295.3«Seventh-day Adventist Publishing Association оешмасының бурычларын милекне җентекләп инвентаризацияләү нәтиҗәсендә чыгарып ташласагыз, күчемсез һәм күчемле милек рәвешендә ким дигәндә 105 000 доллар кала. Шушы суммадан безнең барлык кешеләр өлешләр, иганәләр һәм мирас рәвешендә 34 432,17 доллар керткән, ә эшкә гомерләрен багышлаган берничә тугры ир-ат һәм хатын-кыз [иганәләрдә түгел, ә корбаннары һәм җентекле идарә итү аша] 70 567,83 доллар өстәгән."

GSAM 295Китап тарату эше башлап җибәрелде

GSAM 295.41881 елдан башлап безнең халык яңа эшкә кереште һәм безнең басмаларны сату өчен китап тарату эшенә тотынды. 1884 елга кадәр китап таратучылар үз сатулары турында төгәл хисаплар тапшырмаганлыктан, безнең шул чорга карата хисап дүрт нәшрият йортының хәбәр иткән сатулары нигезендә төзелде. Аларның мәгълүматлары буенча биш ел эчендә сатулар $221,248.69 тәшкил иткән. Эшнең йогынтысы Урта Европа һәм Скандинавия илләрендәге миссияләрдән киңәйгән саен чит телләрдәге басмаларга ихтыяҗ артты.

GSAM 296Ун ел дәвамында китап сатулар

GSAM 296.11884 елдан 1894 елга кадәрге ун ел дәвамында безнең зур төпләнгән китаплар сатуының күп өлеше китап таратучылар тарафыннан башкарылды. Бу чорда аларның сатулары $4,031,391.26 тәшкил итте. Шул вакытта безнең эш Австралиядә; Таити, Тын океан утраулары; Хельсинки, Финляндия; Гамбург, Германия; һәм башка урыннарда нәшрият йортлары ачу белән тагын да киңәйде. 1895 елда, ул вакыттагы авырлыкларга карамастан, китап таратучыларның сатулары, хисап буенча, гомуми суммасы $357,467.23 тәшкил итте, бу без инде телгә алган сатуларны да кертеп, гомуми сумманы $4,816,773.73 гә җиткерде.

GSAM 29650 еллык сатулар $11,000,000

GSAM 296.21854 елдан 1896 елның 1 гыйнварына кадәрге барлык сатулар күләмен ачыклау өчен безгә әлеге ун ел дәвамында барлык нәшрият йортлары хәбәр иткән сәүдә китаплары, буклетлар, трактатлар һәм диаграммалар сатулары суммасын да өстәргә кирәк, ул $3,458,278.23 тәшкил итә; бу конфессия китап сатуларының 22 еллык гомуми суммасы $8,275,051.96 тәшкил итә. Башкача әйткәндә: утыз ел (1854–1884) дәвамында сатулар $424,915.24 тәшкил иткән, ә аннан соңгы ун ике ел эчендә, 1896 елның 1 гыйнварына кадәр, $7,850,136.72 булган. Соңгы сигез елда тарату эшчәнлегендәге көч кимүенә карамастан, 1854 елдан бүгенге көнгә (1905) кадәр Җиденче көн адвентистлары басмаларының 11 000 000 доллардан артык кыйммәттәгесе сатылган дип ышанычлы рәвештә әйтеп була.

GSAM 296Якынча кырык телдә бастыру

GSAM 296.3Хәбәрнең басма рәвештә алга китеше ачык күренә, чөнки якынча кырык төп телдә – гарәп, армян, басуто, бохем, болгар, бенгал-Һинд, кытай, дат, инглиз, эстон, фин, француз, фиджи, грек, немец, голланд, венгр, гавай, итальян, исланд, япон, каффр, латыш, Лавоний, маори, поляк, португал, румын, рус, серб, испан, швед, таитян, тонган, уэльс һ.б. – бастыру эше башланган. Бу төрле илләрдә һәм милләтләрдә өченче хәбәрнең хакыйкатьләрен алга сөрүче актив эшчеләр эшли.

GSAM 297.1Төрле телләрдә басылган китаплар, буклетлар һәм трактатлар саны 1187дән артык. Һәрберсеннән бер данә һәм⁴ конфессиясенең төрле телләрдәге 87 вакытлы басмасын бер елга алу өчен якынча 340 доллар кирәк булыр иде.

GSAM 297Егерме нәшрият йортының урнашу урыннары

GSAM 297.2Җиденче көн адвентистларының егерме нәшрият йорты түбәндәге урыннарда урнашкан: Авондейл, Австралия; Баттл-Крик, Мичиган (2); Базель, Швейцария; Кристияна, Норвегия; Копенгаген, Дания; Кейптаун, Көньяк Африка; Калькутта, Һиндстан; Колледж-Вью, Небраска; Гамбург, Германия; Хельсинки, Финляндия; Лондон, Англия; Мельбурн, Австралия; Монреаль, Канада; Нэшвилл, Теннесси; Окленд, Калифорния; Саут-Ланкастер, Массачусетс; Стокгольм, Швеция; Токубая, Мексика; Вашингтон, D.C. Бу басма йортларыннан тыш, безнең кешеләр Гонконг, Кытай; Токио, Япония; Каир, Мисыр; Көньяк Америка; һәм Фижи утрауларында газеталар һәм трактатлар бастыралар.

GSAM 297Беренче буклетны чыгару

GSAM 297.3Бер мизгелгә без пионерлар эшләргә мәҗбүр булган мөмкинлекләргә кире күз салыйк. 1853 елның көзендә, Вашингтон бастыру станогында бастырылган беренче китап — «The Sanctuary» — әзерләгәндә, сеңелләрнең «өмә» дип аталган җыелышында битләрне бөкләп, тегүгә әзерләп җыйганнан соң, язучы аларны итекче безе белән тишкән; ә тышлыклар куелганнан соң, Урия Смит аларны туры кырыйлы линейка һәм үткен каләм-пычак белән кискән. Бу эш шул өлешне башкару өчен тиешле җиһазлар булмавы аркасында башкарылды.

GSAM 298.1Әле 1861 елда да конфессиянең барлык әдәбияты ике ат көче двигателе белән эшләүче бер генә Adams паровой бастыру станогында бастырылган. Хәзерге вакытта төрле нәшрият бүлекчәләрендә даими рәвештә 40тан артык пар көче белән эшләүче бастыру станогы эшли, алар хәзерге хакыйкатьне бастыра. Бу бүлекчәләрдә эшне алып бару өчен барлыгы 500дән артык кеше эшли, ә йөзләгән таратучылар халык арасында китаплар сата.

GSAM 298.21862 елда җиденче көн адвентистлары чыгарган барлык басмаларның тулы җыелмасын 7,50 долларға сатып алырга мөмкин иде; 1904 елда, күрсәтелгәнчә, тулы җыелманы алу өчен 340 доллар кирәк булды. Әлбәттә, бу нәтиҗәләргә ирешүдә кеше көче генә түгел, тагын да зуррак көч эшләгән.

GSAM 298.31848 елда фараз ителгәнчә, җиденче көн адвентистлары арасында нәшрият эшенең үсеше чыннан да кояш кебек алга барды: «Җылырак була — нурларын җибәрә» — «Кояш кебек юлында бара, ләкин беркайчан да батмый».

GSAM 298Иман белән хәрәкәт итү — пастор Стоунның шаһадәте

GSAM 298.4Өченче фәрештәнең хәбәре эшендә алга атлаган кешеләрнең дәрт-җылысы һәм җитдилеге 1884 елның 5 февралендә чыккан Review журналында, бу эшнең пионерларыннан берсе, туксан яшькә җиткән пастор Альберт Стоунның сүзләре белән матур итеп чагылдырылган:—

GSAM 298.5"Эшнең тәүге тарихы вак эшләр чоры иде, һәм кулланылган чаралар эш өчен җитәрлек түгел кебек тоелды. Ләкин иманлы ир-атлар һәм хатын-кызлар башыннан ук бу эшкә Раббының нык кулы җәлеп ителгәнен белделәр. Алар Сионны яклау өчен билгеләнгән вакыт җиткәнен һәм Раббы үзенең кулын үз халкын җыюга сузганын аңладылар. Алар Раббының идарәдә торуын күрделәр, һәм калган чиркәү һәм аның яңартылган хакыйкать, сыналган иман һәм камил мәхәббәт йөкләре белән тулы Инҗил көймәсе имин генә портка килеп җитәчәген белделәр."